diff options
| author | pgww <pgww@lists.pglaf.org> | 2026-01-16 06:35:36 -0800 |
|---|---|---|
| committer | pgww <pgww@lists.pglaf.org> | 2026-01-16 06:35:36 -0800 |
| commit | fa23c939c78d150c6ec64667656d05e6a689e9da (patch) | |
| tree | 611c8cb2750abbd055965c6969743f6f70382e07 /38240-h/vol1 | |
| parent | 133264a85149bf2afc0ceedac18af2c0fccc5ca6 (diff) | |
Diffstat (limited to '38240-h/vol1')
| -rw-r--r-- | 38240-h/vol1/e01.htm | 1974 | ||||
| -rw-r--r-- | 38240-h/vol1/e02.htm | 2453 | ||||
| -rw-r--r-- | 38240-h/vol1/e03.htm | 2243 | ||||
| -rw-r--r-- | 38240-h/vol1/e04.htm | 1989 | ||||
| -rw-r--r-- | 38240-h/vol1/e05.htm | 2039 | ||||
| -rw-r--r-- | 38240-h/vol1/e06.htm | 2118 | ||||
| -rw-r--r-- | 38240-h/vol1/e07.htm | 2148 | ||||
| -rw-r--r-- | 38240-h/vol1/e08.htm | 2017 | ||||
| -rw-r--r-- | 38240-h/vol1/e09.htm | 2080 | ||||
| -rw-r--r-- | 38240-h/vol1/e10.htm | 2301 | ||||
| -rw-r--r-- | 38240-h/vol1/e11.htm | 1987 | ||||
| -rw-r--r-- | 38240-h/vol1/e12.htm | 2014 | ||||
| -rw-r--r-- | 38240-h/vol1/e13.htm | 2118 | ||||
| -rw-r--r-- | 38240-h/vol1/e14.htm | 1978 |
14 files changed, 0 insertions, 29459 deletions
diff --git a/38240-h/vol1/e01.htm b/38240-h/vol1/e01.htm deleted file mode 100644 index 651d7db..0000000 --- a/38240-h/vol1/e01.htm +++ /dev/null @@ -1,1974 +0,0 @@ -<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN" - "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd"> -<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en"> -<head> -<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" /> -<title>The Esperantist, Vol. 1, No. 1 | Project Gutenberg</title> -<style type="text/css"> - -body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;} -div.titlepage {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;} -h3 {text-align: center; font-size: 1.2em; margin-bottom: 2em;} -.pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right; font-style: normal; color: silver; background-color: inherit;} -div.imgcenter {text-align: center; margin: 1em auto;} -div.imgright {float: right; margin: 0em 0em 1em 1em;} -body > div {clear:both; padding-top: 4em;} -li {list-style-type: none;} -.center {text-align: center;} -div.sec-list ul li {padding-left: 2em; text-indent:-2em;} -.left {width:46%; float:left; clear:none;} -.right {width:46%; float:right; clear:none;} -.lead-in {font-size:110%;} -em.u {font-style:normal; text-decoration: underline;} -.poem-header, .fn-header {text-align: left; margin-left: 2em; font-size: 110%;} -hr.short {width: 20%;} -.brace {padding-left: 3px; font-size: 200%; font-weight: 100;} -.far_sig {text-align: right; margin: 0.5em 2em 0.5em auto;} -.near_sig {text-align: left; margin: 0.5em auto 0.5em 4em;} -.sc {font-variant: small-caps; font-style: normal;} -.border {border:solid; padding: 0.5em;} -td.numb {text-align: right; vertical-align: top; padding: 0.3em 1em;} -.staging {padding-left: 2em;} - .verse {margin: 1em 0em 0em 5%; text-align: left; } - .stanza {margin-top: 1em; margin-bottom: 0em;} - .verse span.i0 {display: block; } - .verse span.i2 {display: block; margin-left: 1em;} - .verse span.i4 {display: block; margin-left: 2em;} - -p.footnote {font-size: 90%; - text-indent: 0%; - margin-left: 10%; - margin-right: 10%; - margin-top: 1em; - margin-bottom: 1em; } - -sup { vertical-align: top; font-size: 0.6em; } - -a:link {color:blue; text-decoration:none} -a:visited {color:blue; text-decoration:none} -a:hover {color:red} - -</style> -</head> - -<body> -<p class="center"><a href="../38240-h.htm#est1-index">Back to Vol. I index.</a></p> - -<div id="est1-1-2" class="border titlepage"> - -<p style="font-size:80%;">SINGLE COPIES PRICE FOURPENCE</p> - -<p style="float:left;width:15%;"><i>No. 1.</i></p> - -<p style="float:right;width:15%;"><i>November, 1903.</i></p> -<h1>THE<br /> - ESPERANTIST</h1> - -<p>The Esperanto Gazette for the spreading<br /> - of the International Language....</p> - -<p style="font-size:80%;">Edited by H. BOLINGBROKE MUDIE</p> - -<p>ANNUAL SUBSCRIPTION: 3/- (4 francs; 1½ roubles; 75 cents).</p> - -<p style="font-size:80%;">Published by THE ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</p> -</div> - -<div id="est1-1-3" class="left border"> - -<h4 style="text-align:center">CONTENTS.</h4> -<table> -<tr><th></th><th>Page</th></tr> - -<tr><td><a href="#est1-1-11" class="sc">Esperanto</a> (W. T. Stead)</td><td class="numb">1–2</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-1-12" class="sc">Editor’s Page</a></td><td class="numb">3</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-1-13" class="sc">Italian Summer</a> (C. Bicknell)</td><td class="numb">4</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-1-14" class="sc">"The Tempest"</a> (translated by A. Motteau)</td><td class="numb">5</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-1-15" class="sc">Esperanto in Daily Life</a> (J. Ellis)</td><td class="numb">6</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-1-16" class="sc">Esperanto in Shorthand</a> (G. Ledger)</td><td class="numb">7</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-1-18" class="sc">A Sailor’s Life</a> (Ben Elmy)</td><td class="numb">8</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-1-21" class="sc">From Foreign Comrades</a></td><td class="numb">9</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-1-22" class="sc">Humorous Side of Telegraphy</a> (C. F. Hayes)</td><td class="numb">10</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-1-24" class="sc">Correspondence Page</a></td><td class="numb">11</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-1-25" class="sc">Various Items of Interest</a></td><td class="numb">12</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-1-26" class="sc">Our Best Friends</a> (E. A. Lawrence)</td><td class="numb">13</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-1-28" class="sc">Synopsis of Grammar</a></td><td class="numb">14–15</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-1-30" class="sc">An Original March</a> (A. Motteau)</td><td class="numb">16</td></tr> - -</table> -</div> - -<div id="est1-1-4" class="sec-list right border"> - -<p>The HON. SECRETARIES of ESPERANTO SOCIETIES are</p> - -<ul> -<li>BOURNEMOUTH, I. F. H. Woodward, Esq.,<br /> - Norwood, St. Swithin’s Road.</li> - -<li>DUBLIN, C. Fournier, Esq.,<br /> - Celtic Association, St. Stephen’s Green.</li> - -<li>EDINBURGH, Miss Tweedie, M.A.,<br /> - 2, Spence Street.</li> - -<li>GLASGOW, J. Hunter, Esq.,<br /> - 138, Darnley Street, Pollokshields.</li> - -<li>HUDDERSFIELD, G. H. Taylor, Esq.,<br /> - 13, Birkly Hall Road.</li> - -<li>KEIGHLEY, J. Ellis, Esq.,<br /> - Compton Buildings, Bow Street.</li> - -<li>LONDON, H. Bolingbroke Mudie,<br /> - 41, Outer Temple, W.C.</li> - -<li>MANCHESTER, Dr. A. von Mayer,<br /> - Central Hall.</li> - -<li>NEWCASTLE, H. W. Clephan, Esq.,<br /> - 3, Cotfield Terrace, Gateshead.</li> - -<li>PLYMOUTH, J. A. Thill, Esq.,<br /> - 6, Barton Crescent, Mannamead.</li> - -<li>PORTSMOUTH, Dr. Greenwood,<br /> - 21, St. George’s Square.</li> - -<li>SURBITON, P. Howard, Esq.,<br /> - The Bungalow, Crane’s Park.</li> -</ul> - -<p style="text-indent:3em;">N.B.—It is earnestly hoped that gentleman who are willing to form -local groups will communicate with the Hon. Sec., Esperanto Club, who -will do all in his power to assist them in the work.</p> -</div> - -<div id="est1-1-5" class="reklamo" style="text-align:center;"> -<div class="left"> -<h4>The Remington</h4> - -<p>THE <em class="u">UNIVERSAL</em> TYPEWRITER.</p> - -<p>Just think of it!</p> - -<p>THE INTERNATIONAL MACHINE.</p> - -<p><i>Unbound by ties of nationality:<br /> -The common bond of union of all civilised peoples.</i></p> - -<p>The Remington can be supplied fitted for Esperanto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>THE REMINGTON TYPEWRITER COMPANY,<br /> -100, Gracechurch St., London, E.C.</p> - -</div> -<div class="right" lang="eo"> - -<h4>La Remington</h4> - -<p>LA <em class="u">UNIVERSALA</em> SKRIBMAŜINO.</p> - -<p>Pripensu je tio!</p> - -<p>LA INTERNACIA MAŜINO.</p> - -<p><i>Tute liberiĝita de naciaj ligiloj:<br /> -La Komuna unuigilo por ĉiuj civilizitaj popoloj.</i></p> - -<p>La Remington estos liverita kun Esperantaj presliteroj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>LA REMINGTON TYPEWRITER KOMPANIO,<br /> -100, Gracechurch St., Londono, E.C.</p> -</div> -</div> - -<div id="est1-1-6" class="notice left"> - -<p class="lead-in">IN OUR NEXT ISSUE</p> - -<blockquote><p>will appear a list of Esperantists who desire to correspond in -Esperanto about specified subjects.</p></blockquote> - -<p>This is an excellent means of testing the value of Esperanto, and it -is to be hoped that many will send in their names. The cost of -insertion is 6d.</p> -</div> - -<div id="est1-1-7" class="notice right"> -<p class="lead-in">We beg to remind our Readers</p> - -<blockquote><p>not to omit to translate the letters enclosed in the Text Book, -and to send the translations to us with four penny stamps. The -Adresaro—a list of Esperantists—will then be sent, by means of -which one can correspond all over the world in Esperanto.</p></blockquote> -</div> - - -<div id="est1-1-8" class="reklamo"> -<hr /> -<h4>ESPERANTISTS can save 10–25%</h4> - -<blockquote><p> - Off the usual prices of<br /> - OFFICE STATIONERY,</p></blockquote> - -<p>Printing, Litho, Relief Stamping, Engraving, Brass Name Plates, -Rubber Stamps, &c., &c.</p> - -<p>Also COPYING APPARATUS (and Materials) for manifolding Writing, -Sketches, Music, Typewriting, &c., from 2/8, carriage paid.</p> - -<p>LETTER FILES: Best and cheapest system for filing Letter Invoices, -&c., in book form, 1/4, carriage paid.</p> - -<p>COPYING BOOK AND PRESS combined, for home use or travelling, 4/-, -carriage paid.</p> - - -<h4>Novelty Department.</h4> - -<p>If you have an Idea which you think may be turned to good account, I -shall be pleased to receive particulars with a view to working it -out, perfecting and patenting it for you or running it to your -advantage.</p> - -<p>If you require any Machine or Goods, I shall be pleased to furnish -estimates. I divide the usual trade profits with my clients.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>F. W. ZIMER, 2, Pancras Lane, Queen St.,<br /> -E.C.</p> -</div> - -<div id="est1-1-9" class="reklamo"> - -<div class="imgcenter"> -<img width="315" height="447" src="../images/postcard.png" alt="[Illustration: postcard.]" /> -</div> - -<p>This is a reduced facsimile of the design for an -illustrated Postcard.</p> - -<p>It is obtainable in two patterns, Inland and Foreign. All the finest -quality ivory cards. Price for propaganda purposes, <b>1/1 for -50</b>.</p> - -<p>State whether Inland or Foreign are required.</p> - -</div> - -<div id="est1-1-10" class="banner border" style="text-align:center;"> -<h2 style="font-size:210%;">THE ESPERANTIST.</h2> - -<p>The Esperanto Gazette for the spread of the International Language.</p> - -<p style="float:left;padding-left:2em;">No. 1.</p> -<p style="float:right;font-size:80%;text-align:left;">Subscription, 3s. Per Annum.<br /> - Single Copies, 4d.</p> - -<p>NOVEMBRO, 1903.</p> - -</div> - - -<div id="est1-1-11" class="article"> - -<div class="left" lang="eo"> -<h3>ESPERANTO.</h3> - -<p>Unua vorto en unua artikolo de la unua ekzemplero de tiu ĉi Gazeto -estas signifa. "Esperanto!" Espero estas la ŝlosilo de la tuta -movado. Ni do esperas ke ni movadas. Ĉar ni esperas, ni eldonas tiun -ĉi Gazeton, ni fondas Esperantistajn grupojn kaj ni faradas ĉion, -kion ni povas, por disvastigi Esperanton en la mondo.</p> - -<p>Esperantistoj ne utiligas maloptimistojn. Al "Giganto Malespero" -Esperanto estas sigelata libro. Kaj Espero, kiel sia fratinvirto -Fido, antaŭvidas je la estonteco, ridas je nepoveblecoj kaj diras -"Ĝi devas fari."</p> - -<p>Kvankam Esperanto estas enradikata en kristanaj virtoj kaj lia idealo -estas atingebla nur en malproksima estonteco, ĝi tamen estas unu el -la plej simplaj kaj klare necesaj aferoj en la mondo. Ĝi estas tiel -simpla kaj necesa ke ni miregas ke homaro nur nun elpensis ĝin. Nun -estas neeble prokrastadi ĝian enkondukon, kiel necesega ilo por -internaciaj interrilatoj.</p> - -<p>La deknaŭa centjaro, pli faciliginte vojaĝojn, necesigis elpenson -de internacia lingvo. La dudeka centjaro devas universaligi ĝian -alprenon. Ĝis tiam kiam <i>lingua franca</i> aŭ universale akceptita -helpanto lingvo estas alprenata de ĉiuj nacioj, la pliiĝo de -internaciaj rilatoj estas ankaŭ pliiga laboro, ekkoleremeco kaj -malkomprenecoj.</p> - -<p>Diversaj provoj estas jam faritaj por doni similan ilon. Unu post la -alia, ili malgrandiĝadis ĝis la nuna tempo, kiam Esperanto venkis. -Estas kredeble ke, je kuro de aĝoj, homara saĝeco povus elpensi -lingvon pli idealan ol Esperanto, sed ni ne povas atendi. Ni bezonas -helpantan lingvon, kaj ni tuj bezonas ĝin. Kaj, ĉar per unanima -konsento de ĉiuj el la plej kompetentaj aŭtoritatuloj, Esperanto -estas la plej bona ŝlosillingvo ĝis nun elpensita; ĉar oni ne -povas dubi ke ĝi estas multe la plej disvastigata kaj komprenata; ni -invitas ĉiujn Geanglojn ellerni Esperanton.</p> - -<p>Speciale ni skribis "ŝlosillingvon" ĉar estas necese je la komenco -akcentegi la fakton ke nenia Esperantisto esperas aŭ deziras -anstataŭi alian lingvon per la enkonduko de Esperanto. Neniu sonĝas -devigi ĉiujn mondloĝantojn forlasi uzadon <span class="pagenum">2</span> de siaj propraj lingvoj, -kiam ili interparolas kun gesamlandanoj en limoj de siaj naciaj -kaj domaj rilatoj. Oni nur antaŭmetas Esperanton kiel dua -lingvo, kiu, se universale uzita, ebligus ĉiulandanojn facile -interkomunikadi kun ia fremdulo, kia ajn estu lia patruja lingvo.</p> - -<p>Tio kion ni esperas estas fari homaron dulingva.</p> - -<p>En tiu ĉi Gazeto, fondita je Espero kaj Konfido ke la estonteco -pravigos nian kredon, ni kuraĝiĝas antaŭmeti koregan peton ke nia -legantaro etendos al ni la Bonfaradon kiun ni bezonos por senkulpigi -la neeviteblajn erarojn de novicoj. La kredo je redaktora ĉioscio -estas ĝenerale absurda, kaj estus tro memfida kaj ridinda en simila -eldono je tiu ĉi, kie Redaktoro kaj Kunlaborantoj estas ĉiuj -eklernantoj.</p> - -<p>Ĉiuj proponoj kaj kritikoj estos plezure kaj per dankesprimoj -ricevataj.</p> - -<p>"Neniu el ni estas senerara, eĉ la plej juna" estas saĝa proverbo, -precipe inda je akcepto de tiuj en entrepreno simila je tiu ĉi, kie -ni ĉiuj estas pli aŭ malpli novicoj, uzante lingvon kiu ankoraŭ -estas en sia infaneco.</p> - -<p>Jen estas resumo de la kaŭzoj kiuj fondigis tiun ĉi organon de la -Esperanta movado en Britujo.</p> - -<p>Ni estas Esperantistoj ĉar ni havas esperon kaj konfidon je la -progreso de homaro.</p> - -<p>Ni estas Esperantistoj ĉar ni kredas ke, pro la senĉese kreskantaj -facilecoj por internacia komunikado, la alpreno de helpanta lingvo -estas neevitebla kaj absolute necesa.</p> - -<p>Ni estas Esperantistoj ĉar la alpreno de Esperanto ebligos al -ĉiajnaciaj homoj partopreni la plej bonajn aldonojn kiujn ĉiu povis -aldoni al la pensoj kaj sciigoj de la mondo.</p> - -<p>Ni estas Esperantistoj ĉar jen estas bonaj komercaj profitoj per la -alpreno de simila ilo per kiu komercistoj povos priskribi, anonci kaj -vendi siajn produktojn en ĉia lando sen la deviga helpo de -tradukistoj; kaj fine—</p> - -<p>Ni estas Esperantistoj ĉar, sen simila ŝlosillingvo, ni neniam -povos praktike efektivigi la altegan veron pri la universala frateco -de ĉiuj nacianoj.</p> - -<p> -Tial ni eldonas tiun ĉi malgrandan organon kaj korege invitas -ĉiujn, kiuj partoprenas tiujn ĉi fidojn kaj idealojn, informiĝi -pri tiu ĉi Esperantista movado kaj vidi por si ĉu ne estus bone ke -ankaŭ ili aliĝus al Esperantistaro.</p> - -<p class="far_sig"><i>Laŭvorte tradukita de la</i> <span class="sc">Redaktoro</span>.</p> -</div> -<div class="right"> - -<h3>ESPERANTO.</h3> - -<p>The first word in the first article of the first number of this -Periodical is suggestive. Esperanto! Hope is the Keynote of the whole -movement. We hope, therefore we are moving. It is because we hope we -publish this paper, we form Esperantist circles and we do all that we -can to push a knowledge of Esperanto throughout the world.</p> - -<p>Esperantists have no use for pessimists. To Giant Despair Esperanto -is a sealed book. And Hope, like its sister grace Faith, looks to the -future, laughs at impossibilities and says "It shall be done."</p> - -<p>Yet, although Esperanto has its roots in the Christian Graces and its -ideal can only be attained in the far future, it is one of the -simplest and most obviously necessary things in the world. So simple -is it and so necessary that we marvel that mankind should have but -now discovered it. It is however impossible any longer to delay its -introduction as an indispensable instrument of human intercourse.</p> - -<p>The nineteenth century, by facilitating travel, made the invention of -a key language a necessity. The twentieth century must make its -adoption Universal.</p> - -<p>Until a <i>lingua franca</i> or universally accepted key language has -been adopted by all nations, the increase of international -intercourse is an increase of trouble, of irritation and -misunderstanding.</p> - -<p>Various attempts have been made to supply such a medium. One by one -they have dwindled away until now Esperanto holds the field!</p> - -<p>It is conceivable that, in the course of the ages, the wisdom of -mankind might invent some language more ideally perfect than -Esperanto, but we cannot afford to wait. We want a key language and -we want it now. And as by general agreement of all the most competent -authorities, Esperanto is the best key language yet invented, as -there is no question that it is by far the most widely spread and -generally understood, we invite all English-speaking men and women to -master Esperanto.</p> - -<p>We say "Key language" purposely, because it is necessary at the -outset to emphasize the fact that no Esperantist hopes or desires to -supersede any other language by the introduction of Esperanto. No one -dreams of inducing all peoples that on earth do dwell to abandon the -use of their own languages, in their intercourse with men of the -same tongue within the limits of their national and domestic relations. -Esperanto is only put forward as a second language which if -universally adopted would enable the natives of every land to -communicate easily with any foreigner, no matter what might -be his mother tongue.</p> - -<p>What we hope is to make the human race bi-lingual.</p> - -<p>In this journal, founded as it is in Hope and in good confidence that -the Future will justify our faith, we venture to put forward an -earnest plea that our readers will extend to us the Charity which -will be sorely needed to excuse the inevitable blunders of beginners.</p> - -<p>The assumption of Editorial omniscience is usually absurd, but it -would be both preposterous and ridiculous in such a periodical as -this, in which Editor and staff alike are but beginners.</p> - -<p>All suggestions and criticisms will be gladly received and cordially -acknowledged.</p> - -<p>"We are none of us infallible, not even the youngest," is a wise -saying, especially worthy of acceptation by those on a venture like -this, where all are more or less novices, using a language that is -still in its infancy.</p> - -<p>Here is a recapitulation of the reasons which have led to the -founding of this organ of the Esperantist movement in Britain.</p> - -<p>We are Esperantists because we have hope and good confidence in the -progress of the human race.</p> - -<p>We are Esperantists because we believe that, in the constantly -increasing facility of international communication, the adoption of a -key language is inevitable and absolutely necessary.</p> - -<p>We are Esperantists because the adoption of Esperanto will enable men -and women of every nation to share with all others the best -contributions which each has been able to make to the thoughts and -knowledge of the world.</p> - -<p>We are Esperantists because there are solid business advantages in -the adoption of a medium which will enable business men to describe, -to push, and to sell their goods in every land, without having to -rely upon the services of translators; and finally—</p> - -<p>We are Esperantists because without some such key language we never -can give practical expression, or attain to a full realization of the -sublime truth of the Universal brotherhood of all the nations that -dwell upon the earth.</p> - -<p>Therefore we publish this little organ, and cordially invite all -those who share these faiths and these ideals to inquire into this -Esperantist movement and see for themselves whether it would not be -well for them also to join the army of Esperantists.</p> - -<p class="far_sig sc">W. T. Stead.</p> -</div> -</div> - -<div id="est1-1-12" class="article"> - -<div class="left" lang="eo"> -<p class="pagenum">3</p> -<h3>REDAKTORA PAĜO.</h3> - -<p>Eldonante novan organon estas kutime ke la Redaktoro skribu -malmultajn vortojn pri ĝia celo. Sed, ĉar Sinjoro Stead tiel -kapable faris tiunĉi en la unua artikolo, mi nur deziras rediri ke—</p> -<ul> -<li>(1). <i>Nia celo estas disvastigi Esperanton kaj unuigi Anglajn -Geesperantistojn.</i></li> - -<li>(2). <i>Tiu ĉi Gazeto neniel estas politika organo.</i></li></ul> - -<p>Ni korege fidas ke nia legantaro trafigos nin.</p> - -<p>Jen estas tri gravaj metodoj por varbi novajn rekrutojn.</p> -<ul> -<li>(1). <i>Paroladi kiel eble plej ofte pri Esperanto.</i></li> - -<li>(2). <i>Disdoni librojn kaj broŝurojn.</i></li> - -<li>(3). <i>Skribi leterojn kaj artikolojn pri Esperanto al ĵurnaloj, -ĉiam enhavante adreson de iu, kiu respondos al demandoj pri la -lingvo.</i></li></ul> - -<p>Ĉiuj povas utiligi la unuan el tiuj ĉi propagandiloj.</p> - -<p>La libroj-disdono estas por riĉuloj, kaj ni esperas ke ili disdonos -niajn unufoliegojn kiuj estas aĉeteblaj je la stacidomaj librejoj de -Sroj. W. H. Smith & Sons. La verketo No. 52 ankaŭ estas taŭga -lernlibreto por eklernantoj.</p> - -<p>Multaj amikoj jam skribis utilegajn artikolojn pri, per, pro, por -Esperanto, kaj tial varbis multajn aliĝantojn. Korege ni deziras -danki ilin, kaj ni esperegas ke ili uzados tiun ĉi bonegan metodon -por disvastigi Esperanton. Ni ĉiam provos daŭrigi la korespondadon -kaj per dankesprimo akceptos prestranĉaĵojn, kiam ajn oni sendos -ilin al ni.</p> - -<p>Skeptikuloj ofte diras "Ĉu mi gajnus se mi eklernus Esperanton?" La -vera respondo certe estas "Jes"; sed ni devas aldoni ke oni povos -perdi monon per Esperanto. Ni ĵus ricevis Esperante-presitan sciigon -pri fremda loterio. La papero estas tre bona ekzerco por lernanto; -sed ni ne fidas je loterioj, kaj ni esperas ke nia legantaro atendos -ĝis kiam oni sendos ĉi tie anoncojn pri pli bonaj komercaj aferoj -ol loterioj antaŭ komencante rilatojn kun fremduloj. Kiam tiu ĉi -tempo venis, eĉ skeptikuloj silentiĝos.</p> - -<p>Por fini, mi deziras aldoni koregan dankesprimon al ĉiuj Gesinjoroj -kiuj helpis min en mia malfacila verko, kaj kiuj, mi korfidas, -daŭrigos siajn helpojn en la estonteco.</p> - -<p class="far_sig sc">La Redaktoro.</p> - -</div> -<div class="right"> - -<h3>EDITOR’S PAGE.</h3> - -<p>In issuing a new organ it is customary for the Editor to write a few -words concerning its purpose. But as Mr. Stead has so ably done this -in the first article, I merely wish to repeat that—</p> -<ul> -<li>(1). <i>Our purpose is to spread Esperanto and to unite English -Esperantists.</i></li> - -<li>(2). <i>This Gazette is in no manner a political organ.</i></li></ul> - -<p>We most heartily trust that our readers will enable us to succeed in -this purpose.</p> - -<p>There are three important means of enlisting new recruits.</p> -<ul> -<li>(1). <i>To talk as often as possible about Esperanto.</i></li> - -<li>(2). <i>To distribute books and pamphlets.</i></li> - -<li>(3). <i>To write letters and articles about Esperanto to the papers, -always containing the address of someone who will answer questions -about the language.</i></li></ul> - -<p>All can make use of the first of these means of propaganda.</p> - -<p>The giving away of books is for the well-to-do. We hope that they -will distribute our Broadsheets, which are obtainable at the station -book-stalls of Messrs. W. H. Smith & Sons. The little work No. 52 is -also a suitable text-booklet for beginners.</p> - -<p>Many friends have already written most useful articles about, in, in -favour of, for, Esperanto, and have thus gained many adherents. Most -heartily do we desire to thank them, and we hope that they will -continue to make use of this excellent means of spreading Esperanto. -We shall always try to prolong the correspondence and will thankfully -accept press-cuttings whenever they are sent to us.</p> - -<p>Sceptics often say "Shall I gain if I begin to learn Esperanto?" The -true answer certainly is "Yes"; but we must add that one can also -lose money through Esperanto. We have just received a notice—printed -in Esperanto—of a foreign lottery. The paper is an excellent -exercise for a pupil; but we do not trust in lotteries, and hope that -our readers will wait till people send notices here of better -commercial undertakings than lotteries, before entering into -relations with foreigners. When this time has come, even sceptics -will become silent.</p> - -<p>In conclusion, I desire to add a most hearty expression of thanks to -all those who have aided me in my difficult work, and who, I heartily -trust, will continue their assistance in the future.</p> - -<p class="far_sig"><i>Literally Translated by</i> <span class="sc">The Editor</span>.</p> -</div> -</div> - -<div id="est1-1-13" class="article" lang="eo"> - -<p class="pagenum">4</p> -<h3>ITALA SOMERO.</h3> - -<p>Malmulte da fremduloj konas la Liguran marbordon<a href="#fnI.1.1" name="fnrefI.1.1"><sup>[1]</sup></a> dum la somera -sezono, inter la komenco de Junio kaj la finiĝo de Septembro. Ili -alvenas tien ĉi nur por eviti la malvarman nordan vintron, kaj, post -Pasko, ekforiradas. Ili nature volas reiri siajn hejmojn kaj -propraĵojn sed plimultaj, precipe personoj sen devoj kaj sen ia -okupado, veraj mondvagantoj, sekvis ilin, ĉar "La sezono estas -finiĝita"! Tiuj ĉi sopiras je aliaj lokoj, kie ili povos rekomenci -senfinajn vizitojn kaj ricevi ĉiutagajn invitojn al kunvenoj aŭ -aliaj amuzaĵoj. Ankaŭ multaj erare kredas ke la somera varmo estas -netolerebla. Sed iuj ne havante alian hejmon, aŭ aferistoj, restas, -tre kontentaj pro la trankvileco. Ili pace laboras aŭ verkas, kaj -ĝojas la senŝanĝeman belan veteron de la suda somero, ne timante -iom pli malbona ol tertrema skueto<a href="#fnI.1.2" name="fnrefI.1.2"><sup>[2]</sup></a>. El ĉiuj monatoj, Junio estas -la plej bela; la ĝardenoj kaj la kamparoj estas florplenaj; la -olivujoj, ordinare tiel grizkoloraj, estas preskaŭ verdaj: la rozoj -kaj la kariofiloj<a href="#fnI.1.3" name="fnrefI.1.3"><sup>[3]</sup></a>, sufiĉe multekostaj dum la vintro, ne havas plu -valoron; oni povas havi plenbrakon de ili per danko. Julio estas -ankaŭ belega. La urbanoj komencas marbanojn, ĉar antaŭ la festo de -Johano Baptisto, la maro ne estas tre saniga.<a href="#fnI.1.4" name="fnrefI.1.4"><sup>[4]</sup></a> Ĉiutage oni vidas -laŭlonge la marbordo junularon brunigitan de la suno, kaj kuŝitan -sur la ŝtonoj kvazaŭ krokodiloj. Antaŭ la sunkuŝiĝo familioj -malsupreniras al la maro, levas diverskolorajn tendetojn<a href="#fnI.1.5" name="fnrefI.1.5"><sup>[5]</sup></a> en kiuj -ili sin senvestigos, kaj, post la bano, kunvespermanĝas. Kelkafoje -sed malofte, ŝarko proksimigas al la tero, sed kvankam tiuj ĉi -malagrablaj vizitantoj plioftiĝas, ĝis nun oni povas bani -sendanĝere. Oni diras ke la fiŝoj elvenis el la Ruĝa Maro tra la -Sueza Kanalo. Antaŭ ne longe unu el miaj Italaj amikoj estis -fiŝkaptanta vespere kaj malsupre, knabo naĝis. Subite la knabo -ekkriis "Ho, kia bela hundego." Mia amiko rigardis kaj ekvidis -proksime grandan fokon, ĉirkaŭ tri jardoj da longeco kiu lin -rigardis per siaj brilantaj kaj inteligentaj okuloj. La besto diris -"Papa" kaj "Mama" kaj tuj malaperis. Estis unu el la du specoj de -fokoj kiuj loĝas en la varmaj maroj. La Angla nomo estas Monaĥa -Foko (Monk Seal) oni edukas ilin sen malfacileco, kaj kelkafoje oni -vidas ilin en Eŭropaj urboj je la nomo "La Parolanta Fiŝo." La -fiŝistoj tie ĉi certigas min ke tiuj ĉi fokoj alvenos teren, -surrampos sur la sablon ĝis la proksimaj vinberejoj kaj ekmanĝos la -vinberojn. Mi mem dubas pri la vereco de la rakonto, sed eble iu el -miaj legantoj diros ĉu la fokoj estas iam herbmanĝantoj. Nun, kiam -ajn mi renkontas mian amikon, mi diras al li ke mi ĵus vidis fokon -sur la pinto de olivujo, serĉantan oleon por sia salato. Li mokas -kaj diras ke almenaŭ preter la vinberoj, la fokoj manĝas figojn!</p> - -<p>La monato Aŭgusto estas iom tro varma, ĉar la suno brulegas la -tutan tagon; la noktoj estas mallongaj kaj venas preskaŭ neniam eĉ -pluvero. Do kiu povas, forflugas al la najbaraj maralpoj. Sed je la -komenco de Septembro la vetero estas de nove tre agrabla. La -sufiĉegaj fruktoj, persikoj, figoj kaj akvomelonoj anstataŭis la -florojn; kaj oni forgesas la sekiĝitajn ĝardenojn kaj la profundan -pulvon sur la stratoj.</p> - -<p>Tiam, tro tro frue, Septembro finiĝas. La pluvoj aŭtunaj komencas: -la fremduloj ekrevenas, kaj la dolĉa paco kaj kvieteco de la someraj -monatoj estas foriritaj, kiel,</p> - -<h4 class="poem-header">LA LASTA ROZO DE SOMERO.—(Moore).</h4> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Nun floras de l’somero</span> - <span class="i2">La sola lasta rozo.</span> - <span class="i0">La kunvivantoj ĝiaj</span> - <span class="i2">Velkis en mortripozo:</span> - <span class="i0">Ne estas flor’ parenca,</span> - <span class="i2">Aŭ rozburĝono ia,</span> - <span class="i0">Por ĝemojn kaj ruĝiĝojn</span> - <span class="i2">Redoni al alia.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Mi ne vin lasos sole,</span> - <span class="i2">Sur la tronket’ plendeti</span> - <span class="i0">Ĉar la beluloj dormas,</span> - <span class="i2">Vi devas kundormeti.</span> - <span class="i0">En morto, sen parfumo,</span> - <span class="i2">L’amikoj jam dormetas:</span> - <span class="i0">Do floron vian teren</span> - <span class="i2">Ĝentile mi disĵetas.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Mi tiel volus sekvi</span> - <span class="i2">Se l’amikec’ finiĝus</span> - <span class="i0">Aŭ la juveloj brilaj</span> - <span class="i2">De l’amular’ foriĝus:</span> - <span class="i0">Ĉar se la koroj veraj</span> - <span class="i2">Kaj dolĉaj ne plu estus,</span> - <span class="i0">En la dezerta mondo</span> - <span class="i2">Volonte kiu restus?</span></div> -</div> - -<p class="near_sig sc">Clarence Bicknell.</p> - - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.1.1"></a> <a href="#fnrefI.1.1">[1]</a> -Sea-shore. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.1.2"></a> <a href="#fnrefI.1.2">[2]</a> -A slight earthquake. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.1.3"></a> <a href="#fnrefI.1.3">[3]</a> -Cloves. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.1.4"></a> <a href="#fnrefI.1.4">[4]</a> -A popular tradition. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.1.5"></a> <a href="#fnrefI.1.5">[5]</a> -Tents. -</p> - -</div> - -<div id="est1-1-14" class="serial" lang="eo"> - -<p class="pagenum">5</p> - -<p>[<i>Copyright reserved.</i>]</p> - - -<h3>LA VENTEGO.</h3> - -<p style="text-align:center;">Dramo de SHAKESPEARE: tradukis A. MOTTEAU.</p> - -<p><i>La plej malnova presita ekzemplero de "la Ventego" troviĝas en la -foliega volumo, kiun la aktoroj Heminge kaj Condell—ambaŭ kolegoj -de Shakespeare—preparis en la jaro 1623a, kaj ĝia unua prezentiĝo -okazis la 1-an de Novembro 1611a, laŭ samtempaj raportoj.</i></p> - -<p><i>Tiuj faktoj klarigas la maturan belecon, la riĉege imagitan -fantazion de tiu nobla dramo, videble verkita dum la maturaĝo de -ĝia kreinto—unu el liaj lastaj ĉefverkoj—eble la lasta.</i></p> - - -<p>AL LA MAJSTRO, LA ELPENSINTO DE ESPERANTO!</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ĉu <i>La Ventegon</i> esperantigante</span> - <span class="i0">Mi troatencas? Diru al mi, majstro.</span> - <span class="i0">Ho! ŝajnas mia Shakespeare tia fonto</span> - <span class="i0">Ke ĉiutage ĉerpas mi belaĵojn</span> - <span class="i0">En liaj helaj paĝoj! Do rigardu</span> - <span class="i0">Ne tro severe tiun ĉi libreton</span> - <span class="i0">Malindan eĥon je l’Avona Cigno.</span></div> -</div> - -<p class="near_sig">A.M.</p> - -<p>PERSONOJ.</p> - -<ul> - <li><span class="sc">Alonzo</span>, reĝo de Neapolo.</li> - <li><span class="sc">Sebastiano</span>, frato de Alonzo.</li> - <li><span class="sc">Prospero</span>, rajta duko de Milano.</li> - <li><span class="sc">Antonio</span>, frato de Prospero, duka uzurpulo de Milano.</li> - <li><span class="sc">Ferdinando</span>, reĝido de Neapolo, filo de Alonzo.</li> - <li><span class="sc">Gonzalo</span>, honesta maljuna konsilano.</li> - <li><table><tr><td><span class="sc">Adriano</span></td><td rowspan="2" class="brace">}</td><td rowspan="2">kortegaj sinjoroj.</td></tr> - <tr><td><span class="sc">Francisko</span></td></tr></table></li> - <li><span class="sc">Kalibano</span>, sovaĝa kaj malbela sklavo.</li> - <li><span class="sc">Trinkulo</span>, kortega amuzulo.</li> - <li><span class="sc">Stefano</span>, drinkema kelisto.</li> - <li><span class="sc">Ŝipestro, Subestro, Maristoj.</span></li> - <li><span class="sc">Mirando</span>, filino de Prospero.</li> - <li><span class="sc">Arielo</span>, aera spirito.</li> - <li><table><tr><td><span class="sc">Iriso, Cereso, Juno,</span></td><td rowspan="2" class="brace">}</td><td rowspan="2">spiritoj.</td></tr> - <tr><td><span class="sc">Nimfoj, Rikoltistoj,</span></td></tr></table></li> - <li><span class="sc">Aliaj Spiritaj Servistoj</span> de Prospero.</li> -</ul> - -<p>⁂ La Agado havas lokon unue en ŝipo apud la landbordo, -poste sur insulo.</p> - - -<div style="text-align:center;"> -<h4>AKTO I.</h4> - -<p>Sceno 1.—<i>En ŝipo—Ventega fulmotondra bruego aŭdata.</i></p> - -<p>(<i>Venas</i> <span class="sc">Ŝipestro</span> <i>kaj</i> <span class="sc">Subestro</span>.)</p> -</div> - -<p><span class="sc">Ŝipestro.</span>—Subestro!</p> - -<p><span class="sc">Subestro.</span>—Tie ĉi, mastro; kion vi ordonas?</p> - -<p><span class="sc">Ŝipestro.</span>—Bone; admonu la maristojn, vigligu ilin, aŭ la -ŝipo disrompiĝos sur la ŝtonegoj. Vigle, vigle!</p> - -<p class="staging">(<i>Venas</i> Maristoj.)</p> - -<p><span class="sc">Subestro.</span>—He! kamaradoj, kuraĝe! kuraĝe! Bravuloj vigle! -vigle! Mallevu la velojn; atentu la fajfilon de l’mastro! ... Nun, -blovu, ventoj, ĝis vi krevos, se estas sufiĉa spaco!</p> - -<p class="staging">(<i>Venas</i> <span class="sc">Alonzo</span>, <span class="sc">Sebastiano</span>, <span class="sc">Antonio</span>, -<span class="sc">Ferdinando</span>, <span class="sc">Gonzalo</span> <i>kaj</i> <span class="sc">Aliaj</span>.)</p> - -<p><span class="sc">Alonzo.</span>—Bona subestro, atentu! kie estas la ŝipestro? -Brave agu, ŝipanoj!</p> - -<p><span class="sc">Subestro.</span>—Mi petas ke vi restu malsupre.</p> - -<p><span class="sc">Antonio.</span>—Kie estas la ŝipestro, subestro?</p> - -<p><span class="sc">Subestro.</span>—Ĉu vi ne aŭdas lin? Vi malhelpas nian laboron. -Restu en viaj ĉambretoj. Vi nur helpas la ventegon tie ĉi.</p> - -<p><span class="sc">Gonzalo.</span>—Neniel; estu pacienca!</p> - -<p><span class="sc">Subestro.</span>—Jes, tuj kiam la maro estos. Iru for de tie ĉi! -Ĉu tiaj blekegantoj timas reĝan nomon? Ne! Iru en la ĉambron. -Silentu! Ne malhelpu nin.</p> - -<p><span class="sc">Gonzalo.</span>—Prave; memoru, tamen, tiujn kiujn la ŝipo portas.</p> - -<p><span class="sc">Subestro.</span>—Neniun kiun mi pli amas ol min mem. Nu! vi estas -konsilano; se vi povas ordoni ke tiuj ĉi elementoj silentu, kaj -tiamaniere trankviligu la nunan veteron, bone; ni ne tuŝos plu ian -ŝnuregon; uzu vian povon! sed, se vi tion ne povas, estu danka ke vi -jam tiel longe vivadis, kaj en via ĉambreto pretiĝu por ia ebla -estonta malfeliĉo, se ĝi okazos. (<i>Al la</i> <span class="sc">Maristoj</span>) Vigle, -kamaradoj! (<i>Al la</i> <span class="sc">Aliaj</span>) For de tie ĉi, mi petas! (<i>Foriras</i>).</p> - -<p><span class="sc">Gonzalo.</span>—Mi ja ĝojas pri tiu ĉi malgentilulo; ŝajnas al -mi ke sur li ne estas signo de drononto; li perfekte prezentas -pendigoton! Ho, sorto! zorgu pri lia pendiĝo; ke lia sorta ŝnuro -nun fariĝu nia sava ŝnurego, ĉar, alie, ni ne povos esperi ian -bonaĵon: se li ne naskiĝis pendonta, vere, mizera estas nia stato! -(<i>Ĉiuj foriras</i>).</p> - -<p class="far_sig">(<i>Daŭrigota</i>).</p> -</div> - -<div id="est1-1-15" class="article"> -<p class="pagenum">6</p> -<div class="left" lang="eo"> -<h3>ESPERANTO POR ĈIUTAGA VIVADO.</h3> - -<p>Ne malmultaj homoj jam pruvis per la reala sperto ke Esperanto ja -posedas ĉiujn ecojn, kiujn praktika parolata lingvo bezonas, sed la -loĝado de la Prezidanto de la Societo "Esperanto" en Havro -(Francujo), kiu loĝado okazis antaŭ ne longe, donis pluan pruvon. -Kun li ĉeestis sia edzino, kiu estis tre kontenta babilante kun la -Havraj Esperantistinoj, la Sekretario de la sama societo, kaj amiko, -al kiu Esperanto estis nova lingvo.</p> - -<p>Post kelkaj tagoj, la Sekretario de la Esperanto Klubo ankaŭ alvenis -kaj Fraŭlino Lawrence, la eks-sekretariino.</p> - -<p>La kvar Kiĥlianoj pasigis dek-unu tagojn en unu loko, loĝante en -hotelo kie kvar profesoroj ĉe la Havra Liceo ĉiutage manĝadis, kaj -dum almenaŭ du kaj duono horoj ĉiutage la samaj personoj -interparoladis Esperante. Necese, tre granda nombro da diversaj -objektoj estis priparolata. Ne estis mallonga viziteto, ne estis -kelkaj frazoj pri la vetero aŭ la sano, aŭ kelkaj demandoj pri -pakaĵoj kaj biletoj, kaj la plej bona vojo al Ĉitie-aŭ-tie, sed -vera interŝanĝo de opinioj pri ĉiaspecaj aferoj, pasanta inter -personoj ĝis tiam apartigitaj de la manko de komuna ilo de parolado.</p> - -<p>Plue, la loĝado prezentis okazojn por fari paroladojn, preparitajn -kaj senpreparajn, Esperante, kaj la kara lingvo pasis tra la provo -venkante. Nun Angloj havas Anglan ateston, ke Esperanto ne estas nur -interesa ludilo por pasigi senokupajn horojn, sed sana, fortika -lingvo, taŭga por ĉiuj praktikaj utilaĵoj, kaj ankoraŭ lernebla -sen multa penado.</p> - -<p>Samtempe, alia argumento, kiu tiuj, kiuj estas blindigitaj de la -antaŭjuĝado, ofte uzas kontraŭ Esperanto, nome, ke pro la -diferencoj de la elparolado kaj de la nacia idiomo, diverslandaj -Esperantistoj ne povus kompreni Esperanton parolatan de alilandulo, -estis efektive silentigita. De la unua momento, kiam la Angloj -marŝis sur la Francan teron ĝis la finaj adiaŭoj, oni trovis -nenion malfacilecon, nek parolante nek komprenante.</p> - -<p>Tio estis pli rimarkinda, ĉar la vizitantoj havis tre malofte -okazojn por interparoladi Esperante. Ili estis similaj al knaboj -ĵetitaj en akvon, kiuj devigas aŭ naĝi aŭ droni. Certege ili ne -dronis; kontraŭe per Esperanto, kaj per Esperanto sole, ili pasigis -plejplaĉantan libertempeton, kiun ili kore deziras ripeti la -proksiman jaron, ĉu en Havro, ĉu aliloke.</p> - -<p class="far_sig"><span class="sc">John Ellis</span>, No. 7124.</p> -</div> -<div class="right"> -<h3>ESPERANTO IN DAILY LIFE.</h3> - -<p>Not a few people have already proved by actual experience that -Esperanto possesses all the qualifications requisite for a practical -spoken language, but the visit of the President of the "Esperanto" -Society to Havre (France), which took place a little while ago, has -afforded another proof. His wife, who was very happy chatting with -the Havre lady-Esperantists, the Secretary of the same Society, and a -friend, to whom Esperanto was a new language, accompanied him.</p> - -<p>After a few days the Secretary of the Esperanto Club and Miss -Lawrence, the ex-Secretary, also arrived.</p> - -<p>The four Keighleyites spent eleven days in one spot, living at an -hotel where four Professors of the Havre Lycée daily took their -meals, and for at least 2½ hours each day the same persons -conversed in Esperanto with each other. Necessarily the number of -topics covered was very large and the subjects of conversation most -various. It was not a case of a short call, some remarks on the -weather and health, or a few questions as to luggage and tickets and -the best way to So-and-so, but a genuine interchange of opinions on -all manner of subjects, passing between persons previously separated -from each other for lack of a common medium of speech.</p> - -<p>Not only that, but the visit gave opportunity for making speeches, -both set and extempore, in Esperanto, and the prized language came -through the ordeal with flying colours. Englishmen have now English -testimony that Esperanto is not merely an interesting toy to while -away the leisure hours, but a sound, solid language, available for -all practical purposes, but yet to be acquired without serious -effort.</p> - -<p>At the same time another argument, which those who are blinded by -prejudice frequently employ against Esperanto, that is to say, that -on account of the differences in pronunciation and national idiom, -Esperantists of various countries would not be able to understand the -Esperanto of a foreigner, was effectually silenced. From the first -moment that the English set foot on French soil to the final adieux, -no difficulty was experienced, either in speaking or in -understanding.</p> - -<p>This was all the more remarkable because the visitors had previously -had very few opportunities of conversation in Esperanto. They were -like boys thrown into the water, they had either to swim or drown. -Most assuredly they did not drown; on the other hand, by means of -Esperanto, and by nothing else, they spent a most pleasant little -holiday, which they long to repeat next year, either at Havre or -elsewhere.</p> - -<p class="far_sig"><span class="sc">John Ellis</span>, No. 7124.</p> -</div> -</div> - -<div id="est1-1-16" class="article"> -<p class="pagenum">7</p> - -<h3>ESPERANTO IN SHORTHAND.</h3> - -<div class="imgright"> -<img width="350" height="568" src="../images/pitman.png" alt="[Illustration: Pitman Shorthand.]" /> -</div> - -<p>Through the courtesy of Sir Isaac Pitman & Sons, Ltd., who have -provided us with this plate, we are enabled to show our readers the -first example of Esperanto printed in the Pitman system. It must be -borne in mind that all the vowels are long in Esperanto. We hope that -this anecdote will serve many of our readers as a reading exercise.</p> - -<table style="font-style:italic;"> -<tr><td>N.B.—In line</td><td>14 "sherko"</td><td>should read</td><td>"shertso."</td></tr> -<tr><td></td><td>15 "sherkulo"</td><td class="center">"</td><td>"shertsulo."</td></tr> -<tr><td></td><td>14 "elversis"</td><td class="center">"</td><td>"elvershis."</td></tr> -</table> - -<p lang="eo">Oni diras ke, marvojaĝante, ventroparolisto amikiĝis kun la -fajristo de la ŝipo, kaj ĉiutage eniris en la verkĉambron. Unu -tago la vojaĝanto sidiĝis apud la fajrejo, kaj ŝajnis fumadi -sonĝe kaj kviete. Baldaŭ turnilo ekbruegigis kaj la fajristo venis -kaj oleis ĝin. Tiam li rekomencis sian laboron. Iom poste, -li reaŭdis la saman bruon kaj rekuris, oleujo en mano, por -kvietigi ĝin. Tion farinte, li laboradis; sed preskaŭ tuj -rekomencis de nove la bruon. Tiam la fajristo eksuspektis la kaŭzon. -Kviete marŝante malantaŭ la ventroparolisto, li elverŝis multe da -oleo sur la ŝerculon. "Nun," li diris, "mi divenas ke la turnilo ne -bruadigos." La ŝerco, oni diras, estis tiel bona ke la -ventroparolisto ne deziris refari ĝin!</p> - -<p class="far_sig"><i>Tradukis</i> <span class="sc">G. Ledger</span>.</p> -</div> - -<div id="est1-1-17" class="jokes" lang="eo"> -<hr /> -<p>Kiel senkrurulo povos fariĝi kuristo?</p> - -<p>Nur kutimante paroli pie, li tiel fariĝos <i>piediranto</i>.</p> - -<p class="near_sig">E.L.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Sinjorino B. atendis viziton de la Episkopo, kaj ŝi instruis la -knabserviston kion li devas fari. "Kiam vi alportos al lia moŝto -varman akvon, vi frapos je la pordo. Sendube la Episkopo demandos -"Kiu frapas?" Tiam vi devas respondi "La Knabo, mia Sinjoro."</p> - -<p>La Episkopo venis kaj poste supreniris en sian ĉambron. La knabo -frapis kaj li demandis "Kiu estas tie?" La timema knabo respondis "La -Sinjoro, mia knabo."</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Jen kio okazis al Anglolando, laŭ la gajhumora franca verkisto -Alphonse Allais. "Ĉar de longege oni elfosis Anglolandon por eltiri -karbon kaj feron, la granda insulo fariĝis tute kava, kaj sekve pli -malpeza ol la akvo kiu ĝin ĉirkaŭas. Ĝi do naĝis. Sed la Angloj -kiuj timis ke ilia patrujo povus fornaĝi al la Kontinento elpensis -kaj almetis la fadenegojn telegrafajn kiuj ludas la rolon de ŝnuroj -alligantaj la insulon al la firmaĵo. Sekve Anglujo estas firme -fiksita kaj ne povos perdiĝi en oceano."</p> - -<p class="near_sig"><i>Tradukis</i> <span class="sc">E. Legoffre</span>.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Maristeto demandis ŝipestron: Se oni scias kie objekto kuŝas, ĉu -oni povos diri ke ĝi estas perdita?</p> - -<p>Neniel, respondis la ŝipestro.</p> - -<p>Nu, via arĝenta krajoningo ne estas perdita, ĉar mi scias ke ĝi -kuŝas sur la fundo de la maro.</p> - -<p class="near_sig sc">E.L.</p> -</div> - -<div id="est1-1-18" class="poetry"> -<p class="pagenum">8</p> -<div class="left" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">VIVO DE MARISTO.</h3> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">En nokt’ okazis uragan’,</span> - <span class="i2">La maron montigante;</span> - <span class="i0">Tabakon maĉis Barni Bunt,</span> - <span class="i2">Al Bolin Bill dirante—</span> - <span class="i0">"Nordokcidenta blovas, Bill,</span> - <span class="i2">Ĉu vi ĝin aŭdas brui nun?</span> - <span class="i0">Helpu ilin Di’, bedaŭras mi</span> - <span class="i2">Bordanojn malfeliĉajn nun!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Urbanaj malsaĝuloj, kun</span> - <span class="i2">Danĝer’ en ĉiu vento,</span> - <span class="i0">En lito mem tremadas nun,</span> - <span class="i2">Ke falu la tegmento!</span> - <span class="i0">Mizeraj ja envias nin,</span> - <span class="i2">Mi kredas, dezirante</span> - <span class="i0">La sorton kiun trafis ni,</span> - <span class="i2">Sur ocean’ estante!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Kaj kiuj pri aferoj en</span> - <span class="i2">La strato promenadas,</span> - <span class="i0">Por kisi familion, jen,</span> - <span class="i2">Nun hejmen rapidadas;</span> - <span class="i0">Dum sur ferdeko vi kaj mi</span> - <span class="i2">Kuŝiĝas kun plezuro,</span> - <span class="i0">Ekflugas ĉirkaŭ ili nun</span> - <span class="i2">Fumpotoj sen mezuro!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Maranoj ofte aŭdis ni,</span> - <span class="i2">Ke homoj perdas monon,</span> - <span class="i0">Kaj riskas eĉ la vivon, se</span> - <span class="i2">Veturas en Londonon;</span> - <span class="i0">Landanoj timas, scias ni,</span> - <span class="i2">Nobeloj aŭ vestistoj;—</span> - <span class="i0">Ĉielon danku, vi kaj mi,</span> - <span class="i2">Ke estas ni maristoj!"</span></div> -</div> -<p class="near_sig"><i>Tradukis</i> <span class="sc">B. Elmy</span>.</p> -</div> - -<div class="right"> -<h3 class="poem-header">A SAILOR’S LIFE.</h3> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">One night came on a hurricane,</span> - <span class="i2">The sea was mountains rollin’,</span> - <span class="i0">When Barney Buntline turned his quid</span> - <span class="i2">And said to Billy Bowlin’—</span> - <span class="i0">"A strong nor’wester’s blowin’, Bill,</span> - <span class="i2">Oh, don’t you hear it roar now?</span> - <span class="i0">Lord help ’em, how I pities all</span> - <span class="i2">Unhappy folks on shore now!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Foolhardy chaps as lives in towns,</span> - <span class="i2">What dangers they are all in;</span> - <span class="i0">And now a’tremblin’ in their beds,</span> - <span class="i2">For fear the roof should fall in!</span> - <span class="i0">Poor creatures, how they envies us,</span> - <span class="i2">And wishes, I’ve a notion,</span> - <span class="i0">For our good luck in such a night,</span> - <span class="i2">To be upon the ocean!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">And then, for them kept out all day</span> - <span class="i2">On business from their houses,</span> - <span class="i0">Who late at night are hurryin’ home</span> - <span class="i2">To cheer their babes and spouses,—</span> - <span class="i0">While you and I upon the deck</span> - <span class="i2">Are comfortably lyin’,</span> - <span class="i0">My eyes, what tiles and chimbley-pots</span> - <span class="i2">About their heads are flyin’!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">We seamen, too, have often heard</span> - <span class="i2">How men are sold and undone</span> - <span class="i0">By overturns in carriages,</span> - <span class="i2">And thieves and fires in London;</span> - <span class="i0">We know what risks all landsmen run,</span> - <span class="i2">From noblemen to tailors;</span> - <span class="i0">So, Bill, let us thank Providence</span> - <span class="i2">That you and I are sailors!"</span></div> -</div> -<p class="near_sig sc">Capt. W. Pitt, R.N.</p> -</div> -</div> - -<div id="est1-1-19" class="joke" lang="eo"> -<hr /> -<p><span class="sc">Perloj en Dezerto.</span>—Arabo, vojperdinte en la dezerto, kaj -jam nenion manĝinte de du tagoj antaŭe, sentis sin ekmorti per -malsato. Pasante apud puto, kie la karavanoj trinkigas siajn -kamelojn, li ekvidis sur la sablo lederan saketon. Li ĝin prenis kaj -palpis. "Estu Dio laŭdata!" li diris; "kompreneble en tio estas aŭ -daktiloj aŭ aveloj." Plena je tia dolĉa espero, li rapidas malfermi -la saketon, sed vidante ĝian enhavon, "Ho ve!" li ekkriis, "estas -nur perloj!"—(6266).</p> -</div> - -<div id="est1-1-20" class="song" lang="eo"> -<hr /> -<h4 class="poem-header">DIO, SAVU LA REĜON</h4> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Nian Noblan Reĝon,</span> - <span class="i0">La gracian Reĝon,</span> - <span class="i0">Dio savu!</span> - <span class="i0">Estu li venkinta,</span> - <span class="i0">Feliĉa, glorinda,</span> - <span class="i0">Longe li reĝadu,</span> - <span class="i0">Dio, lin savu!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Sinjor’ Di’ stariĝu,</span> - <span class="i0">Malamikojn pelu</span> - <span class="i0">Kaj faligu!</span> - <span class="i0">Disig’ politikon,</span> - <span class="i0">Venku friponaĵon,</span> - <span class="i0">Al Ci ni konfidu;</span> - <span class="i0">Dio nin savu!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Donacojn plej karajn</span> - <span class="i0">Al li donu multajn.</span> - <span class="i0">Li reĝadu!</span> - <span class="i0">Leĝojn li defendu</span> - <span class="i0">Kaj por ni ebligu</span> - <span class="i0">Kore-voĉe kanti</span> - <span class="i0">Reĝon savu Di’.</span></div> -</div> - -<p class="near_sig">(<i>Tradukis</i> E.L.).</p> -</div> - -<div id="est1-1-21" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">9</p> -<h3>NIAJ FREMDAJ KUNBATALANTOJ.</h3> - -<p>Nia Kara Estro, Doktoro Zamenhof, skribis al ni sekvantan—</p> - -<blockquote><p>"Skribi artikolon por la Angla-Esperanta gazeto mi bedaŭrade havas -nenian eblon, ĉar mi estas tiel treege okupata, ke mi ne havas eĉ -unu liberan minuton. Mi deziras al la gazeto la plej bonan sukceson -kaj mi esperas, ke la gazeto baldaŭ trovos tre multe da bonaj -kunlaborantoj."</p></blockquote> - -<p>Ni treege bedaŭras ke la bona Doktoro ne povos skribi iom por ni, -sed korege ni lin dankas por lia afabla bondeziro al nia sukceso.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Ni ankaŭ ricevis tre afablan leteron de So. de Beaufront, por kiu ni -lin dankegas. Jen ĝi estas. "Nepo de anglino, mi konas pli multe de -aliaj la karakteron anglan. Mi do ne miras ke Esperanto estas tre -favore akceptata de viaj sampatrujanoj kaj eĉ mia profunda konvinko -estas, ke Anglujo influos tute aparte sur la finan venkon de Esperanto. -La Angloj havas la juĝadon tro sanan por ne kompreni, ke nur en -lingvo neŭtrala troviĝas la praktika solvo de lingvo internacia. -Aliparte, antaŭ sistemo tiel simpla, kiel Esperanto, antaŭ lingvo -kies duono da vortoj almenaŭ estas jam antaŭe konataj de ili, -viaj samlandanoj nepovas malŝati rimedon de internacia komunikiĝado -kiun malgraŭ ĉio ilia patra lingvo neniam povus doni. Pro tio mi -tute konfidas ke ilia karaktero logika kaj praktika turnos ilin -al ni kaj faros el ili bonegajn rekrutojn por Esperanto.—L. de. B.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Sinjoro Fruictier skribis al ni "En Novembro de 1903a j. aperos -la unua No. de Internacia Medicina Revuo," sesonjara organo en -Esperanto, kies redakcia komitato konsistas el Profesoroj en Pariza -Medicina Fakultato. Ĝia jara abonkosto estas 6/6 ... Ni sendos -provajn ekzemplerojn kun gramatiko de Esperanto al plej multaj -scienculoj. Sed por tio ni bezonas Monon kaj Kunlaboradon.... Al -ĉiuj, kiuj abonos antaŭ la apero de la unua No. ni sendos senpage -unu ekzempleron de "Esperanta Sintakso laŭ verkoj de Doktoro -Zamenhof." Plie, ilia abono daŭros dum tuta jaro 1904a, kia ajn -estos nombro de N-oj aperontaj ĝis fino de tiu ĉi jaro ... Tial -konfidante vian konatan Esperantistan fervoron, mi antaŭe plej kore -vin dankas, kaj humile salutas."</p> - -<p>Certege ni esperas ke la venonto estos sukcesplena kaj ke Sinjoro -Fruictier trovos multe da abonantoj kaj <i>kunlaborantoj</i> inter -niaj scienculaj adeptoj.</p> - -<p class="center">(Subscriptions are received by the Hon. Sec., Esperanto Club).</p> - -<p class="center">Manuscript contributions should be sent to So. Paul Fruictier, 27 -Boulevard Arago, Paris.</p> - -<p>So. A. Saint-Martin, la tre sindonema helpanto kaj Redaktoro de la -Kanada gazeto "La Lumo" skribis tre interesan leteron. Li diras -"Brave! Brave! Brave! Mi gratulas vin sincere.... Hodiaŭ mi ricevas -vian sciigon ke ne sole estos Angla eldono de jam fondita revuo, sed -tute nova organo. Bravege! Mi memoras ke kelkaj amikoj Kanadaj iam -diskutis kiam estos Angla Esperanta revuo. Iu diris post 50 jaroj, -alia post 40 jaroj, mi kuraĝis diri, post dek jaroj oni en Anglujo -mem eldonos Esperantan Gazeton. La tutaj ĉeestantoj ekridegis, kaj -hodiaŭ, post unu jaro, vi anoncas al mi la bonan novaĵon! ... Diru -al amikoj en Anglujo ke ili sendu poŝt-kartojn al la Virina Klubo -Progreso, 137a rue Sainte Elizabeth, Montreal, Canada. Tiu Klubo -estas la unua virina Esperantista, ĝi fondis Esperantan ekspozicion, -kaj sendas kiel respondo al ricevitaj kartoj, grupan portreton de -kelkaj membroj de la Klubo. Tiu ekspozicio farota en la montrfenestro -de unu el la plej gravaj ĉiutagaj ĵurnaloj en Montrealo, certe -multe helpos al nia afero. Mi premas korege vian manon.—Via A. -Saint-Martin."</p> - - -<p>Ni kore ĝojas ke la profetaĵo de niaj Kanadaj Samideanoj ne estas -bona. La patrinalando ne estas tiel malantaŭema kiel oni pensis.</p> - -<p>Ankaŭ ni salutas kore la Virinan Klubon kaj esperas ke la ekspozicio -estos tute sukcesplena.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Nia Sveda Kunlaboranto, Sinjoro Ahlberg skribis—"Mi ne povas eviti -prezenti al vi miajn sincerajn komplimentojn pro la grandiozaj -rezultatoj de via admirinda propagando tie en Anglujo! ... "Kiu estus -povinta kredi tion antaŭ unu jaro" kriis al mi malnova Esperantisto, -kiu, pro sia speciala scienco, la financo, zorge studiadis la -anglajn kaj amerikanajn rilatojn ... Laŭ mia deziro, li nun estas -publikigonta senpage nomarojn pri ekstersvedaj komercistoj, kiuj -deziras, per Esperanto, ekzistigi komercajn rilatojn kun svedaj -firmo, firinoj kaj letere sciigos tion ĉi al mi.—Al vi kaj al via -klubo kunfratajn salutojn.</p> -</div> - -<div id="est1-1-22" class="article"> -<p class="pagenum">10</p> -<div class="left" lang="eo"> -<h3>LA HUMORA FLANKO DE TELEGRAFO.</h3> - -<p>Se oni kolektus depeŝojn kiuj trakuras telegrafan ferfadenon, diras -unu praktika telegrafejestro de vasta telegrafa sistemo, ili farus -kuriozan kaj interesan volumon de korespondaĵoj. La kosto de la -forsendo de depeŝo dependante de la nombro de vortoj kiujn ĝi -enhavas kompreneble igas ĝian konstruaĵon kiel eble plej mallongan. -Plej multaj depeŝoj enhavas malpli ol dek-du vortoj (kune kun adreso -kaj subskribo), kaj estas mirinde kiom da materialo tiu ĉi malgranda -nombro de vortoj ofte enhavas.</p> - -<p>Sinjorino, kiu deziris ekscii kiam ŝia edzo revenos hejmen, sendis -al li depeŝon demandante tion. Li respondis ke grava afero malhelpis -lin, kaj ke li ne povos reveturi ĝis post kelkaj tagoj.</p> - -<p>La Sinjorino tuj respondis sendante al li alian depeŝon en sekvanta -lakonika stilo:—"Hejme. 12 Septembro, 1903; Al F.C.P. Depeŝo -ricevita. Deŭtronomio xxiv., 5."—Mario.</p> - -<p>Turninte al la nomita verso en Sankta Skribo, la adresito legis -sekvantan longan leteron:—</p> - -<blockquote><p>"Se oni edziĝis oni ne devas eliri por militi, nek devas oni -klopodiĝi pri ia afero; sed oni devas resti hejme libera dum unu -jaro, kaj oni devas ĝojigadi la edzinon kiun oni edzinigis."</p></blockquote> - -<p>Dua ekzemplero estas respondo sendita al homo kiu estis pekinta -kontraŭ la leĝoj kaj kiu forkuris. Li deziris ekscii ĉu estus -prudente reveni. Tial li telegrafis je sekvanta stilo:—</p> - -<p>"1 Oktobro, 1903; Al B.C.M. Ĉu ĉio estas O.K.?—D.T.M.</p> - -<p>Kaj li ricevis sekvantan mallongan respondon:—</p> - -<p>"Al D.T.M. 1 Oktobro, 1903. Proverboj xxvii., 12."—B.C.M.</p> - -<p>Turninte al la nomita verso la sciama individuo ricevis vere -sekvindan konsilon:—</p> - -<blockquote><p>"Prudentulo antaŭvidas malbonon, kaj kaŝiĝas; sed naivuloj -antaŭeniradas kaj estas punitaj."</p></blockquote> - -<p class="far_sig"><i>Tradukis</i> <span class="sc">C. F. Hayes.</span></p> -</div> -<div class="right"> - -<h3>THE HUMOUROUS SIDE OF TELEGRAPHY.</h3> - -<p>Were one to collect despatches which pass over the telegraph line, -says a practical manager of a great telegraphic system, they would -make a curious volume of correspondence. The cost of the transmission -of a message depending upon the number of words it contains of course -renders its construction as brief as possible. Most despatches -contain less than a dozen words (together with an address and -signature), and it is marvellous how much matter this small number -of words often contains.</p> - -<p>A lady, who wanted to ascertain when her husband would return home, -sent him a message making the enquiry. He replied that a serious -matter hindered him, and that he would not be able to return for some -days.</p> - -<p>The lady immediately replied by sending another message in the -following laconic manner:—"Home. 12 September, 1903; To F.C.P. -Message received. Deuteronomy xxiv., 5."—Mary.</p> - -<p>Having turned to the specified verse in the Word, the addressee read -the following long epistle:—</p> - -<blockquote><p>"When a man hath taken a new wife, he shall not go out to war, -neither shall he be charged with any business; but he shall be free -at home one year, and shall cheer up his wife which he hath taken."</p></blockquote> - -<p>A second specimen is a reply sent to a man who had committed an -offence against the law and had absconded. He wanted to find out -whether it would be prudent to return. He therefore telegraphed in -the following style:—</p> - -<p>"1 October, 1903; To B.C.M. Is all O.K.?"—D.T.M.</p> - -<p>And he received the following brief reply:—</p> - -<p>"To D.T.M. 1 October, 1903. Proverbs xxvii., 12."—B.C.M.</p> - -<p>Having turned to the verse mentioned, the enquirer received good -counsel:—</p> - -<blockquote><p>"A prudent man foreseeth the evil, and hideth himself; but the -simple pass on and are punished."</p></blockquote> -</div> -</div> - -<div id="est1-1-23" class="jokes" lang="eo"> -<hr /> -<p>Kiel marŝas la Lapoj? Ne kapo malsupre, mi pensas? Ne, ili piediras -per la plando sur Laplando (<i>plando, sole of the foot</i>).</p> - -<p class="near_sig sc">E.L.</p> - -<hr class="short" /> - -<p><i>Maljuna Soldato</i>: Ĉu vi deziras esti heroo, knabeto?</p> - -<p><i>Knabeto</i>: Ne dankon! Mi ne deziras havi nur unu brakon kaj -okulon artefaritan!</p> - -<p class="near_sig sc">G.C.L.</p> - -<hr class="short" /> - -<h4 class="poem-header" id="bonveno">BONVENO.</h4> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Gazeto Angla Esperanta, iru</span> - <span class="i0">Antaŭen en la mondon, kunhelponte</span> - <span class="i0">Kolegojn viajn ĉiam sendi vortojn</span> - <span class="i0">De amikeco kies sono dolĉa</span> - <span class="i0">Eniru en la korojn de la homoj</span> - <span class="i0">Kaj ligon sanktan de frataro fari.</span></div> -</div> - -<p class="near_sig">No. 8380.</p> -</div> - -<div id="est1-1-24" class="letters"> -<p class="pagenum">11</p> - -<h3>CORRESPONDENCE PAGE.</h3> - -<p>O.A., of York, writes:—"I want to head my notepaper with a notice -that I am willing to receive correspondence in Esperanto. What is -the best phrase to use?"</p> - -<p>We think that "Mi korespondados Esperante" is best, being to the -point and short.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Several correspondents have enquired whether it is easy to teach -one’s self Esperanto. This depends on the learner. But I will give -two communications received to-day (September 4). Many similar -letters of appreciation arrive every week.</p> - -<blockquote><p>(1). "Kara Sinjoro, Mi komencis lerni Esperanton la lastan Sabaton -el (je?) la libreto <i>Esperanto</i>, kaj mi aĉetis mardon la -‘Complete Text-Book’ de Sinjoro O’Connor. Mi jam estas konvinkita ke -la nova lingvo internacia estas perfekte praktika, kaj ke ĝi -fariĝos grandan gajnon por la mondo se ĝi ricevos la atento kiun -ĝi meritas. Kun saluto."</p> - -<p class="far_sig">A.G.E., London, N.</p></blockquote> - -<p>This is, word for word, the Esperanto letter of a five-days’ student. -It would be interesting to see a similar production after an equally -short period of self-tuition in any natural language. "Atento" -instead of "atenton" seems to be the only slip!</p> - -<blockquote><p>(2). "Dear Sir,—I received the books safely yesterday morning.... -I think Esperanto a most wonderful language. I shall soon translate -the letters (for enrolment in the Adresaro) and send them in. I have -never been so surprised as when I glanced through the text-book. I -thought it would take at least 30 or 40 hours to master the grammar, -but I find I can do it in 2! You will probably be rather surprised -when you hear that I am only 14 years old. Yours truly, W.G.R., -Montmorency, France."</p></blockquote> - -<p>We wish him every success, and hope soon to receive an Esperanto note -also.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>G.M.H., London, N.W., writes in Esperanto asking for "rules for the -order of the words in Esperanto."</p> - -<p>For an affirmative sentence the English order is generally the best. -For questions, however, the order is not inverted. Ĉu mi havas -libron? not Havas mi libron?</p> - -<hr class="short" /> - -<p>A most enthusiastic Sussex Samideanino writes: "I may never be able -to do much—my age (71) precludes the possibility; but what I can do -will give me the greatest possible pleasure."</p> - -<hr class="short" /> - -<p>M.A., of Weymouth, says: "I am in a slight difficulty.... What is the -pronunciation of the plural termination <i>OJ</i>?" Unfortunately this -point was not sufficiently clear in the first edition of the -Text-Book. The sound is monosyllabic as in TOY. The tonic accent -therefore falls on the preceding syllable. The termination of -adjectives follows the same rule.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>A.F.M., of Inverness, wonders whether we are desirous of receiving -advice, and says that we should have "at least a column interlined -with <i>Hugo’s</i> method of illustrating pronunciation, and another -with the literal translation of each word just below."</p> - -<p>We are only too glad to receive suggestions from our good friend -A.F.M. Perhaps he and similarly-minded enquirers are able to read -shorthand. If so, the anecdote printed in <i>Pitman’s</i> system will -suffice. If not, we will see what can be done next month. As for the -second suggestion, that is embodied already; the parallel-column -translations are as literal as possible.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>W.F., of Beith, asks: "Is the ‘k’ in such words as ‘knabo,’ ‘kvar,’ -etc., sounded as in the English word ‘knife?’"</p> - -<p>This is another point which is frequently referred to as a -difficulty. In Esperanto there are no silent letters. Therefore this -"k" must be sounded, and not be silent as in the English word given. -Students of German will recognise the sound in the word "knabe."</p> -</div> - -<div id="est1-1-25" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">12</p> - -<h3>DIVERSAJ SCIIGOJ.</h3> - -<p>Ĉi tie Londone ni ricevis tre interesajn vizitojn de multaj fremdaj -samideanoj. Vere estas mirinde ke jen tute ne estas malsameco de -elparolado inter la diverslandanoj kun kiuj ni ĝis nun paroladis. -Plezurege ni nun renkontis Esperantistojn el Francujo, Italujo kaj -Bohemujo. Tiu ĉi ofta interŝanĝo de pensoj kun personoj kiuj -antaŭe estis apartigitaj per manko de komuna lingvo certe estas unu -el la plej grandaj plezuroj kiujn Esperanto donas al siaj adeptoj. Ni -korege esperas ke ni baldaŭ vidos multajn fremdajn kunlaborantojn.</p> - -<p>Vicprezidanto de la Hispana Societo skribis al ni kaj sendis afablajn -bondezirojn je la estonta sukceso de nia granda entrepreno. Li ankaŭ -sciigas nin ke oni eldonos Novembre novan Esperantan gazeton "La -Hispana Suno." Ke ĝi estos sukcesplena, ni esperegas. Sed Hispanujo -ne estas la sola lando kiu havas novan organon. Malproksima Peruo -ĵus eldonis "Antaŭen Esperantistoj!" Vere feliĉa nomo por la -naskinto, kaj ni fidas ke la Peruanoj respondos al la devizo, kaj -rapide antaŭmarŝos.</p> - -<p>Sudameriko ŝajnas esti bona loko por Esperanto, ĉar ni ĵus ricevis -sciigojn pri la fondo de nova grupo en Santiago, Ĉile. La Direktoro -estas Sinjoro E. Sepulveda Cuadro, Profesoro de Fonetiko.</p> - -<p>Sed ne estas necese ke oni serĉos Sudamerikon por eltrovi pruvojn de -la progreso de Esperanto. Niaj amikoj en Keighley—elparolata -Kiĥli—havis sian jarkunvenon post tre aktiva vivo de dek monatoj. -Vere ili faris grandan propagandon, ĉar, kvankam la urbo ne estas -granda, jen estas preskaŭ sesdek Esperantistoj tie. Eble estas pli -facila afero disvastigi la lingvon en urbeton kie ĉiu konas siajn -najbarojn, sed, ĉu tiu ĉi estas vera aŭ ne, oni devas gratulegi la -Kiĥlian Societon pri ĝia rapidega kresko.</p> - -<p>Ankaŭ ĉi tie ni havas novajn societojn. Je la lasta tago de -Septembro, nia tre sindonema helpanto, Sinjoro Clephan, paroladis -pri Esperanto ĉe la Literary and Philosophical Institute, -Newcastle-on-Tyne. Jen estis okdek ĉeestantoj, kaj, post la -parolado, dudek el ili deziris grupiĝi. Tiel nia plej norda Angla -Grupo naskis. Ni petas ĉiujn kiuj loĝas en aŭ apud tiu urbo ke -ili aliĝu al la nova societo.</p> - -<p>Nia tre agema kunlaboranto, Sinjoro Motteau, ĵus fondigis la "Forest -Gate Esperanto Group." Ni petas ke oni skribu al la Hon. Sek. de la -Grupo, Sinjoro E. J. R. Beal, 74, Claremont Road, Forest Gate. Niaj -amikoj tie tre deziras ke ili povus havi la uzon de taŭga ĉambrego -en kiu So. A. Motteau volonte donus senpagan kurson de Esperanto.</p> - -<p>La tre entuziasma propagandisto Sinjoro Thill, 6, Barton Crescent, -Mannamead, Plymouth, ankaŭ deziregas ĉambregon kie li povos doni -senpagan instruadon. Ni korege esperas ke ia amiko povos helpi niajn -du kunlaborantojn.</p> - -<p>Doktoro R. J. Lloyd, D.Litt.M.A., komencis Esperantan kurson ĉe la -Liverpool Universitato je Oktobro 14. Ni fidas ke multaj lernantoj -venos tie, kaj ke la entrepreno estos sukcesa. Ŝajnas al ni ke estas -notindege ke Angla Universitato malfermis kurson.</p> - -<p>Doktoro Adolf von Mayer estas la aktivega estro de la Esperanta -movado en Manchester. Unu el liaj lernantoj baldaŭ komencos kurson -en Ĵaponujo. Jen estas multaj fremduloj en la Manchester Grupo, kaj -ni kredas ke ĝi kreskos rapide.</p> - -<p>Ni petas ke amikoj skribos al Sinjoro E. W. Eagle, 21, Kellett Road, -Brixton, S.W. Ankaŭ al Sinjoro P. G. Bacon, 170, Clapham Park Road, -S.W. Tiuj ĉi sinjoroj estas la sekretarioj de novaj grupoj por -studii Esperanton. En Ilford Sinjoro W. A. Jeffery deziras fondi -grupon. Lia adreso estas 42, Park Road, Ilford, kaj li fidas ke oni -skribos al li pri la afero.</p> - -<h4 class="center">GRAVA AVIZO.</h4> - -<p>La senpagaj kursoj de la Esperanto Klubo nun komencos. Ni devas -treege danki la sindonemajn gesinjorojn kiuj aminde donas ilian -tempon por disvastigi Esperanton, kaj la plej malgranda honoro kiun -oni povos fari je ili estas zorgi ke la kursoj estos sukcesplenaj. Ni -do petegas ke kiel eble plej multe ĉeestos.</p> - -<p>Lunde jen estos kurson de Sinjoro O’Connor ĉe "The Gouin School of -Languages," 34, Harrington Road, S.W. (quite close to the South -Kensington Metropolitan Station), 6.45 p.m.</p> - -<p>Ĵaŭde kurson de Fraŭlino Shäfer kaj Sinjoro Goody ĉe "The Gouin -School of Languages," 16, Finsbury Circus, E.C., 6.30 p.m.</p> - -<p>Vendrede ĉe Sinjoro C. F. Hayes, 48, Swanage Road, Wandsworth, S.W., -7.30 p.m.</p> - -<p>Tiu ĉi gravega sciigo ne estas kompleta sen korega dankesprimo al -Sinjoro Thémoine, kiu aminde permesis ke ni uzus la ĉambregojn de -la Gouin School, kaj ankaŭ al Sinjoro Hayes, kiu havas kurson ĉe -sia domo.</p> - -<p>Je la dua Lundo, ĉiumonate, adeptoj kunvenas ĉe Mowbray House, -Norfolk Street, Strand, por la "Reading Circle."</p> -</div> - -<div id="est1-1-26" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">13</p> - -<h3>NIAJ BONEGAJ AMIKOJ.</h3> - -<p>Du Esperantistaj amikoj foje disputadis pri la nuntempa vivado, ĝiaj -utiloj kaj malutiloj. Ili promenadis sur belega vojo tra aleo de -arboj, kaj je la malproksima vidaĵo estis monteto kovrita per -florantaj herboj kaj brilanta sub sennuba ĉielo.</p> - -<p>"Antaŭe tiu ĉi vidaĵo estis tiel bela kiel hodiaŭ" diris unu el -ili. "Jes" respondis la alia "sed tiam ni marŝus tremante, ni timus -rabistojn aŭ militistojn de ia granda barono. Vojo estus malbona kaj -certe ni ne havus pluvombrelojn se pluvus."</p> - -<p>"Ĉu la nuna tempo kaj ĝia senĉesa aktiveco, ĝiaj bezonoj, ĝia -preskaŭ lukso por malriĉuloj estas egale bona por krei fortan kaj -nobelan karakteron? Ĉu vi ne kredas ke simpleco estas la plej bona -por ĉiuj?" "Ne" respondis la alia, "ni havas edukecon kaj -ĵurnalojn." "Ĵurnalojn" kun akcento de grandega malestimo. -"Ĵurnaloj estas similaj je ventoflagoj aŭ vaporfajfoj; nur utilaj -por montri kien blovas la vento, aŭ por fari bruon. Vidu do kion -ĵurnaloj diras pri Esperanto!"</p> - -<p>Unue ili legis en la "Daily News": "But we are inclined to think that -Esperanto, having no literature and no vital connection with daily -living to enrich and refine and subtilize it, would be a poor -language, in which it would be well nigh impossible to communicate -any ideas but the simplest and most commonplace."</p> - -<p>Tiam ili malfermis la "Daily Chronicle" kaj legis: "A gathering of -forty or fifty members gave a hearty welcome to the visitors, and the -facility of comprehension and of speech on both sides was a -revelation."</p> - -<p>Alia ĵurnalo kiun ili legis estis la "Daily Telegraph" kie oni -trovis la sekvantan mallongan kritikaĵon "Its meagre scant array of -words Could puzzle no beginner; Untutored cannibals by herds, Would -learn them after dinner."</p> - -<p>La "Glasgow Times" diris "I fear that even the enthusiastic W. T. -Stead will not gain many disciples for Esperanto."</p> - -<p>En la "World’s Work" ili legis "There seems little doubt that -Esperanto is at present holding the field against many rivals."</p> - -<p>La "General Practitioner" presis "It is good for the general cause of -an International language that Esperanto should be propagated as much -as possible."</p> - -<p>La du amikoj legis kvardek ĵurnalojn kaj trovadis similajn diversajn -kritikojn pri la kara lingvo.</p> - -<p class="far_sig sc">E. A. Lawrence.</p> - -<blockquote><p>[Vere la nuna sukceso de la Esperantista movado ŝuldas al -ĵurnaloj grandan ŝuldon. Sen la helpo kiun ĝi ricevis; precipe -de la <i>Revuo de Revuoj, T.P.’s Weekly</i> kaj similaj eldonoj, -Esperanto en Anglujo ne estus tiel disvastiĝata kiel ĝi hodiaŭ -estas. Unua ekzemplero de la <i>Esperanta Gazeto</i> ne estus -kompleta sen korega dankesprimo, kaj la espero ke ĉiamkreskanta -nombro de ĵurnaloj estados niaj "Bonegaj Amikoj" en tiu ĉi -bonfarada movado.—<span class="sc">Editor’s Note</span>].</p></blockquote> -</div> - -<div id="est1-1-27" class="fables" lang="eo"> -<h3>KELKAJ FABLOJ EL ESOPO.</h3> - -<p><span class="sc">La Alaŭdo kaj Alaŭdidoj.</span>—En kampo da matura greno -troviĝis kovitaro de alaŭdidoj, kaj la patrino ĉiutage atendis la -venon de la rikoltistoj. Ĉiufoje kiam ŝi foriris, ŝi ĉiam diris -al siaj geidoj ke ili rakontu al ŝi ĉion, kio okazos dum ŝi -forestis. En tago, alvenis la mastro. "Estas nun la tempo voki ĉiujn -miajn najbarojn," li diris, "kaj rikolti mian grenon."</p> - -<p>Kiam la maljuna alaŭdo aŭdis pri tio, ŝi diris al siaj idoj: "Se -li fidas je siaj najbaroj, li ne baldaŭ rikoltos sian grenon."</p> - -<p>La proksiman tagon, la bienulo revenis, kaj vidante nenion faritan, -li diris al sia filo: "Iru kaj voku viajn onklojn kaj kuzojn, por ke -ili komencu morgaŭ." Sed la alaŭdo diris al siaj idoj ke ili ne -timu, "Ĉar," ŝi rimarkis, "la parencoj ankaŭ havas siajn kampojn -da matura greno, kiujn ili devas rikolti."</p> - -<p>Ŝi denove forestis, kaj la mastro, venante kiel antaŭe, nun diris -al sia filo: "Ni mem laboru kaj komencu morgaŭ nian rikolton."</p> - -<p>Kiam la alaŭdidoj rakontis tiun diron al la patrino—"Nun," diris -ŝi, "ni vere bezonas forflugi."</p> - -<p class="center">"<i>Kion vi deziras farita, tion vi mem faru.</i>"</p> - -<p class="far_sig sc">(6266).</p> - -<p><span class="sc">La azeno en leona haŭto.</span>—Azeno, vestita je leona haŭto, -fiere vagadis kaj timigis ĉiun el la timemaj bestoj kiujn li -renkontis en la ĉirkaŭaĵo. Ekvidante vulpon, li ankaŭ volis -malkvieti tiun ĉi. Sed Rejnardo, aŭdinte la azenanbruan voĉon, -diris:—"Nu, ja, mi ankaŭ timiĝus se mi ne ĵus estus aŭdinta vin -bleki."</p> - -<p class="center">"<i>Trompantoj ĉiam estos eltrovitaj</i>"</p> - -<p class="far_sig sc">(6266).</p> -</div> - -<div id="est1-1-28" class="eo-grammar"> -<p class="pagenum">14</p> - -<p><i>In order that this Gazette may be useful as a propaganda agent, it -has been considered advisable to include in each number a synopsis of -the Grammar of Esperanto, so that those hitherto ignorant of its -system may be the better able to appreciate the magazine.</i></p> - - -<h3>SYNOPSIS OF THE GRAMMAR.</h3> - -<p>The ALPHABET is composed of 28 letters. They are the following:—</p> - -<p>A B C Ĉ D E F G Ĝ H Ĥ I J Ĵ K L M N O P R S Ŝ T U V Z and Ŭ.</p> - -<p>The VOWELS are always given a long sound; as in the well-known -phrase, "Pa, may we go too?" Shorthand students will at once -recognise them as the long vowels of "Pitman." Their sound can also -be illustrated by—"Bart, Bait, Beat, Boat and Boot."</p> - -<p>The following CONSONANTS need special attention. It must be -remembered that the sounds given are invariable, because <i>Esperanto -spelling is phonetic and each letter has only one sound:—</i></p> - -<table> -<tr><td>The letter</td><td>C</td><td>is sounded as</td><td>in</td><td>Czar, or as the "ts" in Bits.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ĉ</td><td class="center">" "</td><td></td><td>Church.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>G</td><td class="center">" "</td><td></td><td>Gag; <i>i.e.</i>, the hard sound.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ĝ</td><td class="center">" "</td><td></td><td>George; <i>i.e.</i>,the soft sound.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>H</td><td class="center">" "</td><td></td><td>His; <i>i.e.</i>, it is aspirated and never mute as in French.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ĥ</td><td class="center">" "</td><td></td><td>Loch; <i>i.e.</i>, the Scotch or German "CH" or Spanish "J."</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>J</td><td class="center">" "</td><td>the</td><td>English letter Y. Thus Paroloj is sounded Paroloy.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ĵ</td><td class="center">" "</td><td>the</td><td>French J in Bijou or the S in the English word Pleasure.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>S</td><td class="center">" "</td><td>in</td><td>Sun; never as in Rose (Rozo in Esperanto).</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ŝ</td><td class="center">" "</td><td>in</td><td>She.</td></tr> -</table> - -<hr class="short" /> - -<p>The English letters Q, W, X and Y do not exist in Esperanto.</p> - -<p>The letter Ŭ is only found in diphthongs—Baldaŭ is sounded -Bahldow.</p> - -<p>The one remaining point to be mentioned is that "AJ" is the same as -in By. "OJ" as in Boy.</p> - -<p>ALL NOUNS end in O in the nominative singular. Birdo, a bird.</p> - -<p>When the direct object to a verb, an N is added to this O. Mi havas -birdon, I have a bird.</p> - -<p>All nouns form the PLURAL by adding J to the singular. Birdoj, birds. -If objective, birdojn.</p> - -<p>All ADJECTIVES end in A and agree with the noun in number and case. -Mi havas belajn birdojn, I have beautiful birds.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The INFINITIVES of VERBS always end in I. Lerni, to learn. Pensi, to -think.</p> - -<p>PRESENT INDICATIVES end in AS in all persons singular and plural. Mi -iras, I go. Ili iras, they go.</p> - -<p>PAST INDICATIVES end in IS in all persons singular and plural. Mi -iris, I went. Ni iris, we went.</p> - -<p>FUTURE INDICATIVES end in OS in all persons singular and plural. Ŝi -iros, she will go.</p> - -<p>CONDITIONAL MOOD ends in US in all persons singular and plural. Li -irus, he would go.</p> - -<p>IMPERATIVE MOOD ends in U. Parolu! speak! Iru! go!</p> - -<p>SUBJUNCTIVES are formed by using "KE" and the Imperative. Ke mi iru, -that I might go.</p> - -<p>The PRESENT PARTICIPLE ACTIVE ends in ANTA—Iranta, going. In the -Passive voice in ATA—Farata, being done.</p> - -<p>PAST PARTICIPLE ACTIVE ends in INTA—Irinta, having gone. In the -Passive voice in ITA—Farita, having been done.</p> - -<p>FUTURE PARTICIPLE ACTIVE ends in ONTA—Ironta, about to go. In the -Passive voice in OTA—Farota, about to be done.</p> - -<p>ADVERBS end in E—Bone, well. Bele, beautifully.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>1. The DEFINITE ARTICLE is invariably LA in all cases singular and -plural. La Patroj, the Fathers.</p> - -<p>2. There is no indefinite article in Esperanto. Patro, a Father; or -merely Father, as the case may be.</p> - -<p>3. "NOT" is expressed by "NE." Mi ne havas amikon, I have not a -friend.</p> - -<p>4. Questions are introduced by "Ĉu." Ĉu mi ne havas amikon? Have I -not a friend?</p> - -<p>5. ESTI, to be, is the auxiliary verb in Esperanto. Havi, to have, is -never an auxiliary.</p> - -<p>N.B.—There are no exceptions or irregularities in Esperanto.</p> - -<p class="pagenum">15</p> -<hr class="short" /> - -<p>The VOCABULARY has been simplified by about 30 affixes, which are -used to modify the meanings of root words. The commonest are the -following PREFIXES:—</p> - -<ul> -<li>BO indicates relationship by marriage. Bofrato, Brother-in-law.</li> -<li>DIS indicates separation, as in English. Disŝiri, to tear to pieces.</li> -<li>EK indicates the commencement of an action. Eklerni, to begin to learn.</li> -<li>MAL is always used to indicate OPPOSITES. Varma, warm. Malvarma, -cool. Amiko, friend. Malamiko, enemy.</li> -<li>RE denotes the repetition of an action. Relerni, to relearn. Rediri, -to say again.</li></ul> - -<p>The principal SUFFIXES are the following:—</p> - -<ul> -<li>AĴ signifies an object made from—thus, Fruktaĵo, something made -from fruit.</li> -<li>AR signifies a collection of. Arbo, a tree. Arbaro, a forest.</li> -<li>EBL signifies possibility. Videble, visibly. Lernebla, learnable.</li> -<li>EC signifies an abstract quality. Boneco, goodness. Beleco, beauty.</li> -<li>EG signifies increase. It is the augmentative suffix. Granda, large. -Grandega, immense.</li> -<li>EJ signifies the place where an action takes place. Lernejo, school. -Preĝejo, church.</li> -<li>ET is the diminutive suffix. Infaneto, a little child. Varmeta, -lukewarm.</li> -<li>IG denotes the causing of an action. Morti, to die. Mortigi, to kill.</li> -<li>IĜ denotes turning or becoming. Paliĝi, to turn pale. Fortiĝi, to -become strong.</li> -<li>IL denotes the instrument by which an action is performed. Kudri, to -sew. Kudrilo, a needle.</li> -<li>IN denotes the feminine. Patro, father. Patrino, mother. Onklo, -uncle. Onklino, aunt.</li> -<li>IST denotes the occupation, or means of livelihood. Botisto, -bootmaker. Servisto, manservant.</li> -<li>UL denotes the possession of a Quality or Attribute. Blindulo, a -blind man. Danculo, a dancing man.</li></ul> - -<p>By means of these affixes, the Vocabulary is enormously simplified.</p> - -<hr class="short" /> - -<p><b>All should have "The Student’s Complete Text Book," 1s. 8d., post -free, and "Twelve Exercises," 1s. 3d., in order to thoroughly learn -the system; but the above is serviceable as a rough basis.</b></p> -</div> - -<div id="est1-1-29" class="booklist"> -<p>For the convenience of Esperantists, all works dealing with the -language can now be obtained by writing to the Hon. Sec., ESPERANTO -CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</p> - -<p>The books most read are:—</p> - -<p>"Student’s Complete Textbook," by J. C. O’Connor, B.A., 1s. 8d., post -free.</p> - -<p>"Twelve Exercises with Key," by A. Motteau, 1s. 3d., post free.</p> - -<p>"No. 52," a short Grammar, by the Hon. R. H. Geoghegan. Price 7d., -post free. This is a capital preliminary work for giving to friends -to arouse their interest. For this purpose we will supply -<i>subscribers</i> with 6 copies for 2s. 6d., post free.</p> - -<p>Three Tales by Tolstoy and Pushkin, 1s. 1d. the set.</p> - -<p>"Hamlet," translated by Dr. Zamenhof, 2s.</p> - -<p>Grammar in French or German, 1s. 6d.</p> - -<p>Commentaire in French, 2s.</p> - -<p>Prose Selections, 2s. 6d. and 1s. 6d.</p> - -<p>Complete Stories from back "L’Espérantistes," 2d. each.</p> - -<p>"Tourist’s Phrase-Book," in 6 languages, 6d.</p> - -<p>The following monthly magazines can be obtained. The annual -subscriptions are:—</p> - -<p>"La Lingvo Internacia," printed wholly in Esperanto, 3s. 6d.</p> - -<p>"L’Esperantiste," in French and Esperanto, 4s.</p> - -<p>"La Lumo," in French, English, and Esperanto, 2s. 6d.</p> - -<p>"La Belga Sonorilo," in French, Flemish, and Esperanto, 2s. 6d.</p> - -<p>"La Bohema Esperantisto," in Czech and Esperanto, 3s.</p> - -<p>"La Rondiranto," in Bulgarian and Esperanto, 3s.</p> - -<p>The new "Internacia Medicina Revuo" will appear every two months. -Subscription 6s. 6d. per annum.</p> - -<p>The English-Esperanto and Esperanto-English Dictionaries will be -ready shortly. Price 2s. 6d. each.</p> - -<p>"French-Esperanto Vocabulaire," 2s. 6d.; "Esperanto-French -Dictionnaire," 1s. 6d.</p> - -<p>"Braille Instruction-Book for the Blind," 4s.</p> - -<p>Neat star-shaped Badges, for use when travelling, are kept in stock. -Price 9d. each.</p> -</div> - -<div id="est1-1-30" class="music" lang="eo"> -<p class="pagenum">16</p> - -<p class="center">[<a href="../music/espero.midi">Listen</a>] [<a href="../music/espero.pdf">PDF</a>] [<a href="../music/espero.xml">MusicXML</a>]</p> - -<div class="imgcenter"> -<img width="863" height="873" src="../images/espero.png" alt="[Music: L’Espero. Himno de D-ro Zamenhof.]" /> -</div> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">En la mondon venis nova sento,</span> - <span class="i0">Tra la mondo iras forta voko</span> - <span class="i0">Per flugiloj de facila vento</span> - <span class="i0">Nun de loko flugu ĝi al loko!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ne al glavo sangon soifanta</span> - <span class="i0">Ĝi la homan tiras familion</span> - <span class="i0">Al la mond’ eterne militanta</span> - <span class="i0">Ĝi promesas sanktan harmonion.</span> - <span class="i4">En la mondon, &c.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Sub la sankta signo de l’espero</span> - <span class="i0">Kolektiĝas pacaj batalantoj,</span> - <span class="i0">Kaj rapide kreskas la afero</span> - <span class="i0">Per laboro de la esperantoj.</span> - <span class="i4">En la mondon, &c.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Forte staras muroj de miljaroj</span> - <span class="i0">Inter la popoloj dividitaj;</span> - <span class="i0">Sed dissaltos la obstinaj baroj</span> - <span class="i0">Per la sankta amo disbatitaj.</span> - <span class="i4">En la mondon, &c.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Sur neŭtrala lingva fundamento,</span> - <span class="i0">Komprenante unu la alian,</span> - <span class="i0">La popoloj faros en konsento</span> - <span class="i0">Unu grandan rondon familian.</span> - <span class="i4">En la mondon, &c.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Nia diligenta kolegaro</span> - <span class="i0">En laboro paca ne laciĝos,</span> - <span class="i0">Ĝis la bela sonĝo de l’homaro</span> - <span class="i0">Por eterna ben’ efektiviĝos.</span> - <span class="i4">En la mondon, &c.</span></div> -</div> - -</div> -</body> -</html> diff --git a/38240-h/vol1/e02.htm b/38240-h/vol1/e02.htm deleted file mode 100644 index 3962057..0000000 --- a/38240-h/vol1/e02.htm +++ /dev/null @@ -1,2453 +0,0 @@ -<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN" - "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd"> -<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en"> -<head> -<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" /> -<title>The Esperantist, Vol. 1, No. 2 | Project Gutenberg</title> -<style type="text/css"> - -body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;} -div.titlepage {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;} -h3 {text-align: center; font-size: 1.2em; margin-bottom: 2em;} -.pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right; font-style: normal; color: silver; background-color: inherit;} -div.imgcenter {text-align: center; margin: 1em auto;} -body > div {clear:both; padding-top: 4em;} -li {list-style-type: none;} -.center {text-align: center;} -div.sec-list ul li {padding-left: 2em; text-indent:-2em;} -.left {width:46%; float:left; clear:none;} -.right {width:46%; float:right; clear:none;} -.lead-in {font-size:110%;} -em.u {font-style:normal; text-decoration: underline;} -.poem-header, .fn-header {text-align: left; margin-left: 2em; font-size: 110%;} -hr.short {width: 20%;} -.far_sig {text-align: right; margin: 0.5em 2em 0.5em auto;} -.near_sig {text-align: left; margin: 0.5em auto 0.5em 4em;} -.sc {font-variant: small-caps; font-style: normal;} -.border {border:solid; padding: 0.5em;} -td.numb {text-align: right; vertical-align: top; padding: 0.3em 1em;} -p.address {margin-bottom: 0em; font-size: 90%; font-weight: bold;} -p.interest {margin-top: 0em;} -p.speaker {float: left; width: 6.5em; font-variant: small-caps; margin: 0 0 0 -6.5em;} -div.dialogo {padding-left:6.5em; margin-top: 0.5em;} -p.ex-phrase {margin-bottom: 0em; word-spacing: 0.5em;} -p.phonetic {margin-top: 0em; font-size: 90%;} - .verse {margin: 1em 0em 0em 5%; text-align: left; } - .stanza {margin-top: 1em; margin-bottom: 0em;} - span.i0 {display: block; margin-left: 0em;} - span.i2 {display: block; margin-left: 1em;} - span.m3 {display: block; margin-left: 6em;} - span.m4 {display: block; margin-left: 9em;} - -p.footnote {font-size: 90%; - text-indent: 0%; - margin-left: 10%; - margin-right: 10%; - margin-top: 1em; - margin-bottom: 1em; } - -sup { vertical-align: top; font-size: 0.6em; } - -a:link {color:blue; text-decoration:none} -a:visited {color:blue; text-decoration:none} -a:hover {color:red} - -</style> -</head> - -<body> -<p class="center"><a href="../38240-h.htm#est1-index">Back to Vol. I index.</a></p> -<div id="est1-2-1" class="border titlepage"> - -<p style="font-size:80%;">SINGLE COPIES PRICE FOURPENCE NET</p> - -<p style="float:left;width:15%;"><i>No. 2.</i></p> - -<p style="float:right;width:15%;"><i>December, 1903.</i></p> - -<h1>THE<br /> - ESPERANTIST</h1> - -<p>The Esperanto Gazette for the spreading<br /> - of the International Language....</p> - -<p style="font-size:80%;">Edited by H. BOLINGBROKE MUDIE</p> - -<p>ANNUAL SUBSCRIPTION: 3/- (4 francs: 1½ roubles: 75 -cents).</p> - -<p style="font-size:80%;">Published by THE ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</p> - -</div> - -<div id="est1-2-2" class="left border"> - -<h4 style="text-align:center">CONTENTS.</h4> - -<table> -<tr><th></th><th>Page</th></tr> -<tr><td><a href="#est1-2-10" class="sc">Editor’s Notes</a></td><td class="numb">17-18</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-2-11" class="sc">What Max Müller Said</a> (Felix Moscheles)</td><td class="numb">19</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-2-12" class="sc">The Beggar Maid</a> (C. Bicknell)</td><td class="numb">20</td></tr> - -<tr><td>"<a href="#est1-2-13" class="sc">The Tempest</a>," continued from page 5 - (translated by A. Motteau)</td><td class="numb">21</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-2-14" class="sc">An Autumn Daisy</a> (Ben Elmy)</td><td class="numb">22</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-2-15" class="sc">The Biter Bitten</a> (Paul Mathews)</td><td class="numb">22</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-2-17" class="sc">The Three Friends</a> (Elise Bauer)</td><td class="numb">23</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-2-21" class="sc">The Sound of a Voice</a> (J. Ellis)</td><td class="numb">24</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-2-22" class="sc">Phonetic Longhand Esperanto</a></td><td class="numb">25</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-2-24" class="sc">Comrades in Other Lands</a></td><td class="numb">26</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-2-25" class="sc">Two Fables</a></td><td class="numb">27</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-2-26" class="sc">The Angel and The Child</a> (A. Motteau)</td><td class="numb">27</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-2-27" class="sc">Correspondence Notes</a></td><td class="numb">28</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-2-28" class="sc">Various Items of Interest</a></td><td class="numb">29</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-2-29" class="sc">Specimens of the New Dictionaries</a></td><td class="numb">30</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-2-30" class="sc">Synopsis of Grammar</a></td><td class="numb">31-32</td></tr> -</table> -</div> - -<div id="est1-2-3" class="sec-list right border"> - -<p>The HON. SECRETARIES of ESPERANTO SOCIETIES are</p> - -<ul> -<li>BOURNEMOUTH, I. F. H. Woodward, Esq.,<br /> - Norwood, St. Swithin’s Road.</li> - -<li>DUBLIN, C. Fournier, Esq.,<br /> - Celtic Association, St. Stephen’s Green.</li> - -<li>EDINBURGH, Miss Tweedie, M.A.,<br /> - 2, Spence Street.</li> - -<li>GLASGOW, J. Hunter, Esq.,<br /> - 138, Darnley Street, Pollokshields.</li> - -<li>HUDDERSFIELD, G. H. Taylor, Esq.,<br /> - 13, Birkly Hall Road.</li> - -<li>KEIGHLEY, J. Ellis, Esq.,<br /> - Compton Buildings, Bow Street.</li> - -<li>LONDON, H. Bolingbroke Mudie,<br /> - 41, Outer Temple, W.C.</li> - -<li>MANCHESTER, Dr. A. von Mayer,<br /> - Central Hall.</li> - -<li>NEWCASTLE, H. W. Clephan, Esq.,<br /> - 3, Cotfield Terrace, Gateshead.</li> - -<li>PLYMOUTH, J. A. Thill, Esq.,<br /> - 6, Barton Crescent, Mannamead.</li> - -<li>PORTSMOUTH, Dr. Greenwood,<br /> - 21, St. George’s Square.</li> - -<li>SURBITON, P. Howard, Esq.,<br /> - The Bungalow, Crane’s Park.</li> -</ul> - -<p style="text-indent:3em;">N.B.—It is earnestly hoped that gentlemen who are willing to form -local groups will communicate with the Hon. Sec., Esperanto Club, who -will do all in his power to assist them in the work.</p> - -</div> - - -<div id="est1-2-4" class="reklamo" style="text-align:center;"> -<div class="left"> -<h4>The Remington</h4> - -<p>THE <em class="u">UNIVERSAL</em> TYPEWRITER.</p> - -<p>Just think of it!</p> - -<p>THE INTERNATIONAL MACHINE.</p> - -<p><i>Unbound by ties of nationality:<br /> -The common bond of union of all civilised peoples.</i></p> - -<p>The Remington can be supplied fitted for Esperanto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>THE REMINGTON TYPEWRITER COMPANY,<br /> -100, Gracechurch St., London, E.C.</p> -</div> -<div class="right" lang="eo"> - -<h4>La Remington</h4> - -<p>LA <em class="u">UNIVERSALA</em> SKRIBMAŜINO.</p> - -<p>Pripensu je tio!</p> - -<p>LA INTERNACIA MAŜINO.</p> - -<p><i>Tute liberiĝita de naciaj ligiloj:<br /> -La Komuna unuigilo por ĉiuj civilizitaj popoloj.</i></p> - -<p>La Remington estos liverita kun Esperantaj presliteroj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>LA REMINGTON TYPEWRITER KOMPANIO,<br /> -100, Gracechurch St., Londono, E.C.</p> -</div> -</div> - -<div id="est1-2-5" class="notice left"> - -<p class="lead-in">A NEW WORK</p> - -<blockquote><p>You should have to perfect your knowledge of Esperanto is the -<b>just-published Esperanta Sintakso</b> laŭ verkoj de <b>Doktoro -Zamenhof</b> kaj aliaj aŭtoroj.</p></blockquote> - -<p lang="eo">Verkita de PAUL FRUICTIER. NUR EN ESPERANTO.</p> - -<p>From THE ESPERANTO CLUB, 1/6 Post Free.</p> - -</div> - -<div id="est1-2-6" class="notice right"> - -<p class="lead-in"><b>We beg to remind our Readers</b></p> - -<blockquote><p>not to omit to translate the letters enclosed in the Text Book, and -to send the translations to us with four penny stamps. <span class="sc">The -Adresaro</span>—a list of Esperantists—will then be sent, by means of -which one can correspond all over the world in Esperanto.</p></blockquote> -</div> - -<div id="est1-2-7" class="notice" lang="eo"> - -<h4 style="font-size:120%">Adresareto de Personoj kiuj deziras Korespondadi en Esperanto.</h4> - -<p class="address">Doktoro G. BASUTTIL, Misida, Malta.</p> -<p class="interest">Interŝanĝos poŝtsignojn.</p> - -<p class="address">Rev. H. T. W. BUTLER, St. Paul’s Vicarage, Middlesbrough, Yorks.</p> -<p class="interest">Ĉiam respondos je ĉiuj demandoj.</p> - -<p class="address">H. W. CLEPHAN, Esq., 3, Cotfield Terrace, Gateshead.</p> -<p class="interest">Pri muzikaj aferoj.</p> - -<p class="address">Sinjoro C. CHARRIER, Calle Zabala, 77, Montevideo, Uruguay.</p> -<p class="interest">Kolektas ilustritajn poŝtkartojn. Ĉiam respondos.</p> - -<p class="address">Frl. V. DESPORTES, 17, Boulevard Voltaire Chaumont, Haute Marne, France.</p> -<p class="interest">Interŝanĝo de Kuiristaj receptoj.</p> - -<p class="address">J. A. D. HENDERSON, Esq., 97, Donegall St., Belfast, Ireland.</p> -<p class="interest">Alilandaj sistemoj de stenografio.</p> - -<p class="address">G. LEDGER, Esq., 9, Tancred Road, Endymion Road, Finsbury Park, -London N</p> <p class="interest">Nur letere, pri ĉiuj sciencaj aferoj.</p> - -<p class="address">L. LAROSE, Esq., 813, Mount Royal Avenue, Montreal, Canada.</p> -<p class="interest">Respondos je poŝtkartoj skribitaj en Esperanto.</p> - -<p class="address">M. MAURICE MARTIN, Studento ĉe la kolegio de Châteaudun (Eure et -Loire), France.</p> <p class="interest">Ilustritaj Poŝtkartoj.</p> - -<p class="address">C. G. STUART MENTEATH, Esq., 23, Upper Bedford Place, London, W.C.</p> -<p class="interest">Ĝardenaj Urboj kaj "Darwinismo" por la Homaro.</p> - -<p class="address">Sinjoro A. de MARICH, Budapest, IV. Realtanoda u. 5. 11/7 Hungary.</p> -<p class="interest">Ilustritaj Poŝtkartoj kaj muziko.</p> - -<p class="address">C. REEVE, Esq., 3, Effingham Road, Lee, Kent.</p> -<p class="interest">Komercaj temoj kaj komercaĵo kun samlandanoj per stenografio Pitman.</p> -</div> - -<div id="est1-2-8" class="reklamo"> - -<div class="imgcenter"> -<img width="315" height="447" src="../images/postcard.png" alt="[Illustration: postcard.]" /> -</div> - -<p>This is a reduced facsimile of the design for an -illustrated Postcard.</p> - -<p>It is obtainable in two patterns, Inland and Foreign. All the finest -quality ivory cards. Price for propaganda purposes, <b>1/1 for -50.</b></p> - -<p>State whether Inland or Foreign are required.</p> - -</div> - -<div id="est1-2-9" class="banner border" style="text-align:center;"> -<p class="pagenum">17</p> -<h2 style="font-size:210%;">THE ESPERANTIST.</h2> - -<p>The Esperanto Gazette for the spread of the International Language.</p> - - -<div style="float:left;padding-left:5%;font-size:80%;"> -<p style="padding-top:10%;padding-bottom:10%;">ABONPAGOJ ESTAS RICEVEBLAJ ĈE<br /> -SUBSCRIPTIONS SHOULD BE SENT TO</p></div> -<div style="float:right;padding-right:5%;font-size:80%;text-align:left;"> -<ul> - <li>The Hon. Sec., ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</li> - <li>M. Paul Fruictier, 27, Boulevard Arago, Paris, France.</li> - <li>A. Saint Martin, Esq., 79, St. Christopher Street, Montreal, Canada.</li> - <li>M. M. Seynaeve, 3, Rue de l’Avenir, Courtrai, Belgium.</li> - <li>Herr Ahlberg, 50 Döbelnsgatan, Stockholm, Sweden.</li> - <li>A. Agius, Esq., Strada S. Gaetano, 92, Hamrun, Malta.</li> - <li>G. W. Messerly, Esq., Port-of-Spain, Trinidad, B.W.I.</li> -</ul> -</div> - -<p style="clear:both;" lang="eo"><i>Nepresitajn manuskriptojn la Redakcio resendos se oni aldonis -poŝtsignon.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Alsendatajn artikolojn la Redakcio laŭ bezono korektos.</i></p> - -<p style="float:left;padding-left:2em;">No. 2.</p> - -<p style="float:right;font-size:80%;text-align:left;">Subscription, 3s. Per Annum.<br /> - Single Copies, 4d. net.</p> - -<p>DECEMBRO, 1903.</p> -</div> - -<div id="est1-2-10" class="article"> - -<div class="left" lang="eo"> -<h3>PRI LA ESTONTECO.</h3> - - -<p class="center"><i>"Neniu el ni estas senerara, eĉ la plej juna."</i></p> - -<p>La Redaktoro de <span class="sc">The Esperantist</span> deziras sendi, kiel eble -plej frue, siajn koregajn dankesprimojn al sia legantaro pro la -amindaj leteroj kiujn li tage ricevas. En la unua artikolo de la unua -<span class="sc">Esperantist</span> peto antaŭmetiĝis ke oni bonvolu sendi proponojn -pri la plibonigo de la plej juna el Esperantaj Ĵurnaloj. Sekve, -multaj amikoj skribis siajn pensojn pri la afero.</p> - -<p>Por komenci je la komenco, kelkaj samideanoj kritikis la <i>verdeceto</i> -de la kovrilo. Sed multajn leterojn ni ankaŭ ricevis, precipe de -niaj legantinoj, tute aprobante ĝin. Ni do kredas ke estus -bedaŭrinde ŝanĝi ĝin sen unuanima konsento, tial la dua kajero -ankaŭ havas similan verdan eksteraĵon.</p> - -<p>Sed la gravegaj kritikoj estis pri la internaĵo. Kelkaj legantoj -trovis ke nedividata paĝo estis iom malfacila por legi. Precipe en -la interesa originala verko "Itala Somero" ili tion eltrovis. Kvankam -nedividataj paĝoj havas pli belan vidiĝon, ni ne daŭrigos ilin en -la estonteco, kaj ni dankas la amikojn kiuj montris la malbonaĵon.</p> - -<p>Adepta Esperantisto kredis ke la modelo estis tro alta; ke la dua -Gazeto ne povus esti tiel interesa kiel la unua, k.t.p. Vere tio ĉi -estus gravega afero, kaj Britaj Esperantistoj devas zorgi ke la -profetaĵo ne estos prava. Ni estas tute certaj ke, se oni nur sendos -ĉi tie kiel eble plej multaj artikoletoj—precipe originalaj -verkoj—sufiĉe interesaj Gazetoj rezultos.</p> - -<p class="pagenum">18</p> - -<p>La sama kritikisto ankaŭ opiniis ke ne estis sufiĉe da Angla lingvo -en la unua numero. Ĝi enhavas nur dekses paĝojn, kaj la plimulto de -la legantaro deziras legi Esperantaĵojn, ne Anglaĵojn. Unu el niaj -sindonemaj kunverkantoj promesis marki ĉiujn vortojn, kiujn ne -troviĝos en la lernlibro, kaj ni ĉiam donos iliajn tradukojn. -Tiamaniere ni esperas ke ni plaĉos tiujn, kiuj deziras vidi pli en -la Angla lingvo, sen limigi la interesan enhavon.</p> - -<p>Inter la amikoj kiuj skribis pri la granda celo de Esperanto, unu -diris "Zenofono gvidis la perditajn Grekojn el la neterpoma<a href="#fnI.2.1" name="fnrefI.2.1"><sup>[1]</sup></a> lando -orienta de poezio, sablo kaj romanco. Kaj vi, mia samideano, devas, -per via Gazeto, gvidi la sonĝajn Esperantistojn malsupren al la -ĉiutagan landon de porkaĵo kaj faboj!"</p> - -<p>Vere tiu ĉi estas bona konsilo, ĉar Esperanto devas esti "Pana kaj -butera lingvo" por komerco kaj ĉiutaga vivado. Sed ĉu nia legantaro -deziras ke ni neniam presigos poezion kaj interesajn rakontetojn? La -plimulto da leteroj kiuj tage venas enhavas gratulojn pri la poemoj -kaj rakontetoj.</p> - -<p>Alia helpanto de tiu ĉi bonfaranta movado havas gravajn internaciajn -rilatojn kun fremdaj firmoj, kaj proponis ke ĉiuj komercaj -Esperantistoj skribu al sia fremda klientaro, antaŭmetante -Esperanton, kiel taŭga helpanta lingvo, kaj petante ke ili lernus -ĝin por estontaj komunikaĵoj. Bonega ideo! Se oni konsentos tiel -fari, La Esperanto Klubo presigos anoncpaperojn kaj disdonos ilin -inter siaj komercaj membroj. La Hon. Sek. estos feliĉa ricevi -specimenojn de la proponita anonco.</p> - -<p>Ree dankante ĉiujn kunverkantojn, ni petegas pri originale verkitajn -artikolojn por la Gazeto. En ĉiuj landoj estas la sama afero. Oni -trovas grandan nombron da skeptikuloj, kiuj diradas: "Ho! Mi vidas ke -via lingvo estas bona nur por tradukaĵoj. Kiam vi havos vian propran -verkaron, mi eklernos Esperanton. Sed, en la nuna tempo, mi pliamas -mian patrujan lingvon."</p> - -<p>Mi skribis tiun ĉi peton al nia bona amiko, Sinjoro Ben Elmy, kaj, -kiel rezulto, niaj legantoj nun havos la grandan plezuron legi -<i>Esperantan</i> poemeton, kun Angla <i>traduko</i>. Aliaj amikoj jam -respondis al tiu ĉi peto kaj sendis la interesajn rakontetojn kiuj -estas tie ĉi presitaj kaj korege ĉiuj devas danki ilin por la -granda helpo kiun ili donis al Esperanto, tielfarinte. Kvankam -tradukoj estas tre akcepteblaj, originalaj verkoj sendube estas indaj -je antaŭeco.</p> - -<p class="far_sig sc">La Redaktoro.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.1"></a> <a href="#fnrefI.2.1">[1]</a> -Lit.: "Potatoless." -</p> - -</div> - -<div class="right"> -<h3>CONCERNING THE FUTURE.</h3> - - -<p class="center"><i>"We are none of us infallible, even the youngest."</i></p> - -<p>The Editor of <span class="sc">The Esperantist</span> desires to send as early as -possible his most hearty expression of thanks to his readers for the -kind letters which he daily receives. In the first article of the -first <span class="sc">Esperantist</span> a request was put forward that one should -send proposals for the improvement of the youngest of Esperanto -journals. In consequence of this, many friends have written their -opinions on the subject.</p> - -<p>To begin at the beginning, some friends-in-Esperanto criticised the -<i>somewhat greenness</i> of the cover. But we have also received many -letters, especially from our lady readers, fully approving of it. We -therefore think it would be regrettable to change it without -unanimous consent; thus the second number has a similar green -exterior.</p> - -<p>But the most serious criticisms were concerning the interior. Some -readers found that an undivided page was somewhat difficult to read. -Especially in the interesting original work, "The Italian Summer," -did they experience this. Although undivided pages have a more -pleasant appearance, we will not continue them any more, and thank -the friends who pointed out the defect.</p> - -<p>An adept Esperantist thought the standard was too high; that the -second Gazette could not be as interesting as the first, and so on. -This truly would be a most serious matter, and British Esperantists -must take care that the prophecy be not verified. We are quite -certain that if one will only send as many articles as -possible—especially original works—sufficiently interesting -Gazettes will result.</p> - -<p>The same critic also opined that there was not enough English in the -first number. It contains only sixteen pages, and the majority of -readers desire to read Esperanto matter, not English. One of our -painstaking collaborators has promised to mark all words not to be -found in the Textbook, and we will always give their meanings. In -this manner we hope to please those who wish to see more in English, -without limiting the interesting matter.</p> - -<p>Among the friends who have written of the great purpose of Esperanto, -one has said "Xenophon led the lost Greeks through the barren eastern -land of poetry, sand, and romance. And you, my friend-in-Esperanto, -must—by means of your Gazette—guide the dreamy Esperantists down -into the everyday land of pork and beans!"</p> - -<p>Truly this is good counsel, for Esperanto must be a "Bread and butter -language" for commerce and daily life. But do our readers wish us -never to print poetry and interesting narratives? The majority of the -letters which continue to arrive daily contain congratulations on the -poems and short stories.</p> - -<p>Another helper of this beneficent movement has weighty international -relations with foreign firms, and has proposed that all commercial -Esperantists should write to their foreign clients, submitting -Esperanto as a suitable auxiliary language, and asking them to learn -it for future communications. A most excellent idea! If this be -approved, the Esperanto Club will have circulars printed and will -distribute them among its commercial members. The Hon. Sec. will be -glad to receive specimens of the proposed announcement.</p> - -<p>Again thanking all collaborators, we appeal for original work for the -Gazette. In every land it is the same. One finds a great number of -people, sceptics, who continually say, "Oh! I see that your language -is only good for translations. When you have your own literature I -will take up the study of Esperanto. But, at present, I prefer my -national tongue."</p> - -<p>I wrote this request to our good friend, Mr. Ben Elmy, and, as a -result, our readers now have the great pleasure of reading an -<i>Esperanto</i> poem with English <i>translation</i>. Other friends have -already responded to this appeal, and all must thank them most -heartily for the great help they have given to Esperanto in so doing. -Although translations are very acceptable, original works are, -without doubt, worthy of precedence.</p> - -<p class="far_sig"><i>Literal translation.</i></p> -</div> -</div> -<div id="est1-2-11" class="article"> -<p class="pagenum">19</p> -<div class="left" lang="eo"> -<h3>KION MAX MÜLLER DIRIS.</h3> - - -<p>Mi deziras scii ĉu <span class="sc">The Esperantist</span> estas preta por akcepti -en ĝiaj kolonoj la liberan uzon de la ĉiam ĉeestanta persona -pronomo "Mi." Eble mi, ĝin enkondukante, estas iomete maltima, sed -mi ne povas eviti la opinion ke, eĉ nova lingvo devas enhavi -almenaŭ kelkajn el la nekonvenaĵoj kiujn ĉiuj malnovaj lingvoj -necese toleras.</p> - -<p>Tio, kion mi tuj rakontos, nur estas malgranda persona memoraĵo, sed -ĝi kunligas kun la nomo de famega lingvisto; tre citinda -aŭtoritato.</p> - -<p>Mi estis en Venezio, ne staranta inter palaco kaj malliberejo, sed -gondole glitanta sur la kanaloj de la feina urbo, tiel kiel ĉia -mortemulo devas fari, se li deziras elpruvi ke vivo estas vivinda. Mi -tiam estis leganta artikolon "Rememoraĵoj" de Max Müller, kaj ĝi -tiel ĉarmis min ke, tuj post mia reveno hejme, mi skribis al li iom -simile al jeno—</p> - -<p>"Mi estas al vi nekonato. Se mi ne skribos tuj sub la puŝo de la -impreso, mi tute ne kuraĝus fari tion. Sed, kompreneble, ni devus -koni unu la alian. Vi, baptofilo de Max Maria von Weber, mi baptofilo -de Felix Mendelssohn! Vi lernis latinan kaj grekan lingvojn en -Leipzigo, mi ankaŭ lernis tie; sed vi studiis ĉe la Nikolai-Schule -kaj mi ĉe la Thomas-Schule; jen la malsameco de la rezultato -klariĝas. Sed ni, kiel knaboj, ambaŭ devis manĝi niajn pomojn el -la korbo de la sama maljuna vendistino en Grimmaischer Strasse, -k.t.p."</p> - -<p>Nu, Max Müller respondis al mi tute afable. Li sciigis min ke li iam -aŭdis mian patron ludi fortepianon kune kun Mendelssohn, ke li -ankaŭ estis vidinta unu el miaj pentraĵoj tial ni ne estis -nekonatoj. Ĉu mi venus Oxfordon post mia reveno en Anglujo, kaj ĉu -mi volus esti lia gasto?</p> - -<p>Post kelkaj monatoj mi do iris, kaj pasigis malmultajn tagojn en lia -domo. Tiu ĉi estis senegala okazo por sciiĝi liajn opiniojn pri la -alpreno de universala lingvo.</p> - -<p>"Ĉu la afero estas <i>ebla</i>?" mi demandis. "Netaŭge kian lingvon oni -elektos. Mi bezonas vian aŭtoritaton por silentigi tiujn kiuj kredas -ke la propono nur estas ĥimera."</p> - -<p>"Nu," li respondis, "vi devas demandi tion de pli junaj kritikistoj -ol mi. Vi scias ke mi jam skribis mian kredon ke Esperanto estas la -plej bona sistemo ĝis nun elpensita; mi ne povas diri plu." Mi -petegis, eble iom supermezure, sed sensukcese.</p> - -<p class="pagenum">20</p> - -<p>Sed, kiam mi estis forironta el lia gastama domo, li redonis al mi -albumeton (baptopatran donacon de Mendelssohn), en kiu mi petis ke li -skribu sian nomon, kaj mi legis—"Ĉu universala lingvo estas ebla? -Jes.—M.M."</p> - -</div> - -<div class="right"> - -<h3>WHAT MAX MÜLLER SAID.</h3> - - -<p>I wonder whether the columns of <span class="sc">The Esperantist</span> are disposed -freely to admit that ever-present personal pronoun, "I." I am perhaps -bold in introducing it, but I cannot help thinking that a new -language must have to put up with some of the inconveniences, at -least, that all old languages have had to tolerate.</p> - -<p>What I have to relate is but a little personal souvenir, but it is -connected with the name of a great linguist, and an authority well -worth quoting.</p> - -<p>I was in Venice, not standing between a palace and a prison, but -gliding along the canals of the fairy city in a gondola, as every -mortal should if he desires to realise that life is worth living. I -was reading an article, "Reminiscences," by Max Müller, which -delighted me so that the first thing I did on returning home was to -write to him, somewhat on these lines—</p> - -<p>"I am a stranger to you, and if I don’t write on the spur of the -moment, I should not venture to do so at all. Yet surely we ought to -know one another. You, a godson of Max Maria von Weber, and I a -godson of Felix Mendelssohn! You learnt your Latin and Greek in -Leipzig, and so did I; only you went to the Nicolai-Schule and I to -the Thomas-Schule, which accounts for the difference in the result. -But we must have eaten our schoolboy apples from the same old woman’s -basket in the Grimmaische Strasse, etc., etc."</p> - -<p>Well, Max Müller answered in the kindest spirit. He had heard my -father play with Mendelssohn, and he had seen a picture of mine, so -we were not strangers. Would I come to Oxford on my return to England -and be his guest.</p> - -<p>Some months later I went, and spent several days at his house. There -was a unique opportunity of fully ascertaining his views on the -adoption of a universal language.</p> - -<p>"Is such a thing <i>possible</i>?" I asked him. "Never mind which language -is to be selected. I want your authority to silence those who look -upon anything of the kind as chimerical."</p> - -<p>"Well," he said, "you must go to younger people for an answer to -that. You know that I have given it as my opinion that Esperanto is -the best attempt at a universal language yet made, and that is as -much as I can say." I pressed him, perhaps rather unduly, but without -success.</p> - -<p>But as I was leaving his hospitable house he handed me back a little -album (a godfather’s gift from Mendelssohn), in which I had asked him -to inscribe his name, and I read—"Is a universal language possible? -Yes.—M.M."</p> - -<p class="far_sig sc">Felix Moscheles.</p> -</div> - -<div style="clear:both;"> -<div class="imgcenter"> -<img width="525" height="400" src="../images/mueller.png" alt="[Illustration: hand-written letter.]" /> -</div> - -<p>Oxford, July 2, 10 p.m</p> - -<p>Is a universal language possible? Yes. M. M.</p> - -<p>Felix Mendelssohn:</p> - -<div class="verse" lang="de"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Wenn Menschen aus einander gehn</span> - <span class="i0">So sagen sie, Auf Wiedersehn,—auf Wiedersehn.</span></div> -</div> - -<p>Felix Moscheles:</p> - -<div class="verse" lang="de"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Die Sprachen sind auch aus einander gegangen.</span> - <span class="i0">D’rum theilen sie alle dasselbe Verlangen.</span> - <span class="i2">Auf Wiedersehn, auf Wiedersehn!</span></div> -</div> - -<p class="near_sig">F. Max Müller.</p> - - -<p lang="eo"><i>Felix Mendelssohn diris.</i>—Se homoj disiĝas ili diras "Ĝis la -Revido, Ĝis la Revido."</p> - -<p lang="eo"><i>Felix Moscheles diris.</i>—La lingvoj ankaŭ estas disiĝitaj, do -ĉiuj partoprenas la saman deziron. "Ĝis la Revido, Ĝis la -Revido!"</p></div> - -</div> - -<div id="est1-2-12" class="poetry" lang="eo"> - -<h3 class="poem-header">L’ALMOZULINO.</h3> - -<p style="text-align:left;margin-left:2em;">THE BEGGAR MAID (<span class="sc">Tennyson</span>).</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ŝi, de beleco nedirebla</span> - <span class="i2">La manojn sur la brusto tenis:</span> - <span class="i0">L’Almozulino nudpieda</span> - <span class="i2">Al reĝo Kofetuo venis.</span> - <span class="i0">La reĝo, kun mantel’ kaj krono,</span> - <span class="i2">Renkonti ŝin malsupreniris</span> - <span class="i0">"Nature, ŝi pli bela estas</span> - <span class="i2">Ol lumo," ĉiuj Grafoj<a href="#fnI.2.2" name="fnrefI.2.2"><sup>[2]</sup></a> diris.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ŝi, en mizera vesto, ŝajnis</span> - <span class="i2">Al ili, lum’ tra nuboj hela;</span> - <span class="i0">Ŝin laŭdis ili, pro okuloj,</span> - <span class="i2">Piedoj, haroj, mieno bela.</span> - <span class="i0">Neniam estis en la lando</span> - <span class="i2">Vizaĵ’ aŭ ĉarm’ anĝela tia,</span> - <span class="i0">Kaj ĵuris Kofetuo "Estos</span> - <span class="i2">L’Almozulin’ reĝino mia."</span></div> -</div> - -<p class="near_sig sc">C. Bicknell.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.2"></a> <a href="#fnrefI.2.2">[2]</a> -Counts; barons. -</p> - -</div> - -<div id="est1-2-13" class="serial" lang="eo"> -<p class="pagenum">21</p> - -<p style="float:left;font-size:90%;">[<i>Copyright reserved.</i>]</p> - -<p style="float:right;font-size:90%;">[<i>Tradukis Esp. 6266.</i>]</p> - -<h3>LA VENTEGO (Daŭrigo).</h3> - -<div style="text-align:center;"> -<p>(<i>Vidu la komencon en Novembra Nro.</i>).</p> - -<h4>AKTO I.</h4> - -<p><span class="sc">Sceno I.</span> (<i>daŭrigo</i>).</p> - -<p class="center">(<i>Revenas la</i> <span class="sc">Subestro</span>.)</p> -</div> - -<p><span class="sc">Subestro.</span>—Faligu la grandmaston! vigle<a href="#fnI.2.3" name="fnrefI.2.3"><sup>[3]</sup></a>! pli malsupren! -Penu direkti la ŝipon al la maro! (<i>Ekkrioj interne</i>) Malbenon al -tiuj kriegoj! Ili bruegas pli laŭte ol la blovado, aŭ eĉ nia -propra kriado! ... (<i>Revenas</i> <span class="sc">Sebastiano</span>, <span class="sc">Antonio</span> -<i>kaj</i> <span class="sc">Gonzalo</span>) Ree? ankoraŭ? Kion vi faros tie ĉi? Ĉu ni -devos ĉesigi nian penadon kaj droni? Ĉu vi deziras iri al la -marfundo?</p> - -<p><span class="sc">Sebastiano.</span>—Ha peston al via faringo, kriemulo,<a href="#fnI.2.4" name="fnrefI.2.4"><sup>[4]</sup></a> -blasfemanta malbenita hundo!</p> - -<p><span class="sc">Subestro.</span>—Nu, do, laboru vi mem!</p> - -<p><span class="sc">Antonio.</span>—Pendu, malbona hundo; pendu, filo de malvirtulino, -insultema bruegulo! Ni ne tiel kiel vi timas droni.</p> - -<p><span class="sc">Gonzalo.</span>—Ho! lin mi asekuras<a href="#fnI.2.5" name="fnrefI.2.5"><sup>[5]</sup></a> kontraŭ la dronado, -kvankam la ŝipo ne estus pli fortika ol nuksa ŝelo.</p> - -<p><span class="sc">Subestro.</span>—Direktu la ŝipon! Du gradojn plie, al la -maro ... haltu!</p> - -<p class="center">(<i>Venas</i> <span class="sc">Maristoj</span> <i>tute akvokovritaj</i>.)</p> - -<p><span class="sc">Maristoj.</span>—Ĉio estas perdita! ni preĝu! ni preĝu! Ĉio -perdita! (<i>Foriras ĉiuj</i>)</p> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Subestro.—</p><span class="i0">Kion? Ĉu malvarmiĝos niaj buŝoj?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Gonzalo.—</p><span class="i0">La reĝo kaj la princoj ĉiuj preĝas:</span> - <span class="i0">Samstate ni kun ili preĝi devas.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Sebastiano.—</p><span class="i0">Mi perdas paciencon.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Antonio.—</p><span class="m4">Ni pereos:</span> - <span class="i0">Per la maldiligento de drinkuloj—</span> - -<span style="float:left;width: 8em;margin-left:-8em;text-align:right;">(<i>Al</i> <span class="sc">Subestro</span>)</span> - <span class="i0">Larĝfaŭka bruegulo mi tre volus</span> - <span class="i0">Vin vidi droni en dek maralfluoj<a href="#fnI.2.6" name="fnrefI.2.6"><sup>[6]</sup></a>!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Gonzalo.—</p><span class="i0">Pendonta, tamen, li post ĉio restos,</span> - <span class="i0">Ja, kvankam plendos ĉiu guto akva</span> - <span class="i0">Kaj larĝe malfermiĝos por lin gluti....</span> -<span style="float:left;width: 8em;margin-left:-8em;text-align:right;">(<i>Ekbruoj interne</i>)</span> - <span class="i0">Ĉiel’ kompatu! nun fendiĝas ŝipo!</span> - <span class="i0">Adiaŭ do, edzino kaj infanoj!</span> - <span class="i0">Ho ve,<a href="#fnI.2.7" name="fnrefI.2.7"><sup>[7]</sup></a> adiaŭ, frato! Ĝi fendiĝas!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Antonio.—</p><span class="i0">Ni ĉiuj nun fundiru kun la reĝo! (<i>Foriras</i>).</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Sebastiano.—</p><span class="i0">Ni iru tuj al li adiaŭ diri! (<i>Foriras</i>).</span></div> - -<p><span class="sc">Gonzalo.</span>—Nun, volonte, mi ŝanĝus mil mejlojn da marakvo -nur por seka terpeco, longa erikejo,<a href="#fnI.2.8" name="fnrefI.2.8"><sup>[8]</sup></a> bruniĝinta dornstipejo,<a href="#fnI.2.9" name="fnrefI.2.9"><sup>[9]</sup></a> -io ajn! Estu do la superega Volo! Sed mi preferus seke morti. -(<i>Foriras</i>).</p> - -<p class="center"><span class="sc">Sceno 2.</span>—<i>Sur insulo—antaŭ la ĉambreto de</i> <span class="sc">Prospero.</span></p> - -<p class="center">(<i>Venas</i> <span class="sc">Prospero</span> <i>kaj</i> <span class="sc">Mirando</span>.)</p> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Karega patro, se per via povo</span> - <span class="i0">La maro tiel brue sovaĝiĝis,</span> - <span class="i0">Ho trankviligu ĝin! Nun preskaŭ ŝajnas</span> - <span class="i0">Malbonodoran peĉon Ĉiel’ vomi.<a href="#fnI.2.10" name="fnrefI.2.10"><sup>[10]</sup></a></span> - <span class="i0">Se supraj ondoj ne estingos fajron ...</span></div> -<div class="dialogo"> - <span class="i0">... Suferis mi kun la malfeliĉuloj</span> - <span class="i0">Videble kiuj dronis en la ŝipo!</span> - <span class="i0">Kreitoj noblaj ili estis, eble,</span> - <span class="i0">Kaj, jen! nun estas ĉiuj disrompitaj ...</span> - <span class="i0">... Ĝemegoj ĝis la mia kor’ atingis!</span> - <span class="i0">Se ia dio estus mi potenca,</span> - <span class="i0">En teron volus mi trapuŝi maron,</span> - <span class="i0">Prefere ol engluti belan ŝipon</span> - <span class="i0">Ŝarĝitan tute je animoj homaj! ...</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker"><span class="sc">Prospero.</span>—</p><span class="i0">Ne plu miregu nun, kaj kvietiĝu;</span> - <span class="i0">Al via kompatema koro diru:</span> - <span class="i0">Ne malbonaĵ’ okazis.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker"><span class="sc">Mirando.</span>—</p><span class="m4">Ho ve, patro!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Nenio, ja, filino, ĵus okazis</span> - <span class="i0">Krom ĉio, kion mi efektivigis</span> - <span class="i0">Por vi, filino mia, karulino!</span> - <span class="i0">Vi kiu ido estas nescianta,</span> - <span class="i0">Ĉar, nek vi scias pri l’elveno mia,</span> - <span class="i0">Nek konas min pli altan ol Prosperon,</span> - <span class="i0">La mastron de malriĉa tia loko,</span> - <span class="i0">Kaj simplan patron vian.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker"><span class="sc">Mirando.</span>—</p><span class="m4">Mi neniam</span> - <span class="i0">Imagis plie.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker"><span class="sc">Prospero.</span>—</p><span class="m3">Estas nun la tempo,</span> - <span class="i0">Kaj vin mi devas plie tuj informi.</span> - <span class="i0">—Forprenu la magian<a href="#fnI.2.11" name="fnrefI.2.11"><sup>[11]</sup></a> veston mian—</span> -<div style="padding-left:2em;">(<i>Demetas la mantelon</i>).</div> - <span class="i0">Magio restu. Plu ne ploru, kara;</span> - <span class="i0">Konsolu vin. Terura la vidaĵo</span> - <span class="i0">De ŝippereo, kiun vi bedaŭras,</span> - <span class="i0">Okazis tiel, per magia povo,</span> - <span class="i0">Ke iu, kiu estis en la ŝipo</span> - <span class="i0">Nek mortis, nek eĉ haron tie perdis,</span> - <span class="i0">—Kriegojn kvankam aŭdis vi, kaj vidis</span> - <span class="i0">Fundiri ŝipon—Sidu, nun, Mirando,</span> - <span class="i0">Ĉar vi plimulte devas tuj sciiĝi.</span></div> - -<p class="near_sig">(<i>Daŭrigota</i>).</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.3"></a> <a href="#fnrefI.2.3">[3]</a> -Cheerily, actively. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.4"></a> <a href="#fnrefI.2.4">[4]</a> -Noise-maker, brawler. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.5"></a> <a href="#fnrefI.2.5">[5]</a> -Insure. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.6"></a> <a href="#fnrefI.2.6">[6]</a> -Tides. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.7"></a> <a href="#fnrefI.2.7">[7]</a> -Alas! -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.8"></a> <a href="#fnrefI.2.8">[8]</a> -Heath. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.9"></a> <a href="#fnrefI.2.9">[9]</a> -Prickly broom (or furze) patch. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.10"></a> <a href="#fnrefI.2.10">[10]</a> -Vomit. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.11"></a> <a href="#fnrefI.2.11">[11]</a> -Magic. -</p> - -</div> - -<div id="est1-2-14" class="poetry"> -<p class="pagenum">22</p> -<div class="left" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">LEKANTETO AŬTUNA.</h3> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Purpurvestata kara aŭtuna flor’,</span> - <span class="i2">Vi ploras, do, pri morto de l’somero?</span> - <span class="i0">Funebra, certe, estas la kolor’,</span> - <span class="i2">Kaj ĉiam servas al la malespero!"</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Ha, ne! Vi ne forgesu, kara mia,</span> - <span class="i2">Purpuro apartenas al majesto;</span> - <span class="i0">Kaj plaĉas al la vintroreĝo nia,</span> - <span class="i2">Ke prezentiĝu mi en deca vesto!"</span></div> -</div> - -<p class="near_sig">12a Okt., 1903. <span class="sc">Ben Elmy.</span></p> -</div> - -<div class="right"> -<h3 class="poem-header">THE MICHAELMAS DAISY.</h3> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Dear little Autumn flower, with purple clad,</span> - <span class="i2">Dost thou thus weep the death of Summer fair?</span> - <span class="i0">Funereal, truly, is thy colour sad,</span> - <span class="i2">And ever serves as symbol of despair!"</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Ah, no! dear friend, remember yet one thing—</span> - <span class="i2">That purple, too, is Majesty’s display;</span> - <span class="i0">And ’t is the pleasure of our Winter king,</span> - <span class="i2">That I present myself in meet array!"</span></div> -</div> - -<p class="near_sig"><i>Tradukis</i> <span class="sc">Ben Elmy.</span></p> -</div> -</div> - -<div id="est1-2-15" class="article" lang="eo"> - - -<h3>MORDANTO MORDITA (Originale Verkita).</h3> - - -<p>Tiu ĉi okazis dum mia lernado ĉe la universitato.</p> - -<p>Bruno estis unu el miaj plej intimaj amikoj kaj ni ofte renkontis nin -kun aliaj samideanoj ĉe la loĝejo de unu aŭ alia por amika -kartoludeto. En tiu ĉi okazo la renkontejo estis ĉe Bruno.</p> - -<p>Blanko, alia amiko, alvenis kun mi je la dirita horo, sed tie -troviĝis neniu. "Pendu" ni diris. Ni atendis longan tempon: Bruno ne -venis. Ni do ekkoleriĝis, kaj deziris repagi al Bruno pro tiu ĉi -malplezuro. "Kion ni faros?" "Malsaĝkaptilon!"<a href="#fnI.2.12" name="fnrefI.2.12"><sup>[12]</sup></a> "Bonege!"</p> - -<p>Ni formovis la tablon en angulon de la ĉambro. Sur la tablo, per la -helpo de kapkuseno<a href="#fnI.2.13" name="fnrefI.2.13"><sup>[13]</sup></a> el la dormoĉambro, de kelkaj vestoj, kaj de la -lamposfero<a href="#fnI.2.14" name="fnrefI.2.14"><sup>[14]</sup></a> sur kiu ni figuris malbelegan vizaĵon, kaj en kiu ni -enmetis kandeleton, ni konstruis terurigan kreitaĵon. Tiam ni -atendis.</p> - -<p>Baldaŭ ni aŭdis la paŝojn de la alproksimiĝanta Bruno, kaj ni -retiris en la dormoĉambron. La pordo de la ĉambro malfermiĝis: -Bruno eniris.</p> - -<p>Subite terurplena kriego surdiĝis niajn orelojn. Nia mizera amiko -enfalis preskaŭ senmove en sian seĝegon, nur murmurante—"Mi ĝin -vidis! Mi ĝin vidis! Mi estas viro mortonta!"</p> - -<p>Tiu ĉi rezultato surprizis nin. Ni neniam deziris kaŭzi tian -malfeliĉecon.</p> - -<p>Kredante ke nia amiko nur ridegis, mi ekkriis "Brandon! Rapide, -rapide, alportu la brandon!" Estis senutile. La glaso ekfalinte el la -mano de la suferanto, rompiĝis sur la tapiŝo. Tre malrapide, el la -disigitaj vortoj de la malsanulo, ni eltiris la sciigon ke li kredis -vidi la aperaĵon kiu ĉiam montras sin al membro de la familio -Bruno, antaŭ la subita morto de tiu persono.</p> - -<p>Ni penis klarigi la aferon, sed sensukcese.</p> - -<p>Mi do eliris por venigi kuraciston.</p> - -<p>Loĝante en la koleĝo, estis necese ke mi petu permeson de la -koleĝestro, ĉar vespere je dirita horo la pordego fermiĝis por ke -neniu povu senpermese eliri. La koleĝestro, maljuna sinjoro, -bonvolega al la junuloj kiuj venis sub lia flego, kvankam gravmaniera -kaj solenvizaĝa, aŭskultinte mian klarigon, tuj donis al mi la -deziratan permeson, samtempe dirante—"Estas granda malfeliĉeco, -granda, grandega! Mi kredas ke mi mem iros por lerni ĉu mi povos ion -fari."</p> - -<p>Ĉar la koleĝestro tre malofte vizitis la loĝejon de koleĝanoj, -tiu ĉi propono estis tiel ne atendita ke mi tute forgesis la -kuraciston, kaj sekvis la estron al la loĝejo de Bruno.</p> - -<p>Enirante en la ĉambron ni trovis Brunon ankoraŭ flegatan de Blanko, -ŝajne neniel pliboniĝitan. La vizitanto neatendita, klinante sin -super la junulo diris amindavoĉe—"Mia kara Bruno, mi tre bedaŭras -aŭ...."</p> - -<p>Kvazaŭ elektriĝita, la trompoplena Bruno eksaltis sur siajn piedojn -elkriante per la plej sana voĉo—"Pardonu al mi, Sinjoro, tute -senintence mi petolis<a href="#fnI.2.15" name="fnrefI.2.15"><sup>[15]</sup></a> antaŭ <i>vi</i>."</p> - -<p>Unue iom enuata, sed baldaŭ komprenante la ŝercon, nia bona estro -trankvile diris—"H—m! Belega ekzemplo de ‘Mordanto mordita’. Bonan -Nokton, Sinjoroj, bonan nokton."</p> - -<p>Tiel parolinte li ridetante foriris.</p> - -<p class="far_sig"><span class="sc">Paul Mathews</span>, <i>Esperantisto</i> 7799.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.12"></a> <a href="#fnrefI.2.12">[12]</a> -Booby-trap. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.13"></a> <a href="#fnrefI.2.13">[13]</a> -Pillow. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.14"></a> <a href="#fnrefI.2.14">[14]</a> -Lamp globe. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.15"></a> <a href="#fnrefI.2.15">[15]</a> -Played the fool. -</p> - -</div> - -<div id="est1-2-16" class="jokes" lang="eo"> - -<p><i>Almozulo</i>: Donu al mi pencon, Sinjorino!</p> - -<p><i>Sinjorino</i>: Ĉu vi ne povas trovi laboradon!</p> - -<p><i>Almozulo</i>: Ne, mia metio estas senutila al la nuna tempo.</p> - -<p><i>Sinjorino</i>: Kial? Kion vi faras?</p> - -<p><i>Almozulo</i>: Mi forŝovelas neĝon de pavimo.</p> - -<p class="near_sig">G.C.L.</p> - -</div> - -<div id="est1-2-17" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">23</p> - -<h3>LA TRI AMIKOJ.</h3> - -<p>Konfidu je nenia amiko ne pruvinte lin. Ĉe la festena tablo ni -trovas pli multajn ol ĉe la pordo de la malliberejo.<a href="#fnI.2.16" name="fnrefI.2.16"><sup>[16]</sup></a></p> - -<p>Homo havas tri amikojn; du el ili li multege amis, la tria estis al -li indiferenta, kvankam tiu ĉi estis la plej sincera el ĉiuj. En -tago li devis aperi antaŭ la juĝisto ĉar li estis grave sed -maljuste kulpigita. "Kiu el vi," li diris, "venos kun mi por atesti -por mi, ĉar mi estas grave kulpigita kaj la reĝo koleriĝis?" La -unua el liaj amikoj tuj diris ke, pro aliaj aferoj, li ne povus iri -kun li. La dua akompanis lin ĝis la pordo de la juĝejo, tiam li -iris returnen pro timo de la kolera juĝisto.</p> - -<p>Sed la tria, al kiu li malplej konfidis, eniris, paroladis por li kaj -atestis tiel ĝoje pri lia senkulpo, ke la juĝisto liberigis -lin.——</p> - -<p>Homo posedas tri amikojn en tiu ĉi mondo. Kiel li kondutos je la -horo de la morto, kiam Dio vokos lin antaŭ sian juĝejon? Mono, lia -plej bona amiko, forlasos lin unue. Liaj parencoj akompanos lin ĝis -la pordo de la tombo, kaj tiam returnos domen. La tria, kiun li ofte -forgesis dum la vivo estas liaj Bonagoj. Nur tiuj ĉi akompanos lin -ĝis la trono de la Juĝisto. Ili antaŭiros, parolos, kaj trovos por -li kompaton kaj pardonon.</p> - -<p class="far_sig sc">Elise Bauer.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.16"></a> <a href="#fnrefI.2.16">[16]</a> -Prison. -</p> - -</div> - -<div id="est1-2-18" class="article" lang="eo"> - - -<h3>LEGENDO PRI LA VIRO EN LA LUNO.</h3> - -<p>Antaŭ multe da jaroj je Dimanĉo, viro iris en arbaron por kolekti -lignon. Li kunigis ĝin, kaj, portis ĝin domen. Li renkontis belan -viron, dimanĉe vestitan, kiu estis ironta al preĝejo. Li haltis, -ekparolis al la lignoportanto kaj diris "Ĉu vi scias ke sur la tero -hodiaŭ estas Dimanĉo, kiam Dio ripozis, kreinte la mondon, ĉiujn -bestojn kaj la homaron? Ĉu vi ne scias ke estas skribite en la tria -komando Sanktigu la Dimanĉon?"</p> - -<p>Sed la viro estis korhardiĝita kaj respondis "Dimanĉo tera aŭ -Lundo ĉiela, kion faras tio al mi?" La bela viro, kiu estis Dio mem, -respondis "Portu do eterne vian branĉaron. Kaj tial ke Dimanĉo sur -la tero ŝajnas al vi esti senvalora, havu do eternan Lundon en la -Luno kaj staru ĉiam tie kiel timiginta ekzemplo por ĉiuj kiuj -malsanktigas la Dimanĉon per laboro." De tiu tempo la viro kun la -branĉaro staras en la Luno, kaj eble starados tie eterne.</p> - -<p class="far_sig sc">Elise Bauer.</p> - -</div> - -<div id="est1-2-19" class="article" lang="eo"> - - -<h3>PRAKTIKA UZO DE ESPERANTO.</h3> - -<p>Antaŭ iaj semajnoj aperis artikolo en la <i>Daily Mail</i> kie oni -skribis ke Ĵapananoj trovis ke, se ili manĝadis nur rizon, ĝi -produktis hidropsion, sed se ili miksis hordeon kun la rizo la -malsano ne okazis.</p> - -<p>Trovante en la Adresaro la nomon de Japonano, mi tuj skribis al li -sciigante lin pri la supre nomita artikolo kaj demandante ĉu ĝi -estis akurata.</p> - -<p>Mi ricevis la sekvantan respondon—"La malsano okaza estas ne la -hidropsio sed beriberi aŭ elefantiasio. La rizo sole ne kaŭzas -tion: La malriĉuloj, la kampanoj, ankaŭ suferas je tiu malsano -kvankam ili ne ofte manĝas rizon; eble nur unu aŭ du foje dum -monato. La rimedo por tiu malsano estas ne ankoraŭ konata, sed la -mikso de hordeo kun la rizo estas bona; ankaŭ la aero de la -patralando. La homoj kiuj vivas en malaerigata ĉambro havas ofte -tiun malsanon. Unu aŭ du monatoj en la patralando estas sufiĉaj por -kuraci ĝin." (Espo. 7383).</p> - -<p class="far_sig sc">Esperantisto 8105.</p> -</div> - -<div id="est1-2-20" class="article" lang="eo"> - - -<p>Kara Sinjoro, La unua numero de via tre laŭdinda gazeto ne sole -donis al mi grandan plezuron sed ankaŭ portis benon al ĉiuj de tiu -ĉi loko; ĉar, ĵus ĉe la momento de ĝia alveno, komencis la pluvo -de ni longatempe dezirita, kaj kiam mi malfermis la koverton, brilaj -fulmoj kune kun la lumo de mia elektra lampo lumigis al ĝiaj bone -presitaj paĝoj. Certe ĉiuj Anglaj Esperantistoj dankos vin tre kore -por via kuraĝa kaj sindonema laboro, kaj deziros longan vivon kaj -plenan sukceson al la entrepreno. Mi bedaŭras ke mi mem donis -malbonan ekzemplon al miaj pli junaj Esperantuloj, skribante en mia -artikoleto "Itala Somero," ke oni kulturas ĉe ni <i>Kariofilojn</i>.<a href="#fnI.2.17" name="fnrefI.2.17"><sup>[17]</sup></a> -Mi devis esti skribinta <i>diantojn</i>,<a href="#fnI.2.18" name="fnrefI.2.18"><sup>[18]</sup></a> ĉar la kariofilo,<a href="#fnI.2.17"><sup>[17]</sup></a> -kreskaĵo de tropikaj landoj, ne povas vegeti tie ĉi. Kvankam mi -estas nemetiista<a href="#fnI.2.19" name="fnrefI.2.19"><sup>[19]</sup></a> botanikisto, mi ne sciis la sciencan nomon por -"cloves," kaj mi ne lernis la Esperantan vorton por "carnation." ...</p> - -<p>Jen mia konfeso kaj senkulpigo! Nun mi almenaŭ ellernis tre multe -pri la kariofila<a href="#fnI.2.17"><sup>[17]</sup></a> natur-scienco, uzado, kaj komerco; kaj mi -miriĝas legante ke Anglujo enportas ĉiujare ¼ milion funtojn<a href="#fnI.2.20" name="fnrefI.2.20"><sup>[20]</sup></a> -da tiu drogo. Certe ĉiuj ne estas uzitaj por bongastigi niajn -pomtortojn!<a href="#fnI.2.21" name="fnrefI.2.21"><sup>[21]</sup></a></p> - - -<div class="near_sig"> - <div>Kun sinceraj gratuloj,</div> - <div style="margin-left:5em;">Via fidele,</div> - <div style="margin-left:6em;" class="sc">C. Bicknell.</div> -</div> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.17"></a> <a href="#fnrefI.2.17">[17]</a> -Cloves. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.18"></a> <a href="#fnrefI.2.18">[18]</a> -Carnations. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.19"></a> <a href="#fnrefI.2.19">[19]</a> -Amateur. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.20"></a> <a href="#fnrefI.2.20">[20]</a> -Pounds. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.21"></a> <a href="#fnrefI.2.21">[21]</a> -Apple tarts. -</p> - -</div> - -<div id="est1-2-21" class="drama" lang="eo"> -<p class="pagenum">24</p> - - -<h3>LA SONO DE VOĈO.</h3> - -<p class="center">(Telefona Okazo.)</p> - -<p class="center">(de G. S. WEBSTER, eltirita el "TAT," tradukita de JOHN ELLIS.)</p> - -<hr class="short" /> - -<p class="center">S-INO JUNEDZO. S-O JUNEDZO. VOĈO.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>[<i>SCENO.—Manĝoĉambro ĉe Gesinjoroj Junedzo. La telefono estas -fiksita sur skribtablo.</i>]</p> - -<p><span class="sc">S-ino Junedzo</span> (<i>alparolante al katido, dume ŝi -ĉirkaŭligas banton<a href="#fnI.2.22" name="fnrefI.2.22"><sup>[22]</sup></a> ĉirkaŭ ĝia kolo</i><a href="#fnI.2.23" name="fnrefI.2.23"><sup>[23]</sup></a>).—Nu<a href="#fnI.2.24" name="fnrefI.2.24"><sup>[24]</sup></a>, katideto, mi -miras kion mia Riĉjo faras. Mi esperas ke li ne aliris al -malplaĉega ĉevalkura konkurso—mi ne kredas ke li sin okupas -tiamaniere dum lia libera tempo—malgraŭ la duonesprimaĵoj<a href="#fnI.2.25" name="fnrefI.2.25"><sup>[25]</sup></a> de -Klaro Paseo, sed—. Bone, mi jam alvokis lin telefone nur sepfoje -hodiaŭ, kaj li mem respondis al mi ĉiufoje; tial ĉio necese estas -tute ĝusta. (<i>Sidigas la katidon sur kuseno</i>) Nu, kion fari? Estas -tro varme por eliri kaj vizitadi. Mi jam parolis kun la servistinoj -pri iliaj kulpetoj, sufiĉe je unu tago. Mi kudris butonon sur la -ganto de Riĉjo, kaj mi jam skribis dudek-sep paĝojn al la -patrineto. Ho! Mi devas alvoki Riĉjon denove; li kutimas aŭdi mian -voĉon almenaŭ okfoje en ĉiu tago. Kara knabo! Li pensos ke mi -ĉesis ami lin, aŭ ian similan teruraĵon! (<i>Aliras al la telefono -kaj sonorigas</i>) "N-on 2,337 Junedzo, mi petas." (<i>Post momento, ŝi -aŭdas respondon.</i>)</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span> (<i>en ’fonon</i>).—Jes, ĉu vi ĉe-estas?</p> - -<p><span class="sc">Voĉo.</span>—Kompreneble, Karulineto!</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span>—Kiu estas tie?</p> - -<p><span class="sc">Voĉo.</span>—Kies voĉo sonas, ĉu vi pensas?</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span>—Tio estas simila je la voĉo de mia propra edzeto.</p> - -<p><span class="sc">Voĉo.</span>—Tia mi estas, Kara Mia!—Via vera, sola, propra -Riĉjo.</p> - -<p><span class="sc">S-ino J</span>—Ĉu vi maltrankviliĝas kaj pensadas ke mi ne estas -alvokonta al vi denove, Plejkara?</p> - -<p><span class="sc">Voĉo.</span>—Jes; mi ja terure maltrankviliĝis pri tio, Koro -Mia.</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span>—Kion vi faras?</p> - -<p><span class="sc">Voĉo.</span>—Mi tre laboradas, kaj multe pripensadas pri mia -propra edzineto. (<i>En tiu ĉi momento, persono larĝaŝultra, -festatempe vestita, mallaŭte malfermas la pordon. Li staras senmove, -kaj rigardas S-inon J., ridete sed silente.</i>)</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span> (<i>en ’fonon</i>).—Mi sentadis tre forlasite la tutan -tagon longe.</p> - -<p><span class="sc">Voĉo.</span>—Kompatinda knabineto! Baldaŭ mi revenos, ĉarmanta -mia.</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span>—Mi skribis dudek-sep paĝojn al la patrineto.</p> - -<p><span class="sc">Voĉo.</span>—Ĉu efektive? La kara maljuna sinjorino! Mi esperas -ke vi sendis al ŝi la esprimon de mia amo.</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span>—Ha! Nu, mi ŝatas<a href="#fnI.2.26" name="fnrefI.2.26"><sup>[26]</sup></a> aŭskulti vin kiam vi parolas -tiel pri la patrineto. Penu ĉiam paroli tiamaniere pri ŝi kiam vi -estas hejme. (<i>La persono apud la pordo ŝajnas malkontente, kaj ial -iom ekscitate.</i>)</p> - -<p><span class="sc">Voĉo.</span>—Mi promesas, Amatino Mia.</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span>—Mi ja pensas ke vi povus aranĝi ke vi venos -hejmen frue hodiaŭ, Riĉjo, por festi la trian monaton de nia -edzeco. (<i>La persono subite timiĝas, kaj provas forŝteli mallaŭte -for de la ĉambro, senvidite.</i>)</p> - -<p><span class="sc">Voĉo.</span>—Tion mi volus, karulineto mia; sed ni estis tre -okupataj ĉe la oficejo la tutan tagon longe, kaj ... (<i>la persono -piedfrapas senintence la katidon—la katido blekas ... kaj</i> <span class="sc">S-ino -J.</span> <i>ĉirkaŭrigardas antaŭe ol la persono povas atingi la -pordon—ŝi lasas fali la aŭdilon telefonan, rapidas al li, kaj -kaptas lin sovaĝe per lia brako.</i>)</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span> (<i>kun milo<a href="#fnI.2.27" name="fnrefI.2.27"><sup>[27]</sup></a> da vulkanoj<a href="#fnI.2.28" name="fnrefI.2.28"><sup>[28]</sup></a> je sia -voĉo</i>)—RIĈJO!! RIĈARDO!!!</p> - -<p><span class="sc">S-o J.</span> (<i>provas gajete ŝajni kuraĝa</i>).—Nu, Kara Mia, ĉu -vi ĝojas min revidi?</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span> (<i>trenas lin al la telefono</i>).—Venu tien-ĉi. -(<i>Ŝi tenas la aŭdilon sur lian orelon, kaj tuj poste parolas en la -telefonon si mem</i>).</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span> (<i>en la ’fonon</i>).—Kaj <i>kiu</i> vi diris ke vi estas?</p> - -<p><span class="sc">Voĉo.</span>—Efektive, ĉu vi forgesis tiel baldaŭ? Via propra -Riĉjo.</p> - -<p><span class="sc">S-o J.</span>—Sed, pendiĝu! ... (<span class="sc">S-ino J.</span> <i>metas sian -manon sur lian buŝon</i>).</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span>—Kaj <i>kion</i> vi diris ke vi faris?</p> - -<p><span class="sc">Voĉo</span> (<i>ripetas malrapide kaj tre klare</i>).—Ke mi tre -laboradis, kaj multe pripensadis pri mia propra edzineto.</p> - -<p><span class="sc">S-o J.</span> (<i>li mem provanta alvoki per la -telefono</i>).—Silentiĝu, malsaĝulo! Ĉu vi ne scias.... (<span class="sc">S-ino -J.</span> <i>ĉesigas lin kiel antaŭe</i>.)</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span> (<i>en la ’fonon</i>).—Ni finigos tiun-ĉi konversacion -ĉar S-o Junedzo, kiu estas apud mi, laĉigas iom aŭskultante lian -propran imaĝan voĉon. Bonan tagon! kompleze tenu vin pretige por -atesti kiam mi procesos por ricevi juĝan disigon.<a href="#fnI.2.29" name="fnrefI.2.29"><sup>[29]</sup></a></p> - -<p><span class="sc">Voĉo.</span>—Ŭ—ŭ—ho! ŭ—ŭ—(<span class="sc">S-ino J.</span> <i>sonorigas -por ĉesigi la elektran komunikadon; sin turnas al</i> <span class="sc">S-o J.</span>, -<i>kies vizaĝo grade iĝas fraga-tomata-sun-malleviĝan specon de -koloro</i>).</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span> (<i>per nordpolusa<a href="#fnI.2.30" name="fnrefI.2.30"><sup>[30]</sup></a> voĉo</i>).—Havu la bonecon -klarigi—se eble vi povas.</p> - -<p class="pagenum">25</p> - -<p><span class="sc">S-o J.</span> (<i>gajete</i>).—Certe, kara mia, certe! Nu, vi vidas, -karesinda mia, vi havas tre dolĉan kutimeton, alvokante min ĉe la -oficejo ĉiuhore, kaj ĉar mi—ŭ—ne estas—ŭ—ĉiam tie....</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span>—Estante ĉe ĉevalkuraj konkursoj, eble?</p> - -<p><span class="sc">S-o J.</span> (<i>kuraĝege</i>).—Jes, estante ĉe ĉevalkuraj -konkursoj; kvankam, trovinte mian unuan gradan bonprosperaĵon -hieraŭ, mi estas forlasonta tiujn de nun. Sed, daŭrigante ... ĉar -mi ne ĉiam estas ĉe la oficejo, mi pensis ke vi koler ... ŭ ... -maltrankviliĝus se mi ne respondus ĉiufoje kiam vi sonorigus por -mi; tial mi ordonis ke Korkisto, mia ĉefkomizo, kiu estas iom da -ventroparolanto, imitu mian voĉon, kaj respondu al vi tiam, kiam mi -forestus, kaj la malsaĝulo nesciis ke mi jam venis hejmen frue -hodiaŭ—tial—Ho! pardonu min, Mimio!</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span> (<i>frostatone</i>).—Neniam! (<i>surlevigante la -katidon</i>) Venu kun mi, katideto, ni ambaŭ estas trompiĝitaj. Ne -pensu ni plu pri tio! Ni reiros al la patrineto, kaj ... (<i>lasas -larmon fali sur la dorson de la katido</i>). Sed (<i>sin turnante al</i> -<span class="sc">S-o J</span>.) permesu al mi por diri al vi, Sinjoro ke—(<i>telefona -sonorileto tintas</i>) Ha! la ’fono denove! (<span class="sc">S-o J.</span> <i>saltas -antaŭen kvazaŭ li volis respondi</i>—<span class="sc">S-ino J.</span> <i>malhelpas -lin</i>) Pardonu min, nun estas mia vico por falsi la telefonon, mi -kredas. Eble estus eĉ pli interesa afero, se mi provus ventroparolan -aktoraĵon (<i>aliras al la telefono kaj respondas per raŭka, vira -voĉo</i>) jes, kiu estas tie?</p> - -<p><span class="sc">Voĉo.</span>—Ho! Maljunulo! Ĉu tiu estas vi?</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span> (<i>same kiel antaŭe</i>).—Ne,—Ŭ—tio estas, jes.</p> - -<p><span class="sc">Voĉo.</span>—Nu, nur unu vorto pri tiu diamanta ĉirkaŭkolo, -kiun vi petis ke mi elektu por via edzino. Vi diris ke via vetgajno -estis cent-deko da livroj; nu, ĉar vi volas aldoni plue dekon, mi -povas ricevi ĵus tion, kion vi bezonas, pendaĵon ankaŭ, po -cent-dudek livroj. Ĉu tio vin ŝatas?</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span> (<i>per malforta voĉeto</i>).—Riĉjo, ĉu vi volus -veni kaj respondi al tiu-ĉi, mi petas?</p> - -<p>(<i>Li aliras al la telefono, kaj post aranĝinte la aferon, sonorigas -por ĉesigi la komunikadon, kaj sin turnas al</i> <span class="sc">S-ino J.</span>, -<i>kiu sidas sur la sofo, ŝia vizaĝo en la pelto de la katido, kaj -ploras iom</i>).</p> - -<p><span class="sc">S-o J.</span> (<i>alstreĉante liajn brakojn</i>).—Mimio!</p> - -<p><span class="sc">S-ino J.</span> (<i>lasas fali la katidon</i>).—Ho! Ho! (<i>Sur lian -bruston</i>) Ho! Riĉjo!! (<i>La katido ĝoje murmuras.</i>)</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.22"></a> <a href="#fnrefI.2.22">[22]</a> -A knot of ribbon. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.23"></a> <a href="#fnrefI.2.23">[23]</a> -Neck. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.24"></a> <a href="#fnrefI.2.24">[24]</a> -Well! -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.25"></a> <a href="#fnrefI.2.25">[25]</a> -Half statement. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.26"></a> <a href="#fnrefI.2.26">[26]</a> -Like. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.27"></a> <a href="#fnrefI.2.27">[27]</a> -A thousand. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.28"></a> <a href="#fnrefI.2.28">[28]</a> -Volcanoes. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.29"></a> <a href="#fnrefI.2.29">[29]</a> -Separation. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.30"></a> <a href="#fnrefI.2.30">[30]</a> -Northpolar. -</p> - -</div> - -<div id="est1-2-22" class="article"> - - -<h3>PHONETIC LONGHAND.</h3> - -<p>In fulfilment of a promise made in the first number of <span class="sc">The -Esperantist</span>, a few phrases are here given, with their equivalent -English phonetic spelling. In reply to those friends who wish to see -a monthly list of stock phrases, with their English meaning, we beg -to remind them that the <i>Frazlibro de la Turisto</i> contains 400 such -phrases, each in 6 languages, for the trifling cost of 6d. We are not -disposed to sacrifice our limited space as suggested, unless, after -mastering the 400 phrases named, which deal with a great diversity of -subjects, our friends still feel the need for a further collection.</p> - -<p>The phrases used below are culled from a forthcoming work by Mr. J. -A. Thill, of Plymouth:—</p> - - -<p class="ex-phrase">Ĉiam uzu Esperanton kiam vi skribos al mi.</p> -<p class="phonetic">Chee|ahm ooz|oo Aysp|ayr|ahnt|ohn kee|ahm vee skreeb|ohs ahl mee.</p> - -<p class="ex-phrase">Veku min morgaŭ ĉirkaŭ la kvina horo.</p> -<p class="phonetic">Vay|koo meen mohrg|ow cheerk|ow lah kveen|ah hohr|oh.</p> - -<p class="ex-phrase">Senvestigu vin kaj kuŝiĝu.</p> -<p class="phonetic">Sayn|vayst|eeg|oo veen ky koosh|eej|oo.</p> - -<p class="ex-phrase">Mi prosperis en tiu ĉi afero.</p> -<p class="phonetic">Mee proh|spayr|ees ayn tee|oo chee ah|fayr|oh.</p> - -<p class="ex-phrase">Mi devas refari tiun ĉi kalkulon.</p> -<p class="phonetic">Mee dayv|ahs ray|fahr|ee tee|oon chee kahl|kool|ohn.</p> - -<p class="ex-phrase">Vi rejuniĝas pli kaj pli!</p> -<p class="phonetic">Vee ray|yoon|eej|ahs plee ky plee!</p> - -<p class="ex-phrase">Kiam vi senvestigos viajn piedojn?</p> -<p class="phonetic">Kee|ahm vee sayn|vayst|eeg|ohs vee|ine pee|ayd|oyn?</p> - - -</div> - -<div id="est1-2-23" class="article" lang="eo"> - - -<h3>EN VAGONARO, REVENANTE DE LA MARO.</h3> - -<p>Lernejestro, afable parolante al la plej mallertulo de la lernejo:</p> - -<p style="margin-left:2em;">Ĉu la maro alvenis al viaj atendoj, Roberto?</p> - -<p>Lernanto, kiu estis tro proksimiĝinta al la undoj:</p> - -<p style="margin-left:2em;">Se plaĉas, Sinjoro, ĝi alvenis al tie ĉi; Kaj, per fingro, li -montris sian bruston.</p> - -<p class="near_sig">E. M.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Du fratinoj loĝis kune kun sia onklino, bona sed tre severa virino.</p> - -<p>Unu tagon la plej maljuna ekvidis ke la infanino fosas en la ĝardeno -kaj enterigas ion. Poste ŝi foriris por trovi tion kion sia fratino -faris: Kaj ŝi eltiris el la truo paperan folieton sur kiu estis -malbone skribitaj tiuj ĉi vortoj. "Kara Diablo, venu tuj kaj -forportu mian onklinon Marion."</p> - -<p class="far_sig sc">Esperantisto, 4686.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Du vendistoj de malnovaj vestoj loĝis kontraŭe. Nature ili ne tro -amis unu la alian. Nokte anĝelo venis al unu el ili kaj diris. -"Rakontu al mi tion, kion vi deziras, kaj mi donos ĝin al vi -kondiĉe ke via najbaro ricevos la duoblon da ĝi."</p> - -<p>La viro pensadis longatempe kaj fine respondis "Mi volas ke mi -blindiĝos je unu el miaj okuloj."</p> - -<p class="far_sig sc">Esperantisto, 8105.</p> - -</div> - -<div id="est1-2-24" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">26</p> - -<h3>ALILANDAJ KUNBATALANTOJ.</h3> - - -<p>Doktoro Zamenhof aminde skribis al ni la sekvantan leteron—</p> - -<blockquote><p>"Kara Sinjoro, Kun granda plezuro mi ricevis la unuan numeron de -<i>The Esperantist</i>. La bona enhavo kaj la bela eksteraĵo faras tre -bonan impreson. Mi estas tute certa ke la gazeto tre plaĉos al ĉiuj -esperantistoj jam ekzistantaj, kaj ĝi baldaŭ fariĝos potenca -kreilo de multaj esperantistoj novaj. La komenco eble estos -malfacila, sed la fruktoj de Via laborado estos riĉaj kaj belaj. -Volu enskribi min en la nomaron de la abonantoj</p> -<p class="near_sig">... Via, L. Zamenhof."</p></blockquote> - -<p>Vere estas afablege de nia kara estro apogi la verkon de -eklernantaro, kiel estas preskaŭ ĉiuj el niaj kunverkantoj. Estas -granda honoro havi lin inter niaj abonantoj, kaj la Redaktoro estas -certa ke la legantaro aprobos ke Doktoro Zamenhof estus la sola -honorinda abonanto al la novenaskita organo.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Sinjoro Fruictier skribis al ni el Parizo. "Tie ĉi nenio nova. -Tridekses publikaj kursoj de Esperanto estas tuj malfermiĝontaj en -Parizo: se nur ĉiu havus kvindek lernantojn diligentajn, estus -bonege!!! Duan eldonon de <i>La Frazlibro</i> mi pretigas: al ĝi mi -aldonas gramatikon plenan de Esperanto, en la kvin lingvoj. Kore via, -P.F."</p> - -<p>Vere la lingvo rapidege antaŭmarŝadas en Parizo, kaj estas -esperinde ke ankaŭ tie ĉi Londone ni baldaŭ havos 36 kursojn. <i>La -Frazlibro de la Turisto</i> sen gramatiko certe estis bonega libreto; -kiam oni aldonis kvinlingvan gramatikon, estos pli ol bonega, ĝi -estos mirinde utila verketo.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Sinjoro Bourlet, Prezidanto de la Grupo Esperantista Pariza skribis—</p> - -<blockquote><p>"La firmo Hachette & Ko. en Parizo preparas kun la helpo de -Sinjoro de Ménil tutmondan jarlibron Esperantistan. Tiu jarlibro -enhavos la nomojn kaj adresojn de ĉiuj Esperantistoj, pro-esperantaj -Societoj, ĵurnaloj, k.c. Ĝi eliros en la monato Marto de la -proksima jaro. Mi treege petas vin ke vi bonvolu sendi ĉiujn eblajn -sciigojn, kiuj povus faciligi ĝian verkadon al Sinjoro B. F. de -Ménil, 46 Boulevard Magenta, Paris 10.</p> -<p class="far_sig">Internacian kaj kunfratan saluton."</p></blockquote> - -<p>La enskribo estas senpaga.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Sinjoro Cart skribis afablan leteron gratulante nin pri <i>The -Esperantist</i> kaj petante ke ni enpresu nomaron de la libroj por la -blinduloj. Plezure ni anoncas ke la Angla lernolibro en la Brailla -skribo nun estas eldonita, kaj ke ĝia kosto estas 4s. Ni ankaŭ -sciigos ĉiujn blindajn amikojn de la nomaro de aliaj jam eldonitaj -verkoj, se ili skribos al ni.</p> - -<hr class="short" /> - -Esperanto tre rapide antaŭiradas inter niaj Maltaj kunverkantoj. -Dankoj al la sindonema propagando de Sinjoroj Agius kaj de Bono, -preskaŭ ĉiuj la Universitatanoj jam eklernas la helpantan lingvon. -Eble la malgranda insulo baldaŭ fariĝos "<i>Esperantujon</i>," kiu -scias! - -Sinjoro Agius skribis bonegan leteron kiu estis presita en la <i>Daily -Malta Chronicle</i>, kaj ni skribis duan leteron pri Esperanto kiu -ankaŭ estis tie presita. - -<hr class="short" /> - -<p>Du samideanoj en Ĵaponujo, Sinjoroj Gauntlett kaj Doorn, ankaŭ -skribis pri Esperanto en la <i>Japan Times</i>. Ni ankaŭ sendis -respondon.</p> - -<p>Post la ricevo de la dua letero, la Redaktoro de tiu ĉi -malproksimega organo skribis kiel sekvas.—"The fact that our playful -rap at Esperanto should have inspired a disciple of that up-to-date -language in this far corner of the world to champion its cause is -certainly almost sufficient to make us reconsider our former verdict -(which was perhaps dictated by æsthetic rather than utilitarian -motives), and to admit that Esperanto may after all have a brighter -future than Volapuk. At least the acquisition of the new tongue can -do no harm and may possibly do some good. We thank our correspondent -for the trouble he has taken.—Ed., J.T."</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Bone, bonege! kaj la tutmonda Esperantistaro devas gratuli Sinjoroj -Gauntlett kaj Doorn por la granda helpo kiun ili tiel donis al la -lingvo ne en Ĵaponujo sole, sed <i>ĉie</i>.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Ni bedaŭras ke ni ne povas presi ĉiujn la afablajn leterojn kiujn -alilandaj amikoj sendis. Eble, en la estonteco, kiam nia malgranda -organo estas bone loĝiĝita, ni povos pligrandiĝi ĝin kaj presi du -paĝojn de alilanda korespondado. Ĝis tiu tempo venos, ni devas esti -kontentaj kun nur unu paĝo de tiaj interesaĵoj.</p> - -</div> - -<div id="est1-2-25" class="fables" lang="eo"> -<p class="pagenum">27</p> - -<h3>DU FABLETOJ.</h3> - -<p><i>La Leono, la Urso kaj la Vulpo.</i>—Leono kaj urso iam trovis -mortigitan cervidon, kaj longe interbatalis por posedi ĝin. Tiel -grava fariĝis la batiĝo ke fine ambaŭ el ili, duone blindigitaj -kaj duone mortigitaj, kuŝis sur la kampo, sen sufiĉa forto por -tuŝi la trovaĵon streĉitan inter ili.</p> - -<p>Vulpo alvenante tiam kaj vidante ilian mizeran staton, trapaŝis -inter ilin kaj forportis la kaptaĵon.</p> - -<p>"Kiaj malsaĝaj kreitaĵoj ni estas," ili ambaŭ ekkriis, "ni -malŝparis nian tutan forton kaj batis unu la alian nur por doni -manĝon al fripono."</p> - -<p><i>Batalantoj ofte perdas tion por kio ili interbatalis.</i></p> - - -<p class="far_sig">(6266).</p> - -<hr class="short" /> - -<p><i>La Hundo kaj la Katino</i>—Maljuna sinjorino posedis hundon kaj -katinon. La hundo, kiun ŝi havis por gardi ŝian dometon, loĝis -ekstere en ligna hundejo; kaj manĝis komunajn manĝaĵojn.</p> - -<p>La katino estis karesita; kaj pasigis la tutan tagon manĝante -luksaĵojn kaj dormante sur la mola tapiŝeto antaŭ la fajro.</p> - -<p>Longatempe la hundo envie rigardis la katinon; kaj fine parolis al -ŝi kiel sekvas—</p> - -<p>"Mi gratulas vin, fraŭlino, pri via tre bela vivo."</p> - -<p>"Kiel ĝi estas pli bona ol via?" respondis la katino, malfermante -larĝe siajn okulojn.</p> - -<p>"Ni ŝanĝu lokojn dum unu semajno; kaj eble vi eltrovos." "Plezure," -respondis ŝi, kaj tuj la ŝanĝo estis farita.</p> - -<p>Je la komenco la hundo ĝuis<a href="#fnI.2.31" name="fnrefI.2.31"><sup>[31]</sup></a> sin en la saloneto, sed sia ĝojo ne -estis longedaŭranta. Sia granda korpo okupis tro multe da spaco; kaj -la servistino, kiam ŝi aranĝis la ĉambron, metis siajn piedojn sur -lia kapo aŭ sur lia vosto, kaŭzante al li grandan doloron. La -manĝaĵoj kiuj estis estintaj sufiĉaj por la katino, ŝajnis esti -nenio al lia forta stomako, kaj li sentis kvazaŭ mortonta de -malsato. Fine la saloneto, unue tiel varma kaj bela, fariĝis al li -senaeran malliberejon. Post du tagoj li ne povis toleri ĝin pli -longe, kaj, humile foririnte al la hundejo, diris "Ĉu vi estas tie, -fraŭlino?"</p> - -<p>"Jes," respondis la katino je la pajlo interne.</p> - -<p>"Nu, mi ĵus estis pensanta ke, se rabisto venus, vi ne povus -kontraŭstari lin; tial mi revenis al mia propra loko." La katino -reiris en la saloneton ridetante.</p> - -<p><i>Ne avidu la sorton de via najbaro.</i></p> - -<p class="far_sig">(8380).</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.31"></a> <a href="#fnrefI.2.31">[31]</a> -Enjoyed. -</p> - -</div> - -<div id="est1-2-26" class="poetry" lang="eo"> - -<h3 class="poem-header">L’ANĜELO KAJ LA INFANO.</h3> - -<p style="text-align:left;margin-left:3em;">ELEGIO.</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Anĝelo vizaĝe radia</span> - <span class="i0">Kliniĝis ĉe l’flank’ de lulil’<a href="#fnI.2.32" name="fnrefI.2.32"><sup>[32]</sup></a></span> - <span class="i0">En kiu, spegule, je lia,</span> - <span class="i0">Ripozis imago simil’.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Infan’, mia ĉarma similo,"</span> - <span class="i0">Li diris, "ho! venu kun mi;</span> - <span class="i0">Ni vivos en brila Ĉielo</span> - <span class="i0">Ne estas Ter’ inda je vi.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Ĉar tie neniu ĝojegas;</span> - <span class="i0">Suferas l’anim’ en plezur’</span> - <span class="i0">Ekkrio feliĉa elvokas</span> - <span class="i0">Sopiron el kor’ sammezur’.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Kaj timo kun ĉiuj festenas—</span> - <span class="i0">Neniam trankvila maten’</span> - <span class="i0">Vesperon similan entenas<a href="#fnI.2.33" name="fnrefI.2.33"><sup>[33]</sup></a></span> - <span class="i0">Aŭ de l’morgaŭ estas subten’<a href="#fnI.2.34" name="fnrefI.2.34"><sup>[34]</sup></a>.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Ĉagreno kaj kora doloro</span> - <span class="i0">Ĉu sulkus<a href="#fnI.2.35" name="fnrefI.2.35"><sup>[35]</sup></a> vin, ho! frunto pur?</span> - <span class="i0">Okulojn plenigus la ploro ...</span> - <span class="i0">Ĉu ja estas penseble nur?</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Ne, Ne, tra la supra vasteco</span> - <span class="i0">Ekflugu tuj kune kun mi;</span> - <span class="i0">Pardonas la Dia Zorgeco</span> - <span class="i0">La tagojn estontajn por vi!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Vestiĝu funebre neniu</span> - <span class="i0">Por vin el ter’ vidi forir’;</span> - <span class="i0">Last’ hor’ via estu por ĉiu</span> - <span class="i0">Simila je l’ĉitienir’.<a href="#fnI.2.36" name="fnrefI.2.36"><sup>[36]</sup></a></span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Nenia plorema vizaĝo,</span> - <span class="i0">Ĉe l’tombo neniu ĝemant’;</span> - <span class="i0">Pro via benita pur’ aĝo,</span> - <span class="i0">Mortint’ ŝajnas kiel dormant’."</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Flugilojn L’Anĝelo malfaldis,</span> - <span class="i0">Kaj tra l’blua regno de l’sun’,</span> - <span class="i0">Duop’ ili supren flugadis—</span> - <span class="i0">—Senfila patrin’ estas nun’.</span></div> -</div> - -<p><i>El</i> <span class="sc">J. Reboul</span>.</p> - -<p class="near_sig"><i>Esperantigis</i> <span class="sc">A. Motteau</span>.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.32"></a> <a href="#fnrefI.2.32">[32]</a> -Cradle. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.33"></a> <a href="#fnrefI.2.33">[33]</a> -Contains. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.34"></a> <a href="#fnrefI.2.34">[34]</a> -Support. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.35"></a> <a href="#fnrefI.2.35">[35]</a> -Wrinkle. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.36"></a> <a href="#fnrefI.2.36">[36]</a> -Coming here. -</p> - -</div> - -<div id="est1-2-27" class="letters"> -<p class="pagenum">28</p> - - - -<h3>CORRESPONDENCE NOTES.</h3> - - -<p>In our first issue the hope was expressed that all Esperantists -would, without delay, translate the two letters enclosed in the -Textbook and send them in for "The Adresaro." Many have already done -so, and will no doubt soon commence their foreign correspondence, -even if the collecting of picture postcards or postage stamps be the -initial incentive. Several translators have experienced slight -difficulties in their work, which we now take the opportunity of -explaining.</p> - -<p>In the first edition of the Textbook the first letter contained the -word "propono." Many were unable to translate this, the meaning of -which is "proposal." "Ekskolonelo" also presented difficulty to many. -The meaning is simply "ex-colonel"!</p> - -<p>The more recent letters seem to contain but one point of -difficulty—the wonderful ever-recurring word "samideano" (which was -here put in the feminine through an oversight). We have not yet -discovered an apt translation for this most useful term. One of our -members has put "friend in Esperanto," whereas others describe it as -"kindred spirit" or "fellow-thinker." The literal meaning is of -course "one who shares the same idea as yourself."</p> - -<hr class="short" /> - -<p>A most interesting letter has come to hand from one of our -enthusiastic members. We here print it at length:—</p> - -<blockquote><p>"<span class="sc">Dear Sir</span>,—I am reluctant to encroach upon your time, -but I feel <i>I must</i> write to congratulate you upon the get-up, the -good printing, and the general excellence of your first number. It is -far and away the best Esperanto journal I have seen.</p> - -<p>"One of your correspondents, I see, urges that her age (71) precludes -the possibility of her doing much for Esperanto. I hope not. If she -has the same good health as I have, she may have several years before -her yet. I am in my 81st year, and though I have a very busy life, I -take a great delight in our "Kara Lingvo," and can read it with -tolerable ease ... I am puzzled about the sound of "Eŭ," "Ej," and -"Uj" ... I cannot make out the last line but one on page 9.</p> - -<div class="near_sig"> - <div>Yours, etc.,</div> - <div style="margin-left:3em;">E.D.R."</div> -</div> -</blockquote> - -<p>We heartily thank E.D.R. for his interesting and cheering letter. -Certainly we all hope to have plenty of time before us in which to -propagate "La Karan Lingvon."</p> - -<p>To deal with the last point first, it was one of the printer’s errors -which one must inevitably find in a journal printed in a new -language. "Firmo firinoj" should have been the one word "Firmoj." Our -good colleague, Mr. Ahlberg, is thus fully exculpated from what at -first sight must have seemed to our readers as "very original -Esperanto" on his part. In apologising for the error, we would again -call the attention of our readers to the motto at the top of page 1.</p> - -<p>The <i>Eŭ</i> is very rare, generally found in <i>Eŭropo</i>, which is -pronounced as <i>Ay-oo-roh-po</i>, just as if the ordinary <i>u</i> had been -used. <i>The letter ŭ has no individual sound</i>, as was explained in -our last issue. <i>Ej</i> in <i>plej</i>, and all other cases, has the value of -the <i>ayi</i> in playing. <i>Uj</i> as in ruin. Take for example the word -<i>Patrujo</i>. This is spoken <i>Pah-troo-yo</i>. Similarly <i>Lernejo</i> is -<i>Lairn-eh-yo</i>.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>J.H.M. of Walthamstow writes a congratulatory letter in Esperanto, -concluding with the request that we explain the etymology of three -words used in the Gazette. "Klopodi," meaning "to busy one’s self -about something," is derived from the Polish: klopotac sie. "Ĉerpi," -meaning "to exhaust," comes from the Polish: czerpac. "Varbi," "to -enrol," from the German: bewarben.</p> - -<p>N.B.—It is remarkable, considering that Dr. Zamenhof is a Pole, that -there are not more Slavonic words in Esperanto.</p> - -<p>Philologists will find the Universal Dictionary (in Esperanto, -French, English, German, Russian, and Polish) a useful work. Price -1s., post free.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Friends have written suggesting that we should have monthly -competitions for the best translations from given passages in English -literature. The idea is an excellent one, but we cannot adopt it at -present, as our time is too fully occupied to enable us to give the -requisite amount of care to the competitors’ efforts. Nevertheless, -we hope for an interesting competition in the near future. We need -original work, however, more than translations. Meanwhile we offer a -Prize (the Will o’ the Wisp English-Esperanto Dictionary, which -really ought to be ready by Christmas) to all friends who can send us -the annual subscriptions of ten new subscribers. Of course -secretaries and officials of groups are not included in this offer.</p> - -<p>We are glad to state that we have received numbers of interesting -letters. Our inveterate foe, space, forbids our printing all we wish. -We trust that our friends will be satisfied with the written replies -which are generally sent when their letters are crowded out.</p> - -</div> -<div id="est1-2-28" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">29</p> - - - -<h3>DIVERSAJ SCIIGOJ.</h3> - - -<p>Samideanoj en Boulogne-sur-Mer faris publikan pruvon pri la utileco -de Esperanto per tiu ĉi gazeto. Trovinte Francajn amikojn kiuj -komprenis la Anglan lingvon, ili petis ke tiuj ĉi traduku en la -Francan la dulingvajn artikolojn en nia unua nombro. La Esperantistoj -ankaŭ faris same. La rezulto estis rimarkinda. La tradukoj de la -Esperantaj adeptoj estis pli akurataj ol tiuj de la studentoj de la -Angla lingvo. Tiel oni praktike pruvis ke Esperanto estis ankaŭ -taŭga ilo per kiu lerni naturajn lingvojn! Ili ankaŭ sammaniere -tradukis <i>La Suno Hispana</i>.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Ni bedaŭras ke ni ne havas sufiĉe da spaco por doni ĉiumonate -malgrandan priskribon pri niaj samtempaj gazetoj Esperantaj. Eble la -Lingvo Internacia, L’Espérantiste kaj la Belga Sonorilo estas tiel -bone konataj de nia legantaro kiel estas La Lumo. Sed tre malgranda -nombro de Anglaj Esperantistoj vidis la novan (mi estis dironta la -plej novan sed <i>tiu ĉi</i> <span class="sc">Esperantist</span> estas la lastenaskita) -<i>Hispana Suno</i>. Ĝi estas dekdupaĝa monata gazeto en la lingvoj -Hispanaj kaj Esperantaj, kaj enhavas multe da tre interesa kroniko. -Oni ne trovos rakontojn aŭ poemojn, sed la organo estos tre utila -por ĉiuj kiuj deziras lerni la lingvon de Cervantes; ĉar la -paralelaj tradukoj estas laŭvortaj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La Sekretario de la Edukada Regnafako<a href="#fnI.2.37" name="fnrefI.2.37"><sup>[37]</sup></a> skribis, antaŭ ne longe, al -Sinjoro Ellis (Keighley), respondante je lia propono ke la instruado -pri Esperanto fariĝus parton de la edukada kurso en la lernejoj -popolaj kaj dugradaj. Li diris ke "La fakestroj ne estas pretaj por -akcepti la proponon nuntempe." Movi regnan fakon estas longa afero, -sed espera fajrereto kuŝas kaŝe en tiu vorto <i>nuntempe</i>.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Sinjoro Ellis ankaŭ sciigas nin ke Sinjoro Wackrill, Colombo, -Ceylon, komencis kurson, esperante plioficiale fondigi societon kiam -la membraro estos plimultiĝinta.</p> - -<p>Ni bonvolas sukceson je lia entrepreno, kiu speciale interesas nin -ĉar ĝi estas la unua peno por disvastigi Esperanton en Ceylon.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Sinjoro Metcalfe diras ke li nun komencis korespondan ŝakludon kun -Subleŭtenanto L. Jamin (Antverpeno). Ambaŭ el ili ĉiam skribas en -Esperanto kaj Sinjoro Metcalfe nun atendas la kvaran movon.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La unua kunveno de la nova Esperanto Society en Brixton estis tre -sukcesa. Preskaŭ cent ĉeestantoj aŭskultis paroladon pri la lingvo -internacia kaj ĝia gramatiko. Poste, dudeksep el ili membriĝis kaj -la ĉiusemajna kurso komencis. Sinjoro E. W. Eagle, 21, Kellett Road, -Brixton, estas la Hon. Sek.; kaj li volonte respondos je ĉiuj -demandoj pri la nova societo, kies jarabonpago estas 2s. 6d.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Jen estas ankaŭ bonaj novaĵoj de Plymouth. Sinjoro Treleaven -paroladis ĉe la Athenæum, Plymouth, kaj, post kelkaj tagoj, donos -similan paroladon en Liskeard, Cornwall.</p> - -<p>Oni devas gratuli tiun ĉi energian varbiston kaj esperi ke la du -paroladoj kreos multajn samideanojn kaj eble fondigos novajn kursojn.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Tiu ĉi estas nur la dua nombro de <span class="sc">The Esperantist</span>, sed ĝi -estas la lasta de la jaro 1903a. La Redaktoro deziras sendi -internaciajn salutojn al ĉiuj amikoj, ĉu Angloj, ĉu alilanduloj, -kaj gratuli ilin pri la bona progreso kiun Esperanto faris dum tiu -ĉi jaro. Esperanto ĉiam kreadas entuziasmulojn;<a href="#fnI.2.38" name="fnrefI.2.38"><sup>[38]</sup></a> sekve ĝi -kreskadas pli kaj pli rapide.</p> - -<p>Antaŭ dekdu monatoj, la bela lingvo estis preskaŭ nekonata en tiu -ĉi lando. Nun jen estas tie ĉi almenaŭ 5,000 personojn kiuj -aĉetis lernolibrojn; kaj unu lernolibro ofte instruas multajn -lernantojn. Kaj tiu ĉi ne estas la plej bona atesto pri la -praktikeco de Esperanto. Multaj el niaj ĉi-tieaj samideanoj jam -estas adeptoj, kaj skribis bonajn kaj interesajn artikolojn por tiu -ĉi malgranda organo. Vere, mi dubas ĉu estus eble ke oni redaktu -gazeton en natura lingvo ajn, post dekdu monatoj de lernado; eĉ se -tiu lernado estus estinta treege koncentrigita. Sed tia estas la -simpleco de Esperanto, ĝia logikeco, ĝia senescepteco, ke oni povas -eldoni monatan gazeton en la nova lingvo kaj ricevi la aprobon de -Doktoro Zamenhof mem. Vivu Esperanto! Vivu Doktoro Zamenhof! Vivu -ĉiuj amikoj kiuj komencas disvastigi la internacian lingvon tra la -multelingva mondo!</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.37"></a> <a href="#fnrefI.2.37">[37]</a> -Board. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.2.38"></a> <a href="#fnrefI.2.38">[38]</a> -Enthusiasts. -</p> - -</div> - -<div id="est1-2-29" class="article"> -<p class="pagenum">30</p> - -<h3>THE NEW DICTIONARIES.</h3> - -<p>With pleasure we announce that both the Esperanto-English and -English-Esperanto Dictionaries will be ready by Christmas. Orders are -now being booked, and will be executed as soon as possible. Each work -is published at 2s. 6d. Send to the Hon. Sec., Esperanto Club, 41, -Outer Temple, London, W.C.</p> - -<hr /> - -<h4 class="center">SPECIMEN PAGES.</h4> - -<div class="left"> -<p><i>From</i> <span class="sc">The Esperanto-English Dictionary</span>.</p> - - -<div><b>direkci</b>-<i>o</i>, management (manager’s office), body of directors.</div> - -<div><b>direkt</b>-<i>i</i>, to direct, to instruct; —<i>o</i>, the direction (to be -followed); —<i>ad|o</i>, management of anything; —<i>il|o</i>, -helm; —<i>il|ist|o</i>, pilot, helmsman.</div> - -<div><b>direktor</b>-<i>o</i>, director.</div> - -<div><b>direktori</b>-<i>o</i>, directory.</div> - -<div><b>dis</b>-, separating affix: <i>ĵet|i</i>, to -throw; —<i>ĵet|i</i>, to throw about; -<i>sem|i</i>, to sow; —<i>|sem|i</i>, to scatter, to disseminate; —<i>|ig|i</i>, to -separate (<i>active</i>); —<i>iĝ|i</i>, to separate (mutually); —<i>|iĝ|o</i>, -schism, disunion; —<i>|don|i</i>, to distribute.</div> - -<div><b>disciplin</b>-<i>o</i>, discipline.</div> - -<div><b>disertaci</b>-<i>o</i>, dissertation.</div> - -<div><b>diskont</b>-<i>o</i>, discount; —<i>i</i>, to discount.</div> - -<div><b>diskut</b>-<i>i</i>, to discuss; —<i>ebl|a</i>, debatable, discutable.</div> - -<div><b>dispon</b>-<i>i</i>, to dispose (not to arrange).</div> - -<div><b>disput</b>-<i>i</i>, to dispute; —<i>o</i>, quarrel, altercation.</div> - -<div><b>distil</b>-<i>i</i>, to distil; —<i>ej|o</i>, distillery; —<i>il|o</i>, alambic, -still; —<i>ist|o</i>, distiller.</div> - -<div><b>disting</b>-<i>i</i>, to distinguish; —<i>iĝ|i</i>, to distinguish oneself, -to become famous; —<i>iĝ|a</i>, distinctive.</div> - -<div><b>distr</b>-<i>i</i>, to take away the attention; —<i>o</i>, the act of taking -away the attention; —<i>aĵ|o</i>, want of attention; —<i>ec|o</i>, state of -inattention; —<i>it|a</i>, absent-minded.</div> - -<div><b>distrikt</b>-<i>o</i>, district.</div> - -<div><b>diven</b>-<i>i</i>, to guess.</div> - -<div><b>divers</b>-<i>a</i>, diverse, varied.</div> - -<div><b>divid</b>-<i>i</i>, to partake, to share; —<i>ad|o</i>, division (arithm.); -<i>ne| —|it|a</i>, undivided; <i>ne —ebl|a</i>, indivisible.</div> - -<div><b>divizi</b>-<i>o</i>, division (milit.).</div> - -<div>*<b>do</b>, therefore, consequently, then (argumentative).</div> - -<div><b>dogm</b>-<i>o</i>, dogma; —<i>a</i>, dogmatic.</div> - -<div><b>doktor</b>-<i>o</i>, doctor.</div> - -<div><b>dokument</b>-<i>o</i>, document.</div> - -<div><b>dolar</b>-<i>o</i>, dollar.</div> - -<div><b>dolĉ</b>-<i>a</i>, sweet; —<i>ig|i</i>, to sweeten, to assuage.</div> - -<div><b>dolor</b>-<i>i</i>, to pain, to ache; —<i>o</i>, pain, ache.</div> - -<div><b>dom</b>-<i>o</i>, house; —<i>et|o</i>, -cottage, small house; —<i>an|o</i>, one belonging to the house; —<i>e</i>, at -home; <i>ir|i —e|n</i>, to go home.</div> - -<div><b>domaĝ</b>-<i>o</i>, pity, (<i>i.e.</i> regrettable affair); <i>est|as —o</i>, it -is a pity.</div> -</div> -<div class="right" lang="eo"> -<p><i>From</i> <span class="sc">The English-Esperanto Dictionary</span>.</p> - - -<div><i>Douche</i>, duŝo.</div> - -<div><i>Dough</i>, knedaĵo.</div> - -<div><i>Dove</i>, kolombo.</div> - -<div><i>Dovecot</i>, kolombejo.</div> - -<div><i>Down</i>, lanugo.</div> - -<div><i>Downs</i>, sablaj montetoj.</div> - -<div><i>Downfall</i>, falego.</div> - -<div><i>Dowry</i>, doto.</div> - -<div><i>Downwards</i>, malsupre.</div> - -<div><i>Doze</i>, dormeti.</div> - -<div><i>Dozen</i>, dekduo.</div> - -<div><i>Draft</i> (bill of exchange), kambio.</div> - -<div><i>Drag</i>, treni, tiri.</div> - -<div><i>Dragon</i>, drako.</div> - -<div><i>Dragon fly</i>, libelo.</div> - -<div><i>Dragoon</i>, dragono.</div> - -<div><i>Drake</i>, anaso.</div> - -<div><i>Drama</i>, dramo.</div> - -<div><i>Dramatical</i>, drama.</div> - -<div><i>Dramatist</i>, dramaŭtoro.</div> - -<div><i>Drape</i>, drapiri.</div> - -<div><i>Draper</i>, drapvendisto.</div> - -<div><i>Drastic</i>, drastika.</div> - -<div><i>Draught-board</i>, dama tabulo.</div> - -<div><i>Draughts</i> (pieces), damoj.</div> - -<div><i>Draughtsman</i>, desegnisto.</div> - -<div><i>Draw</i> (water from well), ĉerpi.</div> - -<div><i>Draw</i> (pull), tiri.</div> - -<div><i>Draw after</i> (load, etc.), posttiri.</div> - -<div><i>Draw</i> (near), proksimiĝi.</div> - -<div><i>Draw</i> (lots), loti.</div> - -<div><i>Draw</i> (together), kuntiri.</div> - -<div><i>Drawer</i>, tirkesto.</div> - -<div><i>Drawers</i> (garment), kalsono.</div> - -<div><i>Drawing</i> (lots), lotado.</div> - -<div><i>Dray</i>, ŝarĝveturilo.</div> - -<div><i>Dread</i>, timi, timegi.</div> - -<div><i>Dread</i>, teruro, timo.</div> - -<div><i>Dreadful</i>, terurega.</div> - -<div><i>Dream</i>, sonĝi.</div> - -<div><i>Dreary</i>, malgaja.</div> - -<div><i>Dredge</i>, skrapi.</div> - -<div><i>Dredger</i>, skrapilego.</div> - -<div><i>Dregs</i>, feĉo.</div> - -<div><i>Drench</i>, akvumi.</div> - -<div><i>Dress</i> (clothe), vesti.</div> - -<div><i>Dress</i> (wound), bandaĝi.</div> - -<div><i>Dressing case</i>, necesujo.</div> - -<div><i>Dress coat</i>, frako.</div> - -<div><i>Dressing gown</i>, negliĝa vesto.</div> - -<div><i>Dressmaker</i>, kudristino.</div> - -<div><i>Dressing room</i>, tualetejo, vestejo.</div> - -<div><i>Drill</i>, bori.</div> - -<div><i>Drill</i> (tool), borilo.</div> - -<div><i>Drill</i> (military), ekzerco.</div> - -<div><i>Drink</i>, trinki.</div> - -<div><i>Drink</i> (to excess), drinki.</div> - -<div><i>Drink</i>, trinkaĵo.</div> - -<div><i>Drinkable</i>, trinkebla.</div> - -<div><i>Drip</i>, guteti.</div> - -<div><i>Drive away</i> (expel), forpeli.</div> - -<div><i>Drive</i> (in carriage), veturi.</div> - -<div><i>Drive back</i> (repel), repeli, repuŝi.</div> - -<div><i>Drivel</i>, kraĉeti.</div> - -<div><i>Driver</i> (car, etc.), veturisto.</div> - -<div><i>Droll</i>, ridinda, ŝerca.</div> -</div> -</div> -<div id="est1-2-30" class="eo-grammar"> -<p class="pagenum">31</p> - - -<p><i>In order that this Gazette may be useful as a propaganda agent, it -has been considered advisable to include in each number a synopsis of -the Grammar of Esperanto, so that those hitherto ignorant of its -system may be the better able to appreciate the magazine.</i></p> - - -<h3>SYNOPSIS OF THE GRAMMAR.</h3> - -<p>The ALPHABET is composed of 28 letters. They are the following:—</p> - -<p>A B C Ĉ D E F G Ĝ H Ĥ I J Ĵ K L M N O P R S Ŝ T U V Z and Ŭ.</p> - -<p>The VOWELS are always given a long sound; as in the well-known -phrase, "Pa, may we go too?" Shorthand students will at once -recognise them as the long vowels of "Pitman." Their sound can also -be illustrated by—"Bart, Bait, Beat, Boat and Boot."</p> - -<p>The following CONSONANTS need special attention. It must be -remembered that the sounds given are invariable, because <i>Esperanto -spelling is phonetic and each letter has only one sound</i>:—</p> - - -<table> -<tr><td>The letter</td><td>C</td><td>is sounded as</td><td>in</td><td>Czar, or as the "ts" in Bits.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ĉ</td><td class="center">" "</td><td></td><td>Church.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>G</td><td class="center">" "</td><td></td><td>Gag; <i>i.e.</i>, the hard sound.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ĝ</td><td class="center">" "</td><td></td><td>George; <i>i.e.</i>,the soft sound.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>H</td><td class="center">" "</td><td></td><td>His; <i>i.e.</i>, it is aspirated and never mute as in French.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ĥ</td><td class="center">" "</td><td></td><td>Loch; <i>i.e.</i>, the Scotch or German "CH" or Spanish "J."</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>J</td><td class="center">" "</td><td>the</td><td>English letter Y. Thus Paroloj is sounded Paroloy.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ĵ</td><td class="center">" "</td><td>the</td><td>French J in Bijou or the S in the English word Pleasure.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>S</td><td class="center">" "</td><td>in</td><td>Sun; never as in Rose (Rozo in Esperanto).</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ŝ</td><td class="center">" "</td><td>in</td><td>She.</td></tr> -</table> - -<hr class="short" /> - -<p>The English letters Q, W, X and Y do not exist in Esperanto.</p> - -<p>The letter Ŭ is only found in diphthongs—Baldaŭ is sounded -Bahldow.</p> - -<p>The one remaining point to be mentioned is that "AJ" is the same as -in By. "OJ" as in Boy.</p> - -<p>ALL NOUNS end in O in the nominative singular. Birdo, a bird.</p> - -<p>When the direct object to a verb, an N is added to this O. Mi havas -birdon, I have a bird.</p> - -<p>All nouns form the PLURAL by adding J to the singular. Birdoj, birds. -If objective, birdojn.</p> - -<p>All ADJECTIVES end in A and agree with the noun in number and case. -Mi havas belajn birdojn, I have beautiful birds.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The INFINITIVES of VERBS always end in I. Lerni, to learn. Pensi, to -think.</p> - -<p>PRESENT INDICATIVES end in AS in all persons singular and plural. Mi -iras, I go. Ili iras, they go.</p> - -<p>PAST INDICATIVES end in IS in all persons singular and plural. Mi -iris, I went. Ni iris, we went.</p> - -<p>FUTURE INDICATIVES end in OS in all persons singular and plural. Ŝi -iros, she will go.</p> - -<p>CONDITIONAL MOOD ends in US in all persons singular and plural. Li -irus, he would go.</p> - -<p>IMPERATIVE MOOD ends in U. Parolu! speak! Iru! go!</p> - -<p>SUBJUNCTIVES are formed by using "KE" and the Imperative. Ke mi iru, -that I might go.</p> - -<p>The PRESENT PARTICIPLE ACTIVE ends in ANTA—Iranta, going. In the -Passive voice in ATA—Farata, being done.</p> - -<p>PAST PARTICIPLE ACTIVE ends in INTA—Irinta, having gone. In the -Passive voice in ITA—Farita, having been done.</p> - -<p>FUTURE PARTICIPLE ACTIVE ends in ONTA—Ironta, about to go. In the -Passive voice in OTA—Farota, about to be done.</p> - -<p>ADVERBS end in E—Bone, well. Bele, beautifully.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>1. The DEFINITE ARTICLE is invariably LA in all cases singular and -plural. La Patroj, the Fathers.</p> - -<p>2. There is no indefinite article in Esperanto. Patro, a Father; or -merely Father, as the case may be.</p> - -<p>3. "NOT" is expressed by "NE." Mi ne havas amikon, I have not a -friend.</p> - -<p>4. Questions are introduced by "Ĉu." Ĉu mi ne havas amikon? Have I -not a friend?</p> - -<p>5. ESTI, to be, is the auxiliary verb in Esperanto. Havi, to have, is -never an auxiliary.</p> - -<p>N.B.—There are no exceptions or irregularities in Esperanto.</p> - -<p class="pagenum">32</p> - - -<p>The VOCABULARY has been simplified by about 30 affixes, which are -used to modify the meanings of root words. The commonest are the -following PREFIXES:—</p> - -<ul> -<li>BO indicates relationship by marriage. Bofrato, Brother-in-law.</li> -<li>DIS indicates separation, as in English. Disŝiri, to tear to pieces.</li> -<li>EK indicates the commencement of an action, Eklerni, to begin to learn.</li> -<li>MAL is always used to indicate OPPOSITES. Varma, warm. Malvarma, -cool. Amiko, friend. Malamiko, enemy.</li> -<li>RE denotes the repetition of an action. Relerni, to relearn. Rediri, -to say again.</li></ul> - -<p>The principal SUFFIXES are the following:—</p> - -<ul> -<li>AĴ signifies an object made from—thus, Fruktaĵo, something made -from fruit.</li> -<li>AR signifies a collection of. Arbo, a tree. Arbaro, a forest.</li> -<li>EBL signifies possibility. Videble, visibly. Lernebla, learnable.</li> -<li>EC signifies an abstract quality. Boneco, goodness. Beleco, beauty.</li> -<li>EG signifies increase. It is the augmentative suffix. Granda, large. -Grandega, immense.</li> -<li>EJ signifies the place where an action takes place. Lernejo, school. -Preĝejo, church.</li> -<li>ET is the diminutive suffix. Infaneto, a little child. Varmeta, -lukewarm.</li> -<li>IG denotes the causing of an action. Morti, to die. Mortigi, to kill.</li> -<li>IĜ denotes turning or becoming. Paliĝi, to turn pale. Fortiĝi, to -become strong.</li> -<li>IL denotes the instrument by which an action is performed. Kudri, to -sew. Kudrilo, a needle.</li> -<li>IN denotes the feminine. Patro, father. Patrino, mother. Onklo, -uncle. Onklino, aunt.</li> -<li>IST denotes the occupation, or means of livelihood. Botisto, -bootmaker. Servisto, manservant.</li> -<li>UL denotes the possession of a Quality or Attribute. Blindulo, a -blind man. Danculo, a dancing man.</li></ul> - -<p>By means of these affixes, the Vocabulary is enormously simplified.</p> - -<hr class="short" /> - -<b>All should have "The Student’s Complete Text Book," 1s. 3d., post -free, and "Twelve Exercises," 1s. 3d., in order to thoroughly learn -the system; but the above is serviceable as a rough basis.</b> - -</div> - -<div id="est1-2-31" class="booklist"> - -<p>For the convenience of Esperantists, all works dealing with the -language can now be obtained by writing to the Hon. Sec., ESPERANTO -CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</p> - -<p>The books most read are:—</p> - -<p>"Student’s Complete Textbook," by J. C. O’Connor, B.A., 1s. 8d., post -free.</p> - -<p>"Twelve Exercises with Key," by A. Motteau, 1s. 3d., post free.</p> - -<p>"No. 52," a short Grammar, by the Hon. R. H. Geoghegan. Price 7d., -post free. This is a capital preliminary work for giving to friends -to arouse their interest. For this purpose we will supply -<i>subscribers</i> with 6 copies for 2s. 6d., post free.</p> - -<p>Three Tales by Tolstoy and Pushkin, 1s. 1d. the set.</p> - -<p>"Hamlet," translated by Dr. Zamenhof, 2s.</p> - -<p>Grammar in French or German, 1s. 6d.</p> - -<p>Commentaire in French, 2s.</p> - -<p>Prose Selections, 2s. 6d. and 1s. 6d.</p> - -<p>Complete Stories from back "L’Esperantistes," 2d. each.</p> - -<p>"Tourist’s Phrase-Book," in 6 languages, 6d.</p> - -<p>The following monthly magazines can be obtained. The annual -subscriptions are:—</p> - -<p>"La Lingvo Internacia," printed wholly in Esperanto, 3s. 6d.</p> - -<p>"L’Espérantiste," in French and Esperanto, 4s.</p> - -<p>"La Lumo," in French, English, and Esperanto, 2s. 6d.</p> - -<p>"La Belga Sonorilo," in French, Flemish, and Esperanto, 2s. 6d.</p> - -<p>"La Bohema Esperantisto," in Czech and Esperanto, 3s.</p> - -<p>"La Rondiranto," in Bulgarian and Esperanto, 3s.</p> - -<p>The new "Internacia Medicina Revuo" will appear every two months. -Subscription 6s. 6d. per annum.</p> - -<p>The English-Esperanto and Esperanto-English Dictionaries will be -ready shortly. Price 2s. 6d. each.</p> - -<p>"French-Esperanto Vocabulaire," 2s. 6d.; "Esperanto-French -Dictionnaire," 1s. 6d.</p> - -<p>"Braille Instruction-Book for the Blind," 4s.</p> - -<p>Neat star-shaped Badges, for use when travelling, are kept in stock. -Price 9d. each.</p> - -</div> - -</body> -</html> diff --git a/38240-h/vol1/e03.htm b/38240-h/vol1/e03.htm deleted file mode 100644 index c13f886..0000000 --- a/38240-h/vol1/e03.htm +++ /dev/null @@ -1,2243 +0,0 @@ -<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN" - "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd"> -<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en"> -<head> -<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" /> -<title>The Esperantist, Vol. 1, No. 3 | Project Gutenberg</title> -<style type="text/css"> - -body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;} -div.titlepage {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;} -h3 {text-align: center; font-size: 1.2em; margin-bottom: 2em;} -.pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right; font-style: normal; color: silver; background-color: inherit;} -body > div {clear:both; padding-top: 4em;} -ul li {list-style-type: none;} -.center {text-align: center;} -div.sec-list ul li {padding-left: 2em; text-indent:-2em;} -.left {width:46%; float:left; clear:none;} -.right {width:46%; float:right; clear:none;} -.lead-in {font-size:110%;} -em.u {font-style:normal; text-decoration: underline;} -.poem-header, .fn-header {text-align: left; margin-left: 2em; font-size: 110%;} -hr.short {width: 20%;} -.far_sig {text-align: right; margin: 0.5em 2em 0.5em auto;} -.near_sig {text-align: left; margin: 0.5em auto 0.5em 4em;} -.sc {font-variant: small-caps; font-style: normal;} -.border {border:solid; padding: 0.8em;} -td.numb {text-align: right; vertical-align: top; padding: 0.3em 1em;} -p.speaker {float: left; width: 6.5em; font-variant: small-caps; margin: 0 0 0 -6.5em;} -div.dialogo {padding-left:6.5em; margin-top: 0.5em;} - .verse {margin: 1em 0em 0em 5%; text-align: left; } - .stanza {margin-top: 1em; margin-bottom: 0em;} - span.i0 {display: block; margin-left: 0em;} - span.i2 {display: block; margin-left: 1em;} - span.m3 {display: block; margin-left: 6em;} - span.m4 {display: block; margin-left: 9em;} - span.m5 {display: block; margin-left: 11em;} - -p.footnote {font-size: 90%; - text-indent: 0%; - margin-left: 10%; - margin-right: 10%; - margin-top: 1em; - margin-bottom: 1em; } - -sup { vertical-align: top; font-size: 0.6em; } - -a:link {color:blue; text-decoration:none} -a:visited {color:blue; text-decoration:none} -a:hover {color:red} - -</style> -</head> - -<body> -<p class="center"><a href="../38240-h.htm#est1-index">Back to Vol. I index.</a></p> -<div id="est1-3-1" class="border titlepage"> -<p style="font-size:80%;">SINGLE COPIES PRICE FOURPENCE NET.</p> - - -<p style="float:left;width:15%;"><i>No. 3.</i></p> - -<p style="float:right;width:15%;"><i>January, 1904.</i></p> - -<h1>THE<br /> - ESPERANTIST</h1> - -<p>The Esperanto Gazette for the spreading<br /> - of the International Language....</p> - -<p style="font-size:80%;">Edited by H. BOLINGBROKE MUDIE.</p> - -<p>ANNUAL SUBSCRIPTION: 3/- (4 francs; 1½ roubles; 75 cents).</p> - -<p style="font-size:80%;">Published by THE ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</p> -</div> - -<div id="est1-3-2" class="left border"> - - -<h4 style="text-align:center">CONTENTS.</h4> - - -<table> - -<tr><th></th><th>Page</th></tr> -<tr><td><a href="#est1-3-9" class="sc">Editor’s Notes</a></td><td class="numb">33-35</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-3-10" class="sc">Radium</a> (Sir William Ramsay)</td><td class="numb">36-37</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-3-11" class="sc">Two Fables</a> (Esperantist 6266)</td><td class="numb">37</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-3-12" class="sc">Nursery Rhymes</a> (Ben Elmy)</td><td class="numb">37</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-3-13" class="sc">A Terrible Night</a> (Edward Metcalfe, M. A.)</td><td class="numb">38-39</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-3-14" class="sc">The Tempest</a>, continued from pages 5 and 21 (translated by A. Motteau)</td><td class="numb">40</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-3-15" class="sc">Casabianca</a> (translated by Clarence Bicknell)</td><td class="numb">41</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-3-16" class="sc">Evening</a> (Carlo Bourlet)</td><td class="numb">41</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-3-18" class="sc">Comrades in Other Lands</a></td><td class="numb">42</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-3-19" class="sc">The Antiquity of the Sphinx</a> (Ben Elmy)</td><td class="numb">43</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-3-22" class="sc">A True Tale</a> (Esperantist 4686)</td><td class="numb">44</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-3-24" class="sc">Benjamin Franklin’s Whistle</a> ("Kabe")</td><td class="numb">44</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-3-23" class="sc">The Dream-Doctor</a> (Esperantist 8379)</td><td class="numb">44</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-3-25" class="sc">Correspondence Notes</a></td><td class="numb">45</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-3-26" class="sc">Various Items of Interest</a></td><td class="numb">46</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-3-27" class="sc">Synopsis of The Grammar</a></td><td class="numb">47-48</td></tr> - -</table> -</div> - -<div id="est1-3-3" class="sec-list right border"> - - -<p style="padding-left:2em;text-indent:-2em;">FOR FREE PARTICULARS write to<br /> -the HON. SECRETARIES of<br /> -ESPERANTO SOCIETIES at</p> - -<ul> -<li>BOURNEMOUTH, I. F. H. Woodward, Esq.,<br /> - Norwood, St. Swithin’s Road.</li> - -<li>DUBLIN, C. Fournier, Esq.,<br /> - Celtic Association, St. Stephen’s Green.</li> - -<li>EDINBURGH, Miss Tweedie, M.A.,<br /> - 2, Spence Street.</li> - -<li>GLASGOW, J. Hunter, Esq.,<br /> - 138, Darnley Street, Pollokshields.</li> - -<li>HUDDERSFIELD, G. H. Taylor, Esq.,<br /> - 13, Birkly Hall Road.</li> - -<li>KEIGHLEY, J. Ellis, Esq.,<br /> - Compton Buildings, Bow Street.</li> - -<li>LONDON, H. Bolingbroke Mudie,<br /> - 41, Outer Temple, W.C.</li> - -<li>NEWCASTLE, H. W. Clephan, Esq.,<br /> - 3, Cotfield Terrace, Gateshead.</li> - -<li>PLYMOUTH, J.A. Thill, Esq.,<br /> - 6, Barton Crescent, Mannamead.</li> - -<li>PORTSMOUTH, Dr. Greenwood,<br /> - 21, St. George’s Square.</li> - -<li>SURBITON, P. Howard, Esq.,<br /> - The Bungalow, Crane’s Park.</li> - -<li>TYNESIDE, A. Davidson, Esq.,<br /> - 26, Park Crescent, N. Shields.</li> -</ul> - -<p style="text-indent:3em;font-size:95%">N.B.—It is earnestly hoped that gentlemen who are willing -to form local groups will communicate with the Hon. Sec., Esperanto -Club, who will do all in his power to assist them in the work.</p> - -</div> - - -<div id="est1-3-4" class="reklamo" style="text-align:center;"> - -<div class="left"> -<h4>The Remington</h4> - -<p>THE <em class="u">UNIVERSAL</em> TYPEWRITER.</p> - -<p>Just think of it!</p> - -<p>THE INTERNATIONAL MACHINE.</p> - -<p><i>Unbound by ties of nationality:<br /> - -The common bond of union of all civilised peoples.</i></p> - -<p>The Remington can be supplied fitted for Esperanto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>THE REMINGTON TYPEWRITER COMPANY,<br /> -100, Gracechurch St., London, E.C.</p> -</div> - -<div class="right" lang="eo"> - -<h4>La Remington</h4> - -<p>LA <em class="u">UNIVERSALA</em> SKRIBMAŜINO.</p> - -<p>Pripensu je tio!</p> - -<p>LA INTERNACIA MAŜINO.</p> - -<p><i>Tute liberiĝita de naciaj ligiloj:<br /> - -La Komuna unuigilo por ĉiuj civilizitaj popoloj.</i></p> - -<p>La Remington estos liverita kun Esperantaj presliteroj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>LA REMINGTON TYPEWRITER KOMPANIO,<br /> -100, Gracechurch St., Londono, E.C.</p> -</div> - -</div> - -<div id="est1-3-5" class="notice left"> -<p class="lead-in">To Interest Your Friends,</p> - -<blockquote><p>Send 2/6 to the Librarian, P. HOWARD, Esq., The Bungalow, Cranes -Park, Surbiton, for 6 copies of No. 52. These can subsequently be -returned with 1/3 extra, and exchanged for The Complete Text Book if -desired.</p></blockquote> - -</div> - -<div id="est1-3-6" class="notice right center"> - - - -<p style="font-size:120%">LINGVO INTERNACIA,</p> - -<p>A Monthly Gazette entirely in Esperanto. Edited by M. Paul Fruictier.</p> - -<p>Annual Subscription, 3/6. With Literary Supplement. 5/6.</p> - -<p style="font-weight: bold;">Send to the Librarian, Esperanto Club.</p> - -<p style="font-size:90%">Single Numbers, 4d.</p> - -</div> - - -<div id="est1-3-7" class="reklamo" style="margin:0 auto;width:645px;"> - -<div style="float:left;"> -<img width="237" height="364" src="../images/pen.png" -alt="[The BEST and most Useful Present for all who write, and the Busy Man’s Right Hand.]" /> -</div> -<div style="float:right;width:385px;"> -<p style="font-size:150%">Waterman’s <em class="u" style="font-size:70%">IDEAL</em> -Fountain Pen</p> - -<p class="center"><em class="u">THE RIGHT WRITING PEN.</em></p> - -<p style="float:left;width:32%;font-size:110%;font-weight:bold;">Does Not<br /> Leak.</p> - -<p style="float:left;width:32%;font-size:110%;font-weight:bold;">Does Not<br /> Blot.</p> - -<p style="float:left;width:32%;font-size:110%;font-weight:bold;">Does Not<br /> Spurt.</p> - -<p style="float:left;width:6em;font-weight:bold;padding:0em 1em;">The Right Pen and the Wrong Pen</p> - -<p>are two different things. Waterman’s Ideal -Fountain Pen is the right pen. It is right in -every way. It is right in every section. You -get a nib just right, to suit your hand. It is -always there, and you get so used to it, no other pen is right. The -ink supply is right—no leaking or blotting, no spurting or smudging. -The writing is right. There are no sudden stops. The pen always keeps -right on.</p> - -<p class="center">WATERMAN’S IDEAL—<br /> -The Pen that is just right every way.</p> - - -<p>Of Stationers, Jewellers, &c, from 10/6. In Silver and Gold for -Presentation. Send for Illustrated Brochure, post free from</p> - -<p style="font-size:140%">L. & C. Hardtmuth.</p> - -<p>12 GOLDEN LANE, LONDON. E.C.</p> -</div></div> - -<div id="est1-3-8" class="banner border" style="text-align:center;"> -<p class="pagenum">33</p> - - -<h2 style="font-size:210%;">THE ESPERANTIST.</h2> - -<p>The Esperanto Gazette for the spread of the International Language.</p> - - -<div style="float:left;padding-left:5%;font-size:80%;"> -<p style="padding-top:10%;padding-bottom:10%;">ABONPAGOJ ESTAS RICEVEBLAJ ĈE<br /> -SUBSCRIPTIONS SHOULD BE SENT TO</p></div> -<div style="float:right;padding-right:5%;font-size:80%;text-align:left;"> -<ul> - <li>The Hon. Sec., ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</li> - <li>AUSTRIA.—Sro. T. Cejka, Bystrice Hostyn, Moravia.</li> - <li>BELGIUM.—M. M. Seynaeve, 3, Rue de l’Avenir, Courtrai.</li> - <li>CANADA.—A. Saint Martin, Esq., 79, St. Christopher Street, Montreal.</li> - <li>FRANCE.—M. Paul Fruictier, Boulevard Arago 27, Paris.</li> - <li>GERMANY.—Doktoro Mybs, 68, Markt Strasse Altona, Elbe.</li> - <li>MALTA.—A. Agius, Esq., 92, Strada S. Gaetano, Hamrun.</li> - <li>RUSSIA.—G. B. Smith, Esq., 19, Wiborg Quay, St. Petersburg.</li> - <li>SWEDEN.—Sro. P. Ahlberg, 50, Döbelnsgatan, Stockholm.</li> - <li>TRINIDAD.—Geo. O. Messerly, Esq., Port of Spain.</li> -</ul> -</div> - -<p style="clear:both;" lang="eo"><i>Nepresitajn manuskriptojn la Redakcio resendos se oni aldonis poŝtsignon.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Alsendatajn artikolojn la Redakcio laŭ bezono korektos.</i></p> - -<p style="float:left;padding-left:2em;">No. 3.</p> - -<p style="float:right;font-size:80%;text-align:left;margin-bottom:1em;"> - Subscription, 3s. Per Annum.<br /> - Single Copies, 4d. net.</p> - -<p>JANUARO, 1904.</p> -</div> - -<div id="est1-3-9" class="article"> - - -<div class="left" lang="eo"> - -<h3>KORESPONDANTE, NI LERNADAS.</h3> - - -<p>La Nova Jaro komencas. Saluton! Ĝi estu feliĉa por ĉiuj -Gesamideanoj tra la Esperanta Mondo. Kaj ĝi estu feliĉa por la kara -lingvo mem!</p> - -<p>La jaro 1903a estis bonega, eble la plej bona kiun Esperanto estas -ĝis nun vidinta—sed ni fidu ke la venonta jaro estos ankoraŭ pli -bona.</p> - -<p><i>The Esperanto Club</i> ankaŭ komencis novan jaron. Ĉion, kio estis -farebla per ĝiaj malgrandaj financoj, la Klubo faris por disvastigi -la lingvon; kaj estas mirinde kiom malmultaj entuziasmuloj povis fari -dum kelkaj monatoj de senfina klopodado. Ĉiuj Esperantistoj kaj -iliaj amikoj estas invitataj al ĝia Jarkunveno ĉe Essex Hall, -Strand, Jan. 14. 1904, 7–10.</p> - -<p>Ĉiulandanoj trovas plezurega la propagando de Esperanto. Nia -legantaro ŝatos la belajn vortojn de Doktoro Gustav Busuttil -(Maltujo), kaj sendube ĝi donos egalan plezuron legi la sekvantan -leteron da Doktoro Ostrovsky (Jalta, Rusujo).</p> - -<blockquote><p>"Tre estimataj Kunfratoj: Mi ĵus ricevis la Numero 1 de via -Gazeto, <span class="sc">The Esperantist</span>. Koregan Gratulon pri tiu ĉi nova -grava propagandilo de nia kara Esperanto! Mi konas la lingvon -internacian de 1891 jaro, tamen ĝis nun, mi ne forgesas la mirindan -impreson kian faris je mi Esperanto. Al mi ŝajnis, kvazaŭ iu -forprenis de <span class="pagenum">34</span> miaj okuloj ian pezan kurtenon, kiu malhelpis min -vidi la Dian mondon. Esperanto kvazaŭ malfermis antaŭ mi larĝan -pordegon, eniron en grandegan, belan palacon, kie mi ĉiam -renkontadis multajn, kvankam nekonatajn, tamen tre karajn al mi -gefratojn, kiujn mi iam perdis, kaj nun denove trovadas. -Korespondante, jen kun tiuj, jen kun aliaj nacianoj, mia horizonto -fariĝadis ĉiam pli kaj pli larĝa; kaj mi pli kaj pli ĝuadis la -grandegan ĝojon estadi en tiu ĉi ĉarma palaco, kune kun ĝiaj -noblaj loĝantoj. Hodiaŭ via bela, tre simpatia <span class="sc">The -Esperantist</span> denove plenigis mian animon per nova vera ĝojo. Ĝi -kvazaŭ enkondukis min en novan, ĝis nun nekonatan de mi, grandegan -ĉambron de tiu palaco, en vian estimindan Britujon, en unu el plej -belaj, plej luksaj apartaĵoj de tiu ĉi palaco, kie espereble -ankoraŭ mi trovos novajn, sincerajn, noblajn gefratojn. La impreso -estas sorĉe! Vivu la konstruistoj de tiu ĉi mirinda palaco! Vivu la -Esperantistoj!!"</p></blockquote> - -<p>Ni esperas ke la aminda Doktoro Ostrovsky trovos multajn -korespondantojn en nia lando. Por tiu ĉi celo ni fidas ke nia -legantaro plene utilos la adresareton sur la kovrilo de tiu ĉi -Gazeto. Tiel ili ne nur helpos Esperanton, sed ankaŭ sin mem, ĉar, -<i>korespondante ni lernadas</i>. [Ĉiuj el la anoncoj en <span class="sc">The -Esperantist</span> estas indaj je atento.]</p> - -<p>Ni povus skribi multajn paĝojn pri la progreso farita de Esperanto -dum la lasta jaro, sed nun ni nur donos la notindojn de Decembro, -1903.</p> - -<p>Jam longe Esperantistoj deziregis taŭgan stilmodelan skribaĵaron. -Por plenumigi tiun bezonon, Doktoro Zamenhof ĵus eldonis interesan -kaj utilegan verkon. Jen kelkaj frazoj el ĝia Antaŭparolo:—"Por ke -ĉiuj povu uzi la lingvon egale, estas necese, ke ekzistu iaj -modeloj, leĝdonaj por ĉiuj. Tio ĉi estas la kaŭzo, pro kiu, -cedante al la peto de multaj Esperantistoj, mi eldonis <i>Fundamentan -Krestomation</i> kiu povos servi al ĉiuj kiel modelo de Esperanta -stilo, kaj gardi la lingvon de pereiga disfalo je diversaj dialektoj. -Atentan tralegon de la <i>Fundamenta Krestomatio</i> mi rekomendas al -ĉiu, kiu volas skribe aŭ parole uzi la lingvon Esperanto. Ĉiuj -artikoloj estas aŭ skribitaj de mi mem, aŭ, se ili estas skribitaj -de aliaj personoj, ili estas korektitaj de mi en tia grado, ke la -stilo en ili ne deflankiĝu de la stilo, kiun mi mem uzas. <span class="sc">L. -Zamenhof</span>."</p> - -<p>La unuaj paĝoj enhavas simplegajn frazojn. Je la dekoka paĝo -komencas fabeloj kaj legendoj. Tiam aperigas multaj anekdotoj, -rakontoj, sciencaj artikoloj kaj, laste poezio. Eble estas -bedaŭrinde <span class="pagenum">35</span> ke la bona Doktoro enpresis 38 paĝojn el sia <i>Hamleto</i> -kaj 17 paĝojn el la <i>Iliado</i> de Sinjoro Kofman, ĉar multaj -Esperantistoj jam havas tiujn ĉi verkojn. Sed sendube la aliaj 403 -paĝoj sufiĉos por montri perfektan stilon. (Kosto 3/- afrankite de -la "Librarian," Esperanto Club).</p> - -<p>Alia utila eldonaĵo estas "Komercaj Leteroj" redaktite de Sinjoroj -Berthelot kaj Lambert, kiu certe faciligos la uzon de Esperanto inter -niaj komercaj samideanoj. Ĝi enhavas 34 leterojn pri diversaj -aferoj, kaj vortaron en la lingvoj Esperanta, Franca, Germana kaj -Angla. (Kosto 7d. afrankite).</p> - -<p>Sinjoro Rhodes sendis al ni ekzempleron de sia nova <i>Key to the -Ekzercaro</i>. Ĝi estas tre bona verketo, kaj ĉiuj Esperantistoj kiuj -havas la <i>Ekzercaron</i> certe estos saĝaj sendante 35 centimojn por -ĝia traduko en la Angla lingvo. Sinjoro Rhodes ankaŭ komencis -tradukon de Bunyan’s <i>Pilgrim’s Progress</i>, kaj kredeble niaj legantoj -baldaŭ vidos specimenon en <span class="sc">The Esperantist</span>. Alia specimeno -kiun ni esperas presigi estas el la traduko de la <i>Rubaiyat of Omar -Khayyam</i>, verkita de nia agema kunverkanto, Sinjoro Ben Elmy. Kvankam -estas bedaŭrinde ke Esperantistoj tiel lertaj, kiel estas tiuj ĉi -adeptoj, ne ĉiam skribos originalaĵojn, ni tamen deziras la -sukceson de la du libroj, kaj ni esperas je originalaĵoj de ili kaj -de ĉiuj adeptaj Samideanoj.</p> - -<p>Mi deziras danki ĉiujn, kiuj sendis proponojn pri la plibonigo de la -Gazeto. Laŭdezire ni nun presigos sciencan kolonon. Niaj legantoj -scias iom pri la ĵuseltrovitaj ecoj de Radiumo, la plej nova miraĵo -de la ĥemia mondo. Mi kuraĝiĝis skribi al Sir William Ramsay, -petante ke li helpu la Esperantan Aferon, aminde skribante por ni -artikolon pri Radiumo. Mi plezure anoncas ke li ne nur promesis tion -fari, sed ke lia respondo estis Esperante skribita.</p> - -<p>Sinjoro Seynaeve proponis Esperantan Kunvenon Londone dum tiu ĉi -jaro, kiam ĉiulandaj delegitoj pripensus pri Internacia Esperanta -Akademio. Bonega ideo! Se niaj transmaraj amikoj venos ĉi tie, ili -povos esti certaj ke ni faros ĉion, kion ni povos, por helpi je la -fondo de Akademio, kaj ankaŭ por plezurplenigi ilian libertempon.</p> - -<p class="far_sig sc">La Redaktoro.</p> - -<p>P.S.—Ni ĵus ricevis pruvon de alia nova verketo, "A New Hobby that -may bring you a Living." Ĝi estas interesa bonepresata ilo por -disvastigi la lingvon, kaj estas eldonata de "<i>The Esperanto -Literature Agency</i>," <i>Colchester</i>. La Librarian de la Esperanto Club -(<i>P. H. Howard, Esq., The Bungalow, Cranes Park, Surbiton</i>) sendos -ĝin je ricevo de 7d.</p> -</div> - -<div class="right"> - - -<h3>IN CORRESPONDING, WE LEARN.</h3> - - -<p>The New Year begins. Greeting! May it be happy for all -fellow-thinkers throughout the Esperanto world. And may it be happy -for the prized language itself.</p> - -<p>The year 1903 was excellent—possibly the best which Esperanto has -yet seen—but let us trust that the coming year will be even better.</p> - -<p>The <i>Esperanto Club</i> also has commenced a new year. All that was -possible with its slender funds the Club has done to spread the -language, and it is wonderful how much a few enthusiasts have been -able to do during some months of ceaseless activity. All Esperantists -and their friends are invited to its Annual Meeting at Essex Hall, -Strand, on January 14th, from 7–10 p.m.</p> - -<p>People of every nationality find the propaganda of Esperanto most -pleasurable. Our readers will appreciate the beautiful words of Dr. -Busuttil (Malta), and doubtless it will give equal pleasure to read -the following letter of Dr. Ostrovsky (Yalta, Russia):—</p> - -<blockquote><p>"Esteemed Brethren,—I have just received No. 1 of your Gazette, -<span class="sc">The Esperantist</span>. Most hearty congratulations on this new -important means of propagating our dear Esperanto! I know the -international language since 1891, yet up to the present I do not -forget the wonderful impression which Esperanto produced upon me. -It seemed to me as if someone had taken away from before my eyes -some heavy curtain, which prevented my seeing God’s world. Esperanto, -as it were, opened before me a wide portal, the entry into a palace -vast and beautiful, where I have ever met many brethren, albeit -unknown, yet very dear to me, whom once I lost and now have found -again. Corresponding with persons of one and another nationality, -my horizon has continued to become wider and wider, and I more and -more have revelled in the great joy of being in this charming -palace, together with its noble denizens. To-day your attractive, -very congenial <span class="sc">The Esperantist</span> has once again filled my soul with -a new, true joy. It has, as it were, introduced me into a hitherto -unknown, immense new chamber of that palace, into your estimable -Britain, into one of the most handsome, most luxurious apartments -of this palace, where I hope I still shall find new, sincere, -noble brethren. The conception is bewitching! Long live the builders -of this wonderful palace! Long live the Esperantists!!"</p></blockquote> - -<p>We hope that the amiable Dr. Ostrovsky will find many correspondents -in our land. To this end we trust that our readers will fully utilise -the address list on the cover of this Gazette. They will thus not -only help Esperanto, but also themselves, for in corresponding we -learn. [All the advertisements in <span class="sc">The Esperantist</span> are worthy -of attention.]</p> - -<p>We could write many pages on the progress made by Esperanto during -last year, but now we will only give the memorabilia of December, -1903.</p> - -<p>For a long time past Esperantists have greatly desired a suitable -collection of writings as a model of style. To fulfil this -requirement, Dr. Zamenhof has just brought out an interesting and -most useful work. Here are some phrases from its foreword:—"In order -that all shall be able equally to use the language, it is necessary -for some models to exist which shall lay down the law for all. This -is the reason why, having given way to the request of many -Esperantists, I have brought out the <i>Fundamenta Krestomatio</i>, which -can serve as a model of Esperanto style for all, and can guard the -language from the fatal falling away into different dialects. I -recommend the attentive perusal of the <i>Fundamenta Krestomatio</i> to -all who wish to use written or spoken Esperanto. All the articles are -either written by myself, or, if they are written by others, they -have been by me corrected, so that their style shall not diverge from -that which I myself employ."</p> - -<p>The first pages contain simple phrases. At the 18th page commence -fables and legends. Then appear many anecdotes, tales, science -articles, and lastly poetry. It is possibly a matter for regret -that the good Doctor has included 38 pages of his "Hamlet" and 17 -from the "Iliad" of Mr. Kofman, because many Esperantists already -have these works. But undoubtedly the other 403 pages will suffice -to manifest perfect style. (Price 3s., post free, from the Librarian, -Esperanto Club).</p> - -<p>Another most useful publication is "Komercaj Leteroj," edited by -Messrs. Berthelot & Lambert, which will certainly facilitate the use -of the language among our commercial friends. It contains 34 letters -on divers matters, and a vocabulary in Esperanto, French, German, and -English. (Price 7d., post free).</p> - -<p>Mr. Rhodes has sent us a copy of his new <i>Key to the Ekzercaro</i>. It -is a good little work, and all Esperantists who have the <i>Ekzercaro</i> -will certainly be wise in sending 2½d. for its translation into -English. Mr. Rhodes has also commenced a translation of Bunyan’s -<i>Pilgrim’s Progress</i>, and probably our readers will soon see a -specimen in <span class="sc">The Esperantist</span>. Another specimen we hope to -print is from the translation of the <i>Rubaiyat of Omar Khayyam</i>, done -by our busy fellow-worker, Mr. Ben Elmy. Although it is to be -regretted that Esperantists, so clever as are these experts, do not -always write original matter, we nevertheless desire the success of -these two books, and hope for original works from them and from all -expert friends-in-Esperanto.</p> - -<p>I desire to thank all who have sent proposals for improving the -Gazette. By request we will now print a science column. Our readers -know something about the recently-discovered qualities of Radium, the -newest wonder of the chemical world. I had the temerity to write to -Sir William Ramsay, asking him to help the Esperanto cause by kindly -writing for us an article on Radium. I gladly announce that he not -only promised to do so, but that his reply was written in Esperanto.</p> - -<p>M. Seynaeve has proposed an Esperanto Congress in London during this -year, when representatives from all countries should deliberate -concerning an International Esperanto Academy. An excellent idea. If -our friends from over the sea will come here, they may be sure we -shall do all in our power to help in establishing an Academy, and -also to make their holiday pleasurable.</p> - -<p class="far_sig"><i>Literal Translation.</i></p> - -<p>P.S.—We have just received a proof of another new little work, "A -New Hobby that may bring you a Living." It is an interesting, -well-printed means for spreading the language, and is published by -"<i>The Esperanto Literature Agency</i>," <i>Colchester</i>. The Librarian of -the Esperanto Club (<i>P. H. Howard, Esq., The Bungalow, Cranes Park, -Surbiton</i>) will send it on receipt of 7d.</p> -</div> -</div> - -<div id="est1-3-10" class="article"> -<p class="pagenum">36</p> - -<div class="left" lang="eo"> - - - - -<h3>RADIUMO.</h3> - -<p class="center"><i>De</i> <span class="sc">Sir William Ramsay</span>, K.C.B., F.R.S.</p> - - -<p>La strangaj ecoj de radiumo, precipe ĝia brilo en la mallumo, kaj -ĝia briligo je aliaj korpoj, altiras la atenton de la tuta mondo. -Tiu ĉi radiumo estas metalo, ni kredas, kvankam ĝis nun oni ne -produktis ĝin en metala stato, ĉar ĝiaj saloj estas similaj al la -saloj de bariumo, blanka metalo, kaj bonekonata elemento. La kaŭzo -estas ke oni posedas tiel malmulte da tiuj saloj ke neniu deziras -malŝpari ĝin eksperimente, por efektivigi la ŝanĝon el salo en -metalon, ĉar la perdo estus granda. La plej bone konata salo, la -bromido, kostas dek du ŝilingojn po miligramo, kvanto preskaŭ -nevidebla.</p> - -<p>Ĉiuj metaloj havas siajn proprajn spektrojn; se iliaj saloj estos -hejtataj en flamo, rigardante ilin per spektrovidilo, oni vidas -koloratajn liniojn proprajn al ĉiu metalo, kiuj estas nomataj ĝia -"spektro." Tial metalo estas konebla per ĝia spektro. La radiumo -posedas ĝian propran spektron, kiu estas simila al la spektro de -bariumo, sed malsimila en la lokigo de la linioj. Ni kredas, sekve, -ke la radiumo estas elemento simila al la aliaj metaloj.</p> - -<p>El la saloj de radiumo elvenas daŭre gaso, kiu havas la econ ke ĝi -brilas en la mallumo, dume restante varma, kaj ĝi elĵetas korpetojn -nomatajn "elektronojn." Kiam tiuj ĉi korpetoj tuŝas la aeron, aŭ -gason ian, ili aldonas al tiu ĉi la povon eligi elektroskopon. Dum -tiu ĉi gaso eldonas hejton, kaj dum ĝi ŝutas elektronojn, ĝi -malaperas malrapide, kaj anstataŭ, oni ekvidas alian gason tre -malpezan kies spektron Sinjoro Janssen, fama franca astronomiisto, -observis en la suna lumo dum la jaro 1868, kaj kiu unue estis -eltrovata sur la tero de la skribisto de tiu ĉi artikolo.</p> - -<p>Ŝajnas do ke unu elemento, radiumo, povas produkti alian, heliumon. -Ĉu, kiel eble estas, aliaj elementoj formiĝas samtempe, ni ne -scias. Tia demando restas por estonta serĉado.</p> - -<p>Ni vidu ĉu radiumo posedas iajn ecojn, en speco aŭ grado -malsimilajn al tiuj de aliaj elementoj, en kiuj oni ne observis ĝis -nun tiajn eksterordinarajn ŝanĝojn.</p> - -<p>Unue do, estas almenaŭ du aliaj elementoj kiuj elŝutas elektronojn. -Tiuj ĉi estas toriumo kaj uraniumo. Ĉiuj el ili, tiel kiel radiumo, -sendube konsistas el multepezaj atomoj. Se ni prenos la pezon de -hidrogena atomo kiel unuon, tiu de radiumo pezas ĉirkaŭ 225 (aŭ -eĉ eble plie) tiu de toriumo 232, kaj tiu de uraniumo 240.</p> - -<p class="pagenum">37</p> - -<p>Ĉar tiuj estas la tri plej pezaj specoj el konataj atomoj, ni povas -diveni ke, kiam atomo estas multepeza, ĝi celas al disrompiĝo; ke -sammaniere ke oni ankoraŭ vidis nenian stelon kiu posedas -grandegecon pli vastan ol, ekzemple, miloble tiun de nia suno (alie -ĝi estus malpersista kaj forĵetus sekvanterojn); tiel neniaj -elementoj posedantaj pli grandan atompezon ol difinan maksimumon, -povas ekzisti, kaj ke tiuj, kiuj, laŭ nia sciiĝo, posedas tre altan -atompezon, estas mem en sia forĵetaĵo de sekvanteroj.</p> - -<p>Eble estas permeseble konjekti ke elektronoj estas malgrandaj, kaj -atomoj de heliumo pli grandaj sekvanteroj. Sed preterdaŭrigi la -temon, sen difina koniĝo, kiu nur povas riceviĝi per eksperimentoj, -estus malutile.</p> - -<p>Kompreneble multe da laborantoj, kiel eble plej ili povas, en la nuna -tempo penadas por eniĝi pli profunde en tiujn interesegajn regionojn -de esplorado.</p> -</div> - -<div class="right"> - - - - -<h3>RADIUM.</h3> - -<p class="center"><i>By</i> <span class="sc">Sir William Ramsay</span>, K.C.B., F.R.S.</p> - - -<p>The strange qualities of radium, especially its brilliance in the -dark and its power of illuminating some other bodies, attracts the -attention of the entire world. This radium is, we believe, a metal, -although till now it has not been produced in metallic form, for its -salts are similar to the salts of barium, a white metal and a -well-known element. The reason is that so little of these salts is -available that it cannot be wasted in experimenting to effect the -change from a salt into a metal, for the loss would be great. The -best-known salt, the bromide, costs twelve shillings per milligram, -an almost invisible quantity.</p> - -<p>All metals have their peculiar spectra. If their salts be heated in a -flame, on examining them by means of the spectroscope, coloured lines -peculiar to each metal may be seen, which are named its "spectrum." -Thus a metal is recognisable from its spectrum. Radium has its -particular spectrum, which is like the spectrum of barium, but -different in the location of the lines. We therefore believe that -radium is an element similar to the other metals.</p> - -<p>From the salts of radium a gas continually escapes, which has the -quality of shining in the dark, remaining warm the while, and it -throws out bodies known as electrons. When these bodies touch the air -or any gas they impart to that gas the power to discharge an -electroscope. While this gas is giving forth heat and discharging -electrons it gradually vanishes, and instead another gas appears, of -low density, the spectrum of which M. Janssen, a famous French -astronomer, noticed in the light of the sun during 1868, and which -was first discovered on the earth by the writer of this article.</p> - -<p>It seems, therefore, that one element, radium, can produce -another—namely, helium. Whether, as is possible, other elements are -formed at the same time we do not know. That question remains for -further investigation.</p> - -<p>Let us see whether radium possesses any properties, differing in kind -or in degree, from those of other elements which have not yet been -observed to undergo any such extraordinary change.</p> - -<p>First, then, there are, at least, other two elements which discharge -electrons. These are thorium and uranium. They all, as well as -radium, undoubtedly consist of atoms of great weight. If we take the -weight of an atom of hydrogen as unity, that of radium weighs about -225 (or perhaps even more); that of thorium 232, and that of uranium -240.</p> - -<p>As these are the three heaviest kinds of atoms known, we may guess -that when an atom possesses a great mass it tends towards disruption; -that just as no star has been seen possessing a magnitude greater, -let us say, than one thousand times that of our sun (else it would be -unstable, and would throw off satellites), so no elements of a -greater atomic weight than a certain maximum can exist, and that -those which we know to possess very high atomic weights are -themselves in the process of throwing off satellites.</p> - -<p>It is perhaps permissible to speculate that electrons are small -satellites, and that atoms of helium are larger ones. But to pursue -the subject further, without more definite knowledge, which can be -gained only by experiment, would be unprofitable.</p> - -<p>Needless to say, many workers are doing their utmost to penetrate -more deeply into this most interesting field of exploration.</p> -</div> -</div> - -<div id="est1-3-11" class="fables" lang="eo"> - -<p><i>La Leono kaj la Bovoj.</i>—Tri bovoj sin paŝtis sur herbejo, tre pace -kaj amike. Leono jam de longe estis rigardinta ilin kun la espero je -kapti ilin, sed sentis ke ne estos ŝanco por tion fari, dum ili kune -restados.</p> - -<p>Tial li sekrete ekdissemis malbonajn kaj falsajn dirojn pri unu -kontraŭ la aliaj, ĝis tio naskis ĵaluzon kaj malfidon inter ili. -Tuj kiam la leono vidis ke ili evitis unu la aliajn kaj sin paŝtis -malkune, li sin ĵetis sur ĉiun aparte, kaj tiel sukcesis ke ĉiu el -ili fariĝis facila kaptaĵo de la leono.</p> - -<p class="center"><i>Kiam amikoj malpacas, malamikoj profitas</i>.</p> - -<p class="far_sig">(6266).</p> - - -<p><i>La Rano kaj la Bovo.</i>—Bovo sin paŝtis en marĉejo kaj okazis premi -sian piedegon inter kelke da ranidoj, kaj morte premegis unu el la -kovitaro<a href="#fnI.3.1" name="fnrefI.3.1"><sup>[1]</sup></a>. Postvivanta ranido forkuris al la patrino por sciigi al -ŝi la teruran novaĵon.—"Kaj, ho patrino, estas tre granda besto, -granda kvarkrura<a href="#fnI.3.2" name="fnrefI.3.2"><sup>[2]</sup></a> besto kiu tion faris!"—"Tre granda?" diris la -maljuna ranino. "Kiel granda? Ĉu ĝi estas tiel dika" (kaj ŝi -ŝveligis sin multe) "tiel dika kiel tio?"—"Ho!" diris la ranideto, -"multe pli dika ol tio."—"Nu, ĉu ĝi estas tiel granda?" (kaj ŝi -ŝveligis sin ankoraŭ plie)—"Certe, patrino, ĝi estas; kaj, eĉ se -vi krevigos<a href="#fnI.3.3" name="fnrefI.3.3"><sup>[3]</sup></a> vin, vi neniam atingos la duonon de ĝia dikeco."</p> - -<p>La maljuna ranino, kolerante ke ŝia povo tiel estas dubata, alian -penadon faris kaj vere krevis.</p> - -<p class="center">"<i>Sin tro ŝveligi estas danĝere</i>."</p> - -<p class="far_sig">(6266).</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.1"></a> <a href="#fnrefI.3.1">[1]</a> -Brood. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.2"></a> <a href="#fnrefI.3.2">[2]</a> -Fourlegged. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.3"></a> <a href="#fnrefI.3.3">[3]</a> -Burst. -</p> - -</div> - -<div id="est1-3-12" class="poetry" lang="eo"> - -<h3 class="poem-header">KANTETOJ INFANAJ.</h3> - - -<h4>"TWINKLE, TWINKLE, LITTLE STAR!"</h4> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ekbrilu, ekbrilu, malgranda steleto!</span> - <span class="i2">Kio estas vi, multe mi miras;</span> - <span class="i0">Tiel alta, altega, el nia tereto,</span> - <span class="i2">Diamant’ en ĉiel’ vi aperas.</span></div> -</div> - -<h4>"THE NORTH WIND DOTH BLOW."</h4> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i2">Blovas norda vento,</span> - <span class="i2">Neĝa estas sento,</span> - <span class="i0">Kion faros tiam ruĝgorĝeto?</span> - <span class="i2">En grenejo restos,</span> - <span class="i2">Varme tie nestos,</span> - <span class="i0">Sub flugil’ kaŝite la kapeto.</span></div> -</div> - -<h4>"HEY, DIDDLE DIDDLE!"</h4> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i2">Babilo, babileto!</span> - <span class="i2">Kato kaj violoneto,</span> - <span class="i0">Bovino super lunon eksaltante;</span> - <span class="i2">Hundeto multe ridis,</span> - <span class="i2">Ludeton kiam vidis,</span> - <span class="i0">La plado kun kulero forkurante!</span></div> -</div> - -<h4>"LITTLE JACK HORNER."</h4> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i2">Ĵak Horner malgranda,</span> - <span class="i2">En kojno sidanta,</span> - <span class="i0">Kun pasto de prunoj sin festas;</span> - <span class="i2">Enmetis fingregon,</span> - <span class="i2">Eltiris prunegon,</span> - <span class="i0">Kaj diris, "Knab’ bona mi estas!"</span></div> -</div> - - -<p class="near_sig"><i>Tradukis</i> <span class="sc">Ben Elmy</span>.</p> -</div> -<div id="est1-3-13" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">38</p> - - - - - -<h3>NOKTO TERURA.</h3> - -<p class="center"><i>Originale verkita de</i> <span class="sc">Edward Metcalfe, M.A. (Oxon)</span>.</p> - -<p>Estas tre granda ĉambro, mi eĉ povas diri grandega, sed la lito, -antikva kaj per densaj kurtenoj ĉirkaŭata, estas tute en angulo.</p> - -<p>Sur tiu-ĉi lito kuŝante mi vidas palan lumon enirantan tra la du -fenestroj. Per fantoma lumo ĝi lumigas la flankkurtenojn, tiel, pro -ilia blankeco kaj diafaneco, igante strangan kontraston kun la densaj -kaj malhelaj kurtenoj de la lito. Per malforta radio ĝi transiras la -ĉambron, kaj per tremeta lumo montras la masivan pordon ĉe la -kontraŭa flanko de la ĉambro.</p> - -<p>Ĝuste tiamaniere timema infaneto tuŝus la kapon de kuŝanta hundo.</p> - -<p>Kontraŭ tiu ĉi pala lumo silente sed forte bataladas la mallumo.</p> - -<p>Maltrankvileco stranga kaptas min; ne povante plu dormi, mi leviĝas -kaj aliras al la pli malproksima el la du fenestroj.</p> - -<p>Estas kvazaŭ ia nekonata forto altirigis min.</p> - -<p>Grandaj multepezaj fenestroj, ĉiu el ili havante tri kadrojn, el -kiuj la plej malaltaj estas malfermitaj, kaj, tra la du malfermaĵoj, -malvarma aero enfluas en la ĉambron.</p> - -<p>Mi sentas min tremetantan de—malvarmo, aŭ ĉu estas—de ia -antaŭaverto<a href="#fnI.3.4" name="fnrefI.3.4"><sup>[4]</sup></a> pri danĝero?</p> - -<p>Ekstere mi vidas grandan, antikvan korton, tute per ŝtonegoj -pavimatan. Je tri flankoj malaltaj konstruaĵoj—ĉeval—aŭ -bovinejoj—ĝin ĉirkaŭas, sed, dekstre de mia ĉambro kaj apude, -staras altega nerompita muro.</p> - -<p>Kune kun mia ĉambro ĝi formas la kvaran flankon de la korto.</p> - -<p>Klinante la korpon duone el la fenestro, nur la alia dekstra fenestro -de la ĉambro min apartigas de tiu nerompita muro.</p> - -<p>En la korto mi vidas du virojn, eble ĉevalistojn. Sed kion ili estas -farontaj noktmeze en tiu antikva korto? Kial ili tiel senbrue kiel -fantomoj moviĝas?</p> - -<p>Kaj pri kio ŝajnas ili ion timi? Maldikaj kiel ombroj ili ensorĉas -min.</p> - -<p>Unu el ili en kortmezon alportas benketon, sur kiun la alia metas -lignan duontubon—tian, kian antaŭe oni fiksis laŭlonge la randoj -de tegmentoj, por ke ĝi ricevu pluvakvon—klinigante ĝin tiamaniere -ke la maldekstra finiĝo estas je la alteco de genuoj, kaj la dekstra -de la brusto de homo.</p> - -<p>Ili firmigas ĝin per fortaj subtenaĵoj, kaj enpakis en la pli alta -finiĝo kvazaŭ mureton el drapo.</p> - -<p>Tiel silente ili laboras ke oni povas aŭdi nur la plej mallaŭtan -soneton.</p> - -<p>Tiam, enirante en unu el la malaltaj konstruaĵoj, ili tie restas -kelkajn minutojn kaj tiam revenas strangege vestataj. La kruroj<a href="#fnI.3.5" name="fnrefI.3.5"><sup>[5]</sup></a>, -korpo, brakoj kaj, escepte la okuloj, la tuta vizaĵo, estas -envolvataj per densaj kovriloj, kaj mi rimarkas densegajn gantojn sur -la manoj. Vere la maldikuloj estas fariĝintaj dikeguloj!</p> - -<p>Ili ambaŭ portas ŝarĝojn<a href="#fnI.3.6" name="fnrefI.3.6"><sup>[6]</sup></a>; la unua pezan ŝovilon feran tre -profundan; la dua ledan sakon.</p> - -<p>Kion ĝi enhavas? mi demandas min. Io, videble, de grandega -malkvieteco. Ŝajnas esti viva, la sako mem. Dekstren, maldekstren, -antaŭen, malantaŭen ĝi saltas, aŭ pli korekte diri, ĝi estas -saltigita.</p> - -<p>De-nove mi sentas tremfroston. Mi komprenas nun la altiradon. El tiu -ĉi io eliras la forto altira, kaj vere ĝi estas altiraĵo terura!</p> - -<p>Alveninte al la duontubo, je la pli alta finiĝo, la unua, ĉiam -forte tenante per la du manoj la tenilon, metis sian ŝovilon sur la -lignan superaĵon, kie troviĝas la drapa mureto: La dua malrapide -komencas malfermi la sakon. Ili ambaŭ estas videble tremantaj!</p> - -<p>"Ĉu vi estas preta, Joĉjo?" demandis li, metante, singarde, la -ankoraŭ fermitan buŝon de la sako ĝuste en mezon de la ligna -kavvojo; "fortege frapu kaj svenigu<a href="#fnI.3.7" name="fnrefI.3.7"><sup>[7]</sup></a> ĝin, aŭ mi ne kuraĝos ĝin -tuŝi." "Preta," respondas la ŝoviltenanto; "jes, tiel preta kiel mi -povas esti; tiel preta kiel kiam la morto mem atendas ian -mallertaĵon; preta, Viĉjo, vi diras!"</p> - -<p>"Ne riproĉu, Joĉjo; vole, nevole, estas necese ĝin fari."</p> - -<p>"Kaj kial ĝi estas necesa? Ĉiunokte ni batas kaj rebatas kaj -ankoraŭ rebatas la sovaĝan fiŝbeston. Kial ne restus ĝi en sako? -Kiel mi ŝatus<a href="#fnI.3.8" name="fnrefI.3.8"><sup>[8]</sup></a> ĝin mortigi. Ĉu ĝi estas senmortema, vi pensas?</p> - -<p>"Se ĝi ne estus tiel batata kaj svenigita, ne eble estus ke la -Doktoroj ĝin tuŝu; sed post tia frapado ĝi restos morgaŭ preskaŭ -kvazaŭ senviva. Kaj estus danĝerege ke ĝi restu en sako. Se ni ne -ĉiunokte svenigis ĝin, baldaŭ ĝi rompigus la sakon, kaj tiam, Ho -ve la mondo!!! Venas sur nin la vivado de ĉiuj vilaĝanoj, eble eĉ -de la tuta homaro. Frapu fortege; jen——"</p> - -<p>Singarde kaj malrapide la buŝo de la sako estis malfermita. Io -rapida kiel la fulmo antaŭen saltegas, tute rekta al la vizaĵo de -lertega Joĉjo. <span class="pagenum">39</span> Unu momenton la drapa mureto haltigas ĝin, -kaj en tiu momento Joĉjo antaŭpuŝas la ŝovilon, kaj per rapidega -movo forte forĵetas la sovaĝan beston. Kun bruega sono ĝi frapas, -dekstre de mia ĉambro, la nerompitan muron, je la alteco de ĉirkaŭ -dudek piedoj de la tero. Joĉjo estas aginta kontraŭ ĝi same kiel -oni agas kontraŭ la balon kiam oni ludas "<i>Cricket</i>."</p> - -<p>Tute svenigita ĝi tombas sur la teron, blanka objekto, plata, kaj -laŭ la formo de soleo<a href="#fnI.3.9" name="fnrefI.3.9"><sup>[9]</sup></a>.</p> - -<p>En la momento dum ĝi restas kvazaŭ senviva, Vilĉjo rapidas ĝin -levigi kaj remetas ĝin en la sakon, kie, en tre malmulto da sekundoj -ĝi rekomencas la antaŭan saltadegon.</p> - -<p>De-nove la malfermo de la sako; de-nove la antaŭena saltego; de-nove -kaj ankoraŭ de-nove....</p> - -<p>Kiam Vilĉjo la kvaran fojon malfermas la sakon li subite ekkrias; -"Gardu treege, Joĉjo, ke vi ne sendas ĝin tra la fenestroj, ĉar -ĝi mortigos kiun ajn ĝi tuŝos."</p> - -<p>Tiel forta estas por mi la altireco ke mi tute estas forgesinta la du -fenestrojn malfermitajn. Mi rapide kuras al la alia fenestro, ĉar -ĝi estas tre proksima je la muro, kaj mi fermas ne sole la -fenestron, mi ankaŭ antaŭmetis antaŭ ĝi la lignajn kovrilojn, -fortajn kaj, mi kredis, nerompeblajn.</p> - -<p>Tion farinte, mi estas fermonta la alian fenestron kiam mi aŭdas -ekkriegon de la korto, kaj vidas la beston mem saltantan, aŭ -flugantan, en la malfermaĵon. Du aŭ tri fojojn ĝi ĉirkaŭflugas -la tutan ĉambron. Eble ĝi min ne vidas; certe ĝi min ne tuŝas, -sed mi sentas la venton de ĝia flugo, kaj kuras kiel eble plej -rapide al la pordo.</p> - -<p>Kiel eble plej rapide; sed la fiŝbirdo kiu vere flugas, sed flugas -per naĝiloj, tiel rapide antaŭen saltis, tien kaj tien ĉi, ke ĝia -blanka korpo ŝajnas esti nur strio<a href="#fnI.3.10" name="fnrefI.3.10"><sup>[10]</sup></a> de lumo.</p> - -<p>Mi aŭdas koleran bruon, mi sentas la venton de aero traŝirita, kaj -la terura fiŝbesto ĉirkaŭflugadas mian kapon, preskaŭ frotante -mian vizaĝon. Mano sur la tenilo de la pordo, mi restas senmove kaj -ekpensas. "Estas en la domo virinoj kaj infanoj. Se mi malfermas la -pordon, mi permesos al tiu ĉi terura besto eniri en la domon. Mi ne -kuraĝas tion fari. Pli bone estus ke mi mortus mem, kaj eble la -besto ne vundos min. Mi restos en la ĉambro."</p> - -<p>Tial mi foriras de la pordo; kaj, kvazaŭ per ĝia malbona spirito -ĝi povas legi miajn pensojn, la fiŝbesto forflugas al la malfermita -fenestro, kaj pendigas sin sur la ekstera flanko de la kurtenoj, kiel -grandega nokta papilio.</p> - -<p>Dume la du viroj kriegadas.</p> - -<p>"Forkuru, Sinjoro, se estas eble, sed ne lasu ĝin eniri en la domon, -la plej malgranda piko kaŭzos la morton. Gardu la ponardegon<a href="#fnI.3.11" name="fnrefI.3.11"><sup>[11]</sup></a>! -Mi kaj Vilĉjo supreniros."</p> - -<p>Sed timante pri la virinoj kaj infanoj mi ne deziras ke oni malfermu -la pordon.</p> - -<p>Sur tableto kuŝas larĝa, maldika libro, kaj la fiŝbesto pendas, -kiel mi diris, sur la eksteraĵo de la kurteno. Ĝi restas tute -senmova, eble ĝi dormas. Mi denove rapidege ekpensas.</p> - -<p>"Se mi ĝin frapos forte kaj subite, kredeble ĝi forfalos eksteren -en la korton. Tiam, antaŭ ol ĝi povos reveni, mi fermos la -fenestron."</p> - -<p>Per la du manoj tenante la libron, mi proksimiĝas la kurtenon. Tiam, -per rapidega movo, mi frapas la korpon blankan, kiu, laŭ mia espero, -estas forpelata tra la malfermaĵo.</p> - -<p>Forĵetante la libron, mi ĵetas min sur la malfermitan kadron, kaj -komencas fortege ĝin tiri malsupren. Sed ĝi estas pezega kaj -moviĝas nur malrapide; antaŭ ol mi povas ĝin fermi, mi vidas -revenante la fiŝbeston, ne nun saltigantan kiel strio de lumo, sed -nerapide kaj kviete per movo kvazaŭ ĝi naĝas en aero. Jam -trikvaronoj de la vitro estas pasinta la baron de la pli alta kadro. -Nun unu kvarono restas de la malfermaĵo, kiam, tutproksime de mia -vizaĝo, alvenas la blanka solea korpo; ĝi glitas supren inter la -vitro kaj la baro de la pli alta kadro. Mi tiras pli kaj pli forte -kaj la kadro pli rapide malsupreniras, sed mi vidas la blankan platan -korpon glitantan ĉirkaŭ la malsupreniranta baro, kaj en tiu sama -momento la fenestro fermiĝas, kaj la terura fiŝbesto falas sur mian -korpon kaj pendigas sin sur la brusto de mia nokta vesto. Mi estas -tute enfermita kun la objekto de mia teruro! Senmove ĝi pendiĝas -sed mi sentas tra la maldensa vesto la palpetaĵojn kaj mi vidas la -minacajn okulojn, ruĝajn kiel brulantaj karboj. Kiel ŝtono mi -staras! Miaj okuloj grandiĝas; mia sango malfluidiĝas; mia koro -estas tute haltigita; kaj kiel kanteton, mi aŭdas la frazon, denove -kaj denove, "La plej malgranda piko kaŭzas morton." "Vi malfidu la -ponardegon." Mi ne kuraĝas eĉ spiri. Pezege la blanka korpo premas -mian bruston; brulege la okuloj ruĝaj brulas mian cerbon.</p> - -<p>Ekster la pordo mi aŭdas brueton. Joĉjo kaj Vilĉjo do alvenas!</p> - -<p>La besto ankaŭ aŭdas la soneton; en la brulaj okuloj mi vidas -brileton de kompreneco kaj kruelegeco. La naĝiloj moviĝas, la vosto -leviĝas. Mi antaŭsentas la pikon de la terura ponardego. Mi ne -povas plu suferi; mi ne povas plu atendi; per la du manoj mi subite -disŝiras la tutan bruston de la vesto, kaj fortege forĵetanta ĝin -saltas al la pordo kaj ekkriegante grandegan kriegon de teruro ... mi -vekiĝis.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.4"></a> <a href="#fnrefI.3.4">[4]</a> -Premonition. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.5"></a> <a href="#fnrefI.3.5">[5]</a> -Legs. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.6"></a> <a href="#fnrefI.3.6">[6]</a> -Burdens. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.7"></a> <a href="#fnrefI.3.7">[7]</a> -Swoon. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.8"></a> <a href="#fnrefI.3.8">[8]</a> -To enjoy. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.9"></a> <a href="#fnrefI.3.9">[9]</a> -A sole. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.10"></a> <a href="#fnrefI.3.10">[10]</a> -Streak. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.11"></a> <a href="#fnrefI.3.11">[11]</a> -Sting. -</p> - -</div> - -<div id="est1-3-14" class="serial" lang="eo"> -<p class="pagenum">40</p> - -<p style="float:left;font-size:90%;">[<i>Copyright reserved.</i>]</p> - -<p style="float:right;font-size:90%;">[<i>Tradukis Esp. 6266.</i>]</p> - -<h3>LA VENTEGO (Daŭrigo).</h3> - -<div style="text-align:center;"> -<p>(<i>Vidu la Novembran kaj Decembran Nrojn.</i>)</p> - -<h4>AKTO I.</h4> - -<p><span class="sc">Sceno 2</span> (<i>daŭrigo</i>).</p> -</div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Vi ofte jam al mi ekparoladis</span> - <span class="i0">Pri mia la deven’, sed ĉiam haltis,</span> - <span class="i0">Lasante min ankoraŭ nekonantan.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Sed nun la ĝusta horo fine venis,</span> - <span class="i0">La nunminut’ postulas ke vi aŭdu.</span> - <span class="i0">Obeu, aŭdu. Ĉu vi ne memoras</span> - <span class="i0">Epokon ... aliloke ol ĉi tie? ...</span> - <span class="i0">Memori vi ne povas, kompreneble,</span> - <span class="i0">Ĉar tiam vi ne estis eĉ trijara!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Sed iometon povas mi ...</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m5">Memori?</span> - <span class="i0">Pri kio? pri personoj? domo? Nomu</span> - <span class="i0">L’imagon kiu en vi konserviĝis.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Kredeble estas sonĝo malproksima,</span> - <span class="i0">Sed ne memoro, kiun mi posedas ...</span> - <span class="i0">... Ĉu servis min aŭ kvar aŭ kvin virinoj?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Virinoj multaj servis vin, Mirando!</span> - <span class="i0">Sed, kiel povis tia fakto loĝi</span> - <span class="i0">En via nematura la memoro?</span> - <span class="i0">Nu! vi memoras pri antaŭfariĝo ...</span> - <span class="i0">Ĉu eble kiel vi ĉi tien venis?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Sed mi ne povas.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m3">Antaŭ dek-du jaroj,</span> - <span class="i0">La patro via, dek-du jaroj antaŭ,</span> - <span class="i0">Regnestro estis, de Milano duko.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Ĉu vi, sinjor’, ne estas mia patro?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Patrino via ĉiam estis virta:</span> - <span class="i0">Ŝi diris ke vi ido mia estas,</span> - <span class="i0">Kaj via patro, duko de Milano,</span> - <span class="i0">Heredontinon unu sole havas:</span> - <span class="i0">Princino rajte estas ŝi naskita.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Ĉiel’! per kia perfidaĵ’ ni perdis</span> - <span class="i0">Grandecon tian? Ĉu por nia bona,</span> - <span class="i0">Ĉu malfeliĉa sorto?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m4">Ambaŭ, kara.</span> - <span class="i0">Perfido nin forpelis el Milano,</span> - <span class="i0">Sed ni beniĝe tien ĉi alvenis.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Ho! mia kor’ sangadas ĉe la penso</span> - <span class="i0">Je la malhelpo kiun mi vin kaŭzis ...</span> - <span class="i0">—Mi kvankam ne rememoriĝas tion—</span> - <span class="i0">Bonvolu vi daŭrigi.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m4">Via onklo,—</span> - <span class="i0">—Ke frato povis tiel perfidiĝi!—</span> - <span class="i0">Apud vi, homo, kiun mi koramis</span> - <span class="i0">La plej en mondo—kiu eĉ regadis</span> - <span class="i0">Duklandon mian, tiam la unuan,</span> - <span class="i0">Ĉar estis mi el dukoj la plej alta!</span> - <span class="i0">Precipe fama per indeco mia,</span> - <span class="i0">Mi artamulo brilis senegala;</span> - <span class="i0">Lernante tempon mi libere uzis,</span> - <span class="i0">Regadon forlasinte al la frato ...</span> - <span class="i0">De l’lerno l’amo tiel min okupis</span> - <span class="i0">Ke fremda mi fariĝis al la ŝtato.</span> - <span class="i0">Perfida onklo via ... Ĉu vi aŭdas?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Sinjoro, tre atente.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m4">Nu, li frue</span> - <span class="i0">Ricevis prince multon da petantoj,</span> - <span class="i0">Rifuzis kelkajn, kelkajn kuraĝigis,</span> - <span class="i0">Kaj malobeon punis. Li renomis,</span> - <span class="i0">Li anstataŭis eĉ sekvantojn miajn,</span> - <span class="i0">Aliformigis ilin; ĉar li havis</span> - <span class="i0">Ŝlosilon oficejan, ja, la homan,</span> - <span class="i0">Kaj laŭdi lin regnanojn li instruis;</span> - <span class="i0">Ĉar kiu flatis plej l’orelon lian</span> - <span class="i0">Profiton plej ricevis. Nun li estis</span> - <span class="i0">Hedero princan trunkon vualanta,</span> - <span class="i0">Suĉanta eĉ verdaĵon mian propran!</span> - <span class="i0">—Vi ne aŭskultas ...</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="m3">Patro, tre avide!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Atentu, kara! ... Mi, konfidemulo,</span> - <span class="i0">Pli ŝtataferoj nun ne plu zorgante,</span> - <span class="i0">Al pliboniĝo de klereco mia</span> - <span class="i0">Dediĉis tempon: la malica frato</span> - <span class="i0">Profitis. Malgraŭ mia grandanimo,</span> - <span class="i0">Solece, mi fariĝis nekonato ...</span> - <span class="i0">Malbona sento movis Antonion</span> - <span class="i0">Vidantan min senlime lernamulon.</span> - <span class="i0">Konfido mia naskis kulpon lian;</span> - <span class="i0">Senlima same lia ambicio</span> - <span class="i0">Fariĝis; ankaŭ la kvieto mia.</span> - <span class="i0">Nu, provizita ne nur je trezoroj</span> - <span class="i0">Sed je la povo eĉ postuli plie—</span> - <span class="i0">—Mensoge ĉiam se agadas homo,</span> - <span class="i0">Memoron sian tiel li pekigas,</span> - <span class="i0">Ke la malveron li jam plu ne sentas—</span> - <span class="i0">Jam Antonio pri si mem ekpensis</span> - <span class="i0">Ke li la duko estas.—Ĉar li agis</span> - <span class="i0">Plenege tiam kiel duklandestro;</span> - <span class="i0">Privilegion ĉiam li posedis,</span> - <span class="i0">Kaj tial plialtiĝis—Ĉu vi aŭdas?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Ho! tian diron aŭdus surdulino!</span></div> - -<p class="near_sig">(<i>Daŭrigota</i>).</p> - -</div> -<div id="est1-3-15" class="poetry" lang="eo"> -<p class="pagenum">41</p> - - - - -<h3 class="poem-header">KAZABIANKO (Casabianca).—Mrs. Hemans.</h3> - -<p style="margin-left:4em;"><i>Tradukis</i> <span class="sc">Clarence Bicknell</span>.</p> - -<p style="width:22em;margin-bottom:2em;"><i>La juna Kazabianko, knabo dektriaĝa, filo de la Admiralo de la -ŝipo "Orient," restis ĉe sia posteno<a href="#fnI.3.12" name="fnrefI.3.12"><sup>[12]</sup></a> (en la batalo de la Nilo) -post la ekflamiĝo de la ŝipo, kaj kiam ĉiuj pafilegoj estis -forlasitaj. Kiam la flamoj atingis la pulvon, li pereis pro la -eksplodo.</i></p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">La knabo sur la ŝip’ brulanta,</span> - <span class="i2">De ĉiuj forlasite, staris;</span> - <span class="i0">La flamoj de l’batalruinoj<a href="#fnI.3.13" name="fnrefI.3.13"><sup>[13]</sup></a></span> - <span class="i2">Sur la mortintoj lumon faris.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Sed, naskiĝite por komandi,</span> - <span class="i2">Li restis, brava kaj belega,</span> - <span class="i0">Estaĵo de heroa sango,</span> - <span class="i2">Infano, sed de form’ noblega.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">La flamoj proksimiĝis; tamen,</span> - <span class="i2">Al patra mendo<a href="#fnI.3.14" name="fnrefI.3.14"><sup>[14]</sup></a> li obeis;</span> - <span class="i0">Kaj sia voĉo al la patro</span> - <span class="i2">Ne venis, ĉar li jam pereis.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Li laŭte kriis, "Patro mia</span> - <span class="i2">Ĉu mi ne finis devon mian?"</span> - <span class="i0">Ne sciis li ke l’Admiralo</span> - <span class="i2">Ne povas aŭdi filon sian.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Parolu, patro," li rediris</span> - <span class="i2">"Ĉu min foriri nun vi lasas?"</span> - <span class="i0">Sed nur respondas la pafado;</span> - <span class="i2">La flamoj pli proksime pasas.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Nun sur la fronto lia batas</span> - <span class="i2">Kaj sur la haroj, la varmeco;</span> - <span class="i0">Sed de l’posteno de la morto,</span> - <span class="i2">Regardis li en trankvileco.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ankoraŭ laŭte li demandis,</span> - <span class="i2">"Ĉu estos devo, mia halto?"</span> - <span class="i0">Dum tra la veloj pli kuradas</span> - <span class="i2">La fajroj per rapida salto.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">La ŝipon, kun brilec’ sovaĝa,</span> - <span class="i2">La flagon<a href="#fnI.3.15" name="fnrefI.3.15"><sup>[15]</sup></a> ili envolvadis,</span> - <span class="i0">Kaj super la kuraĝa knabo,</span> - <span class="i2">En la ĉielon radiadis.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Subite tondra sku’ bruegis</span> - <span class="i2">Sed li—la knabo—kie estis?</span> - <span class="i0">Demandu de la ventoj kiuj</span> - <span class="i2">La maron per la eroj vestis.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">La mastoj, flag’, timono<a href="#fnI.3.16" name="fnrefI.3.16"><sup>[16]</sup></a>—ĉiuj</span> - <span class="i2">Servadon faris je honoro.</span> - <span class="i0">Sed nobla pli ol ili estis</span> - <span class="i2">La juna kaj fidela koro.</span></div> -</div> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.12"></a> <a href="#fnrefI.3.12">[12]</a> -Post. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.13"></a> <a href="#fnrefI.3.13">[13]</a> -Ruins of the battle. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.14"></a> <a href="#fnrefI.3.14">[14]</a> -Order. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.15"></a> <a href="#fnrefI.3.15">[15]</a> -Flag. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.16"></a> <a href="#fnrefI.3.16">[16]</a> -Helm. -</p> - -</div> - -<div id="est1-3-16" class="poetry" lang="eo"> - -<h3 class="poem-header">VESPERO.</h3> - -<div class="left"> -<h4 class="poem-header">I.</h4> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ĉielruĝo,</span> - <span class="i0">Eknoktiĝo,</span> - <span class="i0">Mallumiĝo,</span> - <span class="i0">Malvarmiĝo.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Peza nubo</span> - <span class="i0">Super arbo;</span> - <span class="i0">Nigra urbo</span> - <span class="i0">Kiel tombo.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ĉio restas</span> - <span class="i0">Kaj silentas;</span> - <span class="i0">Ĉio haltas</span> - <span class="i0">Kaj ekmortas.</span></div> -</div> -</div> - -<div class="right"> -<h4 class="poem-header">II.</h4> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Senamiĝo,</span> - <span class="i0">Mizeriĝo,</span> - <span class="i0">Forlasiĝo,</span> - <span class="i0">Eksoliĝo.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Malespero</span> - <span class="i0">En la koro;</span> - <span class="i0">Amvespero</span> - <span class="i0">Sen fervoro.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Koro restas</span> - <span class="i0">Kaj silentas;</span> - <span class="i0">Amo haltas</span> - <span class="i0">Kaj ekmortas.</span></div> -</div> -<p class="near_sig sc">Carlo Bourlet.</p> -</div> -</div> -<div id="est1-3-17" class="puzzle" lang="eo"> - - - - -<h3>KRISTNASKAJ PROBLEMOJ.</h3> - - -<p><i>Ĉiuj el miaj Jarabonantoj kiuj sendos korektajn solvojn de tiuj ĉi -problemoj al la Redaktoro ricevos dekduon da Poŝtkartoj Esperantaj.</i></p> - -<ul> -<li>I. Prenu <i>nombran</i> nomon, anstataŭu unu el ĝiaj vokaloj per -konsonanto, vi ricevos <i>grandan poeton</i>.</li> - -<li>II. Prenu nomon de birdo—1. Duobligu la du unuajn literojn, vi havos -<i>bongustan frukton</i>. 2. Anstataŭu unu konsonanton per alia, vi -ricevos <i>kvanton</i>.</li> - -<li>III. Prenu nomon de <i>nematura viro</i>, kaj tiun de <i>forta birdo</i>. Legu -ĉiun el ili returnen, vi ricevos. 1. <i>Financan firmon</i>. 2. <i>Inan Rusan -baptonomon</i>.</li></ul> - -<p>(<i>Ni presos la solvojn</i> en <span class="sc">The Esperantist</span>, No. 4, <i>kune kun -la nomoj de la divenintoj</i>).</p> - -<p class="far_sig">(6266).</p> -</div> -<div id="est1-3-18" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">42</p> - - - -<h3>ALILANDAJ KUNBATALANTOJ.</h3> - - -<p>Ni ĵus ricevis leteron de Sinjoro Kühnl, la Sekretario de la -Esperanta Societo en Bohemujo, kiu revenis de sia longega vojaĝo tra -Eŭropo pasiginte kelkajn tagojn en Londono kvankam li tute ne -parolis la Anglan lingvon! Li diras. "Hodiaŭ, kiam mi denove sidas -ĉe mia skribtablo mi rememoriĝas tempojn ĵus pasintajn inter miaj -novaj sed, mi devas diri, plej amataj amikoj, inter esperantistoj. -Tagoj pasintaj en Londono estas al mi des pli agrablaj se mi -ekmemoras cirkonstancon sub kiu mi troviĝis en Anglujo, nekonante -Vian lingvon. Kaj, kvankam nekonataj homoj, tamen Viaj samlandanoj -estis tiel agrablaj je mi, fremdulo. Al Esperanto mi ŝuldas multe, -ĉar ĝi ebligis al mi trovi amikojn en fremdlando. Tiun ĉi ŝuldon -mi povas vere nur per plej agema kaj viva propagando egaligi. Inter -novaj adeptoj mi multe aludos<a href="#fnI.3.17" name="fnrefI.3.17"><sup>[17]</sup></a> mian veturon en Londonon sen angla -lingvo, kaj, por ekflamigi la malmulte vivajn samideanojn, mi decidis -publikigi en <i>Bohema Esperantisto</i> la tutan vojaĝon.—Kühnl -Edward."</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Kune kun Sinjoro Kühnl en Londono troviĝis ankaŭ Sinjoro René -Deshays. Tiu ĉi afabla kaj lerta Esperantisto ankaŭ ne konis nian -lingvon. Li skribas. "Kara Sinjoro, Mi tre dankas vin pro la sendo de -la nova gazeto esperantista, kiun nia Chaumonta grupo tuj abonis. Via -unua numero tute interesis nin kaj estas vere inda je la granda -sukceso kiun al vi mi bondeziras. Ĉe mia rekomencita kurso (mi faras -ĉi tie la superan kurson) mi prenis por ekzercoj legadaj kaj -interparolaj, la ĉarman artikolon pri <i>L’Itala Somero</i>. Mi estos -ankaŭ feliĉa daŭrigi la legon de <i>la Ventego</i> Sume, mi vin kore -gratulas pri la ideoj kaj pri la formo. Mia amiko, Sinjoro Mossmann, -Sekretario de nia grupo, ankaŭ tre ŝatas vian gazeton, kaj skribis -raporton pri ĝi por la ĉitieaj ĵurnaloj.——René Deshays."</p> - -<p>Plezurege ni povas anonci ke la plimulto da Francaj Grupoj abonis je -<i>The Esperantist</i>, kaj ni deziras korege danki ilin por la honoro, -kaj ankaŭ por la multaj gratulantaj artikoloj kiuj estas presitaj -pri ĝi en Francaj Gazetoj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Trinidado estas malproksima angulo de la mondo, kaj Mayaro estas -malproksima angulo de Trinidado; tamen ĝi havas bonan Esperantiston, -tiel, kiel la sekvanta interesa letero montros.—"Kara Sinjoro—Estas -veturo de kvindek tri mejloj al Port of Spain, tridek per vagonaro, -dudek tri per vojo, dek kvin de tiuj ĉi estas nur la malmola sablo -de la marobordo, kiu tie ĉi estas forlasita krom de pelikanoj. La -marobordo estas dika je la eternaj kokosujoj<a href="#fnI.3.18" name="fnrefI.3.18"><sup>[18]</sup></a> kaj la arbetoj de -la vinbero de la maro. En Mayaro estas nur kvin blankaj homoj preter -mi. Certe estas malĝoje se oni ne estas venkinta la arton sin -amuzadi. Sed ni havas belan tropikan marobordon kaj maron similan -al la pentraĵoj de la Sudaj Maraj Insuloj de R.L. Stevenson. -Pentru Londonon, kun ĝia varmego, polvo kaj helo, dum varmega tago -de Julio aŭ Aŭgusto, kaj vi havas Port of Spain, tiel, kiel ĝi -<i>ĉiam</i> estas. Via. A.M."</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Maltaj Samideanoj nun fondis Oficialan Grupon. Doktoro Gustav -Busuttil aminde sendis al ni sian paroladon—en Esperanto -parolitan—ĉe la kunveno por fondigi la Grupon. Belega paroladeto, -kaj ni tre bedaŭras ke ni ne havas sufiĉe da spaco por presigi ĝin -en <span class="sc">The Esperantist</span>. Parolante pri la kara lingvo mem, -Doktoro Busuttil poezie diris—"Esperanto estas kiel nemortema -grandega arbo kun multaj fortaj branĉoj, plenaj je ĉiam verdaj -Folioj, multekoloraj Floroj, kaj bonegaj Fruktoj. La Internacia -Lingvo estas la Arbo: Branĉoj estas la Societoj: Folioj kaj Floroj -la Esperantistoj; kaj la Fruktoj estas la Verkoj, la Frata Amo. Nun -fariĝi branĉo aŭ resti simpla folio kiun la plej malgranda -blovanteta venteto povas faligi—ni devas elekti aŭ unu, aŭ la -alian. Kaj kial malakcepti tian privilegion? Antaŭ kvar aŭ kvin -monatoj nur estis tri Maltanaj Esperantistoj. Je tiu tempo Sinjoro -Agius skribis leteron pri la lingvo al la <i>Daily Malta Chronicle</i>. La -afero eble silente estus mortinta se la Hon. Sek. de la Esperanta -Klubo ne estus sendinta respondon kiu estis varmega propagandilo de -Esperanto kaj ekvekigis la dormantetan simpation kiu vivis en multaj -Maltaj Koroj. Mi respondis al tiu ĉi letero kaj decidis fari veran -propagandon pri, per, pro, por, Esperanto. Mi esperas ke la helpo de -ĉiuj ĉeestantaj gesinjoroj, fortiĝos la Maltan branĉon de la -grandega arbo kaj ke ni nutros la saman Esperon." Sendube la -sindonema Doktoro Busuttil tro akcentis nian letereton, sed -kompreneble Anglujo ĉiam faros tion, kion ŝi povos, por helpi sian -fratininsulon fondigi fortan Societon. En Maltujo estas gazetoj -Anglaj kaj Italaj. Ambaŭ el ili presigis multajn bonajn artikolojn -pri Esperanto, kaj oni devas gratuli Sinjorojn Agius, Busuttil kaj -Ciantar, kaj esperi ke la potencaj gazetoj presados artikolojn kiel -eble plej ofte.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.17"></a> <a href="#fnrefI.3.17">[17]</a> -Allude to. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.18"></a> <a href="#fnrefI.3.18">[18]</a> -Cocoanut Palms. -</p> - -</div> - -<div id="est1-3-19" class="article" lang="eo"> - -<p class="pagenum">43</p> - -<h3>KIAN AĜON LA SFINKSO HAVAS?</h3> - -<p>Sendube la plej antikva konstruaĵo hommana, kiu ankoraŭ restas ĝis -nunaj tagoj, estas la granda statuo kiun oni nomas la Sfinkso. Tiu -fama statuego staras aŭ—pli bone diri—kuŝas sur la sabloj de la -egipta dezerto, apud la Piramidoj de Gizeo, kaj ne malproksime de -Kajro, ĉefurbo de Egiptujo. La statuego havas la formon de kuŝanta -leono, laŭ korpo kaj membroj; sed kun kapo, ŝultroj kaj brusto de -virino. Ĉe nia tempo nur vidiĝas iom plu ol la kapo de la giganta -statuo; ĉar la cetero de la figuro estas kovrita, kaj kvazaŭ -enterigita, de la sablo.</p> - -<p>Kian aĝon la Sfinkso havas? Ĉu iu povas tion nun eltrovi? Ĉe la -militiro de Napoleono en Egiptujon, oni rakontas ke li admonis siajn -soldatojn—"Bravuloj miaj, de la altaĵo de tiuj ĉi Piramidoj, -milcentjaroj vin rigardas!" Tio ne estis tute frazo aŭ -fanfaronado<a href="#fnI.3.19" name="fnrefI.3.19"><sup>[19]</sup></a>; modernaj observantoj kaj esploristoj anoncas eĉ pli -malproksiman daton. Kaj ĉiuj scienculoj konsentas ke la Sfinkso -ekzistis longe antaŭ la fondigo de ia Piramido.</p> - -<p>Plinio skribis, ĉe sia tempo, ke la leonvirina formo de la Sfinkso -memorigas la maksimumon de la jaran Nilan superakvon, kiu okazas -ĉirkaŭ la 6a ĝis 16a de Aŭgusto, dum estas la Suno en la signoj -zodiakaj Leono kaj Virgulino. Tamen, per sekvo de la fenomena -"procesio de la tagnoktegaloj," la signo; de la homa sistemo Zodiaka -ne akordiĝas tute en loko kun la realaj stelaroj de sama nomo. -La fiktiva<a href="#fnI.3.20" name="fnrefI.3.20"><sup>[20]</sup></a> (tamen konvena) sistemo homa malproksimiĝas de la -reala loko de la stelaroj dum la daŭro de ĉirkaŭ 12,900 jaroj,—kaj -tiam vice alproksimiĝas dum egala tempo; kune 25,800 jaroj, en kiu -tempdaŭro la Suno transkuras la tutan zodiakon, loĝante en ĉiu -zodiaka stelaro laŭ la vico. Tiel, kvankam la superakvo de la Nilo -(ĉe tempo de Plinio) okazis dum la suno estis en la signoj Leono -kaj Virgulino, la suno estis, efektive, en la stelaroj Kankro kaj -Leono. Kaj en tiu ĉi nuna jaro, la Nila superakvo ankoraŭ okazis -kiam la suno estis en signoj Leono kaj Virgulino; kvankam, efektive, -la suno estis en la stelaroj Dunaskitoj (the Twins) kaj Kankro.</p> - -<p>Tre kredinda supozo, do, estas, ke la Sfinkso estis konstruata en -epoko kiam vere akordiĝis la fiktivaj signoj kun la realaj stelaroj -de sama nomo. Tia monumento dece<a href="#fnI.3.21" name="fnrefI.3.21"><sup>[21]</sup></a> memorigus tioman notindan kaj -raran okazon. Estis ankoraŭ tia okazo preskaŭ 2,000 jaroj A.K., sed -la Sfinkso tiam jam estis pli antikva ol ĉiu historio. Eble, do, la -Sfinkso memorigas pli fruan okazon, ĉirkaŭ 23,000 jaroj A.K.? Tia -konkludo ne devas ŝajni nekredebla; ĉar Herodoto rakontas ke la -Egiptoj jam studiis la sciencon de Astronomio dum 40,000 jaroj, kaj -la plej novaj serĉadoj en Egiptujo atestas historion kiu povus -atingi tian malproksiman daton.</p> - -<p class="far_sig"><i>Originale verkita</i> <span class="sc">Ben Elmy</span>.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.19"></a> <a href="#fnrefI.3.19">[19]</a> -Boast. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.20"></a> <a href="#fnrefI.3.20">[20]</a> -Hypothetical. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.21"></a> <a href="#fnrefI.3.21">[21]</a> -Fittingly. -</p> - -</div> - -<div id="est1-3-20" class="proverbs" lang="eo"> - -<h3 class="poem-header">GERMANAJ PROVERBOJ.</h3> - -<p>1. La infanoj de niaj najbaroj estas ĉiam la plej malbonaj.</p> - -<p>2. "Preskaŭ" neniam mortigis muŝon.</p> - -<p>3. Pli malgrasa la hundo, pli grasa la pulo<a href="#fnI.3.22" name="fnrefI.3.22"><sup>[22]</sup></a>.</p> - -<p>4. La plej bona spegulo estas malnova amiko.</p> - -<p>5. Dio donas la vinon, sed ne la botelon.</p> - -<p>6. La kuirejo mortigis pli multe da homoj ol la glavo.</p> - -<p>7. Silko kaj veluro estingas la fajron de la kuirejo.</p> - -<p>8. Unu patro subtenas dek filojn pli bone ol dek filoj unu patron.</p> - -<p>9. Kiu unufoje invitis la diablon en sian domon neniam liberiĝos de li.</p> - -<p>10. La leĝoscienco havas vaksan nazon: oni povas tordi ĝin -laŭvole<a href="#fnI.3.23" name="fnrefI.3.23"><sup>[23]</sup></a>.</p> - -<p>(<i>En la kvara</i> <span class="sc">Esperantist</span> <i>troviĝos dek Italaj Proverboj</i>.)</p> - -<p class="near_sig">(4686).</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.22"></a> <a href="#fnrefI.3.22">[22]</a> -Flea. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.23"></a> <a href="#fnrefI.3.23">[23]</a> -At will. -</p> - -</div> - -<div id="est1-3-21" class="jokes" lang="eo"> - -<h3>LERTA RESPONDO.</h3> - -<p>"Se la demando ne estus malĝentila, kiom vin kostas via loĝejo kaj -manĝado?"</p> - -<p>"Se la demando ne estus malĝentila, mi tuj respondus!"</p> - -<p class="near_sig">B.E.</p> - -<p><i>Maljunulo</i>: "Vi diris al mi ke vi mortigis leonon en Afriko?"</p> - -<p><i>Junulo</i> (Sveligante je fiero): "Jes, kaj senhelpe mi faris ĝin!"</p> - -<p><i>Maljunulo</i> (Kritike): "Do neniu vidis vian kuraĝan agon."</p> - -<p><i>Junulo</i>: "Jes, la leono."</p> - -<p class="near_sig">C.W.T.R.</p> - - -</div> - -<div id="est1-3-22" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">44</p> - - - -<h3>VERA RAKONTETO.</h3> - - -<p>En Anglujo la Sinjoroj estas ofte ne sufiĉe bonmanieraj; en Italujo -ili estas ofte tro komplimentuloj, kiel la sekvanta vera rakonteto -atestos.</p> - -<p>Du sinjoroj, Milananoj, kiuj renkontis la unuan fojon ĉe -vespermanĝo, malfrue kunforiris.</p> - -<p>"Ĉu vi iras dekstren?" diris Sinjoro A. "Jes," respondis Sinjoro B. -"Ĉu vi."</p> - -<p>Kaj ili ambaŭ kunpromenis. Ĉe la unua flankstrato ili haltis. Ĉiu -kredis ke sia kunvojiranto loĝis en tiu kvartolo<a href="#fnI.3.24" name="fnrefI.3.24"><sup>[24]</sup></a>, kaj volis -akompani lin domon. Tial ili kuniris antaŭen.</p> - -<p>Post multe da similaj haltetoj kiam unu aŭ la alia diris "Mi esperas -ke vi ne venis ekster via vojo pro mi," fine ili alvenis al la -enirejo de granda palaco, en kiu loĝas du aŭ tri familioj je ĉiu -etaĝo. Sro. A. akceliĝis ion, kaj Sro. B. haltis, konvinkite ke -Sro. A. alvenis hejmen. Ambaŭ diris mil komplimentojn kaj "bonan -nokton" multefoje kaj "Je nia revido" sed ili kuneniras kaj -supreniras al la unua etaĝo, kie ili rehaltis; sed certe neniu estis -ĉe si: Tial ili supreniris per la dua ŝtuparo k.t.p. ĝis la -finiĝo.</p> - -<p>Tiam ili trovas ke ili ambaŭ loĝas en alia tre malproksima -kvartolo de la urbo!</p> - -<p class="far_sig sc">Esperantisto, 4686.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.24"></a> <a href="#fnrefI.3.24">[24]</a> -Quarter. -</p> - -</div> - -<div id="est1-3-23" class="article" lang="eo"> - -<h3>LA SONĜOJ VERIĜIGAJ.</h3> - -<p>La nigruloj, liberataj servoj en Sudaj Ŝtatoj de Ameriko, estas tre -kredemaj, precipe pri ĉarmoj. Ili nomas tiujn ĉi "Vudu."</p> - -<p>Foje nigrulo malriĉa kaj mallaborema, iris al maljuna Vudua Doktoro, -kaj deziris ke li donu ĉarmon por veriĝigi liajn sonĝojn.</p> - -<p>La Doktoro konsentis tion fari kaj donis al li kuniklan osteton kiun -li trovis al la tempo de la novluno en la mortintejo. La nigrulo -gajege foriris.</p> - -<p>Sed post tri aŭ kvar tagoj li revenis tre malplezurata ĉar la -ĉarmo ne estis sukcesa.</p> - -<p>"Ho! Tiu ĉi ne estas bona," li diris.</p> - -<p>"Ne bona?" ekkriis la Doktoro.</p> - -<p>Ne respondis la alia. "Tri foje mi sonĝis ke mi trovus multan monon, -kaj hodiaŭ mi <i>perdis</i>, mian solan moneron! Vi ne estas Vudua -Doktoro; tute ne!</p> - -<p>"Ha," respondis la maljunulo. "Ĉu vi ne ofte rimarkis ke vi ne povas -memori viajn plej belajn sonĝojn kiam la mateno venis?"</p> - -<p>Jes, tiaj kelkafoje estas okazintaj.</p> - -<p>"Nu! Oni nur povas veriĝigi tiajn sonĝojn!"</p> - -<p class="far_sig sc">Esperantist, 8379.</p> - - -</div> - -<div id="est1-3-24" class="article" lang="eo"> - - - -<h3>LA FAJFILO DE BENJAMIN FRANKLIN.</h3> - - -<p>Kiam mi estis sepjara infano, en festo oni plenigis miajn poŝojn je -kupraj moneroj. Mi tuj iris en butikon,<a href="#fnI.3.25" name="fnrefI.3.25"><sup>[25]</sup></a> kie oni vendis ludilojn -por la infanoj. Sur la vojo mi renkontis knabon, kiu havis fajfilon. -Mi estis ĉarmita per ĝia sono, kaj donis por ĝi mian tutan monon. -Tiam mi returnis hejmen kaj fajfis ĉie en la domo. Mi estis tre -kontenta pri mia fajfilo, sed mi maltrankviligis la tutan familion. -Miaj fratoj kaj gekuzoj, sciiĝinte pri mia komerco, diris ke mi -pagis kvaroblan prezon. Mi ekpensis kiom da bonaj objektoj mi povus -aĉeti per la resta mono, kaj ili tiel ridis je mia malsaĝeco, ke mi -pro malĝojo ploris.</p> - -<p>Sed tio ĉi estis poste utila por mi. Ofte, kiam mi estis tentata -aĉeti nebezonan objekton, mi diris al mi mem "Ne donu tro multe por -fajfilo" kaj tiamaniere mi konservis mian monon. Kiam mi fariĝis -grandegulo kaj eniris en la Societon, mi renkontis multajn, tre -multajn, personojn kiuj donis tro multe por siaj fajfiloj. Kiam -mi vidis viron tro deziregantan la reĝajn favorojn: Kiam mi -vidis iun celantan la popularecon kaj nezorgantan pri la propraj -aferoj—tiam mi diris "Vere, li tro multe pagas por sia fajfilo."</p> - -<p>Kaj kiam mi vidis avarulon, kiu rifuziĝis je ĉia komforta vivo, -tiam mi diris ke ankaŭ li tro pagis sian fajfilon. Kiam mi renkontis -plezuramanton, kiu ne zorgis pri ia ajn laŭdinda plibonigo de sia -animo aŭ propraĵo, kaj kiu nur klopodis pri korpa ĝuo "Eraranta -homo," mi diris, "vi kaŭzas al vi maltrankvilon anstataŭ plezuron; -vi ankaŭ donas tro multe por via fajfilo." Mallongige, mi komprenis, -ke granda parto da homaj malfeliĉoj estas kaŭzata per la falsa -taksado pri la prezo de objektoj, ke oni donas tro multe por siaj -fajfiloj!</p> - -<p class="far_sig"><i>Tradukis</i> <span class="sc">Kabe</span>.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.25"></a> <a href="#fnrefI.3.25">[25]</a> -Shop. -</p> - -</div> - -<div id="est1-3-25" class="letters"> - -<p class="pagenum">45</p> - -<h3>CORRESPONDENCE NOTES.</h3> - -<p><span class="sc">Dear Sir</span>,—A matter which requires the careful attention of -those who desire to make themselves perfectly intelligible to all, -irrespective of nationality, is the correct use of prepositions. In -English the same preposition is often employed to express many -diverse ideas, and it therefore becomes desirable to consider this -when translating prepositions into Esperanto.</p> - -<p>Of course it is often possible to evade the difficulty by using the -accusative without a preposition, and one is often tempted to employ -the invaluable "je." As, however, this latter practice should not be -indulged in too frequently, it may be of interest to many of your -readers to consider some phases of our preposition "of."</p> - -<ol> -<li>The first word of the line.<br /> -<i lang="eo">La unua vorto de la linio.</i></li> - -<li>One of us will be chosen.<br /> -<i lang="eo">Unu el ni estos elektata.</i></li> - -<li>Do not think of it.<br /> -<i lang="eo">Ne pensu pri ĝi.</i></li> - -<li>The best means of obtaining it.<br /> -<i lang="eo">La plej bonaj metodoj por ricevi ĝin.</i></li> - -<li>The Professor of the school.<br /> -<i lang="eo">La Profesoro ĉe la lernejo.</i></li> - -<li>A great number of ideas.<br /> -<i lang="eo">Granda nombro da ideoj.</i></li> - -<li>The largest room of the house.<br /> -<i lang="eo">La plej granda ĉambro en la domo.</i></li> - -<li>The largest of all the trees in the garden.<br /> -<i lang="eo">La plej granda inter ĉiuj la arboj en la ĝardeno.</i></li> -</ol> - -<p>When in doubt as to which preposition should be used, try the -sentence with all the possible forms, and the correct, logical, -preposition will almost always be obvious.</p> - -<p class="far_sig sc">Esperantisto, 8105.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Several friends have called attention to the apparent misprint in the -word <i>Trinki</i>, thinking it should be <i>Drinki</i>. There is, however, an -important difference between the two. <i>Trink’</i> (as "made in Germany") -is used for the ordinary drinking of man and beast; but with shame we -admit that our own vocabulary provided Dr. Zamenhof with the <i>drink’</i> -which represents the excessive tipplings of men and beasts. Let us -beware of calling our friends "Drinkuloj" during the dog-days. -Trinkulo is the more usual and agreeable word.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Having had occasion to write to the Remington firm on a matter of -business, a reply was received in Esperanto, concluding with a -question of general interest regarding the sound of "Scii." This -word, represented phonetically, does present some difficulty. -S-ts-ee-ee is not easy to pronounce. In practice one should elide the -first "s" on to the vowel immediately preceding. Thus <i>mi scias</i> is -pronounced <i>mis cias</i>.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The pronunciation of the vowels in Esperanto still seems to give some -difficulty, for a correspondent queries the sounds of vowels when -followed by "r."</p> - -<p>Esperanto is a phonetic language. "One letter, one sound," is one of -its invariable rules. Therefore, no matter what the letters adjacent -to those vowels may be, their value is invariable. Take the word -"per" for example. This is sounded as the English "pay," followed by -"r," which is slightly trilled, and not silent, as it often is in -English. The writer was once talking in Esperanto with a French -expert, and at the termination of the conversation asked if there -were any noticeable differences between the English and French -methods of pronunciation. "None whatever" was the reply, except -perhaps in the value of the letter "r."</p> - -<p>Beginners must therefore be careful to sound this letter; and, with -regard to the vowels, students cannot dwell too much on them at -first. Dr. Lloyd, in his most able article on Esperanto, in the -current <i>Westminster Review</i>, says that the vowels are neither long -nor short, but have a middle value. This is a very happy description -of Esperanto vowels as they are spoken, and if beginners are careful -to keep them long at first the middle value will assert itself as -fluency is attained.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Some of the suffixes are very difficult to define. Many learners have -believed that only concrete substances could be represented by the -use of the suffix "aĵ." Such words as <i>bonaĵoj</i>, <i>amikaĵoj</i>, -<i>etc.</i>, they would do away with, and replace by <i>boneco</i>, <i>amikeco</i>, -<i>etc.</i> On giving the matter a little thought, however, it is quite -clear that there is a distinct difference between <i>amikaĵoj</i> and -<i>amikeco</i>. Whereas the latter means friendship pure and simple, -<i>amikaĵoj</i> represent the friendly actions which are the outcome of -the state of friendship. The nearest English equivalent to define -<i>amikaĵoj</i> is <i>friendlinesses</i>. Similarly <i>bonaĵoj</i> are -<i>goodnesses</i>, or good actions, which necessarily arise from the state -of goodness, as represented by the abstract suffix "ec."</p> - -</div> -<div id="est1-3-26" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">46</p> - - - - -<h3>DIVERSAJ SCIIGOJ.</h3> - -<p>Je Decembro 15 fondiĝis la Tyneside Esperanta Societo, najbaro de la -forta grupo de Newcastle. La novenaskita societo jam komencis sian -vivon per la laŭdinda energio de Sinjoroj Davidson, Clephan kaj -Pearson. La klopodo estis komencita per tre humoraj leteroj pri -Esperanto en la lokaj ĵurnaloj, kaj sendube tiuj ĉi varbigis -kelkajn el la multenombraj membroj kiuj jam aliĝis je la Grupo. La -Hon. Sek. estas Sinjoro Alan Davidson, 26, Park Crescent, North -Shields. Ni petas ke ĉiuj <i>Tyneside</i> amikoj skribu kaj aliĝu je li.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Sendube multaj el niaj legantoj jam vidis la bonegan artikolon en la -Decembra <i>Westminster Review</i>. Doktoro Lloyd, kiu faras Esperantan -kurson ĉe la Liverpoola Universitato, bonege scias kiel priskribi la -karan lingvon, kaj ni konsilas ke ĉiuj Geesperantistoj legu la -artikolon.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La jaro 1903 vere finiĝis per fanfarado<a href="#fnI.3.26" name="fnrefI.3.26"><sup>[26]</sup></a>. La eldono de tri novaj -verkoj, la enpreso en gravan Revuon de Esperanta artikolo, kaj la -fondo de almenaŭ du novaj grupoj estus estintaj sufiĉaj por -notindigi la pasintan monaton. Sed la Esperantistaro ankaŭ trovis -novan kaj taŭgan helpanton. Leŭt. Kolonelo Pollen, C.I.E., LL.D., -dufoje paroladis pri Esperanto ĉe <i>The Imperial Institute</i>, Londone. -La unua fojo estis kunveno de la Angla-Rusa la dua de la Angla-Inda -Societo. Ambaŭ el tiuj ĉi paroladoj estis tute sukcesplenaj, kaj -sendube varbis multajn novajn rekrutojn. Doktoro Pollen estas tre -gajhumora, kaj li amuzis sian aŭdantaron, eĉ kiam li instruis ĝin. -Por klarigi la bezonon por internacia lingvo, li rakontis la -sekvantan anekdoton. Brita Mara Oficiro manĝis kun Ĥino, kaj -deziris duan kvanton de ia bongusta spicaĵo, kies nomon li nesciis. -Kredante ke ĝi enhavis anason, li ekkriis al la mastro de la domo, -"Kvak, kvak! Kvak Kvak!!" sed la mastro, post iom de tempo, ridetante -respondis "Ne, Baŭ-aŭ! Baŭ-aŭ!" kaj Doktoro Pollen asekuris la -aŭdantaron ke, se tiu ĉi oficiro kaj sia Ĥina amiko komprenis -Esperanton, simila teruraĵo ne povus okazi! Post la parolado, kelkaj -el la Indaj ĉeestantoj opiniis ke estis bedaŭrinde ke oni ne uzis -la Sanskritan alfabeton kiu, ili diris, estas la plej simpla kaj -kompleta en la mondo. Sir G. Birdwood, la Prezidanto de la societo, -kontraŭbatalis kontraŭ Esperanto, ĉar li tute neaprobis facilajn -lingvojn! Ju pli malfacila, des pli taŭga por la edukado de la -homaro. Sed li konfesis ke la Persa lingvo estis tro malfacila -por li!</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Grafo Albert Gallois skribas "Estimata Sinjoro, La Redakcio de -<i>L’Esperantista</i>, monata organo de la Itala Esperantista Societo, -tute estas reorganizita kaj reformita. De nun ĝi estos tute -redaktata per itala kaj esperanta lingvoj kaj precize aperos en la -fino de ĉiu monato. Fervore ni petas la Esperantistojn de ĉiuj -landoj sendi artikolojn, tradukojn kaj sciigojn por kunlabori al la -redaktado de la ĵurnalo, <i>Grafo Albert Gallois</i>, en Riolunato, -Modena, Italujo. La jarabono kostas kvar frankojn."</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La eldono de la lernolibro en la Brailla skribo vekigis la blindulojn -en nia lando. Dankon al la helpo de Sinjoro Cart, kiu vere estas tre -sindonema en tiu ĉi afero, estas espereble ke post mallonga tempo -Esperanto vere estos internacia lingvo inter la kompatindaj -blinduloj. La Hon. Sek. de la Esperanto Club bedaŭras ke li ne -komprenis la Braillean skribon antaŭ ol li komencis klopodi pri -Esperanto. Poste li ne havis tempon por ĝin lerni. Ĉar, tago post -tago, leteroj en tiu ĉi nekonata lingvo alvenadis, li petis ke -Sinjoro W. P. Merrick aminde prenu sur sin la devojn de Hon. Sek. por -la Blindaj Esperantistoj. Ni do esperas ke, en la estonteco, oni -bonvolu skribi rekte al tiu ĉi afabla helpanto de la Blinduloj, kies -adreso estas <i>The Manor Farm, Shepperton, Middlesex</i>.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>En alilandaj societoj, ofte troviĝas multaj sekretarioj, por la -diversaj partoj de la administracio de la Grupo. Ĝis nun la -Esperanto Club nur havis unu. Sed, kvankam la koro deziras ĉion -fari, la tempon mankas. Ni do antaŭmetas peton ke oni ĉiam sendu -estontajn mendojn<a href="#fnI.3.27" name="fnrefI.3.27"><sup>[27]</sup></a> je libroj ne al la Hon. Sek. sed al Sinjoro P. -H. Howard, <i>The Librarian, Esperanto Club, The Bungalow, Cranes Park, -Surbiton, Surrey</i>. Kvankam Sinjoro Howard havas sian propran grupon -Surbitone li ankaŭ aminde prenis sur sin la devojn de "Librarian," -tiel malpezigante la laboron de la Hon. Sek. Tiu ĉi estas necesa por -ke Esperanto kaj la Gazeto kreskadu, kaj ni esperas ke ĉiuj amikoj -memoros la ŝanĝon kaj tiel ŝparos laboron kaj tempon.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.26"></a> <a href="#fnrefI.3.26">[26]</a> -Flourish of trumpets. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.3.27"></a> <a href="#fnrefI.3.27">[27]</a> -Orders. -</p> - -</div> - -<div id="est1-3-27" class="eo-grammar"> - -<p class="pagenum">47</p> - -<p><i>In order that this Gazette may be useful as a propaganda agent, it -has been considered advisable to include in each number a synopsis of -the Grammar of Esperanto, so that those hitherto ignorant of its -system may be the better able to appreciate the magazine.</i></p> - - -<h3>SYNOPSIS OF THE GRAMMAR.</h3> - -<p>The ALPHABET is composed of 28 letters. They are the following:—</p> - -<p>A B C Ĉ D E F G Ĝ H Ĥ I J Ĵ K L M N O P R S Ŝ T U V Z and Ŭ.</p> - -<p>The VOWELS are always given a long sound; as in the well-known -phrase, "Pa, may we go too?" Shorthand students will at once -recognise them as the long vowels of "Pitman." Their sound can also -be illustrated by—"Bart, Bait, Beat, Boat and Boot."</p> - -<p>The following CONSONANTS need special attention. It must be -remembered that the sounds given are invariable, because <i>Esperanto -spelling is phonetic and each letter has only one sound:—</i></p> - -<table> -<tr><td>The letter</td><td>C</td><td>is sounded as</td><td>in</td><td>Czar, or as the "ts" in Bits.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ĉ</td><td class="center">" "</td><td></td><td>Church.</td></tr> - -<tr><td class="center">" "</td><td>G</td><td class="center">" "</td><td></td><td>Gag; <i>i.e.</i>, the hard sound.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ĝ</td><td class="center">" "</td><td></td><td>George; <i>i.e.</i>,the soft sound.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>H</td><td class="center">" "</td><td></td><td>His; <i>i.e.</i>, it is aspirated and never mute as in French.</td></tr> - -<tr><td class="center">" "</td><td>Ĥ</td><td class="center">" "</td><td></td><td>Loch; <i>i.e.</i>, the Scotch or German "CH" or Spanish "J."</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>J</td><td class="center">" "</td><td>the</td><td>English letter Y. Thus Paroloj is sounded Paroloy.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ĵ</td><td class="center">" "</td><td>the</td><td>French J in Bijou or the S in the English word Pleasure.</td></tr> - -<tr><td class="center">" "</td><td>S</td><td class="center">" "</td><td>in</td><td>Sun; never as in Rose (Rozo in Esperanto).</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ŝ</td><td class="center">" "</td><td>in</td><td>She.</td></tr> -</table> - -<hr class="short" /> - -<p>The English letters Q, W, X and Y do not exist in Esperanto.</p> - -<p>The letter Ŭ is only found in diphthongs—Baldaŭ is sounded -Bahldow.</p> - -<p>The one remaining point to be mentioned is that "AJ" is the same as -in By. "OJ" as in Boy.</p> - -<p>ALL NOUNS end in O in the nominative singular. Birdo, a bird.</p> - -<p>When the direct object to a verb, an N is added to this O. Mi havas -birdon, I have a bird.</p> - -<p>All nouns form the PLURAL by adding J to the singular. Birdoj, birds. -If objective, birdojn.</p> - -<p>All ADJECTIVES end in A and agree with the noun in number and case. -Mi havas belajn birdojn, I have beautiful birds.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The INFINITIVES of VERBS always end in I. Lerni, to learn. Pensi, to -think.</p> - -<p>PRESENT INDICATIVES end in AS in all persons singular and plural. Mi -iras, I go. Ili iras, they go.</p> - -<p>PAST INDICATIVES end in IS in all persons singular and plural. Mi -iris, I went. Ni iris, we went.</p> - -<p>FUTURE INDICATIVES end in OS in all persons singular and plural. Ŝi -iros, she will go.</p> - -<p>CONDITIONAL MOOD ends in US in all persons singular and plural. Li -irus, he would go.</p> - -<p>IMPERATIVE MOOD ends in U. Parolu! speak! Iru! go!</p> - -<p>SUBJUNCTIVES are formed by using "KE" and the Imperative. Ke mi iru, -that I might go.</p> - -<p>The PRESENT PARTICIPLE ACTIVE ends in ANTA—Iranta, going. In the -Passive voice in ATA—Farata, being done.</p> - -<p>PAST PARTICIPLE ACTIVE ends in INTA—Irinta, having gone. In the -Passive voice in ITA—Farita, having been done.</p> - -<p>FUTURE PARTICIPLE ACTIVE ends in ONTA—Ironta, about to go. In the -Passive voice in OTA—Farota, about to be done.</p> - -<p>ADVERBS end in E—Bone, well. Bele, beautifully.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>1. The DEFINITE ARTICLE is invariably LA in all cases singular and -plural. La Patroj, the Fathers.</p> - -<p>2. There is no indefinite article in Esperanto. Patro, a Father; or -merely Father, as the case may be.</p> - -<p>3. "NOT" is expressed by "NE." Mi ne havas amikon, I have not a -friend.</p> - -<p>4. Questions are introduced by "Ĉu." Ĉu mi ne havas amikon? Have I -not a friend?</p> - -<p>5. ESTI, to be, is the auxiliary verb in Esperanto. Havi, to have, is -never an auxiliary.</p> - -<p>N.B.—There are no exceptions or irregularities in Esperanto.</p> - - -<p class="pagenum">48</p> - -<p>The VOCABULARY has been simplified by about 30 affixes, which are -used to modify the meanings of root words. The commonest are the -following PREFIXES:—</p> - -<ul> -<li>BO indicates relationship by marriage. Bofrato, Brother-in-law.</li> -<li>DIS indicates separation, as in English. Disŝiri, to tear to pieces.</li> - -<li>EK indicates the commencement of an action. Eklerni, to begin to learn.</li> -<li>MAL is always used to indicate OPPOSITES. Varma, warm. Malvarma, -cool. Amiko, friend. Malamiko, enemy.</li> -<li>RE denotes the repetition of an action. Relerni, to relearn. Rediri, -to say again.</li></ul> - -<p>The principal SUFFIXES are the following:—</p> - -<ul> -<li>AĴ signifies an object made from—thus, Fruktaĵo, something made -from fruit.</li> -<li>AR signifies a collection of. Arbo, a tree. Arbaro, a forest.</li> -<li>EBL signifies possibility. Videble, visibly. Lernebla, learnable.</li> -<li>EC signifies an abstract quality. Boneco, goodness. Beleco, beauty.</li> -<li>EG signifies increase. It is the augmentative suffix. Granda, large. -Grandega, immense.</li> -<li>EJ signifies the place where an action takes place. Lernejo, school. -Preĝejo, church.</li> -<li>ET is the diminutive suffix. Infaneto, a little child. Varmeta, -lukewarm.</li> -<li>IG denotes the causing of an action. Morti, to die. Mortigi, to kill.</li> -<li>IĜ denotes turning or becoming. Paliĝi, to turn pale. Fortiĝi, to -become strong.</li> -<li>IL denotes the instrument by which an action is performed. Kudri, to -sew. Kudrilo, a needle.</li> -<li>IN denotes the feminine. Patro, father. Patrino, mother. Onklo, -uncle. Onklino, aunt.</li> -<li>IST denotes the occupation, or means of livelihood. Botisto, -bootmaker. Servisto, manservant.</li> -<li>UL denotes the possession of a Quality or Attribute. Blindulo, a -blind man. Danculo, a dancing man.</li></ul> - -<p>By means of these affixes, the Vocabulary is enormously simplified.</p> - -<hr class="short" /> - -<p><b>All should have "The Student’s Complete Text Book," 1s. 8d., post -free, and "Thirty-five Exercises," 1s. 3d., in order to thoroughly -learn the system; but the above is serviceable as a rough basis.</b></p> -</div> - -<div id="est1-3-28" class="booklist"> - -<p>For the convenience of Esperantists, all works dealing with the -language can now be obtained by writing to the Librarian, P. Howard, -Esq., The Bungalow, Cranes Park, Surbiton, Surrey.</p> - -<p>The books most read are:—</p> - -<p>"Student’s Complete Textbook," by J. C. O’Connor, B.A., 1s. -8d., post free (revised edition).</p> - -<p>"Thirty five Exercises with Keys," by A. Motteau, 1s. 3d., post free -(6 copies for 6s. 6d.).</p> - -<p>"No. 52," a short Grammar, by the Hon. R. H. Geoghegan. Price 7d., -post free. This is a capital preliminary work for giving to friends -to arouse their interest. For this purpose we will supply -<i>subscribers</i> with 6 copies for 2s. 6d., post free.</p> - -<p>Three Tales by Tolstoy and Pushkin, 1s. 1d.</p> - -<p>Fundamenta Krestomatio; Dr. Zamenhof, 3s.</p> - -<p>"Hamlet," translated by Dr. Zamenhof, 2s.</p> - -<p>Grammar in French or German, 1s. 6d.</p> - -<p>Commentaire in French, 2s.</p> - -<p>Prose Selections, 2s. 6d. and 1s. 6d.</p> - -<p>Stories from back "L’Espérantistes," 2d. each.</p> - -<p>"Tourist’s Phrase-Book," in 6 languages, 6d.</p> - -<p>Esperanta Sintakso de P. Fruictier, 1s. 6d.</p> - -<p>The following monthly magazines can be obtained. The annual -subscriptions are:—</p> - -<p>"La Lingvo Internacia," printed wholly in Esperanto, 3s. 6d.</p> - -<p>"L’Espérantiste," in French and Esperanto, 4s.</p> - -<p>"La Lumo," in French, English, and Esperanto, 2s. 6d.</p> - -<p>"La Belga Sonorilo," in French, Flemish, and Esperanto, 2s. 6d.</p> - -<p>"La Bohema Esperantisto," in Czech and Esperanto, 3s.</p> - -<p>"La Rondiranto," in Bulgarian and Esperanto, 3s.</p> - -<p>The new "Internacia Medicina Revuo" will appear every two months. -Subscription 6s. 6d. per annum.</p> - -<p>The English-Esperanto and Esperanto-English Dictionaries, 2s. 6d. -each.</p> - -<p>"French-Esperanto Vocabulaire," 2s. 6d.; "Esperanto-French -Dictionnaire," 1s. 6d.</p> - -<p>"Braille Instruction-Book for the Blind," 4s.</p> - -<p>Translation of the above into English, 6d.</p> - -<p>Neat star-shaped Badges, for use when travelling, are kept in stock. -Price 9d. each.</p> -</div> - -</body> -</html> diff --git a/38240-h/vol1/e04.htm b/38240-h/vol1/e04.htm deleted file mode 100644 index f86fd6d..0000000 --- a/38240-h/vol1/e04.htm +++ /dev/null @@ -1,1989 +0,0 @@ -<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN" - "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd"> -<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en"> -<head> -<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" /> -<title>The Esperantist, Vol. 1, No. 4 | Project Gutenberg</title> -<style type="text/css"> - -body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;} -div.titlepage {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;} -h3 {text-align: center; font-size: 1.2em; margin-bottom: 2em;} -.pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right; font-style: normal; color: silver; background-color: inherit;} -body > div {clear:both; padding-top: 4em;} -ul li {list-style-type: none;} -.center {text-align: center;} -div.sec-list ul li {padding-left: 2em; text-indent:-2em;} -.left {width:46%; float:left; clear:none;} -.right {width:46%; float:right; clear:none;} -.lead-in {font-size:110%;} -em.u {font-style:normal; text-decoration: underline;} -.poem-header, .fn-header {text-align: left; margin-left: 2em; font-size: 110%;} -hr.short {width: 20%;} -.far_sig {text-align: right; margin: 0.5em 2em 0.5em auto;} -.near_sig {text-align: left; margin: 0.5em auto 0.5em 4em;} -.sc {font-variant: small-caps; font-style: normal;} -.border {border:solid; padding: 0.8em;} -td.numb {text-align: right; vertical-align: top; padding: 0.3em 1em;} -p.speaker {float: left; width: 6.5em; font-variant: small-caps; margin: 0 0 0 -6.5em;} -div.dialogo {padding-left:6.5em; margin-top: 0.5em;} - .verse {margin: 1em 0em 0em 5%; text-align: left; } - .stanza {margin-top: 1em; margin-bottom: 0em;} - span.i0 {display: block; margin-left: 0em;} - span.i2 {display: block; margin-left: 1em;} - span.i4 {display: block; margin-left: 2em;} - span.m4 {display: block; margin-left: 9em;} - span.m5 {display: block; margin-left: 11em;} - -p.footnote {font-size: 90%; - text-indent: 0%; - margin-left: 10%; - margin-right: 10%; - margin-top: 1em; - margin-bottom: 1em; } - -sup { vertical-align: top; font-size: 0.6em; } - -a:link {color:blue; text-decoration:none} -a:visited {color:blue; text-decoration:none} -a:hover {color:red} - -</style> -</head> - -<body> -<p class="center"><a href="../38240-h.htm#est1-index">Back to Vol. I index.</a></p> -<div id="est1-4-1" class="border titlepage"> -<p style="font-size:80%;">SINGLE COPIES PRICE FOURPENCE NET.</p> - - -<p style="float:left;width:15%;"><i>No. 4.</i></p> - -<p style="float:right;width:15%;"><i>February, 1904.</i></p> - -<h1>THE<br /> - ESPERANTIST</h1> - -<p>The Esperanto Gazette for the spreading<br /> - of the International Language....</p> - -<p style="font-size:80%;">Edited by H. BOLINGBROKE MUDIE.</p> - -<p>ANNUAL SUBSCRIPTION: 3/- (4 francs; 1½ roubles; 75 cents).</p> - -<p style="font-size:80%;">Published by THE LONDON ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-4-2" class="left border"> -<h4 style="text-align:center">CONTENTS.</h4> - -<table> - -<tr><th></th><th>Page</th></tr> -<tr><td><a href="#est1-4-10" class="sc">President’s speech at Annual Meeting</a></td><td class="numb">49-50</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-4-11" class="sc">Dr. Zamenhof’s Greetings by Phonograph</a></td><td class="numb">51</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-4-12" class="sc">How to Found a Group</a> (H. W. Clephan)</td><td class="numb">52-53</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-4-13" class="sc">New Year’s Poem</a> (Clarence Bicknell)</td><td class="numb">54</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-4-14" class="sc">Oje</a> (Osip Ivanovich Elleder)</td><td class="numb">55</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-4-15" class="sc">The Tempest</a>, continued from pages 5, -31 & 40 (translated by A. Motteau)</td><td class="numb">56</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-4-16" class="sc">Foreign Friends</a></td><td class="numb">57</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-4-17" class="sc">Dr. Zamenhof’s Views on an Academy</a></td><td class="numb">58-9</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-4-19" class="sc">Giant Despair from Bunyan’s Pilgrim’s -Progress</a> (translated by Joseph Rhodes)</td><td class="numb">60-61</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-4-21" class="sc">Correspondence Notes</a></td><td class="numb">62</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-4-22" class="sc">Various Items of Interest</a></td><td class="numb">63</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-4-23" class="sc">Science Notes</a></td><td class="numb">64</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-4-25" class="sc">Esperantists’ Hymn</a> (Fred Crook)</td><td class="numb">64</td></tr> -</table> -</div> - - -<div id="est1-4-3" class="sec-list right border"> -<p>FOR FREE PARTICULARS write to<br /> - the HON. SECRETARIES of<br /> - ESPERANTO SOCIETIES at</p> -<ul> -<li>BOURNEMOUTH, I. F. H. Woodward, Esq.,<br /> - Norwood, St. Swithin’s Road.</li> - -<li>DUBLIN, C. Fournier, Esq.,<br /> - Celtic Association, St. Stephen’s Green.</li> - -<li>EDINBURGH, Miss Tweedie, M.A.,<br /> - 2, Spence Street.</li> - -<li>GLASGOW, J. Hunter, Esq.,<br /> - 138, Darnley Street, Pollokshields.</li> - -<li>HUDDERSFIELD, G. H. Taylor, Esq.,<br /> - 13, Birkly Hall Road.</li> - -<li>KEIGHLEY, J. Ellis, Esq.,<br /> - Compton Buildings, Bow Street.</li> - -<li>LONDON, H. Bolingbroke Mudie,<br /> - 41, Outer Temple, W.C.</li> - -<li>NEWCASTLE, H. W. Clephan, Esq.,<br /> - 3, Cotfield Terrace, Gateshead.</li> - -<li>PLYMOUTH, J. A. Thill, Esq.,<br /> - 6, Barton Crescent, Mannamead.</li> - -<li>PORTSMOUTH, Dr. Greenwood,<br /> - 21, St. George’s Square.</li> - -<li>SURBITON, P. Howard, Esq.,<br /> - The Bungalow, Cranes Park.</li> - -<li>TYNEMOUTH, Alan F. Davidson, Esq.,<br /> - 26, Park Crescent, N. Shields.</li> -</ul> - -<p style="text-indent:3em;">N.B.—It is earnestly hoped that gentlemen who are willing to form -local groups will communicate with the Hon. Sec., Esperanto Club, who -will do all in his power to assist them in the work.</p> -</div> - - -<div id="est1-4-4" class="reklamo" style="text-align:center;"> -<div class="left"> -<h4>The Remington</h4> - -<p>THE <em class="u">UNIVERSAL</em> TYPEWRITER.</p> - -<p>Just think of it!</p> - -<p>THE INTERNATIONAL MACHINE.</p> - -<p><i>Unbound by ties of nationality:<br /> - -The common bond of union of all civilised peoples.</i></p> - -<p>The Remington can be supplied fitted for Esperanto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>THE REMINGTON TYPEWRITER COMPANY,<br /> -100, Gracechurch St., London, E.C.</p> -</div> - -<div class="right" lang="eo"> - -<h4>La Remington</h4> - -<p>LA <em class="u">UNIVERSALA</em> SKRIBMAŜINO.</p> - -<p>Pripensu je tio!</p> - -<p>LA INTERNACIA MAŜINO.</p> - -<p><i>Tute liberiĝita de naciaj ligiloj:<br /> - -La Komuna unuigilo por ĉiuj civilizitaj popoloj.</i></p> - -<p>La Remington estos liverita kun Esperantaj presliteroj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>LA REMINGTON TYPEWRITER KOMPANIO,<br /> -100, Gracechurch St., Londono, E.C.</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-4-5" class="notice left"> -<p class="lead-in">To Interest Your Friends,</p> - -<blockquote><p>Send 2/6 to the Librarian, P. HOWARD, Esq., The Bungalow, Cranes -Park, Surbiton, for 6 copies of No. 52. These can subsequently be -returned with 1/3 extra, and exchanged for The Complete Text Book if -desired.</p></blockquote> -</div> - - -<div id="est1-4-6" class="notice right center"> -<p style="font-size:120%" lang="eo">LINGVO INTERNACIA,</p> - -<p>A Monthly Gazette entirely in Esperanto. Edited by M. Paul Fruictier.</p> - -<p>Annual Subscription, 3/6. With Literary Supplement. 5/6.</p> - -<p style="font-weight: bold;">Send to the Librarian, Esperanto Club.</p> - -<p style="font-size:90%">Single Numbers, 4d.</p> -</div> - - -<div id="est1-4-7" class="notice left"> -<p style="font-size:110%">The</p> -<p style="font-size:130%">Dictionaries</p> -<p style="font-size:140%">Are Ready.</p> - -<p style="margin-left:2em;font-size:120%">ENGLISH-ESPERANTO,</p> - -<p style="margin-left:2em;">By J. C. O’CONNOR, B.A. & C. F. HAYES, 2/6 net.</p> - -<p style="margin-left:2em;font-size:120%">ESPERANTO-ENGLISH,</p> - -<p style="margin-left:2em;">By A. MOTTEAU, 2/6 net.</p> - -<p>These and all other books can be had from the Librarian—</p> - -<p style="margin-left:3em;">P. H. HOWARD, Esq.,<br /> - The Bungalow, Cranes Park, Surbiton.</p> -</div> - - -<div id="est1-4-8" class="notice right center"> -<p style="font-size:140%;text-align:left;">"The Playgoer."</p> - -<p class="sc" style="margin-left:3em;">The Leading Theatrical Magazine.<br /> -Illustrated Souvenirs of Plays.</p> - -<p>An Up-to-date Artistic Record of<br /> everything connected with<br /> -the Theatre.</p> - -<p>THE ORGAN OF THE HABITUAL PLAYGOER.</p> - -<p>SIXPENCE, MONTHLY.</p> -</div> - - -<div id="est1-4-9" class="banner border center"> -<p class="pagenum">49</p> -<h2 style="font-size:210%;">THE ESPERANTIST.</h2> - -<p>The Esperanto Gazette for the spread of the International Language.</p> - -<div style="float:left;padding-left:5%;font-size:80%;"> -<p style="padding-top:10%;padding-bottom:10%;">ABONPAGOJ ESTAS RICEVEBLAJ ĈE<br /> -SUBSCRIPTIONS SHOULD BE SENT TO</p></div> -<div style="float:right;padding-right:5%;font-size:80%;text-align:left;"> -<ul> - <li>The Hon. Sec. ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</li> - <li>AUSTRIA.—Sro. T. Cejka, Bystrice Hostyn, Moravia.</li> - <li>BELGIUM.—M. M. Seynaeve, 3, Rue de l’Avenir, Courtrai.</li> - <li>CANADA.—A. Saint Martin, Esq., 79, St. Christopher Street, Montreal.</li> - <li>FRANCE.—M. Paul Fruictier, Boulevard Arago 27, Paris.</li> - <li>GERMANY.—Doktoro Mybs, 68, Markt Strasse Altona, Elbe.</li> - <li>MALTA.—A. Agius, Esq., 92, Strada S. Gaetano, Hamrun.</li> - <li>RUSSIA.—G. B. Smith, Esq., 19, Wiborg Quay, St. Petersburg.</li> - <li>SWEDEN.—Sro. P. Ahlberg, 50, Döbelnsgatan, Stockholm.</li> - <li>TRINIDAD.—Geo. O. Messerly, Esq., Port of Spain.</li> -</ul> -</div> - -<p style="clear:both;" lang="eo"><i>Nepresitajn manuskriptojn la Redakcio resendos se oni aldonis -poŝtsignon.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Alsendatajn artikolojn la Redakcio laŭ bezono korektos.</i></p> - -<p style="float:left;padding-left:2em;">No. 4.</p> - -<p style="float:right;font-size:80%;text-align:left;">Subscription, 3s. Per Annum.<br /> -Single Copies, 4d. net.</p> - -<p>FEBRUARO, 1904.</p> -</div> - - -<div id="est1-4-10" class="article"> -<div class="left" lang="eo"> -<p>Ĉe Essex Hall, je Jan. 14, laŭ la anonco en <span class="sc">The Esperantist</span>, -la Membroj kaj Amikoj de la London Esperanto Club jarkunvenis. Kaj -sekve la raporto de tiu ĉi kunveno postulas multe da spaco. Por ke -aliaj interesaĵoj ne estu limigitaj, la kutimata Gramatiketo estas -forigita. Mi esperas ke la legantaro aprobos tiun ĉi. La Prezidanto -de la Klubo, Sinjoro Felix Moscheles, malfermis la kunsidon per -longan kaj interesan Esperantan paroladon. Li diris:—</p> - -<blockquote><p class="sc">Estimataj Gesinjoroj,</p> - -<p>La unuaj vortoj, kiujn mi diras je tiu ĉi unua Jarkunveno, sendube -devas esti parolataj en la lingvo kreita de nia glora majstro, -Doktoro Zamenhof. Kaj la unua penso, kiu sin prezentas al mi, estas -la tre feliĉa, ke ni povas nin gratuli pri la sukcesoj, kiujn ni -gajnis. Sed la ĝojo, kiun mi nun sentas, ne devas silentigi la duan -penson, kiu memorigas al ni ĉion, kion ni ankoraŭ devas fari. Ni -devas, kaj ni devas longatempe, jes, dum longaj jaroj, bataladi -kontraŭ la antaŭjuĝoj enradikitaj en multaj el niaj samlandanoj, -kaj ni ankaŭ devas batali kontraŭ la malhelpanta nescieco de tiuj, -kiuj ĝis nun ne estas aŭdintaj la voĉon de nia kara lingvo.</p> - -<p>La maniero, je kiu niaj kontraŭuloj traktas niajn penadojn, -memorigas al mi la historion de ia Germana deputato, kiu, -interrompante la paroladon de la ministro, ekkriis "Mi ne scias viajn -argumentojn, sed mi tute malaprobas ilin." Tiel ankaŭ estas la -taktiko de tiuj, kiuj ĉiam provadas malhelpi la progreson de la -mondo, kaj kiuj precipe malvolas je nia kara Esperanto. "Ni ne konas -vian lingvon," ekkriadas tiuj ĉi, "sed ni ĝin tute malaprobas." Nu, -tiaj blindaj kritikistoj <span class="pagenum">50</span> ne povas maltrankviligi nin. Nia devizo -estas "<i>Antaŭen</i>," kaj tiu ĉi alia eldiro de la glora Galileo: -"<i lang="it">E pur si muove.</i>" Kaj nun ni nature demandas kial <i>ni</i>, membroj -de la Londono Klubo Esperanta povas antaŭvidi je la estonteco kun -tiom da konfido. Ni ne similas al tiu deputato; ni serĉas la kaŭzojn -kaj ni pesas la argumentojn de la aferoj. "Feliĉulo tiu," diris -Virgilo, "kiu povis sciiĝi la kaŭzojn de la aferoj."</p> - -<p>Kial ni povas esti konfidemaj pri la kreskado kaj prosperado de nia -Klubo? Tial ke ĝi tiel bonege sukcesis dum la unua jaro de sia -estado, ni devas demandi kial ĝi tiel sukcesis. Jen la respondo je -tiu demando. Ĝi sukcesis, ĉar ĝiaj Membroj estas per fervoro -plenigataj kaj pretaj por senĉese labori pro la propagando de la -lingvo. Ni posedas inter nia membraro multajn Geesperantistojn, kiuj -nin multege helpis, instruante Esperanton senpage, farante kursojn en -diversaj kvartoloj de Londono, de Anglujo kaj eĉ eble de la tuta -mondo; ĉar multaj el niaj membroj estas anoj de malproksimaj landoj. -Ni estas konfidemaj, ĉar ni havas Sekretarion (la sekvantajn frazojn -la Redaktoro estas devigita pro la modesteco elstreki, ĉar li ankaŭ -estas la Hon. Sek.).</p> - -<p>Miaparte, mi kredeble estas la sola kulpinda membro de la Klubo, ĉar -mi nur faris pro ĝi la ordinaran ĉiutagan propagandon. Tamen, mi -ĝojas atesti, ke ne malofte mi sukcesis varbi rekrutojn por nia -Afero inter la nekreduloj. Neniu povas sin interesigi pli ol mi pri -la celo de nia Klubo. De mia infaneco—nuntempe tre malproksima -tempo—mi elserĉadis la rimedojn por interkonigi la diversajn -naciojn de la mondo kaj kunligi ilin, anstataŭ malamigi, mortigi -ilin. La plej potenca ilo por forigi la mallumon, kiu nin ĉirkaŭas, -la ĉiampova instrumento por kunligi la diversajn naciojn de la -mondo, estas <i>La Lingvo Internacia</i>.</p> - -<p>Ne forgesu, do, karaj gesamideanoj kaj geamikoj, ke, laborante pro la -lingvo internacia, ni klopodas por benita kaj sankta celo; ni laboras -por la feliĉeco de estontaj generacioj, kaj por la plibonigo de la -civilizita mondo.</p></blockquote> - -<p>Tuj post la fino de tiu ĉi interesa parolado, la Vicprezidanto, -Sinjoro J. C. O’Connor, legis leteron de la Kasisto, Sinjoro W. T. -Stead, kiu malfeliĉe ne povis ĉeesti pro malsaneto. Sinjoro -O’Connor ankaŭ diris malmultajn vortojn en la Angla lingvo pri la -rapida progreso, kiun Esperanto faris inter ni.</p> - -<p>Tiam la Hon. Sekretario legis Raporton pri la Klubaj aferoj, kiu -estos sendata al ĉiuj Membroj.</p><p class="pagenum">51</p> - -<p>Fraŭlino Lawrence tiam donis al ni du interesajn leterojn. Unu estis -de Sinjoro Geoghegan, en Alaska, por kiu, bedaŭre, spaco mankas. La -alia estis de Doktoro Zamenhof, reakcentigante la fakton ke, se -presistoj ne havas la akcentojn sur la literoj en Esperanto, ili -ĉiam povos anstataŭi la akcentojn per la litero "H" (chi, ghi, -jhus, ehho, shi) kaj ke la akcento sur "Ŭ" ne devas esti presata. -Tiu ĉi eble helpos nian aferon.</p> - -<p id="est1-4-11">La Membraro de kelkaj aliaj Societoj, kiuj deziris kunligi sin kun -ni, estis aldonita al la Londona Klubo Esperanta; kaj la oficiala -parto de la kunveno finiĝis per fanfarado, ĉar nia kara Estro, -Doktoro Zamenhof mem, sendis al ni paroladon per fonografo.</p> - -<p>La uzo de fonografoj certe estas gravega ilo por la lernado de la -elparolado de Esperanto, kaj tiuj, kiuj havas ilin, estos saĝaj, se -ili aĉetos Esperantajn cilindrojn. Sinjoro Rees, de la Modern -Language Press, 13 Paternoster Row, London, afable venis por pruvi al -ni tiun ĉi fakton, per la cilindro de Doktoro Zamenhof, kaj alia el -<span class="sc">The Esperantist</span>. La paroladon kiun Doktoro Zamenhof sendis -tiel afablege al ni, mi jam estis kopiinta, antaŭ ol la transskribo -alvenis. Tiu ĉi fakto pruvos al skeptikuloj, ke la paroloj de nia -Estro Varsovie tute estis Londone kompreneblaj al ni.</p> - -<blockquote><p class="sc">Estimataj Sinjorinoj kaj Sinjoroj,</p> - -<p>Ne havante la eblon partopreni persone en la unua jarkunveno de la -Londona Klubo Esperanta, mi sendas per fonografo mian koran saluton -al ĉiuj partoprenantoj en la kunveno. En mia imago mi prezentas al -mi, ke mi sidas nun inter Vi, estimataj Anglaj amikoj de la ideo de -lingvo internacia, kaj mi ĝojas kune kun Vi pro la belaj fruktoj, -kiujn Via energia laborado donis en la daŭro de la foririnta jaro. -Antaŭ unu jaro nia afero estis ankoraŭ tre malmulte konata en Via -lando, kaj nun ni havas en Via lando jam tre multe da varmegaj kaj -sinceraj amikoj; ni havas diversajn klubojn de Esperantistoj, ni -havas konstantajn kursojn de Esperanto, ni havas belan gazeton -Esperantan. Preskaŭ ĉio estas la frukto de laborado de la Klubo -Londona, kiu povas esti fiera je la rezultato de sia unuajara penado. -Al la noblaj kaj energiaj kondukantoj kaj laborantoj de la Londona -Klubo Esperanta nia afero ŝuldas koran dankon.</p> - -<p>Parolante pri la sukcesoj de la Klubo Londona mi ne devas forgesi pri -tiu malgranda rondeto Esperantista en Keighley, kiu metis la komencon -por nia afero en Anglujo. Nian koran saluton al la Esperantistoj -Kiĥlianoj!</p> - -<p>La laboradon de la Londona Klubo Esperanta la tuta mondo observas kun -grandega intereso. Ni ĉiuj esperas kaj antaŭsentas ke, pli aŭ -malpli frue, Londono fariĝos unu el la plej gravaj centroj <span class="pagenum">52</span>de -nia afero por la tuta mondo. Londono longe dormis; sed kiam ĝi -vekiĝis, tio ĉi estos kiel vekiĝo de leono. Potenca voko iros el -Londono kaj ĉiam pli kaj pli sonados kaj resonados en ĉiuj partoj -de la mondo. Kun atento la popoloj aŭskultados la voĉon venantan el -la potenca centro de la angle-parolantaj regionoj. Kiam pri frateco -de popoloj kaj pri neŭtraleco de internaciaj rilatoj ekparolos tia -potenca popolo kiel la angla, la mondo aplaŭdos kun entuziasmo, kaj -tiu sankta afero, por kiu ni batalas ekmarŝos rapidege. -Esperantistoj en Londono, Esperantistoj en Anglujo, laboru kuraĝe -kaj energie. Malfacila, tre malfacila, estas la semado, sed dolĉaj -kaj benitaj estos la fruktoj. Granda kaj grava estas Via rolo. La -tuta mondo Esperantista rigardas Vin kaj multe de Vi esperas.</p></blockquote> - -<p>Tiu ĉi parolado treege plaĉis al la aŭdintaro, kiuj korege dankis -la Doktoron pro lia aminda saluto. Sinjoro Motteau kun tri aliaj -bonege kantis lian belan himnon "Espero" (presita je la dek-sesa -paĝo de <span class="sc">The Esperantist</span>), kaj ĉiuj entuziasme kunkantis la -ĥoraĵon. Post multaj paroladetoj kaj bela poemeto, kiun elparolis -Fraŭlino Schäfer, la kunveno finiĝis, kaj ĉiuj el la -partoprenintoj revenis hejmen pripensantaj kiel helpi la kreskadon de -Esperanto en Anglujo, kaj tra la tuta mondo.</p> -</div> - -<div class="right"> - -<p>At Essex Hall, on Jan. 14, as announced in <span class="sc">The Esperantist</span>, -the members and friends of the London Esperanto Club held their -annual meeting. And consequently the report of this meeting demands -much space. In order that other interesting matter should not be -limited, the usual short grammar is left out. I hope readers will -approve of this. The Club’s President, Felix Moscheles, Esq., opened -the meeting by a long and interesting speech in Esperanto. He said:—</p> - -<blockquote><p class="sc">Ladies and Gentlemen,</p> - -<p>The first words I say in this first annual meeting must, undoubtedly, -be spoken in the language created by our illustrious master, Doctor -Zamenhof. And the first thought which occurs to me is the most happy -one that we may congratulate ourselves on the successes which we have -gained. But the joy I now feel must not silence the second thought -which reminds us of everything which we still have to do. We must, -and for a long time, yes, for long years, keep on fighting against -the rooted prejudices of many of our fellow-countrymen, and we also -have to contend against the obstructing ignorance of those who, till -now, have not heard the voice of our prized language.</p> - -<p>The manner in which our opponents treat our efforts calls to mind the -tale of a certain German deputy who, interrupting the speech of the -Minister, cried out, "I do not know your arguments, but I thoroughly -disapprove of them." So also are the tactics of those who continually -endeavour to hinder the world’s progress, and who bear an especial -ill-will against our valued Esperanto. "We do not know your language," -these are ever proclaiming, "but we thoroughly disapprove of it!" -Now, blind critics of that sort cannot disconcert us. Our motto is -"<i>Forwards</i>," and this other saying of the glorious Galileo: "<i>And -nevertheless it moves.</i>" And now we naturally ask why we, Members of -the London Esperanto Club, can look into the future with so much -confidence. We do not resemble that deputy; we seek for the causes -and weigh the arguments of things. "Happy that man," says Virgil, -"who has been able to discover the causes of things."</p> - -<p>Why may we be confident as to the continued growth and prosperity of -our Club? Since it has succeeded so very well during the first year -of its existence, we must ask why it has thus succeeded. Here is the -answer to that question. It has succeeded because its members are -filled with fervour, and are ready to labour ceaselessly to spread -the language. We possess among our members many Esperantists who have -very greatly helped us in teaching Esperanto without charge, in -holding classes in various parts of London, of England, and even of -the whole world; for many of our members are inhabitants of distant -lands. We are confident because we have a Secretary (the sentences -following the Editor is compelled by modesty to delete, as he is also -the Hon. Sec).</p> - -<p>I, for my part, believe I am the only blamable member of the Club, as -I have only assisted it by the ordinary daily propaganda. -Nevertheless, I rejoice to state that not infrequently have I -succeeded in enrolling recruits for our Cause from among the -incredulous. Nobody can interest himself more than I about the -purpose of our Club. From my childhood—now a very remote period—I -have continually been seeking out means for making the various -nations of the earth acquainted with one another, and to cause them -to unite instead of hating and killing each other. The most powerful -means for dispelling the darkness which surrounds us, the -ever-powerful instrument for uniting the various nations of the -earth, is <i>the International Language</i>.</p> - -<p>Do not forget, then, dear fellow-thinkers and friends, that, in -working for the cause of the international language, we are devoting -ourselves to a blessed and a holy aim; we are striving for the -happiness of future generations, and for the amelioration of the -civilised world.</p></blockquote> - -<p>At the termination of this interesting speech the Vice-President, J. -C. O’Connor, Esq., read a letter from the Treasurer, W. T. Stead, -Esq., who was not able to be present on account of a slight illness. -Mr. O’Connor also said a few words in English on the rapid progress -Esperanto has made amongst us.</p> - -<p>Then the Hon. Secretary read a Report of the Club’s affairs, which -will be sent to all Members.</p> - -<p>Miss Lawrence then gave us two interesting letters. One was from Mr. -Geoghegan, in Alaska, for which, unfortunately, we have not space. -The other was from Dr. Zamenhof, once more accentuating the fact -that, if printers have not the accents over Esperanto letters, they -may always substitute the accents by the letter "H" (ch, gh, hh, sh, -jh), and that the accent over the "Ŭ" need not be printed. This -will, possibly, help our Cause.</p> - -<p>The Members of some other Societies, who wished to unite with us, -were added to the London Esperanto Club; and the official part of the -meeting terminated with a flourish, for our dear Chief, Dr. Zamenhof -himself, had sent us a speech on the phonograph.</p> - -<p>The use of phonographs is certainly an important means of studying -the pronunciation of Esperanto, and those who have access to them -will be wise in getting Esperanto records. Mr. Rees, of the Modern -Language Press, 13, Paternoster Row, London, kindly came to prove -this fact by means of Dr. Zamenhof’s record, and another one from -<span class="sc">The Esperantist</span>. I had already copied the speech which Dr. -Zamenhof thus kindly sent before the transcript arrived. This fact -will prove to sceptical people that our Chief’s words in Warsaw were -quite intelligible to us in London.</p> - -<blockquote><p class="sc">Esteemed Ladies and Gentlemen,</p> - -<p>Not having the power of participating in person in the first annual -meeting of the London Esperanto Club, I send by phonograph my hearty -greeting to all participants in the meeting. In my imagination I -picture to myself that I now sit with you, esteemed English friends -to the idea of an international language, and I rejoice with you at -the fine fruits which your energetic continuous labour has given in -the course of the past year. One year ago our Cause was still but -little known in your land, and now we already have in your land very -many most warm and sincere friends; we have various Esperanto groups, -we have permanent Esperanto classes, we have a beautiful Esperanto -Gazette. Almost all this is the fruit of the labour of the London -Club, which may be proud of the result of its first year’s -endeavours. To the noble and energetic conductors and workers of the -London Esperanto Club our Cause owes most hearty thanks.</p> - -<p>In speaking of the successes of the London Club I must not forget -that little Esperantist circle in Keighley, which gave a start to our -movement in England. Our hearty greeting to the Keighley -Esperantists.</p> - -<p>The entire world observes with very great interest the work of the -London Esperanto Club. We all hope and anticipate that, sooner or -later, London will become one of the most important centres of -our Cause for the whole world. London has for a long time slept; -but when it awakens it will be as the awakening of a lion. A mighty -voice will issue forth from London, and will sound and resound in -all parts of the earth. The nations will listen with attention to -the voice issuing from the centre of the English-speaking world. -When such a powerful nation as the English begins speaking of the -brotherhood of nations and the neutrality of international relations, -the world will applaud with enthusiasm, and that sacred Cause for -which we contend will march forward with great strides. Esperantists -in London, Esperantists in England, work courageously and -energetically. Difficult, very difficult, is the sowing, but sweet -and blessed will be the fruits. Great and important is your <i>rôle</i>. -The whole Esperantist world watches you and hopes much from you.</p></blockquote> - -<p>This speech greatly pleased the audience, who most heartily thanked -the Doctor for his kind greeting. Mr. Motteau, with three others, -sang most effectively his beautiful hymn "Espero" (printed on the -page 16 of <span class="sc">The Esperantist</span>), and all joined in the chorus -with enthusiasm. After many short speeches and a pretty poem recited -by Miss Schäfer, the meeting came to an end, and all the -participants returned home thinking how to help the spread of -Esperanto in England, and throughout the world.</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-4-12" class="article"> -<div class="left" lang="eo"> -<h3>KIEL FONDI ESPERANTAN GRUPON.</h3> - - -<p>La fondigo de Esperanta Grupo, por ke ĝi havu bonsukceson, postulas -multe da kapableco de organizado, entuziasmon senliman, grandan -paciencon, kaj firman decidon ke la grupo prosperos, malgraŭ la -malfacilaĵoj, kiuj staras en ĝia vojo.</p> - -<p>Sendube la kreado de tia societo aŭ grupo kaŭzos al vi amason da -laborojn, kiun ĉiu ajn krom entuziasmulo prave povus nomi sklaveco. -Kalkulante la korespondadon, la verkadon de artikoloj, kaj la faradon -de ĉio, kion ni povas por gajni la atenton de la skeptikema Publiko, -plie la varbadon de aliaj samideanoj por ricevi ilian kunhelpon, la -laboro vere estas senfina. Sed aliparte, la rezultatoj de viaj penoj -estos rekompenco multe pli granda ol sia kosto, ĉar, interalie, oni -konatiĝas kun multaj interesaj personoj, ĉeestas ĉe multaj -instruantaj priparoladoj, kursoj, k.t.p., kaj, krom tio, ĝuados -nombron da aliaj profitaĵoj, kiun bone valorigas la laboradon -elspezitan.</p><p class="pagenum">53</p> - -<p>Kompreneble, oni apenaŭ bezonas diri, ke viaj klopodoj tute ne -finiĝos tiam, kiam vi estos fondinta la grupon. Efektive, ili nur -ĵus komenciĝis.</p> - -<p>Oni ĉiam trovos en nova movado kiel Esperanto, multe da personoj, -kiuj volonte alprenos ĝin dum daŭras la intereso ordinare elvokita -de novaĵo ia; sed tuj kiam ĝi ĉesas esti priparolata, ili kviete -lasas ĝin subfali. Pri tiaj membroj oni devos precipe zorgi; se iu -el ili forlasos ĉeesti la kursojn aŭ ŝajnos perdi sian intereson -je la afero, skribu mallongan leteron aŭ aliru viziti lin, por -certigi lin, ke la Grupo bezonas lian kunhelpon.</p> - -<p>Nu, rilate al la maniero laŭ kiu mi volus agadi por fondi grupon.</p> - -<p>Unue, estas la Publika Gazetaro, institucio, kies gravaj utilaĵoj -por tia movado kiel tiu-ĉi, estas absolute necesegaj. Ĝi liveros al -ni la solan efektivan ilon por disvastigi Esperanton inter la -ĝenerala publiko. Mi konsilas personajn paroladojn kun Redaktoroj, -la plimulto el kiuj jam interesigas sin je lingvaj aferoj, kaj mi -kredas, ke vi renkontos nenian malfacilaĵon priparoladi Esperanton -kun ili, kaj ricevi ilian subtenpromeson fine. Artikoloj donantaj -skizon pri la movado de ĝia komenciĝo, ankaŭ ekzemploj, por montri -ĝian utilecon komercie, literature kaj sociale, devos esti -prezentataj. Kiel eble plej ofte korespondado por-kaj-kontraŭa, -devas esti iniciatata.</p> - -<p>Nun tiam kiam, nia afero reale ekmovas en tiu ĉi lando (pardonu min -se mi kaptas la nunan okazon por diri kiel mirinda, laŭ mia opinio, -estas la progreso, kiun ĝi jam faris, kiam oni konsideras ke apenaŭ -pasis dek du monatoj de ĝia komenciĝo), mi estas certa, ke -troviĝos multaj Esperantistoj ĉe diversaj partoj de Britujo, kiuj -tre volonte donos sian subtenon al la afero, skribante leterojn en -la Gazetaro pro la fondo de ia ajn Klubo, Grupo, aŭ Societo. Tia -korespondado sendube pruvos, ke ekzistas multe da kontraŭuloj -al nia ideo. Tio-ĉi estas neevitebla por ia nova movado, kaj -iliaj kontraŭdiraĵoj devas esti ĝentile aŭskultataj, kaj lerte -rebatitaj de iu el ni, kiu posedas la necesan kapablecon por tia -laboro. Ni ĉiam memoru, ke tia kontraŭeco pli multe valoras por ni -ol apatio kaj indiferenteco.</p> - -<p>Elvokinte dum kelke da tempo, intereson pri la afero, kaj tiel -kaŭzis ian parton de la publiko iĝi dezireman eklerni pli da ĝi, -faru publikan paroladon pri la temo de Helpanta Lingvo Internacia. -La Prezidanto devas esti loka eminentulo ia.</p> - -<p>Anoncoj de la kunveno devos enpresiĝi en la <span class="pagenum">54</span>lokan Gazetaron. -Ankaŭ estos bone, ke vi petegu la apogon de la diversaj Institucioj -Literaturaj de la lokaĵo, kaj, aranĝinte la kunvenon, alsendu al -ĉiu Sekretario, por dissemado inter la membroj, cirkuleretojn -sciigantaj ĝian daton, lokon kaj celon.</p> - -<p>Je la finiĝo de la parolado, invitu disputadon, kaj tuj anoncu la -fondon de la nova Grupo (nature, la regularo, proponoj, k.t.p., devas -esti antaŭe formulitaj), decidu pri la titolo de la Grupo, difinu -ĝian celon, kaj elektu la registaro, k.t.p. Tion farinte petu al -viaj aŭdantoj, ke ili tuj fariĝu membroj.</p> - -<p>La abonpago devos esti tiel malgranda, ke ĝi ne fariĝu baro por -malhelpi ies ajn aliĝon.</p> - -<p>Ĉi tiuj estas la ĉefaj principoj, laŭ kiuj mi ekfondis la -Societon, kies Hon. Sekretario mi estas; kompreneble ne sen havinte -la valoran kunhelpon de la aliaj membroj (el kiuj konsistas la nuna -Komitato), kaj ankaŭ tiun de la nelacigebla Hon. Sekretario de la -Esperanto Klubo, la Redaktoro de tiu ĉi Gazeto.</p> - -<p>Mi kore esperas, ke tiuj ĉi malmultaj rimarkoj utilos al samideanoj, -kaj ke ili estu kuraĝigitaj por fondi Grupojn en tiaj regionoj, kie -neniaj nun troviĝas.</p> -</div> -<div class="right"> - - -<h3>HOW TO FOUND AN ESPERANTO GROUP.</h3> - - -<p>The founding of an Esperanto Group, so that it should be successful, -demands much organising ability, boundless enthusiasm, great -patience, and firm determination that the group shall prosper, in -spite of the difficulties which stand in its path.</p> - -<p>Undoubtedly the creation of such a society or group will cause you an -amount of work which anyone other than an enthusiast would justly -name slavery. In reckoning up the correspondence, the writing of -articles, and the accomplishing of everything we can do to gain the -attention of the sceptical public, besides the enrolling of other -adherents in order to gain their coöperation, the work is truly -endless. But, on the other hand, the results of your trouble are -recompense far greater than the cost, for, among other things, one -becomes acquainted with many interesting persons, is present at many -edifying lectures, classes, etc., and, besides this, one enjoys a -number of other advantages which are well worth, the labour expended.</p> - -<p>Of course it is hardly necessary to say that your great exertions -certainly do not cease when you have founded the group. In fact, they -have only just commenced.</p> - -<p>One will always find in a new movement like Esperanto many persons -who will willingly take it up while the interest lasts, which is -generally aroused by any novelty; but, as soon as it ceases to be -talked about, they quietly let it drop. Of such members one must take -especial care; should any one of them discontinue attending the -classes or seem to lose interest in the subject, write a short letter -or pay him a call to assure him that the group needs his -coöperation.</p> - -<p>Now, as regards the <i lang="la">modus operandi</i> for founding a group.</p> - -<p>In the first place, there is the Public Press, an institution whose -uses in such a movement as this are absolutely essential. It will -give us the only effectual means for spreading Esperanto among the -general public. I advise personal interviews with Editors, the -majority of whom are already interested in matters linguistic, and I -believe you will not encounter any difficulty in discussing Esperanto -with them, and in finally obtaining their promise of support. -Articles giving a sketch of the movement from its commencement, also -examples for illustrating its uses for commerce, literature, and -society must be submitted. As often as possible correspondence <i>pro -and con</i> should be initiated.</p> - -<p>Now that our cause really begins to move in this land, (excuse me if -I take the present opportunity to say how remarkable, in my opinion, -is the progress it has already made when one considers that scarcely -twelve months have passed since its commencement), I am certain that -many Esperantists will be found in various parts of Britain who most -willingly will give their support to the movement by writing letters -to the Press in favour of the foundation of any Club, Group, or -Society. Such correspondence will doubtless prove that there exist -many opponents to our proposal. This is inevitable in any new scheme, -and their adverse comments must be politely listened to, and -instructively refuted by any of us who possess the necessary -capability for such work. Let us ever bear in mind that this -opposition is to us of far greater worth than apathy and indifference.</p> - -<p>Having aroused, for a time, interest in the subject, and thus having -caused a certain section of the public to become desirous of learning -more about it, give a public lecture on the theme of an Auxiliary -International language. The Chairman should be someone of local -eminence.</p> - -<p>Announcements of the meeting must be printed in the local Press. -It would also be well to seek the support of the various Literary -Institutions of the neighbourhood, and, having arranged the meeting, -to send to every Secretary, for distribution to the members, bills -announcing its date, place, and purpose.</p> - -<p>At the termination of the lecture invite discussion, and then and -there announce the foundation of the new Group (obviously the rules, -proposals, etc., must be drawn up beforehand), fix the title of the -Group, define its purpose, and elect its officers, etc. This done, -ask your audience to at once become members.</p> - -<p>The subscription must be so small as to form no obstacle to anyone’s -joining.</p> - -<p>These are the chief principles by which I have founded the Society -whose Hon. Secretary I am, but certainly not without having had the -valuable coöperation of the other members (of whom the present -Committee is composed), and also that of the indefatigable Hon. -Secretary of the Esperanto Club, the Editor of this Gazette.</p> - -<p>I sincerely hope that these few remarks will be useful to -Friends-in-Esperanto, and that they will be encouraged to found -Groups in those localities, where none at present exist.</p> - -<p class="sc far_sig">H. W. Clephan.</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-4-13" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">LA NOVA JARO 1904.</h3> - -<p>Originale verkita de CLARENCE BICKNELL, Kun Angla traduko.</p> -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ĉu la Jar’ Nova povus esti</span> - <span class="i2">Sen kruco aŭ doloro?</span> - <span class="i0">Sen tim’ pro ia perd’ malĝoja</span> - <span class="i2">En tre proksima horo?</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ĉu estos ĝi de brila lumo</span> - <span class="i2">Sen unu ombr’ malbona?</span> - <span class="i0">Ĉu estos kampoj floroplenaj,</span> - <span class="i2">Kaj ĉiu flor’ fruktdona?</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Sen dornoj estu la rozujoj</span> - <span class="i2">Sed rozoj plimultiĝu!</span> - <span class="i0">Pli bona ol komenco sia</span> - <span class="i2">La Nova Jar’ finiĝu!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Almenaŭ ĝi deviĝos porti</span> - <span class="i2">Progreson al la tero,</span> - <span class="i0">Ĉar DI’ al ni vidaĵojn novajn</span> - <span class="i2">Donacos de la Vero.</span></div> -</div> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">A year without a sorrow</span> - <span class="i2">Or a cross,</span> - <span class="i0">Or dread of any morrow</span> - <span class="i2">Bringing loss. Could it be?</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">A year of light, with shadow</span> - <span class="i2">Scarcely one?</span> - <span class="i0">Of fruits in every meadow,</span> - <span class="i2">Thistles none. Will it be?</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">A year of many roses</span> - <span class="i2">And few thorns;</span> - <span class="i0">A year that brighter closes</span> - <span class="i2">Than it dawns. May it be!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">A year of God’s unfolding</span> - <span class="i2">Wider wings;</span> - <span class="i0">A year of man’s beholding</span> - <span class="i2">Better things. Must it be!</span></div> -</div> -</div> - - -<div id="est1-4-14" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">55</p> -<h3>OJE.</h3> - -<p class="center">RUSA SKIZO, Originale Verkita de OSIP IVANOVIĈ ELLEDER.</p> - - -<p>Melankolia aŭtuna nebulo disvastiĝis super la ĉirkaŭaĵo. Malgaja -malsupreniganta Novembra nebulo. Griza en griza aperiĝas ĉio. -Grizaj nuboj tiradas tien malalte sur la ĉielo, preskaŭ kun manoj -preneblaj. Kiel nigraj dikaj buloj sidas korvoj sur pintoj de nudaj -senfoliĝitaj arboj, ĉie kaj tie malrapide, mallaŭte ekflugante. -Multaj grandaj akvogutoj de la matena nebulo pendiĝas sur la -branĉoj malsupreniĝinte ilin: larmoj de naturo postplorantaj al la -pasintaj belaj somertagoj. Malĝojeco en la naturo, Malgajeco en homa -koro.</p> - -<p>El la budo, sur la korto, sonadas laŭtega hundbojado. Jam de frua -mateno ĝi sonadas. La granda nigra hundo bojas. Li bojas ĉar li -sopiriĝas je sia bela ordonantino, kiun li pli frue ĉiam kaj ĉie -akompanadis, sed nun oni lin alĉenigis kaj li ne povante al sia -amanta, ĉarma ordonantino kuri, bojas. Li senĉese estis bojanta, -malgaje——.</p> - -<p>La ĉarmega fraŭlino, ordonantino de Oje amis tiun hundon bojantan, -kiu ŝin pli frue, kiam ŝi estis en la vilaĝo vizitanta sian -fratinon, akompanis ĉiam kaj ĉie; sed nun ne estis tio eble—! Ho! -kiel alie tiam sonadis lia bojado, kiel ĝoje, hele, sed nun——</p> - -<p>Ŝi iris al la budo. La hundo saltadis antaŭen al ŝi, sed la ĉeno -tiris lin ree malantaŭen, li ŝiris fortike je la ĉeno, sed ĝi -estas pli forta ol li kaj ne lasas lin. La juna fraŭlino paŝis al -Oje kaj elteniginte sian malgrandan blankan maneton, ŝi karesadis -lin. La hundo freneziĝis de ĝojo. Li estis granda rusa ĉashundo, -malbela sed fidelega. Kun siaj mallumaj saĝaj hundokuloj li prudente -rigardadis la belajn okulojn de sia ordonantino kaj, silentiĝinte, -kvieteme li premis sian nigran kapon je ŝia vestaĵo.</p> - -<p>Rimarkinde! La okuloj de Oje havis similecon kun ŝiaj okuloj. Ne en -la koloro, ŝiaj estis grizabluaj, liaj brunaj, sed la esprimo en ili -estas egala. Rimarkinda simileco!</p> - -<p>Sur la korto reĝis nun silentado, sed ne por longe. La bela -fraŭlino foriris kaj Oje ree malgaje bojadis.—Post kelkaj tagoj la -bojado de Oje enuigis la belan fraŭlinon kaj, ĉar li ne ĉesis, -restante ĉiam alĉenigita ŝi, preninte belan pezon de rostita -viando kaj irinte al la budo, ĵetis ĝin tien, dirante "Havu, manĝu -kaj kvietiĝu!" Ŝi eldiris tion malkare, malmole kaj foriris sen ia -kutima amema vorto, sen kareso. Hodiaŭ ŝi estis iom ĉagrenita, la -bela fraŭlino.</p> - -<p>Malgaje postrigardis Oje sian amantan malproksimiĝantan -ordonantinon. Malgaje li ekbojis kaj kaŝiĝis en la budon. -Alĵetitan viandon li ne manĝis.</p> - -<p>En la sekvanta nokto frostiĝis kaj falis iom da neĝo. Matene -reĝadis tutega silentado sur la korto.</p> - -<p>La servistino forirante vespere vidis ke, antaŭ la budo, kuŝas la -nigra Oje sur la neĝo entendata, senmove. Proksimiĝinte ŝi vidis -ke li estas mortinta. Antaŭ li kuŝis la bela peco de rostita -viando.</p> - -<p>"Ho, Dio estu laŭdata," diris la servistino, "li pli ne -maltrankviligos la domon": kaj ŝi rapidis alkomuniki tiun bonan -novaĵon al la aliaj domloĝantoj.</p> - -<p>"Eble li mortis pro malsato," kompatinde diris la administrantino.</p> - -<p>"Ho, ne!" respondis la servistino, "kuŝas ankoraŭ apud li la granda -peco de viando kiun nia fraŭlino hieraŭ ĵetis al li."</p> - -<p>"Ah, nia fraŭlino, ni devas do al ŝi tuj alkomuniki tiun aferon," -rimarkis la maljunulino "ŝi amis Ojen, kvankam mi vidis ke ŝi -hieraŭ estis al li malkara; spite tion ŝi amis lin, mi scias. Iru, -Nellie, kaj diru al ŝi ke Oje mortiĝis; ŝi estas en ruĝa ĉambro. -Mi nun estas okupata, ĉar morgaŭ mi havas grandan lavadon."</p> - -<p>——Nellie foriris al la ordonantino——</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Vesperstelo jam aperiĝis. Ekstere fariĝis klare, froste. La plena -luno hele allumigis ĉiujn objektojn sur la korto, kie nun estis -senvivo, funebro.—Ĉe la fenestro de ruĝa ĉambro, apoginte sin al -la kadro, staris tiatempe silente, senmove la juna virina figuro. La -vizaĵon forte alpremigita je la vitro, ŝi rigardadis eksteren. Jam -longe ŝi staris tiel enprofundiĝinta en pensoj. Ŝiaj rigardoj -estis dirigitaj al unu punkto sur la korto. Rigide eltendita kuŝis -tie antaŭ sia loĝejo Oje, la mortinta rusa ĉashundo. Akre, klare -desegniĝis la konturoj de la senviva korpo sur la blanka neĝplato. -Liaj larĝe malfermigitaj brunaj okuloj ŝajnis rigardadi alten al la -fenestro de sia amanta ordonantino. Li kuŝis tie kvazaŭ en la morto -ankoraŭ gardante ŝin.</p> - -<p>Longe rigardadis la juna virino senmove, senlaŭte, al sia fidela -mortinta akompaninto.</p> - -<p>Kion ŝi pensadis? Ĉu ŝi pensis pri Oje, kiel en pasintaj belaj -somertagoj fidele li akompanadis ŝin, je ŝiaj promenadoj? Aŭ ĉu -ŝi bedaŭris siajn lastajn malmolajn vortojn? Kiu povas tion scii? -Eble ŝi tute ne pensis pri la senviva hundo, eble ŝi en tiu momento -kalkulis kiamaniere ŝi akiros alian. Kiu povas scii tion? Kompatinda -Oje!——</p> - -<p>Sed nun trafis la arĝenta lunradio ŝian vizaĵon kaj eklumigis du -multepezajn larmojn. Du grandaj perloj briliĝis en la belegaj -grizabluaj okuloj.—"Feliĉa Oje" ĝentile ŝi sopiris. "Fidela en la -vivo, fidela ankoraŭ en la morto" mallaŭte parolis la lipoj de la -juna fraŭlino en ruĝa ĉambro.—"FELIĈEGA OJE."——</p> - -<p>En la nokto falinta neĝo mole kovradis lian korpon.</p> -</div> - - -<div id="est1-4-15" class="serial" lang="eo"> -<p class="pagenum">56</p> -<p style="float:left;font-size:90%;">[<i>Copyright reserved.</i>]</p> - -<p style="float:right;font-size:90%;">[<i>Tradukis Esp. 6266.</i>]</p> - -<h3>LA VENTEGO (Daŭrigo).</h3> - - -<div style="text-align:center;"> -<p>(<i>Vidu la tri antaŭajn Nrojn.</i>)</p> - -<h4>AKTO I.</h4> - -<p><span class="sc">Sceno 2</span> (daŭrigo).</p> -</div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">De mi plu li ne vidis vualitan</span> - <span class="i0">La rolon kiun ludis Antonio—</span> - <span class="i0">Min rigardante kiel malsaĝulon,</span> - <span class="i0">Kaj reĝon sole de mizeraj libroj—</span> - <span class="i0">Li absolute duko sin anoncis!</span> - <span class="i0">Avida tiel estis li je povo</span> - <span class="i0">Ke li konsentis al la reĝ’ Alonzo</span> - <span class="i0">Duklandon fari depagantan jare,</span> - <span class="i0">Submetis dukan al la reĝa trono,</span> - <span class="i0">Milanan kapon altan li klinigis ...</span> - <span class="i0">Duklando, ĝis li, ĉiam liberama!</span> - <span class="i0">Ve! Kia mallevaĵo!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="m4">Diaj povoj!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Konduton lian notu, al mi diru</span> - <span class="i0">Ĉu frate kun mi agis via onklo—</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Mi pekus se ne noble mi ekpensus</span> - <span class="i0">Pri la avino mia—sed, patrinoj</span> - <span class="i0">Bonegaj naskis tre malbonajn filojn.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">L’enradikita malamiko mia,</span> - <span class="i0">Alonzo tuj aprobis la proponon</span> - <span class="i0">Per kiu, por la submetiĝo landa</span> - <span class="i0">Kaj jara pago de dukatoj multaj,</span> - <span class="i0">Forpelus Antonio min kaj miajn</span> - <span class="i0">El la duklando, kiun de la reĝo,</span> - <span class="i0">Kun multaj ĝojaj, luksaj gratulegoj,</span> - <span class="i0">Akceptis nun perfida mia frato.</span> - <span class="i0">Soldatojn estis li subaĉetinta,</span> - <span class="i0">Pordegojn li malfermis en la nokto ...</span> - <span class="i0">Envenis bando, kiu, tra l’mallumo,</span> - <span class="i0">Forportis min, kaj ankaŭ vin ĝemantan,</span> - <span class="i0">Rapide el Milano!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="m4">Ho ve, patro!</span> - <span class="i0">Tiamajn plorojn mi ne plu memoras,</span> - <span class="i0">Sed la pripenso min devigas plori.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Aŭskultu, tamen plie, ĝis mi venos</span> - <span class="i0">Al nuna la afero—ĉar sen tio</span> - <span class="i0">Ne taŭgus la rakonto.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="m4">Kial ili</span> - <span class="i0">Tuj ne mortigis nin?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m4">Demando prava,</span> - <span class="i0">—El la rakonto rajte postulata—</span> - <span class="i0">Pro l’amo de l’popolo al Prospero</span> - <span class="i0">Ne faris ili sangavidan krimon:</span> - <span class="i0">Perfidon tiel ili belŝajnigis</span> - <span class="i0">Ke ĝi blindigis ĉiun Milananon.</span> - <span class="i0">En barko nin elsendis ili maren,</span> - <span class="i0">Sed, kiam la marmezon ni atingis,</span> - <span class="i0">Nin ili ĵetis en putrantan ŝipon</span> - <span class="i0">Senmastan, senŝnuraĵan, forlasitan</span> - <span class="i0">Eĉ de la ratoj.—Ho ve! malfeliĉaj!</span> - <span class="i0">Ni ekkriadis al la marondegoj,</span> - <span class="i0">Ekĝemis ni al la ĝemantaj ventoj ...</span> - <span class="i0">Koncerto stranga, sed ne simpatia!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Ĉielo! kia mi malhelpo estis!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Ho, ne! fariĝis vi kerubo vera,</span> - <span class="i0">Traplenigita de l’ĉiela beno;</span> - <span class="i0">Rideto via min revivigadis!</span> - <span class="i0">Mi maron kiam faris pli salitan</span> - <span class="i0">Per el la koro tiel akraj ploroj,</span> - <span class="i0">Vi kuraĝigis min kaj fortigadis</span> - <span class="i0">Por kontraŭstari eblan mizeregon!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Sed kiel ni el ŝipo landon trafis?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Per Dia helpo, kara!—Jes; nutraĵon</span> - <span class="i0">Ni havis—kiun reĝa konsilano</span> - <span class="i0">Gonzalo—elektita de Alonzo</span> - <span class="i0">Por tiel nin elpeli—al ni donis.</span> - <span class="i0">Ĉiele inspirita bonfarinto!</span> - <span class="i0">Li plie riĉajn vestojn, ŝtofojn, silkojn</span> - <span class="i0">Aldonis—pli eĉ ol mi diri povas!</span> - <span class="i0">Objektojn, kiujn ĝis nun ni uzadis,</span> - <span class="i0">Utilajn kaj bonegajn. Ĉar li sciis</span> - <span class="i0">Ke estas mi precipe libramulo,</span> - <span class="i0">Eltiris li el la biblioteko—</span> - <span class="i0">De mi ŝatita pli ol la Duklando—</span> - <span class="i0">Amatajn librojn, kaj al mi alportis.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Ĉielo volu tiun homon beni!</span> - <span class="i0">Mi tre dezirus vidi lin!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m5">Mirando,</span> -<span style="float:left;width: 8em;margin-left:-9em;text-align:right;">(<i>Remetas la mantelon</i>)</span> - <span class="i0">Aŭskultu de l’rakonto la finiĝon.</span> - <span class="i0">Ĉi tien sur insulon ni alvenis,</span> - <span class="i0">Ĉi tie mi mem, edukisto via,</span> - <span class="i0">Instruis vin pli zorge ol princinon</span> - <span class="i0">Ĝuantan vane multajn liberhorojn,</span> - <span class="i0">Aŭ guvernistojn ne zorgamajn tiel.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Ĉielo rekompencu vin!—Nu, patro,</span> - <span class="i0">Mi petas, diru kial vi ĵus kaŭzis</span> - <span class="i0">Tielan marventegon.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m4">Nu! sciiĝu</span> - <span class="i0">Ke tien ĉi, hodiaŭ, per okazo</span> - <span class="i0">Feliĉa, kvankam stranga, ĵus alvenis</span> - <span class="i0">La malamikoj miaj. Nun dependas</span> - <span class="i0">Zenito mia de favora stelo,</span> - <span class="i0">Influon kies devas mi fidele</span> - <span class="i0">Akcepti—aŭ neniam releviĝi—</span> - <span class="i0">Demandoj ĉesu! Vi nun dormi volas—</span> - <span class="i0">Kontraŭbatali tion vi ne povos—</span> - <span class="i0">Filino, ĝin obeu! (<i>Mirando ekdormas</i>).</span></div> - -<p class="near_sig">(<i>Daŭrigota</i>).</p> -</div> - - -<div id="est1-4-16" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">57</p> -<h3>ALILANDAJ KUNBATALANTOJ.</h3> - -<p>Estas bedaŭrinde ke, ĝis la nuna tempo, Germanujo ne estas estinta -grava helpanto al nia Afero. Estas do pli ol ordinara plezuro -lerni, ke Grupo fondiĝis en la ĉefurbo de tiu lando. La "Berlina -Esperantista Grupo" espereble fariĝos centro de multaj estontaj -societoj, kaj ĉiuj Germanaj Samideanoj devas skribi al unu el la -membroj de ĝia estraro. La Hon. Sekretario estas Sinjoro J. Borel, -Prinzenstrasse, 95, Berlin.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Ankaŭ estas plezurege fari anoncon pri alia grupfondiĝo, en pli -malproksima regiono. Ni ĉiuj bone scias ke Meksikujo estas tre riĉa -lando, sed nur antaŭ kelkaj tagoj ĝi aldonis la karan Esperanton al -siaj aliaj trezoroj. La Gazeto <i>El Minero Mexicano</i> enpresis tutan -paĝon pri la fondo de tiu ĉi plej juna grupo, en la Hispana kaj -Esperanta lingvoj, kaj kompreneble tiu ĉi apogo de tia grava -ĵurnalo multe helpos niajn novajn kunbatalantojn.</p> - -<p>La Sekretario estas Doktoro A. Vargas, kiu plezure donos pluajn -sciiĝojn pri ĝi. Ĉar multaj gesamideanoj estas dirintaj, ke -Esperanto pli similas je la Hispana ol je alia ajn lingvo, mi -presigis kelkajn liniojn el tiu ĉi anonco en la lingvo de Cervantes. -Ĉu Esperantistoj, kiuj ne konas la Hispanan lingvon, povos ĝin -kompreni?</p> - -<p lang="es">"Esta dificultad no existe con el Esperanto, que se -presenta humildemente, no para destronar los idiomas existantes, sino -como intermediaro entre todas las naciones."</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Sed, nunatempe, troviĝas pli de Esperantistoj, kiuj parolas la -lingvon de Dante, ol tiun de Cervantes, kaj, eble, frazo en la Itala -lingvo ankaŭ estos komprenebla por tiuj el miaj legantoj, kiuj tute -ne komprenas tiun ĉi belan sudan lingvon. Ni legu eltiraĵon el -"<i>Malta</i>," skribita de la tiea sindonema Sinjoro Dominic Ciantar. -<span lang="it">"L’Esperanto non mira neanche ad abattere alcuna delle lingue; -al contrario esso promette di servire come chiave per acquistarle. -I libri che trattano sullo studio dell’ Esperanto sono oramai -tradotti in diciotto lingue."</span></p> - -<p>Mi esperas, ke la legantaro pardonos tiun ĉi enpreson de lingvo alia -ol la helpo internacia, sed ili estas enkondukitaj, ĉar estus -interese ekscii, kiun el tiuj ĉi du lingvoj pli similas je -Esperanto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Kaj sendube la malmultaj vortoj en la Itala lingvo tre plaĉos al -niaj fervoraj Maltaj Gesamideanoj. Sciigo pri la fondo de forta Malta -grupo (72 membroj) aperis en la Januaro <span class="sc">Esperantist</span>.</p> - -<p>Lia Moŝto Napoleone Tagliaferro, Estro de la Malta Edukafako estas -la Prezidanto de tiu ĉi Societo, kaj Doktoro C. Sammut, Profesoro -ĉe la Universitato, estas Vic-Prezidanto. Plie, je la tago de la -Nova Jaro, la Redaktoro de tiu ĉi Gazeto ricevis tre afablan -leteron, kiu sciigis lin pri lia elektiĝo kiel Hon. Prezidanto de la -Grupo.</p> - -<p>Kvankam li multe klopodadis pri la naskiĝo de la Grupo, li tute ne -atendis tian honoron. Tamen, esperante ke li povu multe helpi siajn -tieajn amikojn dum la estonteco, li dankeme akceptis la honoron, kaj -deziras per la kolonoj de <span class="sc">The Esperantist</span> sendi sian koran -dankesprimon. Kompreneble la Estro de la Grupo estas Doktoro Zamenhof -mem, kiu afable sendis sian gratulon kun la espero ke Maltujo rapide -antaŭmarŝos ĝis la pordoj de akordado internacia.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Sinjoro Jonko Davidov sendis la sekvantan leteron:—</p> - -<blockquote><p class="sc">Estimata Sinjoro,</p> - -<p>"Mi faris sukcesindan paroladon pri Esperanto en la salono de la -Silistra (Bulgarujo) instruista lernejo antaŭ ĉiuj lernantoj -instruistoj, kun permeso de la Direktoro. Post la parolado mi -malfermis senpagan kurson pri Esperanto en la sama lernejo antaŭ 32 -instruistoj, estontaj disvastigistoj de Esperanto. La kurso iras -sukcesplene."</p></blockquote> - -<p>Sinjoro Davidov estas Sekretario de la Silistra Esperanta Klubo, kaj -sendube tiu ĉi kurso tre helpos la aferon en Bulgarujo, kie jam -troviĝas multe da samideanoj.</p> - -<p>Bedaŭrinde, la spaco mankas por la enpreso de la alia letero, kiun -tiu ĉi sinjoro afable estas sendinta, kaj kiu proponis organizon -inter la diversaj grupoj Esperantistaj. Sed la longa letero de -Doktoro Zamenhof jam traktis pri tiu ĉi afero.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>En la komenciĝo de Januaro aperos la unua numero de la <i>Juna -Esperantisto</i>, revuo por gejunuloj redaktata tute en Esperanto. Ĝi -eliros ĉiudumonate (6 numeroj en jaro) po almenaŭ 16 paĝoj -aŭtografie presataj. Ĝia abonkosto estas du frankoj (1/9), kaj la -Redaktoro estas Sinjoro Hector Hodler, 9, Avenue des Vollandes, -Geneva, Switzerland.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La Redaktoro deziras danki la multenombrajn amikojn, kiuj afable -estas sendintaj artikolojn por estontaj ekzempleroj de <span class="sc">The -Esperantist</span>. Malfeliĉe estas tute neeble tuj respondi pri la -taŭgeco kaj presebleco de tiuj ĉi artikoloj, kaj li esperas, ke -amikoj pardonos la neeviteblajn malrapidojn.</p> -</div> - - -<div id="est1-4-17" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">58</p> -<h3>DR. ZAMENHOF PRI AKADEMIO.</h3> - -<p class="center"><span class="sc">Courtrai (Belgujo)</span>, 12<sup>an</sup> <span class="sc">de Januaro</span>.</p> - -<p class="center"><i>Al la Redaktoro de</i> <span class="sc">The Esperantist</span>.</p> - -<p class="sc">Kara Sinjoro Redaktoro,</p> - -<p>En la lasta numero de via tre estiminda ĵurnalo, vi konsentis -publikigi proponon kiun mi, kune kun Sro. Ch. Lambert (pri tio -via ĵurnalo nekorekte raportis), sendis al vi pri kunveno de -Esperantista Kongreso kaj ebla priparolado, tiu-okaze, de la demando -pri Akademio. Petinte nian tre karan Majstron, Dro. Zamenhof, ke li -konigu sian opinion, mi ricevis la jenan gravegan leteron:</p> - -<blockquote><p>"<span class="sc">Kara Sinjoro</span>,—Vian ideon pri la aranĝo de internacia -kongreso de Esperantistoj mi trovas tute bona. Sed por ke tia -kongreso donu al nia afero ne malutilon sed nur utilon, ĝi devas -esti aranĝita laŭ la sekvantaj principoj:</p> - -<p>1. Ĝi devas esti bone kaj zorge aranĝita, havi multe da -partoprenantoj kaj havi la karakteron de granda, solena kaj imponanta -<i>festo</i> de internacia frateco, por ke la gazetoj de la tuta mondo -multe parolu pri ĝi kaj por ke ĝi estu plena de entuziasmo kaj veku -en la tuta mondo entuziasmon kaj deziron aliĝi al ni. Krom paroloj -oni devas aranĝi komunajn kantojn en Esperanto, eble eĉ ian -internacian ludon aŭ publikan konkurson; oni devas aranĝi en ia -granda teatro prezentadon de dramo en Esperanto. Oni devas antaŭe -eksciti la interesiĝon de la tuta urbo, por ke al ĉiuj festoj de la -kongreso venu grandega multo da gastoj ne-Esperantistoj;—per unu -vorto, oni devas fari grandan <i>impreson</i>, kaj devigi la tutan mondon -paroli pri la kongreso.</p> - -<p>2. En la kongreso oni devas paroli pri organizado de nia afero, -reciproka helpo en la batalado, pri rimedoj de propagando, pri kreado -de granda kaj utila literaturo, k.t.p.; sed <i>nenion</i>, absolute nenion -oni devas paroli pri iaj <i>ŝanĝoj</i> aŭ ‘<i>plibonigoj</i>!’ Por ke nia -lingvo atingu sian celon kaj ne disfalu kiel Volapük, ĝi devas -resti por ni absolute <i>netuŝebla</i>, tiel same kiel ĉiu alia lingvo, -en kiu nenia persono ja kuraĝas proponi iajn reformojn, kvankam ĉiu -el tiuj lingvoj estas multe malpli perfekta ol nia.</p> - -<p>Nun al la demando pri Akademio. Jam tre longe mi pensas pri aranĝo -de ia konstanta ‘Centra Komitato’ kiu prezentus per si la plej altan -aŭtoritaton en nia afero kaj kiu sola havus la rajton solvadi ĉiujn -dubojn kiuj aperas en nia afero. Sed tia komitato devos decidadi nur -pri demandoj <i>dubaj</i>; fari iajn <i>ŝanĝojn</i> en la lingvo la komitato -<i>ne</i> havos la rajton. Kun la aranĝo de tia Centra Komitato oni devas -esti tre singarda, por ne fari ian danĝeran paŝon; tial mi nun publike -ankoraŭ nenion parolas pri tio ĉi, sed mi konsiliĝados pri ĝi private -kun diversaj amikoj. Kiam la plano post matura pripenso montriĝos bona, -tiam mi publike proponos al la Esperantistoj efektivigi tiun planon.</p> - -<p>Sed ĉu Centra Komitato estos fondita aŭ ne—tiu ĉi demando tute ne -devas maltrankviligi niajn amikojn. Ĉiaj paroloj pri reformoj aŭ -plibonigoj tute ne devas Vin maltrankviligi, ĉar ili havas nenian -celon nek estontecon. Ĉu centra komitato estos fondita aŭ ne—unu -principo staras kaj devas stari tute forte, kaj la tuta mondo -Esperantista en la nuna tempo komprenas ĝin tre bone kaj certe -batalos unuanime kontraŭ ĉiu ektuŝo de tiu principo; tiu ĉi -principo estas: <i>Simile al ĉiu alia lingvo Esperanto devas esti -rigardata kiel lingvo</i> <span class="sc">formita</span> <i>kaj</i> <span class="sc">netuŝebla</span>. -Paroli pri iaj plibonigoj (se ili estos efektive necesaj) ni povos -nur tiam kiam nia lingvo estos jam <i>oficiale akceptita</i> de la tuta -mondo. <i>Ĝis</i> tiu tempo la netuŝebleco de la lingvo estas la <i>plej -fundamenta</i> kondiĉo por nia progresado.</p> - -<p>Mi parolas tion ĉi ne kiel <i>aŭtoro</i> de la lingvo, sed kiel <i>simpla -esperantisto</i>, kiu ne deziras ke nia afero disfalu kiel la afero de -Volapük. Kiel aŭtoro de la lingvo, mi pli ol ĉiu alia volus ke ĝi -estu kiel eble plej perfekta; por <i>mi</i> la reteniĝado de plibonigoj -estas pli malfacila ol por ĉiu alia; kaj mi eĉ konfesas ke kelkajn -fojojn mi jam estis preta proponi al la Esperantistoj kelkajn -malgrandajn plibonigojn, sed ĝustatempe mi ekmemoradis pri la granda -danĝereco de tia paŝo kaj mi forĵetadis mian intencon.</p> - -<p>Mia opinio ne estas sekreta. Se Vi deziras, Vi povas publikigi mian -leteron.</p> - -<p class="far_sig">Via <br /> - (Subskribite) <span class="sc">Zamenhof</span>."</p></blockquote> - -<p>Antaŭ ĉio, mi deziras tre danki publike nian karan Majstron. -Konsentante konigi sian opinion ne nur pri Kongreso kaj Akademio sed -ankoraŭ pri la "reformoj" de Esperanto, li certe grandege utilis al -nia afero. Poste mi deziras, ĉar kelkaj Esperantistoj neĝuste -komprenis miajn intencojn, publike certigi ke, proponante kunvenon de -Kongreso kaj priparoladon pri Akademio, mi<a href="#fnI.4.1" name="fnrefI.4.1"><sup>[1]</sup></a> nur celis prepari kaj -naski la rimedojn por kontraŭbatali efike la danĝerojn kiuj nune -minacas nian aferon. Mi esperis ke de la Kongreso <span class="pagenum">59</span>devenus -ia aŭtoritato (ĉu ekzistas ia pli dezirinda ol tiu de la genia -kreinto de Esperanto?), ia aŭtoritato kiu povus <i>precipe</i> gardi -kaj konservi nedifektita, for de ĉia ajn "plibonigo," nian karan -lingvon kaj, tiele, ĝin konduki al la triumfo.</p> - -<p>Tial mi estas tre feliĉa ĉar Dro. Zamenhof tiel lertege difinis la -programon kiun plenumos tiu organizaĵo kaj ĉar li tiel energie -protestis kontraŭ la rolo <i>reformada</i> kiun kelkaj Esperantistoj -deziris altrudi al ĝi. De nun do ne plu estas necese disputadi pri -Akademio: ni konfideme atendu la tagon kiam ĝin efektivigos Dro. -Zamenhof. Kaj, ĝis tiu tago, ni unuanime konsideru la aŭtoron de -Esperanto kiel <i>nian solan aŭtoritaton</i>: ni petu pri liaj konsiloj -por solvi niajn dubojn kaj <i>ni uzu neniun novan vorton ne aprobitan -de li</i>.</p> - -<p>La energia letero de Dro. Zamenhof mirinde forigos ĉiun mallumon, -ĉiun dubon kaj montros al la Esperantistoj la erarigan kaj -allogantan vojon de la malsukceso sed ankaŭ tiun de la triumfo.</p> - -<p>Ĉiuj Esperantistoj, Esperantistaj grupoj kaj ĵurnaloj nun densiĝu -ĉirkaŭ nia kara Majstro, ili tre konvinkiĝu pri la vereco de liaj -paroloj kaj neniam forgesu ke <i>nur per la unueco de la lingvo kaj la -unuiĝo de la koroj ni ricevos la venkon</i>!</p> - -<p>Volu akcepti, Kara Sinjoro Redaktoro, mian plej koran saluton.</p> - -<p class="sc far_sig">Maurice Seynaeve,<br /> - Belgujo.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.4.1"></a> <a href="#fnrefI.4.1">[1]</a> -Oni volu rimarki ke tia estas mia propra, tute persona opinio. -</p> - - -<p>N.B.—La Redaktoro deziras korege danki Doktoron Zamenhof pro la -sendo de tiu ĉi letero. Estas tute necese ke ĉiuj amikoj de la -lingvo internacia kunlaboru pro la dezirata celo harmonie, kaj -akcepti la lingvon tiel kiel ĝi nun estas. La kolonojn de <span class="sc">The -Esperantist</span> ne estas malfermiĝitaj por la enpreso de "plibonigo" -ia, al la nuna tempo, ĉar, sub la estreco de Doktoro Zamenhof -la afero jam estas bonege progresinta kaj la lingvo plaĉas -al ĉiulandanoj. Nunatempe Esperanto enhavas unu grandan -malfacilaĵon kiu multe malhelpas ĝian universalan alprenon: La -akcentoj sur la literoj! Sed Dr. Zamenhof bone komprenis tiun ĉi -fakton, kaj diris ke oni ĉiam povas anstataŭi ilin per la litero -"H." Estas multaj kaŭzoj kiuj forigos ilin. Presistoj ne havas ilin: -Telegrafistoj ne akceptas ilin, eĉ en landoj kies naciaj lingvoj -enhavas akcentojn: Maŝinkompostado neebligas ke oni uzu ilin. k.t.p. -Kompreneble tiuj ĉi plene sufiĉas por ke akcentoj estu forigitaj. -Tiu ĉi gazeto eble devos per maŝinkompostado presiĝi. Tamen ni -scios kion fari kiam tiu ĉi tempo alvenos. Se iaj el la proponitaj -anstataŭaĵoj ne plaĉas al la Angla okulo, ni ĉiam memoru ke aliaj -certe ne plaĉas al la Itala okulo (ch, gh.) k.t.p. Estas tute neeble -ke oni povu elekti signojn kiuj plene akordiĝus kun ĉiuj la naciaj -lingvoj.</p> - -<p><i>Unueco estas forteco! Ni do unuiĝu pri tiu ĉi necesega -anstataŭaĵo.</i></p> -</div> - - -<div id="est1-4-18" class="booklist"> -<p>For the convenience of Esperantists, all works dealing with the -language can now be obtained by writing to the Librarian, P. Howard, -Esq., The Bungalow, Cranes Park, Surbiton, Surrey.</p> - -<p>The books most read are:—</p> - -<p>"Student’s Complete Textbook," by J. C. O’Connor, B.A., 1s. 8d., post -free (revised edition).</p> - -<p>"Thirty five Exercises with Keys," by A. Motteau, 1s. 3d., post free -(6 copies for 6s. 6d.).</p> - -<p>"No. 52," a short Grammar, by the Hon. R. H. Geoghegan. Price 7d., -post free. This is a capital preliminary work for giving to friends -to arouse their interest. For this purpose we will supply -<i>subscribers</i> with 6 copies for 2s. 6d., post free.</p> - -<p>Three Tales by Tolstoy and Pushkin, 1s. 1d.</p> - -<p>Fundamenta Krestomatio; Dr. Zamenhof, 3s. 4d.</p> - -<p>"Hamlet," translated by Dr. Zamenhof, 2s.</p> - -<p>Grammar in French or German, 1s. 6d.</p> - -<p>Commentaire in French, 2s.</p> - -<p>Prose Selections, 2s. 6d. and 1s. 6d.</p> - -<p>Stories from back "L’Espérantistes," 2d. each.</p> - -<p>"Tourist’s Phrase-Book," in 6 languages, 6d.</p> - -<p>Esperanta Sintakso de P. Fruictier, 1s. 6d.</p> - -<p>The following monthly magazines can be obtained. The annual -subscriptions are:—</p> - -<p>"La Lingvo Internacia," printed wholly in Esperanto, 3s. 6d.</p> - -<p>"L’Espérantiste," in French and Esperanto, 4s.</p> - -<p>"La Lumo," in French, English, and Esperanto, 2s. 6d.</p> - -<p>"La Belga Sonorilo," in French, Flemish, and Esperanto, 2s. 6d.</p> - -<p>"La Bohema Esperantisto," in Czech and Esperanto, 3s.</p> - -<p>"La Rondiranto," in Bulgarian and Esperanto, 3s.</p> - -<p>The new "Internacia Medicina Revuo" will appear every two months. -Subscription 6s. 6d. per annum.</p> - -<p>The English-Esperanto and Esperanto-English Dictionaries, 2s. 6d. -each.</p> - -<p>"French-Esperanto Vocabulaire," 2s. 6d.; "Esperanto-French -Dictionnaire," 1s. 6d.</p> - -<p>"Braille Instruction-Book for the Blind," 4s.</p> - -<p>Translation of the above into English, 6d.</p> - -<p>Neat star-shaped Badges, for use when travelling, are kept in stock. -Price 9d. each.</p> -</div> - - -<div id="est1-4-19" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">60</p> -<h3>GIGANTO MALESPERO.</h3> - -<p class="center">Eltiraĵo el "LA PROGRESADO DE LA PILGRIMANTO" DE JOHANO BUNJANO,<br /> -tradukita de JOSEPH RHODES.</p> - -<p>Nun estis ne malproksime de tiu ĉi loko kastelo nomita Duba Kastelo, -kies posedanto estis Giganto Malespero, kaj estis sur lia bieno ke -ili nun dormis; tial li, levigante sin en la frua mateno, kaj -promenante sur siaj kampoj, kaptis Kristanon kaj Esperemon dormantajn -sur siaj teroj. Tiam, per timiga kaj malamika voĉo li ordonis ke ili -vekiĝu, kaj demandis ilin de kie ili venis, kaj kion ili faris sur -liaj teroj. Ili respondis ke ili estas pilgrimantoj, kaj ke ili -perdis la vojon. Tiam diris la giganto—Vi dum tiu ĉi nokto pekis -kontraŭ mi, piedbatante kaj kuŝante sur miaj teroj, kaj tial vi -devas iri kun mi. Tiel ili estis devigitaj iri, ĉar li estis pli -fortika ol ili. Ankaŭ; ili ne povis nur iom diri, ĉar ili sin sciis -kulpaj. La Giganto tial forpelis ilin antaŭ li kaj enmetis ilin en -sian kastelon en tre malluman subteran malliberejon, kiu estis -malkomforta kaj malbonodora. Tie ĉi, do, ili kuŝis de Merkredo -matene ĝis Sabato nokte, sen unu peco da pano aŭ guto da trinkaĵo, -aŭ lumo, aŭ iu por demandi kiel ili sanas. Ili estis do, en malbona -stato, kaj malproksime de amikoj kaj konatuloj. Nu, en tiu ĉi loko -Kristano havis duoblan malĝojon, ĉar estis per lia nekonsiderita -konsilo ke ili estis alportitaj en tiun ĉi mizeregon.</p> - -<p>Nu, Giganto Malespero havis edzinon, kaj ŝia nomo estas Senkonfido. -Tial, kiam li kuŝiĝis, li rakontis al sia edzino tion, kion li -faris: nome ke li prenis duon da kaptitoj, kaj ĵetis ilin en sian -malliberejon ĉar ili piediris senpermese sur liaj teroj. Tiam li -demandis de ŝi, ankaŭ, kion li plej bone devas fari je ili. Tiel -ŝi demandis de li, kiaj ili estas, de kie ili venas kaj kien ili -iras; kaj li diris al ŝi (ĉion). Tiam ŝi konsilis lin ke, tiel -baldaŭ kiel li estos leviĝinta je la mateno, li devus bati ilin -senkompate. Tiel, kiam li estis leviĝinta, li alprenas al si pezan -sovaĝpomarban bastonegon, kaj iras malsupren en la malliberejon ĉe -ili, kaj unue riproĉas ilin kvazaŭ ili estas hundoj, kvankam ili -neniam diris al li unu malŝatan vorton; tiam li atakas ilin kaj -bategas ilin tiamaniere ke ili ne povas helpi sin, aŭ sin turni sur -la planko. Tion farinte, li eliras, kaj lasas ilin kunsimpatii ilian -doloron, kaj malĝoji sub ilia mizerego; tiel la tutan tiun tagon ili -pasigis sian tempon, nenion farante sed sopirante kaj maldolĉe -ploregante. La proksiman nokton ŝi, parolante kun sia edzo plie pri -ili, kaj sciiĝante ke ili ankoraŭ vivas, inspiris al li, ke li -konsilu ilin mortigi sin; tiel, kiam mateno alvenis li iras al -ili en malamika maniero kiel antaŭe, kaj vidante ke ili estas -tre doloraj pro la batoj kiujn li donis al ili la antaŭan tagon, -li diras al ili ke, ĉar ili espereble neniam povus eliri el tiu -loko, ilia sola rimedo estus tuj fari finon de si mem aŭ per -tranĉilo aŭ ŝnuro aŭ veneno; ĉar, kial, diris li, vi elektus -vivi, vidante ke la vivo estas akompanita de tiel multe da -maldolĉeco? Sed ili petis ke li liberigu ilin. Je tiu li malbelege -rigardis ilin, kaj ĵetante sin sur ili, sendube estus mortiginta -ilin li mem, sed ke li falis en unu el siaj kutimaj konvulsioj (ĉar -kelkafoje en sunbrila vetero li falis en konvulsioj) kaj perdis dum -kelke da tempo la uzon de siaj manoj; tial li sin eltiris kaj lasis -ilin, kiel antaŭe, konsideri kion fari. Tiam la malliberuloj -interparoladis inter si ĉu estas pli bone preni lian konsilon aŭ -ne; kaj tiel ili ekparoladis:—Frato, diris Kristano, kion fari? -La vivo, kiun ni nun vivas estas mizera. Miaparte, mi ne scias, ĉu -estas pli bone vivi tiamaniere, aŭ morti tuj. Mia animo elektas -sufokiĝon plivole ol vivon. Kaj la tombo estas pli senĝena por mi -ol tiu ĉi kelmalliberejo! Ĉu ni devas esti konsilataj de la -Giganto?</p> - -<p>Esperemo.—Ja, nia nuna stato estas terura, kaj morto estus pli -bonvena al mi ol ĉiam tiele resti. Sed ankoraŭ ni konsideru, la -Sinjoro de la lando al kiu ni iras estas dirinta. "Ci ne devas fari -mortigon"—ne, ne al alia homo; multe pli, do, ni estas malpermesitaj -preni la konsilon de la Giganto mortigi nin mem. Cetere, li kiu -mortigas alian nur faras mortigon sur lian korpon, sed kiam oni -mortigas sin, tiu estas mortigi samtempe korpon kaj animon. Kaj plie, -mia frato, ci parolas pri senĝeno en la tombo; sed ĉu ci forgesas -la inferon, kien certe la mortiginto iros? Ĉar "nenia mortiginto -havas eternan vivon." Kaj ni konsideru ree, ke la tuta leĝo ne estas -en la mano de Giganto Malespero. Aliaj, ĝis tio, kion mi povas -trovi, kaptiĝis de li same kiel ni, kaj ili ankoraŭ forkuris el -siaj manoj. Kiu scias ĉu Dio, kiu la mondon faris, ne volos igi -tiamaniere ke Giganto Malespero mortu; aŭ ke kelkatempe li forgesu -enŝlosi nin; aŭ ke li baldaŭ povos esti prenita de alia el siaj -konvulsioj antaŭ ni, kaj perdi la uzon de siaj membroj. Kaj se iam -tio reokazos, miaparte mi decidiĝas fortigi mian viran koron, kaj -fari mian eblon por eliri el sub lia mano. Mi estas malsaĝulo ke mi -ne provis ĝin fari antaŭe; sed tamen, mia frato, ni estu paciencaj -kaj ni <span class="pagenum">61</span>suferu iom plu; eble la tempo alvenos, kiu donos al ni -ĝojan liberon; sed ni ne fariĝu niaj memmortigantoj. Per tiuj ĉi -vortoj Esperemo nuntempe moderigis la animon de sia frato; kaj -tiamaniere ili daŭris kune en la mallumo tiun ĉi tagon, en sia -malĝoja kaj dolora stato. Nun, kiam la noktiĝo alproksimiĝis, la -Giganto ree malsupreniras en la kelon por vidi ĉu siaj kaptitoj -ankoraŭ prenis sian konsilon; sed kiam li estas tien alveninta, li -trovas ilin vivaj, kvankam, vere, nur vivaj; ĉar nun de manko de -pano kaj akvo, kaj pro la vundoj ricevitaj kiam li bategis ilin, ili -apenaŭ povas plu fari ol spiri. Sed, mi ripetas, li trovis ilin -vivaj; je kio li ekkoleregis kaj diris al ili ke, ĉar ili malobeis -konsilon sian, estos pli malbone por ili ol se ili neniam estis -naskitaj.</p> - -<p>Je tio ĉi ili tre tremis, kaj mi pensas ke Kristano svenis, sed li -retrovante sin iom, ili reprenis sian interparoladon pri la konsilo -de la Giganto, kaj ĉu ankoraŭ estus pli bone ĝin sekvi aŭ ne. Nun -Kristano ree ŝajnis esti preta tiel fari; sed Esperemo faris sian -duan respondon jene:—Mia frato, diris li, ĉu ci ne rememoras kiel -kuraĝa ci estis antaŭe? Apoliuno ne povis premegi cin, nek tiel -povis fari ĉiuj, kiujn ci aŭdis, aŭ vidis, aŭ sentis en la Valo -de la Ombro de Morto. Kiajn malfacilaĵojn, teruron kaj miregon ci -jam trapasis, kaj ĉu ci estas nun nur timoj? Ci vidas ke mi ankaŭ -estas en la subtera malliberejo kun ci, mi kiu estas nature homo tre -plimalforta ol ci; ankaŭ tiu ĉi Giganto vundis min same kiel ci, -kaj forprenis la panon kaj akvon de mia buŝo, kaj kun ci mi -malĝojas sen la lumo. Sed iom pli ni ekzercu la paciencon. -Rememorigu kiel ci kondutis cin vire ĉe Vaneca Foiro, kaj ne estis -timigita nek per la Ĉeno nek la Kaĝo, nek ankoraŭ per la sanga -morto. Tial almenaŭ por eviti la honton en kiu ne estas deca ke oni -trovas Kristanon, ni fortigu nin pacience kiel eble plej bone.</p> - -<p>Nu, la nokto estante reveninta, kaj la Giganto kaj lia edzino -estantaj lite, ŝi demandis al li pri la kaptitoj, kaj ĉu ili -ankoraŭ prenis lian konsilon. Al kio li respondis—Ili estas -obstinaj friponoj; ili elektas prefere porti ĉiujn fortuzojn al -formortigi sin. Tiam diris ŝi—Konduku ilin en la kastelan korton -morgaŭ, kaj montru al ili la ostojn kaj kraniojn de tiuj, kiujn ci -jam estis mortigintaj; kaj kredigu ilin ke, antaŭ semajno finiĝos, -ci disŝiros ilin, kiel ci faris al iliaj kunuloj antaŭe. Tiel, kiam -tagiĝis, la Giganto ree iras ĉe ili, kaj kondukas ilin en kastelan -korton, kaj montras al ili laŭ la ordono de sia edzino. Tiuj ĉi, -diras li, estis antaŭe pilgrimantoj kiel vi; kaj ili pekiris sur -miajn terojn kiel vi faris; kaj kiam plaĉis al mi, mi disŝiris -ilin, kaj tiamaniere mi faros al vi post dek tagoj. Reiru malsupren -ĉe via kelo! Kaj tiel dirante, li batis ilin laŭlonge la tuta vojo -tien. Ili kuŝis, do, la tutan Sabaton en dolorega stato kiel antaŭe. -Nu, kiam la nokto alvenis, kaj kiam Sinjorino Senkonfido kaj ŝia -edzo la Giganto kuŝiĝis, ili rekomencis sian interparoladon pri -siaj malliberuloj; kaj plie la maljuna Giganto miris ke li povis -nek per siaj batoj nek konsilo finigi ilin. Sur tio, sia edzino -respondis. Mi timas, ŝi diris, ke ili vivadas esperante ke -oni alvenos kaj liberigos ilin, aŭ ke ili posedas ŝlosajn -malfermilojn ie, per kiuj ili esperas forkuri. Ĉu vi tiel -diras, karino mia? respondis la Giganto, mi ekzamenos ilin -la proksiman matenon.</p> - -<p>Nu, Sabate ĉirkaŭ noktomezo, ili komencis preĝi, kaj daŭrigis -preĝi ĝis preskaŭ tagiĝo. Nu, iom antaŭ ol la taglumo, la bona -Kristano, kiel unu duonmirigita, eksplodis en tiun ĉi pasian -paroladon. Kia malsaĝulo, diris li, mi estas, tiamaniere kuŝi en -malbonodora kelmalliberejo, kiam mi povis egale promenadi en -libereco: Mi havas ŝlosilon en mia brusto nomitan Promeso, kiu -malfermos, mi estas certigita, ian ŝloson en Duba Kastelo. Tiam -diris Esperemo. Tio ĉi estas bona sciigo; bona frato, ektiru ĝin el -cia brusto kaj provu. Tiam Kristano eltiris ĝin el sia brusto kaj -komencis provi ĉe la pordo de la kelo, kies riglilo, kiam li turnis -la ŝlosilon, cedis kaj la pordo subite kaj facile malfermiĝis, kaj -Kristano kaj Esperemo ambaŭ eliris. Tiam li iris al la ekstera -pordo, kiu kondutas en la kastelan korton, kaj per lia ŝlosilo -malfermis tiun pordon ankaŭ. Post tiu, li iris al la fera pordego, -ĉar estis necese ke oni devu malfermi tiun ankaŭ; sed tiu ŝloso -funkciis infere malfacile, ankoraŭ la ŝlosilo malfermis ĝin. Tiam -ili elpuŝis la pordegon malferme por forkuri rapide; sed tiu pordego -malfermante faris tian krakadon ke ĝi vekigis Giganto Malesperon, -kiu rapide levigante sin por sekvi siajn kaptitojn, sentis siajn -membrojn malapogi sin; ĉar siaj konvulsioj sin reprenis, tiel ke li -ne iel povis kuri post ili. Tiam ili piediris kaj atingis la Reĝan -ĉefvojon kaj tiel estis savaj, ĉar ili estis ekster lia regeco.</p> -</div> - - -<div id="est1-4-20" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">LA SPEGULO.</h3> -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Knabineto sin admiris</span> - <span class="i0">En spegulo.—"Dio gardu</span> - <span class="i0">Ke vi tion tro rigardu!"</span> - <span class="i0">Ĝin patrin’ prenante diris.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Vidi min mi multe volas!"</span> - <span class="i0">Krias tuj la filineto—</span> - <span class="i0">Kun malbela grimaceto,</span> - <span class="i0">Tre kolere ŝi parolas—</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Vidu do grimaculinon</span> - <span class="i0">Kiun krie vi alvokas!</span> - <span class="i0">Malobeis ŝi patrinon ...</span> - <span class="i0">La spegulo nun ŝin mokas!"</span></div> -</div> - -<p class="sc near_sig">A. Motteau.</p> -</div> - - -<div id="est1-4-21" class="letters"> -<p class="pagenum">62</p> -<h3>CORRESPONDENCE NOTES.</h3> - -<p>Several enquirers have written for information as to the method of -dividing the words in Esperanto. No rule seems to exist. The usual -custom is to divide them according to their pronunciation, and not -etymologically. Take the word <i>Krajonon</i> for example. When split up -into syllables, this reads kra-jo-non, and is pronounced -krah-yoh-nohn.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>F.G.R. of Nottingham is a most energetic supporter of our Cause, for, -in addition to lecturing on Esperanto, he has carefully studied the -vocabulary in the Text-book, comparing the two parts. As a result -of this examination he has found many items which are of general -interest. On page 133 <i>Rent</i> is given as <i lang="eo">Rento</i>, whereas on page 154 -<i lang="eo">Lui</i> is given as meaning <i>to rent</i>. This is quite correct, for, in -the first instance, <i>rent</i> is <i>income</i>, rent roll; in the latter -case, of course, it signifies <i>hire</i>. "One word, one meaning," is an -Esperanto maxim. The word <i lang="eo">Makleristo</i> also presented difficulty, as -the simple verb <i lang="eo">Makleri</i> is not given. It means <i>to do the business -of a broker</i>. Hence <i lang="eo">Makleristo</i> is <i>a broker</i>.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>I must thank the many friends who have kindly written pointing out -Press errors in <span class="sc">The Esperantist</span>. While regretting that it is -impossible to eliminate these altogether, a monthly errata list of -the preceding Gazette is not necessary, unless the errors be of real -consequence. I must, however, in justice to the authors, call -attention to the following unaccountable slips in previous numbers. -On page 43 the saying of Napoleon was incorrectly given as -<i lang="eo">Milcentjaroj vin rigardas</i>. It should, of course, have been -<i lang="eo">Kvardek centjaroj</i>. Also Mr. Motteau calls attention to the -following errata in <i lang="eo">La Ventego</i>. Page 21, Scene 2, line 4, should -read <i lang="eo">Ĉiel’ malbonodoran peĉon vomi</i>, and the last line but three -on page 40 should read <i lang="eo">Privilegio ĉian li posedis</i>.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>While referring to the correspondence on matters connected with -<span class="sc">The Esperantist</span>, friends are requested to always write to -the Editor direct, contributors being responsible for only those -items which bear their signatures. By so doing, friends will save -time and trouble to themselves and others who have no official -connection with the Gazette.</p> - -<hr class="short" /> - -<p><span class="sc">Dear Sir</span>,—I was much interested to see, in the January -<i>Gazette</i>, a short article by Esperantisto 8105 on the Esperanto -rendering of the preposition "of," and I am sure that many of us -found the information therein very useful. The gifted author of our -language has told us that "<i lang="eo">ĉiu prepozicio havas difinitan kaj -konstantan signifon</i>"; it is of the utmost importance, therefore, -that we should endeavour to find out what prepositions in our -national languages correspond with those he has selected. With this -object I hope from time to time, as the Editor may permit, to give -lists of sentences, illustrating curious usages, not only of -prepositions, but also of other words which offer difficulty to -English-speaking peoples.</p> - -<p>The following phrases deal with the preposition "By."</p> - -<p style="font-weight:bold;margin-left:2em;">BY.</p> -<table> -<tr><td>He is loved by all his friends,</td> - <td>Li estas amata <i>de</i> ĉiuj siaj amikoj.</td></tr> - -<tr><td>He was holding him by the neck by (or with) both hands,</td> - <td>Li tenadis lin <i>je</i> la kolo <i>per</i> ambaŭ manoj.</td></tr> - -<tr><td>The little boy returned home quite by himself,</td> - <td>La knabeto revenis domen tute <i>per</i> si mem.</td></tr> - -<tr><td>He left the town by a by-way,</td> - <td>Li eliris la urbon <i>per flanka</i> vojeto.</td></tr> - -<tr><td>I want to stand by mother,</td> - <td>Mi volus stari <i>apud</i> la patrino.</td></tr> - -<tr><td>I stood by while he talked with his friend,</td> - <td>Mi staris <i>apude</i>, dum li paroladis kun sia amiko.</td></tr> - -<tr><td>Not even a mouse ran by,</td> - <td>Eĉ muso ne <i>preter</i>kuris.</td></tr> - -<tr><td>In this minute two ladies passed us,</td> - <td>En tiu ĉi minuto iris <i>preter</i> ni du sinjorinoj.</td></tr> - -<tr><td>I went by the windows of the house,</td> - <td>Mi iris <i>preter</i> la fenestroj de la domo.</td></tr> - -<tr><td>I am remaining here by the advice of my doctor,</td> - <td>Mi restadas tie ĉi laŭ la konsilo de mia kuracisto.</td></tr> -</table> - -<p class="sc near_sig">Esperantist 7809.</p> -</div> - - -<div id="est1-4-22" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">63</p> -<h3>DIVERSAJ AVIZOJ.</h3> - -<p>Notice is hereby given that, by the kind permission of M. Themoine, -the Free Class at The Gouin School (34, Harrington Road, near South -Kensington Station) will be held on Wednesday, at 6.30, instead of -Monday, commencing on February 3rd. Mr. E. A. Millidge has kindly -consented to preside. The other free classes continue as before.</p> - -<p>On Thursdays, 6.30, at The Gouin School, 16, Finsbury Circus, E.C., -followed at 8 o’clock by a Conversation Class. For further -particulars write to Miss Schafer, 8, Gloucester Crescent, Regent’s -Park, N.W.</p> - -<p>Every Tuesday, at The Raleigh College, Brixton Hill, S.W., at 8 p.m.</p> - -<p>Every Tuesday, at The Commercial College, Woodgrange Road, Forest -Gate, E., at 7.45.</p> - -<p>Every second Monday in the month there is a Reading Circle at Mowbray -House, Norfolk Street, Strand, at 6.30.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Kvankam la Esperanta movado estas tiel juna inter ni, Anglujo jam -komencas disvastigi la lingvon tra la mondo. Estas malfeliĉe, ke du -el niaj plej agemaj kunverkantoj estas devigitaj forvojaĝi, unu al -Hindujo, kaj alia al Aŭstralujo, sed, kvankam ni Londone perdas, -sendube tiuj ĉi novaj teroj por la lingvo multe gajnos per la -sindonemeco de ambaŭ el tiuj ĉi Esperantistoj. Al ili, kaj al la -rezultato de iliaj klopodoj, ni sendas ĉiujn bondezirojn.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>En la lasta Esperantist troviĝis tri problemoj kies solvojn nun -aperos. (I). Milion’, Milton’. (II.) Anas’, Ananas’, amas’. (III.) -Knab’, Bank’. Aglo, Olga.</p> - -<p>Estis proponite presigi la nomojn de la divenintoj, sed tiel granda -nombro de legantoj estas eltrovintaj la solvojn, ke spaco tute -mankas. Se iu el ili ne estas ricevintaj la dekduon da Esperantaj -poŝtkartoj, ni petas, ke ili sciigu nin.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La Societo Esperanta Kiĥlie estas ĝuinta la viziton de Sveda -Samideanino, Fraŭlino Hilda Cederblad, kiu espereble, havos feliĉan -tempon kunparolante kun Anglaj Esperantistoj. Sendube la interŝanĝo -de pensoj kun anoj de aliaj landoj estas la plej bona ilo por lerni -Esperanton.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Plezure ni ricevis <i>The Indian Magazine</i> (price 3d. from Messrs. -Phillips, 121, Fleet Street) kaj legis la tuton de la interesa -parolado de Dr. Pollen, C.I.E., pri kiu estis anonco en nia Januara -numero. Dek tri paĝoj de tia legindaĵo devas esti sufiĉaj por puŝi -kelkajn Esperantistojn ke ili aĉetu la gazeton.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Inter la Esperantistoj en Newcastle-on-Tyne estas tri fremdaj -konsuloj. Kompreneble, konsulo estas unu el la unuaj por ekkoni la -utilaĵojn de lingvo internacia, sed estas grava fakto ke, en tiu -urbo, la reprezentantoj de Unuigitaj Ŝtatoj, Italujo kaj Belgujo -estas Esperantistoj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Jen interesega letero de sindonema apoganto.</p> - -<p>"<span class="sc">Estimata Sinjoro Redaktoro</span>,—Ĝis nun mi neniam legis ion, -aŭ en la Esperantaj Gazetoj, aŭ en la korespondado pri la utileco -kaj facileco de la lingvo Esperanto en aliaj ĵurnaloj, pri la -instruado de ĝi al geknaboj, kiuj nur lernis siajn patrujajn -lingvojn. Certe mi ofte ricevis poŝtkartojn de Francaj knaboj, kiuj -diras ke ili eklernas Esperanton, kaj kolektas ilustritajn -poŝtkartojn aŭ poŝtsignojn k.t.p. Sed tiuj ĉi, kredeble, jam -eklernis aliajn lingvojn. Ĉu neniu el niaj patroj Esperantistaj -ekinstruas al siaj infanoj Esperanton? Kial ne? Sendube estus tre -bone. Knaboj kaj knabinoj lernante fremdajn lingvojn ne kuraĝas -paroli aŭ skribi ilin kaj, ordinare, ne havas ian okazon por -parolado kaj skribado. Sed kiom da knaboj estus feliĉaj se ili povus -korespondadi pri kolektoj de poŝtsignoj, aŭ pri ludoj, objektoj de -naturscienco k.t.p. se ili lernus, ke nun ekzistas lingvo tre facila -por interrilatoj kun alilandaj knaboj.</p> - -<p>Esperanto estas la plej viva kaj plej sana el ĉiuj lingvoj, ĉar ĝi -ne naskiĝis infaneto, sed maturaĝa, kaj ili ŝanĝiĝis kaj -maljuniĝis.</p> - -<p>Bone estus memori, ke ni estas la idoj de la estinteco, sed pli bone -ke ni estas la patroj de la estonteco, kaj Esperanto ne estas nur -praktika lingvo por hodiaŭ sed ĝi alrigardas la estontan -progresadon de la homaro, kaj povas konigi nin kun ĉiuj alilanduloj, -kiujn ni nomas, sed sen ia kompreno de la vorto, niaj <i>fratoj</i>.</p> - -<p>Kun respektaj salutoj, Via, Esperantisto, 4686."</p> - -<p>Vere signifa letero! Mi bone memoras ke, estante en Havro, mi -renkontis du belajn infanetojn, kiuj bone parolis Esperanton, kiun -zorge instruis je ili la gepatroj. Kaj ŝajne infanoj tre amas -Esperanton. Certe en Anglujo, mi ĉiam observis, ke la plej -interosituloj estas ofte geknaboj. Eble la propono, ke ili eklernu -tian novan lingvon, enhavas iom da novaĵo, kaj tial estas precipe -interesa. Sed ne estas dubeble, ke la studio de Esperanto plene -taŭgas por la instruado de infanoj, ĉar ĝi estas lingvo facila, -senescepta, kaj logika, kaj, pli ol ĉia, la lernantoj de Esperanto -devas <i>pripensi</i>, ne nur <i>memori</i>.</p> -</div> - - -<div id="est1-4-23" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">64</p> -<h3>PRI SCIENCAJ AFEROJ.</h3> - - -<p>Provoj estos farintaj de Doktoro de Forest por plirapidigi la -elsendon de signaloj. Antaŭ malmultaj tagoj li sukcese signalis -po tridek vortoj dum minuto, kaj li kredas ke li povos signali po -kvindek vortoj dum minuto, per sia sistemo kiu malsimilas al tiu -de Signor Marconi. Membroj de la Poŝtoficejo kaj de la Mar- kaj -Militafakoj ĉeestis ĉe tiuj ĉi provoj apud Holyhead.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La elektra forigo de nebulo, pri kiu sukcesaj eksperimentoj jam estas -faritaj, estos, kiam perfektigita, utilega sur la maro. Sir Oliver -Lodge,<a href="#fnI.4.2" name="fnrefI.4.2"><sup>[2]</sup></a> kiu laboras pri tiu ĉi afero kaj kiu ĝis nun sukcesis, -komencos eksperimentojn sur la rivero Mersey. Li starigos sur ĉia -bordo mastojn, tiuj je unu flanko havos flamojn pozitive ŝarĝitajn, -kaj je la alia, havos malpozitivajn flamojn. Por fari tiujn ĉi -provojn, oni devas uzi fluon de pli ol 100,000 voltoj. Oni esperas -ke, per tiu ĉi ilo, oni povos klarigi la riveron je nebuloj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Antaŭ ne longe Sinjoro Curie, paroladante en Parizo pri Radiumo, -montris ke ne estas eble ŝarĝi elektroskopon kiam radiumo -apudestas. Por tiun ĉi efektivigi oni devis kovri la radiumo per -dika kovrilo de plombo, kaj ĝin porti al la malproksima fino de -la ĉambro. Tiam, kiam la elektroskopo estis ŝarĝita, ĝi tuj -disŝarĝiĝos kiam la radiumo estas apudportita.</p> - -<p class="sc far_sig">Esperantist 8105.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.4.2"></a> <a href="#fnrefI.4.2">[2]</a> -Sir Oliver Lodge afable skribis al ni kaj permesis ke ni traduku lian famegan -paroladon pri radiumo en "<i>nian kuriozan lingvon</i>"; sed, ĉar la tuton -de la legantaro eble jam estas legintaj tiun ĉi artikolon, ni esperu ke -Sir Oliver Lodge baldaŭ bonvolos sendi alian interesaĵon. Kaj ni -ankaŭ esperu ke ĝi estu Esperanteskribita. -</p> - -</div> - -<div id="est1-4-24" class="proverbs" lang="eo"> - -<h3>ITALAJ PROVERBOJ.</h3> - -<p>1. Blindulo ne povas juĝi pri koloroj.</p> - -<p>2. La amboso daŭras pli longatempe ol la martelo.</p> - -<p>3. Ĉiu forpelu la muŝojn per sia propra vosto.</p> - -<p>4. Dio donacas filojn, sed la diablo nevojn.</p> - -<p>5. Pli bone estas ovo hodiaŭ, ol kokino morgaŭ.</p> - -<p>6. La sama fajro purigas oron kaj konsumas pajlon.</p> - -<p>7. Bona kuracisto neniam prenis medicinon.</p> - -<p>8. Pli bone estas fali de la fenestro ol de la tegmento.</p> - -<p>9. Ne estas hundo kiel ajn malbona, kiu ne skuas sian voston.</p> - -<p>10. Kiu ne ludas (hazarde) gajnas sufiĉe.</p> - -<p class="near_sig">(4686).</p> -</div> - - -<div id="est1-4-25" class="poetry"> -<h3 class="poem-header">THE HYMN OF THE ESPERANTISTS.</h3> - - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">A mighty voice is sounding thro’ the world,</span> - <span class="i4">The sons of men at last awaking</span> - <span class="i2">To keener hatred of the wrongs of war</span> - <span class="i2">Than ever rankled in their hearts before;</span> - <span class="i0">A snow-white banner to the winds unfurled</span> - <span class="i4">The power of the sword is breaking!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Beneath this symbol of a sacred hope</span> - <span class="i4">Warriors of Peace in hosts assemble;</span> - <span class="i2">They battle not with sceptre or with crown;</span> - <span class="i2">They fight to break the age of barriers down</span> - <span class="i0">That sever man from man. With these they cope,</span> - <span class="i4">And now the walls are set a-tremble.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Soon they shall totter to the waiting dust,</span> - <span class="i4">The might of love no more attending,</span> - <span class="i2">And by the blessing of a common tongue,</span> - <span class="i2">The visioned peace that countless bards have sung</span> - <span class="i0">Shall live in truth; the flashing sword shall rust,</span> - <span class="i4">No lust of blood its aid demanding!</span></div> -</div> - -<p class="sc near_sig">Fred Crook.</p> -</div> - - -<div id="est1-4-26" class="poetry"> -<h3 class="poem-header">LIMERICK IN ESPERANTO.</h3> - -<div class="verse" lang="eo"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Estis foje junul’ en Armagh</span> - <span class="i0">Kiun glutis grandega boa’</span> - <span class="i0">Oni lin tuj eltiris</span> - <span class="i0">Kaj li poste diris:</span> - <span class="i0">"Estas varmege en la boa’!"</span></div> -</div> - -<p class="sc near_sig">Esperantist 7891.</p> -</div> - - -<div id="est1-4-27" class="article" lang="eo"> -<h3>ĈU VI ESTAS PRETA?</h3> - -<p>En tago la maljuna Rothschild en Frankforto venigis en sian oficejon -sian ĉefoficiston, kaj demandis lin kiom da tagoj li bezonos por -pretiĝi je vojaĝo en Amerikon. (La firmo Rothschild intencis tie -fondi branĉbankon).</p> - -<p>Pripensinte la aferon, la oficisto diris: "post dek tagoj mi estos -preta." "Nu" respondis Rothschild, "mi sciigos al vi se mi postulos -viajn servojn." Tiam li vokis alian oficiston, al kiu li metis la -saman demandon. "Mi vin petas ke vi donu al mi tri tagojn" tiu ĉi -respondis. Tria oficisto estis vokata, kaj tiu ĉi tuj kaj decide -respondis "Mi estas preta nun." Bone, bonege, ekkriis Rothschild, kaj -aldonis: "De la hodiaŭa tago vi estas kunposedanto de mia nova firmo -en Sta. Franzisko. Vi forveturos morgaŭ matene kaj vi estas la ĉefo -de la tiea banko." Tiu viro, kiu per sia preteco kaj taŭgeco, metis -tiam la fundamenton por granda riĉeco, estis Julio May.</p> - -<p class="far_sig"><i>Tradukis</i> <span class="sc">Elise Bauer</span>.</p> -</div> -</body> -</html> diff --git a/38240-h/vol1/e05.htm b/38240-h/vol1/e05.htm deleted file mode 100644 index 38d291c..0000000 --- a/38240-h/vol1/e05.htm +++ /dev/null @@ -1,2039 +0,0 @@ -<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN" - "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd"> -<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en"> -<head> -<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" /> -<title>The Esperantist, Vol. 1, No. 5 | Project Gutenberg</title> -<style type="text/css"> - -body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;} -div.titlepage {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;} -h3 {text-align: center; font-size: 1.2em; margin-bottom: 2em;} -.pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right; font-style: normal; color: silver; background-color: inherit;} -body > div {clear:both; padding-top: 4em;} -ul li {list-style-type: none;} -.center {text-align: center;} -div.sec-list ul li {padding-left: 2em; text-indent:-2em;} -.left {width:46%; float:left; clear:none;} -.right {width:46%; float:right; clear:none;} -.lead-in {font-size:110%;} -em.u {font-style:normal; text-decoration: underline;} -.poem-header, .fn-header {text-align: left; margin-left: 2em; font-size: 110%;} -hr.short {width: 20%;} -.far_sig {text-align: right; margin: 0.5em 2em 0.5em auto;} -.near_sig {text-align: left; margin: 0.5em auto 0.5em 4em;} -.sc {font-variant: small-caps; font-style: normal;} -.border {border:solid; padding: 0.8em;} -td.numb {text-align: right; vertical-align: top; padding: 0.3em 1em;} -p.speaker {float: left; width: 6.5em; font-variant: small-caps; margin: 0 0 0 -6.5em;} -div.dialogo {padding-left:6.5em; margin-top: 0.5em;} - .verse {margin: 1em 0em 0em 5%; text-align: left; } - .stanza {margin-top: 1em; margin-bottom: 0em;} - span.i0 {display: block; margin-left: 0em;} - span.i2 {display: block; margin-left: 1em;} - span.m2 {display: block; margin-left: 3em;} - span.m3 {display: block; margin-left: 6em;} - span.m4 {display: block; margin-left: 9em;} - span.m5 {display: block; margin-left: 11em;} - -p.footnote {font-size: 90%; - text-indent: 0%; - margin-left: 10%; - margin-right: 10%; - margin-top: 1em; - margin-bottom: 1em; } - -sup { vertical-align: top; font-size: 0.6em; } - -a:link {color:blue; text-decoration:none} -a:visited {color:blue; text-decoration:none} -a:hover {color:red} - -</style> -</head> - -<body> -<p class="center"><a href="../38240-h.htm#est1-index">Back to Vol. I index.</a></p> -<div id="est1-5-1" class="border titlepage"> -<p style="font-size:80%;">SINGLE COPIES PRICE FOURPENCE NET.</p> - - -<p style="float:left;width:15%;"><i>No. 5.</i></p> - -<p style="float:right;width:15%;"><i>March, 1904.</i></p> - -<h1>THE<br /> - ESPERANTIST</h1> - -<p>The Esperanto Gazette for the spreading<br /> - of the International Language....</p> - -<p style="font-size:80%;">Edited by H. BOLINGBROKE MUDIE.</p> - -<p>ANNUAL SUBSCRIPTION: 3/- (4 francs; 1½ roubles; 75 cents).</p> - -<p style="font-size:80%;">Published by THE LONDON ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-5-2" class="left border"> -<h4 style="text-align:center">CONTENTS</h4> - -<table> - -<tr><th></th><th>Page</th></tr> -<tr><td><a href="#est1-5-9" class="sc">The Accent Problem</a> (The Editor)</td><td class="numb">65-66</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-5-10" class="sc">A February Walk</a> (Esperantist 6380)</td><td class="numb">67</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-5-12" class="sc">Italian Folklore</a> (Clarence Bicknell)</td><td class="numb">68</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-5-13" class="sc">Spanish Proverbs</a> (Esperantist 4686)</td><td class="numb">68</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-5-14" class="sc">The Tempest</a>, continued from pages 5, 21, -40 & 56 (translated by A. Motteau)</td><td class="numb">69</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-5-15" class="sc">Mateo Falkone</a> (Elise Bauer)</td><td class="numb">70-72</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-5-16" class="sc">Tom Bowling</a> (translated by A. Motteau)</td><td class="numb">72</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-5-17" class="sc">Various Items of Interest</a></td><td class="numb">73</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-5-18" class="sc">Correspondence Notes</a></td><td class="numb">74-75</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-5-20" class="sc">The Birth of Esperanto</a> (translated -by John Ellis)</td><td class="numb">76-78</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-5-21" class="sc">Our Holidays</a> (The Editor)</td><td class="numb">78</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-5-22" class="sc">The Language of Flowers</a> (Ben Elmy)</td><td class="numb">79</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-5-23" class="sc">Two Fables from Lafontaine</a> (O.W. 7074)</td><td class="numb">79</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-5-24" class="sc">The Gates of Heaven</a> (J. H. Meyrick)</td><td class="numb">80</td></tr> -</table> -</div> - - -<div id="est1-5-3" class="sec-list right border"> -<p>FOR FREE PARTICULARS write to<br /> - the HON. SECRETARIES of<br /> - ESPERANTO SOCIETIES at</p> -<ul> -<li>BOURNEMOUTH, I. F. H. Woodward, Esq.,<br /> - Norwood, St. Swithin’s Road.</li> - -<li>DUBLIN, C. Fournier, Esq.,<br /> - Celtic Association, St. Stephen’s Green.</li> - -<li>EDINBURGH, Miss Tweedie, M.A.,<br /> - 2, Spence Street.</li> - -<li>GLASGOW, J. Hunter, Esq.,<br /> - 138, Darnley Street, Pollokshields.</li> - -<li>HUDDERSFIELD, G. H. Taylor, Esq.,<br /> - 13, Birkly Hall Road.</li> - -<li>KEIGHLEY, J. Ellis, Esq.,<br /> - Compton Buildings, Bow Street.</li> - -<li>LONDON, H. Bolingbroke Mudie,<br /> - 41, Outer Temple, W.C.</li> - -<li>NEWCASTLE, H. W. Clephan, Esq.,<br /> - 3, Cotfield Terrace, Gateshead.</li> - -<li>PLYMOUTH, J. A. Thill, Esq.,<br /> - 6, Barton Crescent, Mannamead.</li> - -<li>PORTSMOUTH, Dr. Greenwood,<br /> - 21, St. George’s Square.</li> - -<li>SURBITON, P. Howard, Esq.,<br /> - The Bungalow, Cranes Park.</li> - -<li>TYNEMOUTH, Alan F. Davidson, Esq.,<br /> - 26, Park Crescent, N. Shields.</li> - -<li>WIMBLEDON, W. Inge, Esq.<br /> - Spencer College, Wimbledon.</li> -</ul> - -<p style="text-indent:3em;">N.B.—It is earnestly hoped that gentlemen who are willing to form -local groups will communicate with the Hon. Sec., <i>Esperanto Club, -who will do all in his power to assist them in the work</i>.</p> -</div> - - -<div id="est1-5-4" class="reklamo" style="text-align:center;"> -<div class="left"> -<h4>The Remington</h4> - -<p>THE <em class="u">UNIVERSAL</em> TYPEWRITER.</p> - -<p>Just think of it!</p> - -<p>THE INTERNATIONAL MACHINE.</p> - -<p><i>Unbound by ties of nationality:<br /> - -The common bond of union of all civilised peoples.</i></p> - -<p>The Remington can be supplied fitted for Esperanto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>THE REMINGTON TYPEWRITER COMPANY,<br /> -100, Gracechurch St., London, E.C.</p> -</div> - -<div class="right" lang="eo"> - -<h4>La Remington</h4> - -<p>LA <em class="u">UNIVERSALA</em> SKRIBMAŜINO.</p> - -<p>Pripensu je tio!</p> - -<p>LA INTERNACIA MAŜINO.</p> - -<p><i>Tute liberiĝita de naciaj ligiloj:<br /> - -La Komuna unuigilo por ĉiuj civilizitaj popoloj.</i></p> - -<p>La Remington estos liverita kun Esperantaj presliteroj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>LA REMINGTON TYPEWRITER KOMPANIO,<br /> -100, Gracechurch St., Londono, E.C.</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-5-5" class="notice left"> -<p class="lead-in">To Interest Your Friends,</p> - -<blockquote><p>Send 2/6 to the Librarian, P. HOWARD, Esq., The Bungalow, Cranes -Park, Surbiton, for 6 copies of No. 52. These can subsequently be -returned with 1/3 extra, and exchanged for The Complete Text Book if -desired.</p></blockquote> -</div> - - -<div id="est1-5-6" class="notice right center"> -<p>THE NEWEST PERFUME.</p> - -<p style="font-size:180%;float:left;margin-top:0em;">ESPERO.</p> - -<p>Green and Gold Label printed<br /> - in Esperanto.</p> - -<p style="clear:both;">Price 1/-. Post free, 1/1.</p> - -<p>GEO. C. LAW, 394, King’s Road, Chelsea,<br /> -London, S.W.</p> -</div> - - -<div id="est1-5-7" class="reklamo"> -<div style="float:left;padding:6px;"> -<img width="300" height="443" src="../images/postcar2.jpg" -alt="[Esperanto Postcard]" /> -</div> - -<p class="center">WHAT IS ESPERANTO?</p> - -<p>THE Second Language for all Nations. Already about 100,000 persons -know it. When travelling abroad, for business or pleasure, you will, -all over Europe, find friends ready to converse or correspond in this -simple and euphonious language. The wonderful simplicity of its -grammar will surprise you. There are no exceptions to its rules; -spelling is phonetic. Englishmen will find it very easy to learn.</p> - -<p>For Complete Text Book, send <b>1s. 8d.</b> to—</p> - -<p class="center"><b>Hon. Sec., ESPERANTO CLUB,<br /> - 41 Outer Temple, London, W.C.</b></p> - -<p>A Language of lifelong utility; yet easily learned in odd moments.</p> - -<p style="clear:left">Facsimile of the Esperanto Postcard.</p> - -<p>On Best Ivory Card, 1/1 for 50.</p> - -<p>Please state whether Inland or Foreign.</p> -</div> - - -<div id="est1-5-8" class="banner border center"> -<p class="pagenum">65</p> -<h2 style="font-size:210%;">THE ESPERANTIST.</h2> - -<p>The Esperanto Gazette for the spread of the International Language.</p> - -<div style="float:left;padding-left:5%;font-size:80%;"> -<p style="padding-top:10%;padding-bottom:10%;">ABONPAGOJ ESTAS RICEVEBLAJ ĈE<br /> -SUBSCRIPTIONS SHOULD BE SENT TO</p></div> -<div style="float:right;padding-right:5%;font-size:80%;text-align:left;"> -<ul> - <li>The Hon. Sec., ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</li> - <li>AUSTRIA.—Sro. T. Cejka, Bystrice Hostyn, Moravia.</li> - <li>BELGIUM.—M. M. Seynaeve, 3, Rue de l’Avenir, Courtrai.</li> - <li>CANADA.—A. Saint Martin, Esq., 79, St. Christopher Street, Montreal.</li> - <li>FRANCE.—M. Paul Fruictier, Boulevard Arago 27, Paris.</li> - <li>GERMANY.—Doktoro Mybs, 68, Markt Strasse Altona, Elbe.</li> - <li>MALTA.—A. Agius, Esq., 92, Strada S. Gaetano, Hamrun.</li> - <li>RUSSIA.—G. B. Smith, Esq., 19, Wiborg Quay, St. Petersburg.</li> - <li>SWEDEN.—Sro. P. Ahlberg, 50, Döbelnsgatan, Stockholm.</li> - <li>TRINIDAD.—Geo. O. Messerly, Esq., Port of Spain.</li> -</ul> -</div> - -<p style="clear:both;" lang="eo"><i>Nepresitajn manuskriptojn la Redakcio resendos se oni aldonis -poŝtsignon.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Alsendatajn artikolojn la Redakcio laŭ bezono korektos.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Oni povas sendi la abonpagon per poŝtsignoj, kiuj estas akceptataj -laŭvaloro.</i></p> - -<p style="float:left;padding-left:2em;">No. 5.</p> - -<p style="float:right;font-size:80%;text-align:left;">Subscription, 3s. Per Annum.<br /> -Single Copies, 4d. net.</p> - -<p>MARTO, 1904.</p> -</div> - - -<div id="est1-5-9" class="article"> -<div class="left" lang="eo"> -<p class="sc">Karaj Legantoj, Salutojn!</p> - -<p>The Esperantist! Kio estas la signifo de tiu ĉi vorto? Kompreneble -ĝi devas esti (1) Tiu, kiu lernas, kaj uzas, Esperanton: (2) Tiu ĉi -malgranda Gazeto, en la sama lingvo presita.</p> - -<p>Kaj kio estas Esperanto? Ĝi estas tio, kion nia bona estro, Doktoro -Zamenhof, donis al la mondo, post kiam li estis studinta multajn -Eŭropajn lingvojn.</p> - -<p>Ĉu ni do estos pravaj, enkondukante niajn proprajn "plibonigojn" en -la lingvon? Kaj ĉu tiu ĉi Gazeto prave povos sin nomi <span class="sc">The -Esperantist</span>, se estos en ĝi presita ia ŝanĝo, neaprobita de -la aŭtoro de la lingvo? Tute ne.</p> - -<p>Je la kvindek naŭa paĝo, en la Februara Numero, ni vidis kelkajn el -la kaŭzoj, kiuj pruvas ke la signoj tre malhelpas nian progresadon; -kaj ankaŭ estis anoncite ke Doktoro Zamenhof aprobas la uzon de la -litero H anstataŭ la supersigno.</p> - -<p>Tiu ĉi certe estas lerta kaj sufiĉa, tamen ĝi ŝajne ne plaĉas al -kelkaj el niaj Anglaj studentoj. Tute forgesinte ke, kiam oni estas -lernonta ian lingvon, oni devas komenci per la alfabeto, ili imagas -ke la Esperantaj konsonantoj devas esti laŭ la <i>Angla</i> uzo. Ŝajne -alilandaj amikoj ne estis pripensitaj.</p> - -<p>Mi kredas ke ni en Anglujo prave aprobos la uzon de GH, HH, JH, ĉar -oni tre facile memoras iliajn sonojn. Kaj mi ankaŭ kredas ke la -Italoj ne juste malaprobos CH kaj GH, kvankam iliaj sonoj estas tute -malsamaj je la uzo de la Itala lingvo.</p><p class="pagenum">66</p> - -<p>Ĉar malmultaj studentoj skribadas pri tiuj ĉi akcentoj, mi hodiaŭ -sendas al Vi tiun ĉi leteron. Kaj, ĉar Vi estas veraj Esperantistoj, -Vi zorge pripenasados la aferon, kaj bonvolos sendi al mi poŝtkarte -Viajn opiniojn antaŭ Aprilo 10, 1904.</p> - -<p>(<i>Adreso, 67, Kensington Gardens Sq., London, W.</i>).</p> - -<p>La plimulto el ni en Anglujo (en la tuta mondo eble) ĉiam estas -kontraŭ la signoj kriadintaj. Forigu ilin! estas la devizo de multaj -el niaj fervoraj helpantoj. Nu, por decidi tiun ĉi demandon, Vi, -Karaj Geesperantistoj, povos elekti el tiuj ĉi du proponoj:—</p> - -<p>(1). <i>Ĉu</i> <span class="sc">The Esperantist</span> <i>presiĝos sen signaj literoj, -sed per CH, GH, HH, JH, SH?</i></p> - -<p>(2). <i>Ĉu ĝi presiĝados per la literoj Ĉ, Ĝ, Ĥ, Ĵ, Ŝ kiel ĝis -nun ni faris?</i></p> - -<p>Mi petegas ke ĉiuj el la Legantoj kiuj pliamas la unuan el tiuj ĉi -du proponoj, skribu al mi poŝtkarton, enhavantan la vortojn "<i>Mi -kredas ke la uzo de signoj malhelpas je la universala alpreno de -Esperanto, kiel Lingvo Internacia.</i>"</p> - -<p>Tiam, se mi ricevos sufiĉe da tiaj poŝtkartoj, Via deziro estos -plenumita, kaj Vi ne plu vidos supersignojn en <span class="sc">The Esperantist</span>.</p> - -<p>Eble la plimulto da legantoj jam lernis ke nia fervorega apoganto, -Sinjoro W. T. Stead, estas malsaniĝita, kaj forvojaĝis al -Sudafrikujo. Kompreneble ĉiuj Geesperantistoj unuanime sendos al li -koregajn bondezirojn je rapidega resaniĝo, kaj esperos ke, antaŭ ne -longe, li povos repreni siajn senĉesajn penadojn por la plibonigo de -la homaro. Nunatempe li malfeliĉe estas paginta la punon de tro da -entuziasmo, ĉar li provis fari pli ol eble estas.</p> - -<p>La Biblioteko Esperanta denove pligrandiĝis, per la aldono de la tri -sekvantaj libretoj:—</p> - -<p>(1). <i>Vojaĝo interne de mia ĉambro</i> (kvindek ok paĝoj) estas -bonega traduko de la Franca de Xavier de Maistre. La tradukisto, M. -S. Meyer, trafis sian celon, kaj donis al ni lertegan kaj bonstilan -tradukon de tiu interesa verketo.</p> - -<p>(2). <i>Advokato Patelin</i> (kvardek du paĝoj) estas triakta proza -komedio de Brueys kaj Palaprat. Esperantigita de M. J. Evrot. Ĝia -enhavo estas tre interesa kaj ŝerca, kaj ĉiuj Esperantistoj ĝuos -bonan ridon, je ĝia tralego. Ni gratulu Sinjoro Evrot pri la bona -temo kiun li elektis, kaj ni esperu ke, antaŭ ne longe, la komedio -aperos en Esperanta teatro, laŭ la deziro de Doktoro Zamenhof. La -legado de komedioj multe helpas la paroladon de la lingvo.</p> - -<p>(3). <i>Tridek ses elektitaj fabloj de La Fontaine</i>, tradukitaj de M. -Vaillant, bone taŭgas kiel legolibro Esperanta, ĉar ni jam konas la -Anglan tradukon. <span class="pagenum">67</span>Niaj legantoj jam vidis specimenojn de fabloj -Esperantigitaj, kaj espereble tiu ĉi aro plaĉos al ili.</p> - -<p>Ni gratulas la tri verkistojn kaj esperas ke ili baldaŭ skribos -aliajn (eble originalajn) verkojn.</p> - -<p>Ĉiuj el ili troviĝas ĉe The Librarian, London Esperanto Club, 41, -Outer Temple. Ĉiu kostas 1/-.</p> - -<p>Ni plezure povas anonci ke la de longe atenditaj Vortaroj nun eliris, -kaj ke ili multe plaĉis al niaj amikoj. Ni esperas ke, nun kiam oni -havas vortarojn, multe pli da Esperantistoj bonvolos sendi al ni -artikolojn. Alie <span class="sc">The Esperantist</span> ne povos enhavi sufiĉe da -interesaĵoj por gajnadi la aprobon de ĝia tutmonda Abonantaro.</p> -</div> - -<div class="right"> - -<p class="sc">Dear Readers, Greeting!</p> - -<p>The Esperantist! What is the signification of this word? Naturally it -must be (1) One who learns and uses Esperanto; (2) This little -Gazette printed in the same language.</p> - -<p>And what is Esperanto? It is that which our good chief, Dr. Zamenhof, -gave to the world after he had studied many European languages.</p> - -<p>Therefore should we be justified in introducing our own -"improvements" into the language? And could this Gazette rightly call -itself <span class="sc">The Esperantist</span> if in it were printed any change not -approved of by the author of the language? Certainly not.</p> - -<p>On the fifty-ninth page, in the February Number, we saw some of the -causes which prove that accents greatly hinder our progress; and it -was also announced that Dr. Zamenhof approves of the use of the -letter H instead of the accent.</p> - -<p>This certainly is both ingenious and adequate, nevertheless it -apparently does not please some of our English students. Entirely -forgetting that when one is learning any language one must begin at -the alphabet, they imagine that the Esperanto consonants must be in -accordance with the <i>English</i> usage. Apparently our friends in other -lands are not considered.</p> - -<p>I believe that we in England will rightly approve of using GH, HH, -JH, for their sounds are easily remembered. And I also believe that -the Italians will not justly disapprove of CH and GH, although their -sounds are quite different from the Italian usage.</p> - -<p>As a few students continue writing about these accents, I send this -letter to you to-day. And, as you are true Esperantists, you will -carefully consider the subject, and will be so kind as to send me, by -postcard, your opinions before April 10, 1904.</p> - -<p>The majority of us in England (perhaps in the whole world) have ever -cried out against the accents. "Away with them" is the cry of many a -fervent helper. To settle this question, you, dear Esperantists, can -choose between these two proposals:—</p> - -<p>(1). <i>Shall</i> <span class="sc">The Esperantist</span> <i>be printed without accented -letters, but by CH, GH, HH, JH, SH</i>?</p> - -<p>(2). <i>Shall it be printed with accents Ĉ, Ĝ, Ĥ, Ĵ, Ŝ as -heretofore?</i></p> - -<p>I beg all readers who prefer the first of these proposals to write me -a postcard containing the words "<i>I believe the use of accents -hinders the universal adoption of Esperanto as an international -language.</i>"</p> - -<p>Then, if I receive a sufficient number of these postcards, your wish -shall be carried out, and you will no longer see accents in <span class="sc">The -Esperantist</span>.</p> - -<p>Probably the majority of readers have already learned that our most -fervent supporter, Mr. W. T. Stead, has been taken ill, and has gone -to South Africa. Naturally all Esperantists unanimously send him most -hearty good wishes for a very speedy recovery, and hope that ere long -he will be able to renew his ceaseless labour for the betterment of -mankind. At present he has paid the penalty of too much enthusiasm, -for he has tried to do more than is possible.</p> - -<p>The Esperanto Library has become further enlarged by the addition of -the three following books:—</p> - -<p>(1). <i lang="eo">Vojaĝo interne de mia ĉambro</i> (fifty-eight pages) is a -capital translation from the French of Xavier de Maistre. The -translator, M. S. Meyer, has succeeded in his purpose, and has given -us a most able and correct translation of that interesting work.</p> - -<p>(2). <i>Advokato Patelin</i> (forty-two pages) is a three-act prose comedy -by Brueys and Palaprat. Esperanto version by M. J. Evrot. Its -contents are very interesting and humorous, and all Esperantists will -enjoy a good laugh when reading it. Let us congratulate M. Evrot on -the good theme he has selected, and let us hope that before long the -comedy will appear in an <i>Esperanto theatre</i>, in accordance with Dr. -Zamenhof’s wish. The reading of plays is a great help to the -conversational use of the language.</p> - -<p>(3). <i>Thirty-six selected fables of La Fontaine</i>, translated by M. -Vaillant, are very suitable for reading exercises, as we already know -the English versions. Our Readers have already seen specimens of -fables in Esperanto, and it is to be hoped that this collection -will give pleasure.</p> - -<p>We congratulate the three authors, and hope that they will soon write -other (possibly original) works.</p> - -<p>All are to be had from the Librarian, London Esperanto Club, 41, -Outer Temple, W.C. Cost 1/- each.</p> - -<p>We announce with pleasure that the long-awaited Dictionaries have now -appeared, and have greatly pleased our friends. We hope, now that one -has dictionaries, that many more Esperantists will be so kind as to -send us articles. Otherwise <span class="sc">The Esperantist</span> cannot contain -sufficient interesting matter to continue to gain the approval of its -world-wide Subscribers.</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-5-10" class="article" lang="eo"> -<h3>FEBRUARA PROMENO.</h3> - -<p class="center">Originale Verkita de Esperantisto 8380.</p> - - -<p>Tagmezo estas pasiĝinta. Vento fariĝis ventego. Grandaj hajleroj -komencas stertori furioze kontraŭ la vitroj de miaj fenestroj. -Elrigardante, oni povas nenion vidi krom blankan turnegantan amason.</p> - -<p>Bruego de elementoj ekscitas homan animon same kiel muziko. En -momento spirito de vintro tute posedas min. Varma ĉambro kaj brila -fajro estas senpotencaj por min restigi interne. Surmetante mian -superveston, mi eliras en blovadegon.</p> - -<p>Unue la malvarmo pikas simile al serpento per sia tuŝo. Iom poste -mia sango rapide ekfluas, kaj mi estas tute en harmonio kun miaj -ĉirkaŭaĵoj. Mi marŝas kontraŭ la blovadego kun sovaĝa ĝojo, -kiel soldato marŝas al batalo.</p> - -<p>Vojo kuŝas inter du densaj arbetaĵoj. Antaŭ malmultaj monatoj, -tiuj ĉi estis vestitaj per folioj kaj floroj; sed kiu diros ke ili -tiam estis pli belaj ol nun? Hodiaŭ la supraĵoj de la branĉoj -estas kovritaj per neĝo, pli blanka ol lano. Ili prezentas al mi -retaĵon, en kiu blankeco kaj nigreco estas mirinde interteksitaj.</p> - -<p>Tie ĉi kaj tie, sub arbetoj, malgrandaj birdoj serĉas rifuĝon de -la blovegado. Ili sidas kaj tremas, aŭ eble saltadas senreste de -loko al loko. Je tia vido venas pensoj pri la suferoj kaŭzataj per -senkompata vintra vetero. Vidaĵoj de malvarmaj kaj malsataj bestoj, -de infanoj ĉifonvestitaj, kaj senkomfortaj homaj hejmoj, pasas -antaŭ mia imago.</p> - -<p>Baldaŭ troviĝis malfermoj el la arbetaĵoj, kaj tie la neĝo estas -tiel ebena, ke oni ŝancelas detrui ĝian belecon, sur ĝi marŝante.</p> - -<p>Fine mi atingas la supron de monteto, kaj mi vidas ke la nuboj -preskaŭ estas forpasintaj, kaj ke la vento estas ĉesinta. -Okcidente, la suno flamas simile al granda globo de fajro. Ĝiaj -radioj iluminas la ĉielon je punco kaj oro, kaj ĵetas flavan -brilecon sur la suba neĝo.</p> - -<p>Tra gloroj de vintra sunkuŝiĝo mi marŝas hejmen, al brila vespera -fajro, kaj al mia Esperanta Gazeto.</p> -</div> - - -<div id="est1-5-11" class="jokes" lang="eo"> -<h3>IRLANDA LEONO.</h3> - - -<p>Tagon, Irlandano sen okupado renkontis vojaĝantan sovaĝbestaron, -kaj demandis la mastron:</p> - -<p>"Ĉu mi povas esti utila al vi?"</p> - -<p>"Nu, jes," respondis tiu ĉi, hieraŭ nia sola leono mortiĝis. "Se -vi surmetos lian haŭton kaj aktos en la kaĝo, mi pagos vin."</p> - -<p>"Tutkore mi konsentas!" respondis la Irlandano.</p> - -<p>Nokte en la fojron amaso da homoj alvenis por vidi la mirindajn -bestojn. La mastro elparolis: "Gesinjoroj, jen ne terura ne -malsovaĝigebla Afrika leono. Mi nun metos lin en kaĝon, kun la -tigro."</p> - -<p>Je tiuj ĉi vortoj, la "leono" rampis al la bariloj, kaj kviete -diris: "Vi forgesas ke la tigro manĝos min!" Sed la mastro, -svingante la vipon, respondis: "Ne, tigroj neniam manĝas leonojn."</p> - -<p>Tiam la leono estis ŝovita en la alian kaĝon, kaj la tigro tuj -komencis treege salti al li.</p> - -<p>La malfeliĉa Reĝo de Bestoj, pensante ke li estis mortigota, -murmuris: "Ho! Sanktulo Patriko, gardu min!" "Ne timu," diris la -tigro, "mi ankaŭ estas Irlandano!"</p> - -<p class="far_sig">G. C. Law.</p> -</div> - - -<div id="est1-5-12" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">68</p> -<h3>ITALA FABLASCIENCO.</h3> - -<p class="center">En Esperanto verkita de Clarence Bicknell.</p> - - -<p>Ne tre malproksime de mia urbeto, loĝas maljunulo okdekjara, tre -bona kaj simpatia, kiun mi de multaj jaroj konis. Tre ofte li donis -al mi la vulgarajn nomojn de la sovaĝaj kreskaĵoj, kiujn la pli -junaj generacioj ne lernas, aŭ rakontas al mi la kredaĵojn kaj -superstiĉojn de tempoj kiam li estis junulo. Kiel mi ne tuj notis -tiujn ĉi, antaŭ ne longe mi decidis reviziti lin, por kolekti -kelkajn el liaj interesaj rakontoj. Estas domaĝe ne kolekti tiajn -fablojn (eble faktojn), tiel interesajn al la fabloscienculo, ĉar -baldaŭ ili, kvankam ili mortas tre malrapide, malaperos. Jen estas -du el la ses rakontoj, kiujn mi aŭdis.</p> - -<p>(I.). Virino, amikino de la patro de mia amiko, loĝantino en la -proksima vilaĝo, aliris nokte kaj malfrue al placo, la tagon aŭ la -antaŭtagon de la <i>Memorigo de la Mortintoj</i>, tio estas, la duan aŭ -la unuan de Novembro. Subite ŝi ekvidis procesion de multenombraj -personoj, kiuj eliris el la preĝejeto. Tiuj ĉi personoj, aŭ -prefere fantomoj de mortintoj, tenis krucojn ĉe la manoj, kaj unu el -ili prezentis al ŝi sian krucon, kiun ŝi akceptis, kaj metis en -sian antaŭtukon. Reveninte hejmen, ŝi malfermis la antaŭtukon kaj -trovis, ne krucon, sed kruroston de mortinto. Morgaŭ ŝi iris al -bona pastro por konfesi sin, kaj rakontis al li la okazon. La pastro -konsilis, aŭ ordonis, ke ŝi reiros saman lokon, por reatendi -la alvenon de la procesio, sed kunportante en ŝia antaŭtuko -katon-viron. Ŝi ankaŭ devos redoni la oston al tiu, kiu ĝin -donacis. Tiun ĉi ŝi faris, kaj la persono, kiam li (aŭ ŝi) -ricevis ĝin, diris: "Vi devas danki la Sinjoron, ke vi tenas en via -antaŭtuko tion, kio ĉeestas; ĉar alie vi nun estus kun ni." Ŝi -reiris hejmen, kaj malferminte la antaŭtukon, vidis la katon, mortan -kaj rigidiĝitan.</p> - -<p>Virino de mia urbeto, Bordighera, rakontis al mi preskaŭ la saman -fablon, sed kun iom da diversaĵo, kaj la afero okazis en malsama -vilaĝo. La vidantino de la procesio ricevis kandelon de unu, ĉar -ĉiuj portis estingitajn kandelojn. Veninte domen, ŝi metis ĝin en -la tirkeston de sia ĉambro. Dum la nokto ŝi vekiĝis. Aŭdinte -ĝemojn kaj sopirojn ĉe la tirkesto, ŝi malfermis la meblon, kaj -terurigite ekvidis la fingron de mortinto. Ŝi ankaŭ iris pastron, -kaj ricevis similan konsilon. Kiam ŝi redonis la fingron, ŝi -ekvidis ke, al la mano de la mortinto, unu fingro mankis.</p> - -<p>(II.). Tiu ĉi estas tre interesa, ĉar la rakonto memorigas la -legendon pri <i>Tannhäuser</i> kaj mi neniam aŭdis similaĵon. Mia -amiko, kiam li estis junulo, kondukis sian ŝafaron al la -malproksimaj montherbejoj kie loĝas amiko kunpaŝtisto. Tiu -ĉi ofte revenis vespere tre malfrue, sed unufoje la ŝafoj -revenis sen li. La nokto pasis, sed eĉ matene li ne vidiĝis. Tiam -mia amiko kune kun parencoj de la perditulo, foriris serĉante lin, -sed nenion trovis esceptinte lian bastonon, kaj la tranĉileton per -kiu li kutimis skulpti figurojn aŭ literojn sur la ligno. Pasis -kelkaj tagoj, sed la paŝtisto ne revenis. Tiam la amikoj iris al la -pastro, kaj li respondis: "Kiam li revenos, ne demandu pri io, kion -li faris dum la semajno de sia forestado."</p> - -<p>Post ok tagoj, la paŝtisto revenis, kaj memvole rakontis pri la -afero. Kiam li foriris, li kunportis sakon da salo por la ŝafoj, -sed ili ne tute manĝis ĝin; tial li enmetis la restaĵon en sian -poŝon. Subite li trovis sin en vasta belega salono, mirege ornamita -kaj lumigita, kie estis tre multe da ĉarmaj fraŭlinoj, kaj multe da -manĝaĵoj, kaj da trinkaĵoj. Tie li amuzis sin longatempe, sed fine -enuite, li deziris foriri. Tiam la dancistinoj kaj aliaj diris al li: -"Danku la Sinjoron ke vi enhavas poŝe iom da salo, ĉar sen ĝi, vi -deviĝus resti kun ni."</p> - -<p>Mia amiko ne dubas pri la vereco de tiuj ĉi, kaj de aliaj similaj -fabloj, sed li diras ke nun la mondo estas ŝanĝiĝita. Kaj ankaŭ -ke iu Papo de ne longe malbenis la feojn kaj la koboldojn, kiuj en la -antaŭtempoj ofte amuzis sin, turmentante la Kristanojn. Nun ili ne -plu estas potenculoj.</p> -</div> - - -<div id="est1-5-13" class="proverbs" lang="eo"> -<h3>HISPANAJ PROVERBOJ.</h3> - - -<p>1. Korniko<a href="#fnI.5.1" name="fnrefI.5.1"><sup>[1]</sup></a> diris al korvo "For de tie ci, nigrulo!"</p> - -<p>2. Kiam amiko petis, ne estas morgaŭ.</p> - -<p>3. Dio ne batas per du manoj.</p> - -<p>4. Kiam unu pordo fermiĝas, cent pordoj malfermiĝas.</p> - -<p>5. Tiu, kiu donacas al la publiko, donacas al neniu.</p> - -<p>6. La piedoj de la ĝardenisto ne malutilas al la ĝardeno.</p> - -<p>7. La vulpo estas ruza, sed pli ruza estas tiu, kiu kaptas ĝin.</p> - -<p>8. Tiu, kiu bonfaras al vi, aŭ mortos aŭ foriros.</p> - -<p>9. Tiu, kiu ne havas kapon, ne bezonas ĉapelon.</p> - -<p>10. La saĝulo ŝanĝas siajn ideojn, sed la malsaĝulo neniam.</p> - -<p class="near_sig">(4686).</p> - - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.5.1"></a> <a href="#fnrefI.5.1">[1]</a> -Carrion crow. -</p> - -<p>N.B.—<i>Maltaj kaj Hindaj Proverboj poste aperos.</i></p> -</div> - -<div id="est1-5-14" class="serial" lang="eo"> -<p class="pagenum">69</p> -<p style="float:left;font-size:90%;">[<i>Copyright reserved.</i>]</p> - -<p style="float:right;font-size:90%;">[<i>Tradukis Esp. 6266.</i>]</p> - -<h3>LA VENTEGO (Daŭrigo).</h3> - - -<div style="text-align:center;"> -<p>(<i>Vidu la kvar antaŭajn Nrojn.</i>)</p> - -<h4>AKTO I.</h4> - -<p><span class="sc">Sceno 2</span> (<i>daŭrigo</i>).</p> -</div> - -<div class="dialogo"> -<span style="float:left;width:8em;margin-left:-9em;text-align:right;">(<i>Vokante</i>).</span> <span class="i0">Servisto, venu! venu, Arielo!</span> - <span class="i0">Mi estas tute preta: venu! venu!</span></div> - -<p>(<i>Aperas Arielo</i>).</p> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="i0">Saluton al vi, granda mia mastro!</span> - <span class="i0">Laŭ via bondeziro tuj mi venas.</span> - <span class="i0">Ĉu flugi, naĝi, trafajriĝi, rajdi</span> - <span class="i0">Sur nubaj volvoj min vi nun devigos?</span> - <span class="i0">Tuj Arielo agos.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m4">Ĉu, spirito,</span> - <span class="i0">Vi kaŭzis la ventegon laŭ l’ordono?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="i0">Precize, mastro. Mi la reĝan ŝipon</span> - <span class="i0">Enflugis: ĉu postparte, ĉu antaŭe,</span> - <span class="i0">Ĉu sur ferdeko, ĉu en la ĉambretoj,</span> - <span class="i0">Mirigon mi dissemis, ekbruligis</span> - <span class="i0">Multegajn lokojn mi, per unu fojo;</span> - <span class="i0">Ĉe l’masta pinto velojn kaj ŝnuraĵojn</span> - <span class="i0">Videble mi flamigis; tiam, kune</span> - <span class="i0">Interligiĝis flamoj. Pli momentaj,</span> - <span class="i0">Eĉ pli rapidaj ol la fulmotondroj,</span> - <span class="i0">La flamoj, krakoj de l’sulfura muĝo!...</span> - <span class="i0">Neptunon mem sieĝi eĉ mi ŝajnis,</span> - <span class="i0">Kaj kun la ondoj la tridento tremis!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Spirito brava! En tumulto tia,</span> - <span class="i0">Sufiĉa por ŝipanojn frenezigi,</span> - <span class="i0">El ili kiu povis agi saĝe?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="i0">Neniu; ĉiuj malsaĝuloj ŝajnis</span> - <span class="i0">En malespera stato. Krom maristoj,</span> - <span class="i0">Tuj subakviĝis ili el la ŝipo</span> - <span class="i0">De mi ekbruligita. La reĝido,</span> - <span class="i0">Kun haroj stariĝantaj kiel kanoj,</span> - <span class="i0">Unue maren ĵetis sin, kriante:</span> - <span class="i0">"Infero certe estas nun malplena!</span> - <span class="i0">Ĉi tie nun la diablaro loĝas!"</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Bonege, Arielo! Ĉu proksime</span> - <span class="i0">De l’lando ne fariĝis ŝippereo?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="i0">Proksime, mastro.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m3">Ĉu nun ĉiuj vivas?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="i0">Ne haro mankas, kaj iliaj vestoj</span> - <span class="i0">Pli freŝaj vere ŝajnas ol antaŭe.</span> - <span class="i0">Laŭ via volo ilin mi disigis</span> - <span class="i0">Per bandoj travagantaj nun l’insulon,</span> - <span class="i0">Kaj Ferdinando, la reĝido, sola</span> - <span class="i0">De mi lasita, estas en angulo;</span> - <span class="i0">Sopire, li l’aeron malvarmigas</span> - <span class="i0">Kaj, tiel, brakokruciĝinte, sidas.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">La reĝan ŝipon, ankaŭ la maristojn</span> - <span class="i0">De la ŝiparo, kiel vi disponis?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="i0">Savita estas nun la ŝipo reĝa</span> - <span class="i0">Ankrita en la profundega golfo—</span> - <span class="i0">De kia loko min, je l’noktomezo,</span> - <span class="i0">Vi vokis iam por alporti roson</span> - <span class="i0">El ventetiĝa Bermudinsularo—</span> - <span class="i0">La ŝipo tie kuŝas. La ŝipanoj</span> - <span class="i0">Miregigitaj, lacaj de penado,</span> - <span class="i0">Sub la ferdeko nun sorĉarte dormas.</span> - <span class="i0">Ceteraj ŝipoj kiujn mi disigis</span> - <span class="i0">Interrenkontis sin, kaj Neapolon</span> - <span class="i0">Malĝoje iras.—Ŝiparestro pensas</span> - <span class="i0">Ke l’reĝan ŝipon li fundiri vidis,</span> - <span class="i0">Kaj ke en mar’ pereis la regnestro.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Mision vian, Arielo, bone</span> - <span class="i0">Plenumis vi; alia tamen ago</span> - <span class="i0">Farota restas. Kia estas l’horo?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="i0">La posttagmeza.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m3">Du sabloŝutiloj</span> - <span class="i0">Sin malplenigos ĝis la sesa horo:</span> - <span class="i0">Ni dume devas bone tempon uzi.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="i0">Ĉu plie mi labori devas, mastro?</span> - <span class="i0">Bonvolu vi memori la promeson</span> - <span class="i0">Al mi faritan sed ne plenumitan.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Ĉagrena? Kial do?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="m4">Min liberigu!...</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Ne antaŭ ol la tempo venos!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="m5">Mastro!</span> - <span class="i0">Kompatu min, ĉar mi ja tre fidele</span> - <span class="i0">Vin servis—ne mensogis—ne eraris ...</span> - <span class="i0">Vin servis senŝpareme, senmurmure,</span> - <span class="i0">Kaj, mastro, vi promesis de plenjaro</span> - <span class="i0">Rabaton.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m2">Ĉu, spirito, vi forgesas</span> - <span class="i0">El kiaj turmentegoj mi vin tiris?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="i0">Neniam.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m2">Jes! vi ĉion nun forgesas.</span> - <span class="i0">Ja ŝanceligos vin trapremi ŝlimon,</span> - <span class="i0">Por mi sur akra norda vento rajdi,</span> - <span class="i0">Aŭ vin trapuŝi en la frostan teron,</span> - <span class="i0">Se tiel mi ordonos! Vi forgesas ...</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="i0">Neniam.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m2">Malbonulo, vi mensogas!</span> - <span class="i0">Eĉ vi forgesas kiel Sikorakso—</span> - <span class="i0">Malpura sorĉistino kurbigita</span> - <span class="i0">Per multaj jaroj kaj malbondeziroj—</span> - <span class="i0">Agadis.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="m2">Mastro, ne!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m4">Ja vi forgesas.</span> - <span class="i0">Nu, diru al mi kie ŝi naskiĝis.</span></div> - -<p class="near_sig">(<i>Daŭrigota</i>).</p> -</div> - - -<div id="est1-5-15" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">70</p> -<h3>MATEO FALKONE.</h3> - -<p class="center">Eltiraĵo el Merimée, tradukita de ELISE BAUER.</p> - - -<p>Unu tagon en aŭtuno Mateo Falkone frue eliris kun sia edzino por -viziti unu el siaj brutaroj en la maldensejo de la arbaro. Lia -fileto, Fortunato, volis akompani lin, sed, ĉar la loko estis tro -malproksima, kaj iu devis resti por gardi la domon, li rifuzis. Oni -vidos ĉu li ne havis kaŭzon por penti pro tio. Li estis foririnta -de kelkaj horoj, kaj Fortunato kuŝis je la suno, rigardante la -bluajn montojn, kaj pensante ke, la venontan dimanĉon, li tagmanĝos -en la urbo, ĉe sia onklo, la korporalo.</p> - -<p>Tuj pafo interrompis lian meditadon. Li ekleviĝis, kaj turnis sin je -la flanko de la ebenaĵo de kie la bruo venis. Aliaj pafoj sekvis je -malegalaj interspacoj ĉiam alproksimiĝante. Fine en la vojeto, kiu -kondukis al la domo, aperis viro kun pinta ĉapo (kiel portas la -montanoj) barba, kovrita per ĉifonaĵoj, pene trenigante kaj -apogante sin sur sia pafilo. Li ĵus estis ricevinta pafon en la -femuron. Tiu ĉi viro estis bandito, kiu, foririnte nokte por aĉeti -pulvon en la urbo, estis falinta en embuskon de korsaj soldatoj. Post -fortika defendo, li estis sukcesinta forkuri, vive persekutata. La -soldatoj estis tre proksimaj, kaj lia vundo neebligis lin alveni en -la arbaron, antaŭ liaj persekutantoj. Li alproksimiĝis al Fortunato -dirante: "Vi estas la filo de Mateo Falkone. Mi estas Gianetto -Sanpiero. La <i>flavaj kolumoj</i> persekutas min. Kaŝu min, ĉar mi ne -povas plu marŝi." "Kaj kion diros mia patro, se mi kaŝos vin sen -lia permeso?" "Li diros ke vi faris bone. Kaŝu min rapide, ĉar la -soldatoj nun alvenas, kaj mi ne povas atendi, ĝis via patro revenos. -Kaŝu min, aŭ mi vin mortigos." Kun la plej granda indiferenteco -Fortunato respondis, "Via pafilo estas senŝarga, kaj ne estas aliaj -kartoĉoj en via kartoĉujo." "Mi havas mian stileton." "Sed ĉu vi -kuras tiel rapide kiel mi?" Li faris salton, kaj forkuris. "Vi ne -povas esti filo de Mateo Falkone. Ĉu vi do arestigos min antaŭ via -domo?" La infano ŝajnis kortuŝita. "Kion vi donos al mi se mi -kaŝos vin?" La bandito serĉis en sia leda poŝo, kaj eltiris el ĝi -moneron da kvin frankoj. Vidante la monon, Fortunato ridetis kaj -diris: "Nenion timu." Li tuj faris grandan truon en amason da fojno -apud la domo. Gianetto eniĝis tien, kaj la infano lin kovris -tiamaniere, ke li lasis al li iom da aero por spiri. Estis tamen -neeble suspekti viron kaŝitan sub la fojno. Plie li prenis katinon -kun ŝiaj idoj, kaj placis ilin sur la amaso por kredigi ke ĝi -ne estis tuŝita de kelke da tempo. Poste, ekvidante sangajn -postsignojn, li zorge kovris ilin per polvo, kaj trankvile -rekuŝiĝis je la suno.</p> - -<p>Kelkaj minutoj poste, ses viroj en brunaj uniformoj kun flavaj -kolumoj, komandataj de adjudanto alvenis. Tiu ĉi adjudanto estis iom -parenca de Falkone (Oni scias ke en Korsujo oni sekvas la gradojn de -parenteco pli malproksime ol aliloke). Li nomiĝis Teodoro Gamba, kaj -estis agemulo, tre timata de la banditoj, el kiuj li jam estis -kaptinta kelkajn.</p> - -<p>"Bonan tagon, kuzeto, kiel vi grandiĝis," li diris. "Ĉu vi ĵus -vidis pasi viron?" "Ho, mi ne estas ankoraŭ tiel granda, kiel vi, -kuzo," naivege respondis la infano.</p> - -<p>"Tio venos. Sed diru al mi ĉu vi vidis pasi viron kun pinta nigra -ĉapo, kaj ruĝe kaj flave brodita jako?"</p> - -<p>"Viron kun pinta ĉapo?" "Jes! respondu rapide, kaj ne ripetu miajn -demandojn!" "Hodiaŭ matene la Sinjoro Pastro pasis antaŭ nia pordo -sur sia ĉevalo Petro. Li min demandis, kiel sanas mia patro, kaj mi -lin respondis—" "Ha, sentaŭgulo, vi estas ruzulo! Diru tuj al mi -kien Gianetto iris, ĉar estas li, kiun mi serĉas; kaj mi estas -certa, ke li prenis tiun ĉi vojeton."</p> - -<p>"Ĉu oni vidas kiam oni dormas?" "Vi ne dormis, sentaŭgulo. La pafoj -vekis vin." "Vi do kredas ke viaj pafiloj faras tiom da bruo! La -pafileto de mia patro faras pli multan!" "Mi bone scias ke vi vidis -Gianetton. Eble vi eĉ kaŝis lin! Kamaradoj, eniru en la domon, kaj -vidu ĉu nia viro estas tie. La fripono havas nur unu piedon por -marŝi, kaj li posedas troan bonsencon por provi atingi lamante la -arbaron. Plie, la sangaj postsignoj finiĝis tie ĉi." "Kaj kion -diros mia patro, kiam li scios ke oni eniris en lian domon dum lia -forestado?" "Sentaŭgulo," diris la adjudanto, "ĉu vi scias ke mi -havas rimedon paroligi vin aliamaniere? Eble vi fine parolos, kiam -mi donos al vi dudekon da batoj per la glavoplado! Ĉu vi scias, -fripono, ke mi povas kuŝigi vin en malliberejo sur la pajlo kun -katenoj al la piedoj?" Sed la infano ne maltrankviliĝis.</p> - -<p>La soldatoj estis vizitintaj la tutan domon. Tio ne estis tre longa -afero, ĉar la dometo de Korso enhavas nur unu kvadratan ĉambron. La -meblaro konsistas el tablo, benkoj, kestoj, ĉasiloj kaj kuiriloj. -Dume Fortunato karesis sian katinon, kaj ŝajnis ĝui la konfuzon de -la soldatoj. Unu alproksimiĝis al la amaso da fojno kaj vidis la -katinon kaj donis baton per la bajoneto en la fojnon, plialtigante la -ŝultrojn, kvazaŭ li sentas la ridindecon de sia singardo.</p> - -<p>Nenio movis, kaj la vizaĝo de la knabo ne <span class="pagenum">71</span>montris ian maltrankvilecon. -La adjudanto preskaŭ malesperis. Li jam serioze rigardis je la -flanko de la ebenaĵo kiel inklina reiri tien de li venis, kiam li -ekpensis ke eble karesoj kaj donacoj helpos lin. "Kuzeto," li diris, -"vi ŝajnas esti tre lerta bubo. Sed vi agas malbone ĉe mi, kaj se -mi ne timus ĉagreni mian kuzon Mateon, vere mi forkondukus vin kun -mi. Sed kiam mia kuzo estos reveninta, mi rakontos al li la tutan -aferon, kaj li vin vipos por via mensogo. Estu bona knabo, kaj mi -donos al vi tiun ĉi belan arĝentan horoloĝon, kiu certe valoras -tridek frankojn!"</p> - -<p>"Kiam mi estas grandulo, mia onklo, la korporalo, donacos al mi -horoloĝon." "Jes, sed la filo de via onklo jam havas unu, ne tiel -belan, kiel tiun ĉi, vere. Li tamen estas pli juna ol vi." Fortunato -rigardis ĝin simile je kato, al kiu oni prezentas tutan kokidon. -Sentante ke oni mokis lin, li ne kuraĝiĝas kapti ĝin, kaj de tempo -al tempo, li deturnas la okulojn por ne subfali la tenton. Ŝajnis -tamen ke la adjudanto volis vere donaci la horoloĝon al li.</p> - -<p>"Mi perdu miajn epoletojn," ekkriis la adjudanto, "se mi ne donacos -al vi la horoloĝon, kondiĉe ke vi diru kie estas Gianetto. La -kamaradoj estas atestantoj, kaj mi ne povas depreni mian promeson." -Tiel parolante li alproksimigis iom post iom la horoloĝon, ĝis ĝi -preskaŭ tuŝis la palan vangon de la infano. Oni vidis sur lia -vizaĝo la internan batalon inter la avideco, kaj la respekto -ŝuldata al la gastamo. Li pene spiris: Li preskaŭ sufokiĝis. Dume -la horoloĝo balanciĝis, turniĝis kaj kelkafoje eĉ tuŝis lian -nason. Fine, iom post iom, la dekstra mano leviĝis al la horoloĝo; -liaj fingroj tuŝis ĝin, kaj ĝi tute kuŝis en lia mano, la -adjudanto tamen ne ellasinte la ĉenon. La ciferplato estis ornamita; -la kovrilo nove polurita; je la suno ĝi brilis kiel fajro.</p> - -<p>La tento estis tro granda.—Fortunato levis ankaŭ la maldekstran -manon, kaj per la antaŭfingro li montris supre sian ŝultron la -amason da fojno. La adjudanto tuj komprenis lin. Li ellasis la -ĉenon. Fortunato estis la sola posedanto de la horoloĝo.</p> - -<p>La soldatoj tuj renversis la amason, kaj ĝi baldaŭ moviĝis, kaj -sanga viro, kun stileto en la mano, eliris, sed, provante leviĝi, -sia vundo ne permesis lin stari. Li falis. La adjudanto ĵetis sin -sur lin, kaj elŝiris la stileton el lia mano. Tuj oni forte ligis -lin, malgraŭ lia kontraŭbatalo.—Gianetto, kuŝita sur la tero kaj -ligita kiel branĉaro, turnis la kapon al Fortunato, kiu -alproksimiĝis. "Filo de ...," li diris pli malŝate ol kolere. La -infano ĵetis al li la moneron, kiun li estis doninta, sentante ke -li ne plu meritas ĝin. Sed la kaptito ŝajnis ne vidi tiun movon. -Tre kviete li diris al la adjudanto: "Mia kara Gambo, mi ne -povas marŝi; vi devas <i>porti</i> min en la urbon." "Vi tuj kuros pli -rapide ol kapreolo," respondis la kruela venkinto; "sed estu -trankvila. Mi estas tiel kontenta teni vin, ke mi volonte portus vin -unu mejlon sen laciĝi. Plie, amiko mia, ni faros por vi portilon per -branĉoj." "Bone," diris la malliberulo, "vi ankaŭ metos iom da -pajlo sur la portilon, por ke mi estu pli senĝena."</p> - -<p>Dum la soldatoj okupis sin, unuj por fari specon de portilo, aliaj -por bandaĝi la vundon de Gianetto, Mateo Falkone kaj sia edzino -subite aperis apud la kurbiĝo de la vojeto, kiu kondukis al la -arbaro. La virino antaŭmarŝis, kurbiĝata penige sub la pezo de -grandega sako da kaŝtanoj, dum la viro trankvile sekvis, portante -nur unu pafilon en la mano, kaj alian sur la dorso; ĉar estas neinde -je Korso porti ian ŝarĝon krom siaj armiloj.</p> - -<p>Vidante la soldatojn la unua penso de Mateo estis ke ili estas -venintaj por aresti lin. Sed kial tiu ĉi ideo? Ĉu li malpacis kun -la justeco? Ne, li ĝuis bonan famon. Sed li estis Korso, kaj -montano; kaj estas iom da Korsoj, kiuj, esplorante la memoron, ne tie -trovas ian peketon. Li do estis singarda, kaj prepariĝis por la -defendo. "Edzino," li diris al Giuseppina, "metu malsupren vian -sakon, kaj pretigu vin!" Ŝi tuj obeis. Li donis al ŝi la pafilon, -kiun li portis sur la dorso, por ke ĝi ne ĝenu lin. Tiam li -malrapide autaŭeniris al la domo, laŭlonge la arboj, kiuj borderis -la vojon, kaj preta ĵeti sin, je la plej malamika movo, malantaŭ la -plej grandan trunkon, de kie li povus pafi kaŝate. Lia edzino sekvis -lin proksimege, tenante la duan pafilon, kaj la kartoĉujon. La ofico -de bona edzino dum batalo estas ŝargi la armilojn de ŝia edzo.</p> - -<p>Vidante Mateon tiamaniere alproksimiĝantan, la adjudanto estis en -tre granda maltrankvileco. Se Mateo, li ekpensis, estus hazarde -parenco de Gianetto, aŭ se li estus lia amiko, kaj li volus defendi -lin, la kugloj de lia pafilo alvenus al mi tiel certe, kiel letero al -la poŝto. Je tia ŝanceliĝo, li kuraĝe decidiĝis antaŭeniri -sole, kaj rakonti al Mateo la tutan aferon, parolante al li, kiel al -malnova konato; tamen la mallonga interspaco inter li kaj Mateo -ŝajnis al li longega.</p> - -<p>"Nu, amiko mia," li ekkriis. "Kiel vi sanas? Estas mi, Gamba, via -kuzo." Mateo, nerespondante, haltis kaj ĝentile plialtigis sian -pafilon. "Bonan tagon, frato!" "Mi venis pasante por saluti vin, kaj -mian kuzinon Peppina. Ni havis longan marŝadon hodiaŭ, sed ni ne -devas plendi pri nia laciĝo, ĉar ni faris bonan kaptaĵon. Ni ĵus -kaptis Gianetton Sanpieron." "Estu Dio laŭdata," ekkriis Giuseppina, -"li ŝtelis nian kaprinon la lastan semajnon!" Tiuj ĉi paroloj -ĝojigis Gamba. "La fripono sin kiel leono defendis. Li mortigis unu -el miaj soldatoj, kaj, nekontenta je <span class="pagenum">72</span>tio, li rompis la brakon -al la korporalo Chardon—sed tio ne estas grava afero, li estas -nur Franco:—Plie li kaŝiĝis tiel bone, ke la diablo mem ne estus -povinta trovi lin. Sen la helpo de mia kuzeto Fortunato, ni -neniam estus trovinta lin. Gianetto kaŝiĝis sub tiu ĉi amaso da -fojno, sed mia kuzeto vidigis al ni la ruzon. Mi certe diros ĝin al -lia onklo, la korporalo, por ke li sendu al li belan donacon por lia -penado. Lia nomo kaj la via estos en la raporto, kiun mi sendos al la -provincestro."</p> - -<p>"Malbeno!" ĝemis tute mallaŭte Mateo.</p> - -<p>Kiam ili alvenis al la domo, Gianetto jam kuŝis sur la portilo, -preta por foriri. Vidante Mateon kun Gambo, li strange ridetis; tiam -turninte sin al la pordo de la domo, li kraĉis sur la sojlon, -dirante: "Domo de perfidulo."</p> - -<p>Nur homo certa morti estus kuraĝiĝinta elparoli tiujn ĉi vortojn. -Tiro per stileto, kiu ne postulus ripetadon, tuj estus paginta tiun -insulton. Mateo tamen nur metis la manon al la frunto, kiel viro -premegita. Fortunato estis enirinta en la domon, kiam li vidis sian -patron alvenantan. Li baldaŭ reaperis kun taso da lakto, kiun li -prezentis al Gianetto mallevante siajn okulojn.</p> - -<p>"For de mi!" ekkriis la malfeliĉulo kun tondra voĉo. Poste, -turniĝante al unu el la soldatoj: "Kamarado, donu al mi trinkaĵon!" -La soldato metis sian botelon en liajn manojn, kaj la bandito trinkis -la akvon, kiu donis al li viro, kun kiu li ĵus interŝanĝis pafojn! -Tiam la adjudanto donis la signalon por foriri, kaj diris <i>adiaŭ</i> al -Mateo kiu ne respondis....</p> - -<p>Ĉirkaŭ dek minutoj pasis antaŭ ol Mateo malfermis la buŝon. La -infano malkviete rigardis, jen sian patrinon, jen sian patron, kiu, -apogante sin sur sia pafilo, konsideris lin kun kolerega mieno. -"Vi komencas bone," fine diris Mateo kun voĉo kvieta, sed terura -por tiuj, kiuj lin konis. "Paĉjo mia," ekkriis la infano, -alproksimiĝante, la okulojn larmplenajn, preta sin ĵeti genue. Sed -Mateo kriis al li: "Malantaŭen de mi!" kaj la infano haltis kaj -ploregis, senmove starante kelkajn paŝojn de sia patro. Giuseppina -alproksimiĝis. Ŝi ĵus ekvidis la horoloĝĉenon elpendantan el lia -ĉemizo. "Kiu donis al vi tiun ĉi?" "Mia kuzo, la adjudanto."</p> - -<p>Mateo ekprenis la horoloĝon kaj, ĵetante ĝin forte kontraŭ -ŝtonon, disrompis ĝin en mil pecetojn.</p> - -<p>La ploregoj de Fortunato duobliĝis, kaj Mateo daŭrigis lin fikse -rigardi per siaj linkaj okuloj. Fine li frapis la teron per la -pafilo, kaj ĵetinte ĝin sur la ŝultron, li reprenis la vojon al la -arbaro, kriante ke Fortunato lin sekvu. La infano obeis. Giuseppina -kuris post Mateon, kaj ekprenis lian brakon: "Li estas filo via," -diris ŝi, tremante, kaj fiksante siajn nigrajn okulojn sur tiujn de -sia edzo, kvazaŭ ŝi volis legi tion, kio pasiĝis en lia animo. -"Lasu min," respondis Mateo. "Mi estas lia patro." Ŝi kisis sian -filon, kaj reeniris plorante en la domon, kie ŝi fervore preĝis -antaŭ la imago de la Dipatrino....</p> - -<p>Apud malgranda valeto Mateo haltis. "Fortunato, iru apud tiun larĝan -ŝtonon." La knabeto faris tion, poste li genufleksis. "Diru viajn -preĝojn!" "Patro mia, Paĉjo, ne mortigu min!" "Diru viajn -preĝojn!" ripetis Mateon, teruravoĉe. Balbutante kaj ploregante, la -infano diris la Patron kaj la Kredon. Fortavoĉe la patro respondis -<i>Amen</i> je la finiĝo de ĉiu preĝo.</p> - -<p>"Ĉu tiuj ĉi estas ĉiuj preĝoj kiujn vi scias?"</p> - -<p>"Patro, mi ankaŭ scias la <i lang="la">Ave Maria</i>, kaj la <i>Litaniojn</i>, kiujn mia -onklino lernigis al mi."</p> - -<p>"Ili estas tre longaj, sed diru ilin!"</p> - -<p>La infano finis la litaniojn per malfortega voĉo.</p> - -<p>"Ĉu vi estas fininta?"</p> - -<p>"Ho! Patro mia, pardonu min. Mi neniam refaros ĝin. Mi tiome petegos -mian kuzon, la korporalon, ke oni pardonu al Gianetto."</p> - -<p>Li estis ankoraŭ parolante kiam Mateo murmuris: <i>Dio vin pardonu!</i></p> - -<p>Li pafis, kaj Fortunato falis teren, morta.</p> - -<p>Sen ĵeti rigardon sur la malvivulon, Mateo reiris domen, por serĉi -fosilon por enterigi sian filon. Post kelke da paŝoj, li renkontis -Giuseppinan, alkurantan, maltrankviligitan per la pafo. "Kion vi -faris?" ŝi ekkriis.</p> - -<p>"Justecon!"</p> - -<p>"Kie li estas?"</p> - -<p>"En la valeto. Mi lin enterigos. Li mortis Kristane. Mi kantigos -meson por li. Oni diru al mia bofilo ke li venu loĝi kun ni."</p> -</div> - - -<div id="est1-5-16" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">TOM BOLIN.</h3> - -<p>(Dibdin.—Tradukis A. Motteau).</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Senviva kuŝas nun Tom Bolin,</span> - <span class="i2">Karulo de l’ŝipar’;</span> - <span class="i0">Ventego ne plu blovos sur lin</span> - <span class="i2">En granda mortintar’.</span> - <span class="i0">Li staris en beleco vira,</span> - <span class="i2">De la marist’ model’;</span> - <span class="i0">Ferdeke devosklavo vera,</span> - <span class="i2">Sidant’ nun super vel’. (<i>bis</i>).</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Tom ĉiam sian vorton gardis</span> - <span class="i2">Kaj kore donis sin;</span> - <span class="i0">Edzinon virtan li posedis,</span> - <span class="i2">Amikojn verajn, nin.</span> - <span class="i0">Li ankaŭ kantis tiel bele,</span> - <span class="i2">De l’ŝipo Filomel’!</span> - <span class="i0">Bedaŭru ni do lin fidele,</span> - <span class="i2">Zorgantan super vel’. (<i>bis</i>).</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Veteron belan sendos tamen</span> - <span class="i2">La supervol’ al Tom,</span> - <span class="i0">En tago kiam venos hejmen</span> - <span class="i2">Maran’ kaj landa hom’.</span> - <span class="i0">Ŝipanon, reĝon morto kaptas;</span> - <span class="i2">Se li nun homa ŝel’</span> - <span class="i0">Senmova korpo sube restas,</span> - <span class="i2">Tom vivas super vel’. (<i>bis</i>).</span></div> -</div> -</div> - - -<div id="est1-5-17" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">73</p> -<h3>DIVERSAJ AVIZOJ.</h3> - - -<p>Niaj Germanaj Samideanoj baldaŭ komencas sian propagandon, kaj -eldonigis bonan broŝureton kiu kostas dekkvin pfenigojn kaj kiu -multe helpos je la varbado de rekrutoj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Sinjorino Phelips, Prezidantino de la Braillea Korespondada Klubo, -anoncas la fondon de Esperanta sekcio. Ni rememorigas niajn blindajn -amikojn ke Sinjoro W. P. Merrick, The Manor Farm, Shepperton, -klopodas pri la movado, kaj estas la Braillea Sekretario de The -London Esperanto Club.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Alilanda Adepto, kiu enpresigis sian nomon en nian Adresareton, kiel -kolektanto de ilustritaj poŝtkartoj, ĵus estas skribinta: "Ĉu vi -scias ke per, kaj por, via gazeto mi faras kaj estas ankoraŭ farinta -grandaron da poŝtkartoj ilustritaj? Ĉiutage la leteristo lasas en -mia domo kvar, kvin, aŭ ses, ĉiuj skribitaj tiamaniere: "Leginte -vian anoncon en The Esperantist k.t.p."</p> - -<p>Mi ĉiam pensis, ke tiuj ĉi multe helpus nian aferon, kaj sendube la -kolekto de poŝtsignoj ankaŭ estas inda je atento. Al ĉiu, kiu -sendos ĉi tie sian nomon kaj adreson, por ke ĝi enmetiĝu en nian -adresareton, kiel kolektanto de poŝtsignoj, kaj kiu kunsendos la -necesajn ses pencojn (70 centimojn), la Redaktoro tuj resendos areton -da almenaŭ dek diversaj poŝtsignoj. Kaj ĉiuj el ili estos per -Esperanto ricevitaj. Estas mirinde kiom da alilandaj abonantoj tiun -ĉi malgranda Gazeto jam posedas. Estos granda helpo al tiu ĉi afero -se la abonantoj en Java, Pahang, Cochin-China, Japan, Trinidad, -Barbadoes, Brazil, Mexico, Sierra Leone, China k.t.p. afable sendos -aron da senvaloraj (al ili, sed ne al ni) specimenoj por ke ni -disdonu ilin inter niaj apogantoj. <i>Per malgrandaĵoj oni grandaĵojn -efektivigos!</i> Tial mi multe konfidas je poŝtkartoj kaj poŝtsignoj, -por rapidigi la universalan alprenon de Esperanto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Kelkaj amikoj tre amas <i>kronikon</i>; sed la Redaktoro petas ke ili sin -turnu al la <i>Lingvo Internacia</i>, <i>L’Esperantiste</i>, <i>k.t.p.</i> por ĝin -trovi. Tamen en tiu ĉi numero li donas mallongan skizon pri la -agadoj de la pasinta monato. Multaj paroladoj estas farintaj. <i>The -Associated Teachers’ Guild</i>, <i>The Central Technical College</i>, <i>The -Sir John Cass Technical Institute</i>, <i>The Westbourne Chapel</i> en -Londono, kaj kunvenoj ĉe Sheffield kaj Nottingham aŭskultadis kaj -ekinteresiĝis je la Esperanta celo. Multaj artikoloj pri Esperanto -aperis en la gazetaro.</p> - -<p>Bonaj leteroj enpresiĝis en <i>The Hexham Herald</i> kaj <i>The Scottish -Cyclist</i>. Malfeliĉe <i>The Daily Paper</i>, kiu donis al ni tiom da -espero kaj helpo, estas mortinta, ĉar nia fervorega amiko Sinjoro -Stead ne povis plu zorgadi pri ĝi. Tamen nia movado ŝuldas al li -ankoraŭ pli koregan dankesprimon. Pri la artikolo en la <i>C.T.C. -Gazette</i> mi jam estas skribinta.</p> - -<p>Mi ne povas nomi ĉiujn el la Anglaj Gazetoj, kiuj enhavis -Esperantajn artikolojn, sed mi ne devas forgesi la novan monatan -revuon, <i>The Crank</i>, kies dua numero enhavis tre valoran artikolon, -skribitan de nia agema <i>Librarian</i>. Dua artikolo kredeble sekvos en -la tria numero.</p> - -<p>Sed estas inter la alilanda gazetaro ke ni trovas la plimulton da -niaj apogantoj; kaj mi prenas la nunan okazon por danki la multajn -samideanojn, kiuj afable sendadas al mi siajn lokajn gazetojn. En <i>La -Plume Stenografique de France</i> troviĝis longan skizon; kaj ankaŭ -tre longan nomaron da aliaj gazetoj oni povus citi. En la Amiens’a -ĵurnalo mi legis ke la sindonema Sinjoro Tessencourt, la tiea -Prezidanto, fariĝis konsulo de la Unuiĝitaj Ŝtatoj. Espereble la -lingvo internacia helpos lin, kvankam ĝis nun ne estas multe da -kunbatalantoj tie.</p> - -<p>Tamen, antaŭ kelkaj tagoj, mi ricevis sekvantan leteron el tiu ĉi -antaŭemega lando. "When I was in business in New York I had -considerable correspondence with merchants in various parts of the -world, as I was a large buyer of raw goods from Siberia, South -Africa, Central America, and other countries, and I felt the need of -an international business language. With this feeling I paid some -attention to <i>Volapuk</i> and <i>Spelin</i>, the two previous attempts at -this problem which seemed worthy of notice, but I felt no confidence -in there being any future in either of them. With regard to Esperanto -I have a very different feeling, and think it is going to be a -success."</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Por finigi tiun ĉi avizaron, mi deziras altiri la atenton de la -legantaro al la ĵuseldonita tre interesa raporto pri la <i>Esploro de -la Groupe Esperantiste de Lyons</i>. Tiu ĉi energia centro sendis -leterojn je la komenco de 1903 al ĉiuj konataj grupoj, petante -respondojn je kelkaj demandoj. La rezultato de tiu ĉi interesa afero -nun aperas en la komenco de la Jan Lingvo Internacia. Mi elĉerpos -kelkajn frazojn el tiu ĉi raporto pri la enhavo de la sescent da -ricevitaj respondleteroj: (1) Esperanto estas de nun disvastigita en -la plej granda parto de la Eŭroplingvaj landoj. (2) Plej ofte -fremdaj Esperantistoj staras izolitaj unuj de la aliaj. (3) Ke nenio -estas pli diversa ol la socialaj situacioj de la Esperantistoj. (4) -Ke la facileco per kiu ili akiris Esperanton estis apenaŭ -nekredebla, kia ajn estas la gepatra lingvo. Ni ĉiuj devas dankegi -la Lionan Grupon pro ĝia granda laboro, kaj pro la grava rezultato -kiu ĝin kronis.</p> -</div> - - -<div id="est1-5-18" class="letters"> -<p class="pagenum">74</p> -<h3>CORRESPONDENCE NOTES.</h3> - - -<p>A.J.H. (Shrewsbury) writes: "There are many ways of spreading the -language, but two plans, which I have not yet seen in print, appeal -to me. (1). Let merchants, especially those with a world-wide -business, adopt Esperanto names for their goods. (2). Cause Esperanto -to be included among the languages in which it is permissible to send -telegrams."—In thanking A.J.H. for the kind suggestions, and hoping -that many will follow his good example, we beg to note that the -second of these plans is already in vogue, as the writer has seen -several Esperanto telegrams, of course minus the accents. As to the -first, it is a capital suggestion. A certain perfume (Espero) has -been advertised in this gazette, and, in consequence, the proprietor -has had many orders from France and other foreign strongholds of our -Cause. The opening up of a universal market for one’s goods is the -first advantage of the study, from a business man’s point of view, -and I trust that ere long it will be largely made use of by our -growing army of Esperantists.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>L.R.C. does not know Spanish, yet, thanks to Esperanto, he was able -to translate the sentences in that language in our February number. -Are we to consider therefore that Spanish resembles Esperanto more -closely than Italian, or has some other friend, equally ignorant of -that tongue, been able to translate the Italian sentences on page 57?</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Several friends have pointed out the word given in the new -English-Esperanto Dictionary for <i>Editor</i>. We prefer to use -<i lang="eo">Redaktoro</i> to translate the term, and use <i lang="eo">Eldonisto</i> for -<i>Publisher</i>.</p> - -<p>E.M. (Lancaster) sends an excellent suggestion. He writes: "Will not -some good Esperantists consent to correct one beginner’s letter per -week, provided that an envelope be enclosed for the reply?"—Surely -there must be many who are willing to undertake this light work, -and who thus will improve their own knowledge, and will also make -the study especially interesting for country students. The -Editor will be glad to find a learner, or a teacher, as may be -desired.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Several subscribers have pointed out that the meanings of some words -not in the text-book vocabulary have not been explained. As the -Esperanto-English Vocabulary is now issued, we shall only explain -words not to be found in that comprehensive little work.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>No. 8380 writes: "Sir, permit me briefly to call attention to two of -the examples given last month in illustration of the uses of the -preposition ‘By.’ (1). <i>He was holding him by the neck with both -hands.</i> Neck: part of the body, or instrument by which B is held; -hands: part of the body by which A holds B. The preposition should, -therefore, in my opinion be ‘<i>Per</i>.’" (In the first case there is a -certain amount of ambiguity, and <i>je</i> or <i>per</i> can be used -indiscriminately). "(2). <i>The little boy returned home quite by -himself.</i> This somewhat peculiar idiom obviously means that the child -returned alone, and must be rendered thus ‘La knabeto revenis domen -sole.’" The Editor nearly altered the latter phrase to the more -colloquial expression "The little boy returned home quite <i>on his -own</i>." It seems to mean "<i>by his own instrumentality</i>," and "<i>per</i>" -certainly seems to be correct in this instance. He might, for -example, have just commenced to walk, in which case the proud mother -would no doubt have used the given phrase, even if she had -accompanied him every step of the way (which, in the Editor’s -opinion, she probably did). As the phrases seem to give a -considerable amount of instruction, the same contributor has kindly -treated in this issue the prepositions "IN and INTO."</p> - -<p style="font-weight:bold;margin-left:2em;">IN, INTO.</p> - -<table> -<tr><td>Many birds fly in the autumn into warmer countries.</td> - <td>Multaj birdoj flugas dum la aŭtuno <i>en</i> plivarmajn landojn.</td></tr> - -<tr><td>When the mouse runs indoors.</td> - <td>Kiam la muso kuras <i>en</i> la domon.</td></tr> - -<tr><td>The women run about indoors.</td> - <td>La virinoj kuradas <i>en</i> la domo.</td></tr> - -<tr><td>They are quite right, in my opinion.</td> - <td><i>Laŭ</i> mia opinio, ili estas tute pravaj.</td></tr> - -<tr><td>They were brought up in the fear of God.</td> - <td>Ili edukiĝis <i>laŭ</i> la timo al (aŭ je) Dio.<span class="pagenum">75</span></td></tr> - -<tr><td>In the education of children, it is necessary to use—</td> - <td><i>Por</i> la edukado de la infanoj, estas necese uzi—</td></tr> - -<tr><td>She had difficulty in expressing her thoughts.</td> - <td>Ŝi havis malfacilecon <i>por</i> esprimi siajn pensojn.</td></tr> - -<tr><td>Matrimony, a fact in the life of Henry VIII.</td> - <td>Edziĝo, fakto de la vivo de Henriko VIIIa.</td></tr> - -<tr><td>He is the best in the world for that.</td> - <td>Li estas la plej bona pri tio <i>el</i> la mondo.</td></tr> - -<tr><td>I think I did well <i>in</i> acting thus.</td> - <td>Mi pensas, ke mi bone faris tiel aginte.</td></tr> - -<tr><td>Alike in face and character.</td> - <td>Similaj <i>per</i> la vizaĵoj kaj la karaktero.</td></tr> - -<tr><td>We are going away in two or three days.</td> - <td>Ni foriros <i>post</i> du aŭ tri tagoj.</td></tr> - -<tr><td>Something, in the shape of a man, appears.</td> - <td>Io, <i>sub</i> la formo de homo, aperas.</td></tr> - -<tr><td>They stand in one long line.</td> - <td>Ili staras <i>sur</i> unu longa linio.</td></tr> - -<tr><td>While walking in the street I fell.</td> - <td>Promenante <i>sur</i> la strato, mi falis.</td></tr> - -<tr><td>George Washington was born in the year one thousand seven hundred -and thirty-two, and never told a lie.</td> - <td>George Washington estis naskita la jar<i>on</i> mil sepcent - tridek du<i>an</i>, kaj mensogis neniam.</td></tr> -</table> - -<hr class="short" /> - -<p>At the request of many Subscribers, the Grammatical synopsis has been -omitted from this issue, and the interesting narrative of the early -days of Esperanto takes its place.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>All Members of the London Esperanto Club whose numbers are lower than -<i>136</i> are hereby reminded that their renewals are now due, and should -be sent to the Hon. Secretary. A Renewal Form was enclosed in the -January Number.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Subscribers are reminded that <span class="sc">The Esperantist</span> appears at the -beginning of each month.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>As the Editor will be abroad during the end of March, it is hoped -that friends will excuse delay in replies to letters. The April -gazette should appear on the first of the month as usual, -notwithstanding.</p> -</div> - - -<div id="est1-5-19" class="booklist"> -<p>For the convenience of Esperantists, all works dealing with the -language can now be obtained by writing to the Librarian, P. Howard, -Esq., The Bungalow, Cranes Park, Surbiton, Surrey.</p> - -<p>The books most read are:—</p> -<ul> -<li>"Student’s Complete Textbook," by J. C. O’Connor, B.A., 1s. 8d., -post free (revised edition).</li> - -<li>"Thirty five Exercises with Keys," by A. Motteau, 1s. 3d., post free -(6 copies for 6s. 6d.).</li> - -<li>"No. 52," a short Grammar, by the Hon. R. H. Geoghegan. Price 7d., -post free. This is a capital preliminary work for giving to friends -to arouse their interest. For this purpose we will supply -<i>subscribers</i> with 6 copies for 2s. 6d., post free.</li> - -<li>Three Tales by Tolstoy and Pushkin, 1s. 1d.</li> - -<li>Fundamenta Krestomatio; Dr. Zamenhof, 3s. 4d.</li> - -<li>"Hamlet," translated by Dr. Zamenhof, 2s.</li> - -<li>Grammar in French or German, 1s. 6d.</li> - -<li>Commentaire in French, 2s.</li> - -<li>Prose Selections, 2s. 6d. and 1s. 6d.</li> - -<li>Stories from back "L’Espérantistes," 2d. each.</li> - -<li>"Tourist’s Phrase-Book," in 6 languages, 6d.</li> - -<li>Esperanta Sintakso de P. Fruictier, 1s. 6d.</li></ul> - -<p>The following monthly magazines can be obtained. The annual -subscriptions are:—</p> -<ul> -<li>"La Lingvo Internacia," printed wholly in Esperanto, 3s. 6d.</li> - -<li>"L’Espérantiste," in French and Esperanto, 4s.</li> - -<li>"La Lumo," in French, English, and Esperanto, 2s. 6d.</li> - -<li>"La Belga Sonorilo," in French, Flemish, and Esperanto, 2s. 6d.</li> - -<li>"La Bohema Esperantisto," in Czech and Esperanto, 3s.</li> - -<li>"La Rondiranto," in Bulgarian and Esperanto, 3s.</li> - -<li>The new "Internacia Medicina Revuo" will appear every two months. -Subscription 6s. 6d. per annum.</li></ul> - -<p>The English-Esperanto and Esperanto-English Dictionaries, 2s. 6d. -each.</p> - -<p>"French-Esperanto Vocabulaire," 2s. 6d.; "Esperanto-French -Dictionnaire," 1s. 6d.</p> - -<p>"Braille Instruction-Book for the Blind," 4s.</p> - -<p>Translation of the above into English, 6d.</p> - -<p>Neat star-shaped Badges, for use when travelling, are kept in stock. -Price 9d. each.</p> -</div> - - -<div id="est1-5-20" class="article"> -<p class="pagenum">76</p> -<div class="left" lang="eo"> - - -<h3>ELTIRO EL PRIVATA LETERO DE D-RO ZAMENHOF AL S-RO B.,</h3> - -<p class="center">Presita kun permeso de ambaŭ korespondantoj, en Jaro 1896.</p> - -<p class="center">Tradukis el lingvo rusa V.G.</p> - - -<p>... Vi demandas min, kiel aperis ĉe mi la ideo krei lingvon -internacian kaj kia estis la historio de la lingvo Esperanto, de la -momento de ĝia naskiĝo, ĝis tiu ĉi tago? La tuta <i>publika</i> -historio de la lingvo, t.e. komencante de la tago, kiam mi malkaŝe -eliris kun ĝi, estas al Vi pli malpli konata; cetere <i>tiun ĉi</i> -periodon de la lingvo estas nun, pro multaj kaŭzoj, ankoraŭ -neoportune tuŝadi; mi rakontos al Vi tial en komunaj trajtoj sole la -historion de la <i>naskiĝo</i> de la lingvo.</p> - -<p>Estos por mi malfacile rakonti al Vi ĉion, tion ĉi detale, ĉar -multon mi mem jam forgesis; la ideo, al kies efektivigo mi dediĉis -tutan mian vivon, aperis ĉe mi—estas ridinde ĝin diri—en la plej -frua infaneco kaj de tiu ĉi tempo neniam min forlasadis. Tiu ĉi -cirkonstanco parte klarigos al Vi, kial mi kun tiom da obstineco -laboris super ĝi, kaj kial mi, malgraŭ ĉiuj malfacilaĵoj kaj -maldolĉaĵoj, ne forlasadis tiun ĉi ideon, kiel ĝin faris multaj -aliaj, laborintaj sur la sama kampo.</p> - -<p>Mi naskiĝis en Bjelostoko, gubernio de Grodno. Tiu ĉi ŝanco donis -la direkton al ĉiuj miaj estontaj celadoj. En Bjelostoko la -loĝantaro konsistas el kvar diversaj nacioj: Rusoj, Poloj, Germanoj -kaj Hebreoj; ĉiu el tiuj ĉi elementoj parolas apartan lingvon kaj -neamike rilatas la aliajn. Tie pli ol ie la impresema naturo sentas -la multepezan malfeliĉon de diverslingveco, kaj konvinkiĝas ĉe -ĉiu paŝo, ke la diverseco de lingvoj estas la sola, aŭ almenaŭ la -ĉefa kaŭzo, kiu disigas la homan familion, kaj dividas ĝin en -malamikaj partoj.</p> - -<p>Oni edukadis min kiel idealiston; oni min instruis, ke ĉiuj homoj -estas fratoj, kaj dume sur la strato kaj en la domo, ĉio ĉe ĉiu -paŝo igis min senti, ke <i>homoj</i> ne ekzistas: ekzistas sole Rusoj, -Poloj, Germanoj, Hebreoj k.t.p. Tio ĉi ĉiam forte turmentis mian -infanan animon, kvankam multoj eble ridetos pri tiu ĉi "doloro pro -la mondo" ĉe la infano. Ĉar al mi tiam ŝajnis, ke la "grandaĝaj" -posedis ian ĉiopovan forton, mi ripetadis al mi, ke kiam mi estos -grandaĝa, mi nepre forigos tiun ĉi malbonon.</p> - -<p>Iom post iom mi konvinkiĝis, kompreneble, ke ne ĉio fariĝas tiel -facile, kiel ĝi prezentiĝas al la infano; unu post la alia mi -forĵetadis diversajn infanajn <span class="pagenum">77</span>utopiojn, kaj nur la revon pri unu -homa lingvo mi neniam povis forĵeti. Malklare mi iel min tiris al -ĝi, kvankam, kompreneble, sen iaj difinitaj planoj. Mi ne memoras -kiam, sed en ĉia okazo sufiĉe frue, ĉe mi formiĝis la konscio, ke -la sola lingvo povas esti nur ia neŭtrala, apartenanta al neniu el -la nun vivantaj nacioj.</p> - -<p>Kiam el la Bjelostoka gimnazio mi transiris en la Varsovian duan -klasikan gimnazion, mi dum kelka tempo estis forlogata de lingvoj -antikvaj kaj revis pri tio, ke mi iam veturados en la tuta mondo kaj -per flamaj paroloj inklinados la homojn revivigi unu el tiuj ĉi -lingvoj por komuna uzado. Poste, mi ne memoras jam kiamaniere, mi -venis al firma konvinko, ke tio ĉi estas neebla, kaj mi komencis -malklare revi pri <i>nova</i>, arta lingvo. Mi ofte komencadis iajn -provojn, elpensadis artifikajn riĉegajn deklinaciojn kaj -konjugaciojn, k.t.p. Sed homa lingvo kun ĝia, kiel ŝajnis al mi, -senfina amaso da gramatikaj formoj, kun ĝiaj centoj da miloj de -vortoj, kaj dikaj vortaroj, ŝajnis al mi tia artifika kaj kolosa -maŝino, ke mi ne unufoje diradis al mi: "for la revojn! tiu ĉi -laboro ne estas laŭ homaj fortoj,"—kaj tamen mi ĉiam revenadis al -mia revo.</p> - -<p>Germanan kaj Francan lingvojn mi ellernadis en infaneco, kiam oni ne -povas ankoraŭ kompari kaj fari konkludojn; sed kiam, estante en la -5-a klaso de gimnazio, mi komencis ellernadi lingvon Anglan, la -simpleco de la Angla gramatiko ĵetiĝis en miajn okulojn, precipe -dank’ al la kruta transiro al ĝi de la gramatikoj Latina kaj Greka. -Mi rimarkis tiam, ke la riĉeco de gramatikaj formoj estas nur blinda -historia okazo, sed ne estas necesa por la lingvo. Sub tia influo mi -komencis serĉi en la lingvo kaj forĵetadi la senbezonajn formojn, -kaj mi rimarkis, ke la gramatiko ĉiam pli kaj pli degelas en miaj -manoj, kaj baldaŭ mi venis al la gramatiko plej malgranda, kiu -okupis sen malutilo por la lingvo ne pli ol kelkajn paĝojn. Tiam mi -komencis pli serioze fordoniĝi al mia revo. Sed la grandegulaj -vortaroj ĉiam ankoraŭ ne lasadis min trankvila.</p> - -<p>Unu fojon, kiam mi estis en la 6-a aŭ 7-a klaso de la gimnazio, mi -okaze turnis la atenton al la surskribo "Ŝvejcar<i>skaja</i>," kiun mi -jam multajn fojojn vidis, kaj poste al la elpendaĵo "Konditor<i>skaja</i>." -Tiu ĉi "skaja" ekinteresis min kaj montris al mi, ke la sufiksoj -donas la eblon el unu vorto fari aliajn vortojn, kiujn oni -ne devas aparte ellernadi. Tiu ĉi penso ekposedis min tute, kaj -mi subite eksentis la teron sub la piedoj. Sur la terurajn -grandegulajn vortarojn falis radio de lumo, kaj ili komencis rapide -malgrandiĝi antaŭ miaj okuloj.</p><p class="pagenum">78</p> - -<p>"La problemo estas solvita!"—diris mi tiam. Mi kaptis la ideon pri -sufiksoj, kaj komencis multe labori en tiu ĉi direkto. Mi komprenis, -kian grandan signifon povas havi por la lingvo konscie kreata la -plena uzado de tiu forto, kiu en lingvoj naturaj efikis nur parte, -blinde, neregule kaj neplene. Mi komencis kompari vortojn, serĉi -inter ili konstantajn, difinitajn rilatojn kaj ĉiutage mi -forĵetadis el la vortaro novan grandegan serion da vortoj, -anstataŭigante tiun ĉi grandegon per unu sufikso, kiu signifis -certan rilaton. Mi rimarkis tiam, ke tre granda amaso da vortoj pure -<i>radikaj</i> (ekz. "patrino," "mallarĝa," "tranĉilo," k.t.p.) povas -esti facile transformitaj en vortojn <i>formitajn</i> kaj malaperi el la -vortaro. La meĥaniko de la lingvo estis antaŭ mi kvazaŭ sur la -manplato, kaj mi nun komencis jam labori regule, kun amo kaj espero. -Baldaŭ post tio mi jam havis skribitan la tutan gramatikon kaj -malgrandan vortaron.</p> - -<p class="center">(<i>Finigota en la proksima numero</i>).</p> -</div> - -<div class="right"> - -<h3>THE BIRTH OF ESPERANTO.</h3> - -<p class="center">Freely translated, from an Esperanto version of a Private Letter -of Dr. Zamenhof written in Russian, by John Ellis.</p> - - -<p>"... You ask me how it was that the idea of creating an international -language occurred to me, and what was the history of the Esperanto -language from the time of its birth till to-day? The entire public -history of the language, that is to say, beginning from the day when -I gave it to the world, is more or less known to you; further, it is -not opportune now, for many reasons, to touch upon that period; I -will consequently relate to you, in general lines, merely the story -of the birth of my language.</p> - -<p>"It would be difficult for me to tell you all this in detail, for -much of it I have myself forgotten. The idea, to the realisation of -which I have dedicated my whole life, struck me (it is ridiculous to -mention it) in my earliest childhood, and from that time never left -me. This circumstance will partly explain why I have laboured upon -the matter with so much determination, and why, in spite of all -difficulties and hardships, I have not abandoned the idea, as many -other working in the same field have done.</p> - -<p>"I was born in Bielstock, in the department of Grodno (Russia), where -I spent the days of my boyhood. This fortuitous circumstance -determined the direction of my future ambitions, for the inhabitants -of Bielstock are of four different nationalities—Russians, Poles, -Germans, and Jews—each of which speaks a separate language, and is -on bad terms with the others. There, more than anywhere else, an -impressionable nature feels the heavy misfortune of diversity of -tongues. One is convinced at every step that the diversity of -language is the only, or at least the chief, cause which separates -the human family and divides it into inimical sections.</p> - -<p>"I was brought up as an idealist. I was taught that all men are -brothers; meanwhile in the street and at home everything, at every -step, compelled me to feel that <i>humanity</i> does not exist, that there -are only Russians, Poles, Germans, Jews, etc. This thought ever -deeply troubled my boyish mind—although many may smile at the -thought of a lad sorrowing for humanity. But at that time it seemed -to me that the ‘grown ups’ possessed an almighty power, and I said to -myself that when I was grown up I would utterly dissipate this evil.</p> - -<p>"Little by little I became convinced, of course, that these things -were not so practicable as in my boyhood I had imagined; one by one I -cast aside my various childish utopias, but the dream of one single -tongue for all mankind I never could dispel. In a dim fashion, without -any defined plan, in some way it allured me. I do not remember when, -but, at all events, it was very early, I arrived at the consciousness -that an international language was possible only if it were neutral -and belonged to none of the now-existing nationalities.</p> - -<p>"When I passed from the Bielstock Gymnasium<a href="#fnI.5.2" name="fnrefI.5.2"><sup>[2]</sup></a> to the Second -Classical School of Warsaw, I was for some time seduced by the dead -languages, and dreamed that some day I would travel throughout the -world, and in flaming words persuade mankind to revive one of these -languages for the common use. Subsequently, I do not now remember -how, the conviction came to me that that was an impossibility, and I -began, indistinctly, to dream of a new and artificial language. I -often made attempts, inventing a profusion of declensions and -conjugations, but the language of man, with, as it seemed to me, its -endless mass of grammatical forms, its hundreds of thousands of words -and ponderous dictionaries, appeared to be such a colossal, and yet -tricky, machine that many a time I exclaimed—‘Away with dreams! this -labour is beyond human powers!’ But, in spite of all, I always -returned to my dream.</p> - -<p>"In childhood (before I could make comparisons or work out -conclusions) I had learnt French and German, but when, being in the -5th class of the gymnasium, I began to study English, the simplicity -of its grammar flashed upon my comprehension, thanks, chiefly, to the -wearisome ploughing through the Greek and Latin grammars. I observed -that the rich wealth of grammatical forms was not a necessity, but -merely the blind result of accidental history. Under that influence I -recommenced my research into language, and discarded the unnecessary -forms, and I noticed that the grammar ever and ever melted under my -hands, and soon I arrived at a tiny grammar, which, without causing -any disadvantage to the language, occupied only a few pages. Then I -began to devote myself to my dream more seriously. Still, the giant -dictionaries left me no peace of mind.</p> - -<p>"One day, when I was in the 6th or 7th class at the gymnasium, my -attention was, by chance, turned to the sign ‘Ŝvejtskaja’ -(drink-shop), and close by to the sign ‘Konditorskaja’ (sweet-shop). -Although I had seen it many times before, this ‘skaja’ aroused my -interest, and showed me that by means of suffixes I might make one -word into others, which need not be separately learned. This thought -took complete possession of me, and all at once I felt the ground -beneath my feet. A ray of light had fallen upon the terrific giant -dictionaries, and they began to shrink rapidly before my eyes.</p> - -<p>"‘The problem is solved,’ I cried. I seized this idea of suffixes, -and began to work hard upon it. I understood how important it was to -make full use of this power—which, in natural languages, plays only -a partial, blind, irregular and incomplete <i>rôle</i>—when consciously -creating a new language. I began to compare words, to examine their -constant and defined relationships, and every day I cast out from the -dictionary a fresh vast series of words, substituting for this mass a -single suffix, which signified a certain fixed relationship. I next -remarked that a great number of words, hitherto regarded purely as -‘roots’ (such as ‘mother,’ ‘narrow,’ ‘knife’), might easily be -treated as ‘formed words,’ and disappear from the dictionary. The -mechanism of language stood before me as though it were upon the palm -of my hand, and, inspired by love and hope, I began to work -systematically. After that I soon had the entire grammar and a small -dictionary in manuscript."</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.5.2"></a> <a href="#fnrefI.5.2">[2]</a> -School preparatory for the University. -</p> - -</div> -</div> - -<div id="est1-5-21" class="article" lang="eo"> - -<h3>NIAJ LIBERTEMPOJ.</h3> - -<p>Sinjoro H. Voituret (delegito de la Touring Club de France) skribis -al mi "La tute admirinda lando, loĝita sur la limoj de Francujo kaj -Svisujo, nomata Jura, estas ne sufiĉe konata de alilandaj turistoj." -Mi deziras danki lin pro lia sciigo ĉar ĝi memoras al mi unu el la -plej grandaj plezuroj de la mondo, la turismon biciklete. Eble multe -da miaj legantoj nun ekpensadas siajn libertempojn, kaj proponas iri -en regionojn ĝis nun nekonatajn, kie ili povos renkonti -diverslandajn gesamideanojn. Mi mem intencas tiun ĉi fari, kaj mi -plezure donos sciigojn al ĉiuj, kiuj ilin petos, pri la alilanda -bicikleta turismo. Mi ĝoje memoras la plezuregajn impresojn kiujn -faris je mi la belaĵoj de tiu ĉi ĵusnomita Jura, kaj la apuda -Departemento de l’Ain. Dum la pasinta Majo mi faris vojaĝon de dumil -kilometroj, kun mia patro, kaj vidis multajn el la plej belaj -regionoj en Francujo, Svisujo, Italujo, Germanujo kaj Belgujo per -bicikleto. La plezuro vere estis plezurego. Sed tiatempe mi ne -konatiĝis kun Esperantistoj; kaj mi prezentas al mi ke la sama -vojaĝo nun estus pli ol plezurplenega, ĉar mi konas la adresojn de -multaj Esperantistoj, kiuj deziras paroladi Esperante kun ni, anoj de -alia, sed tamen, tre proksima lando. Se iaj el vi, gelegantoj miaj, -deziras ricevi kelkajn el tiuj ĉi adresoj, mi sendos ilin al vi; -kaj mi estas certa ke vi neniam bedaŭros ke vi estas fidintaj je -Esperanto por plezurplenigi viajn libertempojn. Por turistoj, la -granda helpo, kiun donas kono de la lingvo internacia vere estas -neforgesinda. Per ĝi, vi povas lerni multe da interesegaj aferoj, -kiujn alie vie tute ne eltrovus. Mi skribas tiujn ĉi liniojn -hodiaŭ ĉar la libertempoj jam alproksimiĝas. Mi ĉiam pliamas la -longajn tagojn de la printempo al la varmegaj, kaj ofte polvplenaj, -tagoj de la someraj monatoj. Tiel mi preskaŭ ĉiam elektis la Junian -monaton por bicikleta vojaĝo inter la belaĵoj de mia propra lando, -aŭ, pli bone, inter la montoj kaj lagoj de pli malproksimaj landoj, -kie troviĝas bonegaj vojoj, kaj kie la ĉiutaga vivado estas tiel -malsama je la nia. Sed sendube multaj el ni Esperantistoj deziras -forvojaĝi eĉ pli frue. Eble kelkaj el ni jam estos foririntaj -antaŭ la Pasko, kaj ĝia Aprila <span class="sc">Esperantist</span>. Al ĉiuj, kiuj -povas, mi kore konsilas vojaĝi alilande, kaj persone provi la -helpon, kiun la lingvo internacia donos.</p> - -<p>Tamen mi havas duan, kaj ne malindan celon. Multaj el vi sendube -estas anoj de la fama <i lang="en">Cyclists’ Touring Club</i>. Kaj vi jam scias ke -la <i>Touring Club de France</i> estas la plej notinda helpanto de nia -kara afero en Francujo. Nu, ĉu la C.T.C. ne devas ankaŭ klopodi pri -Esperanto? Mi ĝin kredas, kaj mi fidas, ke antaŭ ne longe, ĝi -faros ion por la afero. En la <i>C.T.C. Gazeto</i> de tiu ĉi Marta -monato, troviĝas artikolo pri la lingvo, kaj mi fervore petegas, ke -ĉiuj la Esperantistaj membroj de la C.T.C. skribu al la Redaktoro de -ĝia Gazeto, kaj diru ke ili estas interesitaj, kaj ke ili esperas ke -la C.T.C. klopodos pri Esperanto, same kiel la T.C.F. jam estas -farinta. Tionfarante, ĉiuj multe helpos nin, kaj gajnos koregan -dankesprimon de la tutmonda Esperantistaro.</p> - -<p class="sc far_sig">La Redaktoro.</p> -</div> - - -<div id="est1-5-22" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">79</p> -<h3>LA LINGVO DE LA FLOROJ.</h3> - -<p class="center">Originale verkita de Ben Elmy.</p> - -<p>Mi ne intencas paroli pri la tiel nomata florlingvo, per kies helpo -timemaj amantoj iam kuraĝis malkovri la flamon de kaŝita pasio. Tiu -ĉi lingvo nur estis sistemo de silentaj signaloj; ekzemple, la -sopiranta ĉielblua Ne-min-forgesu; la modesta Violo de espero; la -delikatodora Resedo<a href="#fnI.5.3" name="fnrefI.5.3"><sup>[3]</sup></a> anoncante ke "Miaj ecoj superas miajn -ĉarmojn"; la Rozo ruĝanta, emblemo de simpatio reciproka. Mi tute -lasos tion ĉi al la junuloj de la brula Oriento, kie, oni diras, la -fiktiva florlingvo fariĝis sperta sciado, kvankam nur iom komisiita -al la vulgara kaj malvarma nigro kaj blanko de libroj presitaj.</p> - -<p>Sed en tia lingvo, la floroj nur utiliĝas kvazaŭ senvolaj iloj por -esprimi ian senton aŭ sciigon sole homan. Mi, do, plivolas pensi kaj -pensigi pri la lingvo kiun uzas la floroj mem, por sciigi siajn -proprajn dezirojn kaj bezonojn al aliaj vivaj estaĵoj; ĉu insekto, -ĉu birdo aŭ besto, ĉu eĉ la homo ankaŭ. Ĉe multe da belaj -floroj sia rasdaŭrigo mem dipendas de la apudesto de tiaj fremdaj -kunhelpantoj.</p> - -<p>Tamen la floroj—kun siaj postfruktoj ne posedas vortojn aŭ eĉ -sonojn en sia lingvo; efektive, tio ĉi estas ankoraŭ nur "sistemo -de silentaj signaloj"; koloro, formo, odoro, gusto—jen estas la -solaj rimedoj de la floroj por altiri la insektojn kiuj -interfruktigos la geflorojn, kaj la birdojn aŭ bestojn kiuj poste -forportos kaj dissemos la semojn. Delogitaj de iom da mielo, la -abeloj, papilioj, favoj, muŝoj, aŭ skarabetoj, fariĝas ambasadoroj -de amo inter la senmovaj gefloroj; kaj rekompencitaj de bongusta -frukto, la birdoj aŭ bestoj fariĝas portantoj de semoj, nuksoj, -kernoj,—kies sufiĉa proporcio enteriĝos fine en tero freŝa, -malproksime de la parencaj floroj.</p> - -<p>Sendube la diferenca konstruaĵo kaj ecoj de la diversaspecaj -floroj servas speciale por alvoki al tiuj ĉi la plej decajn kaj -taŭgajn senditojn, ĉu de la amo, ĉu de la propagando. Ankaŭ -estas fakto alcertiga, ke tiaj floroj kiaj bezonas nur la venton -por efektigi sian fruktigon, ĉiam estas floroj nerimarkindaj -pro koloro, formo, aŭ odoro; kaj neniam kreas mielon.</p> - -<p>Ĉu la floroj aŭ kreskaĵoj havas ian konsciencon aŭ propran volon, -je siaj agoj aŭ funkciadoj? Ĉu vere "la kverko tremetas ĉe la unua -bato de la hakilo" kiel kantas la poeto? Antaŭ nelonge la -botanikistoj kutimis diri ke ĉiuj agoj de la floroj estas nur -funkciadoj aŭtomataj, sen propra volo aŭ inteligento de la floro -mem. La avo de la fama Charles Darwin estis, ŝajne, la unua -observanto kiu kuraĝis pensi kaj diri ke la kreskaĵoj posedas ion -analogian je la instinkto aŭ prudento de la vivuloj bestaj. Post nur -iom da jaroj, Wordsworth ankaŭ diris:—</p> -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Mi certe kredas—ĉiu kara flor’</span> - <span class="i0">Ĝuadas la aeron kiun spiras."</span></div> -</div> -<p>Charles Darwin mem plibonigis kaj tre certigis la temon de sia avo; -kaj, en nunaj tagoj, Dro. J. E. Taylor verkis plej interesan kaj -mirindan libron pri la "Sagaceco kaj Moraleco de la Kreskaĵoj." Mi -devus ankoraŭ citi multe da verkistoj, anglaj kaj alilandaj—Shelley, -Tennyson, Lowell, Jefferies, Flammarion, Maeterlinck, Karr, k.t.p., -sed mia spaco jam estas plenigita. Eble, ĉe estonta okazo, nia -estimata Redaktoro permesos ke mi skribu iom plu pri tiuj observemaj -verkistoj, kiuj havis kororelon por aŭskulti, kaj cerbon por -kompreni, la silentan paroladon de niaj humilaj gefratoj, la floroj.</p> - -<p class="sc far_sig">Ben Elmy.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.5.3"></a> <a href="#fnrefI.5.3">[3]</a> -Mignonette. -</p> - -</div> - -<div id="est1-5-23" class="fables" lang="eo"> - -<h3>DU FABLOJ DE LAFONTAINE.</h3> - -<p><i>La Korvo kaj la Vulpo.</i>—Belega korvo, sur arbo sidanta, tenis en -sia beko fromaĝon. Vulpo altirita de la bonodoro, diris al li: "Nu! -Bonan tagon, Via Korva Moŝto! Kiel bela vi estas! Kiom vi ŝajnas al -mi belega! Mi ne volas mensogi; se via voĉo estas tiel bela, kiel -estas via vestaĵo, vi estas la Fenikso el la loĝantoj en tiuj ĉi -arbaroj."</p> - -<p>Ĉe tiuj ĉi vortoj, pro ĝojego eksaltis la korvo, kaj, por aŭdigi -sian belsonan voĉon, li larĝe malfermis sian bekon, kaj preterlasis -sian fromaĝon.</p> - -<p>Tuj ekkaptis ĝin la vulpo kaj diris: "Mia bela sinjoro! Sciiĝu ke -ĉiu flatulo vivas per la aferoj de tiuj, kiuj kredas je li. Tiu ĉi -leciono sendube egalvaloras fromaĝon."</p> - -<p>La korvo, hontanta kaj konfuza, ĵuris (sed iom tro malfrue) ke de -nun, neniu trompos lin.</p> - -<p><i>La Garolo<a href="#fnI.5.4" name="fnrefI.5.4"><sup>[4]</sup></a> kaj la Plumoj de la Pavo.</i>—Pavo ŝanĝis plumojn: -Garolo prenis ilin, kaj per ili sin vestis. Poste li aliris por -promenadi, tre fiera, inter aliaj pavoj. Li kredis ke li estis -eminentulo! Iu rekonis lin; ĉiuj lin mokis, kaj strangmaniere -senvestigis lin. Li rifuĝis ĉe siajn samulojn kaj ili forpelis lin.</p> - -<p>Estas sufiĉe da dupiedaj Garoloj kiel li, kiuj ofte ornamas sin per -tio, kion ili ŝtelis al la aliaj: Oni nomas ilin "Verkoŝtelistoj."<a href="#fnI.5.5" name="fnrefI.5.5"><sup>[5]</sup></a> -Mi ne parolos pri ili; ili ne estas indaj je tio.</p> - -<p class="far_sig">O.W. 7074 (<span class="sc">Francujo</span>).</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.5.4"></a> <a href="#fnrefI.5.4">[4]</a> -Jay. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.5.5"></a> <a href="#fnrefI.5.5">[5]</a> -Plagiary. -</p> - -</div> - -<div id="est1-5-24" class="article" lang="eo"> - -<p class="pagenum">80</p> - -<h3>LA ĈIELAJ PORDOJ.</h3> - -<p class="center">Originale Verkita de J. H. Meyrick.</p> - -<p>Riĉegulo kuŝis suferanta lite. Parencoj, amikoj, kaj konatuloj -ĉirkaŭstaris, sed li ne aŭdis plu. Ombroj de la morto ekmallumigis -liajn okulojn: la voĉoj de la ĉeestantoj ŝajnis al li forigi: -fine, eĉ la ĉambro malproksimiĝis.</p> - -<p>Li estis vivinta multe da jaroj. Ĉio, kio povis ĝojigi la homan -koron, estis por li atingebla. Tiel estas la mona povo.</p> - -<p>Li ne estis malbonulo, laŭ la ordinara signifo de tiu ĉi vorto; oni -eĉ povus diri, ke li estis bonulo; sed lia boneco estis de speco -negativa. Li ne faris multe da malbonaĵoj, sed certe li preskaŭ -neniam faris bonaĵon.</p> - -<p>Nun ĉio estis finita. Teraj aferoj velkis el lia rigardo. Mirinda -malpezeco, al li nekomprenebla, lin posedis. Li kvazaŭ rapide flugis -tra la aero. Fine li sin sentis deviĝita halti en regiono lumigita -per miloj da gloraj radioj, elirantaj el nevidebla centro.</p> - -<p>Ekgajante, li volis autaŭeniri. Subite estaĵo je dia beleco, aperis -el la lumo, kaj diris—</p> - -<p>"Kion vi deziras tie ĉi, ĉe la ĉielaj pordoj?"</p> - -<p>"Mi deziras eniri" respondis la riĉegulo.</p> - -<p>"Amiko, ne estas eble, ĉar vi ne taŭgas. Dum via tuta vivo vi ĉiam -estis sinrigardema; vi neniam vin ĝenis pri la ĉagrenoj kaj -malfeliĉecoj de viaj similuloj. Tiu ĉi loko ne estas por tieloj. -Sed bone aŭskultu, amiko, via tera vivo ne ankoraŭ estas finita. -Zorgu, do, ke vi ne denove maluzu vian okazon."</p> - -<p>Tion dirinte, la bela anĝelo malaperis.</p> - -<p>La riĉegulo revenis teren kaj lia animo reeniris sian korpon.</p> - -<p>Eĉ dum tiu ĉi mallonga tempo kiam lia korpo ne montris plu signojn -de vivo, kaj oni pensis ke li estis mortinta, lia riĉeco kreskigis -malamon je la koroj de la ĉeestantoj. Avaraj pensoj malamikigis -ilin, unu kontraŭ la alia. La riĉegulo vekiĝis. Oni lin gratulis -per simulitaj bondeziroj, kaj la ĉagrenitaj ĉeestantoj foriris.</p> - -<p>La riĉegulo baldaŭ resaniĝis, sed la memoron de sia ĉiela veturo -li forgesis neniam. Lia nuna vivo estis tute malsimila al la antaŭa. -Li renoncis je ĉiuj luksaĵoj, kaj simple vivadis, kaj libere -donacis multe da mono por la plibonigo de la homaro.</p> - -<p>En tago li denove malsaniĝis kaj ŝajne mortis. Alveninte ĉe la -ĉielaj pordoj, la glora anĝelo renkontis lin, kaj denove -malpermesis ke li eniru, dirante ke li ne taŭgas: "Mi scias ke vi -intencas diri al mi, ke vi libere donacis el via riĉeco. Mi jam -scias tion. Sed nur el via pleneco vi estas doninta. La tuto de tiuj -ĉi donacoj neniam kostis al vi eĉ senigeton. Foriru, amiko, restas -ankoraŭ por vi iom da tervivo. Sed memoru ke tiu ĉi estas la lasta."</p> - -<p>La anĝelo tiam malaperis kaj, sopirante, la riĉegulo sin trovis -tere.</p> - -<p>Li profunde konservis en la memoro tiun ĉi ĉielan sonĝon kaj fine -decidis disvastigi sian tutan bienon per bonagoj. Baldaŭ li fariĝis -malriĉegulo kaj sperte eltrovis la signifon de malriĉeco. Tiel, li -vere mortis, kaj alvenis al la pordoj gloraj. La bela anĝelo tiun -ĉi fojon parolis kun li pli ĝentile, kaj pli dolĉe ol antaŭe: -"Kara mia amiko! Ĉu vi pensas ke mi nun povas vin enirigi tra la -ĉielaj pordoj?"</p> - -<p>"Ho! Sinjoro, mi pensis ke certe mi povus eniri. Vi bone scias ke mi -faris ĉion, kion mi povis por ĝin meriti."</p> - -<p>"Mi scias ĉion, tamen pro tio mi ne prave agus, se mi vin enlasus."</p> - -<p>Je tiuj ĉi paroloj, forturnis la kompatinda malriĉegulo. Li ŝajnis -tiel malfeliĉa ke eĉ la anĝelo sopiris, kaj diris: "Ne, restu do. -Mi ne estas dirinta ke mi ne vin enlasos. Mi nur diris ke la plimulto -da viaj agoj ne taŭgas por ke vi tien ĉi eniru. Tamen, el viaj -tutaj agadoj, estas almenaŭ unu, kiu gajnos por vi eniron tra tiuj -ĉi pordoj. Eble vi forgesis ĝin: Jen—" kaj tuj la malriĉulo vidis -antaŭ li, kiel en spegulo, preskaŭ forgesitan epizodon en sia -vivado. Ĝi okazis ne longe antaŭ lia morto, kiam li estis tre, tre -malriĉa. En tago, lacigite per longa piedveturo, li vojoflanke -ripozis. Li estis tre malsata kaj treege soifis. En saketo li posedis -malmulte da vinberoj, kaj peceton da pano: En botelo li ankaŭ havis -kelkajn gutojn da akvo, kiujn li trezore estis gardinta ĉar la -regiono estis dezerta, kaj estis sekega sezono. Manĝonte, li vidis -knabeton laŭtege plorantan. Videble la malgrandulo vojperdis kaj -sencele vagis. Tuj lia koro pleniĝis je kompato. Preninte la -knabeton en siajn brakojn, li trankviligis lin. Baldaŭ li eltrovis -ke la junulo estis per malsato kaj soifo svenonta. Li tuj donis la -tuton da sia pano, vinberoj kaj akvo, kaj plezure rigardis la -knabeton ĉion manĝi. Poste li portis la infanon kelke da mejloj -ĝis la proksima vilaĝo, kie li eltrovis la gepatran domon. Sen -atendante ian dankesprimon, li rapide forkuris, lacega, malsata kaj -soifanta, nesciante kie li trovus akveron aŭ panan peceton.</p> - -<p>Tio ĉi pasis antaŭ li kiel sonĝa pentraĵo, kaj dum li miradis, la -anĝela voĉo diris "Ĉu vi nun komprenas, amiko mia! Ĉu vi ne nun -ekvidas ke antaŭe, kiam vi estis riĉegulo, vi ĉiam pagis, kaj -aliaj klopodis por vi. Sed je tiu ĉi okazo vi mem agis, vi mem -suferis. Eniru do la pordojn ĉielajn!"</p> -</div> - -</body> -</html> diff --git a/38240-h/vol1/e06.htm b/38240-h/vol1/e06.htm deleted file mode 100644 index 41ac0ee..0000000 --- a/38240-h/vol1/e06.htm +++ /dev/null @@ -1,2118 +0,0 @@ -<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN" - "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd"> -<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en"> -<head> -<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" /> -<title>The Esperantist, Vol. 1, No. 6 | Project Gutenberg</title> -<style type="text/css"> - -body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;} -div.titlepage {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;} -h3 {text-align: center; font-size: 1.2em; margin-bottom: 2em;} -.pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right; font-style: normal; color: silver; background-color: inherit;} -body > div {clear:both; padding-top: 4em;} -ul li {list-style-type: none;} -.center {text-align: center;} -div.sec-list ul li {padding-left: 2em; text-indent:-2em;} -.left {width:46%; float:left; clear:none;} -.right {width:46%; float:right; clear:none;} -.lead-in {font-size:110%;} -em.u {font-style:normal; text-decoration: underline;} -.poem-header {text-align: left; margin-left: 2em; font-size: 110%;} -hr.short {width: 20%;} -.far_sig {text-align: right; margin: 0.5em 2em 0.5em auto;} -.near_sig {text-align: left; margin: 0.5em auto 0.5em 4em;} -.sc {font-variant: small-caps; font-style: normal;} -.border {border:solid; padding: 0.8em;} -td.numb {text-align: right; vertical-align: top; padding: 0.3em 1em;} -p.speaker {float: left; width: 6.5em; font-variant: small-caps; margin: 0 0 0 -6.5em;} -div.dialogo {padding-left:6.5em; margin-top: 0.5em;} - .verse {margin: 1em 0em 0em 5%; text-align: left; } - .stanza {margin-top: 1em; margin-bottom: 0em;} - span.i0 {display: block; margin-left: 0em;} - span.i2 {display: block; margin-left: 1em;} - span.m2 {display: block; margin-left: 3em;} - span.m3 {display: block; margin-left: 6em;} - span.m4 {display: block; margin-left: 9em;} - span.m5 {display: block; margin-left: 11em;} - -a:link {color:blue; text-decoration:none} -a:visited {color:blue; text-decoration:none} -a:hover {color:red} - -</style> -</head> - -<body> -<p class="center"><a href="../38240-h.htm#est1-index">Back to Vol. I index.</a></p> -<div id="est1-6-1" class="border titlepage"> -<p style="font-size:80%;">SINGLE COPIES PRICE FOURPENCE NET.</p> - -<p style="float:left;width:15%;"><i>No. 6.</i></p> - -<p style="float:right;width:15%;"><i>April, 1904.</i></p> - -<h1>THE<br /> - ESPERANTIST</h1> - -<p>The Esperanto Gazette for the spreading<br /> - of the International Language....</p> - -<p style="font-size:80%;">Edited by H. BOLINGBROKE MUDIE.</p> - -<p>ANNUAL SUBSCRIPTION: 3/- (4 francs; 1½ roubles; 75 cents).</p> - -<p style="font-size:80%;">Published by THE LONDON ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-6-2" class="left border"> -<h4 style="text-align:center">CONTENTS.</h4> - -<table> - -<tr><th></th><th>Page</th></tr> - -<tr><td><a href="#est1-6-9" class="sc">Editor’s Notes</a></td><td class="numb">81-83</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-6-10" class="sc">Science Notes</a></td><td class="numb">83</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-6-13" class="sc">Maltese Proverbs</a></td><td class="numb">84</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-6-14" class="sc">Two Fables</a></td><td class="numb">84</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-6-16" class="sc">Italian Conscription</a> (by Clarence Bicknell)</td><td class="numb">85</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-6-17" class="sc">The Green Man</a> (by Edward Metcalfe, Esq., M.A., Oxon)</td><td class="numb">86-87</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-6-18" class="sc">The Birth of Esperanto</a>, continued from pages 76-78 -(translated by John Ellis)</td><td class="numb">87-90</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-6-19" class="sc">The Tempest</a>, continued (translated by A. Motteau)</td><td class="numb">91</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-6-20" class="sc">Correspondence Notes</a></td><td class="numb">92</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-6-21" class="sc">A Visit to the House of Commons</a> (by Miss Lawrence)</td><td class="numb">93</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-6-23" class="sc">Various Items of Interest</a></td><td class="numb">94</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-6-24" class="sc">Grammatical Synopsis</a></td><td class="numb">95-96</td></tr> -</table> -</div> - - -<div id="est1-6-3" class="sec-list right border"> -<p>FOR FREE PARTICULARS write to<br /> - the HON. SECRETARIES of<br /> - ESPERANTO SOCIETIES at</p> -<ul> -<li>BOURNEMOUTH, I. F. H. Woodward, Esq.,<br /> - Norwood, St. Swithin’s Road.</li> - -<li>DUBLIN, C. Fournier, Esq.,<br /> - Celtic Association, St. Stephen’s Green.</li> - -<li>EDINBURGH, Miss Tweedie, M.A.,<br /> - 2, Spence Street.</li> - -<li>GLASGOW, J. Hunter, Esq.,<br /> - 138, Darnley Street, Pollokshields.</li> - -<li>HUDDERSFIELD, G. H. Taylor, Esq.,<br /> - 13, Birkly Hall Road.</li> - -<li>KEIGHLEY, J. Ellis, Esq.,<br /> - Compton Buildings, Bow Street.</li> - -<li>LEEDS, J. E. Wyms, Esq.,<br /> - 2, Marlbro’ Grove.</li> - -<li>LONDON, H. Bolingbroke Mudie,<br /> - 41, Outer Temple, W.C.</li> - -<li>NEWCASTLE, H. W. Clephan, Esq.,<br /> - 3, Cotfield Terrace, Gateshead.</li> - -<li>PLYMOUTH, J. A. Thill, Esq.,<br /> - 6, Barton Crescent, Mannamead.</li> - -<li>PORTSMOUTH, Dr. Greenwood,<br /> - 21, St. George’s Square.</li> - -<li>TYNEMOUTH, Alan F. Davidson, Esq.,<br /> - 26, Park Crescent, N. Shields.</li> - -<li>WIMBLEDON, W. Inge, Esq.,<br /> - Spencer College, Wimbledon.</li> -</ul> - -<p style="text-indent:3em;">N.B.—It is earnestly hoped that gentlemen who are willing to form -local groups will communicate with the Hon. Sec., Esperanto Club, who -will do all in his power to assist them in the work.</p> -</div> - - -<div id="est1-6-4" class="reklamo" style="text-align:center;"> -<div class="left"> -<h4>The Remington</h4> - -<p>THE <em class="u">UNIVERSAL</em> TYPEWRITER.</p> - -<p>Just think of it!</p> - -<p>THE INTERNATIONAL MACHINE.</p> - -<p><i>Unbound by ties of nationality:<br /> - -The common bond of union of all civilised peoples.</i></p> - -<p>The Remington can be supplied fitted for Esperanto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>THE REMINGTON TYPEWRITER COMPANY,<br /> -100, Gracechurch St., London, E.C.</p> -</div> - -<div class="right" lang="eo"> -<h4>La Remington</h4> - -<p>LA <em class="u">UNIVERSALA</em> SKRIBMAŜINO.</p> - -<p>Pripensu je tio!</p> - -<p>LA INTERNACIA MAŜINO.</p> - -<p><i>Tute liberiĝita de naciaj ligiloj:<br /> - -La Komuna unuigilo por ĉiuj civilizitaj popoloj.</i></p> - -<p>La Remington estos liverita kun Esperantaj presliteroj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>LA REMINGTON TYPEWRITER KOMPANIO,<br /> -100, Gracechurch St., Londono, E.C.</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-6-5" class="notice left"> -<p class="lead-in">To Interest Your Friends,</p> - -<blockquote><p>Send 2/6 to the Librarian, P. HOWARD, Esq., The Bungalow, Cranes -Park, Surbiton, for 6 copies of No. 52. These can subsequently be -returned with 1/3 extra, and exchanged for The Complete Text Book if -desired.</p></blockquote> -</div> - - -<div id="est1-6-6" class="reklamo right center"> -<p>THE NEWEST PERFUME.</p> - -<p style="font-size:180%;float:left;margin-top:0em;">ESPERO.</p> - -<p>Green and Gold Label printed<br /> - in Esperanto.</p> - -<p style="clear:both;">Price 1/-. Post free, 1/1.</p> - -<p>GEO. C. LAW, 394, King’s Road, Chelsea,<br /> -London, S.W.</p> -</div> - - -<div id="est1-6-7" class="reklamo"> -<div style="float:left;padding:6px;"> -<img width="300" height="443" src="../images/postcar2.jpg" -alt="[Esperanto Postcard]" /> -</div> - -<p class="center">WHAT IS ESPERANTO?</p> - -<p>THE Second Language for all Nations. Already about 100,000 persons -know it. When travelling abroad, for business or pleasure, you will, -all over Europe, find friends ready to converse or correspond in this -simple and euphonious language. The wonderful simplicity of its -grammar will surprise you. There are no exceptions to its rules; -spelling is phonetic. Englishmen will find it very easy to learn.</p> - -<p>For Complete Text Book, send <b>1s. 8d.</b> to—</p> - -<p class="center"><b>Hon. Sec., ESPERANTO CLUB,<br /> - 41 Outer Temple, London, W.C.</b></p> - -<p>A Language of lifelong utility; yet easily learned in odd moments.</p> - -<p style="clear:left">Facsimile of the Esperanto Postcard.</p> - -<p>On Best Ivory Card, 1/1 for 50.</p> - -<p>Please state whether Inland or Foreign.</p> -</div> - - -<div id="est1-6-8" class="banner border center"> -<p class="pagenum">81</p> -<h2 style="font-size:210%;">THE ESPERANTIST.</h2> - -<p>The Esperanto Gazette for the spread of the International Language.</p> - -<div style="float:left;padding-left:5%;font-size:80%;"> -<p style="padding-top:10%;padding-bottom:10%;">ABONPAGOJ ESTAS RICEVEBLAJ ĈE<br /> -SUBSCRIPTIONS SHOULD BE SENT TO</p></div> -<div style="float:right;padding-right:5%;font-size:80%;text-align:left;"> -<ul> - <li>The Hon. Sec., Esperanto Club, 41, Outer Temple, London, W.C.</li> - <li>AUSTRIA.—Sro. T. Cejka, Bystrice Hostyn, Moravia.</li> - <li>BELGIUM.—M. M. Seynaeve, 3, Rue de l’Avenir, Courtral.</li> - <li>CANADA.—A. Saint Martin, Esq., 79, St. Christopher Street, Montreal.</li> - <li>FRANCE.—M. Paul Fruictier, Boulevard Arago 27, Paris.</li> - <li>GERMANY.—Doktoro Mybs, 68, Markt Strasse Altona, Elbe.</li> - <li>MALTA.—A. Agius, Esq., 92, Strada S. Gaetano, Hamrun.</li> - <li>RUSSIA.—G. B. Smith, Esq., 19, Wiborg Quay, St. Petersburg.</li> - <li>SWEDEN.—Sro. P. Ahlberg, 50, Döbelnsgatan, Stockholm.</li> - <li>TRINIDAD.—Geo. O. Messerly, Esq., Port of Spain.</li> -</ul> -</div> - -<p style="clear:both;" lang="eo"><i>Nepresitajn manuskriptojn la Redakcio resendos se oni aldonis -poŝtsignon.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Alsendatajn artikolojn la Redakcio laŭ bezono korektos.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Oni povas sendi la abonpagon per poŝtsignoj, kiuj estas akceptataj -laŭvaloro.</i></p> - -<p style="float:left;padding-left:2em;">No. 6.</p> - -<p style="float:right;font-size:80%;text-align:left;">Subscription, 3s. Per Annum.<br /> -Single Copies, 4d. net.</p> - -<p>APRILO, 1904.</p> -</div> - - -<div id="est1-6-9" class="article"> -<div class="left" lang="eo"> -<h3>IO NOVA SUB LA SUNO.</h3> - - -<p>Antaŭ ne longe mi ricevis bone presitan sed misteran libreton, nome: -<i lang="fi">Tri L. Zamenhofin kansainvälinen apukieli Esperanto. Kielioppi -sekä Esimerkki ja Harjoitussarja. Suomenkielelle Muodostaneet.</i></p> - -<p>Mi unue pensis ke ĝi estis nova mistera Volapük, sed baldaŭ -eltrovis ke la kunfratoj en la <i>Lando de Lagoj kaj Marĉoj</i> nun havas -sian propran Esperantan Lernolibron (72 pagoj, 1s.).</p> - -<p>Ĝis nun ne estas multe da Esperantistoj en Finlando, kaj la -ekzistantoj devis sendube lerni per la Sveda Lernolibro de Dro. -Henriclundquest.</p> - -<p>Nun, espereble, nia Esperantistaro gajnos multajn rekrutojn inter la -anoj de tiu ĉi malmulte konata lando.</p> - -<p>Eble la legantoj estos interesitaj je kelkaj vortoj pri tiu ĉi -lingvo, kiu tute ne similas al la plimulto da Eŭropaj lingvoj. Nek -Romanika, nek Germanika, la Finlandlingvo estas iom simila al la -Turka, Tartara, Lapa, kaj Magjara. Estas membro de la Turania -lingvofamilio.</p> - -<p>La Substantivoj neniam ŝanĝiĝas, sed, por montri nombron, kaj -sekson, aliaj vortoj aldoniĝas. Prepozicioj kaj Pronomoj estas -aldonitaj al la vortoj kiujn ili rilatas. La verbo havas nur tempojn -estantan kaj estintan. Kiam oni deziras uzi la estontan, oni aldonas -vorton al la estanta.</p> - -<p>Vere, je la unua impreso, tiu ĉi lingvo ne ŝajnas esti belsona, sed -la kritikisto Rask opiniis, ke ĝi estas la plej belsona el ĉiuj -naciaj lingvoj.</p> - -<p>Por atesti je la rapida progreso farita de <span class="pagenum">82</span>Esperanto en la -civilizita mondo estas ja grava afero, ke oni povas citi lernolibrojn -en tiaj malmulte konataj lingvoj, sed alia fakto nun sin prezentas -por montri tiun ĉi progresadon.</p> - -<p>La longe atendita <i>Internacia Scienca Revuo</i> nun eliris, kaj kredeble -plaĉos al tiuj, kiuj ĝin senpacience atendis. Kvankam ĝi aperis -nur je la fino de la Februara monato, oni ĝin nomas Januara numero. -Oni do petas ke la abonantoj memoru ke ĝi enhavas revuon de la -sciencaj agadoj de la antaŭa monato.</p> - -<p>La eksteraĵo kaj enhavo estas tre bonaj, kaj mi esperas ke la -sindonema Sro. Fruictier trovos multe da Kunlaborantoj kaj Abonantoj, -por ke la Revuo estu tute sukcesplena. Jen malmultaj eltiraĵoj el la -antaŭparolo.</p> - -<p>"Antikve oni diris: <i lang="la">Nil novi sub sole</i>; ni povas nun proklami: -<i>Io nova sub la suno</i>. Jen aperas pruvo, palpebla pruvo, ke -Esperanto kreskas, progresas, vivas. Fondo de Internacia scienca -Revuo, redaktata nur en lingvo artefarita, estas ja fakto novega -signifega, promesplena. Forpasis periodo de pura filantropio; alvenas -rapide tempo de praktika, de vere utila uzado de Esperanto.... Ni -klopodos ja doni tradukojn de verkoj plej gravaj; ni analizos tiujn, -kiujn ni ne povos traduki pro manko da spaco; fine ni raportos -mallonge pri enhavo de diverslandaj sciencaj organoj... La mondo, kiu -mokis, kiu nin nomis utopiistoj, la mondo devos tiam penti sian -propran frenezecon. Al vanaj kontraŭdiroj ni povos nun kontraŭmeti -faktojn; al avidemo proponi laŭvole riceveblan profiton; al malfamaj -malamikoj ni povos rebati per gloraj nomoj de nia patronaro kaj -kunlaborantaro. Tia estas nia celo. Niaj amikoj ne lasu perei -senfrukte nian entreprenon. Ni faris levilon potencegan; kiel -Arkimedo, mankas al ni nur apogloko. Apogon ili donu al ni: ni kune -levos la mondon."</p> - -<p>Kiam oni konsideras pri tio, ke ĝis nun scienculoj ne povas -eksciiĝi pri ĉiuj novaj sciencaj esplorintaĵoj, se ili ne -komprenas almenaŭ la Anglan, Francan, kaj Germanan lingvojn, oni -klare vidas ke tiu ĉi scienca organo povos esti tre utila al ili.</p> - -<p>La Revuo eliradas ĉiumonate, enhavas tridek du paĝojn, kaj la -abonpago (7 frankoj) estas akceptata ĉe 41, Outer Temple, W.C.</p> - -<p>Tiu ĉi estas la sesa numero de <span class="sc">The Esperantist</span>, kaj, dum la -duonjaro de sia vivado, ĝi gajnis tutmondan legantaron. Nunatempe -pli ol tridek procento da la abonintoj loĝas alilande. La Redaktoro -opinias ke estos tro interese se la amikoj afable sendadus -artikoletojn kaj leterojn pri la <span class="pagenum">83</span><i>ĉiutaga vivado, notindaj -kutimoj, k.t.p., de siaj propraj landoj</i>. En Esperanta Gazeto pli ol -en alia, oni devus atendi tiajn interesajn sciigojn; kaj, se niaj -amikoj tiel faros, la diverslandanoj multe lernos pri siaj najbaroj, -ĝis nun preskaŭ nekonataj. Por komenci, en tiu ĉi kajero estas la -artikoloj pri la <i>Militaj Rekrutoj en Italujo</i>, kaj la <i>Unuaj -Impresoj pri la Angla Parlamentejo</i>. Se tiuj ĉi interesas, ni esperu -ke multe da similaĵoj poste aperos. Nunatempe oni ofte forgesas ke -la legado povas tiel instrui, kiel amuzi. Rigardu la reklamon de unu -el niaj samtempaj Gazetoj: "Tiu ĉi Gazeto nur ekzistas por amuzi, ne -por instrui!!" Se amikoj kunhelpos, <span class="sc">The Esperantist</span> celos je -instruado kaj amuzado.</p> - -<p class="far_sig sc">La Redaktoro.</p> -</div> - -<div class="right"> -<h3>SOMETHING NEW UNDER THE SUN.</h3> - - -<p>A short time since I received a well-printed but mysterious booklet, -entitled: <i lang="fi">Tri L. Zamenhofin kansainvälinen apukieli Esperanto. -Kielioppi sekä Esimerkki ja Harjoitussarja. Suomenkielelle -Muodostaneet.</i></p> - -<p>At first I thought it was some new mysterious Volapük, but soon -discovered that brethren in the <i>Land of Lakes and Marshes</i> now have -their own Esperanto textbook (72 pages, 1s.).</p> - -<p>Up to the present there are not many Esperantists in Finland, and -those who already exist must, doubtless, have learned from the -Swedish Textbook of Dr. Henriclundquest.</p> - -<p>It is now to be hoped that our Army will gain many recruits among the -dwellers in this little-known land.</p> - -<p>Possibly readers will be interested by a few words on this language, -which is quite different from most European tongues. Neither Romance -nor Teutonic, Finnish somewhat resembles Turkish, Tartar, Lapp, and -Magyar. It is a member of the Turanian family.</p> - -<p>The Substantives never vary; but, in order to indicate number, sex, -etc., other words are added. Prepositions and Pronouns are added to -the words to which they refer. The verb has only Present and Past -tenses. When desirous of using the Future, one has to add another -word to the Present.</p> - -<p>Truly, at first sight, this tongue does not seem to sound well, but -the critic Rask considered it to be the most euphonious of all -national languages.</p> - -<p>In testifying to the rapid progress made by Esperanto in the -civilised world, it is assuredly important to be able to cite -grammars in such little-known idioms, but another circumstance now -presents itself to indicate this continued progress.</p> - -<p>The long-expected <i>International Scientific Review</i> is now published, -and should please all who have impatiently awaited it. Although -appearing only at the end of February, it is styled the January -number. Subscribers are requested to bear in mind that it contains a -review of the scientific events of the preceding month.</p> - -<p>Both exterior and contents are very good, and I hope that the devoted -M. Fruictier will find many Collaborators and Subscribers, so that -the Review may be thoroughly successful. Here are a few excerpts from -the foreword.</p> - -<p>"Of old it hath been said: Nothing new under the sun; we can now -proclaim: Something new under the sun. Here is a proof, a palpable -proof, that Esperanto grows, progresses, lives. The foundation of a -scientific Review edited wholly in the international language is -assuredly a most novel, significant event, full of promise. Past is -the period of pure philanthropy; speedily comes the time of a -practical, of a really useful employment of Esperanto.... We shall -take steps to give translations of highly important works; we shall -analyse those which, for lack of space, we cannot translate; finally, -we shall report in brief the contents of the scientific organs of -divers lands.... The world, which has mocked, which has called us -Utopians, the world will then have to repent its folly. To worthless -objections we can now submit facts; to the self-seeking offer -immediate benefit at will; insignificant opponents we can refute by -the celebrated names of our renowned Patrons and Collaborators. Such -is our purpose. May our friends not permit our enterprise fruitlessly -to perish. We have created a most powerful lever; like Archimedes, we -now need but a fulcrum. Give us that fulcrum, and, together, we will -raise the world."</p> - -<p>Considering that, up to the present, scientific men cannot become -informed of the new results of scientific research unless they know -at least English, French, and German, it is quite obvious that this -scientific organ can be very useful to them.</p> - -<p>The Review is published monthly, contains 32 pages, and the -subscription (6s.) can be sent to 41, Outer Temple, W.C.</p> - -<p>This is the sixth number of <span class="sc">The Esperantist</span>, and, during the -half-year of its existence, it has gained a world-wide circulation. -At present more than thirty per cent. of the Subscribers dwell -abroad. The Editor believes it would be most interesting if friends -would kindly send <i>short articles and letters about the daily life, -memorable customs, etc., of their own lands</i>. In an Esperanto -Gazette, more than elsewhere, such interesting information should be -expected; and, if our friends will do this, the inhabitants of divers -lands will naturally learn much about their hitherto almost unknown -neighbours. As a beginning, in this issue are the articles on -<i>Italian Conscription</i> and <i>First Impressions of the Houses of -Parliament</i>. If these prove interesting, let us hope that many -similar items will be forthcoming. At present one often forgets that -reading can instruct, as well as amuse. See the advertisement of one -of our contemporaries: "This Gazette is only to amuse, not to -instruct!!" If friends will coöperate, <span class="sc">The Esperantist</span> -purposes to instruct and amuse.</p> -</div> -</div> - -<div id="est1-6-10" class="article" lang="eo"> -<h3>SCIENCAJ AFEROJ.</h3> - - -<p>Oni nun ekkredas ke la Aŭroro, tiu sorĉanta lumo de la polusaj -regionoj, estas produktata per la ago de elektronoj, elsenditaj el la -suno, je <i>Kruptono</i>, la nove eltrovita elemento en nia aero.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Doktoro Searle, Urbestro de Dartmouth, antaŭmetas la teorion ke -ftizo kuraciĝas per inokulado de baciloj pli fortaj ol tiuj de la -ftizo. La rezultato estas ke ili mortigas la ftizajn bacilojn, kaj -ili mem mortiĝas. Tiu ĉi rimedo malsimilas tiun de Dro. Koch, kiu -inokulis per <i>tuberklin’o</i> kiu formiĝas per la ftizaj baciloj. Dro. -Searle petas ke oni sendu al li tiujn, kiuj preskaŭ certe mortiĝos -antaŭ ses aŭ dek monatoj, kaj li diras ke li kuracos ilin.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Eksperimentoj faritaj de Doktoro W. Johannsen ĉe Copenhagen, montras -ke la neaktiveco de kreskaĵvivo, simila al tiu, kiu okazas dum -la vintro, povas per kloraformo kaŭziĝi. Poste la kreskado -plirapidiĝas, kaj la kreskaĵo floras pli baldaŭ ol nature. Tiuj -ĉi eksperimentoj ne estas sendanĝeraj, ĉar, se la aero eniros en -ĉambron per kloraformo plenigitan, kaj alumeto apudiĝos, grandega -eksplodo okazos.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Ĉiuj estas aŭdintaj pri la "X Radioj"; iuj pri la α β kaj γ -radioj de radiumo; sed nur malmultaj pri la "N Radioj," kiujn Sinjoro -Blondlot eltrovis. Li rimarkis ke, rigardante la ciferplaton de -horloĝo en malbone lumigita ĉambro, ĝi ŝajne pliklariĝas kiam -oni fleksis pecon da ligno apud la okulo de la rigardanto. Li kredas -ke la fleksita ligno elsendas radiojn, kiuj farigas la okulon pli -senteman. Oni trovas ke briko submetiĝita je la suna lumo ankaŭ -elsendas similajn radiojn.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Propono antaŭmetiĝis ke la radio-aktiveco de radiumo eble povus -esti helpata per la bombardado do siaj propraj radiecoj. Se -tiu ĉi estu korekta, iom da radiumo, kiam disigita inter -amaso de peĉblendo, estus malpli aktiva ol kiam centriĝita en -malgranda spaco. Por pruvi tion, Profesoro Rutherford mezuris la -radio-aktivecon de radiumbromido malfluida, kaj ankaŭ solvita -en pli ol milfoje ĝia propra kvanto da akvo. Li ne trovis ian -mezureblan malsamecon inter la du provoj. Tio montras ke, inter -tiuj ĉi limoj, la radio-aktiveco de radiumo ne ŝanĝiĝas per sia -propra grandega radieco.</p> - -<p>Sendube ĉiuj el niaj legantoj memoras la interesan artikolon pri -Radiumo, de Sir William Ramsay, en la Januara <span class="sc">Esperantist</span>.</p> - -<p>Ni plezure vidas ke niaj Belgaj amikoj tradukis tiun ĉi gravan -artikolon en la Francan lingvon, kaj ĝin presigis en "Annales de -Pharmacie."</p> -</div> - - -<div id="est1-6-11" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">EL SHAKESPEARE’S SONNETS.</h3> -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ho, kiom multpli bela belo ŝajnas</span> - <span class="i2">Per la dolĉeco kiun vero donas!</span> - <span class="i0">Pli ĉarma brilas la ĉarmega rozo</span> - <span class="i2">Naskante bonodoron en ripozo.</span> - <span class="i0">Venenaj floroj ankaŭ povas brili;</span> - <span class="i2">Rozkoloritaj ofte staras ili,</span> - <span class="i0">Dorne pendantaj, rozojn similadas,</span> - <span class="i2">Kaj petolemaj somervente ludas:</span> - <span class="i0">Sed ili sole por sin montri venas,</span> - <span class="i2">Sename vivas kaj neniun benas—</span> - <span class="i0">Dum viva rozo nutras bonodoron,</span> - <span class="i2">Perfumo ĝi fariĝas, mortan horon.</span></div> -</div> - -<p class="near_sig sc">Esperantigis A.M., 6266.</p> -</div> - - -<div id="est1-6-12" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">84</p> -<h3>LERTAJ RESPONDOJ.</h3> - -<p class="center">Verkitaj de Philip de Bono (8707).</p> - - -<p>I. Kiam Frederiko II., Reĝo de Prusujo, estis vojaĝanta kune kun -sia frato Henriko tra la Silesaj provincoj, kiuj antaŭ ne longe -estis venkitaj, li foje vidis belegan kastelon, kiu fariĝis -monaĥejo.</p> - -<p>Li iris ĝin viziti, kaj la ĉefa monaĥo montris al la reĝo ĉiujn -interesajn pentraĵojn, skulptaĵojn, kaj la bibliotekon en kiu estis -multaj belaj libroj.</p> - -<p>Kiam la reĝo estis forironta, li demandis al la monaĥo ĉu li havis -bezonon ian. Li respondis, petante ke la reĝo ordenu ĉiujare du -novulojn—ĉar tiatempe la ordeno estis malpermesita.</p> - -<p>"Nu," respondis la reĝo, "mi ĝin permesas, kaj mi mem sendos la du -unuajn novulojn."</p> - -<p>Tiam, turninte al sia frato, li diris en la Angla lingvo, kiun li -supozis esti nekomprenebla al la monaĥo: <span lang="en">"We will send these holy -men a couple of asses"</span> ("<i>Ni sendos du azenojn al tiuj ĉi -sanktuloj.</i>")</p> - -<p>Kiam la monarĥo estis eniranta en sian veturilon, la monaĥo, kiu -komprenis tiun ĉi frazon, respekte diris: "Mi antaŭmetas alian -peton, Via Reĝo Moŝto. Ĉu Vi permesos ke ni donu al tiuj ĉi du -novuloj, kiujn Vi sendos al ni, Vian nomon, kaj tiun de Via frato?"</p> - -<p>II. Foje, ĉe la ĉiujara ekzameno en unu el la ĉefaj lernejoj en -Dorsetshire, lerta knabo demandiĝis de la direktoro:—</p> - -<p>"Ĉu vi scias iajn el la efikoj produktataj de varmeco kaj de -malvarmeco?"</p> - -<p>"Jes, Sinjoro, tiu etendigas kaj tiu ĉi kuntirigas."</p> - -<p>"Nu, mia knabo, vi bone respondis. Ĉu vi ankaŭ povos doni al mi -ekzemplon?"</p> - -<p>"En la somermezo la tagoj estas la plej longaj, kaj en la vintro la -plej mallongaj."</p> -</div> - - -<div id="est1-6-13" class="proverbs" lang="eo"> -<h3>MALTAJ PROVERBOJ.</h3> - - -<p>1. Kisu la manon, kiun vi deziras tranĉota.</p> - -<p>2. Ne estas rozoj sen dornoj.</p> - -<p>3. Oni ne mezuras homojn per piedoj.</p> - -<p>4. La aero havas sian okulon, kaj la muro havas sian orelon.</p> - -<p>5. La bovon oni ligas per liaj kornoj, la homon per lia vorto.</p> - -<p>6. Tiu, kiu aĉetas fiŝojn en la maro, manĝos ilin putraj.</p> - -<p>7. Nova najlo formetas la malnovan.</p> - -<p>8. Pli forta estas la parolo de Maltano, ol la parolo de la reĝo.</p> - -<p class="near_sig">(8108).</p> -</div> - - -<div id="est1-6-14" class="fables" lang="eo"> -<h3>FABLOJ.</h3> - - -<p><i>La Lupo kaj la Ŝafido (La Fontaine, Libro 1, fablo X).</i>—La rajto -de la plej forta estas ĉiam la plej bona. Ni tion volas montri tuj.</p> - -<p>La ŝafido trinkis el fluo de pura akvo. Alvenis malsata lupo, kiu -serĉis aventuron, kaj kiun malsato allogis en tiujn lokojn.</p> - -<p>"Kiu cin tiel maltimigis malklarigi mian trinkaĵon?" diris tiu besto -furioze; "Ci estos punata pro cia maltimego."</p> - -<p>"Sinjoro majesto," respondis la ŝafido, "Via Lupa Moŝto ne -koleriĝu, sed plivole rigardu, ke mi trinkas el la fluo pli ol dudek -paŝojn pli malsupre, kaj ke mi sekve nepre ne povas malpurigi vian -trinkaĵon."</p> - -<p>"Ci malpurigas ĝin," rediris tiu kruela besto, "kaj mi scias ke ci -de mi malbone parolis pasintan jaron."</p> - -<p>"Kiel mi estus ĝin farinta, ĉar mi ne estis naskita; mi ankoraŭ -mamnutriĝas je mia patrino."</p> - -<p>"Se ne estas ci, estas do cia frato."</p> - -<p>"Mi havas nenian."</p> - -<p>"Estas do iu el la ciaj; ĉar vi ne ofte indulgas min, vi, viaj -paŝtistoj kaj hundoj. Tion oni diris al mi; mi devas venĝi min."</p> - -<p>Tiam en la fundon de la arbaroj la Lupo forportis kaj manĝis ĝin -sen alia procesformo.</p> - -<p class="far_sig"><i>Tradukis</i> <span class="sc">H. Boucon.</span></p> - - -<p><i>La Vulpo kaj la Leono (Esopo).</i>—Vulpo, kiu neniam ĝis tiam vidis -leonon, estis tiel terurigita je la unua fojo kiam li renkontis unu, -ke li preskaŭ mortis pro timo. Kiam, tamen, li renkontis lin je la -dua fojo, kvankam li ankoraŭ tre timis, li ebliĝis kaŝi sian -timecon. Sed, kiam li vidis lin la trian fojon, Vulpo fariĝis tiel -kuraĝega, ke li ekmarŝis al li, kaj maltime demandis: "Kiel vi -sanas?"</p> - -<p class="center"><i>Troa kutimiĝo naskas malestimon.</i></p> - -<p class="far_sig">(6266).</p> -</div> - - -<div id="est1-6-15" class="jokes" lang="eo"> -<p>Kampara paroĥestro foje sciigis la aŭdantaron jene: "Ĉar estas -tiom da infanetoj, ili estos baptataj je ambaŭ finoj tiun ĉi -posttagmezon."</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Dum la militado en Suda Afriko, maljuna virino eniris kamparan -butikon dum varmega vetero.</p> - -<p>La butikisto diris: "Ĉu ne estas malbonege pri tiu ĉi militado!"</p> - -<p>La maljunulino respondis: "Jes, sed ili havas por ĝi bonan veteron!"</p> - -<p class="near_sig">8276.</p> -</div> - - -<div id="est1-6-16" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">85</p> -<h3>LA MILITAJ REKRUTOJ EN ITALUJO.</h3> - -<p class="center">Originale verkita de CLARENCE BICKNELL.</p> - - -<p>En Italujo ĉiujare kelkaj el ĉiuj dudekjaraj junuloj estas lote -elektitaj por la milita servado, kiu daŭros dum du aŭ tri jaroj. -Kelkaj estas liberigitaj, ekzemple la sola filo, aŭ la dua filo se -la unua jam servadis, kaj nature ĉiuj, kiuj havas ian korpan -difekton.</p> - -<p>Antaŭ la tago de la loteltiro, tiuj ĉi junuloj el la sama urbo aŭ -vilaĝo elektas prezidanton kaj kasiston. Tiu ĉi tenas la -monoferadojn, po ĉirkaŭ dek frankoj, kaj tiu determinas la detalojn -por la venontaj festoj. La antaŭan tagon ĉiuj kunvenas matene, kaj -eble trinkas glason da vermuto, la plej estimata el la likvoroj, -almenaŭ en norda Italujo, kaj poste ili kunpasas la tutan tagon -kantante kaj kriegante. Ofte ili luas gurdon, kaj en la salonoj, kie -la eniro estas permesita, ili dancas ĝojege. Fremduloj kiuj aŭdas -la bruegon la tutan tagon, kaj vidas la duonfrenezan junularon, -kredas ke ili estas Italaj "Hooligans," aŭ duonebriaj. Sed en -Italujo estas malmulte da ebriuloj, kaj la junuloj malofte -trotrinkas, kaj eĉ trinkinte tro da vino ili ne iĝas malpacaj kaj -malbonaj, sole gajegaj.</p> - -<p>Sed pliofte ili luas omnibuson aŭ fiakron, aŭ iras vagonare al la -proksimaj urboj.</p> - -<p>Morgaŭ ili ĉiuj iras urbdomon, kie prezidas la urbestro, kaj tiam -laŭ ordo alfabeta, ili eltiras numeron el urno.</p> - -<p>Tiu, kiu eltiras altan numeron estas certe "savita," kiel oni diras, -sed kiu tiras la plej malaltajn numerojn devos certe servadi.</p> - -<p>Finiginte la eltiron, ĉiuj foriras kun la biletoj de siaj numeroj -metitaj sur la ĉapeloj, kaj kuntagmanĝas. Poste ili rekomencas la -hieraŭajn amuzaĵojn, sed pli freneze, ĉar tiuj, kiuj eltiris bonan -numeron saltas kaj kantadas je ĝojo, kaj la aliaj faras same por pli -bone kaŝi aŭ forgesi siajn ĉagrenojn.</p> - -<p>La trian tagon ili faras preskaŭ same, post kiu la monoferadoj estas -elspezitaj, kaj certe la junuloj, lacaj kaj raŭkaj pro la kriegado, -kantado, kaj senĉesa babilado, estas enuitaj.</p> - -<p>Sed post du aŭ tri monatoj, venas la tago por la vizito al la -kuracisto, kaj ree la bando, eĉ tiuj, kiuj ne iros al la servado, -kunripetas la festojn dum tri tagoj.</p> - -<p>Laŭ mia opinio kaj observadoj, tiu ĉi sistemo de deviĝa milita -servado estas tre bona. La disciplino plibonigas kaj edukas la -junulojn, precipe tiujn el la kamparo.</p> - -<p>Dum la unuaj monatoj ili nature iom suferas, sed poste ili ĝuas la -vivadon kune kun tiom da samaĝaj kamaradoj. La junaj militistoj -estas ĉiam kaj ĉie estimataj, eĉ amataj. Ili vidas belajn urbojn, -aŭ konatiĝas kun la montoj: ofte la nordanoj estas senditaj al la -sudaj provincoj, kaj la rekrutoj el la malpli civilizitaj sudaj -provincoj venas norden.</p> - -<p>En la teatroj kaj en aliaj lokoj de amuzaĵoj, la militistoj nur -pagas duonpreze, sekve oni vidas ilin la dimanĉojn en la teatroj, -kie ili, po malpli ol unu ŝilingo, pasigas tri aŭ kvar horojn -trankvile aŭskultante al bonega muziko, kaj al famaj kantistoj. Kaj, -post la finiĝo de la servado, ili ĝuas la memorojn pri la -estinteco, kaj ĉie renkontas amikojn, ĉar la jaroj de la servado -estis por ili kiel la niaj pasigitaj en lernejo, kolegio, aŭ -universitato.</p> - -<p>La plej populara kanto el ĉiuj verkitaj dum la jaroj de la militado -por la memstareco de Italujo, estas "<i>La adiaŭ de la Memvolulo al -lia Amantino.</i>" Tiun ĉi la rekrutoj kaj la rekrutotoj konas kaj -kantas tre energie, kvazaŭ ili mem estas forirontaj bataladi. La -advokato, Carlo Bosi, la verkinto, skribis: "Mi venas por diri -adiaŭ" <span lang="it">("Io vengo a dirti addio")</span> sed subite la popolo ŝanĝis la -unuan linion, kaj la aŭtoro volonte akceptis la korektaĵon. Nun ĝi -komencas "Adiaŭ, ho belulino!" <span lang="it">("Addio, mia bella, addio.")</span></p> - -<p>Jen estas la laŭvorta traduko.</p> - -<h4 class="poem-header" id="addio">LA ADIAŬ DE LA MEMVOLULO AL LIA AMANTINO.</h4> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Adiaŭ, ho belulino!</span> - <span class="i2">L’armeo al la fronto</span> - <span class="i0">Foriras; se mi haltus,</span> - <span class="i2">Eterna estus honto.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ne ploru! mi spereble</span> - <span class="i2">Revenos, ho anĝelo!</span> - <span class="i0">Aŭ, en batal’ mortinte,</span> - <span class="i2">Vin vidos en ĉielo.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">La glavon, la pafilon,</span> - <span class="i2">Mi portas, kaj pistolojn;</span> - <span class="i0">Je l’sunleviĝ’ mi diros</span> - <span class="i2">La adiaŭparolojn.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Turnestron mi surmetis,</span> - <span class="i2">Per tuta prepareco!</span> - <span class="i0">Mi, vir’ kaj militisto!</span> - <span class="i2">Vivu la libereco!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Militi mi ne iros</span> - <span class="i2">Kontraŭ patrujaj bandoj!</span> - <span class="i0">Sed la fremdulojn peli</span> - <span class="i2">El la Italaj landoj.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">De longe per tiranoj</span> - <span class="i2">Ni estas suferantaj;</span> - <span class="i0">Mi iras Lombardion</span> - <span class="i2">Kontraŭ la subpremantoj.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ho! la pasioj estas</span> - <span class="i2">Teruraj; sed la morto</span> - <span class="i0">Por gajni liberecon</span> - <span class="i2">Estos belega sorto.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Kun tiom da aliaj</span> - <span class="i2">Mi ankaŭ mortos—eble—</span> - <span class="i0">Sed ne maltrankviliĝu!</span> - <span class="i2">Mi mortos honoreble.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Se mankus la novaĵoj</span> - <span class="i2">Pri via vir’ amanta,</span> - <span class="i0">Per kuglo mortigita,</span> - <span class="i2">Ne estu sopiranta.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Mi ne vin lasos sole;</span> - <span class="i2">Ĉar restos la trezoro;</span> - <span class="i0">Kaj li sin konsolados;</span> - <span class="i2">La fil’ de mia koro.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Jen! la trumpet’! l’armeo.</span> - <span class="i2">Foriras; ne min tenu!</span> - <span class="i0">Al filo kison donu,</span> - <span class="i2">Kaj libereco venu!</span></div> -</div> -</div> - - -<div id="est1-6-17" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">86</p> -<h3>LA VIRO VERDA.</h3> - -<p class="center">Originale verkita de EDWARD METCALFE, M.A. (Oxon).</p> - - -<p>Estis en la preĝejo de malgranda vilaĝo, ke mi renkontis la -lamulon.</p> - -<p>Mi ekzamenadis iom atente la eksteraĵon de bela antikva kesto. -Subite li diris: "Tiu ĉi kesto ĉiam rememorigas al mi la plej -strangan episodon de mia vivo:—tiel stranga, ke mi timas ĝin -rakonti, ĉar mi estas preskaŭ certa, ke neniu povos ĝin kredi."</p> - -<p>Kompreneble mi tuj certigas lin pri mia kredemo.</p> - -<p>"Sendube," li diris, "vi rimarkis la kastelon. Estas tie tre granda -ĉambrego. De longe oni nomas ĝin 'La Fantoma Ĉambro,’ ĉar oni -diras, ke fantomo tie promenadas tute verde vestita, pro kio oni -donas al li la nomon de 'La Viro Verda.’"</p> - -<p>La muroj estas de grandega dikegeco, ĉar la kastelo estas tre, tre -antikva; enkadraĵoj el nigra kverko tute kovras kaj kaŝas tiujn ĉi -murojn. La netapiŝita planko estas el la sama materialo, kaj antaŭ -kelkaj jaroj oni tute malplenigis la ĉambregon je la meblaro. La -pordo troviĝas ĉe unu ekstremaĵo de la ĉambro, kaj enirinte, oni -havas je la dekstra mano, kvin altajn fenestrojn; sed ekstere la -densa foliaro de multaj grandaj arboj malhelpas eniri la lumo, -cetere, sur la vitroj mem estas grandaj blazonŝildoj.</p> - -<p>Ĉambregon pli malgajigan mi neniam vidis, nek ĉambregon pli -konvenan por tia vizitanto.</p> - -<p>Mi tute forgesas, pro kio mi estis enirinta en la ĉambregon, sed, -kiam komenciĝas la historio, mi estas ĉe la flanko plej malproksima -de la pordo.</p> - -<p>Subite mi aŭdis ĉu arĝentan sonorilon?</p> - -<p>Ne pli klara kaj pura estas la voĉo de la Sinjorino.</p> - -<p>La pordo malfermiĝas; tra la malfermaĵo vidiĝas la teruriĝaj -vizaĝoj de la servistaro, kaj, kiel radio de lumo, dancema, gajema, -ŝi eniras nia kara Sinjorino, kiu tuj ekridis tutkore la tutan -fantomaron.</p> - -<p>Fermante la okulojn, mi revidas ŝin; kaj denove mi aŭdas la -ridantan belan voĉon: "Ho! Malsaĝuloj, kion vi timas? Estas nenio -tie ĉi." Tiam per mokema voĉo ŝi aldonas: "Se la Viro Verda vere -ekzistas, mi donas al li la inviton, ke li dancu nun kun mi.</p> - -<p>Ho, teruraĵo! Kiel respondo je ŝiaj vortoj, en la ĉambro aperas la -Viro Verda mem.</p> - -<p>Sammomente la pordo bruege fermiĝis: kaj la fantomo kaj la Sinjorino -restas vizaĝo je vizaĝo kaj mi vidas kvazaŭ rebrilatan do ŝiaj -vangoj la verdecon de lia antikva vesto.</p> - -<p>Kvankam treege paliĝinta, ŝi tamen per kuraĝa mieno ĝentilege lin -salutis, kaj per mallerta movo li redonis la saluton. Li etendas la -manon, kaj kiel ensorĉata, ŝi ĝin prenis.</p> - -<p>Tiel mi estis terurigita, ke unu momenton mi restis tute senmova. -Tiam, por tiel diri, mi vekiĝis el la sonĝo, kaj rapidas -alproksimiĝi. Sed mi estas lama, kaj marŝas nur tre malrapide.</p> - -<p>Antaŭ ol mi povas alveni al ili, subite ili ambaŭ malaperas en la -muron. Vane mi frotis la okulojn. Nek la Viro Verda, nek la Sinjorino -estas videblaj, kaj alveninte al la loko, kie ili malaperis, mi -trovis nur la nerompitan supraĵon de la nigraj enkadraĵoj....</p> - -<p>Post dudek minutoj ni sukcesis trovi kaj malfermi la kaŝitan pordon. -En la dikaĵo de la muro estas mallarĝa tunelo, kaj flanke de ĝi ni -trovis la korpon de la Sinjorino...."</p> - -<p>"Ĉu la Sinjorino estis do morta?" mi diris, rimarkante ke la lamulo -silentiĝis.</p> - -<p>"Je la momento mi ja kredas tion, sed ŝi nur svenis. Oni venigis la -kuraciston, kaj li trovas ŝin babilantan pri la Viro Verda. Febro -ŝin atakas, kaj ŝi iom freneziĝas. "La krizo estos post tri -tagoj," diris la kuracisto. "Ŝi tiam havos sian plenan sencon, kaj -se oni povos prezenti al ŝi senduban pruvon ke la ŝajniganta -fantomo nur estas, kiel mi kredas mem, mortema homo, ŝi rapide -resaniĝos. Sed se ŝi ankoraŭ kredos ke ŝi vidis veran fantomon, -certege ŝi mortiĝos."</p> - -<p>Ve la malgaja sorto! Kiel ni povos pruvi tion? Kaj ni ĉiuj amas la -Sinjorinon...." "Sed la kesto," mi diris. "Kial la kesto memorigas al -vi pri tio ĉi?"</p> - -<p>"Tuj mi ĝin diros al vi," li respondis. "Ĉe tiu tempo ni havis tre -kleran preĝejoteniston, veran konantulon pri ĉiuj malnovaj -legendoj. Li rakontis al mi longan historion pri la Viro Verda kaj, -malferminte tiun ĉi antikvan keston, li montris la vestojn, kiujn -portadis la Viro Verda mem dum sia vivado antaŭ ducent jaroj: <i>Ili -estis la vestoj mem, kiujn mi vidis portatajn de la fantomo.</i></p> - -<p>Laŭ metio, la preĝejotenisto estis ankaŭ lignaĵisto, kaj je la -tria tago, mi havis okazon viziti lian laborejon. Ĝi troviĝis en -loko tre senhoma, kien oni alvenis per vojeto trapasanta tra kampoj -tute plenaj je la orafloroj arbetoj de la dornstipo (<i>ulex -europaeus</i>).</p> - -<p>Alveninte mi vidis malgrandan konstruaĵon de du etaĝoj; la unua el -briko, kie la lignaĵisto tenas sian materialon, kaj la dua, la -laborejo mem, el ligno. Sed ĝi havas tiom da fenestroj, ke eble -estas pli bone diri "el vitro." La pordo estis ĝuste en mezo, kaj -oni supreniris per krutega ligna ŝtuparo.</p> - -<p>Suprenirinte, mi trovis tie la lignaĵiston kaj lian junan lernanton; -kaj mi rimarkis en la mastro <span class="pagenum">87</span>strangan maltrankvilecon. Ŝajnis al mi -ke la lignaĵisto estas treege kolerema, kaj la junulo egale timema.</p> - -<p>Mi komencis paroleti kelke da vortoj, sed neniam mi finis la frazon. -La lignaĵisto rigardis min, kaj laŭ la rapideco de fulmo mi ekkonis -du faktojn:—<i>la okuloj estas la okuloj de la Viro Verda; ili estas -ankaŭ la okuloj de frenezegulo.</i></p> - -<p>Mi ne scias ĉu mi perfekte konservis la ŝajnon de trankvileco, sed -mi diris per ordinara voĉo, ke mi estas ion forgesinta, kaj ke -baldaŭ mi revenos. Tiam mi adiaŭis kaj per malrapida paŝo mi -malsupreniris la ŝtuparon.</p> - -<p>Mi jam eniras en la unuan kampon, kiam eksonas kriego freneza, kaj -ĉizilo, per tre forta mano ĵetita, preskaŭ frotis mian vangon. -Ekrigardante malantaŭen, mi vidas la frenezegulon saltantan el la -laborejo, kaj post li, la palan vizaĝon de la junulo, kiu rapidas -lin sekvi.</p> - -<p>Mi komencis kuri, sed, kial vi vidas, mi estas lama. Mi faletas, -restariĝas, ankoraŭ faletis, falis; la frenezulo kaptas min kaj -ekrulas mian korpon inter la dornplenaj arbetoj.</p> - -<p>Prezentu al vi la aferon! Frenezegulo fortega kiel leono, kaj lamulo -pro malsaneco malfortigita. Mi estis tiel senpova, kiel muso sub la -ungegoj de la kato, kaj kiel kruelega kato la lignaĵisto ludadis je -mi; jen permesante ke mi iom forkuru, jen per teruriga saltego -ĵetante sin sur min.</p> - -<p>Iafoje la muso sin savas!</p> - -<p>Dum la lasta rulado ni alproksimiĝis malgrandan grenejon. Ĝi estas -eterne fotografata en mia cerbo. Ligna ŝtuparo, la dekstra flanko -tuŝanta la brikan muron, kondukis al malgranda ligna plataĵo, kie -troviĝas pordo. Ĝi estis tute neuzita kaj treege malnova.</p> - -<p>Forgesinte la lamecon, per tri saltoj mi alvenis al la plataĵo, per -la forto de miaj saltoj disrompigante la putran ŝtuparon. La pordon -mi trovis ŝlosita.</p> - -<p>La frenezegulo ŝajnis iom ŝanceliĝi. Li levigis la falintajn -ŝtupojn kaj disŝiris ilin, kiel oni disŝiras paperojn. La pecojn -li ĵetis al mia korpo, sed tiel molaj ili estis ke mi ne estis eĉ -vundata.</p> - -<p>Per tiu ĉi amuzaĵo li pasigis multajn minutojn.</p> - -<p>Poste li ekvidis la flanktrabon, kiu, estante pli fortan ol la cetero -de la ŝtuparo, ankoraŭ restis flanke de la muro. Tiun ĉi li -forŝiras, kaj ekvidante malgrandan spacon inter la plataĵo kaj la -muro, li trapasis ĝian finiĝon tra la interspaco, kaj tiris -eksteren la lignaĵon per siaj tutaj fortoj—la fortoj de frenezulo.</p> - -<p>Pli kaj pli mi sentis la plataĵon tremetanta; mi alkroĉiĝis pli -kaj pli forte al unu el la fostoj de la palisaro; mi aŭdis la -kriegojn de la frenezegulo, la krakadon de la tremanta plataĵo; -konfuzitan sonadon de multaj voĉoj alproksimiĝantaj. Tiam, kun -lasta laŭta krakego, la tuta plataĵo falis teren, kaj mi nenion -konis plu...."</p> - -<p>Denove la lamulo silentiĝis. "Kaj pri la Sinjorino," mi demandis.</p> - -<p>"Ho, la Sinjorino resaniĝis: ŝi estas mia edzino."</p> - -<p>"Pri la lignaĵisto?"</p> - -<p>"Li estis trovinta kaŝatan vojon el la preĝejo en la kastelon; -antaŭe oni ofte konstruis tiajn tunelojn. Li estis tre revema kaj, -per multa pensado pri la legendo de la Viro Verda, fine li kredas ke -li mem estas la fantomo. Iafoje li vestis sin per la vestoj tiritaj -el la antikva kesto, trapasas la kaŝatan tunelon en la kastelon, kaj -jen estas la fantomo.</p> - -<p>Jes, li loĝis kelkajn monatojn en frenezulejo, sed li ankaŭ tute -resaniĝis. Hieraŭ mi vidis lin ridetantan je infanino, kies pupon -li rebonigis.</p> - -<p>Kiel mi estis savata? Ho! la junulo kuris al vilaĝo demandi helpon, -kaj revenis kun granda sekvantaro.</p> - -<p>Ĝustatempe!"</p> - -<p>Jen estas la historio de la Viro Verda: ĉu ĝi ne estas tre, tre -stranga?</p> -</div> - - -<div id="est1-6-18" class="article"> -<div class="left" lang="eo"> -<h3>LA DEVENO DE ESPERANTO.</h3> - -<p class="center">Tradukita el Rusa lingvo de G.V. Vidu la komencon sur la 79–80 -paĝoj de "The Esperantist" (Marta Numero).</p> - -<p>Tie ĉi mi diros ĝustatempe kelkajn vortojn pri la materialo por la -vortaro. Multe pli frue, kiam mi serĉis kaj elĵetadis ĉion -senbezonan el la gramatiko, mi deziris uzi la principojn de la -ekonomio ankaŭ por la vortoj. Konvinkita, ke estas tute egale, kian -formon havos tiu aŭ alia vorto, se ni nur <i>konsentos</i> ke ĝi -esprimas la donitan ideon, mi simple <i>elpensadis</i> vortojn, penante, -ke ili estu kiel eble pli mallongaj kaj ne havu senbezonan nombron da -literoj. Mi diris al mi, ke anstataŭ ia 11-litera "interparoli" ni -tute bone povas esprimi la saman <span class="pagenum">88</span>ideon per ia ekz. 2-litera "pa." -Tial mi simple skribis la matematikan serion da plej mallongaj, sed -facile elparoleblaj kunigoj de literoj kaj al ĉiu el ili mi donis la -signifon de difinita vorto (ekz. <i>a</i>, <i>ab</i>, <i>ac</i>, <i>ad</i>, ... <i>ba</i>, -<i>ca</i>, <i>da</i>, ... <i>e</i>, <i>eb</i>, <i>ec</i>, ... <i>be</i>, <i>ce</i>, ... <i>aba</i>, <i>aca</i>, -... k.t.p.).</p> - -<p>Sed tiun ĉi penson mi tuj forĵetis, ĉar la provoj kun mi mem -montris al mi, ke tiaj elpensitaj vortoj estas tre malfacile -ellerneblaj kaj ankoraŭ pli malfacile memoreblaj. Jam tiam mi -konvinkiĝis, ke la materialo por la vortaro devas esti -Romana-Germana, ŝanĝita nur tiom, kiom ĝin postulas la reguleco -kaj aliaj gravaj kondiĉoj de la lingvo. Estante jam sur tiu ĉi -tero, mi baldaŭ rimarkis, ke la nunaj lingvoj posedas grandegan -provizon da pretaj jam vortoj internaciaj, kiuj estas konataj al -ĉiuj popoloj kaj faras trezoron por estonta lingvo internacia—kaj -mi kompreneble utiligis tiun ĉi trezoron.</p> - -<p>En la jaro 1878 la lingvo estis jam pli-malpli preta, kvankam inter -la tiama <i>lingwe uniwersala</i> kaj la nuna Esperanto estis ankoraŭ -granda diferenco. Mi komunikis pri ĝi al miaj kolegoj (mi estis tiam -en 8-a klaso de la gimnazio). La plimulto da ili estis forlogitaj de -la ideo, kaj de la frapinta ilin neordinara facileco de la lingvo, -kaj komencis ĝin ellernadi. La 5-an de Decembro 1878 ni ĉiuj kune -solene festis la sanktigon de la lingvo. Dum tiu ĉi festo estis -paroloj en la nova lingvo, kaj ni entuziasme kantis la himnon, kies -komencaj vortoj estis la sekvantaj:</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Malamikete de las nacjes</span> - <span class="i0">Kadó, kadó, jam temp’ está!</span> - <span class="i0">La tot’ homoze in familje</span> - <span class="i0">Konunigare so debá."</span></div> -</div> - -<p>(En la nuna Esperanto tio ĉi signifas: "Malamikeco de la nacioj -falu, falu, jam tempo estas! La tuta homaro en familion unuiĝi -devas").</p> - -<p>Sur la tablo, krom la gramatiko kaj vortaro, kuŝis kelkaj tradukoj -en la nova lingvo.</p> - -<p>Tiel finiĝis la unua periodo de la lingvo.</p> - -<p>Mi estis tiam ankoraŭ tro juna por eliri publike kun mia laboro, kaj -mi decidis atendi ankoraŭ 5–6 jarojn kaj dum tiu ĉi tempo zorgeme -elprovi la lingvon kaj plene prilabori ĝin praktike. Post duonjaro -post la festo de 5-a de Decembro ni finis la gimnazian kurson kaj -disiris. La estontaj apostoloj de la lingvo provis paroleti pri "nova -lingvo" kaj, renkontinte la mokojn de homoj maturaj, ili tuj rapidis -malkonfesi la lingvon, kaj mi restis tute sola. Antaŭvidante nur -mokojn <span class="pagenum">89</span>kaj persekutojn, mi decidis kaŝi antaŭ ĉiuj mian laboron.</p> - -<p>Dum kvin kaj duono da jaroj de mia estado en universitato, mi neniam -parolis kun iu pri mia afero. Tiu ĉi tempo estis por mi tre -malfacila. La kaŝeco turmentis min; devigita zorgeme kaŝadi miajn -pensojn kaj planojn mi preskaŭ nenie estadis, en nenio -partoprenadis, kaj la plej bela tempo de la vivo—la jaroj de -studento—pasis por mi plej malgaje. Mi provis iafoje min distri en -la societo, sed sentis min la fremdulo, sopiris kaj foriradis, kaj de -tempo al tempo faciligadis mian koron per ia versaĵo en la lingvo, -prilaborata de mi. Unu el tiuj ĉi versaĵoj ("Mia penso") mi metis -poste en la unuan eldonitan de mi broŝuron; sed al la legantoj, kiuj -ne sciis, ĉe kiaj cirkonstancoj tiu ĉi versaĵo estis skribita, ĝi -ekŝajnis, kompreneble, stranga kaj nekomprenebla.</p> - -<p>Dum ses jaroj mi laboris perfektigante kaj provante la lingvon—kaj -mi havis sufiĉe da laboro, kvankam en la jaro 1878 al mi ŝajnis, ke -la lingvo jam estas tute preta. Mi multe tradukadis en mian lingvon, -skribis en ĝi verkojn originalajn, kaj vastaj provoj montris al mi, -ke tio, kio ŝajnis al mi tute preta teorie, estas ankoraŭ ne preta -praktike.</p> - -<p>Multon mi devis ĉirkaŭhaki, anstataŭigi, korekti kaj radike -transformi. Vortoj kaj formoj, principoj kaj postuloj puŝis kaj -malhelpis unu la alian, dume en la teorio, ĉio aparte kaj en -mallongaj provoj, ili ŝajnis al mi tute bonaj. Tiaj objektoj, kiel -ekz. la universala prepozicio "je," la elasta verbo "meti," la -neŭtrala, sed difinita finiĝo "aŭ" k.t.p. kredeble neniam enfalus -en mian kapon teorie. Kelkaj formoj, kiuj ŝajnis al mi riĉaĵo, -montriĝis nun en la praktiko senbezona balasto; tiel ekz. mi devis -forĵeti kelkajn nebezonajn sufiksojn.</p> - -<p>En la jaro 1878 al mi ŝajnis, ke estas al la lingvo sufiĉe havi -gramatikon kaj vortaron; la multpezecon kaj malgraciecon de la lingvo -mi alskribadis nur al tio, ke mi ankoraŭ ne sufiĉe bone ĝin -posedas; la praktiko do ĉiam pli kaj pli konvinkadis min, ke la -lingvo bezonas ankoraŭ ian nekapteblan "ion," la kunligantan -elementon, donantan al la lingvo vivon kaj difinitan, tute formitan -"<i>spiriton</i>."</p> - -<p>Mi komencis tiam evitadi laŭvortajn tradukojn el tiu aŭ alia lingvo -kaj penis rekte <i>pensi</i> en la lingvo neŭtrala.</p> - -<p>Poste mi rimarkis, ke la lingvo en miaj manoj ĉesas jam esti -senfundamenta ombro de tiu aŭ alia lingvo, kun kiu mi havas la -aferon en tiu aŭ alia minuto, kaj ricevas sian propran spiriton, -sian propran vivon, la propran difinitan kaj klare <span class="pagenum">90</span>esprimitan -fizionomion, ne dependantan jam de iaj influoj. La parolo fluis jam -mem, flekseble, gracie kaj tute libere, kiel la viva patra lingvo.</p> - -<p>Ankoraŭ unu cirkonstanco igis min por longa tempo prokrasti mian -publikan eliron kun la lingvo: dum longa tempo restis nesolvita unu -problemo, kiu havas grandegan signifon por neŭtrala lingvo. Mi -sciis, ke ĉiu diros al mi: "Via lingvo estos por mi utila nur tiam, -kiam la tuta mondo ĝin akceptos; tial mi ne povas ĝin akcepti ĝis -tiam, kiam ĝin akceptos la tuta mondo." Sed ĉar la "mondo" ne estas -ebla sen antaŭaj apartaj "unuoj," la neŭtrala lingvo ne povis havi -estontecon ĝis tiam, kiam prosperos fari ĝian utilon por ĉiu -aparta persono sendependa de tio, ĉu jam estas la lingvo akceptita -de la mondo aŭ ne.</p> - -<p>Pri tiu ĉi problemo mi longe pensis. Fine la tiel nomataj sekretaj -alfabetoj, kiuj ne postulas, ke la mondo antaŭe ilin akceptu, kaj -donas al tute nedediĉita adresato la eblon kompreni ĉion skribitan -de vi, se vi nur transdonas al la adresato la ŝlosilon—alkondukis -min al la penso aranĝi ankaŭ la lingvon en la maniero de tia -"ŝlosilo," kiu, enhavante en si ne sole la tutan vortaron, sed -ankaŭ la tutan gramatikon en la formo de apartaj elementoj. Tiu ĉi -ŝlosilo, tute memstara kaj alfabete ordita, donus la eblon al la -tute nedediĉita adresato de kia ajn nacio tuj kompreni vian -Esperantan leteron.</p> - -<p>Mi finis la universitaton kaj komencis mian medicinan praktikon. Nun -mi komencis jam pensi pri la publika eliro de mia laboro. Mi pretigis -la manuskripton de mia unua broŝuro ("D-ro Esperanto. Lingvo -internacia. Antaŭparolo kaj plena lernolibro") kaj komencis serĉi -eldonanton. Sed tie ĉi mi la unuan fojon renkontis la maldolĉan -praktikon de la vivo, la financan demandon, kun kiu mi poste ankoraŭ -multe devis kaj devas forte batali. Dum du jaroj mi vane serĉis -eldonanton. Kiam mi jam trovis unu, li dum duonjaro pretigis mian -broŝuron por eldono kaj fine—rifuzis.</p> - -<p>Fine, post longaj klopodoj, mi prosperis mem eldoni mian unuan -broŝuron en Julio de la jaro 1887. Mi estis tre ekscitita antaŭ tio -ĉi; mi sentis, ke mi staras antaŭ Rubikono kaj ke de la tago, kiam -aperos mia broŝuro, mi jam ne havos la eblon reiri; mi sciis, kia -sorto atendas kuraciston, kiu dependas de la publiko, se tiu publiko -vidas en li fantaziulon, homon, kiu sin okupas je "flankaj aferoj." -Mi sentis, ke mi metas sur la karton tutan estontan, trankvilecon kaj -ekzistadon mian kaj de mia familio; sed mi ne povis forlasi la ideon, -kiu eniris mian korpon kaj sangon kaj ... <i>mi transiris Rubikonon</i>.</p> -</div> - -<div class="right"> -<h3>THE BIRTH OF ESPERANTO.</h3> - - -<p class="center">Freely translated from an Esperanto version of a Russian letter -written by Dr Zamenhof, by John Ellis.</p> - -<p>"This is an appropriate place for me to say a few words about the -material for the dictionary. Much earlier, when I had examined and -rejected every non-essential from the grammar, I had desired to -exercise the principles of economy in respect of the word-material -also. Thinking that it was a matter of indifference what form any -particular word took, so long as it was agreed that it should express -a given idea, I simply invented words, taking care only that they -should be as short as possible, and did not contain an unnecessary -number of letters. Instead of using "interparoli" (to converse), a -word of eleven letters, why should we not express the idea just as -well by some word of two letters, say, "pa"? So I simply wrote the -shortest and most easily pronounced mathematical series of conjoined -letters, to each factor of which series I gave a certain meaning -(<i>e.g.</i>, a, ab, ac, ad, ba, ca, da ...; e, eb, ec ...; be, ce ...; -aba, aca ... etc.).</p> - -<p>"But I immediately rejected this notion, for my own personal -experiments proved that these invented words were very difficult to -learn, and even more so to remember. I came to the conclusion that -the material for the dictionary must be Romance-Teutonic, altered -only so far as regularity and other important requirements of -language demanded. Standing upon this ground, I soon observed that -the present languages possessed an immense supply of words already -international, with which all the nations had a prior acquaintance, -and which formed a veritable treasure house for the future -international language—and, of course, I utilised this treasure.</p> - -<p>"In 1878 the language was more or less ready, although there was a -good deal of difference between my <i>lingwe uniwersala</i> of that date -and the present Esperanto. I told my fellow-students about it—I was -then in the 8th Class of the gymnasium—and the greater part of them -were attracted by the idea, and struck by the unusual easiness of the -language, began to study it. On the 5th of December, 1878, we united -to celebrate the birth of my language by a solemn festival. During -the feast there were speeches in the new language, and we -enthusiastically sang a hymn the commencing words of which were as -follows:—</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Malamikete de las nacjes</span> - <span class="i0">Kadó, kadó, jam temp’ está!</span> - <span class="i0">La tot’ homoze in familje</span> - <span class="i0">Konunigare so debá."</span></div> -</div> - -<p>which being interpreted into English, 'May the enmity of nations fall -away, fall away, for the hour is come! All mankind must become as one -family.’</p> - -<p>"On the table, in addition to the grammar and dictionary, lay some -translations in the new language.</p> - -<p>"And thus the first stage of my language came to an end.</p> - -<p>"I was then still too young for my work to appear before the public, -and I decided to wait five or six years longer, and during that time -to carefully test my language and to work it out fully and -practically. Half a year after the feast of December 5th, 1878, we -finished our course at the gymnasium and separated. The future -apostles of the new language made some attempts to discuss 'the new -language,’ but, meeting with the ridicule of their elders, forthwith -renounced it, and I remained in a glorious minority of one. -Foreseeing nothing but scoffing and persecution, I decided to hide my -work from the eyes of all.</p> - -<p>"For five and a-half years whilst I was at the University I never -spoke to anyone about it. That was a very trying time for me. The -secrecy tormented me. Compelled to carefully conceal my thoughts and -plans, I went scarcely anywhere, took no part in anything, and the -most enjoyable time of life—the student-years—was, for me, the -saddest. Sometimes I endeavoured to find distraction in society, but -I felt myself a stranger, sighed and went away, and from time to time -eased my heart by writing poems in the language I was elaborating. -One of these poems, 'Mia penso,’ I afterwards inserted in the first -brochure which I published; but to those readers who were -unacquainted with the circumstances under which they were written the -verses would appear strange and incomprehensible.</p> - -<p>"For six years I worked at perfecting and testing my language, and it -gave me plenty of work, although in 1878 I had thought that it was -quite ready. I made many translations and wrote original works in it, -and severe trials showed me that what I had considered to be quite -finished in theory was nevertheless not ready for practical use.</p> - -<p>"There was much to lop, alter, correct, and radically to transform. -Words and forms, principles and postulates, jostled with and opposed -each other, whereas in theory, taken separately and not subjected to -extended tests, they had appeared to me perfectly good. Such things, -for instance, as the indeterminate preposition 'je,’ the elastic verb -'meti,’ the neutral termination 'aŭ,’ etc, possibly would never have -entered into my head if I had proceeded only upon theory. Some forms -which had appeared to possess a wealth of advantage proved in -practice to be nothing but useless ballast, and on this account I -discarded several unnecessary suffixes.</p> - -<p>"In 1878 it seemed to me that it was sufficient if my language -possessed a grammar and a dictionary; its heaviness and want of grace -I attributed only to the fact that I did not know the language -sufficiently well; but practice ever more and more convinced me that -a language requires in addition an indescribable something, a uniting -element, giving to it life and a defined and unmistakable spirit.</p> - -<p>"I therefore began to avoid making literal translations, and made an -effort to <i>think</i> in the neutral language.</p> - -<p>"Later I noticed that the language with which I was occupied was -ceasing to be a shadowy reflection of the language from which I -happened to be translating, and was becoming imbued with its own life -and invested with a spirit of its own, and acquiring a physiognomy -properly defined, clearly expressed, and independent of any other -influence. My speech flowed of itself, flexibly, gracefully, and -totally untrammelled, just as my living native tongue.</p> - -<p>"Yet another circumstance compelled me to postpone for a long time -the appearance of my language; for many years another problem of -immense importance to a neutral language had remained unsolved. I -knew that everyone would say 'Your language will be of no use to me -until the world at large accepts it, so I shall make no use of it -until everyone else does.’ But since the world at large is composed -only of its units, my neutral language could have no future until it -was of use to each separate unit independently of whether the world -at large accepted it or not.</p> - -<p>This problem I considered for a long while. At last the so-called -secret alphabets, which do not necessitate any prior knowledge of -them, and enable any person not in the secret to understand all that -is written if you but transmit the key, gave me an idea. I arranged -my language after the fashion of such a key, inserting not only the -entire dictionary but also the whole grammar in the form of its -separate elements. This key, entirely self-contained and -alphabetically arranged, enabled anyone of any nationality to -understand without further ado a letter written in Esperanto.</p> - -<p>"I had left the University and begun my medical practice; I began to -consider the publication of my labours. I had prepared the manuscript -of my first brochure, 'an International Language, by Dr. Esperanto,’ -and sought out a publisher. And here for the first time I met that -bitter practicality of life, the financial question, against which I -had and still have to fight yet the more. For two years I looked in -vain for a publisher. And when indeed I had found one he spent half a -year in preparing my brochure for publication, and finally—refused.</p> - -<p>At length, after strenuous efforts, I succeeded in publishing the -brochure myself in July, 1887. Before I did so I was much -perplexed—I felt that I stood before the Rubicon. Having once -published my brochure, retreat would be impossible, and I knew what -kind of fate attends a doctor who is dependent upon the public, if -that public comes to regard him as a visionary, or a man who busies -himself with side issues. I felt that it was staking my whole future -peace of mind, my livelihood, and that of my family, but I could not -abandon the idea which had entered into my body and my blood, and ... -<i>I crossed the Rubicon</i>."</p> - -<p class="far_sig sc">Lazaro Ludoviko Zamenhof.</p> -</div> -</div> - -<div id="est1-6-19" class="serial" lang="eo"> -<p class="pagenum">91</p> -<p style="float:left;font-size:90%;">[<i>Copyright reserved.</i>]</p> - -<p style="float:right;font-size:90%;">[<i>Tradukis Esp. 6266.</i>]</p> - -<h3>LA VENTEGO (Daŭrigo).</h3> - -<div style="text-align:center;"> -<p>(<i>Vidu la kvin antaŭajn Nrojn.</i>)</p> - -<h4>AKTO I.</h4> - -<p><span class="sc">Sceno 2</span> (<i>daŭrigo</i>).</p> -</div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="i0">En Alĝerlando.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m3">Ho! vi tion scias.</span> - <span class="i0">Monate al vi devos mi rediri</span> - <span class="i0">La staton tiam vian; vi forgesas.</span> - <span class="i0">Pro multaj krimoj kaj teruraj sorĉoj</span> - <span class="i0">Ne kompreneblaj por l’animo homa,</span> - <span class="i0">L’inferan sorĉistinon Sikorakson</span> - <span class="i0">Devigis tuj foriri l’Alĝeranoj—</span> - <span class="i0">Nur ĉar ne volis ili ŝin mortigi.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="i0">Jes, mastro.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m2">Nubokula sorĉistino!</span> - <span class="i0">Gravedan la maristoj ŝin forlasis</span> - <span class="i0">Ĉi tie! kie vi—laŭ via diro</span> - <span class="i0">Nun mia sklavo—tiam ŝin obeis!</span> - <span class="i0">Sed, tro aera vi, spirito, estas</span> - <span class="i0">Por ŝiajn abomenojn nepre fari:</span> - <span class="i0">Senlime furioza Sikorakso,</span> - <span class="i0">Per helpo de rimedoj potencegaj,</span> - <span class="i0">En tago, vin—al ŝi malobeintan—</span> - <span class="i0">Enfermis en fendaĵon de pinarbo.</span> - <span class="i0">Nu! tie vi suferis dekdu jarojn;</span> - <span class="i0">Dum tiu tempo Sikorakso mortis,</span> - <span class="i0">Lasinte vin por ĝemi, akre krii,</span> - <span class="i0">Rapide, muelile, tra la ventoj!</span> - <span class="i0">Ankoraŭ estis la insul’ senhoma,</span> - <span class="i0">Krom bestoforma la sorĉistinido....</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="i0">Ĝi estas Kalibano.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m4">—Bestegulo!</span> - <span class="i0">Lin dresis mi por la domoservado—</span> - <span class="i0">Senĉesaj, dume, krioj viaj kaŭzis</span> - <span class="i0">Kriegi lupojn, eĉ kortuŝis ursojn....</span> - <span class="i0">Infera turmentego! Sikorakso</span> - <span class="i0">Ĝin povis ne forigi.—Sed mi venis,—</span> - <span class="i0">Aŭdinte vin, la pinon oscedigis ...</span> - <span class="i0">Magie mi vin savis.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="m4">Dankon, mastro!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Se nun vi remurmuros, mi tuj fendos</span> - <span class="i0">Trunkegon kverkan kies tuberaĵoj</span> - <span class="i0">Englutos vin por krii dekdu vintrojn!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="i0">Pardonu, mastro; mi estos obea,</span> - <span class="i0">Kaj spiritaĵon mian de nun faros</span> - <span class="i0">Ĝentile.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m2">Agu tiel; post du tagoj</span> - <span class="i0">Vi liberiĝos.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="m3">Nobla mastro mia!</span> - <span class="i0">Mi kion faros? kion? diru, kion?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Foriru; mara nimfo vi fariĝu,</span> - <span class="i0">Sed, krom por mi, por ĉiuj nevidebla.</span> - <span class="i0">Rapidu ĝis vi estos tiaforma,</span> - <span class="i0">Kaj tien ĉi revenu! (<i>Malaperas Arielo</i>).</span> - <span class="i0">(<i>Laŭte al Mirando</i>). Kara koro!</span> - <span class="i0">Mirando, vi vekiĝu! ho! vekiĝu!</span> - <span class="i0">Bonege jam vi dormis; nun, vekiĝu!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Rakonto stranga via al mi kaŭzis</span> - <span class="i0">Profundan dormon.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m3">Tion de vi skuu.</span> - <span class="i0">Nun, iru ni viziti Kalibanon:</span> - <span class="i0">Neniam li respondon bonan donas.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Li terurega estas malbonulo:</span> - <span class="i0">Ne amas mi lin vidi.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m4">Sed, filino,</span> - <span class="i0">Lin ni bezonas. Fajron ekbruligi,</span> - <span class="i0">Alporti lignon, kaj balai ĉambron,</span> - <span class="i0">Utila certe estas—Kalibano!</span> - <span class="i0">Ho, sklavo, ŝlimo, kie vi kaŝiĝis?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Kalibano.—</p><span class="i0">(<i>El interne</i>) Lignaro jam interne estas.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m5">Venu!</span> - <span class="i0">Alian faron tuj mi al vi donos:</span> - <span class="i0">Testudo, venu!</span> - <span class="i0">(<i>Reaperas Arielo akvanimfoforma</i>).</span> - <span class="m3">Bele, Arielo;</span> - <span class="i0">(<i>Mallaŭte</i>) Aŭskultu bone.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="m3">Faros mi, sinjoro! (<i>malaperas</i>).</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Venena sklavo, sorĉa diablido,</span> - <span class="i0">Tuj venu tien ĉi! (<i>Venas Kalibano</i>).</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Kalibano.—</p><span class="m4">Malsana roso</span> - <span class="i0">De Sikorakso ŝlime balaita</span> - <span class="i0">Per korva plumo, sur vin nun ŝprucigu!</span> - <span class="i0">Sud-okcidenta vento vin aknigu!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Pro tio, certe, vi, hodiaŭ nokte,</span> - <span class="i0">Suferos streĉojn, flankpikaĵon sentos—</span> - <span class="i0">Elspiron haltiganta vizitisto!—</span> - <span class="i0">Eĉ erinacoj sur vi ekzerciĝos;</span> - <span class="i0">Mieltavole estos vi pinĉita:</span> - <span class="i0">Pli pika ĉiu pinĉo ol abelo!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Kalibano.—</p><span class="i0">Mi nun bezonas la tagmanĝon mian:</span> - <span class="i0">Al mi l’insulon rajte apartenas;</span> - <span class="i0">Ĝin mi heredis de patrino mia,</span> - <span class="i0">Ĝis de mi vi forŝtelis la posedon.</span> - <span class="i0">Unue vi karesis min, eĉ ofte</span> - <span class="i0">Vi akvon berogustan al mi donis,</span> - <span class="i0">La grandan kaj malgrandan lumojn montris</span> - <span class="i0">Brulantajn tage, nokte; al mi diris</span> - <span class="i0">Iliajn nomojn. Mi vin amis, tiam,</span> - <span class="i0">Kaj montris al vi la insulajn ecojn,</span> - <span class="i0">La freŝajn fontojn, fruktodonan landon,</span> - <span class="i0">Malbeno! salajn lokojn kaj herbejojn....</span></div> - -<p class="near_sig">(<i>Daŭrigota</i>).</p> -</div> - - -<div id="est1-6-20" class="letters"> -<p class="pagenum">92</p> -<h3>CORRESPONDENCE NOTES.</h3> - - -<p>The Editor desires to thank numerous correspondents for their most -valuable and interesting views on the Accent Question.</p> - -<p>It will be recollected that April 10th is the last day for receiving -votes on the matter, and it is hoped that all friends wishing to do -away with the accents will kindly send their postcards before that -date. As was anticipated, up to the present more replies have come to -hand against the proposal than for it. It will naturally be supposed -that those readers not sending any reply are in favour of the -continued use of the accents. In the May gazette the question will be -decided. It is somewhat early to prophesy, but unless a remarkable -change sets in, the future <span class="sc">Esperantists</span> will be as their -predecessors.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Two correspondents have sent queries as to written Esperanto. This, -of course, is the same all the world over. Russians do not attempt to -use their own characters, neither do Chinese try to write picture -Esperanto. Were this otherwise, we should all, to a large extent, be -wasting our time over the study. Let our two friends take courage, -and at once enter into correspondence with Russian Samideanoj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Will some Esperantists in Accrington, Sheffield, and Ventnor kindly -assist blind students to master the language? Help in this direction -will be greatly appreciated.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Several adepts have expressed willingness to correct letters of less -experienced students, provided stamped envelopes be enclosed for the -reply. Will those desirous of taking advantage of the privilege send -in their names to the Editor?</p> - -<hr class="short" /> - -<p>A.G., of Pforzheim, asks whether it is not best to omit the article, -as in Latin. It is difficult to give a precise rule for English -speaking people as to when the definite article should be expressed -and when omitted. Some ingenious friends have suggested the following -plan, and will be glad to hear of instances in which it fails.</p> - -<p>Whenever in English it is impossible, without impairing the sense, to -use the indefinite article "a," then, in translating into Esperanto, -employ "La."</p> - -<hr class="short" /> - -<p>A correspondent has kindly sent a valuable article on the use of the -English verb "TO GET." This will be of service to our readers. -Similar useful contributions are invited.</p> - - -<h4>HOW TO TRANSLATE "TO GET."</h4> - - - -<p>(1). When it means "to become"—iĝi.</p> -<ul> -<li><i>E.g.</i>—To get accustomed to—</li> -<li>To get used to—</li> -<li>To get to do (something)—kutimiĝi je.</li> -<li>It is getting cold—malvarmiĝas.</li> -<li>It is getting dark—mallumiĝas.</li> -<li>To get beaten—batiĝi; blamed—mallaudiĝi</li> -<li>To get laughed at—mokiĝi; married—edziĝi.</li> -<li>To get near—proksimiĝi (al); open—malfermiĝi.</li> -<li>To get up—leviĝi.</li></ul> - -<p>(2). When it means "to make"—igi (sometimes konsili ke).</p> -<ul> -<li><i>E.g.</i>—Get him to come—Lin venigu (or konsilu -al li ke li venu) (or faru ke li venu).</li> -<li>To get a thing done—Ion farigi.</li> -<li>To get a house built—Domon konstruigi.</li> -<li>To get (people) together—Kunvenigi.</li> -<li>You will never get him to do that—Vi neniam konvinkos lin, -ke li tion faru.</li></ul> - -<p>(3). When it means "to obtain, acquire"—akiri, -aĉeti.</p> -<ul> -<li><i>E.g.</i>—To get a horse—Aĉeti ĉevalon.</li> -<li>I want to get you one—Mi deziras eltrovi unu (or iun) por vi.</li> -<li>I got a prize—Mi ricevis premion.</li> -<li>To get friends—Ekhavi amikojn.</li> -<li>To get money from (somebody)—Eltiri monon el.</li></ul> - -<p>(4). When it means "to fetch, bring"—alkonduki, alporti.</p> -<ul> -<li><i>E.g.</i>—Get me a cab!—Alkonduku al mi -veturilon!</li> -<li>Get me a glass of water!—Alportu al mi -glason da akvo!</li></ul> - -<p>(5). When it means "to arrive"—alveni.</p> -<ul> -<li><i>E.g.</i>—To get to a place—alveni en loko.</li></ul> - -<p>(6). When expletive, "got" is not translated. -"I have got" is the same as "I have."</p> -<ul> -<li><i>E.g.</i>—What have you got?—Kion vi havas?</li></ul> - -<p>(7). With a proposition.</p> -<ul> -<li>To get across—trairi; along—antaŭeniri.<span class="pagenum">93</span></li> -<li>To get at (something)—elakiri; away—foriri, - forkuri.</li> -<li>To get back—reveni; back (one’s expenses)—rericevi.</li> -<li>To get down—deiri, malsupreniri; in—eniri.</li> -<li>To get off—eliri (el), foriri (de), lasi.</li> -<li>To get on (in learning)—progresadi.</li> -<li>To get on (in business)—sukcesi.</li> -<li>To get on (in health)—sani.</li> -<li>To get out—eliri, foriri; upon (a horse)—supreniri (ĉevalon).</li></ul> - -<p>(8). Expressions.</p> -<ul> -<li>He got run over by a horse—Ĉevalo lin piede subpremis.</li> -<li>He wants to get talked of—Li deziras ke oni parolu pri li.</li> -<li>Get on with your work and never mind what I am doing—Daŭrigadu vian -laboron, kaj ne zorgu pri tio kion mi faras.</li></ul> - - -<p><span class="sc">Note.</span>—In all cases when "to go" is used with -the same meaning as to get, the translation would -be the same as in the above.</p> - -<p><i>E.g.</i>—To go across—trairi.</p> -</div> - - -<div id="est1-6-21" class="article" lang="eo"> -<h3>LA IMPRESO KIUN FARIS JE MI LA PARLAMENTEJO.</h3> - -<p class="center">Originale verkita de E. A. Lawrence.</p> - - -<p>Post multaj tagoj mi ricevis mian bileton. La lokoj estas malmultaj -kaj mi devis longe atendi, sed fine mi ja havis la tiel deziritan -okazon, sed, Ho ve! mi havas teruran kapdoloron. Tamen mi decidis -ĉeesti.</p> - -<p>Prezentante min ĉe la pordego, ne estis necese ke mi demandu la -vojon, ĉar, estante fraŭlino, policano demandis: "Ĉu vi serĉas la -Galerion de Sinjorinoj?" Mi jesis, kaj li kondukis min al komforta -levilo, kiu min levigas tri aŭ kvar etaĝojn, al la supra Galerio.</p> - -<p>Tie ĉi troviĝis kelkaj Sinjorinoj, atendantaj, sur benkoj sidantaj, -ekster la ŝlosita pordo de la <i>Sankta Kaĝo</i>—ne ekzistas alia nomo -por ĝi—de kie la beletaj birdoj aŭ aliaj povos rigardadi, tra la -ferme plektataj baroj, siajn amikojn de la privilegiita sekso, kiuj -klopodas pri la regadaj zorgoj.</p> - -<p>Mi estis tre feliĉa, ĉar mi povis iri tute proksime al la baroj, -kaj mi vidis grandan altan Ĉambregon. Longa, librokovrita tablo -troviĝis en la centro.</p> - -<p>Sidejoj estis aranĝitaj en longaj vicoj, ambaŭflanke de la -ĉambrego. La registara partio okupis tiujn je la dekstra flanko, kaj -la Kontraŭmetuloj estis je la alia.</p> - -<p>Je unua vidiĝo, niaj leĝfarantoj ne ŝajnas esti tre okupaj; tie -ĉi sidas unu, kun ĉapelo klinigita super la frunto, kvazaŭ li -kviete dormetas post la tagmanĝo; tie staras du aŭ tri -kunparolantaj.</p> - -<p>Subite la pordo malfermiĝas, kaj oni aŭdas per forta voĉo -elkriata: <i>La Parolanto</i> (The Speaker).</p> - -<p>Baldaŭ eniras la Bastonportanto (Mace Bearer) per velura pantaloneto -kaj nigraj strumpfoj vestita. Li portas la gloran Bastonon, kun ĝia -krono al la pinto.</p> - -<p>Poste venas la Parolanto vestita per sia belega Robo. Kune kun li -eniras Pastro. Kion faras tie ĉi pastro? mi ekpensis. Oni fermis la -pordon kaj la du viroj sidiĝas. La tuta Ĉambrego silentiĝas. La -Membroj leviĝas, la Pastro komencas Diservon, konsistanta el preĝoj -por Dia helpo, por la Reĝo kaj Reĝino, kaj la Patro Nia.</p> - -<p>Vere estas tre solene.</p> - -<p>La pordo denove malfermiĝas, kaj enrapidas multe da Membroj, ĉar -nun estas la tria kaj duono, kaj la Demandoj komenciĝas je tiu ĉi -horo. Kiam la Kontraŭmetuloj proponas demandojn, la aliaj ofte multe -amuziĝadas. La Irlandanoj donas la plimulton da ŝercoj. Jen unu el -la ŝajne enuigaj vizaĝoj limiĝas, kaj Membro kviete antaŭeniras -al la tablo kaj, per malmultaj vortoj kontraŭdiras, aŭ eble -klarigas la proponojn. Eble oni ridos je li, eble oni aplaŭdos.</p> - -<p>Post unu horo, la <i>Ĉambro</i> eniras en komitaton. La Parolanto kvitas -sian seĝegon, la Bastono estas sub tablo metita, kaj nun komenciĝas -la ĝenerala diskutado.</p> - -<p>Forgesinte la kapdoloron, nur la memoro, ke la vagonaro min atendas, -fortiras min noktomeze, kaj mi lasas niajn leĝfarantojn ankoraŭ -diskutantajn.</p> -</div> - - -<div id="est1-6-22" class="notice" lang="eo"> -<h3>ĜIS LA REVIDO.</h3> - -<p>La Redaktoro deziras sendi koregan dankesprimon al la multaj -Gesamideanoj, kiuj afablege plezurplenigis lian libertempon. Laŭ -la peto de multaj legantoj, li skribos mallongan skizon pri sia -pro-Esperanto vojaĝo, en la Maja numero.</p> -</div> - - -<div id="est1-6-23" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">94</p> -<h3>DIVERSAĴOJ.</h3> - - -<p><span class="sc">Kara Sinjoro</span>,—Mi plezure legis en la Februara Numero de -<span class="sc">The Esperantist</span> leteron de Esperantisto 4686 pri instruado -de Esperanto al geknaboj. Mi devas sciigi vian estimatan -korespondanton, ke ekzistas nun jam de kelka tempo ekmovado -Esperantista inter junuloj.</p> - -<p>Por kuraĝigi ilin al la lernado de nia lingvo estis fondita de Svisa -instruisto, Sro. Ducommun, internacia korespondado de gejunuloj, kiu -nun havas korespondantojn en diversaj landoj. La junaj Esperantistoj -tiel perfektiĝas en la lernado de la lingvo, konatiĝas kun -alilandaj samaĝuloj, kaj povas interŝanĝi kun siaj malproksimaj -amikoj poŝtkartojn, signojn, fotografaĵojn, k.t.p.</p> - -<p>Mi plezure sendos pluajn sciigojn laŭ peto.—Via,</p> - -<p class="near_sig"><span class="sc">H. Hodler,</span> - 9 Av des Vollandes, Geneva.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Pri tiu ĉi letero, ni ankaŭ ricevis alian respondon de Angla -Instruisto:</p> - -<p><span class="sc">Kara Sinjoro</span>,—La knaboj interesiĝas treege je la lingvo, -kaj, kvankam mi ne estas povinta aranĝi multe da tempo por ĝi, ili -faradas bonan progreson, kaj jam skribas leterojn en Esperanto. -Certe, ili preferas Esperanton antaŭ Franc-aŭ-German-lingvoj, -kvankam ni instruas tiujn ĉi per la metodoj modernaj kaj -interparoladaj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Dro. Zinovjev afable skribis el Aluŝta, Rusujo, la sekvantan:</p> - -<p><span class="sc">Kara Sinjoro</span>,—<span class="sc">The Esperantist</span>, per sia diversema -kaj viva karaktero, promesas fariĝi la plej interesa inter -Esperantaj ĵurnaloj. La sortoj de Esperanto (kies ano kaj servisto -mi fariĝis de la tempo de ĝia naskiĝo) prezentas sin al mi -garantitaj de kiam ili falis en fortaj manoj de Angloj kaj -Amerikanoj. Inter diversaj demandoj ondigantaj la homaron, mi -preskaŭ ne trovas pli belan, pli seriozan, kaj ampleksan, ol tiu de -lingvo internacia. Gloro, laŭdo kaj kunsento al tiuj, kiuj varbiĝis -je nobla servado al ĝi. Akceptu ateston de miaj vere simpatiaj -sentoj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La unua raporto de la Grupo Esperantista en Le Hâvre ĵus -eldoniĝis, kaj enhavas longan priskribon pri la vizitoj de alilandaj -Geesperantistoj dum la lasta jaro. Tiuj ĉi, oni diras, plene atestis -je la elparolebleco de Esperanto.</p> - -<p>Kompreneble ni ĉiuj esperas ke la interparolado de la lingvo inter -anoj de diversaj landoj baldaŭ fariĝos ĉiutaga afero, sed, -nuntempe, ni danke akceptas la kritikon de niaj sindonemaj Havraj -gesamideanoj, kiuj eble havas la plej grandan sperton el ĉiuj pri -tiu ĉi demando.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Sro. de Beaufront skribis al Sro. Motteau pri la Esp-Ang. Vortaro:</p> - -<p><span class="sc">Kara Amiko</span>,—Grandegan ĝojon donas al mi la apero de via -Vortaro, ĉar, kiel vi scias, mi ĉiam diris kaj ripetis, ke la -Angloj estos por ni forto netaksebla.</p> - -<p>Nun ili estas armitaj kaj, ĉar mi konas ilian karakteron, mi tre -bone scias, ke ili senhalte, potence kaj eĉ mirinde kunhelpados al -la triumfo de nia ideo, kiam ili ĝin konos ankoraŭ pli bone.</p> - -<p>Tre koran dankon pro via verko bonega kaj klarega.</p> - -<p>(<i>Sro. Motteau afable permesis ke mi enpresigu tiun ĉi interesan -kritikon pri la bona verko.—Red.</i>).</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La Grupo Esperantista de Alĝero kaj de la Norda Afriko intencas -organizi karavanon por ĉirkaŭ tridek ĉiulandaj turistoj. Tiu -karavano vizitus la plej interajn lokojn kaj pejzaĵojn en Alĝero, -kaj estus bona pruvo pri la facileco de interparolado de Esperanto -inter personoj de diversaj lingvoj.</p> - -<p>La karavano okazos ĉirkaŭ la monato Majo, kaj kostus, mara transiro -(per Marseille) enhavanta, de 500 ĝis 600 frankoj, laŭ la klaso de -la mara vojaĝo (£20–£24).</p> - -<p>Detalaj sciigoj estos sendataj laŭ petoj. Skribu al 17, <i>Boulevard -Gambetta, Algiers</i>.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Nia agema samideano, Sro. Gasse, el Havro, ĵus eldonis novan -Gazeton: "<i>Revuo Universala; Memstara organo, malfermita por ĉiuj -fakoj kaj opinioj.</i>" Ĝi eliros almenaŭ sesonjare.</p> - -<p>La unua Numero (Januaro) enhavas longan artikolon pri la Paca movado, -kaj la tuta enhavo iom traktas pri tiu ĉi afero. La Revuo estas bone -presita kaj ni sendu ĉiujn bondezirojn al la sindonema Redaktoro. La -kosto de la jara abono estas kvar frankoj (3s. 6d.).</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Longa korespondado iniciatiĝis en la <i>Glasgow Evening News</i>, kiu -kredeble multe helpos la aferon. La Skotlandanoj estas tre antaŭemaj -pri ĉiuj edukadaj temoj, kaj multe da ili jam donis sian aprobon je -la helpanta lingvo.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Sinjoro Rowe, 51, Portland Road, Nottingham, donis kelkajn -sukcesplenajn paroladojn, kaj nun klopodas pri la fondo de societo -Nottinghama.</p> - -<p>Sro. Wyms estas Hon Sekretario de nova grupo en Leeds. Sinjoro Rhodes -(Keighley) afable donas helpon al la tiea afero. Oni faras -ĉiusemajnajn kursojn ĉe la Northern Institute 4–5 -posttagmeze.</p> -</div> - - -<div id="est1-6-24" class="eo-grammar"> -<p class="pagenum">95</p> -<p><i>In order that this Gazette may be useful as a propaganda agent, it -has been considered advisable to include in each number a synopsis of -the Grammar of Esperanto, so that those hitherto ignorant of its -system may be the better able to appreciate the magazine.</i></p> - - -<h3>SYNOPSIS OF THE GRAMMAR.</h3> - -<p>The ALPHABET is composed of 28 letters. They are the following:—</p> - -<p>A B C Ĉ D E F G Ĝ H Ĥ I J Ĵ K L M N O P R S Ŝ T U V Z and Ŭ.</p> - -<p>The VOWELS are always given a long sound; as in the well-known -phrase, "Pa, may we go too?" Shorthand students will at once -recognise them as the long vowels of "Pitman." Their sound can also -be illustrated by—"Bart, Bait, Beat, Boat and Boot."</p> - -<p>The following CONSONANTS need special attention. It must be -remembered that the sounds given are invariable, because <i>Esperanto -spelling is phonetic and each letter has only one sound:—</i></p> - -<table> -<tr><td>The letter</td><td>C</td><td>is sounded as</td><td>in</td><td>Czar, or as the "ts" in Bits.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ĉ</td><td class="center">" "</td><td></td><td>Church.</td></tr> - -<tr><td class="center">" "</td><td>G</td><td class="center">" "</td><td></td><td>Gag; <i>i.e.</i>, the hard sound.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ĝ</td><td class="center">" "</td><td></td><td>George; <i>i.e.</i>,the soft sound.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>H</td><td class="center">" "</td><td></td><td>His; <i>i.e.</i>, it is aspirated and never mute as in French.</td></tr> - -<tr><td class="center">" "</td><td>Ĥ</td><td class="center">" "</td><td></td><td>Loch; <i>i.e.</i>, the Scotch or German "CH" or Spanish "J."</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>J</td><td class="center">" "</td><td>the</td><td>English letter Y. Thus Paroloj is sounded Paroloy.</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ĵ</td><td class="center">" "</td><td>the</td><td>French J in Bijou or the S in the English word Pleasure.</td></tr> - -<tr><td class="center">" "</td><td>S</td><td class="center">" "</td><td>in</td><td>Sun; never as in Rose (Rozo in Esperanto).</td></tr> -<tr><td class="center">" "</td><td>Ŝ</td><td class="center">" "</td><td>in</td><td>She.</td></tr> -</table> - -<hr class="short" /> - -<p>The English letters Q, W, X and Y do not exist in Esperanto.</p> - -<p>The letter Ŭ is only found in diphthongs—Baldaŭ is sounded -Bahldow.</p> - -<p>The one remaining point to be mentioned is that "AJ" is the same as -in By. "OJ" as in Boy.</p> - -<p>ALL NOUNS end in O in the nominative singular. Birdo, a bird.</p> - -<p>When the direct object to a verb, an N is added to this O. Mi havas -birdon, I have a bird.</p> - -<p>All nouns form the PLURAL by adding J to the singular. Birdoj, birds. -If objective, birdojn.</p> - -<p>All ADJECTIVES end in A and agree with the noun in number and case. -Mi havas belajn birdojn, I have beautiful birds.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The INFINITIVES of VERBS always end in I. Lerni, to learn. Pensi, to -think.</p> - -<p>PRESENT INDICATIVES end in AS in all persons singular and plural. Mi -iras, I go. Ili iras, they go.</p> - -<p>PAST INDICATIVES end in IS in all persons singular and plural. Mi -iris, I went. Ni iris, we went.</p> - -<p>FUTURE INDICATIVES end in OS in all persons singular and plural. Ŝi -iros, she will go.</p> - -<p>CONDITIONAL MOOD ends in US in all persons singular and plural. Li -irus, he would go.</p> - -<p>IMPERATIVE MOOD ends in U. Parolu! speak! Iru! go!</p> - -<p>SUBJUNCTIVES are formed by using "KE" and the Imperative. Ke mi iru, -that I might go.</p> - -<p>The PRESENT PARTICIPLE ACTIVE ends in ANTA—Iranta, going. In the -Passive voice in ATA—Farata, being done.</p> - -<p>PAST PARTICIPLE ACTIVE ends in INTA—Irinta, having gone. In the -Passive voice in ITA—Farita, having been done.</p> - -<p>FUTURE PARTICIPLE ACTIVE ends in ONTA—Ironta, about to go. In the -Passive voice in OTA—Farota, about to be done.</p> - -<p>ADVERBS end in E—Bone, well. Bele, beautifully.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>1. The DEFINITE ARTICLE is invariably LA in all cases singular and -plural. La Patroj, the Fathers.</p> - -<p>2. There is no indefinite article in Esperanto. Patro, a Father; or -merely Father, as the case may be.</p> - -<p>3. "NOT" is expressed by "NE." Mi ne havas amikon, I have not a -friend.</p> - -<p>4. Questions are introduced by "Ĉu." Ĉu mi ne havas amikon? Have I -not a friend?</p> - -<p>5. ESTI, to be, is the auxiliary verb in Esperanto. Havi, to have, is -never an auxiliary.</p> - -<p>N.B.—There are no exceptions or irregularities in Esperanto.</p> - -<p class="pagenum">96</p> -<p>The VOCABULARY has been simplified by about 30 affixes, which are -used to modify the meanings of root words. The commonest are the -following PREFIXES:—</p> - -<ul> -<li>BO indicates relationship by marriage. Bofrato, Brother-in-law.</li> -<li>DIS indicates separation, as in English. Disŝiri, to tear to pieces.</li> -<li>EK indicates the commencement of an action. Eklerni, to begin to learn.</li> -<li>MAL is always used to indicate OPPOSITES. Varma, warm. Malvarma, -cool. Amiko, friend. Malamiko, enemy.</li> -<li>RE denotes the repetition of an action. Relerni, to relearn. Rediri, -to say again.</li></ul> - -<p>The principal SUFFIXES are the following:—</p> - -<ul> -<li>AĴ signifies an object made from—thus, Fruktaĵo, something made -from fruit.</li> - -<li>AR signifies a collection of. Arbo, a tree. Arbaro, a forest.</li> -<li>EBL signifies possibility. Videble, visibly. Lernebla, learnable.</li> -<li>EC signifies an abstract quality. Boneco, goodness. Beleco, beauty.</li> -<li>EG signifies increase. It is the augmentative suffix. Granda, large. -Grandega, immense.</li> -<li>EJ signifies the place where an action takes place. Lernejo, school. -Preĝejo, church.</li> -<li>ET is the diminutive suffix. Infaneto, a little child. Varmeta, -lukewarm.</li> -<li>IG denotes the causing of an action. Morti, to die. Mortigi, to kill.</li> -<li>IĜ denotes turning or becoming. Paliĝi, to turn pale. Fortiĝi, to -become strong.</li> -<li>IL denotes the instrument by which an action is performed. Kudri, to -sew. Kudrilo, a needle.</li> -<li>IN denotes the feminine. Patro, father. Patrino, mother. Onklo, -uncle. Onklino, aunt.</li> -<li>IST denotes the occupation, or means of livelihood. Botisto, -bootmaker. Servisto, manservant.</li> -<li>UL denotes the possession of a Quality or Attribute. Blindulo, a -blind man. Danculo, a dancing man.</li></ul> - -<p>By means of these affixes, the Vocabulary is enormously simplified.</p> - -</div> - - -<div id="est1-6-25" class="notice"> - -<p style="text-indent:3em;">The Free Classes continue as usual:</p> - -<p>Every Wednesday evening, at 6.30, The Gouin School, 34, Harrington -Road, South Kensington.</p> - -<p>Every Thursday, at 6.30, at The Gouin School, 16, Finsbury Circus, -E.C. (Apply to Miss Schafer, 8, Gloucester Crescent, Regent’s Park, -N.W.).</p> - -<p>Every Thursday, at The Gouin School, 16, Finsbury Circus, a -Conversational Class, at 8 p.m.</p> - -<p>Every Tuesday, at The Commercial College, Woodgrange Road, Forest -Gate, E., 7.45 p.m.</p> -</div> - - -<div id="est1-6-26" class="booklist"> -<p>For the convenience of Esperantists, all works dealing with the -language can now be obtained by writing to the Librarian, P. Howard, -Esq., The Bungalow, Cranes Park, Surbiton, Surrey.</p> - -<p>The books most read are:—</p> -<ul> -<li>"Student’s Complete Textbook," by J. C. O’Connor, B.A., 1s. 8d., -post free (revised edition).</li> - -<li>"Thirty five Exercises with Keys," by A. Motteau, 1s. 3d., post free -(6 copies for 6s. 6d.).</li> - -<li>"No. 52," a short Grammar, by the Hon. R. H. Geoghegan. Price 7d., -post free. This is a capital preliminary work for giving to friends -to arouse their interest. For this purpose we will supply -<i>subscribers</i> with 6 copies for 2s. 6d., post free.</li> - -<li>Three Tales by Tolstoy and Pushkin, 1s. 1d.</li> - -<li>Fundamenta Krestomatio; Dr. Zamenhof, 3s. 4d.</li> - -<li>"Hamlet," translated by Dr. Zamenhof, 2s.</li> - -<li>Grammar in French or German, 1s. 6d.</li> - -<li>Commentaire in French, 2s.</li> - -<li>Prose Selections, 2s. 6d. and 1s. 6d.</li> - -<li>Stories from back "L’Espérantistes," 2d. each.</li> - -<li>"Tourist’s Phrase-Book," in 6 languages, 6d.</li> - -<li>Esperanta Sintakso de P. Fruictier, 1s. 6d.</li></ul> - -<p>The following monthly magazines can be obtained. The annual -subscriptions are:—</p> -<ul> -<li>"La Lingvo Internacia," printed wholly in Esperanto, 3s. 6d.</li> - -<li>"L’Espérantiste," in French and Esperanto, 4s.</li> - -<li>"La Lumo," in French, English, and Esperanto, 2s. 6d.</li> - -<li>"La Belga Sonorilo," in French, Flemish, and Esperanto, 2s. 6d.</li> - -<li>"La Bohema Esperantisto," in Czech and Esperanto, 3s.</li> - -<li>The new monthly "Internacia Scienca Revuo." Subscription 6s. per -annum.</li></ul> - -<p>A New Hobby that may bring you a living, 7d.</p> - -<p>Fabloj de La Fontaine; Vojaĝo interne de mia Ĉambro; and Advokato -Patelin, 1s. each.</p> - -<p>The English-Esperanto and Esperanto-English Dictionaries, 2s. 6d. -each.</p> - -<p>"French-Esperanto Vocabulaire," 2s. 6d.; "Esperanto-French -Dictionnaire," 1s. 6d.</p> - -<p>"Braille Instruction-Book for the Blind," 4s.</p> - -<p>Translation of the above into English, 6d.</p> - -<p>Neat star-shaped Badges, for use when travelling, are kept in stock. -Price 9d. each.</p> -</div> - -</body> -</html> diff --git a/38240-h/vol1/e07.htm b/38240-h/vol1/e07.htm deleted file mode 100644 index 1b87019..0000000 --- a/38240-h/vol1/e07.htm +++ /dev/null @@ -1,2148 +0,0 @@ -<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN" - "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd"> -<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en"> -<head> -<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" /> -<title>The Esperantist, Vol. 1, No. 7 | Project Gutenberg</title> -<style type="text/css"> - -body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;} -div.titlepage {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;} -h3 {text-align: center; font-size: 1.2em; margin-bottom: 2em;} -.pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right; font-style: normal; color: silver; background-color: inherit;} -body > div {clear:both; padding-top: 4em;} -ul li {list-style-type: none;} -.center {text-align: center;} -div.sec-list ul li {padding-left: 2em; text-indent:-2em;} -.left {width:46%; float:left; clear:none;} -.right {width:46%; float:right; clear:none;} -em.u {font-style:normal; text-decoration: underline;} -.poem-header, .fn-header {text-align: left; margin-left: 2em; font-size: 110%;} -span.stanzanum {font-size: 90%; margin-left:2em;} -hr.short {width: 20%;} -.far_sig {text-align: right; margin: 0.5em 2em 0.5em auto;} -.near_sig {text-align: left; margin: 0.5em auto 0.5em 4em;} -.sc {font-variant: small-caps; font-style: normal;} -.border {border:solid; padding: 0.8em;} -td.numb {text-align: right; vertical-align: top; padding: 0.3em 1em;} -p.speaker {float: left; width: 6.5em; font-variant: small-caps; margin: 0 0 0 -6.5em;} -div.dialogo {padding-left:6.5em; margin-top: 0.5em;} - .verse {margin: 1em 0em 0em 5%; text-align: left; } - .stanza {margin-top: 1em; margin-bottom: 0em;} - span.i0 {display: block; margin-left: 0em;} - span.i2 {display: block; margin-left: 1em;} - span.i4 {display: block; margin-left: 2em;} - span.m4 {display: block; margin-left: 9em;} - span.m5 {display: block; margin-left: 11em;} - -p.footnote {font-size: 90%; - text-indent: 0%; - margin-left: 10%; - margin-right: 10%; - margin-top: 1em; - margin-bottom: 1em; } - -sup { vertical-align: top; font-size: 0.6em; } - -a:link {color:blue; text-decoration:none} -a:visited {color:blue; text-decoration:none} -a:hover {color:red} - -</style> -</head> - -<body> -<p class="center"><a href="../38240-h.htm#est1-index">Back to Vol. I index.</a></p> -<div id="est1-7-1" class="border titlepage"> -<p style="font-size:80%;">SINGLE COPIES PRICE FOURPENCE NET.</p> - -<p style="float:left;width:15%;"><i>No. 7.</i></p> - -<p style="float:right;width:15%;"><i>May, 1904.</i></p> - -<h1>THE<br /> - ESPERANTIST</h1> - -<p>La Esperanta Gazeto por la<br /> - Propagandado de la Internacia Lingvo.</p> - -<p style="font-size:80%;">Edited by H. BOLINGBROKE MUDIE.</p> - -<p>ANNUAL SUBSCRIPTION: 3/- (4 francs; 1½ roubles; 75 cents).</p> - -<p style="font-size:80%;">Published by THE LONDON ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-7-2" class="left border"> -<h4 style="text-align:center">CONTENTS.</h4> - -<table> -<tr><th></th><th>Page</th></tr> - -<tr><td><a href="#est1-7-8" class="sc">An Esperantist’s Holiday</a> (H.B.M.)</td><td class="numb">97-104</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-7-9" class="sc">Progressive Limerick</a> (by Clarence Bicknell)</td><td class="numb">104</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-7-10" class="sc">The Tempest</a>, continued (translated by A. Motteau)</td><td class="numb">105</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-7-11" class="sc">The Monkey</a>, a Fable from Fénélon (translated by M. -Mehrmann)</td><td class="numb">106</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-7-12" class="sc">Instinct or Intelligence</a> (by O.W.)</td><td class="numb">106</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-7-13" class="sc">Rubaiyat of Omar Khayyam</a> (translated by Ben Elmy)</td><td class="numb">107</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-7-14" class="sc">Sundry Items of Interest</a></td><td class="numb">108-9</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-7-15" class="sc">From India.</a> A Letter and Proverbs</td><td class="numb">110</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-7-17" class="sc">About Sleeping Sickness</a> (translated by P.H.)</td><td class="numb">111</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-7-19" class="sc">The Squinter</a>, an Anecdote (E. J. Catt)</td><td class="numb">111</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-7-18" class="sc">Robbie’s Post</a> (translated by C. S. Bicknell)</td><td class="numb">111</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-7-20" class="sc">Correspondence Notes</a></td><td class="numb">112</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-7-21" class="sc">May Day in England</a> (Miss Lawrence)</td><td class="numb">112</td></tr> -</table> -</div> - - -<div id="est1-7-3" class="sec-list right border"> - -<p>FOR FREE PARTICULARS write to<br /> - the HON. SECRETARIES of<br /> - ESPERANTO SOCIETIES at</p> -<ul> -<li>CORBRIDGE-ON-TYNE, M. V. Lotinga, Esq.,<br /> - Trinity Terrace.</li> - -<li>DUBLIN, C. Fournier, Esq.,<br /> - Celtic Association, St. Stephen’s Green.</li> - -<li>EDINBURGH, Miss Tweedie, M.A.,<br /> - 2, Spence Street.</li> - -<li>GLASGOW, J. Hunter, Esq.,<br /> - 138, Darnley Street, Pollokshields.</li> - -<li>HUDDERSFIELD, G. H. Taylor, Esq.,<br /> - 13, Birkly Hall Road.</li> - -<li>KEIGHLEY, J. Ellis, Esq.,<br /> - Compton Buildings, Bow Street.</li> - -<li>LEEDS, J. E. Wyms, Esq.,<br /> - 2, Marlbro’ Grove.</li> - -<li>LONDON, H. Bolingbroke Mudie,<br /> - 41, Outer Temple, W.C.</li> - -<li>NEWCASTLE, H. W. Clephan, Esq.,<br /> - 3, Cotfield Terrace, Gateshead.</li> - -<li>PLYMOUTH, J. A. Thill, Esq.,<br /> - 6, Barton Crescent, Mannamead.</li> - -<li>ST. ANDREW’S, J. T. Haxton, Esq.,<br /> - 133, South Street.</li> - -<li>TYNEMOUTH, Alan F. Davidson, Esq.,<br /> - 26, Park Crescent, N. Shields.</li> - -<li>WIMBLEDON, W. Inge, Esq.,<br /> - Spencer College, Wimbledon.</li> -</ul> - -<p style="text-indent:3em;">N.B.—It is earnestly hoped that gentlemen who are willing to form -local groups will communicate with the Hon. Sec., Esperanto Club, who -will do all in his power to assist them in the work.</p> -</div> - - -<div id="est1-7-4" class="reklamo" style="text-align:center;"> -<div class="left"> -<h4>The Remington</h4> - -<p>THE <em class="u">UNIVERSAL</em> TYPEWRITER.</p> - -<p>Just think of it!</p> - -<p>THE INTERNATIONAL MACHINE.</p> - -<p><i>Unbound by ties of nationality:<br /> - -The common bond of union of all civilised peoples.</i></p> - -<p>The Remington can be supplied fitted for Esperanto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>THE REMINGTON TYPEWRITER COMPANY,<br /> -100, Gracechurch St., London, E.C.</p> -</div> - -<div class="right" lang="eo"> - -<h4>La Remington</h4> - -<p>LA <em class="u">UNIVERSALA</em> SKRIBMAŜINO.</p> - -<p>Pripensu je tio!</p> - -<p>LA INTERNACIA MAŜINO.</p> - -<p><i>Tute liberiĝita de naciaj ligiloj:<br /> - -La Komuna unuigilo por ĉiuj civilizitaj popoloj.</i></p> - -<p>La Remington estos liverita kun Esperantaj presliteroj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>LA REMINGTON TYPEWRITER KOMPANIO,<br /> -100, Gracechurch St., Londono, E.C.</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-7-5" class="notice"> -<div class="left"> -<h3 lang="eo">Internacia Scienca Revuo.</h3> - -<hr class="short" /> - -<p class="sc center">The Latest Proof of our Progress.</p> -</div> -<p>All should send to the Hon. Secretary, Esperanto Club, for a Specimen -Copy of this splendid monthly.</p> - -<p style="text-indent:2em;"><b>Price 7d. post free.</b></p> -</div> - - -<div id="est1-7-6" class="notice" lang="eo"> -<h3>Adresareto de Personoj kiuj deziras Korespondadi.</h3> -<ul> -<li><span class="sc">Doktoro Gustav Busuttil</span>, Misida, Malta. Pri ĉiuj aferoj, -per Esperanto.</li> - -<li><span class="sc">Phillip de Bono</span>, Esq., 8 Str. Ospedale, Rabato, Malta. -Interŝanĝos poŝtsignojn.</li> - -<li><span class="sc">T. Carr</span>, Esq., 45, High Street, Keighley, Yorks. -Interŝanĝos p-k. ilus. el ĉiuj landoj.</li> - -<li><span class="sc">H. G. Chevalier</span>, Esq., Post Office, Toronto, Canada. Ĉiam -respondos je p-k. skribitaj en Esperanto.</li> - -<li><span class="sc">M. Albert Claude</span>, Sandrupt, Meuse, France. Per ilus. p-k. -Kaj kun Gesamideanoj logantaj en Britaj kolonioj.</li> - -<li><span class="sc">L. R. Connor</span>, Esq., 91, High Street, N. Finchley, London, N. -Ĉiam respondos je Esperantaj leteroj kaj ilus. p-k.</li> - -<li><span class="sc">Miss A. A. Cowan</span>, 30, Gauden Road, Clapham, London, S.W. -Letere aŭ p-k.’e kun alilandulinoj.</li> - -<li><span class="sc">A. J. Hulme</span>, Esq., The White Studios, Castle Street, -Shrewsbury, England. Kun ĉiulandanoj pri arto kaj artmontrejoj.</li> - -<li><span class="sc">A. Jennings</span>, Esq., 15, Stavordale Road, Highbury, London, N. -Per vidaĵkartoj kun ĉiulandanoj.</li> - -<li><span class="sc">Herr Karl Klein</span>, 71 Friedrich Kaisergasse, Vienna XVI. -Vidaĵkartojn. Ĉiam repondos.</li> - -<li><span class="sc">M. G. Perrin</span>, 8 Rue de Rome, Calais, France. Per ilus. p-k.</li> - -<li><span class="sc">M. Ivan Petroff</span>, 14 S. Tzar Asen, Sophia, Bulgaria. Ilus. -p-k. de monumentoj kaj longoj stratoj.</li> - -<li><span class="sc">Miss Rose Price</span>, Klopstockstrasse 52, Berlin, N.W. -Interŝanĝos ilus. p-k. Kaj p-signojn.</li> - -<li><span class="sc">A. Sinclair</span>, Esq., 17, High Street, New Pitsligo, Scotland. -Interŝanĝos ilus. p-k. Kaj p-signojn.</li> - -<li><span class="sc">C. G. Stuart-Menteath</span>, Esq., 23, Upper Bedford Place, -London, W.C. Precipe kun Alilanduloj pri ĝardenoj urboj. Kaj -Darwinizmo por malhelpi homan degeneron.</li> - -<li><span class="sc">A. F. Whiteside</span>, Esq., Box 3847, Johannesburg, Transvaal, -S.A. Per ilus. p-k.</li></ul> - -<p><b>La Kosto de la Enskribo Estas, 6d.</b> (70c. per poŝtsignoj).</p> -</div> - - -<div id="est1-7-7" class="banner border center"> -<p class="pagenum">97</p> -<h2 style="font-size:210%;">THE ESPERANTIST.</h2> - -<p>The Esperanto Gazette for the spread of the International Language.</p> - -<div style="float:left;padding-left:5%;font-size:80%;"> -<p style="padding-top:10%;padding-bottom:10%;">ABONPAGOJ ESTAS RICEVEBLAJ ĈE<br /> -SUBSCRIPTIONS SHOULD BE SENT TO</p></div> -<div style="float:right;padding-right:5%;font-size:80%;text-align:left;"> -<ul> - <li>The Hon. Sec., ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</li> - <li>AUSTRIA.—Sro. T. Cejka, Bystrice Hostyn, Moravia.</li> - <li>BELGIUM.—M. M. Seynaeve, 3, Rue de l’Avenir, Courtral.</li> - <li>CANADA.—A. Saint Martin, Esq., 79, St. Christopher Street, Montreal.</li> - <li>FRANCE.—M. Paul Fruictier, Boulevard Arago 27, Paris.</li> - <li>GERMANY.—Doktoro Mybs, 68, Markt Strasse Altona, Elbe.</li> - <li>MALTA.—A. Agius, Esq., 92, Strada S. Gaetano, Hamrun.</li> - <li>RUSSIA.—G. B. Smith, Esq., 19, Wiborg Quay, St. Petersburg.</li> - <li>SWEDEN.—Sro. P. Ahlberg, 50, Döbelnsgatan, Stockholm.</li> - <li>TRINIDAD.—Geo. O. Messerly, Esq., Port of Spain.</li> -</ul> -</div> - -<p style="clear:both;" lang="eo"><i>Nepresitajn manuskriptojn la Redakcio resendos se oni aldonis -poŝtsignon.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Alsendatajn artikolojn la Redakcio laŭ bezono korektos.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Oni povas sendi la abonpagon per poŝtsignoj, kiuj estas akceptataj -laŭvaloro.</i></p> - -<p style="float:left;padding-left:2em;">No. 7.</p> - -<p style="float:right;font-size:80%;text-align:left;">Subscription, 3s. Per Annum.<br /> -Single Copies, 4d. net.</p> - -<p>MAJO, 1904. </p> -</div> - - -<div id="est1-7-8" class="article"> -<div class="left" lang="eo"> -<h3><i>Marto</i> 12–15, 1904.</h3> - - -<p>Hodiaŭ, denove sidante antaŭ la Remingtono mi skribas malmultajn -vortojn pri mia memorinda libertempeto inter la Esperantistoj en -Francujo. Tion ĉi mi faras por plenumi la deziron de multaj legantoj -de <span class="sc">The Esperantist</span>. Estus facile fari unu el du aferoj—aŭ -plenigi libron je la temo, aŭ nenion skribi. Por la unua, tempo -mankas: la duan mi ne devas fari, ĉar mi bedaŭrinde promesis ion -verki.</p> - -<p>Mi do volas esperi, ke miaj novaj transmaraj amikoj pardonos skizon -tiel mallongan pri tiel interesa temo.</p> - -<p>Ĉu estas multaj, krom Esperantistoj, kiuj jam de longe estas -havintaj longan amikan korespondadon kun tiuj, kiujn ili ankoraŭ -neniam vidis? Estas eble; sed certe mi multe antaŭpensis pri tiu ĉi -vojaĝeto kiu ebligus min vidi tiom da Esperantistoj, kun kiuj mi jam -havis tre agrablajn interrilatojn.</p> - -<p>Trankvila martransiro kaj komforta vagonaro permesis iom da dormo, -antaŭ ol mi alvenis, je la sepa matene, en la Gajan Ĉefurbon.</p> - -<p>Pri la vidindaĵoj kaj interesaĵoj de tiu ĉi Parizo ne estas necese -skribi. Tiuj ĉi estas por ĉiuj, ne sole por la Esperantistaro.</p> - -<p>Sed la kora akcepto, kiun donis al mi Sinjoro Gaubert, Sekretario de -la Pariza Grupo, estis Esperantista privilegio. Vizitinte la -eldonistojn, Sroj. Hachette, mi iris al la oficejo de la Sueza Kanalo -Kompanio, kiun Sinjoro Gaubert ŝerceme nomas sia <i>malliberejo</i>! Vere -tre luksa malliberejo. Ni en Anglujo ne havas, mi kredas, tiajn -oficejojn. Tie ĉi mi ankaŭ renkontis lian kolegon, Sinjoron Massé, -kiu ankaŭ estas alia Sekretario de la Grupo Pariza.</p><p class="pagenum">98</p> - -<p>La unua objekto, kiu frapas la okulojn, estas bela modelego de la -mondfama kanalo. Verŝajne estis pli facile elfosigi la sablon de la -Dezerto ol tratranĉi la Panamajn montojn, tamen la grandeco de la -entrepreno estas tute videbla. Ni kunmatenmanĝis tie ĉi, kaj la -kuirado, kiel la konstruaĵo mem, estis bonega.</p> - -<p>Poste mi vizitis Sinjoron Fruictier, la tre agema Redaktoro de la -<i>Lingvo Internacia</i>, kaj de la <i>Internacia Scienca Revuo</i>. Post -agrabla interparolado ni diris "<i>Ĝis la Revido</i>" kaj mi foriris por -renkonti Sinjoron Bourlet, Prezidanto de la Grupo Pariza.</p> - -<p>Pri li, lia sindonemeco kaj nelacigebleco, mi kompreneble estis multe -aŭdinta; kaj do estis por mi tre granda plezuro persone konatiĝi -kun tiu ĉi afablega kunbatalantestro. Kun li estis sia kuzo, Sinjoro -Mehrmann, Sekretario de la Grupo de Château Thierry. Ŝajnas ke la -tuta parencaro de Sinjoro Bourlet Esperantiĝis, krom unu, kiu -ankoraŭ okupas sian tempon je la lernado de la Angla lingvo. Tiu ĉi -estas tre prava, sed ĉu ne estus pli bone, se oni lernus la Anglan -per Esperanta lernolibro? Babilante, ni malrapide promenadis al la -Palais Royal. Tie alveninte, ni eniris Restoracion Vefour, kie mi -eltrovis, ke oni preparis grandan festenon. Tie ĉeestis pli ol dudek -kvin Samideanoj, kies nomojn mi jam konis, sed kies plimulton mi ne -ankoraŭ vidis.</p> - -<p>Mi ne povas tie ĉi nomi ĉiujn ĉeestantojn: sufiĉe ke mi diru, ke -M. le Général Sébert (Membro de la Instituto), M. de Ménil (de -Jarlibra famo), M. Rollet de l’Isle (kiu klopodas pri marista -vortaro) kaj preskaŭ ĉiu eminenta Pariza Esperantisto ĉeestis, -krom M. Cart kaj M. de Bréon, kiuj bedaŭrinde, ne povis partopreni.</p> - -<p>Dum la vespermanĝo, niaj Samideanoj sendis koregajn salutojn al -ĉiuj Britaj Esperantistoj, kaj fidis, ke ni ĉiam laboradu kune kun -niaj Francaj Gefratoj por certigi la tutmondan alprenon de nia kara -afero.</p> - -<p>Kompreneble mi respondis je tiu ĉi afablega sendaĵo, kaj faris -mallongan raporton pri la nuna stato de Esperanto ĉi tie, kaj ankaŭ -diris, ke ni en Anglujo esperas baldaŭ atingi tiun altan lokon, kien -nun estas alveninta nia energia fratino, Francujo.</p> - -<p>Tiu ĉi estis la unua okazo kiam mi estis devigata fari paroladon -Esperantan, kaj mi timas, ke mi suferis je iom da timemo. Mi do estis -feliĉa, kiam mi estis fininta la paroladeton de dankesprimo pro la -granda afableco de niaj Parizaj Samideanoj, esperinte, ke ni en -Londono baldaŭ povos montri al ili kelke da niaj vidindaĵoj.</p> - -<p>Poste ni aŭskultis Esperantajn kantojn. La Gesinjoroj de Ménil -ambaŭ estas Esperantistoj, <span class="pagenum">99</span>kaj muzikantoj, kaj verkis kelkajn tre -melodiajn kantojn. Ni ankaŭ kantis <i>La Vojo</i>, de M. Deshays, kiu -venis Londonon dum la pasinta jaro. Poste ĉiuj ĉeestantoj -fotografiĝis per magnezia lumo, kaj, se la rezultato estos bona, ĝi -eble enmetiĝos en <span class="sc">The Esperantist</span>.</p> - -<p>Je la noktomezo mi eniris la Hotelon por dormi, kaj sonĝi, ke mi de -plu estas nur H.B.M. sed ke mi fariĝis eminentulo ia, kiu faras -plezurprogreson.</p> - -<p>Je la sekvanta mateno, vekiĝinte, mi plezure vidis ke mia horloĝo -montris nur la sepan kaj, sekve, ankoraŭ duonhoro da litkuŝado -restis por mi. Estas terure, mi kredas, se oni devas elsalti en la -malvarmecon, tuj post vekiĝo! Mi do trankvile kuŝadis, sed, subite, -mi ektimiĝis! La horloĝo <i>ankoraŭ</i> montras la sepan! Ĉu la -eminentulo estas enirinta belan landon, kie tempo ne estas? Mi -aŭskultas: ne, la horloĝo haltis. Certe mi estas mankinta la -vagonaron. Rapidege mi min vestas, kaj iras al la stacidomo. Ĝojo! -Estas nur la oka, kaj estas sufiĉe da tempo.</p> - -<p>Jam brilis la suno en sennuba ĉielo, kiam mi renkontis Sinjoron -Bourlet, kaj eniris kune kun li, en trovarmigitan vagonaron. Kial la -Francaj vagonaroj ĉiam estas tiel varmegaj? Mi preskaŭ ne povis -spiri, kaj miaj piedoj estis preskaŭ rostitaj sur la fera supraĵo -de la varmigilo.</p> - -<p>Ĉirkaŭ la dekunua, ni alvenis en Château Thierry, kaj denove -renkontis Sinjoron Mehrmann, kiu kondukis nin ĉe Sinjoro Borson, la -Prezidanto de la nova Grupo tie. Kun li estis rondeto Esperantista, -kaj ni babiladis dum kelkaj minutoj. Mi tiam eltrovis, ke la ĉampana -vino en ĉampanlando estas multe pli bongusta, laŭ mia opinio, ol -tiu, kiun ni havas en Anglujo. Mi rakontis al la ĉeestantoj, ke mi -biciklete vizitis, antaŭ unu jaro, la urbeton, kaj ke mi multe -admiris la Urbestrejon, kie ni poste devis paroli. Kaj certe, se iu -estis dirinta ke post malpli ol unu jaro mi enirus tiun Urbestrejon, -per frako kaj fumpotĉapelo vestite, por paroladi iom pri Esperanto, -mi ne estus povinta ĝin kredi. La vero estas ofte tre, tre stranga.</p> - -<p>Ĉar la suno estis tiel brila, ni kune supreniris al la antikva -kastelo, aŭ, pli korekte, la kastelejo, de la Reĝo Theodoriko II., -kiu donis sian nomon al la urbeto. La Esperanta Grupo nomas sin -<i>Grupo Kastelteodorika</i>.</p> - -<p>Je la tagmezo, ni malsupreniris de tiu ĉi aglonesto, kaj eniris la -belan hejmon de Madame Mehrmann, kie ni tagmanĝis.</p> - -<p>Tiu ĉi memorigas al mi, ke antaŭ enirinte Francujon, mi timis la -Francan kuiradon: sed tute senkaŭze. Se nur niaj kamparaj gastejoj -estus tiel komfortaj, kiel estas tiuj de niaj najbaroj, ni kredeble -vidus pli da alilandaj turistoj.</p><p class="pagenum">100</p> - -<p>Dum tiu ĉi vojaĝo mi multe eksciis pri la ĉiutaga Franca vivado, -kiu certe neniam estus lernita, se mi ne estis estinta Esperantisto, -eĉ kun perfekta kono de la Franca lingvo; kaj mi denove devas danki -la tre afablajn gesinjorojn, kiuj min tiel kore gastigis.</p> - -<p>Post la tagmanĝo, Sinjorino de Ménil ludis sian tre melodian -Esperantan Valson. Ni poste procesiis tra la stratoj al la bela -blanka Urbestrejo, kiu altiris tiom da mia atento la antaŭan jaron. -Ni eniris belegan ĉambregon, pentritan kaj ornamitan, kie troviĝis -granda Kastelteodorikanaro. La vetero estante tiel bela, ni timis, ke -nur malmulte da personoj ĉeestus, sed ni eraris, kaj mi ĝojis vidi -inter la kunvenintoj, multajn junulojn.</p> - -<p>Ĝis nun preskaŭ ne estis okazo por memori, ke mi komprenis la -Francan lingvon, ĉar, kompreneble, ni ĉiam interparoladis -Esperante. Sed nun mi trovis, ke mi ne perdis mian tempon je la -ellerno de tiu malfacila, sed bela, lingvo. Mi perfekte komprenis la -rimarkindan paroladon, kiun faris Sinjoro Bourlet. Sed ĉiuj bonaĵoj -finiĝas, kaj mi multe bedaŭris, ke mi povis kompreni la Francan, -kiam, paroladmeze, mia amiko deziris, ke mi diru iom <i>en la Franca</i> -por montri, ke estas preskaŭ neeble, ke alilandulo perfekte lernu -lingvon tiel malfacila kaj neregula. Vere miaj aŭdantoj estis tre -paciencaj, kaj ne multe ridis je mia penado, sed mi multe ĝojis, -kiam oni lasis min denove paroladi Esperante! Ĉu tiu ĉi provo -varbigis kelkajn el la ĉeestantoj?</p> - -<p>Je la kvina horo la kunveno finiĝis, kaj ni faris unu aŭ du -vizitetojn antaŭ ol ni reeniris la hejmon de la gastama Sekretario.</p> - -<p>Dum mia antaŭa mallonga ĉeestado en Château Thierry, mi perfekte -konatiĝis kun la naturaj belaĵoj de la regiono, sed nun, dank’ al -Esperanto, mi konas iom pri la tieaj loĝantoj, kaj iliaj belaj -hejmoj.</p> - -<p>Rapide, tro, tro rapide, alvenis la forirtempo, kaj la varmega -vagonaro nin reportis Parizen.</p> - -<p>Kompreneble la kunvojaĝantoj multe interesigis, aŭskultante nian -Esperantan interparoladon. Ĉu ili kredis ke ni ne estis samlanduloj?</p> - -<p>Je la dekunua (nokte) mi devis diri adiaŭ al mia tre sindonema nova -amiko, kaj mi tramis al Gare de Lyon, kie la stacidomo estis gajigita -de ĉiaspecaj soldatoj.</p> - -<p>La vagonaro forveturis je la unua horo. Mia sola kunvojaĝanto estis -oficiro iranta al Tonkino. Ni kunparoladis iom, pri Esperanto inter -aliaj <span class="pagenum">101</span>temoj, kaj li diris, ke eble li lernus la lingvon vaporŝipe, -anstataŭ ĉiam kartludadi.</p> - -<p>Tiam, ĉar la vagono ne estis tro varma, mi metis sur min kovrilon, -kaj bone dormis.</p> - -<p>La dekunuan de la 14a Marto mi alvenis Diĵonon, kaj, dank’ al la -verda stelo en la butontruo, mi estis rekonita sur la strato de -Sinjoro Jullien, la Sekretario de la Grupo. Li kondukis min en -Bufedon, kie kelkaj konataj Esperantistoj kunveniĝis, kaj kie ni -tagmanĝis. Sinjoroj Boirac (Rektoro de la Universitato), Lambert -(Profesoro ĉe la Universitato), Lallemant (Kunverkanto de -<i>Diversaĵoj</i>), Sinjorino Bastoul (Vicprezidantino de la Grupo), kaj -multaj aliaj ĉeestis.</p> - -<p>Dum la manĝado, Sinjoro Boirac klarigis al mi la proponon pri la -venonta Libertempa Kurso ĉe la Diĵona Universitato, pri kiu mi -aliloke skribos. Kompreneble tiu ĉi devas multe helpi nian aferon, -se diverslandanoj povos tie renkontiĝi.</p> - -<p>Poste Sinjoro Jullien afable kondukis min en la antikvan palacon de -la Burgundaj Dukoj, kaj en la muzeon, kie troviĝas la famegajn -Flamandajn skulptaĵojn. Sed tiuj ĉi ankaŭ ekzistas por ĉiuj, kaj -mi devas nun konduki miajn legantojn en la domon de Sinjorino -Bastoul, kie ili aŭdos min, en fonografon parolante, donante koregan -dankesprimon al la tieaj samideanoj pro ilia tre kora akcepto, kaj -esprimante la esperon ke ni havu tian kunvenon en Londono.</p> - -<p>Mi ankaŭ vizitis la grandegan biskvitfarejon <i>Pernot</i>, kaj multe -interesiĝis. Vere la pureco kaj praktikeco tie estas tre -rimarkindaj.</p> - -<p>Enirinte la Hotelon de la Cloche (Sonorilo), kie la Grupo kaj la -Angla Klubo kunvenadas, mi vespermanĝis, kaj havis mallongan minuton -por skribi raporteton Londone pri mia vojaĝo, kaj poste rapidis al -la Universitato, por ĉeesti ĉe la Grupkunveno. Mia alveno estis -anoncita en la lokaj ĵurnaloj, kaj la ĉambrego estis tute plenigita -por aŭdi Anglan Esperantiston.</p> - -<p>Sinjoro Lambert klarigis kelkajn punktojn pri la Esperanta -Gramatiketo laŭkutime, kaj poste mi alparolis la ĉeestantojn en -Esperanto, dirante ke ni en Londono kun granda intereso rimarkas la -antaŭemecon de Diĵono. Cetere, mi legis sciigeton de nia agema -Malta apoganto, Doktoro Busuttil, kiu elmontris, ke Anglujo ne estas -la sola lando, kie oni rimarkas tiun ĉi.</p> - -<p>La kunveno finiĝinte, ni kune eniris kafejon antaŭ ol reveni al la -Hotelo, tie pasigi la nokton, se oni povas nomi nokto la tempon de -noktomezo ĝis la kvina kaj duono, je kia horo vagonaro ekforiras -Lionon.</p> - -<p>La Grupo de Beaune afable invitis min ĉeesti ĝia kunveno je la -sekvanta tago, sed mi devis malakcepti, ĉar oni atendis min Lione -tagmeze. <span class="pagenum">102</span>Tamen mi promesis viziti Beaune je mia reveno, Marto 25.</p> - -<p>Vere Diĵono enhavas multe da Samideanoj, unu el kiuj rekonis min -matene en la stacidomo, kaj vojaĝadis kun mi.</p> - -<p>Marto 15 ankaŭ estis belega tago, suno kaj blua ĉielo ĉie. -Alveninte la grandegan kaj belegan Lionon, mi sekvis la konsilojn de -la sindonema Profesoro Offret, kaj ni renkontiĝis por tagmanĝo kune -kun Doktoro Dor, kaj aliaj Komitanoj de la Grupo.</p> - -<p>La legantoj memoros, ke estis Sinjoro Offret, kiu ĵus eldonigis la -raporton pri la <i>nuna stato de Esperanto en la mondo</i>, kaj mi havis -la privilegion vidi la respondojn, kiujn li ricevis. Vere la Liona -Grupo estas tre feliĉa, je la posedo de tia Sekretario; kaj, kiam mi -rimarkis la bonordigadon de ĉiuj la Grupaj aferoj, mi tuj deziris -eksiĝi la Sekretariecon de la Londona Klubo, por ke iu havanta pli -da tempo povu pli energie klopodi pri la afero.</p> - -<p>Liono estas vasta kaj belega urbo, kaj vere la samideanoj ne -permesis, ke mi foriru antaŭ ol mi estis vidinta la ĉefajn -vidindaĵojn, pro kiu mi ilin korege dankas. Sed tie ĉi ankaŭ la -Silka Muzeo; la Pentraĵaroj; la mirinda vidaĵo de la Neĝaj Alpoj; -la bela Parko; la kunfluo de la du riveregoj, la Saône kaj la -Rhône; ekzistas por ĉiuj vizitantoj, ne sole por Esperantistoj. Mi -do nur priskribos la plezuran kunvenon vespere, post ke ni estis -kunvespermanĝintaj. Ĉe tiu ĉi kunveno, mi parolis en Esperanto, de -mia tuta libertempo. Kaj, vere, mi tiom da interesaĵoj kaj -memorindaĵoj estis vidinta, ke la tagoj ŝajnis esti semajnoj!</p> - -<p>Sed nun, bedaŭrinde, tiu ĉi Esperanta vojaĝo preskaŭ finiĝis. Mi -estas serĉonta kvieton kaj sanon je la belaj Italaj Malalpoj. Mi do -foriris de Liono noktomeze, kaj vekiĝis apud St. Raphael, kie oni -unue vidas la belan, bluegan Mediteranean Maron.</p> - -<h4 class="center"><i>Marto 16–27.</i></h4> - -<p>Vere estas felando, tiu ĉi mirinda regiono. Palmoj, oranĝoj, belaj -vojoj por la bicikleto, ĉiaspecaj kaj ĉiakoloraj floroj, kaj miloj -da tiaj belaĵoj. Kaj, super ĉiu, la ĉiam brila suno, la helega -aero. Vere, kiam oni trovas tian pejzaĵon en Marto, oni ne povas -eviti pripensi Londonon. Tamen mi amas Londonon, eĉ kun ĝia nigreta -kaj ofte iom malgaja vidiĝo!</p> - -<p>Pri la belaĵoj de felando mi ne tie ĉi devas skribi, sed mi neniam -povos sufiĉe danki Esperanton, kaj la Esperantistojn, por ke ili -ebligis al mi tian vojaĝon. Sinjoro Bicknell, kiu gastigis min, kaj -kies nomo estas tiel bone konata de la legantoj de <span class="sc">The -Esperantist</span>, estas tiel afabla, kiel liaj <span class="pagenum">103</span>skribaĵoj estas -interesplenaj. Mi multe ĝuis oftajn ekskursojn kun li en la -montaron, aŭ promenante, aŭ bicikletante.</p> - -<p>Ĉiam, kiam oni estas feliĉega, la tempo ŝajne flugas je -ventoflugiloj, kaj estis tre malĝoja, kiam la fino de la libertempo -proksimiĝis, kaj estis necese reeniri la varmegajn vagonarojn.</p> - -<p>Mi vizitis la palm- kaj oroplenan Monte Carlo, kie oni ne bezonas -esti alkemiisto por ŝanĝi arĝenton en oro (aŭ oron en nenio). Tiu -ĉi loko ŝajnis esti la plej bela el ĉiuj. Tamen, je mia alveno -tie, la hajlo kaj neĝo falegis, kaj ĉiuj la belaj parkfloroj estis -per kovriloj ŝirmitaj. Tiu ĉi estis la sola sensuna tago!</p> - -<p>Mi ankaŭ vizitetis Nice kaj vidis Sinjoro de Villemain, la -Sekretario de la Grupo.</p> - -<p>En Nice ankaŭ mi perdis mian poŝlibreton, enhavantan belan poemon -kaj multe da sciigoj por la Gazeto!</p> - -<p>Je la 25 Marto, antaŭ la tagmezo, mi alvenis en Beaune (Cote d’Or, -ne Alĝerujo, kie la fervojistoj deziris min sendi). Sur la promenejo -de la stacidomo troviĝis la verda stelo, kaj mi konatiĝis kun -Sinjoro Cyrot, Sekretario de la Grupo. Ni kunforiris, kaj tagmanĝis -kun la komitataro, kaj mi denove ĝuis la gastamon de la -Esperantistoj.</p> - -<p>Poste ni vizitis la rimarkindan <i>Hostel Dieu</i>, kaj ĝian mirindan -pentraĵon de la Fina Juĝo; ni rampis en la Sonorilejon (Beffroi) -eniris la Parkon kaj eksciis iom pri <i>truloj, kiuj manĝas cignojn</i>!</p> - -<p>Je vespermanĝo, tre ŝerca okazo multe ridigis nin. Ni kunparoladis -en la Hotelo ĉiam en Esperanto, sed, subite, oni diris frazon, kiun -mi tute ne povis kompreni. Eĉ je la dua fojo la afero estis -nekomprenebla. Fine mi lernis ke la nekonataj vortoj estis en la -Angla lingvo! Jen interesa fakto por tiuj, kiuj kredas, ke la -malfacila Angla lingvo devas esti uzata por ŝlosillingvo.</p> - -<p>Post vespermanĝo ni kuniris al la Liceo, kie Sinjoro Mathouillet -faras Esperantan kurson, kaj mi renkontis alian aron da samideanoj. -Beaune estas centro de la vinkomerco de Francujo, kaj M. Deschamps, -komitatano de la Grupo, elpensis novan sistemon por figuri per la -botelo, la participojn Esperantajn. Sur paperego, oni vidas tri -virojn, la unua tenas en mano botelon da Beauna vino. Li estas -<i>trinkonta</i>, kaj la vino estas <i>trinkota</i>. La dua viro jam suprenigis -la botelon al la buŝo, kaj estas <i>trinkanta</i>, kaj la vino estas -<i>trinkata</i>. Sed la tria viro, kun tre gaja mieno, multe dancadas, -malplena botelo en mano. Li estas <i>drinkinta</i>, kaj la vino ne plu -estas, ĝi estas <i>trinkita</i>!</p><p class="pagenum">104</p> - -<p>Sed la Grupo ankaŭ posedas indan poeton, kaj espereble legantoj de -<span class="sc">The Esperantist</span> povos parkere lerni kelkajn Beaunajn -poemojn, sendube inspiritajn de la Beauna vino.</p> - -<p>Noktomeze mi adiaŭdiris, kaj eniris la vagonaron kaj alvenis en -Parizo matenfrue de la 26 de Marto. Ne plu Esperantante, mi pasigis -la tagon en la Palaco de la Louvre, kaj en la Jardin des Plantes. -Poste, tre laciga, mi aĉetis Anglan Gazeton, por vidi ĉu ĝi estas -ankoraŭ en Esperanto presata; kaj, vidante, ke ne eĉ estas <i>kolono</i> -Esperanta tie, mi rapidis al Londono por demandi la kaŭzon.</p> - -<p>En la vagonaro mi varbis unu aliĝonton, sur la vaporŝipo alian.</p> - -<p>Alveninte en Londono, mi trovas, ke la vetero ankoraŭ estas tre -malvarma. Oni tremetas, kaj pensas pri la Itala varmeco, kie oni -preskaŭ deziras sekvi la ekzemplon de niaj unuaj gepatroj pri la -vestaj aferoj.</p> - -<h4 class="center"><i>Kaj poste.</i></h4> - -<p>Vere, kiam la Esperanta movado en Anglujo ĝajnis tiom da profesoroj, -Doktoroj, kaj eminentuloj, kiom ĝi nun havas en Francujo, la lingvo -estos venkinta! Ĝis nun, bedaŭrinde, nur malmulte da instruistoj -kaj scienculoj interesiĝis je la afero. Sed sendube tiu ĉi baldaŭ -venos, kaj tiam ni, kune kun niaj simpatiaj Francaj amikoj, povos -vidi la belegan rezultaton de niaj senĉesaj klopodoj—la alprenon de -Esperanto tutmonde.</p> - -<p>Ju pli oni esploras la Esperantistaron, des pli oni konvinkiĝas je -la granda estonteco de la lingvo. Ĉie Esperantistoj kunpensas pri -ĝia praktikeco kaj netuŝebleco. <i>Ĉie ni estas veraj Samideanoj!</i></p> - -<p class="center"><i>Ĝis la Revido! Ĝis la Revido!</i></p> - -<p class="far_sig sc">H. Bolingbroke Mudie.</p> -</div> - -<div class="right"> -<h3>March 12–15, 1904.</h3> - - -<p>To-day, sitting at the Remington once more, I write a few words about -my memorable little holiday with the Esperantists in France. I do so -to fulfil the wish of many readers of <span class="sc">The Esperantist</span>. It -would be easy to do one of two things—either to fill a book on the -subject, or to write nothing. For the former, time is wanting, and I -must not do the latter, having unfortunately promised to write -something.</p> - -<p>I must therefore hope that my new friends across the Channel will -forgive such a brief outline of so interesting a theme.</p> - -<p>Have many people, other than Esperantists, had long friendly -correspondence with those whom they have never yet seen? Perhaps. But -certain it is that I gave much forethought to this short journey, -which was to enable me to see so many Esperantists, with whom I -already had such pleasant intercourse.</p> - -<p>A smooth crossing and a comfortable train allowed a little sleep -before I arrived, at seven in the morning, in the Gay City.</p> - -<p>Of the sights and interesting features of Paris it is needless to -write. These exist for all, not for the army of Esperantists alone.</p> - -<p>But the hearty welcome of M. Gaubert, Secretary of the Parisian -Group, was an Esperantist privilege. Having visited the publishers, -Messrs. Hachette, I went to the Suez Canal Company’s office, which M. -Gaubert jokingly calls his <i>prison</i>! A truly luxurious prison. We in -England have not, I fancy, such offices. Here I also met his -colleague, M. Massé, who is another Secretary of the Paris Group.</p> - -<p>The first object which catches the eye is a beautiful model of the -world-famed canal. It must have been easier to scoop out the desert -sand than to cut through the Panama rocks; nevertheless, the -magnitude of the enterprise is very evident. We lunched together -here, and the cuisine, like the building itself, was excellent.</p> - -<p>Subsequently I called on M. Fruictier, the most busy Editor of -<i lang="eo">Lingvo Internacia</i> and of the new <i lang="eo">Internacia Scienca Revuo</i>. After -a pleasant chat, we said <i lang="fr">au revoir</i>, and I left to meet M. Bourlet, -President of the Paris Group.</p> - -<p>Of him, his devotion and indefatigability, I had of course heard -much, and it was therefore a very great pleasure to become personally -acquainted with this most kind comrade in our Cause. With him was his -cousin, M. Mehrmann, Secretary of the Group in Château Thierry. It -seems that all M. Bourlet’s relatives have become Esperantists, -except one, who is still busy studying English. This is very proper; -but would it not be better to learn English from an Esperanto -textbook?</p> - -<p>We walked slowly towards the Palais Royal, chatting the while. Having -arrived there, we entered the Restaurant Vefour, where I discovered a -great feast had been made ready. There were more than twenty-five -friends-in-Esperanto present, whose names I knew, but whom for the -most part I had never seen.</p> - -<p>I cannot here enumerate all those present: let it suffice to say that -General Sébert (Member of the Institute of France), M. de Ménil (of -Jarlibro fame), M. Rollet de l’Isle (who is occupied with the -preparation of a Marine-Esperanto-Vocabulary), and almost every -eminent Parisian Esperantist were present, except M. Cart and M. de -Bréon, who were unfortunately prevented from participating.</p> - -<p>During dinner, our friends sent most hearty greetings to all British -Esperantists, and trusted that we will ever strive, together with our -French brethren, to ensure the universal adoption of our dear Cause.</p> - -<p>I, of course, replied to this kind message, and gave a short report -of the present state of Esperanto here, and also said that we in -England hope soon to reach the exalted station now held by our -energetic sister, France.</p> - -<p>This was the first occasion on which I had to make an Esperanto -speech, and I fear I suffered somewhat from nervousness. I was -accordingly glad when I had concluded the address with an expression -of thanks for the great kindness of our Parisian fellow-thinkers, -having hoped that we in London would soon have the opportunity of -showing them some of our sights.</p> - -<p>We then listened to some Esperanto songs. Both M. and Mme. de Ménil -are Esperantists and musicians, and have composed several very -melodious songs. We also sang <i lang="eo">La Vojo</i>, by M. Deshays, who visited -London last year.</p> - -<p>All present were then photographed by magnesium flash, and if the -result be good, it may appear in <span class="sc">The Esperantist</span>.</p> - -<p>At midnight I went to the Hotel to sleep, and to dream that no longer -was I merely H.B.M., but that I had become some eminent person on a -pleasure-progress!</p> - -<p>Next morning I woke up and gladly saw that my watch only indicated -seven o’clock, and that half-an-hour of bed still remained. It is -terrible, methinks, to have to jump out into the cold at once on -waking up! I was accordingly quietly resting when suddenly I had a -fright. The hand <i>still</i> pointed to the seven! Has the eminent man -entered a beautiful land where time is not? I listen: no, the watch -has stopped! Certainly I must have lost the train. I dress post -haste, and go to the station. Joy! It is only eight, and there is -still time enough.</p> - -<p>The sun was already shining in a cloudless sky when I met M. Bourlet, -and went with him into an overheated train. Why are French trains so -hot? I could scarcely breathe, and my feet were almost roasted on the -iron plate of the warming apparatus.</p> - -<p>About eleven o’clock we arrived at Château Thierry, and once more -met M. Mehrmann, who took us to M. Borson, the President of the new -Group there. With him was an Esperantist circle, and we chatted for -some minutes. I then found that champagne in champagne-land is much -more agreeable to the taste—in my opinion—than that which we have -in England. I told those present that I had visited the town last -year on a bicycle, and had much admired the Town Hall, where we had -to speak later on. And, certainly, had anyone told me that in less -than a year I should enter this Town Hall in a frock coat and silk -hat to discuss Esperanto, I could not have believed it. Truth is -often very, very strange.</p> - -<p>As the sun was so bright, we clambered up to the ancient castle, or, -more accurately, the castle site, of King Theodoric II., which gives -its name to the little town.</p> - -<p>The Esperantist Group is called the Group of <i>Kastelteodoriko</i>.</p> - -<p>At midday we descended from this eyrie, and went to the charming home -of Mme. Mehrmann, where we dined. This calls to mind that, before -ever entering France, I dreaded the French cuisine; but quite without -reason. If only our country inns were as comfortable as our -neighbours’, we should probably see more Continental tourists.</p> - -<p>Throughout this journey I learnt a great deal about French every-day -life, which certainly would never have been acquired had I not been -an Esperantist, even with a perfect knowledge of French; and I have -once again to thank the most kind ladies and gentlemen who so -cordially extended me their hospitality.</p> - -<p>After dinner, Mme. de Ménil played her very melodious Esperanto -Waltz.<a href="#fnI.7.1" name="fnrefI.7.1"><sup>[1]</sup></a> -</p> - -<p>We then proceeded through the streets to the beautiful white Town -Hall, which had attracted so much of my attention the year before.</p> - -<p>We entered a very fine painted and ornamented hall, in which was -assembled a number of the townsmen.</p> - -<p>As the weather was so lovely, we feared that but few would be -present, but we were mistaken, and I was glad to see among the -audience many young people.</p> - -<p>Until now there had hardly been occasion to remember that I -understood French, for, naturally, we always conversed in Esperanto. -But I now found that I had not wasted my time in the study of this -difficult, but beautiful, tongue. I perfectly understood the -remarkable lecture which M. Bourlet gave. But all good things come to -an end, and I much regretted my ability to understand French when, in -the middle of his discourse, my friend wanted me to say something <i>in -French</i> to show that it is almost impossible for a foreigner to learn -such a difficult and irregular language perfectly! My audience was -truly very patient, and did not laugh very much at my pains, but I -was exceedingly glad when I could once more be permitted to speak in -Esperanto! Did this test gain over any of those present to our Cause?</p> - -<p>At five o’clock the meeting ended, and we paid one or two calls -before returning to the hospitable Secretary’s home.</p> - -<p>On my previous visit to Château Thierry I had become well acquainted -with the natural beauties of the locality, but now, thanks to -Esperanto, I know something of the inhabitants and their beautiful -homes.</p> - -<p>Swiftly, too, too swiftly, came the hour of departure, and the hot -train took us back to Paris. Naturally the fellow-travellers were -much interested in listening to our Esperanto conversation. Did they -imagine that we were not of the same nationality?</p> - -<p>At eleven p.m. I had to say good-bye to my most kind friend, and took -the tram to the Gare de Lyon, where the station was made gay by -soldiers of all kinds.</p> - -<p>The train left at one in the morning. My sole companion was an -officer going to Tonquin. We talked a little about Esperanto among -other subjects, and he said he would probably learn the language in -the steamer, instead of always playing cards.</p> - -<p>Then, as the compartment was not too hot, I covered myself with a -rug, and slept soundly.</p> - -<p>At eleven o’clock, on March 14, I arrived at Dijon, and, thanks to -the green star in my button-hole, was recognised in the street by -M. Jullien, the Secretary of the Group. He took me into the Buffet, -where several well-known Esperantists had assembled, and where we had -lunch. Mm. Boirac (Rector of the University), Lambert (Professor -at the University), Lallemant (Collaborator of Diversaĵoj), Mme. -Bastoul (Vice-President of the Group), and many others were present.</p> - -<p>During the meal M. Boirac explained the proposal <i>re</i> the coming -Dijon University Holiday Course, of which I will treat elsewhere. -Obviously this must greatly help our Cause, if Esperantists from -various countries can meet there.</p> - -<p>Then M. Jullien kindly took me over the ancient palace of the Dukes -of Burgundy, and into the museum, where are the renowned Flemish -sculptures. But these also exist for all, and I must at once take my -readers to Mme. Bastoul’s home, where they will hear me speaking in a -phonograph, recording my hearty thanks for their kind welcome, and -expressing the hope for a similar meeting in London.</p> - -<p>I also was taken over the great biscuit factory Pernot, and was much -interested. Truly the cleanliness and practicality there are most -remarkable.</p> - -<p>Having gone to the Hotel de la Cloche, where the Group and the -English Club hold meetings, I dined, and had a little minute in -which to write a short report home, and then I hastened off to the -University, to be present at the Meeting of the Group. My arrival had -been announced in the local papers, and the Hall was quite full to -hear an English Esperantist.</p> - -<p>M. Lambert gave the customary explanation of some Grammatical points, -and I then addressed the audience in Esperanto, saying that we in -London remark with great interest the go-ahead characteristics of -Dijon, and I also read a note from our busy Maltese supporter, Dr. -Busuttil, which proved that England was not the only land to observe -their progress.</p> - -<p>The meeting over, we went together to a café before returning to the -Hotel, to pass the night—if one can call night the time from -midnight to 5.30, when the train leaves for Lyons.</p> - -<p>The Group in Beaune had kindly asked me to be present at its -gathering on the following day, but I had to refuse, being expected -in Lyons at mid-day. I however promised to visit Beaune on the return -journey, March 25.</p> - -<p>Assuredly Dijon boasts of many Esperantists, one of whom recognised -me at the station in the morning, and travelled with me.</p> - -<p>March 15 was also a lovely day, sunshine and blue sky everywhere. -Having reached the vast and beautiful Lyons, I followed the -directions of the kind M. Offret, and we met for lunch with Dr. Dor -and some other Committee Members of the Group.</p> - -<p>Readers will recollect that it is M. Offret who has just published -the report on the <i>Present State of Esperanto in the World</i>, and I -had the privilege of seeing the replies which he received. Truly the -Lyons Group is fortunate in possessing such a Secretary; and when I -saw the very neat ordering of all the Group’s affairs, I at once -wished to resign the Secretaryship of the London Club, so that -someone with more time and ability could pay more energetic attention -to the matter.</p> - -<p>Lyons is a very vast and beautiful city, and friends would not let me -depart before seeing its principal sights, for which I owe them -hearty thanks. But here also the Silk Museum, Collections of -Paintings, the wonderful view of the Snowy Alps, the fine Park, the -confluence of the two mighty rivers, Saône and Rhône, are for all -visitors, not for Esperantists alone; so I will only mention the -agreeable evening meeting, after we had dined together. Here I spoke -in Esperanto of the whole trip. And, really, I had seen so many -interesting and memorable things that days seemed weeks!</p> - -<p>But now, unfortunately, this Esperanto-holiday had almost come to an -end. I was about to seek quiet and health in the lovely Maritime Alps -of Italy. I therefore left Lyons at midnight, and woke up near St. -Raphael, where one first catches sight of the beautiful, intensely -blue, Mediterranean.</p> - -<h4 class="center"><i>March 16–27, 1904.</i></h4> - -<p>It really is a fairyland, this wonderful region. Palm trees, oranges, -good cycling roads, flowers of all kinds and colours, and thousands -of similar lovelinesses. And over all the ever-burning sun, the air -most clear. Finding such a landscape in March, one cannot help -thinking of London. Nevertheless, I love London, even with its -blackish, and frequently somewhat dreary, aspect!</p> - -<p>I cannot write of the wonders of this fairyland, but I can never -adequately thank Esperanto and the Esperantists for making such a -journey possible. Mr. Bicknell, whose guest I was, and whose name is -so well known to the readers of <span class="sc">The Esperantist</span>, is as kind -as his writings are interesting. I greatly enjoyed frequent -excursions, either on foot or bicycle, with him into the mountains.</p> - -<p>Always, when one is very happy, time seemingly flies on the wings of -the wind, and it was very doleful when the end of the visit -approached, and I had once more to go into the stuffy trains.</p> - -<p>I visited the palmy and golden Monte Carlo, where one need not be an -alchemist to convert silver into gold (or gold into nothing). This -spot seemed the most lovely of all. Yet on my arrival there the hail -and snow fell heavily, and all the lovely flowers in the parks were -protected by coverings. This was the only day that was overcast.</p> - -<p>I also paid a short visit to Nice, and saw M. de Villemain, the -Secretary of the Group.</p> - -<p>In Nice, also, I lost my pocket-book, containing a beautiful poem and -many notes for this Gazette!</p> - -<p>On March 25, before mid-day, I reached Beaune (Côte d’Or, not -Algeria, whither the porters tried to send me). On the station -platform the green star was in evidence, and I made the acquaintance -of M. Cyrot, the Secretary of the Group. We went out together, and -lunched with the Committee; once again I enjoyed the hospitality of -Esperantists.</p> - -<p>Later we visited the remarkable <i>Hostel Dieu</i> and its wonderful -painting of the Last Judgment, we scrambled up into the Belfry, and -went into the Park, and learned something of <i>trout which eat swans</i>!</p> - -<p>At dinner a very amusing occurrence caused much laughter. In the -Hotel we always spoke Esperanto, but suddenly someone said a phrase I -could not understand. Even the second time it was incomprehensible. -Finally, I learned that the unrecognised words had been said in -English! Here is an interesting fact for those who think that the -difficult English language must be used for a key language.</p> - -<p>After dinner we went off together to the Lycée, where M. Mathouillet -holds an Esperanto course, and I met yet a further group of -Esperantists. Beaune is a centre of the wine trade in France, and M. -Deschamps, a committee member of the Group, has thought out a new way -of illustrating the Esperanto participles with the help of the -bottle. On a large sheet of paper are depicted three men, the first -holding in his hand a bottle of Beaune wine. He is <i>about to drink</i>, -and the wine is <i>about to be drunk</i>. The second individual has raised -the bottle to his mouth. He is <i>drinking</i>, and the liquor <i>is being -drunk</i>. But the third man, with very gay physiognomy, is dancing with -an empty bottle in his hand. He <i>has drunk</i>, and the wine <i>has been -drunk</i>!</p> - -<p>But the Group also possesses a worthy poet, and it is to be hoped -that readers of <span class="sc">The Esperantist</span> will be able to learn by -heart some <i>bonaj</i> poems, doubtless inspired by the <i>bona</i> wine.</p> - -<p>At midnight I said good-bye, went into the train, and arrived in -Paris early in the morning of the 26th. No longer Esperanting, I -spent the day at the Louvre and the Jardin des Plantes. Then, very -very tired, I got an English paper to see if it were yet printed in -Esperanto; and, seeing not even an Esperanto <i>column</i> there, I -hastened to London to ask the reason.</p> - -<p>In the train I made one convert; in the steamer another.</p> - -<p>Arrived in London, I find the weather is still cold. One shivers, and -thinks of the warmth of Italy, where one is almost desirous of -following the example of our first parents as regards the clothing -problem.</p> - -<h4 class="center"><i>And Afterwards.</i></h4> - -<p>Assuredly, when the Esperanto movement in England has gained as many -professors, doctors and eminent men as it now has in France, the -language will have won the day. Up to the present, unfortunately, but -few teachers and scientific men here have become interested. But, -without doubt, this will soon come, and we, with our cordial French -friends, shall be able to see the grand result of our ceaseless -labours—the adoption of Esperanto universally.</p> - -<p>The more one sees of the Esperantists, the more one is convinced of -the language’s great future. Everywhere Esperantists are agreed as to -its practicality and unalterableness. <i>Everywhere we are true -fellow-thinkers!</i></p> - -<p class="center"><i>Au Revoir! Au Revoir!</i></p> - -<p class="far_sig sc">Literal Translation.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.7.1"></a> <a href="#fnrefI.7.1">[1]</a> -<i>This can now be obtained from the Librarian, price 6d., post free.</i> -</p> - -</div> -</div> - -<div id="est1-7-9" class="poetry"> -<h3 class="poem-header">A PROGRESSIVE LIMERICK.</h3> - -<p>Clarence Bicknell.</p> - -<div class="verse" lang="eo"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Fraŭlin’ ridetanta de Nigro,</span> - <span class="i2">Sursaltis por rajdi sur tigro.</span> - <span class="i0">La rajdo finiĝis, sed ŝi interniĝis,</span> - <span class="i2">Pro kiu ridetis la tigro.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Deziris ridanta fraŭlino</span> - <span class="i2">Rajdadon sur dors’ de tigrino;</span> - <span class="i0">Sed ŝi revenante interne rajdante</span> - <span class="i2">Ne plu ridis, sed la tigrino.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Per salto sidiĝis sur tigro</span> - <span class="i2">Ridanta fraŭlino de Nigro.</span> - <span class="i0">Internen li metis ŝin, kiun ne petis ŝi—</span> - <span class="i2">Tiam ridetis la tigro.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Fraŭlin’, kiu loĝis en Nigro,</span> - <span class="i2">Ridante ekrajdis sur tigro</span> - <span class="i0">La rajd’ ne plu estis, interne ŝi restis</span> - <span class="i2">Kiam ridegis la tigro.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Fraŭlino eliris de Nigro</span> - <span class="i2">Ridete rajdante sur tigro.</span> - <span class="i0">Ho, kia vidaĵo! Ŝi tuj internaĵo</span> - <span class="i2">Ridetis ne plu, nur la tigro.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Fraŭlin’ iafoje de Nigro,</span> - <span class="i2">Ridetis saltante sur tigro;</span> - <span class="i0">La rajdo finiĝis ĉar ŝi interniĝis</span> - <span class="i2">Sed gaje ridetis la tigro.</span></div> -</div> - -<p>Etc., Etc., Etc.</p> -</div> - - -<div id="est1-7-10" class="serial" lang="eo"> -<p class="pagenum">105</p> -<p style="float:left;font-size:90%;">[<i>Copyright reserved.</i>]</p> - -<p style="float:right;font-size:90%;">[<i>Tradukis Esp. 6266.</i>]</p> - -<h3>LA VENTEGO (Daŭrigo).</h3> -<div style="text-align:center;"> -<p>(<i>Vidu la ses antaŭajn Nrojn.</i>)</p> - -<h4>AKTO I.</h4> - -<p><span class="sc">Sceno 2</span> (<i>daŭrigo</i>).</p> -</div> - -<div class="dialogo"><span class="i0">Mi ĉion montris!... Ke la sorĉartiloj</span> - <span class="i0">De Sikorakso, buf’, skarab’, vesperto ...</span> - <span class="i0">Sur vin tuj falu!—Estas mi subulo!</span> - <span class="i0">Mi tiam sola mia propra reĝo!</span> - <span class="i0">Min porke nun vi tenas en ŝtonego,</span> - <span class="i0">Dum la ceterajn partojn vi posedas!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Mensoga sklavo, kiun bonaj agoj</span> - <span class="i0">Neniam povis tuŝi, sed nur skurĝo!</span> - <span class="i0">Ŝlimido, mi unue kun vi agis</span> - <span class="i0">Zorgeme, home, eĉ mi vin lokadis</span> - <span class="i0">En groto mia ... ĝis vi idon mian</span> - <span class="i0">Atencis malvirgigi....</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Kalibano.—</p><span class="m4">Vi malhelpis.</span> - <span class="i0">Se rajte estus ĝi de mi farita,</span> - <span class="i0">L’insulo estus Kalibanigita!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Ho, sklavo abomena, ne ameco</span> - <span class="i0">Kortuŝos vian malbonecon bestan;</span> - <span class="i0">Nur povas vi plenumi bestan rolon.</span> - <span class="i0">Kompate, mi paroli vin instruis,</span> - <span class="i0">Novaĵon taŭgan montris tage, hore;</span> - <span class="i0">Bestulon, kiu tiam sole blekis</span> - <span class="i0">Simile al la bruto, mi instruis</span> - <span class="i0">Paroli home, kaj objektojn nomi.</span> - <span class="i0">Sed, parolante, via bruta raso</span> - <span class="i0">Enhavas tion, kio ne permesas</span> - <span class="i0">Honeste agi: tial en ŝtonego</span> - <span class="i0">Malliberulo vi de tiam restas,</span> - <span class="i0">Anstataŭ pli malbona sorto.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Kalibano.—</p><span class="m5">Vere</span> - <span class="i0">Paroli vi min faris: la profito</span> - <span class="i0">Jen estas: mi nun povas vin malbeni.</span> - <span class="i0">Erizipelo ambaŭ vin mortigu!</span> - <span class="i0">Mi lernis tion el la lingvo via.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Sorĉido! for de tie ĉi! rapidu!</span> - <span class="i0">Hejtaĵon tuj alportu, mi konsilas;</span> - <span class="i0">Plimulte poste, sed nun tion faru!</span> - <span class="i0">Ĉu ŝanceliĝos vi, ĉu malobeos,</span> - <span class="i0">Mi tiam streĉos la muskolojn viajn,</span> - <span class="i0">Kaj ostojn dolorigos: vi blekegos ...</span> - <span class="i0">La bestojn timigante.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Kalibano.—</p><span class="m4">Ne, mi petas.</span> - <span class="i0">(<i>Flanken</i>) Obei li magie min devigas.</span> - <span class="i0">Potenco tia ke l’patrina dio</span> - <span class="i0">Setebos estus ĝia sklavo!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m5">Iru! (<i>Foriras Kalibano</i>)</span></div> - -<p><i>Revenas</i> <span class="sc">Arielo</span> <i>nevidebla, ludante kaj kantante; -sekvas</i> <span class="sc">Ferdinando</span>.</p> - -<h4 class="poem-header sc">Kanto de Arielo.</h4> -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0"><i>Sur la flavan sablon venu,</i></span> - <span class="i2"><i>Manojn interprenu;</i></span> - <span class="i0"><i>Salutintaj, eĉ kisintaj,—</i></span> - <span class="i2"><i>(Paca mar’ sin tenu!)—</i></span> - <span class="i0"><i>Tie ĉi kaj tie saltu,</i></span> - <span class="i0"><i>Koboldeme: nun, ni haltu.</i></span> - <span class="i4"><i>Aŭskultu!</i></span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Rekantaĵo (malproksime): <i>Boju, hundoj, boju!</i></span> - <span class="i0"><i>Hundoj, boju, boju!</i></span> - <span class="i0">Rekantaĵo: <i>Boju, hundoj, boju!</i></span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0"><i>Aŭdu nun la kokan krion;</i></span> - <span class="i0"><i>Ĉantikliro<a href="#fnI.7.2" name="fnrefI.7.2"><sup>[2]</sup></a> kantas tion:</i></span> - <span class="i2"><i>"Kokoraŭko!" krias koko.</i></span></div> -</div> -<div class="dialogo"><p class="speaker">Ferdinando.—</p><span class="i0">El kie venis tia stranga kanto?</span> - <span class="i0">El aer’ aŭ el tero?... Plu ne sonas ...</span> - <span class="i0">Ĉu estas io de insula dio?—</span> - <span class="i0">Mi sidis ploreganta pri la sorto</span> - <span class="i0">De mia patro kiu ĵus pereis ...</span> - <span class="i0">Dolĉegaj sonoj venis super l’ondo,</span> - <span class="i0">Ĝin kvietigis,—eĉ doloron mian;—</span> - <span class="i0">Altiris min ĉi tien l’harmonio,</span> - <span class="i0">Sed ĵus forĉesis.... Ne! ĝi rekomencas....</span></div> - -<h4 class="poem-header sc">Arielo Kantas:</h4> -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0"><i>Sub tridek futoj da marakvo</i></span> - <span class="i2"><i>Profunde patro restas;</i></span> - <span class="i0"><i>Fariĝas ostoj nun koralo;</i></span> - <span class="i2"><i>Okuloj perloj estas:</i></span> - <span class="i0"><i>Aliformiĝas li marame,</i></span> - <span class="i2"><i>Tre riĉe kaj orname.</i></span> - <span class="i0"><i>Hore mortsonoro tintas,</i></span> - <span class="i2"><i>Maraj nimfoj kantas:</i></span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Sonorila eĥo: <i>Bum! bom! bam! bum!</i></span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0"><i>Ilin aŭdas mi, ... Aŭskultu!</i></span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ĥora eĥo: <i>Bum! bam! bom! bum!</i></span></div> -</div> -<div class="dialogo"><p class="speaker">Ferdinando.—</p><span class="i0">Ĝi diris pri droninta patro mia!</span> - <span class="i0">Ne estas terdevena homa kanto</span> - <span class="i0">Aŭdita de mi supre!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m4">Ho, Mirando,</span> - <span class="i0">Palpebroj viaj malfermiĝu: kion</span> - <span class="i0">Ekvidas vi antaŭe?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="m4">Kio estas?</span> - <span class="i0">Spirit’? Ĉielo! Kiel ĝi rigardas!</span> - <span class="i0">Sinjoro, certe ŝajnas ĝi belforma;</span> - <span class="i0">Spirito tamen estas.</span></div> - -<p class="near_sig">(<i>Daŭrigota</i>).</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.7.2"></a> <a href="#fnrefI.7.2">[2]</a> -Angle, <i>chanticleer</i>. -</p> - -</div> - -<div id="est1-7-11" class="article" lang="eo"> - -<p class="pagenum">106</p> - -<h3>LA SIMIO.</h3> - -<p class="center">Fablo 18 el Fénélon, Tradukita de Maurice Mehrmann.</p> - -<p>De maljuna ruza simio, la ombro malsupreniris post morto, en la -malhelan loĝejon de Plutono, kie ĝi petis por reveni inter la -vivantoj.</p> - -<p>Plutono volis resendi ĝin en la korpon de multepeza kaj malsprita -azeno, por senigi ĝin de ĝia fleksebleco, viveco kaj ruzeco; sed -ĝi faris tiom da ŝercoj kaj petolaĵoj, ke la nepardonema Reĝo de -la Inferoj ne povis sin deteni de ridado, kaj permesis al ĝi elekti -novan iston.</p> - -<p>La simio petis por eniri korpon de papago. "Tiel, almenaŭ," ĝi -diris, "mi konservos ian similecon al la homoj, kiujn mi longatempe -imitadis. Estinta simio, mi faris gestojn kiel ili, kaj estonta -papago, mi alparolos ilin dum la plej agrablaj interparoladoj."</p> - -<p>La animo de la simio eniĝis apenaŭ en tiu nova stato, kiam maljuna -babilema virino ĝin aĉetis. Ĝi ĝojigis ŝin; kaj ŝi metis ĝin -el belan kaĝon. Ĝi bone manĝadis kaj kunbabiladis, la tutan tagon, -kun la maljuna babilemulino, kiu senĉese paroladis kiel ĝi. El sia -antaŭa stato ĝi aldonis ion nekonatan al siaj novaj talentoj: ĝi -ridinde movis sian kapon, krakigis sian bekon, agitis centmaniere -siajn flugilojn kaj per siaj piedetoj faris multajn sensencaĵojn, -kiuj rememorigis pri la grimacoj de Fagotino.</p> - -<p>Ĉiumomente la maljunulino surmetis siajn okulvitrojn por ĝin -admiri. Ŝi enuis tial ke ŝi estis iom surda, kaj ne aŭdis -kelkafoje parolojn de sia papago, kiun ŝi trovis pli sprita ol iu -ajn. La papago trezorgita fariĝis babilegema, trudema, frenezega.</p> - -<p>Ĝi tiom ekscitiĝis kaj trinkis tiom da vino kun la maljunulino, ke -ĝi mortis.</p> - -<p>Denove ĝi revenis antaŭ Plutono, kiu, tiun fojon, volis ĝin -transigi en fiŝan korpon por ĝin mutigi; sed refoje ĝi petoladis -antaŭ la Reĝo de Ombroj, kaj la princoj malofte rifuzas la petojn -de la ŝercemuloj, kiuj ilin flatas. Plutono do permesis al tiu ĉi -eniri homan korpon. Sed, ĉar Dio hontis sendi ĝin en korpon de -saĝa kaj virta homo, li ĝin aligis al korpo de enuiga kaj trudema -paroladisto, kiu mensogis, kiu senĉese fanfaronadis, kiu faris -ridindajn gestojn, kiu mokis ĉiujn ajn, kiu interrompis la plej -klerajn kaj seriozajn paroladojn per neniaĵoj aŭ malĝentilaj -malsaĝaĵoj. Merkuro, kiu ĝin rekonis en tiu nova stato, ridante -diris: "Ho! Ho! mi vin rekonas, vi estas kunmetitaĵo el simio kaj -papago, kiujn mi iam vidis. Kiu deprenus de vi la gestojn kaj -parolojn, senpripense ellernitajn, tiu al vi nenion lasus. Per beleta -simio kaj bonega papago, oni nur faris malsaĝan homon."</p> - -<p><i>Kiom da homoj en la mondo, per kunvenaj gestoj, babileto kaj ŝajna -kapableco, estas nur sensprituloj kaj senkleruloj!</i></p> -</div> - - -<div id="est1-7-12" class="article" lang="eo"> -<h3>INSTINKTO AŬ INTELIGENTECO?</h3> - -<p class="center">Originale verkita de O.W., Esperantisto 7074 (el Francujo).</p> - - -<p>Oni ofte parolas pri la instinkto de iaj bestoj, precipe de la -hundoj. Oni rakontas pri ili historiojn, kiuj kredigus pli al ilia -inteligenteco ol al ilia instinkto. Mi volas rakonti al vi nur -anekdoton, kiun mi certigas al vi tute vera.</p> - -<p>Kiam mi komencis ekzerci la medicinon, mi loĝis en urbeto proksima -de bela rivero. Unu el miaj parencoj tie posedis akvomuelejon, kaj mi -tre ŝatis la banojn en rivero. Ofte, kun miaj amikoj, ni trairis la -riveron per barko por bani je la alia flanko de la digo, kie estas -profunda kaj tre agrabla loko, ombrigita de multaj kaj altaj arboj. -La bruado de la akvo, kiu faladis de la kluzo, ĉarmis nin, kaj donis -al ni akvon ĉiam movan.</p> - -<p>En tiu tempo mi havis belan ĉashundinon grifonrasan, kun la haraj -rigidaj. Ĝi estis bona, amema besto, tute sindona por sia mastro. -Ĝi neniam lasis min. Nokte kaj tage ĝi estus difendinta min -kontraŭ kiu ajn, kaj malgraŭ tio, ĝi estis karesema.</p> - -<p>Ian tagon, kiam mi banis min kune kun amikoj, mi diris al unu el ili, -kiu estis apud mi: "Mi ŝajnigos droni por vidi kion faros la -hundino."</p> - -<p>En tiu momento ĝi estis dekkvinjara, kaj ne tre ŝatis la akvon. Mi -puŝis ekkrion, alvokante: "Dian! Dian!" ŝaŭmigante la akvon -ĉirkaŭ mi.</p> - -<p>Tuj ekĵetiĝis la hundino en la akvon, kaj rapide alnaĝis al mi. -Ĝi per siaj dentoj ekkaptis sendolore mian ŝultron por alkonduki -min teren; sed mi prenis la voston de Dian’ dirante al ĝi: "Iru, -Dian’! Iru!" kaj la hundino rapidis por atingi la bordon.</p> - -<p>Mi suprenrampis la deklivon, kaj mi alvenis sur la herbejon. Tie -Dian’ elmontris ĝojegon blekante pro plezuro, saltante por leki -miajn manojn, kaj mian vizaĵon. Tio certe ne estis miriga; multe da -hundoj estus same agintaj, propramove, <i>instinkte</i>, se vi volos. Sed -la historio ne estas finita.</p> - -<p>Post kelkaj tagoj, ni decidis ankoraŭ, ke ni banus nin. Mi do aliris -ĉe mian parencon por preni la barkon. Mi pretiĝis por senkatenigi -la barkon, kaj por ĝin eniri, kiam mi sentis, ke io malebligis min; -ĝi estis mia hundino kiu, per siaj dentoj, tenis mian pantolonon: -Dian’ ne volis ke mi eniru la barkon. Tre malfacile mi sukcesis por -enirigi ĝin kaj ni deiris. Ni albordiĝis al la elektita kaj -kutimita loko. Miaj amikoj senvestiĝis, kaj mi lasis mian jakon, -sed, kiam mi volis daŭrigi, mi ne povis.</p> - -<p>Dian’ blekis furioze kontraŭ mi, montrante al mi siajn dentojn. Mi -provis kvietigi ĝin, sed vane; mi estis devigita revestigi min. -Dian’ ne volis, ke mi banu min. Ĉu tio estas <i>instinkta</i> aŭ -<i>inteligenta</i>?</p> - -<p>Mi lasos vin respondi tiun demandon, sed de longe mia opinio estas -difinita.</p> -</div> - - -<div id="est1-7-13" class="poetry"> -<p class="pagenum">107</p> -<div class="left" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">RUBAJATO DE OMARO KAJAMO.</h3> - -<p>Tradukita de Ben Elmy.</p> - - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">1</span> - <span class="i0">Vekiĝu! Jen, la suno jam forpelas</span> - <span class="i0">Stelojn kaj nokton; el ĉiel’ akcelas</span> - <span class="i2">Radi’ unua, kaj per sia brilo,</span> - <span class="i0">La turo de l’Sultano alte helas.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">2</span> - <span class="i0">Dum el mallum’ kreskadis taga pleno,</span> - <span class="i0">Aŭdiĝis voĉ’, plendante pri deteno,—</span> - <span class="i2">"Dormulo, kial vi ekstere restas?</span> - <span class="i0">En templo jam atendas la festeno!"</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">3</span> - <span class="i0">La kok’ ekkrias; ĉiuj en akordo,</span> - <span class="i0">Ekpetas, "Malfermata estu pordo!</span> - <span class="i2">Ni povas resti iom nur da tempo,</span> - <span class="i0">Nek plu vidiĝos ĉe la tera bordo!"</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">4</span> - <span class="i0">Printempo, la naskiĝo de novjaro!</span> - <span class="i0">Revivas nun la juna deziraro;</span> - <span class="i2">Sed homo pensa pace nun foriĝas,</span> - <span class="i0">Ĉe freŝaj blankaj floroj de l’kamparo.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">5</span> - <span class="i0">Iram’ pereis, vere, kun jasmeno,</span> - <span class="i0">Sed restas lag’ alia, kaj ĝardeno;</span> - <span class="i2">Se vazon de Jamŝid’ ne plu ni vidas,</span> - <span class="i0">En vino brilas ĉiam la rubeno.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">6</span> - <span class="i0">David’ silentis; sed, per voĉo klara,</span> - <span class="i0">Al rozo pepas najtingalo kara,—</span> - <span class="i2">"Vin’ vin’ vin’ vino, ruĝa ruĝa vino!"</span> - <span class="i0">Kaj roz’ ruĝiĝas, en respond’ neŝpara.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">7</span> - <span class="i0">Plenigu vazon; ĉe printempa festo,</span> - <span class="i0">Bruliĝu ĝoje vintra pentovesto;</span> - <span class="i2">Mallongan vojon havas tempobirdo</span> - <span class="i0">Por flugi, kaj rapidas al la nesto.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">8</span> - <span class="i0">Ĉe urbaj aŭ ĉe kampaj societoj,</span> - <span class="i0">La vin’ de vivo falas per gutetoj;</span> - <span class="i2">Simile, kvazaŭ floro kadukanta,</span> - <span class="i0">De vivo falas vice folietoj.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">9</span> - <span class="i0">Mil rozoj, oni diras, venos morgaŭ;</span> - <span class="i0">Sed kien iris rozoj de hieraŭ?</span> - <span class="i2">Monato sama, rozojn alportante,</span> - <span class="i0">Jamŝidon prenos, Kajkobadon ankaŭ.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">10</span> - <span class="i0">Nu; prenu ĝi, do, ilin! Kial ni</span> - <span class="i0">Pri Kajkobado zorgos? Tie ĉi,</span> - <span class="i2">Rustum’ kaj Zalo ne pli grave estas</span> - <span class="i0">Ol la vespermanĝad’ al vi kaj mi.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">11</span> - <span class="i0">Ripozu ni ĉe tiu ĉi herbejo,</span> - <span class="i0">Ĵus inter la dezerto kaj plantejo;</span> - <span class="i2">Neniel je Sultan’ aŭ sklavo pensu,</span> - <span class="i0">Kaj lasu la Mahmudon al reĝejo.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">12</span> - <span class="i0">Versolibret’ sub arbo tie ĉi,</span> - <span class="i0">Kruĉo da vino, pano nur, kaj vi,</span> - <span class="i2">Kantante dolĉe en dezerto, jen!</span> - <span class="i0">Dezerto estus Paradiz’ por mi!</span></div> -</div> -</div> - - -<div class="right"> -<h3 class="poem-header">RUBAIYAT OF OMAR KHAYYAM.</h3> - -<p>(Translated from the Persian by Fitzgerald).</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">1</span> - <span class="i0">Wake! For the sun who scatter’d into flight</span> - <span class="i0">The stars before him from the field of night,</span> - <span class="i2">Drives night along with them from heav’n, and strikes</span> - <span class="i0">The Sultan’s turret with a shaft of light.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">2</span> - <span class="i0">Before the phantom of false morning died,</span> - <span class="i0">Methought a voice within the tavern cried,</span> - <span class="i2">"When all the temple is prepared within,</span> - <span class="i0">Why nods the drowsy worshipper outside?"</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">3</span> - <span class="i0">And as the cock crew, those who stood before</span> - <span class="i0">The tavern shouted—"Open then the door!</span> - <span class="i2">You know how little while we have to stay,</span> - <span class="i0">And, once departed, may return no more."</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">4</span> - <span class="i0">Now the New Year reviving old desires,</span> - <span class="i0">The thoughtful soul to solitude retires,</span> - <span class="i2">Where the white hand of Moses on the bough</span> - <span class="i0">Puts out, and Jesus from the ground suspires.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">5</span> - <span class="i0">Iram indeed is gone with all his rose,</span> - <span class="i0">And Jamshyd’s seven-ring’d cup where no one knows;</span> - <span class="i2">But still a ruby kindles in the vine,</span> - <span class="i0">And many a garden by the water blows.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">6</span> - <span class="i0">And David’s lips are lockt; but in divine</span> - <span class="i0">High-piping Pehlevi, with "Wine! Wine! Wine!</span> - <span class="i2">Red Wine!"—the nightingale cries to the rose</span> - <span class="i0">That sallow cheek of hers to incarnadine.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">7</span> - <span class="i0">Come, fill the cup, and in the fire of spring</span> - <span class="i0">Your winter-garment of repentance fling;</span> - <span class="i2">The bird of time has but a little way</span> - <span class="i0">To flutter—and the bird is on the wing.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">8</span> - <span class="i0">Whether at Naishapur or Babylon,</span> - <span class="i0">Whether the cup with sweet or bitter run,</span> - <span class="i2">The wine of life keeps oozing drop by drop,</span> - <span class="i0">The leaves of life keep falling one by one.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">9</span> - <span class="i0">Each morn a thousand roses bring, you say;</span> - <span class="i0">Yes, but where leaves the rose of yesterday?</span> - <span class="i2">And this first summer month that brings the rose</span> - <span class="i0">Shall take Jamshyd and Kaikobad away.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">10</span> - <span class="i0">Well, let it take them! What have we to do</span> - <span class="i0">With Kaikobad the Great, or Kaikhosru?</span> - <span class="i2">Let Zal and Rustum thunder as they will,</span> - <span class="i0">Or Hatim call to supper—heed not you.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">11</span> - <span class="i0">With me along the strip of herbage strown</span> - <span class="i0">That just divides the desert from the sown,</span> - <span class="i2">Where name of slave and Sultan is forgot—</span> - <span class="i0">And peace to Mahmud on his golden throne!</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="stanzanum">12</span> - <span class="i0">A book of verses underneath the bough,</span> - <span class="i0">A jug of wine, a loaf of bread, and Thou</span> - <span class="i2">Beside me singing in the wilderness—</span> - <span class="i0">Oh, wilderness were Paradise enow!</span></div> -</div> -<p>(V. 4—The Persian new-year begins with the vernal equinox. The -"white hand of Moses" is a figure for Spring blossoms).</p> - -<p>(V. 10—Rustum is the Hercules of Persia; Zal, his father).</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-7-14" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">108</p> -<h3>DIVERSAJ AVIZOJ.</h3> - - - -<p>Dankojn! Koregajn dankojn! La rezultato de la korespondado pri la uzo -de supersignoj estas bonega, kaj plene pruvas, ke ĉiulandanoj -kunpensas pri la afero. Mi nur estas ricevinta ĉirkaŭ dudek kvin de -la petitaj poŝtkartoj, kaj, <i>kvankam mi ne ilin demandis</i>, mi -ricevis centojn da varmegaj protestoj. Tiu ĉi pruvas ke la -Esperantistoj multe interesiĝadas je la lingva afero, kaj ke ili ne -estas nezorgemuloj. Tamen, kelkaj amikoj diris al mi: "Oni ne zorgos -pri la afero." Tial mi nur demandis, ke la plenduloj skribu al mi, -ĉar mi bone sciis ke tiuj ĉi ne estis la plimulto da la -Esperantistoj, nek en Anglujo, nek aliloke.</p> - -<p>Nu, trankviliĝu, karaj Legantoj. Mi neniam sendos al vi -sensupersignan Gazeton, ĉar nek mi, nek vi, deziras ĝin legi. (Kaj -mi certe estas la plej interesita el la legantoj de <span class="sc">The -Esperantist</span>!) Dank’ al viaj penadoj, mi nun, pli ol iam antaŭe, -fidas je la bela estonteco de nia kara afero. Al tiuj fervoraj -amikoj, kiuj kontraŭdiras la supersignojn ĉar ili deziras skribi al -la Gazetaro Esperante mi diros: "Faru tion, kion mi estas farinta. -<i>Skribu vian Esperantan leteron, sen la bezono de supersignita -litero.</i>" Estas facilege tiun ĉi fari. Antaŭ kelkaj tagoj, nia -fervora kunbatalantestro, Sinjoro Bourlet, skribis tutan kolonon sen -supersigno.</p> - -<p>Tiam, se la Redaktoro ne presigas vian leteron, ne plendu kontraŭ la -supersignoj, sed kontraŭ la antaŭjuĝo de la Redaktoro. Sed, -kompreneble, nun tiel, kiel antaŭe, vi ĉiam povas laŭbezone uzi la -literon H anstataŭ la supersigno, por telegrafi, presigi, k.t.p.</p> - -<p>Sed alie vi ne devas fari. Vi ne devas elpensi vian propran -<i>Fonetikan Alfabeton</i>. Vi devas skribi Esperanton, por ke vi estu -Esperantisto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p><span class="sc">Kara Sinjoro</span>,—Signoj ne mankas, ke la temo de lingvo -internacia interesas ĉiun tagon pli kaj pli la homojn pensantajn de -la mondo. Estas societo internacia da lingvistoj, kiu sin nomas -Societo Internacia Fonetika (Association Phonétique Nationale). Ĝi -havas ĝian centran oficejon en Parizo, sed la membroj apartenas al -dek sep diversaj nacioj, kaj enhavas la plej progresajn profesorojn -kaj instruistojn de modernaj lingvoj el ĉiu civilizita nacio. Ĝi -estas ekzercinta fortan influon sur la edukadaj oficejoj de Francujo -kaj Germanujo, kaj estas tiamaniere tute aliforminta la instruon de -modernaj lingvoj en la lernejoj de tiuj ĉi du grandaj nacioj. La -Societo havas monatan gazeton, Le Maître Phonétique, kaj oni -komencas diskuti en tiu ĉi gazeto la temon de lingvo internacia. -Malfeliĉe estas iuj da la plej influemaj membroj, kiuj havas fortan -antaŭjuĝon kontraŭ lingvo artefarita, kaj tiun ĉi monaton ili -estas antaŭmetintaj proponojn pri la ekzameno de tiu ĉi temo, kiuj -estas tute malamikaj eĉ al la konsiderado de la meritoj de nia kara -lingvo. Sed tiu ĉi povas nur helpi nian kaŭzon.</p> - -<p>Ĉar estas bonaj Esperantistoj en tiu ĉi klerega Societo, kiuj scios -bone kiel batali pro la vero kaj pro la kara lingvo, kontraŭ ĉiuj; -kaj la rezultato povas nur esti, ke la meritoj de Esperanto fariĝos -konataj al multe da la plej kapablaj lingvistoj de Eŭropo; kaj la -kulpo estos la nia, se ni ne gajnos iujn da ili por nia kaŭzo.—Via,</p> - -<p class="far_sig"><span class="sc">R. J. Lloyd</span>, D.Litt., M.A.</p> - -<hr class="short" /> - -<p><span class="sc">Sinjoro</span>,—Antaŭ tri semajnoj mi sciiĝis je la unua fojo -pri la naskiĝo kaj la kreskado de Esperanto, leginte bonegan -artikolon kiun pri ĝi eldonis Sir William Ramsay, per la <i>Daily -Mail</i>. Tuj kiam mi estis aĉetinta la libreton nomatan <i>The Student’s -Complete Textbook</i> mi eklernis entusiazme la lingvon dum miaj -ĉiutagaj vojaĝoj per vagonaro inter Londono kaj Brajtono -(Brighton), kie mi vivas, demirinte ĝian simplecon kaj la facilecon -per kiu oni povas ĝin ellerni. Permesu, tial mi petas, Sinjoro -Redaktoro, ke unu el la Geesperantistaro konigu al vi la plezuron -kiun li estas eltirinta je tiu ĉi afero. La celo tamen de tiu ĉi -letero estas demandi al vi, ke vi bonvolu al mi sciigi, ĉu troviĝas -en Brighton grupo aŭ sekcio Esperantista? Se ne, mi volus doni miajn -malgrandajn servojn por ĝin efektigi, agante, kompreneble, sub via -afabla direkto, aŭ tio de kelkaj aliaj personoj, kiuj estos havintaj -spertadon pri tiaj aferoj. Efektive mi zorgus treege disvastigi la -lingvon kiel eble plej mi povos.</p> - -<p>Al mi ŝajnas ke Brajtono devas fariĝi utila centro Esperanta por -ĝia alpreno, kaj mi estas certa ke mi ricevos la korajn -kunlaboradojn kaj bondezirojn de ĉiuj, kiuj volegas antaŭenirigi la -interesojn de nia kara lingvo. Kun saluto.—Via,</p> - -<p class="far_sig"><span class="sc">D. H. Lambert</span> (B.A., Oxon),<br /> -59, St. Aubyns, Hove, Sussex.</p> - - -<p><i>Jen la laŭvorta letero de nova Esperantisto, kiu lernis la lingvon -en vagonaro!</i></p> - -<p>Kompreneble, mi esperas ke ĉiuj najbaraj amikoj je nia Afero helpos -nian novan apoganton, je la fondigo de forta grupo en Brighton. Ĉiam -antaŭen! Ni kreskadu!</p> - -<hr class="short" /> -<p class="pagenum">109</p> - -<p><i>La Universitato Londona</i> kaj la <i>Teachers’ Guild</i> faras libertempan -kurson de Julio 18 ĝis Aŭgusto 12, kaj la Sekretario deziras ke mi -anoncu jene.</p> - -<p>Tiuj studentoj, kiuj ne povos ĉeesti antaŭ la fino de Julio, povos -partopreni je la dua periodo da du semajnoj, kaj por tiuj ĉi oni -donos pluajn klasojn. La Kurso traktos pri la Elparolado kaj -Kunmetado de la Angla lingvo; La Fonetikoj de Moderna Angla; Moderna -Angla literaturo; Sistemoj por la instruado de modernaj lingvoj; kaj -paroladoj pri Angla edukado kaj institucioj. Abonpago dum la tuta -monato, £2 (50 frankoj). Dum la lasta du semajnoj, £1. Oni esperas -ke multe da alilanduloj ĉeestos. Por pluaj sciigoj, skribu al -<i>Director of the Holiday Course for Foreigners, University of London, -South Kensington, S.W.</i></p> - -<p>Bedaŭrinde ne estos Esperanta kurso tiun ĉi jaron kaj la sciigo de -la Diĵona Universitato devas esti multe pli interesa por la -Esperantistaro. Tie ĉi, Profesoro Lambert donos Esperantan kurson de -Julio 1 ĝis 31 Oktobro. Abonpago, je la kvar monatoj (ĉiuj temoj), -£2 (50 fr.) 30 fr. po ses semajnoj. Esperantistaj studentoj povas -esti certaj, ke ili trovos en Diĵono plej koran Esperantistan -akcepton. Oni konsilas, ke ili kunportu kun ili siajn bicikletojn, -ĉar la ĉirkaŭaĵoj estas tre belaj, kaj la vojoj tre taŭgaj. Por -ilustrita broŝuro priskribanta la tutan kurson, skribu al <i>Sro. -Lambert, Profesoro ĉe la Universitato, Dijon, France</i>.</p> - -<p>La Redaktoro esperas, ke kelkaj Anglaj kunbatalantoj partoprenos je -tiu ĉi kurso, kiu estas la unua libertempa kurso enhavanta -instruadon de Esperanto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La dua numero de la <i>Internacia Scienca Revuo</i> siatempe aperis, kaj -enhavas longan artikolon pri la <i>N Radioj</i>, kaj valorajn raportojn -pri la lastaj medicinaj progresoj kaj fizikaj Sciencoj. Tiu ĉi -Gazeto vere estas tre grava ilo, kaj ni esperas, ke ĝi ricevos la -apogon, kiun ĝi meritas. La kosto de specimeno de la unua aŭ dua -numero, kune kun propaganda folieto en Angla kaj Esperanto estas sep -pencoj afranke.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La Ilustrita Poŝtkarto povas esti amiko je nia afero, sed ankaŭ, se -oni ne zorgos, ĝi fariĝos malamiko. Eble estos utile tie ĉi doni -kelkajn sciigojn pri la sendo de tiuj ĉi.</p> - -<p>Oni neniam devas meti la poŝtsignon sur la ilustrita flanko, sed ĝi -devas esti samflanke kun la adreso. Se oni alie faras, la ricevanto -devos pagi pluan 30 centimojn.</p> - -<p>Kaj, se oni deziras sendi la poŝtkarton duonpreze, oni devas -elstreki la vortojn <i>Carte Postale</i>, kaj anstataŭi "<i>presaĵo</i>, aŭ -<i lang="fr">Imprimé</i>." Kaj oni ne devas skribi plu ol la adreso, kaj la nomo de -la sendanto, kaj, eble, la dato. Tiam la kosto nur estas 5 centimoj -(one halfpenny).</p> - -<hr class="short" /> - -<p><span class="sc">Karaj Samideanoj</span>,—Kun la intenco fari de ili donacon al nia -estimata Majstro, Doktoro Zamenhof, mi petegas, ke vi aminde sendu al -mi neilustritan poŝtkarton enhavante la sekvantan Kredon:—</p> - -<p>"Mi sincere kredas ke Esperanto estas la sola solvo de tre grava -problemo de la Homaro: helpanta ŝlosillingvo; kaj mi ĉiam rigardos -ĝian absolutan netuŝeblecon, kiel la simbolo de nia forteco -kontraŭ atakoj kaj malamikoj de nia verko."</p> - -<p>Kaj aldonu vian nomon kaj adreson.</p> - -<p>Tiam, kiam mi ricevis almenaŭ kvincent da tiuj p.k. mi, antaŭ sendi -ilin al la Estro, presigos libreton enhavantan la superan kredon kaj -la nomojn kaj adresojn de aliĝantoj.</p> - -<p>La kosto de la libreto estos sciigata pli malfrue al personoj kiuj -deziras ĝin aĉeti.</p> - -<p>Mi ankaŭ esperas ke tiuj, kiuj deziras korespondadi pri iaj temoj -kun niaj kungrupanoj Trinidade bonvolos skribi al mi.—Fidele via,</p> - -<p class="far_sig"><span class="sc">G. O. Messerly</span>,<br /> - Port of Spain, Trinidad, B.W.I.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Turistoj, kiuj deziras veni Riolunaton, devos sin turni al Grafo -Albert Gallois, Sekretario de la Grupo, Riolunato, Prov. de Modena. -Italujo. Grafo Gallois ankaŭ estas la Redaktoro de la monata Itala -Organo <i>L’Esperantista</i> (jarabono 4 frankoj).</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La Rondiranto de Aprilo enhavas tre interesan skizon de vojaĝo en -Montenegro. Oni devas gratuli Sinjoron Kolovrat Ĉervinski pri sia -vojaĝo en tiu ĉi preskaŭ nekonata lando.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Alice in Wonderland estas mirinda libro, kaj la ideo falis en la -kapon de fervora apoganto ke estus tre bona ideo ĝin traduki en -Esperanto. Kompreneble, oni devos ŝanĝi multe da la ŝercoj, kaj -tiel plu, sed mi esperas ke ĉiuj, kiuj povas sendi kelkajn pecetojn, -Esperantajn ŝercojn, kaj aliajn taŭgaĵojn, tiel faros kiel eble -plej baldaŭ.</p> - -<p>La Rev. R. A. Davis, Broxwood, Pembridge, Herefordshire, afable -klopodas pri tiu ĉi malfacila afero, kaj espereble, se Esperantistoj -kunlaborados, nia literaturo gajnos novan, kaj tre indan verkon.</p> - -<p class="far_sig sc">La Redaktoro.</p> -</div> - - -<div id="est1-7-15" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">110</p> -<h3>EL HINDUJO.</h3> - - -<p class="far_sig"><span class="sc">Singribari Hât, P.O., Assam</span>,<br /> - <i>Feb. 27, 1904</i>.</p> - -<p class="sc">Kara Sinjoro,—</p> - -<p>Ĝis nun mi ne havis libertempon sufiĉan por skribi al vi longan -leteron. Sed sendube vi tion facile komprenos, ĉar tia ĉi vivo -estas tuta ŝanĝo, kaj mi sentas, ke mi loĝas en alia mondo.</p> - -<p>Ni lasis Londonon en malvarmega blovado kaj pluvo. La vetero estis -vere vintro. Dum la sekvantaj tagoj, vojaĝantoj restis en siaj -kajutoj, dume la flava vizaĝa reĝo super ĉiuj reĝis. Tamen, post -kvar tagoj, la minacaj nuboj estis anstataŭata de la varma sunbrilo -kaj la frenezaj ventoj de ĝentilaj blovetoj. La cetervojaĝo estis -kvieta kaj ĝojinda, krom en la Ruĝa Maro, kie la suno estis -senplezure varmega. Ni pasigis du tagojn en la Kanalo Sueza, pri kiu -mi fariĝis tre interesata. Ĝiaj sepdek mejloj estas tranĉitaj tra -la nudema sabla Arabdezerto. Ni vidis kelkajn kamelarojn kaj unu aŭ -du vilaĝojn de sunsekita koto, ĉirkaŭita de daktilujoj. Kaj, -starante sur la promenejo de la granda mariranta ŝipo, dum la -vidaĵo estis limata ĉiuflanke de la eternaj sabloj, mi vere sentis -ke ni estis senrajtuloj en tia ejo.</p> - -<p>Je la 4 Februaro ni alvenis ĉe Kalkuto, kie mi loĝis du tagoj, tre -okupita de la aĉetado de taŭgaj vestoj kaj litkovriloj: tie ankaŭ -mi unue ekdormis en moskito kurtenoj.</p> - -<p>Tie ĉi mi vizitis Sinjoron P., kies adreson vi donis al mi, kaj vi -estos interesata scii ke li estas Hindo, kaj ankaŭ instruisto. Li -esperas akiri la lingvon mem, kaj fine instrui siajn Hindajn -lernantojn. Mi penos lin teni je lia parolo per korespondado.</p> - -<p>Post maltrankvila veturo, nokte, en vagonaro al Goalundo, mi suriris -sur riveran vaporŝipon, kiu faris zorgindan vojaĝon de kvar tagoj -per la Brahmaputra Riverego; ĝi multefoje surkuris sur subakvajn -sablaĵojn, kaj unufoje estis tiamaniere tenata dum dudek horoj, kiam -du aliaj ŝipoj alvenis kaj, tirante, liberigis ĝin. Mi ŝiplasis -ĉe Rangamatti Ghat meznokte: la ejo estis plena je Hindoj kaj -Asamanoj, sed neniu estis tie por renkonti aŭ helpi min, kaj tre -malkonvene estis zorgi mian pakaĵon. Mi pasigis la nokton en -proksima neokupata Bungalo, kie mi fariĝis manĝaĵo de la moskitoj. -Matene mi eltrovis, ke elefanto min atendis. Li ĵus estis leviĝinta -el la longa herbo, kaj lia atentisto estis senpolviganta lian dorson.</p> - -<p>Tiam sekvis tre skuega, tre polvega, kaj tre varmega rajdo kvindek -kvar mejlojn longe, kiuj okupis <i>tri tagojn</i>. Ĉiunokte mi loĝis ĉe -iu plantisto, ĉar la kutimo en Asamo inter Eŭropanoj estas—<i>Via -domo pro ĉiu, kaj ĉies domo pro vi!</i></p> - -<p>Estas kvar aliaj Eŭropanoj sur la Ĝardeno, kaj ĉiu loĝas en -aparta bungalo. Estas pli ol kvarmiloj da Kulioj (Coolies). En unu -tago mi vizitas kelkcentojn da preskaŭ nudaj ĉokoladkolorajn -virojn. Multaj ligas sian longan haron poste, simila al virino, kaj -siaj koloj estas ĉirkaŭataj de koljuveloj. Mi trovas grandan -malfacilecon lerni ilian lingvon, ĉar estas tia malkomprenebla -miksaĵo de Asama, Bengala kaj Kaĉara, treege distranĉita; kaj -malfeliĉe, neniu el miaj kolegoj povas ŝpari la tempon por instrui -min. Sed estas mirinde kiel neceseco agemigas onies pensilon, kaj mi -jam akiris sufiĉe pro mia nuna postulo.</p> - -<p>Nia ĝardeno estas du mejloj longe kaj unu mejlo larĝe. Ĝi estas -limata de la dika arbarego (Ĵunglo) kiu senrompe atingas al la -proksimaj Himalajaj Montegoj, kaj kiu estas enloĝata de multaj -sovaĝaj bestoj, precipe ursoj, elefantoj, tigroj kaj leopardoj, kiuj -ofte eraras en la ĝardenon por ataki la laboristojn.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Nune la vetero estas perfekta, sed, kompreneble, dum la pluvado, kiu -komenciĝas en Majo, estos tute malsama. Mi sendas al vi kelkajn -foliojn de mirinda ruĝa arbo, kiu kreskas en la ĝardeno.</p> - -<p>Adiaŭ, mia estiminda amiko.</p> - -<p class="near_sig">Via sincere,<br /> - <span class="sc">A. T. Simper</span>.</p> -</div> - - -<div id="est1-7-16" class="proverbs" lang="eo"> - -<h3>HINDAJ PROVERBOJ.</h3> - - -<p>"Maljuna Sinjoro Howell" priskribas la elementaĵojn de rava proverbo -esti: <i>Senco, Mallongeco, Salo.</i> Je tiuj ĉi, kaj precipe je la -<i>Salo</i>, la Hindoj superas sin mem. Kompreneble, inter la miloj da -proverboj Hindaj, devas esti multaj, kiuj ne alvokas la okcidentan -spiriton, sed, por montri kiel lerte ili esprimigas siajn ideojn, mi -citas tiujn ĉi malmultajn specimenojn.</p> - -<p>(1). Ĉu la tranĉilo falas sur la melonon, aŭ ĉu la melono falas -sur la tranĉilon, estas same. La melono estas tranĉata.</p> - -<p>(2). Oni ne povas vidi Paradizon sen morti.</p> - -<p>(3). Kiu forgesas matene, sed memoras vespere, ne nomiĝas forgesulo.</p> - -<p>(4). Se homo ridas, li ridas je alioj; se homo ploras, li ploras je -si mem.</p> - -<p>(5). Dorno eniras riĉulon, kaj miloj kuras lin helpi: Malriĉulo -falas de alta monto, kaj neniu proksimiĝas je li.</p> - -<p class="near_sig">(8276).</p> -</div> - - -<div id="est1-7-17" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">111</p> -<h3>PRI LA DORMA-MALSANECO.</h3> - -<p class="center">Tradukita de P.H.</p> - - - -<p>Dorma-malsaneco, kies kaŭzo longe restis nesolvebla problemo, fine -cedis sian sekreton, dank’ al la laboradoj de Lt.-Kolonelo Bruce, -Doktoro Nabarro kaj Kapitano Greig.</p> - -<p>Ili uzis la eltrovon de Doktoro Castellani, ke malgrandega -sangparazito, nomita "trupanosom’o" ĉeestis en la cerebrospina -fluaĵo de iaj malsanuloj, suferantoj de tiu ĉi malsaneco, kaj kiu -eltrovis, ke tiu ĉi parazito kaŭzas la dorman malsanecon, same kiel -kulo kaŭzas malarion.</p> - -<p>Mallonga priskribo pri la simptomoj de dorma-malsaneco eble estus -interesa.</p> - -<p>Apatio kaj senvigleco multege aperas. La suferantoj havas grandegan -manĝbezonon, kaj ofte petegas manĝaĵojn, kiam ili estas tiel -malfortaj kaj dormemaj, ke ili ne povas manĝi. Aliaj vere fariĝas -marŝantaj skeletoj, kaj aliaj akvoŝveliĝas.</p> - -<p>Muskola tremado kaŭzas haltantan iradon. Poste, ili kuŝas en -profunda letargio. Ŝvelo de la limfaj glandoj estas ofta simptomo, -kaj kelkaj kuracistoj opinias ke tiu igas la malsanecon. Ili tial -eltranĉas la ŝvelitan glandon. La dormemo ŝajne ne estas vera -dormo, sed letargio, kiu rigidigas la kapablon. Efektive oni dubas, -ĉu la suferanto dormas tiom, kiom li dormus dum saneco. Multoj -mortas dum varmega febro, sed egala numero mortas kiam la temperaturo -estas subnormala.</p> - -<p>Morto estas la neevitebla fino de tiu ĉi terura malsaneco, kaj -okazas jen post malmultaj monatoj, jen post du aŭ tri jaroj. Ĉiu -suferanto de dorma-malsaneco ekzamenita de la supre nomitaj sinjoroj -evidentigis la ĉeestadon de la trupanosam’o en la cerebrospina -fluaĵo. Oni ne povas ĝin trovi en tiu de landanoj, kiuj ne suferas -de tiu ĉi malsaneco.</p> - -<p>Tamen oni trovis trupanosom’ojn en la sango de dudek ok procent da -landanoj loĝantaj en la dorma-malsaneca kvartalo; sed neniam -aliloke.</p> - -<p>Oni kredas ke tiaj personoj kredinde ekmalsaniĝis.</p> - -<p>Gravaj simptomoj ne aperas ĝis la parazito eniras la cerebrospinan -fluaĵon.</p> - -<p>Tiu ĉi malsaneco ne similas je malario, ĉar ĝi ne kuraciĝas per -kinino. Oni nun ne dubas ke la <i>cici muŝo</i> (tsetse, <i>glossina -palpalis</i>), sangsuĉanta muŝo, transportas la malsanon de persono al -persono, same kiel la mikrobo malaria (<i>plasmodium malariae</i>) faras. -La sekvanta eksperimento pruvas la rolon, kiun la cici ludas en tiu -ĉi afero.</p> - -<p>Multe da tiuj ĉi muŝoj sin regalis sur dorma malsana suferanto. Tiu -ĉi ŝajne ne sentis iliajn pikojn. Ili tiam estis portataj al sana -simio, kiu baldaŭ malsaniĝis, kaj fine mortis, montrante la -kutimajn simptomojn. Oni ankaŭ trovis en lia sango kaj cerebrospina -fluaĵo la trupasonon’ojn. Oni trovis la saman rezultaton post kiam -oni estis enŝpruciginta aŭ la sangon, aŭ la fluaĵon de la -malsanulo en la simion.</p> -</div> - - -<div id="est1-7-18" class="article" lang="eo"> -<h3>LA POSTENO DE ROBBIE.</h3> - - -<p>La korteto havis tre militan vidiĝon. Tie estis soldatoj kun -bataliloj, oficiro kun ligna glavo, fiera knabo kun standardo tro -granda por li, kaj <i>bando da muzikistoj</i> kiu furioze batadis gaje -pentritan tamburon.</p> - -<p>Nur malgranda Robbie malĝoje sidis sur la ŝtupoj, kaj rigardis. -Perfida peceto da glaso kripligis lian piedon, kaj li ne povis marŝi -tiel rapide, kiel la militistaro. "Mi ne povas ion fari," li diris -ĉagrenege. "Jes, vi povas," respondis Kapitano Fred, "vi povas -ekkrii <i>Hura</i>! Kiam ni preteriras." La knabeto do gardis sian -postenon, observante tutan la marŝadon kaj remarŝadon. Ofte la roto -iris aliloken, sed li neniam mankis svingi sian ĉapeton, kaj levi -sian fajfan aplaŭdon, kiam ili trapasis.</p> - -<p>Robbie estas la vera heroo. Ne estas facile ekkrii "<i>Hura</i>" pro tiuj, -kiuj povas antaŭeniri kiam ni estas devigitaj halti; ne estas facile -forgesi nian propran malkontentigon, kaj aplaŭdegi tiujn, kiuj faras -tion, kion ni deziras, sed ne povas, fari; ne estas facile ĝoji je -la sukceso de tiuj, kiuj posedas la lokon, kiun ni deziras okupi.</p> - -<p>Nur granda koro povas stari aparte, kaj ekkrii "<i>Hura</i>" kiam la aliaj -preteriras.</p> - -<p class="far_sig"><i>Tradukita de</i> <span class="sc">C. S. Bicknell</span>.</p> -</div> - - -<div id="est1-7-19" class="article" lang="eo"> -<h3>LA STRABULINO.</h3> - - -<p>Ĉu vi ne opinias, ke oni povas ĝuste nomi la sekvantan anekdoton -<i>Antikva Historio</i>, ĉar maljuna Franca Sinjorino rakontis ĝin al mi -antaŭ sesdek jaroj!</p> - -<p>Ĝi okazis en Francujo, dum periodo de politika tumultego kaj -maltrankvileco. Neniu sciis kion atendi.</p> - -<p>Sinjorino altranga, iom sciema, sed kiu estis ankaŭ malfeliĉe -strabulino, renkontis, je vesperkunveno, politikiston. Ŝi komencis -lin demandi pri tiu ĉi kaj pri tiu afero, esperante tiamaniere -eltrovi kelkajn ŝtatajn sekretojn.</p> - -<p>La diplomato ĝentile, sed artifike, respondis, kaj la sinjorino -gajnis nenion.</p> - -<p>Fine, ŝi koleriĝis, kaj ekkriis: Nu, diru al mi, mi petas, kiel -iras la politikoj?</p> - -<p>La ministro tuj respondis: Tiel, kiel vi <i>vidas</i>, Sinjorino, <i>tre -malrekte</i>.</p> - -<p class="near_sig sc">E. J. Catt.</p> - -<hr class="short" /> - -<p id="lerta2">En malgranda Irlanda urbeto antaŭ nelonge troviĝis pastro, kiam -ĉiam predikis, ke ni devas ami niajn malamikojn. Unufojon, dum li -estis iranta preĝejon, li renkontis ebriulon, kaj diris: "Ĉu vi ne -scias ke la vino estas via malamiko?" "Jes," li respondis, "sed ĉu -vi ne predikas ke ni devas ami niajn malamikojn?" Tiu ĉi estas vera, -sed mi ne diris ke vi devas ilin gluti.—<span class="sc">P. de B.</span></p> -</div> - -<div id="est1-7-20" class="letters"> -<p class="pagenum">112</p> -<h3>CORRESPONDENCE NOTES.</h3> - - -<p>In reply to numerous inquirers, I regret to state that the Edition of -the First Number is exhausted. Intending subscribers can commence -with No. 2, or any succeeding issue.</p> - -<p>If they will let me know what price they are prepared to pay for the -first number, I will try and buy some in.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>How to tell the time in Esperantoland. This is a troublesome matter, -for two systems are in vogue, the German and the English. I was -surprised to find that French Esperantists generally use the former, -and, instead of saying <i>la kvar kaj duono</i>, for <i>half past four</i>, -they say <i>la duono de la kvina</i>, <i>the half of the fifth hour</i>. We -English must take care to remember this peculiarity, or we shall get -into trouble.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The difference between <i>Ĉia</i> and <i>Ĉiu</i> is as follows: Ĉia means -<i>all sorts of</i>, whereas Ĉiu simply means <i>all</i>, without regard to -kind. The same rule applies to Tiu, Tia; Kiu, Kia.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>C.G.S.M. proposes that a column should be printed each month, in -which the roots and affixes are divided by hyphens. If other readers -will send the same request a trial shall be made.</p> - -<p>But readers of <span class="sc">The Esperantist</span> have generally got beyond the -<i>hyphen stage</i>, surely.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>I have to thank H.W.R., of Ipswich, for the following ingenious -method of remembering those difficult correlative words <i>Ia</i>, <i>Tia</i>, -<i>Ĉia</i>, <i>Nenia</i>, and the like, on pages 42 and 43 of the Textbook. As -there can be no Royal Road to learning, such devices as these are -most useful as aids to the memory.</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">This is R.’s epitome,</span> - <span class="i0">Pages forty-two and three.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0"><i>I-</i>, <i>Ĉi-</i>, <i>Ki-</i>, <i>Neni-</i>, and <i>Ti-</i>,</span> - <span class="i0">Then add <i>-a</i> for <i>Quality</i>.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0"><i>-al</i> for <i>Motive</i>, <i>-am</i> for <i>Time</i>;</span> - <span class="i0"><i>-e</i> for <i>Place</i>, excuse the rhyme.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0"><i>Manner-el</i>; <i>Possession-es</i>;</span> - <span class="i0">Which must always sound like face.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0"><i>Thing</i> add-<i>o</i>; <i>-om Quantity</i>,</span> - <span class="i0"><i>Person-u</i>, should always be.</span></div> -</div> - -<hr class="short" /> - -<p>Mr. C. W. T. Reeve, 63, Effingham Road, Lee, Kent, is arranging an -Esperantist party for Boulogne this Whitsuntide. Will those desirous -of joining kindly write at once? Mr. Reeve also wishes to join with -fellow Esperantists in walking excursions on Sundays.</p> -</div> - - -<div id="est1-7-21" class="article" lang="eo"> -<h3>MAJTAGO.</h3> - -<p class="center">Originale verkita de E. A. Lawrence.</p> - - -<p>Tiu, kiu volas vidi la unuan tagon de Majo tiel, kiel festita antaŭe -ĉie en Anglujo, devas iri al Knutsford, beleta, stranga urbeto en -Cheshire, kie, malfeliĉe, ĝia grandega najbaro, Manchester, baldaŭ -ensorbigos ĝin. Tie loĝis la du "Cranford" fratinoj, tie oni -ankoraŭ montras la lokon, kie herbmanĝis la bovino, vestita en tuko -de sia mastrino, post ke ĝi estis falinta en kalkfoson!</p> - -<p>Knutsford prenas sian nomon de Knuto, Reĝo de Danujo, kiu ankaŭ -fariĝis Reĝo de Anglujo.</p> - -<p>Foje li ĝin trapasis, kaj renkontis novedzinon, kiu transiris la -rivereton. La piedoj de lia ĉevalo disĵetis iom da sablo sur sia -vesto: de tiu ĉi tempo, Knutsfordanoj havas strangan kutimon, ili -disĵetas sablon antaŭ la pordo de novedzinoj.</p> - -<p>En la bela komunejo de la vilaĝo oni aranĝas la Majtagaj Ludoj.</p> - -<p>La unua afero estas elekti Reĝinon; kaj mi pensas, ke ne ŝia -boneco, sed ŝia beleco estas la ĉefa penso. Alta stango estas tie -ĉi starigata kaj, kun multe da ceremonioj, estas ornamata de floroj -kaj rubandoj.</p> - -<p>Tiam, en granda procesio, venas la reĝino, blanke vestita, sia -sekvantaro estante Maid Marian, Robin Hood, Little John, Friar Tuck, -kaj aliaj personoj el la antikva Angla fablaro.</p> - -<p>Estas ankaŭ la Drako, kaj la "Morris" danculoj. La Reĝino sidiĝas -sur sia ornamita trono kaj kroniĝas. Nun sur la herbo, oni gaje -dancas ludas, trinkadas, kaj manĝadas.</p> - -<p>La lokaj eminentuloj venas por vidi, kaj donacas la premiojn. Se la -vetero estas bela, la vidaĵo multe plaĉas, sed, alie, estas mizera -afero!</p> - -<p>Londono mem havas sian Majan Reĝinon. En Walworth, frue matene, je -la unua tago de la Maja monato, knabino estas elektita Reĝino. Ŝia -aĝo devas esti ĉirkaŭ dek tri, kaj ŝi devas esti la plej bona el -ŝia lernejo. Ŝia trono estas en ĉambro, ne sur la herbo. Sed -ankaŭ ŝi havas grandan procesion, kaj ŝia veturilo tiriĝas de la -plej bela azeno de la ĉirkaŭaĵoj. La soldatetoj, nomataj The Boys’ -Brigade fariĝas ŝia gardistaro.</p> - -<p>Vere la tago estas tago ĝojega.</p> - -<p>Mi ankaŭ memoras, ke kiam mi estis infanino, mi vidis en la -ĉirkaŭaĵo de Londono, "Jack-in-the-Green," viro veturante en speco -da kaĝo, de herboj kaj floroj kovrata. Jack dancis antaŭ mi, kaj -miaj gepatroj opinias, ke li ŝtelis mian pupon, ĉar oni trovis min -ekkriantan: "Mian pupon! Malbona verda viro, mian pupon!"</p> - -<p>Sed nunatempe ni ĉiam vidas la vilaĝajn infanojn marŝantajn sur la -vojo, portantajn bastonojn florornamitajn, kiuj ofte estas tre -beletaj. Ili ankaŭ tiam kantas malnovajn infanajn kantojn.</p> -</div> - -</body> -</html> diff --git a/38240-h/vol1/e08.htm b/38240-h/vol1/e08.htm deleted file mode 100644 index 54405bf..0000000 --- a/38240-h/vol1/e08.htm +++ /dev/null @@ -1,2017 +0,0 @@ -<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN" - "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd"> -<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en"> -<head> -<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" /> -<title>The Esperantist, Vol. 1, No. 8 | Project Gutenberg</title> -<style type="text/css"> - -body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;} -div.titlepage {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;} -h3 {text-align: center; font-size: 1.2em; margin-bottom: 2em;} -.pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right; font-style: normal; color: silver; background-color: inherit;} -body > div {clear:both; padding-top: 4em;} -ul li {list-style-type: none;} -.center {text-align: center;} -div.sec-list ul li, div.notice ul li {padding-left: 2em; text-indent:-2em;} -.left {width:46%; float:left; clear:none;} -.right {width:46%; float:right; clear:none;} -em.u {font-style:normal; text-decoration: underline;} -.poem-header {text-align: left; margin-left: 2em; font-size: 110%;} -hr.short {width: 20%;} -.far_sig {text-align: right; margin: 0.5em 2em 0.5em auto;} -.near_sig {text-align: left; margin: 0.5em auto 0.5em 4em;} -.sc {font-variant: small-caps; font-style: normal;} -.sup {vertical-align: 20%;} -.border {border:solid; padding: 0.8em;} -td.numb {text-align: right; vertical-align: top; padding: 0.3em 1em;} -p.speaker {float: left; font-variant: small-caps; margin: 0 0 0 -6.5em;} -p.speaker i {font-variant: normal;} -div.dialogo {padding-left:6.5em; margin-top: 0.5em;} - .verse {margin: 1em 0em 0em 5%; text-align: left; } - .stanza {margin-top: 1em; margin-bottom: 0em;} - span.i0 {display: block; margin-left: 0em;} - span.m2 {display: block; margin-left: 3em;} - span.m3 {display: block; margin-left: 6em;} - span.m4 {display: block; margin-left: 9em;} - span.m5 {display: block; margin-left: 11em;} - -a:link {color:blue; text-decoration:none} -a:visited {color:blue; text-decoration:none} -a:hover {color:red} - -</style> -</head> - -<body> -<p class="center"><a href="../38240-h.htm#est1-index">Back to Vol. I index.</a></p> -<div id="est1-8-1" class="border titlepage"> -<p style="font-size:80%;">SINGLE COPIES PRICE FOURPENCE NET.</p> - -<p style="float:left;width:15%;"><i>No. 8.</i></p> - -<p style="float:right;width:15%;"><i>Junio, 1904.</i></p> - -<h1>THE<br /> - ESPERANTIST</h1> - -<p>La Esperanta Gazeto por la<br /> -Propagandado de la Internacia Lingvo.</p> - -<p style="font-size:80%;">Edited by H. BOLINGBROKE MUDIE.</p> - -<p>ANNUAL SUBSCRIPTION: 3/- (4 francs; 1½ roubles; 75 cents).</p> - -<p style="font-size:80%;">Published by THE LONDON ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, -W.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-8-2" class="left border"> -<h4 style="text-align:center">CONTENTS.</h4> - -<table> -<tr><th></th><th>Page</th></tr> - -<tr><td><a href="#est1-8-8" class="sc">Editor’s Notes</a></td><td class="numb">113-114</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-8-9" class="sc">Esperanto and Teaching</a> (Professor Carlo Bourlet) -</td><td class="numb">115-117</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-8-12" class="sc">Adventure of Count Fathom</a> (translated by D. H. Lambert) -</td><td class="numb">118-119</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-8-13" class="sc">Naughty Eppie</a> (translated by G. C. Law)</td><td class="numb">119</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-8-14" class="sc">The Holy Fire</a> (Edward Metcalfe, M.A. Oxon.)</td><td class="numb">120-121</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-8-16" class="sc">Logic and Instinct</a> (Ben Elmy)</td><td class="numb">122-123</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-8-17" class="sc">The Birthplace</a> (Paul Mathews, M.A.)</td><td class="numb">123</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-8-18" class="sc">The Tempest</a>, continued (translated by A. Motteau)</td><td class="numb">124</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-8-19" class="sc">Back to the Mountains</a> (Clarence Bicknell)</td><td class="numb">125</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-8-22" class="sc">Correspondence Page</a></td><td class="numb">126</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-8-24" class="sc">A Welsh Tale</a> (E.W.)</td><td class="numb">127</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-8-25" class="sc">Sundry Items of Interest</a></td><td class="numb">128</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-8-23" class="sc">Instinct or Intelligence.</a> A further Proof (by O.W., 7,074) - </td><td class="numb">128</td></tr> -</table> -</div> - - -<div id="est1-8-3" class="sec-list right border"> - -<p>FOR FREE PARTICULARS write to<br /> - the HON. SECRETARIES of<br /> - ESPERANTO SOCIETIES at</p> -<ul> -<li>CORBRIDGE-ON-TYNE, M. V. Lotinga, Esq.,<br /> - Trinity Terrace.</li> - -<li>DUBLIN, C. Fournier, Esq.,<br /> - Celtic Association, St. Stephen’s Green.</li> - -<li>EDINBURGH, Miss Tweedie, M.A.,<br /> - 2, Spence Street.</li> - -<li>GLASGOW, J. Hunter, Esq.,<br /> - 138, Darnley Street, Pollokshields.</li> - -<li>HUDDERSFIELD, G. H. Taylor, Esq.,<br /> - 13, Birkly Hall Road.</li> - -<li>KEIGHLEY, J. Ellis, Esq.,<br /> - Compton Buildings, Bow Street.</li> - -<li>LEEDS, J. E. Wyms, Esq.,<br /> - 2, Marlbro’ Grove.</li> - -<li>PORTSMOUTH, Dr. Greenwood,<br /> - 182, Queen’s Road.</li> - -<li>NEWCASTLE, H. W. Clephan, Esq.,<br /> - 3, Cotfield Terrace, Gateshead.</li> - -<li>PLYMOUTH, J. A. Thill, Esq.,<br /> - 6, Barton Crescent, Mannamead.</li> - -<li>ST. ANDREW’S, J. T. Haxton, Esq.,<br /> - 133, South Street.</li> - -<li>TYNEMOUTH, Alan F. Davidson, Esq.,<br /> - 26, Park Crescent, N. Shields.</li> - -<li>WIMBLEDON, W. Inge, Esq.,<br /> - Spencer College, Wimbledon.</li> -</ul> - -<p>N.B.—It is earnestly hoped that gentlemen who are willing to form -local groups will communicate with the Hon. Sec., Esperanto Club, who -will do all in his power to assist them in the work.</p> -</div> - - -<div id="est1-8-4" class="reklamo" style="text-align:center;"> -<div class="left"> -<h4>The Remington</h4> - -<p>THE <em class="u">UNIVERSAL</em> TYPEWRITER.</p> - -<p>Just think of it!</p> - -<p>THE INTERNATIONAL MACHINE.</p> - -<p><i>Unbound by ties of nationality:<br /> - -The common bond of union of all civilised peoples.</i></p> - -<p>The Remington can be supplied fitted for Esperanto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>THE REMINGTON TYPEWRITER COMPANY,<br /> -100, Gracechurch St., London, E.C.</p> -</div> - -<div class="right" lang="eo"> - -<h4>La Remington</h4> - -<p>LA <em class="u">UNIVERSALA</em> SKRIBMAŜINO.</p> - -<p>Pripensu je tio!</p> - -<p>LA INTERNACIA MAŜINO.</p> - -<p><i>Tute liberiĝita de naciaj ligiloj:<br /> - -La Komuna unuigilo por ĉiuj civilizitaj popoloj.</i></p> - -<p>La Remington estos liverita kun Esperantaj presliteroj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>LA REMINGTON TYPEWRITER KOMPANIO,<br /> -100, Gracechurch St., Londono, E.C.</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-8-5" class="reklamo"> - -<h3 style="font-size:150%;text-decoration:underline;">Internacia Scienca Revuo.</h3> - -<p class="sc center">The Latest Proof of our Progress.</p> - -<p class="center">All should send to the Hon. Secretary, Esperanto Club, for a Specimen -Copy of this splendid monthly.</p> - -<p class="center"><b>Price 7d. post free.</b></p></div> - - -<div id="est1-8-6" class="notice" lang="eo"> -<h3>Adresareto de Personoj kiuj deziras Korespondadi.</h3> -<ul> -<li><span class="sc">T. Carr</span>, Esq., 45, High Street, Keighley, Yorks. -Interŝanĝos p-k. ilus. el ĉiuj landoj.</li> - -<li><span class="sc">H. G. Chevalier</span>, Esq., Post Office, Toronto, Canada. Ĉiam -respondos je p-k. skribitaj en Esperanto.</li> - -<li><span class="sc">M. Albert Claude</span>, Saudrupt, Meuse, France. Per ilus. p-k. -Kaj kun Gesamideanoj logantaj en Britaj kolonioj.</li> - -<li><span class="sc">Miss A. A. Cowan</span>, 30, Gauden Road, Clapham, London, S.W. -Letere aŭ p-k.’e kun alilandulinoj.</li> - -<li><span class="sc">Herbert Farnes</span>, Esq., 120, Crofton Park Road, Brockley, -London, S.E. Ilus. p-k.</li> - -<li><span class="sc">Arthur Gray</span>, Esq., 138, Bethune Road, Stamford Hill, London. - N. Pri Espo. kaj lingvoscienco. Ĉiam dankeme respondos.</li> - -<li><span class="sc">A. J. Hulme</span>, Esq., The White Studios, Castle Street, -Shrewsbury, England. Kun ĉiulandanoj pri arto kaj artmontrejoj.</li> - -<li><span class="sc">A. Jennings</span>, Esq., 15, Stavordale Road, Highbury, London, N. -Per vidaĵkartoj kun ĉiulandanoj.</li> - -<li><span class="sc">Herr Karl Klein</span>, 71 Friedrich Kaisergasse, Vienna XVI. -Vidaĵkartojn. Ĉiam respondos.</li> - -<li><span class="sc">M. Joseph Latenneur</span>, Oficejestro de la Financa Ministrejo, -204, Bvd. Raspail, Paris. Ilus. p-k.</li> - -<li><span class="sc">Miss Rose Price</span>, Klopstockstrasse 52, Berlin, N.W. -Interŝanĝos ilus. p-k. Kaj p-signojn.</li> - -<li><span class="sc">B. J. Rayner</span>, Esq., 138, Monega Road, Forest Gate, London, -E. Ilus. p-kartoj.</li> - -<li><span class="sc">A. d’Eduarté Smith</span>, Esq., 33, Rupert Street, Keighley, -Yorks. Ĉiam respondos je Esperantaj leteroj kaj p-kartoj.</li> - -<li><span class="sc">Sinjoro Ivan Ĉervenakov</span>, Bourgas, Bulgaria. Ilus. p-k. kun -alilanduloj.</li> - -<li><span class="sc">A. Sinclair</span>, Esq., 17, High Street, New Pitsligo, Scotland. -Interŝanĝos ilus. p-k. Kaj p-signojn.</li> - -<li><span class="sc">A. F. Whiteside</span>, Esq., Box 3847, Johannesburg, Transvaal, -S.A. Per ilus. p-k.</li> -</ul> -<p><b>La Kosto de la Enskribo Estas, 6d.</b> (70c. per poŝtsignoj).</p> -</div> - - -<div id="est1-8-7" class="banner border center"> -<p class="pagenum">113</p> - - -<h2 style="font-size:210%;">THE ESPERANTIST.</h2> - -<p>The Esperanto Gazette for the spread of the International Language.</p> - -<div style="float:left;padding-left:5%;font-size:80%;"> -<p style="padding-top:10%;padding-bottom:10%;">ABONPAGOJ ESTAS RICEVEBLAJ ĈE<br /> -SUBSCRIPTIONS SHOULD BE SENT TO</p></div> -<div style="float:right;padding-right:5%;font-size:80%;text-align:left;"> -<ul> - <li>The Hon. Sec., ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</li> - <li>AUSTRIA.—Sro. T. Cejka, Bystrice Hostyn, Moravia.</li> - <li>BELGIUM.—M. M. Seynaeve, 3, Rue de l’Avenir, Courtrai.</li> - <li>CANADA.—A. Saint Martin, Esq., 79, St. Christopher Street, Montreal.</li> - <li>FRANCE.—M. Paul Fruictier, Boulevard Arago 27, Paris.</li> - <li>GERMANY.—Doktoro Mybs, 68, Markt Strasse Altona, Elbe.</li> - <li>MALTA.—A. Agius, Esq., 92, Strada S. Gaetano, Hamrun.</li> - <li>RUSSIA.—G. B. Smith, Esq., 19, Wiborg Quay, St. Petersburg.</li> - <li>SWEDEN.—Sro. P. Ahlberg, 50, Döbelnsgatan, Stockholm.</li> - <li>TRINIDAD.—Geo. O. Messerly, Esq., Port of Spain.</li> -</ul> -</div> -<p style="clear:both;" lang="eo"><i>Nepresitajn manuskriptojn la Redakcio resendos se oni aldonis -poŝtsignon.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Alsendatajn artikolojn la Redakcio laŭ bezono korektos.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Oni povas sendi la abonpagon per poŝtsignoj, kiuj estas akceptataj -laŭvaloro.</i></p> - -<p style="float:left;padding-left:2em;">No. 8.</p> - -<p style="float:right;font-size:80%;text-align:left;">Subscription, 3s. Per Annum.<br /> -Single Copies, 4d. net.</p> - -<p>JUNIO, 1904.</p> -</div> - - -<div id="est1-8-8" class="article"> -<div class="left" lang="eo"> -<p>La Hon. Sek. de la London Esperanto Club multe bedaŭras, ke lia -amiko kaj kolego, S<span class="sup">ro</span> Howard, ne povos klopodadi pri la libraj -aferoj. Ĉiuj Esperantistoj ŝuldas al S<span class="sup">ro</span> Howard koregan -dankesprimon pro liaj sindonema laborego, kaj bedaŭros, ke liaj -nunaj devoj ne permesas ĝian adon.</p> - -<p>Estonte, oni devas sendi ĉiujn <i>librajn mendojn</i> al The Librarian, -London Esperanto Club, 41, Outer Temple, London, W.C., kaj ne al -Surbiton.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Karaj Legantoj, Salutojn!</p> - -<p>Se la maro estos estinta kompata, areto da Anglaj Esperantistoj estos -reveninta de mallonga forestado dum la Pentekostaj tagoj en Bulonjo.</p> - -<p>Mi vere devas danki Vin pro la multe da afablaj rimarkoj de la -skizeto pri mia libertempeto inter la Esperantistoj, kaj estas eble, -ke rakonto pri la Bulonja vizito ankaŭ interesos Vin. Estos do -artikoleto pri ĝi en la venonta Gazeto.</p> - -<p>Kiam mi ĝuis la Italan sunon, Esperanto gajnis novan apostolon, kies -verko jam vidiĝis en <i>La Esperanta Gazeto</i>. Estas certe, ke Vi ĉiuj -multe ŝatos la tre interesan kaj lertan tradukon el la <i>Aventuroj de -Grafo Ferdinando Fathom</i>, de S<span class="sup">ro</span> Lambert verkita. Kaj, kiam Vi -memoros, ke tiu ĉi klera verkisto nur aŭdis la nomon <i>Esperanto</i> -antaŭ ses semajnoj, Vi ĉi tie vidos ankoraŭ alian bonan reklamon -pri la mirinda facileco de la lingvo!</p> - -<p>Inter la multaj novaj aliĝintoj, kiujn ni ĉiutage gajnadas, estas -unu kiu intencas viziti la Ekspozicion S. Louisan. Kredeble li tie -vidos la Esperantan Sekcion, fondita de la Franca Societo, kaj -zorgata de S<span class="sup">ro</span> J. Constant, 4755, Maffitt Avenue, St. Louis.</p> - -<p class="pagenum">114</p> - -<p>Por tiu ĉi Ekspozicio oni presigis grandajn anoncpaperojn pri -Esperanto, kaj S<span class="sup">ro</span> Bourlet afable sendis al ni aron da ili en la -Angla lingvo presitan. Mi plezure sendos senpagan specimenon al ĉiu, -kiu promesos elmontri ĝin en konvena loko.</p> - -<p>Espereble tia Ekzpozicio en la Unuiĝitaj Ŝtatoj vekigos multe da -intereso. Esperanto jam ekprogresas tie, kaj fervora kunhelpanto, -<i>S<span class="sup">ro</span> J. Fogg Twombly, 34, Green Street, Brookline, Mass.</i>, prenis -sur sin la provizoran Sekretariecon. Ĉu ĉiuj Amerikaj amikoj -skribos al li, kaj kunlaborados?</p> - -<p>S<span class="sup">ro</span> Twombly komencis sian propagandon per nova plano. Ĉiam ni -vidas, ke la Amerikanoj sendas novajn ideojn al Eŭropo; ne vere? Li -sendis abonpagojn je <i>La Esperanta Gazeto</i> por ĉiuj la Amerikaj -Universitatoj, kaj kelkaj kolegioj. Tiel, inter la legantoj de tiuj -ĉi linioj troviĝas niaj kunbatalontoj, la Amerika Junularo.</p> - -<p><i>Ĉiam antaŭen!</i> estu via devizo. Ne permesu ke Eŭropo venkos sole -en tiu ĉi nobla afero!</p> - -<p>Lia plano memorigas al mi, ke kelkaj el Vi petis la sendadon de tiu -ĉi Gazeto al diversaj Urbaj Bibliotekoj. La propono estas tre -valora, sed, je la komenco de tia entrepreno, ne estas eble ĝin -alpreni. Mi do esperas, ke Vi, post kiam Vi gajnis la aprobon de la -Bibliotekestro, afable konsentos <i>aboni por la Biblioteko</i>. Por tiu -ĉi celo, oni akceptos duonpagon, t.e., jarabonon da du frankoj. Post -iom da tempo estos eble malpli ŝpareme donaci.</p> - -<p>Mi ankaŭ ricevis kelkajn petojn por pligrandigi aŭ plioftigi la -Gazeton. Sed ankaŭ tiu ĉi afero nuntempe estas neebla. Vere, se oni -memoras, ke antaŭ nur dudek monatoj, Esperanto estis kvazaŭ -nekonata nomo en Anglujo, kaj ke nun dum ok monatoj Anglujo posedas -sian propran Gazeton, oni ne devas plendi, ke ĝi enhavas nur dekses -paĝojn! La ekzisto mem de tia Gazeto, precipe apogita de Britaj -Verkantoj kaj Abonantoj, estas nekontraŭdirebla pruvo pri la -facileco kaj rapida progreso de la Internacia Lingvo: estas praktika -pripensinda pruvo.</p> - -<p>Ĉu Vi rimarkis la kovrilon de nia lasta kajero? Laŭ la petoj de -alilandaj amikoj, mi donis al la verdakovriletaĵo, Esperantan -baptonomon, kaj mi esperas, ke Vi, kiuj loĝas alilande, ĉiam nomos -tion ĉi <i>La Esperanta Gazeto</i>. Kiam mi aŭdis kritikojn pri <span class="sc">La -Esperantist</span> dum mia vojaĝo, ĉiam estis dube ĉu oni parolis -pri la Angla, Franca, aŭ Itala ĵurnalo.</p> - -<p>Mi plezure rimarkas ke, en <span class="sc">L’Espérantiste</span>, S<span class="sup">ro</span> de -Beaufront ankaŭ kondamnas tiujn, kiuj deziras elpensi siajn proprajn -alfabetojn. Kompreneble ĉiuj Esperantaj Redaktoroj same faros. Jam -en la Maja Numero sendis tiun kondamnon</p> - -<p class="far_sig sc">Via Redaktoro.</p> -</div> - -<div class="right"> -<p>The Hon. Sec. of the London Esperanto Club much regrets that his -friend and colleague, Mr. Howard, can no longer occupy himself with -the book department. All Esperantists owe Mr. Howard most hearty -thanks for his devoted labour, and will regret that his present -duties do not permit of its continuance.</p> - -<p>In the future <i>orders for books</i> should be sent to The Librarian, -London Esperanto Club, 41, Outer Temple, London, W.C., and not to -Surbiton.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Dear Readers, Greetings!</p> - -<p>Should the sea have been compassionate, a group of English -Esperantists will have returned from a short stay during Whitsuntide -in Boulogne.</p> - -<p>I really must thank you for the many kind remarks on the short sketch -of my holiday with the Esperantists, and it may be that a narrative -of the Boulogne visit will also interest you. A short article about -it will therefore appear in the coming Gazette.</p> - -<p>While I was enjoying Italian sunshine, Esperanto gained a new -apostle, whose work has already been seen in <span class="sc">The -Esperantist</span>. It is certain that you will greatly enjoy Mr. -Lambert’s interesting and able translation of <i>The Adventures of -Count Ferdinand Fathom</i>. And, when you recollect that this clever -writer only heard Esperanto’s name six weeks ago, you will see here -yet another good testimony as to the astonishing simplicity of the -language.</p> - -<p>Among the many new adherents we gain daily is one who intends -visiting the St. Louis Exhibition. He will probably see the Esperanto -Section there, founded by the French Society, and superintended by -Mr. J. Constant, 4755, Maffitt Avenue, St. Louis.</p> - -<p>Large Esperanto posters have been printed for this Exhibition, and M. -Bourlet has kindly sent a number of them printed in English. I will -gladly send a free specimen to everyone who will promise to exhibit -it in a suitable place.</p> - -<p>It is to be hoped that such an Exhibition in the United States will -arouse much interest. Esperanto already begins to make progress -there, and a devoted helper, <i>Mr. J. Fogg Twombly, 34, Green Street, -Brookline, Mass.</i>, has undertaken the provisional secretaryship. Will -all American friends write to, and work with, him?</p> - -<p>Mr. Twombly has commenced his propaganda on a new plan. We always -find that Americans send new ideas to Europe; is it not so? He sent -subscriptions for <span class="sc">The Esperantist</span> for all American -Universities, and some colleges. So, among the readers of these lines -are to be found our future comrades, the Youth of America.</p> - -<p><i>Ever forwards!</i> let your motto be. Do not allow Europe to conquer -alone in this noble cause!</p> - -<p>His plan reminds me that some of you have asked for this Gazette to -be sent regularly to sundry town libraries. The suggestion is a very -valuable one, but, at the beginning of such an enterprise, it is -impossible to adopt it. I, therefore, hope that, after you have -gained the approval of the librarian, you will kindly consent to send -a subscription for the library. For this purpose half will be -accepted, that is, an annual subscription of 1/6. A little later it -will be possible to give less sparingly.</p> - -<p>I have also received some requests to enlarge or more frequently -issue the Gazette. But this is also impracticable at present. Really, -if one recollects that twenty months ago Esperanto was practically a -name unknown in England, and that now for eight months England has -its own Gazette, one must not complain that it contains but sixteen -pages! The very existence of such a paper, principally supported by -British Contributors and Subscribers, is an incontrovertible proof of -the simplicity and rapid progress of the International Language: a -practical proof worthy of consideration.</p> - -<p>Did you observe the cover of the last number? In accordance with the -requests of foreign friends, I gave the little green-covered-one an -Esperanto name, and I hope that all of you who live in other lands -will call this <i>The Esperanto Gazette</i>. When I heard criticisms of -<span class="sc">La Esperantist</span> during my journey, it was ever doubtful -whether one referred to the English, French, or Italian journal.</p> - -<p>I note with pleasure that, in <span class="sc">L’Espérantiste</span>, M. de -Beaufront also condemns those who want to invent their own alphabet. -Naturally all Esperantist Editors will do likewise. This condemnation -had already been sent in the May Number by</p> - -<p class="far_sig sc">Your Editor.</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-8-9" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">115</p> -<h3>ESPERANTO KAJ PEDAGOGIO.</h3> - - -<p>(<i>Kiam ni kunpromenis sur la bela Kastelejo de Château Thierry, -Sinjoro Bourlet afablege cedis al mia peto, kaj promesis verki -artikolon por <span class="sc">The Esperantist</span> pri la suprenomita temo. Ni -ĉiuj ŝuldas koran dankon al nia eminenta kunbatalanto pro tiu ĉi -honoro.—Red.</i>).</p> - -<p><i>Kara Amiko, Jen estas la promesita artikolo. Mi ĝin skribis sur -miaj genuoj, sidante en arbareto sur altaĵo, inter rosmarenoj kaj -erikoj, en ombro de maraj pinoj kaj bastkverkoj.</i></p> - -<p><i>Sub miaj piedoj tute proksime la blua maro bruetis, kuretante sur la -flava sablo, la suno faris helajn rondetojn sur mia papero, kaj -ĉirkaŭ mi flirtis delikataj papilioj kaj zumantaj muŝoj. La muskoj -kaj herbetoj faris verdan tapiŝon, kiu estis kvazaŭa Esperanta -standardo, kiu inspiris min. La vekiĝo printempa de tiu belega -naturo igis min pensi pri la baldaŭa vekiĝo de la homaro por nia -kara afero.</i></p> - -<p><i>Kore kaj sincere via.—Carlo Bourlet.</i></p> - -<div class="left" lang="eo"> -<p>Jam de longaj jaroj mi instruas matematikon al junuloj. Miaj -lernantoj estas nun ĉiuj 17–20 jaraj, kaj mi oftege rimarkis kiel -senlogika kaj nekapabla ĝuste rezoni estas ilia spirito. Aliparte, -ili estas ankaŭ tro inklinaj ĉion akcepti sendispute, kaj lerni la -sciencon ne per analiza metodo, sed preskaŭ kiel dogmon netuŝeblan.</p> - -<p>Pri tio mi tre miris.</p> - -<p>La infana spirito estas ja tre scivolema kaj treege logika. Malgranda -bubo, tuj post kiam li scias iom paroli, faras multajn demandojn: -<i>Kial, patreto, la mara akvo estas sala?</i> <i>Kial, patrineto, la fajro -brulvundas la nesaĝajn infanojn?</i> <i>Kial...?</i> kaj ankoraŭ <i>Kial...?</i></p> - -<p>Kaj ofte la gepatroj, tedataj de tiom da kialoj, respondas: <i>Ĝi -estas tiel, ĉar ĝi estas tiel!</i></p> - -<p>Malbona respondo, kiu al kutimigas la infanojn al akcepto sendisputa -de ĉiu ajn eldiro kaj sufokigas la analizemon naturan de ilia juna -spirito.</p> - -<p>Sed estas tamen gepatroj inteligentaj, kiuj penas por kiel eble plej -ĉion klarigi al siaj gefiloj, kaj tamen tiuj gefiloj, post iom da -ĉeestado en lernejo, perdas sian tutan scivolemon kaj esploremon.</p> - -<p>Kia estas la kaŭzo de tiu bedaŭrinda aliformiĝo de la infana -spirito?</p> - -<p>Mi serĉis, kaj jen tio, kion mi trovis.</p> - -<p>Kiam bubo eniras lernejon, li unue lernas legon kaj skribon. Lerninte -la alfabeton, li instruiĝas pri la legado, t.e., pri la kunmetado de -la literaj sonoj por formi vortojn. Tuj, de la unua paŝo, ĉu li -estas Angla ĉu Franca, li eklernos, ke plej ofte la literoj perdas -sian alfabetan valoron, kiam ili estas apudmetitaj apud aliaj. Li -konstatas, ke ĉio estas preskaŭ plene arbitra kaj senregula; kaj, -kiam Franca lernanteto demandas <i>kial A kaj U kunligitaj produktas la -sonon <span class="pagenum">116</span> O</i>, la malfeliĉa instruisto povas nur respondi la faman -frazon, kiun la bubo tiel ofte aŭdos dum sia vivo: <i>Ĝi estas tiel, -ĉar ĝi estas tiel.</i></p> - -<p>Post tiu unua senlogika dogmeca ekzercado, la infano komencas lerni -gramatikon kaj aritmetikon.</p> - -<p>Ho ve! jen denove kaj pli forte rekomenciĝas la bela <i>klarigo</i>: <i>Ĝi -estas tiel....</i></p> - -<p>En la gramatiko apud ĉiu regulo li trovas unu, du, tri, sennombrajn -esceptojn! Tiel, ke la regulo baldaŭ dronas sub la superakvigo de la -esceptoj. Ni Francoj faris ja el tio proverbon: <i>Nenia regulo sen -escepto.</i> Estas vere, ke ĉiuj tiuj esceptoj havas historiajn -kaŭzojn, sed tiujn kaŭzojn oni nur tiam povas kompreni, kiam oni -scias multajn lingvojn antikvajn kaj modernajn. Tiu studo estas -filologio, kaj la filologio ne estas scienco komprenebla por infanoj!</p> - -<p>La lernado de aritmetiko povus esti ekzerco jam pli logika sed, el -ĉiuj partoj de la matematiko aritmetiko estas la plej malfacila en -teorio. Dum la algebra rezonado estas plej ofte analiza, la -aritmetika rezonado estas plej ofte sinteza, sekve pli malfacile -komprenebla.</p> - -<p>Kaŭze de la granda malfacileco de la teorioj aritmetikaj, la -instruisto estas, vole-nevole, plej ofte devigata lernigi parkere de -la bubo la rezultatojn sen ia klarigo, kaj la juna lernanto -alproprigas al si metodojn permemore, kiujn li prenas kiel modelojn -sekvindajn sed ne verigitajn. Al tio oni aldonas lecionojn el prozaj -aŭ poeziaj pecoj, lernotajn ankaŭ parkere, kaj, super ĉio, oni -lernigas la historion de la antikvaj Grekoj kaj Latinoj, tute -nekomprenebla, pro la granda malsameco de la antikvaj kaj nunaj -moroj.</p> - -<p>Resume, niaj gefiloj povas nur alveni al unu sola konkludo: Ĉio en -la homa scio estas arbitra, senregula kaj senlogika. Se, post longaj -jaroj da tia lerneja ekzercado, restas ankoraŭ en nia spirito ia -fajrero de logikeco, tio pruvas, ke nia natura logikemo estas vere -fortika kaj daŭrema!</p> - -<p>Nun, ni esploru tion, kio okazus se niaj infanoj lernus nian karan -lingvon Esperanto tuj post la eniro en la lernejon.</p> - -<p>Tie ĉi ili trovus plenan logikon. La legado estus nur ludo, la -gramatikaj reguloj estus ĉiam senesceptaj. Ĉio estus klarigebla, -ĉio povus, kaj devus, esti klarigata. La korekta uzado de la lingvo -devigus ilin al severa analizo de ilia penso. Ili malkutimus skribi -kaj pensi laŭ modeloj preparitaj kaj sankciitaj de la popola uzado, -kaj, eĉ por la ĝusta esprimo de siaj pensoj en la gepatra lingvo, -ili trovus grandan utilon en tiu analizema ekzercado.</p> - -<p class="pagenum">117</p> - -<p>Mi persone konstatis, ke la studado de Esperanto elmontris al mi -multon el mia propra lingvo, kion mi ĝis tiam ne komprenis aŭ ne -sentis. Sennombrajn galicismojn, eĉ malĝustajn uzojn de vortoj, mi -kun mirego ekvidis.</p> - -<p>Priparolante tiun temon kun amikoj Esperantistaj, mi konstatis, ke mi -ne estas sola, kiu tiel opinias. Ĉiuj estas unuanimaj.</p> - -<p>Ĉu vi, kara Samideano, kiu legis mian artikoleton, ne konsentas?</p> - -<p class="far_sig sc">Carlo Bourlet.</p> -</div> - -<div class="right" lang="en"> -<p>For many years now I have been teaching young people mathematics. My -present pupils are all from seventeen to twenty years of age, and I -have very frequently noted how illogical and incapable of reasoning -precisely is their intellect. They are, moreover, too much inclined -to accept everything without question, and to learn science, not by -analytical method, but as indisputable dogma.</p> - -<p>I have wondered at this a good deal.</p> - -<p>The child’s mind is assuredly eager to acquire knowledge, and -exceedingly logical. A little lad, as soon as he can say something, -asks many questions. <i>Why, papa, is sea-water salt?</i> <i>Why, mamma, -does fire burn silly children?</i> <i>Why...?</i> and still <i>Why...?</i></p> - -<p>And parents, bored by so many questions, often reply: <i>It is so, -because it is so.</i></p> - -<p>A bad answer, which accustoms children to the unquestioned acceptance -of any dictum, and which stifles the natural analytical propensity of -their young minds.</p> - -<p>Nevertheless, there are intelligent parents, who take pains to give -their children every possible explanation, yet these children, after -going to school a while, lose all their thirst after knowledge and -their inquisitiveness.</p> - -<p>What is the cause of this regrettable transformation in the childish -mind?</p> - -<p>I have inquired, and here is what I have discovered.</p> - -<p>When a lad goes to school, he first learns to read and write. Having -mastered the alphabet, he is instructed in the art of reading, -<i>i.e.</i>, the compounding of literal sounds to form words. Immediately, -from the first step, no matter whether he be English or French, he -begins to learn that most frequently letters lose their alphabetical -value when they are united with others. He finds out that everything -is almost entirely arbitrary and devoid of rule; and when a French -pupil asks why A and U together give the sound of O, the unfortunate -teacher can but reply with the famous phrase, which the child will -hear so often during his life: <i>It is so, because it is so.</i></p> - -<p>After this initial illogical dogmatic exercise, the child starts -learning grammar and arithmetic.</p> - -<p>Alas! here again the fine <i>explanation</i>: <i>It is so ...</i> continues to -be in vogue.</p> - -<p>In grammar, with every rule, he finds one, two, three, innumerable -exceptions. Hence the rule is soon drowned under a flood of -exceptions. We Frenchmen have actually founded a proverb: <i>There is -no rule without an exception.</i> True it is that all these exceptions -have historical reasons, but these reasons can only be appreciated -when one knows many ancient and modern languages. That study is -philology, and philology is not a science to be understood by -children!</p> - -<p>The study of arithmetic might be a more logical exercise, but of all -departments of mathematics, arithmetic is in theory the most -abstruse. While algebraical reasoning is most frequently analytical, -arithmetical reasoning is generally synthetical, and, consequently, -more difficult to understand.</p> - -<p>As a result of the great difficulty of arithmetical theories, the -teacher is, willy-nilly, commonly compelled to make the lad learn -results by heart without any explanation, and the young pupil adopts -parrot-method, which he takes as models to be followed, but not to be -verified. To these are added lessons from prose and poetical extracts -also to be learned by rote, and, above all, Roman and Greek history -is taught, which is quite unintelligible on account of the great -diversity between ancient and modern customs.</p> - -<p>In fine, our children can only come to one conclusion: Everything in -human ken is arbitrary, devoid of rule, illogical. If, after long -years of such instruction, a spark of logicality still remains in our -mind, it proves that our natural logicality is powerful and enduring!</p> - -<p>Now let us inquire what would happen if our children should learn our -valued Esperanto immediately on entering school.</p> - -<p>Here they find perfect logic. Reading would be but a game, the -grammatical rules would ever be free from exceptions. Everything -would be explicable, everything could, and ought to, be explained. -Accurate use of the International Language would force them into a -severe analysis of their thoughts. They would no longer be accustomed -to write and think in accordance with models prepared and sanctioned -by popular usage, and even for the concise expression of their -thoughts in their mother tongue they would derive great benefit from -this analytical exercise.</p> - -<p>I, personally, have found that the study of Esperanto has -demonstrated to me much of my own tongue, which hitherto I had not -understood or appreciated. Innumerable gallicisms, even incorrect use -of words, have I discovered with astonishment.</p> - -<p>On discussing this subject with Esperantist friends, I have found -that I am not alone in thinking thus. All are unanimous.</p> - -<p>Do you, dear Friend-in-Esperanto, who read this article, not agree?</p> - -<p class="far_sig"><i>Laŭsence tradukita de</i> H.B.M.</p> -</div> -</div> - -<div id="est1-8-10" class="article" lang="eo"> - -<h3>MIA AVINO.</h3> - -<p class="center">Originale verkita Skizo de Esperantisto 8384.</p> - -<p>Ĉu vi konis mian avinon?</p> - -<p>Jen do estas ŝia portreto: Ŝi mortis naŭdek ses jara, kaj ŝia -kuracisto diris, ke ŝi mortis kiel birdo—eble li volis signifi "pro -natura morto," kaj mi diras: "Pro maljuneco."</p> - -<p>Kia ajn la kaŭzo, mia avino apartenis al belaj tipoj de antikvaj -nobelaj maljunulinoj, kies pentraĵojn ni rimarkas ĉe antikvaj -familioj.</p> - -<p>Ĉiam apud la fenestro aŭ trikante, aŭ petante de Dio favorojn por -ŝia malgranda familio, ŝi estis, kiel mi ŝin memoras, ankoraŭ -bela, spite ŝia maljuneco.—Maloftaj arĝentaj haroj, bluaj okuloj, -roza vizaĝo, plenaj vangoj kaj blankaj dentoj—jen estas memora -fotografaĵo.</p> - -<p>Pri ŝia hejma vivado, mi nur diros, ke ŝi estis vera modelo de -korboneco kaj pacienco. Nu, ŝi posedis kuriozan poŝhorloĝon, kiu, -ĉiun kvaronhoron, sonadis valson aŭ polkon, per speciala -meĥanismo.</p> - -<p>Foje, ŝi rakontis al mi tiun ĉi historieton:—</p> - -<p>"Tagon mi eniris preĝejon por konfesi min, sed, ektimante, ke -mia konfesprenanto min riproĉus pro mia longa forestado, mi -enmetis en mian veston la sonoretantan poŝhorloĝon por ke ĝi, -per ĝia sonorado, dolĉigu la ekkolerantan pastron.</p> - -<p>"Sed mi multe miris kiam li nenion diris pri mia longa foresto, kaj -li pacience min aŭskultadis. Subite la poŝhorloĝo rompigis la -preĝejan silenton! ‘Kio do estos?’ demandis la konfesprenanto. -‘Valso,’ mi tuj respondis. ‘Mi bone aŭdas, ke ĝi estas valso, sed -kiu estas tiu malpiulo, ludi muzikon dum la konfeso?’ ektondris la -pastro.</p> - -<p>"‘Pardonu, pastro, tiu malpiulo estas mia poŝhorloĝo. Jen ĝi -estas,’ kaj mi eltiris la malfeliĉan valoraĝon, kies sonorado jam -ĉesis. Sed, pro mia rapideco, mi tuŝis la muzikan risorton kaj -denove ĝi sonadis, sed tiun ĉi fojon mazurkon!</p> - -<p>"Mi paliĝis, sed la pastro ruĝiĝis pro kolero, kaj tuj eliris el -la konfesejo. Pro tio, mi iĝis kiel ŝtona statuo, kun la -poŝhorloĝo ĉiam sonanta la mazurkon al la ĉeestantaj preĝantoj!"</p> -</div> - - -<div id="est1-8-11" class="article" lang="eo"> -<h3>PRI SCIENCAJ AFEROJ.</h3> - - -<p>Pri la periskopo, la okulo de la moderna submara boato, kaj unu el la -plej gravaj kunhelpantoj rilate al ĝi, la <i>Globe</i> de Aprilo 15, -1904, en ĝia kolono <i>Sciencaj Eĥoj</i>, donas la sekvantan sciigon, -kiu posedas specialan intereson, dank’ al la preskaŭa perdo de la -Brita submara boato "A1."</p> - -<p>La <i>Scienca Ameriko</i> traktas pri tiu ĉi okazintaĵo apud la Nab, kaj -rimarkas pri la limigata vido de tiu periskopo, kiu, direktite al -la proksimiĝanta ŝipo, mankis montri la fatalan vaporŝipon. -Plibonigita periskopo antaŭ ne longe priskribiĝis en la Aldono al -la <i>Scienca Ameriko</i>. Ĝi havas kvin apartajn vitrojn, kvar -rigardas je la kvar kvartoloj de la kompaso kaj ebligas la marveturanto -vidi la tutan horizonton. Kaj la kvina vitro antaŭen rigardas, -kaj figuras ĝuste la veran grandecon de la vidataj objektoj.</p> - -<p>Tiu ĉi nova periskopo sufiĉus dum klara kaj trankvila vetero, sed, -kiel rimarkas la ĵurnalo, "la konfuzoj de blindeco" ekatingas ĉiujn -Submarboatojn, kiam blovas la vento, kaj la maro leviĝas. Tiam, pro -la subakviĝo de la boato, la periskopo luligas, kaj la marŝaŭmo -kovras la vitron de la tubo.</p> - -<p>Iu devas elpensi metodon por aŭtomate teni la vidlinion de la -periskopo en situacio ebena.</p> - -<p class="far_sig">T.P.L.</p> -</div> - - -<div id="est1-8-12" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">118</p> -<h3>TERURIGA AVENTURO DE FERDINANDO, GRAFO FATHOM.</h3> - -<p class="center">De Dro. Smollett, tradukita de D. H. Lambert, Espo. 9660.</p> - -<p>Li foriris el la vilaĝo post tagmezo, kondukite de sia gvidanto; jam -noktiĝis, kiam li sin trovis meze de arbaro malproksime de homaj -loĝejoj. La mallumo de la nokto, la silento kaj la soleco de la -loko, la formoj nedifinitaj de la arboj, kiuj apenaŭ vidiĝis -ĉirkaŭe, etendante siajn strangegajn branĉojn tra la malklaro, -kuniĝis kun lia malĝojo por senordigi lian fantazion, kaj prezenti -al lia imago terurigajn fantomojn. Kvankam li ne estis nature -superstiĉema, eksterordinara teruro ekplenigis lian animon, kiu, iom -post iom, superis tutajn konsolojn de la racio kaj filozofio. Nek lia -koro sin sentis libera el la timo de la mortiĝo. Por ke li foririgu -tiujn ĉi malagrablajn revojn, li iniciatis interparoladon kun sia -gvidanto, kiu al li rakontis la historiojn de diversaj vojaĝantoj, -kiuj estis rabitaj kaj mortigitaj de friponoj en la densaĵoj de tiu -mem arbaro. En la daŭro de tiu ĉi rakonto, kiu neniel helpis relevi -la pensojn de nia heroo, la kondukanto ŝajnigis kaŭzon por -malantaŭeniĝi, dum nia vojiranto daŭrigis siajn paŝojn, atendante -lian realvenon post kelke da minutoj.</p> - -<p>Pri tio li tamen trompiĝis; la piedfrapado de la alia ĉevalo -fariĝis malplie aŭdebla, kaj fine tute estingiĝis. Pro tiu ĉi -cirkonstanco, ektimigite, Ferdinando haltis mezvoje, kaj aŭskultadis -je la plej senspira atento, sed nenio rekompencis lian aŭdadon, krom -la melankolia sopirado de la arboj, kiuj ŝajne antaŭdiris -alproksimantan ventegon. Pro kio la ĉielo kuntiris vizaĝon pli -malhelan, la fulmo ekbrilis, ekruliĝis la tondro, kaj la blovegado, -ekmetante ĝian voĉon per grandega muĝado, deiris en superakvego. -Pro tiu ĉi okazo la kuraĝo de nia heroo preskaŭ tute neniiĝis; li -ja ekperdis la povon de la pripenso, kaj sin trovis efektive -malsekigitan antaŭ ol, kvazaŭ rekonsciiĝante, li elpasis el la -vojo por protektiĝi inter la ĉirkaŭkreskantaj arbetaĵoj.</p> - -<p>Rajdinte kelkajn hektometrojn en la arbaron, li staris sub areto da -altaj arboj, kiuj lin ŝirmetis kontraŭ la ventego, kaj tiel lokite, -li konsiligis kun si mem pri tio, kion poste li devos fari. Li -divenis, ke sia kondukinto lin estis forlasinta dum kelke da tempo, -por ke li anoncu la alvenon de unu rajdanto al rabistaro, kun kiu li -konatiĝis, kaj ke li nun devos fali en la manojn al ili, se li ne -havos la feliĉon eviti ilian serĉon, kaj sin eltiri el la -implikaĵoj de la arbaro.</p> - -<p>Timigite de tiuj ĉi antaŭsentoj, li decidis konfidi al la kompato -de la fulmotondro, kiel la malpli malbona el du okazoj, kaj -antaŭeniri per ia torda vojeto ĝis kiam li sin liberigos -el la arbaro. Li tial direktis la ĉevalan kapon en linion tute -kontraŭan al tiu de la ĉefvojo kiun li ĵus estis lasinta, -opiniante, ke la rabistoj sekvus per tiu ĉi, por lin serĉi, kaj ke -la ideo neniam sin prezentus al ili, ke li volus eliri el la ĉefvojo -por trairi nekonatan arbaron je la mallumo de kiel maltrankvila -nokto.</p> - -<p>Tiamaniere li fine alvenis stepon, kaj, daŭrigis sian vojaĝon, en -plena espero atingi vilaĝon, kie sia vivo troviĝus senriska. Tuj li -de malproksime ekvidis kandeleton, kiun li rigardis kiel feliĉa -steleto, kaj, rajdante tien rapidire, li sin trovis ĉe la pordo de -solega dometo, en kiun lin lasis eniri maljunulino, kiu, sciigite, ke -li estis vojonperdinta vojiranto, ricevis lin gastame.</p> - -<p>Kiam li sciigis per la mastrino, ke ne estas alia domo en multe da -mejloj, kaj ke ŝi povos provizi al li bonan liton, kaj al la ĉevalo -loĝejon kaj avenon, li ekdankas la ĉielon por sia feliĉo, -faletinte sur tian modestan kajuton.</p> - -<p>Li do konsentis pasi la nokton, sub la ŝirmeco de la maljuna -dometanino, kiu lin komprenigis, ke ŝia edzo, tranĉlignisto, estis -foririnta ĉe la plej proksiman urbon por vendi sian komercaĵon, kaj -ke, pro la ventega vetero, eble li nur estis revenonta morgaŭmatene.</p> - -<p>Ferdinando ekzamenis la antikvan sorĉistinon per mil ruzaj demandoj, -al kiuj ŝi respondis je tiom da verŝajneco kaj naiveco, ke li -konkludis, ke ne estas ia danĝero. Festine vespermanĝinte ovojn kaj -ŝinkon, li petegis, ke ŝi lin alkonduku al la dormoĉambro, kie ŝi -proponis, ke li kuŝiĝu.</p> - -<p>Tial, je ŝia montro, li supreniris ian ŝtuparon en ĉambron, -meblitan de lito sur kvar apogiloj. La planko estis duonplenigita de -pajloŝarĝegoj.</p> - -<p>Li ŝajne kontentiĝis je sia loĝejo, kiu ja lin mirigis.</p> - -<p>La afabla luigantino, avertinte ke li ne alproksimiĝu la kandelon al -la flamiĝemaĵoj, foriris, kaj, ferminte la pordon, turnis la -ŝlosilon de ekstere.</p> - -<p>Ferdinando, kutimite esti singardema kontraŭ siaj kunuloj, havis -gravajn suspektojn, kiam li eltrovis, ke ne estis riglo interne sur -la pordo.</p> - -<p>Sekve li proponis ekzameni akurate ĉiun objekton en la ĉambro; kaj -dum la esplorado li ĉagrene trovis viran korpon, ankoraŭ varman, -kiu, antaŭ ne longe ponardite, kaŝigis inter kelkaj pajlŝarĝoj.</p> - -<p>Tia eltrovo ne mankis inspiri en la brusto de Ferdinando nedireblan -teruron, ĉar li certiĝis, ke li mem renkontus la saman sorton -antaŭtagiĝo, se miraklo ne intervenu por lin protekti. Ĉe la -<span class="pagenum">119</span> unuaj transportoj de la timego, li alkuris al la fenestro, -intencante per ĝi forkuri, sed li sciiĝis, ke lia ekflugo efektive -estis malhelpita de fortaj feraj baroj. Tiam la koro ekbatis, la -haroj ekrektiĝis, kaj la genuoj ŝanceliĝis. Liaj pensoj estis -plenaj de antaŭsentoj de la morto, lia konscienco aperis kvazaŭ -atestanto kontraŭ li, kaj per dezirego preskaŭ supernatura li tuj -rapidis elpensi rimedojn por sinkonservo. Tion, kion en cirkonstancoj -malpli interesaj, lia imago ne kuraĝus, li mem senkompate -entreprenis.</p> - -<p>Li senvestigis la korpon, kiu kuŝis sangadanta inter la pajlaro. -Ĝin brake alportinte en la liton li ĝin ordigis tiel, kiel -prezenti la aperon de dormanto. Tiam, estinginte la lumon, li -ekokupis la spacon de kie la korpo estis translokita, kaj, tenante -ŝargitan pistolon per ĉiu mano, li atendis la sekvon de tiu -bravegeco, kiu ofte devenas senpere el la malespero.</p> - -<p>Ĉe noktomezo li aŭdis la ŝovadon de piedoj suprenirantaj la -ŝtuparon; oni malfermis silente la pordon, kaj li vidis la ombrojn -de du viroj promenantaj al la lito.</p> - -<p class="far_sig">(<i>Finigota en la Julia Gazeto</i>).</p> -</div> - - -<div id="est1-8-13" class="article" lang="eo"> -<h3>LA PEKETOJ DE EPPIE.</h3> - -<p class="center">Eltiraĵo el Silas Marner, de George Eliot, tradukita de G. C. Law.</p> - -<p style="padding-left:6%;padding-right:6%;"><i>Silas Marner, ĝis la alveno de nekonata knabineto ĉe sia dometo, -estis ŝparema kaj malfeliĉa teksisto. Li kompatiĝis je tiu ĉi -infaneto, donis al ŝi la nomon Eppie, kaj fariĝis kvazaŭ ŝia -patro.</i></p> - -<p>Kiam Eppie havis tri jarojn, ŝi estis ruza, kaj Silas devis uzi sian -paciencon kaj sagacecon. Sinjorino Dolly Winthrop, najbaro, diris al -li, ke punado estus bona por Eppie, kaj ke ŝi devas esti varmigata, -kelkafoje, je mola loko.</p> - -<p>"Certe, vi eble povas fari alie," diris Dolly penseme, "vi povos -enŝlosi ŝin en la karbokelo. Mi tiel faris je mia fileto Aaron, -ĉar mi ne deziris ekfrapi lin; sed mia koro ne permesis, ke mi lin -tie forlasu pli longe ol unu minuto. Tamen la tempo estis sufiĉa por -nigrigi lin, tiel ke li devis denove laviĝi kaj vestiĝi. Tiu ĉi -estis tiel bona, kiel bastoneto por li. Tial mi diras al via -konscienco, Sinjoro Marner, vi devas ion fari, aŭ la ekfrapadon, aŭ -la karbokelon. Vi estas la estro, kaj estas necese ke vi kontrolu -ŝin."</p> - -<p>Nu, Silas saĝe estis aranĝinta larĝan rubandon, per kiu li ligis -Eppie al la teksilo, kiam li estis okupata. Ĝi estis ligata ĉirkaŭ -ŝia talio, kaj ŝi povis atingi ŝian liteton kaj sidiĝi tie.</p> - -<p>Dum somera mateno, Silas interesiĝis je sia laborado, kaj ofte uzis -la tondilon. Eppie aŭdis la kuriozan "klik, klik" kaj, observinte -ĝian rezultaton, ŝi akiris la logikan opinion, ke la sama rezultato -ĉiam sekvas la saman kaŭzon. La bruo de teksado komencis, kaj Silas -senpripense metis la tondilon apud Eppie. Silente, kiel museto, Eppie -kaptis ĝin. Tondinte la rubandon, ŝi forkuris, tra la malfermita -pordo, en la kampojn, kie la sunlumo invitis ŝin.</p> - -<p>Dume Silas pensis ke ŝia konduto estis pli bona ol kutime. Sed, kiam -li bezonis la tondilon, la terura okazo klariĝis. Li forkuris, -kriegante: Eppie, Eppie! kaj esploris la truegojn, en kiujn li -kredis, ke eble ŝi estis falinta.... Tiam li trovis ŝin, -sidante apud marĉo, gaje kunparolante ŝian boteton, kiun ŝi estis -uzinta kiel sitelo, por plenigi huftrueton, dum ŝia nuda piedeto -komforte kovriĝis je oliv-verda slimo.</p> - -<p>Silas, ĝojega je la eltrovo de sia trezoro, ekkaptis ŝin, kaj -kovris ŝin je kisoj. Sed, kiam li estis alportinta ŝin dome por la -necesa banado, li memoris pri la bezono puni Eppie. La ideo, ke ŝi -ree forkurus, donis al li nekutimitan pripenson, kaj li decidiĝis -uzi la karbokelon, kaveton apud la kameno: Eppie! li subite diris, -elmontrante ŝiajn kotajn piedojn kaj vestaĵojn: peketema Eppie tiel -forkuri! Eppie devos iri en la karbokelon, ĉar ŝi estis peketema! -Paĉjo devos meti ŝin en karbokelon!</p> - -<p>Li pensis, ke tio timigus ŝin, kaj ke ŝi ekplorus. Sed, anstataŭ -tio, ŝi ekskuiĝis sur lia genuo, kvazaŭ la propono estis ĉarma -novaĵo. Vidante, ke li devus severe agi, li metis ŝin en la -karbokelon, kaj fermis la pordon. Dum momento, silentadis, sed tiam -venis krieto: Malfermigu! malfermigu! kaj Silas liberigis ŝin, -dirante: Nu, Eppie, ci neniam ree estos peketema, aŭ ci devos iri en -la nigran malbelan karbokelon!</p> - -<p>La teksado longatempe ĉesadis tiun ĉi matenon, ĉar nun estis -necese lavi kaj vesti Eppie, sed Silas esperis ke tiu ĉi punado -havus sufiĉan efikon, kvankam li estus volinta, ke ŝi iom ploru.</p> - -<p>Post duona horo, ŝi estis purigita, kaj Silas turnis la dorson por -vidi, ĉu li povus plibonigi la rubandon, sed poste li forĵetis -ĝin, pensante ke sendube Eppie estos bona dum la restaĵo de la -mateno. Li returnis meti ŝin en ŝian seĝeton apud la teksilo, kiam -ŝi lin rigardis kun vizaĵo kaj manoj nigraj, kaj diris: Eppie estas -en la karbokelo!</p> -</div> - - -<div id="est1-8-14" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">120</p> -<h3>LA SANKTA FAJRO.</h3> - -<p class="center">Originale verkita de Edward Metcalfe, M.A. (Oxon.).</p> - -<p>Por ĉion klarigi mi diros, ke tio ĉi okazis en Jerusalemo.</p> - -<p>Je la Sankta Vendredo, la antaŭtago de la ceremonio, kiun mi deziras -priskribi, ni vizitis la Preĝejegon de la Sankta Tombo, kie ni vidis -kelkajn tre strangajn preparojn.</p> - -<p>Apud kolono oni estis etendinta kelke da tapiŝetoj kaj kapkusenoj -sur kiuj kuŝas virinoj kaj geinfanoj, kies la viroj staras apude.</p> - -<p>Unu el la virinoj dormas; la aliaj nin rigardas per ŝajno de -senvigla miro; preskaŭ mi diris, de <i>bovina</i> miro!</p> - -<p>Sed la geinfanoj! Sur ĉiu vizaĝo estas ŝajno kvazaŭ ili tiom da -mirindaĵoj estas vindintaj, ke neeble estus ilin ankoraŭ mirigi pri -ia ajn afero.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Kio do estas la Sankta Fajro!</p> - -<p>Estas miraklo! Jes, por tri kvaronoj el la rigardantoj estas vera -miraklo!</p> - -<p>Dum tiu ĉi Sabato la Savinto kuŝis en la Tombo, kaj ĉiujare (tiel -ili kredas) la fajro malsupreniras en la Tombon el la ĉielo.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>"<i>Ne-harak-said.</i>" Mi ekrigardas!</p> - -<p>Enirante en la hotelon estas soldato Turka. Sur la kapo li portas -ruĝan Tarbuŝ’on aŭ fez’on; sur la korpo bluan vestonzuavan, sur la -kruroj bluan (sed pli palan bluan) pantalonon, kies la supro estas -larĝa kiel sako, kaj la malsupro tre prema ĉirkaŭ la maleoloj. -Botoj pezegaj vestas liajn piedojn kaj larĝa zono lian talion. Ĉe -lia flanko svingetas kurba glavo, kaj tra la zono li estas trapasinta -aron da pistoloj kaj ponardoj.</p> - -<p>Sed tio, kion mi plej rimarkas, estas grandan pezegan Bastonegon, -kiun li tenas per la dekstra mano. Ĝia akra pinto kaj ĝia supro, -kiu etendis sin ĉiu flanke laŭ formo de sigelilo estas farita el -blanka metalo (kredeble ŝtalo) kaj brilis kiel arĝento.</p> - -<p>Mi redonas la saluton kaj venigas la Dragoman’on (gvidiston kaj -tradukiston), laŭ kies konsilo ni singarde malaperigas niajn -poŝhorloĝojn kaj valoraĵojn.</p> - -<p>Tiam per sonora frapo de sia Bastonego la soldato donas al ni la -signalon de foriro; tiun ĉi frapadon li daŭrigas la tutan vojon, en -longaj balancoj svingante la Bastonegon, kaj ĉiam frapante la teron -per la sama sonora frapo.</p> - -<p>La hotelo staras ekster la muroj, tial ĝis la pordego al <i>Joppa</i> -(per kiu ni eniras la urbon) tre facila estas la irado. Tie ĉi -la amaso fariĝas multe pli densa.</p> - -<p>Ni trapasas tra la <i>Strato de David</i> kaj eniras en <i>Kristanan -Straton</i>.</p> - -<p>Nun ni ekvidas la utilon de la Bastonego; ĝia akra pinto, potence -minacante la sandalvestatajn piedojn de la amasegataj popoloj, -malfermas al ni, por la momento, liberan vojon. Tamen nia irado estas -laŭ maniero de ŝipo, tra maro de malbonherboj.</p> - -<p>Tiel ni alvenas al la placeto antaŭ la pordego de la Preĝejego, kie -de ĉiuflanko la amaso <i>ondegas</i> kontraŭ nin; grandaj barbaj, -nelavitaj vizaĝoj kun esprimo miksita el mallerteco kaj kredemego; -virinoj, malgrandaj geinfanoj; ĉiu el ili havas sian specialan -odoron. Multe da fojoj ili separas nin de nia gvidanto, sed la -Bastonego havas ankoraŭ aŭtoritaton kvankam neeble estas ĝin -svingigi. Certe ĝi daŭrigas la frapadon, sed nur post longaj -intertempoj, kaj preskaŭ en tiun saman lokon ĝi frapas la teron el -kiu ĝi leviĝas antaŭ kiom da tempo?</p> - -<p>Tre malrapide ni antaŭeniras, sed ni antaŭeniras, kaj nun ni eniras -en la Preĝejegon. Pli kaj pli densiĝis la amasego. Baldaŭ la -gvidanto mem estas haltigita.</p> - -<p>Aliaj soldatoj per Bastonegoj frapadas; inter tiuj ĉi kaj la nia -fariĝas interparolado. Tro densa la amasego! Estas neeble ĝin -trapasi en tiun direkton. Malantaŭen ni komencas nin tordi, kiel -hundo sin tordas el kuniklujo. Baldaŭ ni nin turnas dekstren, kaj -iom post iom alvenas al la rando de la amasego. Ni trapasas -malgrandan pordon kaj eniras monaĥejon, kie troviĝas nur kelkaj -monaĥoj. Kia kontrasto!</p> - -<p>Tiel tra ĉambroj, tra trairejoj, suprenirante ŝtuparojn, ĉiam -suprenirante ni fine alvenis al unu el la galerioj de la Preĝejego.</p> - -<p>Pli ĝuste diri ni alvenis al unu sekcio de la galerio, ĉar ĝi -estas divida en sekcioj enhavantaj po sep aŭ ok arkojn per bariloj -fermataj.</p> - -<p>Ni trovas nin en la Rotundo mem kaj vidas malsupren la Sanktan Tombon -(t.e., la konstruaĵon kiu enhavas la Tombon), kaj ni ankaŭ vidas -grandan porcion de la amasego da popoloj, kiun ni ĵus estas -trapasintaj.</p> - -<p>En ĉiu sekcio de nia galerio troviĝas grandan homaron, kaj pli alte -mi vidas alian galerion tute per virinoj amasigata.</p> - -<p>Ĉie oni rapidas la preparojn; ĉie mi vidas <span class="pagenum">121</span>kandelojn, sed -kompreneble ne ankoraŭ ekbruligitajn. El tiu vasta amasego preskaŭ -neniu estas, kiu ne tenas unu kandelon, eble eĉ du.</p> - -<p>El la galerio de virinoj Greka pastro per ŝnuro mallevas aron da -ili.</p> - -<p>Nun oni komencas malaperigi la lumojn. Pli kaj pli la Preĝejego -fariĝas malluma. Nur murmureto de atendeco sin levis el tiu grandega -amasego.</p> - -<p>Tiam:—Sonoradegon de sonoriloj. Monaĥo post monaĥo elsaltas el -malfermaĵo en la konstruaĵo, kiu enhavas la Sanktan Tombon, kaj -rapidas supren sur ĝia eksteraĵo. Ĉiu el ili triumfe svingas -brulantan kandelon. Ĉie kaj ĉie komencas ekbruligi la kandeloj.</p> - -<p>En la galerio de virinoj mano post mano la monaĥo tiras antaŭen -sian ŝnuron; ĉe ĉiu ekskuo svingiĝas en hemirondo la aro de nun -ekbruligitaj kandeloj kaj ĉiuflanken disĵetas sian sebon sur la -amasigatan homaron.</p> - -<p>Al la barilo ĝi alvenas. Apenaŭ li ekprenas ĝin, kiam pli ol dudek -kandeloj estas al li puŝegataj, kaj de li ekbruligataj.</p> - -<p>De tiuj aliaj, kaj de tiuj ankoraŭ aliaj. Ĉiuflanke oni elsendas la -lumon en la plejproksiman sekcion, kaj en unu momento oni vidas tutan -brilegantan rondon. Tiel brilas la tuta Rotundo, tiel la flankaĵoj. -Ĉie oni vidas la brulantajn kandelojn ĝoje agitatajn; kaj la voĉoj -sin levas, kiel la sono de la marbordo, kiam koleraj ondegoj brulege -rulas la ŝtonetojn.</p> - -<p>Kaj nun procesio de la pastraro rondiras la Tombon; procesio kiun la -premego de la popolo ĉiu minute <i>ĉifas</i> kiel knabeto ĉifus -paperon.</p> - -<p>Sed jam tro longa la priskribo! <i>Du</i> soldatojn ni trovas ĉe la -reveno. Kial <i>du</i>? mi pensas, ĉar la Preĝejego kiam ni ĝin -reeniras estas kompare senhoma. Malgrandan knabon mi rimarkas, kiu -tenas per ĉiu mano brulantan kandelon, kaj per siaj grandaj okuloj -nin rigardas. Plene li kredas, ke la <i>Sankta Fajro</i> ne povas bruligi -la homan korpon. Tion kredas, kredeble, preskaŭ la tuta pilgrimaro!</p> - -<p>Elirante el la Preĝejego ni tuj ekvidis kial la <i>du</i> soldatoj.</p> - -<p>Ŝajnas kvazaŭ la tuta amasego estas forlasinta la Preĝejegon je la -sama momento; el kiu aro ĉiu ero treege penegas sin puŝi antaŭ -sian proksimulon.</p> - -<p>La Bastonegoj perdas nun sian aŭtoritaton. Pro manko de spaco neeble -estas ilin movi; tial la frapado ĉesas.</p> - -<p>Forte puŝegas per la ŝultroj niaj du soldatoj, kaj, ĉar ili ne -sole reprezentas aŭtoritaton sed ankaŭ estas ambaŭ fortuloj, ili -sukcesas malfermi vojon por <i>si mem</i>.</p> - -<p>Sed ne por ni!</p> - -<p>Ĉi tie ni supreniras tiujn malaltajn ŝtupetojn el kiuj konsistas -plej ofte orienta strato.</p> - -<p>Sur la ŝtupetoj kiel amasego!</p> - -<p>Oni kredas ke ju pli longe brulas la kandelo des pli longe daŭros la -feliĉeco de la venonta jaro; tial ni vidas virinojn per la manoj -malfacilege ŝirmantajn la ankoraŭ brulantajn kandelojn; homojn ni -vidas el ĉiu raso, kaj bone ni scias ke tie ankaŭ troviĝas -geinfanoj. Foje, eble mi tion imagis, ŝajnas al mi ke mi aŭdas la -ekkrion: "<i>Leprulo.</i>"</p> - -<p>Gutoj de akvo, ni estas dispelataj per ĉiu ondolinio de la homa -Oceano.</p> - -<p>Malproksimiĝantaj mi vidas la gvidantojn. Fortege batalantaj ili -ĉiam supreniras. Subite ili haltas. Unu el ili tie restas por gardi -la posicion, la alia revenas nin serĉi.</p> - -<p>Ha! tiu vojirado, tiu terursonĝa progresado! Tirataj, premegataj, -puŝataj, ni alvenas al kelkaj malgrandaj kolonetoj, kiuj iom baretis -la vojon.</p> - -<p>Ĉi tie la premego fariĝas teruriga. Iu nekonata sin savas de -subpremado per la piedoj ĉirkaŭprenante min.</p> - -<p>Bonega ideo! Mi fariĝas samideano! Miaflanke mi ĉirkaŭprenas la -talion de la pli forta el la du soldatoj, kaj (mi malŝatas ĝin diri -sed ĝi estas la vero) en tiu malnobla maniero mi estas eltirita el -la Turniĝado de la <i>Sankta Fajro</i>!</p> - -<hr class="short" /> - -<p><i>En jaro 1834a pli ol 6,000 personoj estis en la Preĝejego.</i></p> - -<p><i>Okazita Tumulto, la soldatoj Turkaj mortigis pli ol 300 pilgrimojn.</i></p> -</div> - - -<div id="est1-8-15" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">VINTRA DOLĈECO.</h3> - -<p>Originale verkita de Rene Deshays.</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Malsupren mi rampis, tra grizaj branĉetoj;</span> - <span class="i0">Indulga Decembro la teron moligis:</span> - <span class="i0">Jen mi nun ekvidas la verdan riveron,</span> - <span class="i0">Kaj grizajn arbetojn sur kruto kontraŭa.</span> - <span class="i0">Ne larĝa la fluo, la montoj malgrandaj,</span> - <span class="i0">Kaj paca l’aero, kaj pala la suno;</span> - <span class="i0">Mallaŭta kaskado revige parolas,</span> - <span class="i0">Dormetas la herboj ĉe l’akvo lulanta.</span> - <span class="i0">Mi sekvis la kurban valeton paŝete:</span> - <span class="i0">Ĉi tie bon’ estas memori l’amikojn.</span></div> -</div> -</div> - -<div id="est1-8-16" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">122</p> -<h3>VIRSEKSA LOGIKO KAJ VIRINA INSTINKTO.</h3> - -<p class="center">Originale verkita de Ben Elmy.</p> - - -<p>Mi memoras, ke antaŭ multe da jaroj, dum mi estis nur juna knabo, mi -ofte aŭdis kaj legis, ke ekzistas natura kaj nepasebla diferenco -inter la rezonado de la viro kaj tiu de la virino. Oni pretendadis, -ke la virino reguligas siajn agojn kaj konduton nur laŭ fantazio aŭ -instinkto; kontraŭe la viro, oni diris, aŭskultas kaj obeas la -severajn diktojn de prudento kaj de logiko—precipe de logiko.</p> - -<p>Tiu ĉi pretendo tre konfuzis miajn fruajn konjektojn pri tiu mistera -logiko; ĉar, infane, mi ekpenis difini ĉiun agon virinan kiel -instinkta, kaj ĉiun viran pensadon kiel logika. Sed iafoje la sekvoj -de tia juĝo estis embarasaj; tiom por alioj, kiom por mi mem.</p> - -<p>Ekzemple; serĉante kelkafoje la solvon de ia grava infana pensado, -kaj alvokante mian patrinon por informo, tiu kara patrino kutimadis -diri, "Demandu ĝin al patro via!" Tion farante, mi tamen ricevis de -la patro, por tuta respondo: "Ne enuu min, petulo!"</p> - -<p>Tia konduto ŝajnis al mi vera enigmo. Ĉe la juneco de la patrino ne -ankoraŭ ekzistis kolegio de Newnham aŭ Girton; mi do ne trovis -mallaŭdinda ŝian nescion; sed la patro estis ĝuinta ĉiujn utilojn -universitatajn, kaj tamen lia "logika" agado ne pli helpis la -infanon, ol la agado sole "instinkta" de la patrino!</p> - -<p>Okazis multe da tiaj disreviĝoj, kaj ne sole je aferoj spiritaj. Al -mia fratino, multe pli maljuna ol mi, la patro severe malpermesis la -uzadon de <i>frisettes</i> por pligrandigi ŝian kapornamon. Li ankaŭ tre -ridadis la <i>chignon</i> kiun portis sia propra fratino fraŭlina. Mi -sciame eltrovis, ke tiuj virinaj ornamoj estas fabrikitaj el -ĉevalharegoj, kaj mi konkludis, ke ia stranga influo de instinkto -virina estas kaŭzo de tiel malbela praktiko, kiu juste meritas -cenzuron de la virseksa inteligenteco logika.</p> - -<p>Tamen, irante post nelonge en juĝejon kun mia patro, mi tre miris, -vidante pli ol dudek advokatojn kies ĉiu portis sur kapo tiom da -ĉevalharego kiom sufiĉus por fari ses aŭ sep frizaĝojn, kaj -ankaŭ grandegan "chignon." La juĝisto mem, kiun mi supozis la plej -instruita kaj logika el ĉiuj, ankaŭ portis la plej grandan kvanton -da ĉevalharego. Aliparte mi memoras, ke la vetero estis varmega, kaj -mi tre ĝojiĝis, ke mi mem ne portis eĉ ĉapon sur kapo mia; dume -nek la juĝisto nek ia advokato demetis siajn ŝvitajn perukojn.</p> - -<p>Sed mia patro multe koleriĝis kiam mi rakontis al la supredirita -onklino Marinjo, ĉion kion mi rimarkis en juĝejo. Mi do serĉadis -ĉu tiu kolero estas vere rezultato de virseksa logiko, aŭ eble -nur simptomo de virseksa nelogika petoleco, neniel pli nobla ol -ia virina eco.</p> - -<p>Iom post iom mi komencis dubi, ĉu ekzistas efektive tiu ĉi -pretendita diverseco de motivo aŭ de rezonmetodo en la agado de la -du seksoj. Ĉar, apud tiama tempo, oni min kondukis al parado de -soldatoj en Hyde Park. Inter aliaj aferoj mi tuj observis kiel -eksterorde dikaj estis la brustoj de la soldatoj. Timante ian koleron -de la patro, mi ne kuraĝis lin paroli pri tio ĉi; sed la onklino -Manjo ĉiam estis simpatia, tiam mi eksciigis al ŝi mian naivan -sciemon.</p> - -<p>"Ha, jes," diris ŝi, "la soldatoj estas vatitaj." "Kio tio estas?" -mi demandis. "Nu," ŝi respondis, "soldato portas artan -vestplibonaĵon, tute same kiel sinjorino, nur en alia parto de la -vestaĵo. La soldato ĝin portas, kudritan al la brusto de sia -frako!"</p> - -<p>Tiam mi rakontis al ŝi pluan okazaĵon. La paradtago estis blovega, -kaj la vento faligis la ĉapelon de unu el la generaloj, kaj ĝiaj -plumoj iom tordiĝis. Milita servisto eklevis la ĉapelon, kaj -alportis ĝin al la generalo, kiu kolere signalis per la fingro, ke -estas unu plumo rompita kaj elstaranta. La servisto dolĉe eltiras la -kulpan plumon, plibonigas la tutan ĉapelon, tiel lerte kiel -ĉambristino de sinjorino, kaj la generala moŝtofine trankviliĝas.</p> - -<p>Tion aŭdante mia onklino ekridetis, kaj diris, ke kelkafoje milita -fajrmanĝanto zorgas pri sia ekstera vidiĝo, tute tiel nerve kaj -precize kiel sinjorino la plej fasonema. Ŝi ne diris ĉu tio estas -pruvo efektiva de "logiko virseksa."</p> - -<p>La tempo pasadis, kaj mi vizitis por la unua fojo la Ĉambron de -Deputatoj (<i>House of Commons</i>), kie okazis longa kaj teda parolado, -per tiama famega politikisto. Jam tre ofte estis rakontita al mi, ke -la virina elokventeco estas rimarkinda pro trolongeco kaj -nekonsekvenco, kun granda manko da logiko. Tamen, je tiuj ĉi -specialaj ecoj, la parolado de tiu politikisto estis kiel eble plej -"virina."</p> - -<p>Mi brave kuraĝis avizigi tion al mia patro, kiu, tiun ĉi fojon, -feliĉe, aprobis mian juĝon. Li eĉ diris, ke li mem preferus pli la -babilaĵon de kiu ajn maljunulino, ol aŭskulti la sensencaĵojn de -tia politikisto. Sed mi tiam ekmemoris, ke mia patro ne estis de sama -politiko kun tiu oratoro; kaj denove mi demandis min, ĉu la patraj -vortoj estas vere rezultato de virseksa logiko, aŭ nur de propra lia -fantazio.</p> - -<p class="pagenum">123</p> - -<p>Antaŭ nelonge virseksa egoismo aŭ blindeco malpermesis al virino la -utilojn de plena edukiteco. Oni diris, ke la virinoj ne havas -sufiĉan cerbkapablon por atingi kaj profiti je la viraj studoj—la -matematiko, la sciencoj fizikaj, k.t.p. Ni nunuloj klare kaj ĝoje -vidas kiel erarega estas tiel supozo.</p> - -<p>Sed mi devas ĉesigi mian plendon. En nunaj tagoj ni bone vidas, ke -ne ekzistas la pretendita fatala diferenco de cerbkapableco inter -la du seksoj, sed ke tio ĉi estas nur afero de edukiteco kaj -ekzercado. Baldaŭ, sendube, ni ĉiuj rekonos, ke la viro mankas la -helpon de la virino ankaŭ ĉe la aferoj leĝigantaj, koncernantaj la -feliĉon de la tuta homaro; kaj ni ĝojos je la neniiĝo de la -malsaĝa disputo, ĉu viro aŭ ĉu virino havas la ecojn la plej -necesajn kaj profitajn por efektivigi la progreson de ĉiam -pliboniĝonta komuna homa raso.</p> -</div> - - -<div id="est1-8-17" class="article" lang="eo"> -<h3>LA NASKIĜEJO.</h3> - -<p class="center">Originale verkita de Paul Mathews, M. A.</p> - - -<p>Ĉie mi amas la kamparon sed, ho! ĉarma naskiĝejo mia, kiom mi vin -amegas! Ĉu vi, karaj legantoj, konas tiun belan loketon? malgrandan -vilaĝeton, kiun trapasas nenia vojego, nur unu mallarĝa strato, en -kiun kaj el kiu kondukas malgranda vojo, ĉe kies ĉiu flanko -vidiĝas allogantaj vojetoj tra kampoj kaj arbaretoj.</p> - -<p>Proksime preterfluas nobla rivero, portanta sur sia trankvila akvo -brunvelajn, malrapide movigatajn ŝarĝbarkojn. Cetere, la floroj: -vintrafine la <i>neĝagutetoj</i> (Galantoj) pli malfrue la <i>primoloj</i>, -frusomere la <i>bluaj sonoriloj</i> (Kampanuloj), plensomere la -<i>bovokuloj</i> (Lekantoj). Kaj plie la birdoj. Kiu povas senĝoje -aŭskulti la kantojn de la alaŭdoj, de la <i>nigrabirdoj</i> (merloj), de -la makulitaj turdoj, de la ruĝabrustoj aŭ, apud la rivero, de la -kanasilvioj, kiuj dolĉe kantetadas?</p> - -<p>Ofte, tra la foliaro super rivereto, oni povas vidi la gajekoloritan -<i>reĝafiŝkaptiston</i> (Alciono). Kian plezuron donas la zumado de la -abeloj, la flugeto de la papilioj, kaj la multaj aliaj kamparaj -vidaĵoj! La vintro mem ne estas laciga, la nudigitaj arboj, la -neĝo, posedas siajn proprajn belaĵojn por ĉiu, kiu vere amas la -Naturon.</p> - -<p>Tie mi de longe naskiĝis; el tie mi de longe estas apartigita.</p> - -<p>Lastan Paskan Lundon, la unuan fojon dum tridek kvin jaroj, mi tien -revenis.</p> - -<p>En la daŭro de tiuj tridek kvin jaroj mi edziĝis, alvenis al mi -familieto, tri karaj infanoj, la plena ĝuado de facila feliĉeco. -Sed ĉiam mi estis deziranta reviziti la malnovan vilaĝeton, ofte mi -estis sopiranta je la scenoj kaj la amikoj de mia infaneco.</p> - -<p>En la dirita tago mi, tute sola, faris mian sentimentalan vojaĝon al -la bone memorita vilaĝeto. Eĉ nun oni devas marŝi kvin mejlojn de -la plej proksima stacidomo, ĝis la vojaĝa fino. Je ĉiu paŝo mi -preteriris ian amatan loketon, feliĉe ne aliformiĝitan. Malrapide -mi marŝadis, dolĉe pensante pri la tagoj de mia juneco, redirante -al mi la nomojn de miaj antaŭaj kunludantoj.</p> - -<p>Ĉu ĉiuj estas ankoraŭ vivantaj? Ne estas eble; unu el ili, la plej -ĉarma el ĉiuj, la malgranda Suzio——. Ho ve! feliĉa tempo -pasinta!——</p> - -<p>Mi eklevas la okulojn—Kio estas? ĉu mi sonĝas? Mi ŝin revidas, la -saman, la karan Suzion!</p> - -<p>Mi forgesas edzinon, infanojn, mi denove knabiĝas: tie staras mia -kara kunludantino!</p> - -<p>Mi kuras renkonte al ŝi elkriante "Sunjo! Sunjo!" La infano rigardas -min terurite. Kial? Ĉu ni ne plu estas amikoj? Ha! Mi memoras; mi -estas maljunulo, kompare je tiu ĉi knabineto! Ŝi ne estas mia -Suzio. "Venu tien ĉi, kara mia" mi aminde diris, "Ĉu mi vin -timigis? Diru al mi——."</p> - -<p>Ŝi min ĉesigis, demandante: "Kiel vi konis mian nomon?"</p> - -<p>"Mi rekonis vin, karulineto, tio estas longa rakonto. Diru al mi, -kie loĝas la patrino, mi deziras viziti ŝin."</p> - -<p>"Tie," ŝi respondis, per la fingro montrante beletan dometon meze en -malgranda ĝardeno.</p> - -<p>Ni tien kune iris. Alproksimiĝinte al la pordo la infano ekkriis -"Patrineto, Patrineto, venu: Sinjorego por viziti vin!" La pordo -malfermiĝis: Jes, mi estas certa, la patrino estas la vera Suzio! Mi -etendas la manon. "Sunjo!"——Ŝi min longdaŭre -rigardis——"Tomaĉjo!" kaj ni kisis unu la alian.</p> - -<p>"Eniru, eniru, vi estas bonvena! Edzo! jen estas Sinjoro Tomaso, kiun -ci bone memoras."</p> - -<p>La edzo estas alia bone memorata kunludinto. Ho! ĉarmegaj horoj, -kiujn mi pasigis kune kun tiuj ĉi simpluloj, kiuj ja trovis veran -plezuron min revidante. "Eble," ili diris al mi, "oni ne vin sciigis, -ke via antaŭa loĝejo estas aĉetebla?"</p> - -<p>Tion ĉi mi ne estis aŭdinta. Post kelke da tagoj mi ĝin aĉetis.</p> - -<p>Baldaŭ mi alkondukos mian familieton por vivadi en mia amegata -naskiĝejo.</p> - -<p>Tie mi esperas ke mi finos mian teran migradon.</p> -</div> - - -<div id="est1-8-18" class="serial" lang="eo"> -<p class="pagenum">124</p> -<p style="float:left;font-size:90%;">[<i>Copyright reserved.</i>]</p> - -<p style="float:right;font-size:90%;">[<i>Tradukis Esp. 6266.</i>]</p> - -<h3>LA VENTEGO (Daŭrigo).</h3> - -<div style="text-align:center;"> -<p>(<i>Vidu la sep antaŭajn Nrojn.</i>)</p> - -<h4>AKTO I.</h4> - -<p><span class="sc">Sceno 2</span> (<i>daŭrigo</i>).</p> -</div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m4">Ne, knabino;</span> - <span class="i0">Ĝi manĝas, dormas, sentojn ankaŭ havas</span> - <span class="i0">Simile je ni. Tiu ĉi junulo</span> - <span class="i0">En ŝippereo estis: pro ĉagreno</span> - <span class="i0">Li markojn portas kiuj malbeligas</span> - <span class="i0">Vizaĝon lian—vi, alie, povus</span> - <span class="i0">Nobelon en li vidi. Li, perdinte</span> - <span class="i0">Parencojn siajn, vage ilin serĉas.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Estaĵo dia povus mi lin nomi,</span> - <span class="i0">Ĉar mi neniam vidis tiel nobla!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero (<i>flanken</i>).—</p><span class="i0">L’afero venas laŭ deziro mia:</span> - <span class="i0">Ĉi tio Arielon liberigos</span> - <span class="i0">Nur post du tagoj—</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Ferdinando (<i>ekvidante Mirandon</i>).—</p> - <span class="m4">La diino</span> - <span class="i0">Muzike ĵus laŭdita!... Mi petegas,</span> - <span class="i0">Bonvolu diri al mi ĉu vi loĝas</span> - <span class="i0">En tiu ĉi insulo; ĉu vi povus</span> - <span class="i0">Konsilojn bonajn al mi doni;</span> - <span class="i0">Sed, mirindaĵo! scii mi deziras</span> - <span class="i0">Ĉu estas vi fraŭlino.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="m4">Mi, sinjoro,</span> - <span class="i0">Ne mirindaĵo estas, sed fraŭlino.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Ferdinando.—</p><span class="i0">Ĉielo! mian lingvon! Mi ja estus</span> - <span class="i0">El ĝiaj parolantoj la plej alta</span> - <span class="i0">Se hejme nun mi starus.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="m4">La plej alta?</span> - <span class="i0">Se l’Neapola reĝo tion aŭdus,</span> - <span class="i0">Vi kiu estus?</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Ferdinando.—</p><span class="m3">Simple la aŭdanto</span> - <span class="i0">De homo parolanta pri la reĝo.</span> - <span class="i0">Ke li min aŭdas tion mi bedaŭras,</span> - <span class="i0">Ĉar estas mi la reĝo: mian patron</span> - <span class="i0">Perei mi ĵus vidis.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="m4">Ho, teruro!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Ferdinando.—</p><span class="i0">Li dronis, kun sinjoroj, kun Milanaj</span> - <span class="i0">La duko, ankaŭ lia brava filo!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">La duko de Milano kaj bravega</span> - <span class="i0">Filino lia povus vin komandi</span> - <span class="i0">Se dece estus. (<i>Flanken</i>) La du gejunuloj</span> - <span class="i0">Intervidante tremis kaj ruĝiĝis ...</span> - <span class="i0">Nun Arielo baldaŭ liberiĝos.</span> - <span style="float:left;width: 8em;margin-left:-8em;text-align:right;padding-right:2px;">(<i>Al Ferdinando</i>)</span> - <span class="i0">Al vi, sinjor’, mi vorton volus diri:</span> - <span class="i0">Mi timas ke vi multe ĵus eraris.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Ĝentile kial patro ne parolis?</span> - <span class="i0">De mi vidita estas homo tria</span> - <span class="i0">Ĉi tiu, sed kortuŝa la unua.</span> - <span class="i0">Kompato same movu mian patron!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Ferdinando.—</p><span class="i0">Fraŭlino, se vi estas korlibera,</span> - <span class="i0">Reĝino Neapola vin mi faros.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Sinjoro, al vi tuj mi diros haltu!</span> - <span style="float:left;width: 8em;margin-left:-8em;text-align:right;padding-right:2px;">(<i>Flanken</i>)</span> - <span class="i0">Nu! ili estas intersimpatiaj:</span> - <span class="i0">L’aferon mi ne volas rapidigi;</span> - <span class="i0">Nenion tro facilan oni ŝatas.</span> - <span style="float:left;width: 8em;margin-left:-8em;text-align:right;padding-right:2px;">(<i>Al Ferdinando</i>)</span> - <span class="i0">Atentu, aŭdu, ĉar mi vin kulpigas</span> - <span class="i0">Uzurpi ies nomon ne la vian:</span> - <span class="i0">Spiono eble vi ĉi tie staras</span> - <span class="i0">Por poste ŝteli de mi la insulon.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Ferdinando.—</p><span class="i0">Ne! per honoro mia!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="m4">Malhonoro</span> - <span class="i0">Neniam loĝis en sanktejo tia;</span> - <span class="i0">Ĉar se malbonon tia dom’ entenus,</span> - <span class="i0">Eĉ bono volus loĝi kun ĝi.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero (<i>al Ferdinando</i>).—</p> - <span class="m5">Venu!</span> - <span style="float:left;width: 8em;margin-left:-8em;text-align:right;padding-right:2px;">(<i>Al Mirando</i>)</span> - <span class="i0">Por la spiono ne parolu. (<i>Al Ferdinando</i>) Venu!</span> - <span class="i0">Piede, kole, mi vin kunkatenos,</span> - <span class="i0">Marakvon trinkos vi, via nutraĵo</span> - <span class="i0">Konsistos el mituloj riveretaj,</span> - <span class="i0">Radikoj sekiĝitaj, kaj glanŝeloj—</span> - <span class="i0">Nu, venu!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Ferdinando.—</p><span class="m2">Ne! mi tuj kontraŭbatalos</span> - <span class="i0">Tielan agon, ĝis la malamiko</span> - <span class="i0">Pli pova montros sin.</span></div> - -<p>[<i>Eltiras sian glavon, sed tuj magie, ne povas movi.</i>]</p> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="m4"> Ho, kara patro!</span> - <span class="i0">Tro ne ofendu lin, ĉar, dolĉanima,</span> - <span class="i0">Li maltimulo estas.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero (<i>al Mirando</i>).—</p> - <span class="m4">Knabineto,</span> - <span class="i0">Ĉu vi al mi konsilus? (<i>Al Ferdinando</i>) Glavingigu,</span> - <span class="i0">Ho, perfidulo, kiu ŝajni volus</span> - <span class="i0">Sed ne maltimas frapi, tiel kulpo</span> - <span class="i0">Tremigas vin! Plu ne kontraŭbatalu:</span> - <span class="i0">Bastono mia tuj vin senarmigos.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Mi vin petegas, patro—</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero (<i>al Mirando</i>).—</p> - <span class="m4">Vi foriru!</span> - <span class="i0">Ne tuŝu mian veston.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="m4">Ho! kompatu:</span> - <span class="i0">Por li mi garantiulino estos.</span></div> - -<p class="near_sig">(<i>Daŭrigota</i>).</p> -</div> - - -<div id="est1-8-19" class="poetry" lang="eo"> -<p class="pagenum">125</p> -<h3 class="poem-header">LA REVENO AL LA MONTARA PATRUJO.</h3> - -<p>Originale verkita de Clarence Bicknell.</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">De miaj montoj patrujanaj, jen, fine, la revido!</span> - <span class="i0">Post longaj jaroj en la urboj, malgaje, eĉ sen rido;</span> - <span class="i0">Aŭ kie l’ebenaĵo griza senlime sin etendas,</span> - <span class="i0">Kaj, aŭ pro tim’ aŭ hont’, nenio la bluĉielon fendas.</span> - <span class="i0">Ho ĝoj’! l’aeron tiel puran libere respiradi,</span> - <span class="i0">Kaj ĉe la montoj Dibenitaj en dolĉa pac’ restadi!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ne plu la bruo de l’amaso, la krioj en la stratoj,</span> - <span class="i0">Mizero ĉie kaj malsano, blasfem’, batiĝoj, batoj;</span> - <span class="i0">Ne plu la polvo ĉe l’vizaĝo, la fulgo en aero;</span> - <span class="i0">Ne plu herbejoj sekiĝitaj, kaj neflorada tero;</span> - <span class="i0">Sed ĉie arboj kaj arbaroj kun kampoj milkoloraj,</span> - <span class="i0">De fojno riĉa kaj brileta per herboj bonodoraj.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">El supro de la blankaj pintoj, la hejm’ de l’Monta Reĝo,</span> - <span class="i0">Mantelo kies senmakula estas l’eterna neĝo,</span> - <span class="i0">Riveroj, riveretoj kuras, portante vivobenojn,</span> - <span class="i0">Kaj, trapaŝante, ĉie faras fruktejojn ĝardenojn,</span> - <span class="i0">La branĉojn ili, ĉe la bordoj, de l’rozarbet’ balancas;</span> - <span class="i0">Bovinoj blekas, birdoj pepas, kaj papilioj dancas.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">La tutan tagon laboremaj abeloj laŭte zumas,</span> - <span class="i0">Serĉante florojn kiujn ili per kisoj amindumas.</span> - <span class="i0">Kaj kiel bela la florejo! l’azuraj ĝentianoj,</span> - <span class="i0">Kun alporozoj, orlilioj, kaj dolĉaj timianoj!</span> - <span class="i0">Mi aŭdas la naturmuzikon de l’blanka akvofalo,</span> - <span class="i0">Kaj la kantetojn de l’paŝtistoj tra l’eĥoiĝa valo.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Mi mem nun povas ree kanti la kantojn de juneco,</span> - <span class="i0">Pri la natur’, pri la patrujo, pri amo kaj beleco.</span> - <span class="i0">La pensoj, kiel agloj, flugas, nek plu sur tero haltas;</span> - <span class="i0">La koro, eĉ la membroj miaj, kiel la ĉamo saltas.</span> - <span class="i0">Parolis urboj, ebenaĵo, pri larmoj kaj pri morto,</span> - <span class="i0">Sed nun pleniĝa ĉio estas je vivo kaj je forto.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Forteco al ŝtoneg’ simile de l’nemoveblaj montoj,</span> - <span class="i0">La vivo kiel la forfluo el senĉesantaj fontoj.</span> - <span class="i0">Ho! kiel bone kun naturo la vivo de simpleco,</span> - <span class="i0">Per kiu venas tiuj benoj de sano kaj forteco!</span> - <span class="i0">Mi malproksimen ne plu vagos, sed estu mia sorto</span> - <span class="i0">En mia paca monta hejmo restadi ĝis la morto.</span></div> -</div> -</div> - -<div id="est1-8-20" class="fables" lang="eo"> -<h3>LA MALSANA LEONO.</h3> - - -<p>Leono, pro maljuneco kaj malforteco, ne povis plu ĉase trafi sian -kaptaĵon, tial li sin kuŝigis en sia kaverno, kaj, per mallaŭta -voĉo, anoncis, ke li estis tre malsana. La raporto baldaŭ -disvastiĝas inter la bestaro, kaj kaŭzas grandegan plorindon pri la -reĝa malsanulo. Unu post la alia venas por lin viziti, sed, ĉar -ĉin malkune, kaj en la propran leonan kavernon eniras, la leono -facile povas fari kaptaĵon el la vizitantoj, kaj grasiĝas per -tia dieto. Vulpo, kiu suspektis la tutan aferon, fine venas -por informiĝi pri la leona saneco, sed, staras malproksime kaj -demandas "Kiel la Reĝa Moŝto sanas?" "Ha, karega amiko mia," diris -la leono, "ĉu estas vi? Kial do vi tiel forstaras de mi? Venu, -dolĉemulo, ŝutu konsolan vorton en la orelon de malfeliĉa leono, -kiu nur tre mallonge vivos!" "Vin benu la dioj!" respondis la vulpo. -"Pardonu se mi ne povos resti pli longe; sed verdire, min tre -maltrankviligas la piedsignoj, kiujn mi tie ĉi ekvidas; ĉiu el ili -ŝajnas eniri vian kavernon, sed nenia eksteren deiri."</p> - -<p class="center"><i>Ne risku iri tien, kien multuloj eniras, sed neniu deiras.</i></p> - -<p class="far_sig">(6266).</p> -</div> - - -<div id="est1-8-21" class="article" lang="eo"> -<h3>PATRINO KAJ INFANO.</h3> - -<p class="center">Flandra poeziaĵo de Frans de Cort.</p> - - -<p>Kiam mi plezurege rigardas mian rozkoloran infanon, kaj tiun, kiu -donacis lin al mi, mian amegatan edzinon, tiam ne demandu kiun el -ili mia koro plej amas. Mia koro ne povas disigi la patrinon de la -infano. Mi etendas la brakojn, kaj ĉirkaŭprenas miajn gekarulojn -kune inter ili, kaj ĝojlarmoj fluas sur miajn vangojn. Ha! Se vi -scius, mallaŭte mi diras, kiel vi estas amataj, vi, infano, pro -via patrino; kaj vi, patrino, pro via infano!</p> - -<p class="far_sig"><i>Tradukita de</i> <span class="sc">Eŭg. Mathys</span>, <i>filo</i>.</p> -</div> - - -<div id="est1-8-22" class="letters"> -<p class="pagenum">126</p> -<h3>CORRESPONDENCE NOTES.</h3> - - -<p>The Hon. Sec. of the London Esperanto Club herewith gives notice that -the Free Classes are now closed for the summer months. Due notice -will be given of the date of re-opening. In the meantime inquirers -can obtain information from Miss Schafer, 8, Gloucester Crescent, -Regent’s Park, N.W. (Stamps should always be enclosed for the reply).</p> - -<p>Club Members who have not yet renewed their subscription, and whose -number is below 136, are also reminded that their renewals have -fallen due. It is earnestly hoped that they will favour the Club with -a continuance of their kind support.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Our prized volume, the <i>Fundamenta Krestomatio</i>, bears a most -unfortunate title.</p> - -<p>Many correspondents ask the derivation of the word. We suppose it has -been imported from the Greek, and means the Giver of Oracles. Perhaps -the Second Edition of this great work will bear some more easily -recognised title, which may serve to apprise the uninitiated of the -purpose and scope of the volume.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The note in our last issue concerning the <i>Method of telling the time -in Esperantoland</i> has called forth an admirable suggestion: That -everywhere the example of railway time-tables should be followed. This -is already international, and thus no confusion could arise. Kvin dekdu, -5.12, dek kvardek, 10.40, etc., will enable us to keep our appointments -with punctuality.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>We have done our best to buy in copies of the <i>First Number</i> of -<span class="sc">The Esperantist</span>, with the very unsatisfactory result that -there are now to be had only six clean copies at 2/6 each.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Our infant growth, though rapid, has not yet warranted the -establishment of a Standard Examination in Esperanto, for the -awarding of an <i>Atesto de Kapableco</i>. Those desirous of obtaining -this must therefore still do so under the auspices of the French -Society.</p> - -<p>Nevertheless, it is to be hoped that, ere long, we also may be able -to issue British Certificates of Merit.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>As so many Esperantists are occupied in the City, it has been -proposed that a monthly meeting might be arranged over some -convenient lunch or tea table. Will those Gesamideanoj able and -willing to fall in with the proposal kindly communicate with the -Editor to that effect?</p> -</div> - - -<div id="est1-8-23" class="article" lang="eo"> -<h3>INSTINKTO aŭ INTELIGENTECO.</h3> - -<p class="center">Dua Vera Rakonto de O.W. 7074.</p> - - -<p>Mi legas en la dua numero de la <i>Internacia Scienca Revuo</i> la titolon -de artikolo publikigita en la <i>Revue Scientifique</i>. Jen la teksto: -<i>E. Mancini. Aritmetiko de la Bestoj. Raporto pri kelkaj observoj -kiuj pruvas, ke la bestoj povas havi malgrandan ideon de la nombro.</i></p> - -<p>Tiu titolo rememorigas al mi strangan fakton, kiun mi okulvidis, kiu -en la momento tre ridigis min kaj kiu, poste, pripensigis min; mi -estis devigita kredi, ke iaj bestoj povas kalkuli.</p> - -<p>Cetere vi povos tion juĝi, mi tuj rakontos al vi la fakton.</p> - -<p>En la ĉirkaŭaĵo de Montmouillon en la Departamento La Vienne en -Francujo, unu el miaj onkloj posedas bienon. Tie la gefarmamastroj -kaj liaj infanoj zorgas pri ĝi. Ili edukas en ĝi la kutimajn -bestojn, bovojn, ŝafojn, porkojn, k.t.p.</p> - -<p>Ĉiutage, kiam la vetero ne tion malebligis, oni elirigas la bestojn -el la staloj, kaj oni alkondukas ilin sur la kampojn, kie ili sin -paŝtas. Kiam baldaŭ eknoktiĝos, oni rekondukas ilin al la staloj.</p> - -<p>Ian tagon mi estis alirinta kun mia edzino kaj mia filino por viziti -niajn geonklojn.</p> - -<p>En la tagmezo, ni aliris al la farmabieno. Mi promenis kaj alvenis -sur la kampo, kie estas porkino kun sia idaro, dek kvar porkidoj; mi -ripetas, dek kvar.</p> - -<p>Estis la momento por revenigi la bestojn al la stalo. La gardistino, -per vergeto ilin realkondukis. Kiam la pordo de la stalo estis -malfermita, la porkidoj eniris la unuaj, poste eniris la patrino. -Sed, post kelkaj sekundoj, oni aŭdis blekegojn terurajn, kaj batojn -sur la pordo. Tuj la gardistino malfermis ĝin, kaj, puŝegante la -servistinon, la porkino forkuris al la kampo. Ni tuj tre miris, -kredante, ke la porkino fariĝas freneza. Mi sekvis ĝin kaj vidis ke -ĝi eniris arbetaĵon, en kiu restis unu el ŝiaj idoj. La patrino -forpelis ĝin, puŝante ĝin per sia nazego, blekegante. Ili ambaŭ -reeniris la stalon trankvile kaj la porkino silentis.</p> - -<p>La konkludo de tiu vera rakonto estas tute logika: la porkino sciis -ke ĝi havis dek kvar idojn. Kiam ĝi ilin kalkulis, ĝi ekvidis, ke -ili ĉiuj ne estis kune kun ĝi, kaj ĝi forkuris por serĉi la -forestantan. Mi ne povas nekredi ke tiu porkino sciis kalkuli.</p> - -<p>Ĉu vi ne pensas kiel mi?</p> -</div> - - -<div id="est1-8-24" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">127</p> -<h3>GALA SKIZETO.</h3> - -<p class="center">Originale verkita de E. W.</p> - - -<p><i>Mi naskiĝis en la jaro 1825, kaj jen la jaro 1904! Mi do kredas, ke -mi ne estas tro juna por senpeke permesi al mi iom da libertempo, en -kiu aminde memori la geamikojn de mia infaneco kaj juneco.</i></p> - -<p><i>Kiam mi parolas pri miaj karaj gesamlandanoj al miaj nunaj -konatuloj, ili ĉiam diras: "Kial vi ne skribas libron? Viaj rakontoj -estas tiel interesaj."</i></p> - -<p><i>Mi ĉiam respondis: "Tro multaj jam estas la libroj; kiu povas ilin -tralegi?"</i></p> - -<p><i>Tamen, en la lingvo internacia ne ankoraŭ estas multe da libroj, -kaj baldaŭ multaj estos la legantoj. Mi diras "baldaŭ," ĉar tiu -ĉi lingvo estas treege facila. Post unu semajno mi povis mem ĝin -kompreni, studinte apenaŭ dek kvin minutojn ĉiutage, kaj mia memoro -tamen multe malfortiĝis.</i></p> - -<p><i>Mi pensas, ke kelkaj simplaj skizoj de la Galanoj antaŭ du -generacioj eble povos interesi la kosmopolitan legantaron de</i> <span class="sc">The -Esperantist</span>.</p> - -<p><i>Pro tio mi verkis tiujn ĉi rakontetojn.—E. W.</i></p> - - -<p class="center">I.</p> - -<p class="center sc">Pacama Pastro.</p> - -<p>Li estis tre granda kaj maldika; lia kapo tiel malalte kurbiĝis, kaj -lia maniero estis tiel timema, ke li ŝajnis esti kvazaŭ fremdulo en -sia propra domo. Liaj okuloj grizabluaj estis dolĉaj kaj sonĝaj, -liaj manoj malgrandaj kaj molaj vibris, kiam oni tuŝis ilin. Tia -estis lia voĉo, ke nura <i>Bonanokto</i> samtempe estis beno kaj kareso.</p> - -<p>Familia tradicio diris, ke li antaŭe estis tiel granda, vira, kaj -aktiva, ke la Princo-Reganto (poste George IV.) diris pri li: "Tio -ĉi pastro estus fariĝinta la plej belega oficiro de miaj <i>Grenadier -Guards</i>."</p> - -<p>Oni ankaŭ diris, ke, dum juneco, li amis kaj estis amita; sed ke li -ne kuraĝiĝis kontraŭstari la malriĉecon. Do, post jaroj de -nedecideco, li sin trovis sola.</p> - -<p>Lia <i>Cariad</i> (Amantino) estis edzino kaj patrino kiam li edziĝis la -riĉan vidvinon kiun, dum tridek jaroj, ĝuis lian indulgan bonecon.</p> - -<p>Nur unu foje, estante juna kaj fraŭlo, li montris sian karakteron.</p> - -<p>Lia paroĥo estis apud la rifa marbordo, kie multaj ŝipoj -disrompiĝis. La tieaj homoj, tiel, kiel siaj samrasanoj la Bretoj -kaj Gaeloj, kredis, ke la maro estis donaco de Dio, por provizi por -ili fajrlignon kaj multajn aliajn trezorojn. Sed ili devus nenion -preni, se sin savis unu sola maristo el la pereita ŝipo.</p> - -<p>Tiu ĉi leĝo nature ne savigis la maristaron.</p> - -<p>La pacama pastro ofte predikis kontraŭ la kruela kutimo igi la -ŝippereojn.</p> - -<p>Ekstere de la preĝejo, la paroĥanoj ofte diris: Se ni ne -prenos la bonajn Diajn donacojn, aliaj ilin prenos, sed li respondis: -Agu prave, kaj eble viaj najbaroj imitos vin.</p> - -<p>Fine, post multe da tempo, li demandis: "Ĉu vi ne protektos la -maristojn, kaj ilian bienon?"</p> - -<p>Baldaŭ sciiĝis, ke la loĝantoj de Bxxx ne permesos la ŝippereigon -sur ilia marbordo kaj ankaŭ, ke la vilaĝanoj de Txxxx kaj Sxxxx -decidiĝis agadi laŭvole, kie ajn ili povos.</p> - -<p>Terura ventego blovis, kaj ŝipo surkuris sur ŝtonejon.</p> - -<p>Tiam okazis ke la loĝantoj de la najbaraj vilaĝoj kunvenis al la -loko, portante falĉilojn, stangojn, martelojn, kaj aliajn -batalilojn. Kune kun siaj paroĥanoj, la pastro renkontis ilin sur la -sablo. Li antaŭeniris, kaj montris al la transpaŝintoj sian pafilon -ekkriegante: Se unu el vi provos transiri tiun ĉi mureton, mi pafos!</p> - -<p>Juna granda viro, ridante je li, saltis super la barilo. Pafo tuj -ekaŭdiĝis kaj la junulo tombis sur sia vizaĵo.</p> - -<p>Tamen, li nur falis pro timo. La kuglo estis pasinta inter lia brako -kaj flanko, kaj nur vundis lian vestmanikon.</p> - -<p>Tamen la leciono ne estis senfrukta, ĉar, post tiu ĉi tago oni -neniam trovis en tiu ĉi loko ŝipdetruistojn.</p> - -<p>La pastro neniam parolis pri la afero: eble la teruro kiun li sentis, -kiam li kredis, ke li mortigis homon, estis tro granda por sen akra -doloro esti memorita.</p> - -<p>Dum multaj jaroj lia vidvino prenis el ĝia kaŝejo, kaj kun fiera -plezuro montris, la belan arĝentaĵon, de Lloyds donacita je dankeco -pro la maristoj kaj ŝarĝoj de ŝia edzo savitaj.</p> - -<p class="center">(<i>Dua skizeto aperos en</i> <span class="sc">The Esperantist</span>, <i>No. 9</i>).</p> -</div> - - -<div id="est1-8-25" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">128</p> -<h3>DIVERSAJ AVIZOJ.</h3> - -<p>S<span class="sup">ro</span> Motteau nun tradukis la tuton de <i>La Ventego</i>, kaj oni eldonos -la verkon en aparta libro tuj kiam oni ricevis 500 promesojn ĝin -aĉeti. Ĝia kosto estos 1f. 50 (1/3 afranke). Post la eldono kosto -1/3.</p> - -<p>Ĉu la Legantoj, kiuj deziras ĝin posedi, skribos al la Redakcio?</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La C. T. C. (Cyclists’ Touring Club) Gazette de Majo enhavas tre -valoran leteron de S<span class="sup">ro</span> Bourlet, kune kun Angla traduko. Estas -rimarkinde ke, kvankam tiu letero enhavas 500 vortojn, ne estas -bezono por supersignita litero ia! Oni konsilas, ke ĉiuj -Esperantistoj ĝin tralegu.</p> - -<p>(Specimeno de la Gazeto, 3d., de 47, Victoria Street, Westminster, -S.W.).</p> - -<hr class="short" /> - -<p>S<span class="sup">ro</span> Metcalfe sendas kelkajn interesajn sciigojn. Li venkis en la -Esperanta koresponda ŝakludo kun Belga Samideano, kaj nun komencas -duan batalon! Li ankaŭ proponas, ke kelkaj lertaj Esperantistoj -kunverku la tradukon de la Nova Testamento. Ĉu tiuj, kiuj deziras -kunlaboradi, skribos al S<span class="sup">ro</span> Metcalfe, ĉe la Redakcio?</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Ni jam estas vidintaj la unuajn paĝojn de <i>Alice in Esperantoland</i>, -kaj la verko promesas fariĝi tre interesa kaj valora lernilo. Al la -sindonema verkisto salutojn kaj gratulojn!</p> - -<hr class="short" /> - -<p><span class="sc">Kara Sinjoro</span>,—La anonco pri miaj Dimanĉaj Promenadoj -sukcesis, ĉar, lastan Dimanĉon, S<span class="sup">ro</span> Sutcliffe kaj sia filo, -S<span class="sup">ro</span> Rayner, kaj ankaŭ S<span class="sup">ro</span> Farnes, kuniĝis ĉe Bromley. Ni -paroladis Esperante la tutan tagon, kvazaŭ en Esperantujo, kaj faris -multe da progreso pri interparolarto.</p> - -<p class="near_sig">Fidele via,<br /> - <span class="sc">C. W. T. Reeve</span>,<br /> - 63, Effingham Road, Lee, Kent.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Niaj Germanaj amikoj tre rapide antaŭeniras. Ni ĵus ricevis de -S<span class="sup">ro</span> Borel, <i>95, Prinzenstrasse, Berlin</i>, du novajn verkojn de la -<i>Kolekto Aprobita</i>. (1). <i>Vollständiges Lehrbuch der Esperanto -Sprache, mit Uebungen, Syntax und Proben aus Poesie und Prosa, nach -Prof. Cart, bearbeitet und erweitert von J. Borel. Kosto 1/3 (1 mark -20).</i> (2). <i>Wörterbuch Deutsch-Esperanto, unter Redaktion von Dr. -Samenhof, herausgegeben von Hermann Jurgensen und M. Pagnier. 2/- (2 -mark).</i></p> - -<p>Ankaŭ ni danke ricevis. (1). <i>Cours Elementaire d’Espéranto, par E. -Deligny, Professeur au Groupe Espérantiste de Saint Omer.</i> (Bona 53 -paĝa verko). (2). <i>Sondilo Skrapanta de M. Leger, Ĉe Grupo -Esperantista, Presejo de Monako.</i> (Bone presita broŝuro -dek-unu-paĝa, kiu traktas pri nova sistemo por subakva skrapado). -(3). <i>Les Libertaires et la Langue Internationale, Espéranto, de -Emile Chapelier.</i> (47 paĝoj, 10 c). (4). <i>Esperanto, Exposición de -R. G. Abrill, Ex-Profesor de Esperanto del Instituto Comercial, -Chiclayo, Peru.</i> (22 paĝoj en la Hispana lingvo).</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Plezure ni rimarkas, ke ĉiam pli granda aro da semajnaj kaj monataj -Gazetoj enhavas Esperantan sekcion. La lasta, kiun ni ricevis estis -la <i>Bulletin des Sciences Naturelles de Tarare, Rhône, France</i>. Tie -ankaŭ fondiĝos Esperantan Ekzpozicion, kaj oni esperas, ke ĉiuj -sendos informojn pri komercaj aferoj. La komerco Tarara estas silk- -kaj koton-faraĵojn, malpezajn ŝtofojn senornamajn kaj ornamitajn, -broditajn kurtenojn, ĉiujn ajn brodaĵojn por virinroboj, velvetojn -kaj pluŝojn.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Kara Sinjoro <i>Lingvo Internacia por Blinduloj</i> en punktoj reliefaj, -eliros en la lasta semajno de Majo. Provizora Direktoro mi estas.... -Ni eldonos ses Numerojn en 1904 (poste, se eble, dekdu). La abono -kostas por ĉiu lando 3 frankojn.... Kun kora saluto mi estas via, -Th. Cart.</p> - -<p>Vere la blinduloj havas tre sindoneman amikon kaj ni sendas ĉiujn -bondezirojn al la nova kaj potenca ilo, kiu helpos je la disvastigado -de Esperanto inter ili. Blinduloj el ĉiuj nacioj verkos la -artikolojn por tiu ĉi nova Gazeto, kaj ĝi certe estos tre interesa.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La Redaktoro bedaŭras, ke li ne antaŭe anoncis la fondon de -Esperantista Grupo en Battersea. La energia Sekretario estas <i>S<span class="sup">ro</span> -A. T. Lee, 2, Cupar Road, Battersea, S.W.</i>, kaj la Grupkunvenejo -estas en la <i>"Board Room, Latchmere Baths," Marde vespere</i>. Tiu ĉi -kurso daŭros dum la tuta somero.</p> - -<p>S<span class="sup">ro</span> Lee saĝe utilis la valoran artikolon de Sir William Ramsay, -kiu aperis en la <i>Daily Mail</i>, por helpi lian propagandon, kaj -presigis ĝin sur aparta folieto, por disdoni, kaj li ankaŭ presigis -novan poŝtkarton.</p> -</div> - -</body> -</html> diff --git a/38240-h/vol1/e09.htm b/38240-h/vol1/e09.htm deleted file mode 100644 index 263382d..0000000 --- a/38240-h/vol1/e09.htm +++ /dev/null @@ -1,2080 +0,0 @@ -<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN" - "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd"> -<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en"> -<head> -<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" /> -<title>The Esperantist, Vol. 1, No. 9 | Project Gutenberg</title> -<style type="text/css"> - -body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;} -div.titlepage {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;} -h3 {text-align: center; font-size: 1.2em; margin-bottom: 2em;} -.pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right; font-style: normal; color: silver; background-color: inherit;} -body > div {clear:both; padding-top: 4em;} -ul li {list-style-type: none;} -.center {text-align: center;} -div.sec-list ul li, div.notice ul li {padding-left: 2em; text-indent:-2em;} -.left {width:46%; float:left; clear:none;} -.right {width:46%; float:right; clear:none;} -em.u {font-style:normal; text-decoration: underline;} -.poem-header, .fn-header {text-align: left; margin-left: 2em; font-size: 110%;} -hr.short {width: 20%;} -.far_sig {text-align: right; margin: 0.5em 2em 0.5em auto;} -.near_sig {text-align: left; margin: 0.5em auto 0.5em 4em;} -.sc {font-variant: small-caps; font-style: normal;} -.border {border:solid; padding: 0.8em;} -td.numb {text-align: right; vertical-align: top; padding: 0.3em 1em;} -p.speaker {float: left; font-variant: small-caps; margin: 0 0 0 -6.5em;} -p.speaker i {font-variant: normal;} -div.dialogo {padding-left:6.5em; margin-top: 0.5em;} - .verse {margin: 1em 0em 0em 5%; text-align: left; } - .stanza {margin-top: 1em; margin-bottom: 0em;} - span.i0 {display: block; margin-left: 0em;} - span.i2 {display: block; margin-left: 1em;} - span.i4 {display: block; margin-left: 2em;} - span.m3 {display: block; margin-left: 6em;} - span.m4 {display: block; margin-left: 9em;} - -p.footnote {font-size: 90%; - text-indent: 0%; - margin-left: 10%; - margin-right: 10%; - margin-top: 1em; - margin-bottom: 1em; } - -sup { vertical-align: top; font-size: 0.6em; } - -a:link {color:blue; text-decoration:none} -a:visited {color:blue; text-decoration:none} -a:hover {color:red} - -</style> -</head> - -<body> -<p class="center"><a href="../38240-h.htm#est1-index">Back to Vol. I index.</a></p> -<div id="est1-9-1" class="border titlepage"> -<p style="font-size:80%;">SINGLE COPIES PRICE FOURPENCE NET.</p> - -<p style="float:left;width:15%;"><i>No. 9.</i></p> - -<p style="float:right;width:15%;"><i>Julio, 1904.</i></p> - -<h1>THE<br /> - ESPERANTIST</h1> - -<p>La Esperanta Gazeto por la<br /> -Propagando de la Internacia Lingvo.</p> - -<p style="font-size:80%;">Edited by H. BOLINGBROKE MUDIE.</p> - -<p>ANNUAL SUBSCRIPTION: 3/- (4 francs; 1½ roubles; 75 cents).</p> - -<p style="font-size:80%;">Published by THE LONDON ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, -W.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-9-2" class="left border"> - -<h4 style="text-align:center">CONTENTS.</h4> - -<table> -<tr><th></th><th>Page</th></tr> - -<tr><td><a href="#est1-9-8" class="sc">Editor’s Notes</a></td><td class="numb">129-130</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-9-9" class="sc">The Tempest</a>, End of Act 1 (translated by A. Motteau) -</td><td class="numb">131</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-9-10" class="sc">From the ‘Meditations of Marcus Aurelius’</a> (translated by K. -Eucharis)</td><td class="numb">131</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-9-11" class="sc">Items of Interest</a></td><td class="numb">132</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-9-12" class="sc">Adventures of Count Fathom</a> (translated by D. H. Lambert, -B.A.)</td><td class="numb">133</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-9-13" class="sc">Esperanto in Japan</a></td><td class="numb">134</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-9-14" class="sc">My Dearie</a> (William Officer)</td><td class="numb">135</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-9-15" class="sc">The Sun at its Zenith</a> (Thomas Hunter, M.A.)</td><td class="numb">135</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-9-16" class="sc">Unexpected News</a> (H.B.M.)</td><td class="numb">136</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-9-17" class="sc">Boulogne</a> (H. Bolingbroke Mudie)</td><td class="numb">136–8</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-9-18" class="sc">The Language of Flowers</a> (Ben Elmy)</td><td class="numb">138</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-9-20" class="sc">The Certificate of Merit</a> (G. D. Buchanan)</td><td class="numb">140–1</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-9-22" class="sc">Another Original Welsh Sketch</a> (E.W.)</td><td class="numb">142</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-9-23" class="sc">A Night in "Calabre"</a> (translated by Paul Boulet)</td><td class="numb">143</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-9-24" class="sc">Correspondence Page</a></td><td class="numb">144</td></tr> -</table></div> - - -<div id="est1-9-3" class="sec-list right border"> - -<p>For Local Information apply to the Hon. Sec. of the following -Official Societies:—</p> -<ul> -<li>BATTERSEA—Sro. A. T. Lee,<br />2, Cupar Road, Battersea.</li> - -<li>BRIGHTON—Miss OXENFORD,<br />16, Upper Westbourne Villas, Hove.</li> - -<li>BRIXTON—Sro. E. W. EAGLE,<br />22, Kellett Road, Brixton.</li> - -<li>CORBRIDGE-ON-TYNE—Sro. Lotinga,<br />Trinity Terrace.</li> - -<li>DOVER—Sro. H. R. GEDDES,<br />Northumberland House, Dover.</li> - -<li>EDINBURGH—Miss Tweedie, M.A.,<br />2, Spence Street.</li> - -<li>FOREST GATE—Sro. E. J. R. Beal,<br />74, Claremont Road, E.</li> - -<li>GLASGOW—Hon. J. H. Wallace,<br />3, Hampden Terrace, Mount Florida.</li> - -<li>HUDDERSFIELD—Sro. G. H. Taylor,<br />13, Birkly Hall Road.</li> - -<li>ILFORD—Sro. W. A. Jeffery,<br />42, Park Road, Ilford, E.</li> - -<li>KEIGHLEY—Sro. J. Ellis,<br />Compton Buildings, Bow Street, Keighley.</li> - -<li>LEEDS—Sro. J. E. Wyes,<br />2, Marlboro’ Grove, Leeds.</li> - -<li>LIVERPOOL—Sro. R. E. Issott,<br />5, Gresham Street, Edge Lane.</li> - -<li>NEWCASTLE—Sro. H. W. Clephan,<br />3, Cotfield Terrace, Gateshead.</li> - -<li>NOTTINGHAM—Sro. F. G. Rowe,<br />51, Portland Road.</li> - -<li>PORTSMOUTH—Dr. Greenwood,<br />182, Queen’s Road.</li> - -<li>PLYMOUTH—Sro. Thill,<br />6, Barton Crescent, Mannamead.</li> - -<li>ST. ANDREWS—Sro. J. T. Haston,<br />133, South Street, St. Andrews.</li> - -<li>TYNEMOUTH—Sro. Alan F. Davidson,<br />26, Park Crescent, N. Shields.</li> -</ul> - -<p>N.B.—It is earnestly hoped that gentlemen who are willing to form -local groups will communicate with the Hon. Sec., Esperanto Club, who -will do all in his power to assist them in the work.</p> -</div> - - -<div id="est1-9-4" class="reklamo" style="text-align:center;"> -<div class="left"> -<h4>The Remington</h4> - -<p>THE <em class="u">UNIVERSAL</em> TYPEWRITER.</p> - -<p>Just think of it!</p> - -<p>THE INTERNATIONAL MACHINE.</p> - -<p><i>Unbound by ties of nationality:<br /> - -The common bond of union of all civilised peoples.</i></p> - -<p>The Remington can be supplied fitted for Esperanto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>THE REMINGTON TYPEWRITER COMPANY,<br /> -100, Gracechurch St., London, E.C.</p> -</div> - -<div class="right" lang="eo"> - -<h4>La Remington</h4> - -<p>LA <em class="u">UNIVERSALA</em> SKRIBMAŜINO.</p> - -<p>Pripensu je tio!</p> - -<p>LA INTERNACIA MAŜINO.</p> - -<p><i>Tute liberiĝita de naciaj ligiloj:<br /> - -La Komuna unuigilo por ĉiuj civilizitaj popoloj.</i></p> - -<p>La Remington estos liverita kun Esperantaj presliteroj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>LA REMINGTON TYPEWRITER KOMPANIO,<br /> -100, Gracechurch St., Londono, E.C.</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-9-5" class="notice"> -<div style="float:left;padding: 1em;"> -<p style="text-decoration: underline;float:left;">JUST PUBLISHED.</p> - -<p>First Edition of 100,000.</p> -</div> -<p style="text-decoration: underline;font-size:150%;word-spacing:1ex;">Text Book of Esperanto.</p> - -<p>...THE INTERNATIONAL LANGUAGE...</p> - -<p style="clear:both;">Price 1½ d., post free. For Propaganda purposes, 10d. per dozen, -carriage extra.</p> - -<p style="font-size:90%;"><span class="sc">Publishers:</span> DIXON & HUNTING, FARRINGDON PRESS, LTD., 180, -FLEET STREET, LONDON, E.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-9-6" class="notice" lang="eo"> -<h3>Adresareto de Personoj kiuj deziras Korespondadi.</h3> -<ul> -<li><span class="sc">Dro. G. Busuttil</span>, Misida, Malta. Pri diversaj temoj. Deziras -partopreni "Rondiranton" de Samideanoj.</li> - -<li><span class="sc">M. Delache</span>, 82 rue Bréquerecque, Boulogne sur Mer, France. -Pri maraj konstruaĵoj kaj interŝanĝos dokumentojn kaj disegnojn -pri tiu temo.</li> - -<li><span class="sc">M. A. Gehet</span>, 10 rue de l’Ouest, Rouen, France. Deziras -klopodi pri teĥnika vortaro pri la metal—kaj maŝin—komerco.</li> - -<li><span class="sc">C. Stuart-Menteath</span>, Esq., 23, Upper Bedford Place, London, -W.C. Precipe kun alilandanoj prefere pri Ĝardenaj Urboj kaj scienco -de heredo por malhelpi homan degeneron. Interŝanĝos <span class="sc">The -Esperantist</span> kontraŭ alilandaj Esperantaj Gazetoj.</li> - -<li><span class="sc">A. T. Simper</span>, Esq., Attaree Khat T.E., Singribari Hat, P.O. -Mangaldai, Assam, N. India. Interŝanĝos fotografaĵojn kun -ĉiulandanoj.</li> - -<li><span class="sc">H. W. Southcombe</span>, Esq., The Park, Yeovil, England. Pri ĉiuj -aferoj kun alilanduloj. Deziras renkonti Esperantistojn ĉe -Ilfracombe (N. Devon) dum Julio.</li> - -<li>Miss <span class="sc">M. White</span>, 60, Dalziel Drive, Pollokshields, Glasgow, -Scotland. Esp. Vidaĵkartojn el ĉiuj landoj. Ĉiam respondos.</li> -</ul> - -<p><b>La Kosto de la Enskribo estas 6d.</b> (70c. per poŝtsignoj).</p> -</div> - - -<div id="est1-9-7" class="banner border center"> -<p class="pagenum">129</p> - -<h2 style="font-size:210%;">THE ESPERANTIST.</h2> - -<p>The Esperanto Gazette for the spread of the International Language.</p> - -<div style="float:left;padding-left:5%;font-size:80%;"> -<p style="padding-top:10%;padding-bottom:10%;">ABONPAGOJ ESTAS RICEVEBLAJ ĈE<br /> -SUBSCRIPTIONS SHOULD BE SENT TO</p></div> -<div style="float:right;padding-right:5%;font-size:80%;text-align:left;"> -<ul> - <li>The Hon. Sec., ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</li> - <li>AUSTRIA.—Sro. T. Cejka, Bystrice Hostyn, Moravia.</li> - <li>BELGIUM.—M. M. Seynaeve, 3, Rue de l’Avenir, Courtrai.</li> - <li>FRANCE.—M. C. Gaubert, 9, rue Charras, Paris.</li> - <li>GERMANY.—Doktoro Mybs, 68, Markt Strasse Altona, Elbe.</li> - <li>MALTA.—A. Agius, Esq., 92, Strada S. Gaetano, Hamrun.</li> - <li>RUSSIA.—Societo Espero, Bol. Podjaceskaja 24 log 12, St. Petersburg.</li> - <li>SWEDEN.—Sro. P. Ahlberg, 50, Döbelnsgatan, Stockholm.</li> -</ul> -</div> - -<p style="clear:both;" lang="eo"><i>Nepresitajn manuskriptojn la Redakcio resendos se oni aldonis -poŝtsignon.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Alsendatajn artikolojn la Redakcio laŭ bezono korektos.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Oni povas sendi la abonpagon per poŝtsignoj, kiuj estas akceptataj -laŭvaloro.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Oni sendu ĉiujn artikolojn, demandojn kaj avizojn al La Redaktoro, -67, Kensington Gardens Square, London, W.</i></p> - -<p style="float:left;padding-left:2em;">No. 9.</p> - -<p style="float:right;font-size:80%;text-align:left;">Subscription, 3s. Per Annum.<br /> -Single Copies, 4d. net.</p> - -<p>JULIO, 1904.</p> -</div> - - -<div id="est1-9-8" class="article"> -<div class="left" lang="eo"> -<p>La Angla Unufoliego, enhavanta tutan Gramatikon kaj sufiĉe grandan -vortaron, estas tre valora propagandilo. Nur per Esperanto estas eble -skribi leteron al iu, kiu ne komprenas la lingvon, kaj per tiu -unufoliego (kies kosto estas nur dek centimoj) la letero estas tute -komprenebla. Por ke tio ĉi estu kiel eble plej utila por la -Esperantistaro, estas necesege ke ĝi ekzistu en diversaj lingvoj. Se -niaj alilandaj Samideanoj presigos tradukojn en siajn proprajn -lingvojn, ni plezure aĉetos centojn da ekzempleroj; sed se ili -devigos nin presigi tradukojn en la Franca, Germana, k.t.p., lingvoj -ni esperas, ke ili siaparte aĉetos milojn da ili de ni. Sed, nature, -ĝi devas fariĝi parto de la alilanda propagando. Ni fidu, ke -baldaŭ tiuj unufoliegoj multe helpos nian aferon, precipe inter la -komercistoj en ĉiuj landoj.<a href="#fnI.9.1" name="fnrefI.9.1"><sup>[1]</sup></a></p> - -<p>Alia sistemo por gajni aliĝantojn estas la instruado de Esperanto -inter la sciama junularo. Ĉu niaj Esperantistaj gepatroj petos al la -instruistoj ke ili instruu iliajn gefilojn pri la internacia lingvo? -Kaj ĉu la Esperantistaj instruistoj instruos Esperanton en siaj -lernejoj? Ni ĝin esperas, kaj jam ricevis kelkajn interesegajn -leterojn de estroj kiuj jam faris tiun ĉi, kun bonegaj rezultatoj. -Ĉiam kaj ĉie la geknaboj treege ŝatas nian logikan lingvon. La -klopodo inter la junularo memorigas al mi, ke Sro. Privat, Direktoro -de <i>La Juna Esperantisto</i> (9, <i>Av. des Vollandes, Geneva</i>), sciigis -min, ke li nur havas du abonantojn en Anglujo. <i>La Juna Esperantisto</i> -celas disvastigi Esperanton inter la junuloj, kaj ni plezure akceptos -jarabonpagojn (2 frankoj) por tiu ĉi dumonata ĵurnalo.</p><p class="pagenum">130</p> - -<p>Sinjoro Cart ankaŭ plendas, ke la Brita Blindularo ne ankoraŭ -kolektiĝis sub la nia Standardo. La nova <i>Esperanta Ligilo</i> (monata) -en la Braillea skribo eble tuj plibonigos tiun malbonan aferon. Ĉiuj -blinduloj devas sin turni al <i>Profesoro Cart</i>, 12, <i>Rue Soufflot, -Paris.</i></p> - -<p>La verkintoj de <i>A New Hobby</i> afable donacis al the London Esperanto -Club por senpaga disdono, la restaĵon de la eldono. Tiuj -Esperantistoj kiuj sendos la poŝtelspezon povos havi senpagan aron -de tiu interesa broŝuro.</p> - -<p><i>"Ies perdo, alies gajno!"</i> estas ja prava proverbo. Kvankam ni -Angloj multe bedaŭras la foriron de du el niaj plej fervoraj -kunlaborantoj, ni konsolas nin je la penso ke Germanujo kaj -Queenslando nun havos novajn kaj lertajn adeptojn, kiuj povos estri -novajn grupojn tie. Ne do estas perdo, sed nur translokigo de -energio! Bondezirojn kaj Sukceson!</p> - -<p>La someraj libertempoj alvenas, kaj ĉiuj bonaj Esperantistoj -kompreneble deziras vojaĝi alilande, por paroli Esperante. Estos do -interese rimarki, ke mi ricevis tre afablajn leterojn de Kapitano -Capé, en Alĝerujo, kaj Sro. David, de la Grupo en St. Claude, Jura, -promesantaj tre koran akcepton de Anglaj Esperantistoj. Mi denove -diru, ke la Departemento Ĵura estas tre vizitinda loko, kaj mi -konsilu ĉiujn, kiuj povas, ĝui la belajn montojn, aeron kaj -lingvon. Mi bedaŭras, ke spaco mankis por la du afablajn leterojn. -Eble Alĝerujo estos pli komforta dum la vintro.</p> - -<p>Ĉar la unua tago de Aŭgusto estas Angla <i>banklibertago</i>, kaj tiom -da niaj Abonintoj estos en Havro, mi provos sendigi la dekan numeron -de <span class="sc">The Esperantist</span> je Julio 28. Tiu numero enhavos tre interesan -Danan rakonton de nia bonekonata kunverkantino, Fraŭlino Baŭer. -Ankaŭ originala artikolo el Hindujo, de Sro. Simper verkita, kaj -ankoraŭ alia harstariganta originala rakonto, de la sindonema O.W., -tie troviĝos.</p> - -<p>Vere <span class="sc">The Esperantist</span> baldaŭ fariĝos tute fama pro la -terurigaj rakontoj kiujn ĝi enhavas! Tiuj ĉi kun la kutimita poezio -espereble donos niajn Legantojn sufiĉe da interesaj temoj por la -libertempo.</p> - -<p>Amiko, kiu pensas pri mia laboro pli ol sia propra plezuro, proponis -ke mi sekvu la planon de alilanda Gazeto, kaj ne eldonu Aŭgustan -numeron. Sed, laŭ mia opinio, tio ĉi estus nedezirinda. Ĉiumonate -mi sendos kiel eble plej legindan gazeton al la Abonintoj, fidante ke -ĝi daŭrigos ilian intereson.</p> - -<p class="far_sig sc">La Redaktoro.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.9.1"></a> <a href="#fnrefI.9.1">[1]</a> -<i>We have just received a Bulgarian Broadsheet, price 1d. May the others soon -follow.</i> -</p> - -</div> - -<div class="right"> - -<p>The English Broadsheet, containing a complete grammar and an -adequately large vocabulary, is a very valuable means for propaganda. -In Esperanto alone is it possible to write a letter to anyone who -does not understand the language, and with that broadsheet (the cost -of which is but a penny) the letter is entirely comprehensible. In -order that this may be as useful to Esperantists as possible, it is -essential that it exist in divers languages. If our foreign friends -will have translations printed in their own languages, we will gladly -purchase hundreds of copies; but if they compel us to print French, -German, etc., translations, we hope that they for their part will buy -thousands of them from us. Obviously, it should become part of the -foreign propaganda. Let us trust that soon those broadsheets will -greatly help our cause, especially among business men in all -countries.</p> - -<p>Another means of gaining new adherents is the instruction of -Esperanto to studious young people. Will our Esperantist parents ask -teachers to instruct their children in the international language? -And will Esperantist masters teach Esperanto in their schools? We -hope so, and have already received some most interesting letters from -principals who have already done so, with excellent results. In every -instance children greatly appreciate our logical tongue. The movement -among the young folk reminds me that M. Privat, Editor of <i>La Juna -Esperantisto</i> (9, <i>Avenue des Vollandes, Geneva</i>), tells me he has -only two subscribers in England. <i>La Juna Esperantisto</i> aims at -spreading Esperanto among the young, and we will accept with pleasure -annual subscriptions (1s. 9d.) for this bi-monthly journal.</p> - -<p>M. Cart also complains that the British Blind have not yet rallied -round our Standard. The new <i>Esperanta Ligilo</i> (monthly) in Braille -will possibly at once remedy this misfortune. All blind students -should apply to <i>Professor Cart</i>, 12, <i>Rue Soufflot, Paris.</i></p> - -<p>The authors of <i>A New Hobby</i> have kindly presented the London -Esperanto Club with the remainder of the edition for free -distribution. Those Esperantists who will send cost of postage can -have a number of that interesting brochure free.</p> - -<p>"Someone’s loss is another’s gain" is indeed a true proverb. Although -we English greatly regret the departure of two of our most earnest -fellow-workers, we console ourselves in the thought that Germany and -Queensland will now possess new and able adepts, who will be able to -preside over new groups there. It is therefore no loss, but merely a -translocation of energy! All good wishes and success!</p> - -<p>The summer holidays approach, and all good Esperantists naturally -want to journey abroad to speak Esperanto. It will, then, be -interesting to note that I have received very kind letters from -Captain Capé, in Algeria, and M. David, of the Group in St. Claude, -Jura, promising a very hearty welcome to English Esperantists. Let me -state once more that the Departement Jura is a place to be visited, -and let me advise all who can to enjoy the lovely mountains, air, and -language. I regret that space is lacking for the two kind letters. -Perhaps Algeria will be more comfortable in winter time.</p> - -<p>As August 1st is an English Bank-holiday, and so many of our -Subscribers will be in Havre, I will try to have the tenth number of -<span class="sc">The Esperantist</span> sent out on July 28th. That issue will -contain a most interesting Danish tale, by our well-known -collaborator, Miss Bauer. Also an original article from India, -written by Mr. Simper; and a further hair-on-end original story, by -the devoted O.W., will appear there.</p> - -<p><span class="sc">The Esperantist</span> will in truth soon become quite famous on -account of the terrifying tales therein contained! These, with the -usual poetry, will, it is hoped, give our readers enough interesting -matter for the holidays.</p> - -<p>A friend who thinks more of my work than his own pleasure, proposed -that I should follow the example of a foreign Gazette, and not issue -an August number. But, in my opinion, this would be undesirable. -Every month I will send Subscribers a gazette as readable as -possible, trusting that it will sustain their interest.</p> - -<p class="far_sig sc">Literal Translation.</p> -</div> -</div> - -<div id="est1-9-9" class="serial" lang="eo"> -<p class="pagenum">131</p> -<p style="float:left;font-size:90%;">[<i>Copyright reserved.</i>]</p> - -<p style="float:right;font-size:90%;">[<i>Tradukis Esp. 6266.</i>]</p> - -<h3>LA VENTEGO (Daŭrigo).</h3> - -<div style="text-align:center;"> -<p><i>(Vidu la ok antaŭajn Nrojn.)</i></p> - -<h4>AKTO I. (fino).</h4> - -<p><span class="sc">Sceno</span> 2 (<i>fino</i>).</p> -</div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Silentu! se vi diros unu vorton</span> - <span class="i0">Mi vin kulpigos, eble vin malamos!</span> - <span class="i0">Ĉu vi trompanton tian ŝirmi volus?</span> - <span class="i0">Vi pensas ke ne pli belformo estas,</span> - <span class="i0">Ĉar vi nur vidis lin, krom Kalibanon.</span> - <span class="i0">Anĝeloj vere la ceteraj homoj,</span> - <span class="i0">Ĉi tiu nur alia Kalibano!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Amemo mia do, humila vere,</span> - <span class="i0">Pli belan homon ne deziras vidi!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero (<i>al Ferdinando</i>).—</p><span class="i0">Obeu; venu; la nervaro via</span> - <span class="i0">Sen fortikeco, nun reinfaniĝas.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Ferdinando.—</p><span class="i0">Tro vere estas: nun min mem mi sentas</span> - <span class="i0">Malliberulo. La kruela perdo</span> - <span class="i0">De patro kaj amikoj, la minacoj</span> - <span class="i0">De homo, kiu tiel min ofendis,</span> - <span class="i0">Nu, ĉio al mi ŝajnus suferebla,</span> - <span class="i0">Se, foje, tage, mi ekvidi povus</span> - <span class="i0">Ĉi tiun junulinon. Libereco</span> - <span class="i0">Aliajn terajn lokojn povas ĝui:</span> - <span class="i0">Sufiĉa spaco por mi estus tiu</span> - <span class="i0">En kiu ŝi aperos.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero (<i>flanken</i>).—</p><span class="m4">Tio taŭgos:</span> - <span class="i0">Vi bone ellaboris, Arielo.</span> - <span style="float:left;width: 8em;margin-left:-8em;text-align:right;padding-right:2px;">(<i>Al Ferdinando</i>)</span> - <span class="i0">Nun, venu! (<i>Al Arielo</i>) Aŭdu plie por la sekvo.</span> - <span style="float:left;width: 8em;margin-left:-8em;text-align:right;padding-right:2px;">(<i>Al Ferdinando</i>)</span> - <span class="i0">Tuj venu kun mi!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="m3">Kuraĝiĝu, tamen,</span> - <span class="i0">Ĉar bonnatura estas mia patro</span> - <span class="i0">Pli ol paroloj liaj; li malofte</span> - <span class="i0">Kolere agas.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero (<i>al Arielo</i>).—</p><span class="m3">Ho, vi liberiĝos</span> - <span class="i0">Simile al montventoj—sed, memoru</span> - <span class="i0">Fidele la ordonojn.</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="m4">Akurate!</span></div> - -<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero (<i>al Ferdinando</i>).—</p><span class="i0">Min sekvu! (<i>Al Mirando</i>) Kaj vi, por li ne petegu.</span></div> - -<p class="near_sig">(<i>Foriras ĉiuj</i>).</p> -</div> - - -<div id="est1-9-10" class="article" lang="eo"> -<h3>PENSOJ EL LA MEDITADOJ DE MARKO AŬRELIO.</h3> - -<p class="center">Tradukitaj de Kasimir Eucharis.</p> - -<p>Kiom da noblaj kaj famaj homoj estas malaperintaj el historio, kaj -hodiaŭ estas forgesataj ĉe ni.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Mi faros tion, kio estas mia devo, tio sufiĉos. Sed pri aliaj aferoj -mi neniam enuiĝos pri ili. Ĉar ili estas aŭ sen la vivo, aŭ sen -la rezono, aŭ eble ili estas perdintaj sian vojon kaj ĝin ne povas -trovi.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Aleksandro la Granda kaj lia ĉevalisto, kiam mortitaj, estis ambaŭ -en la sama kondiĉio, kaj ambaŭ havis la saman hazardon esti -disĵetitaj en atomoj, aŭ esti sorbitaj en la animo de la universo.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La plej granda afero por ĉiu homo estas plibonigi sian spiriton, do, -rigardu bone, kiamaniere li tion faras. Sed pri ĉiuj aliaj aferoj, -eblaj aŭ neeblaj, ili estas nur cindroj kaj fumo.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Kiam vi estas farinta ian bonecon, kaj kiam via najbaro estas -plibonigata pro tio, ne estu tiel malsaĝa kiel serĉi pluan laŭdon -aŭ famon pro tio, kion vi faris.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Ne agu tiel, kiel se vi havis dek mil jarojn por disĵeti. Memoru, la -anĝelo de la morto staras ĉiam apud vi. Estu do bona pro io, kaj -agu bone dum ke vi vivas kaj ĝi estas ebla tiel fari, ĉar kiam -morto venos demandi vian korpon, de tiam vi povos fari nenion.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Revenu al la principoj de la saĝeco kaj vereco, kaj tiam tiuj ĉi, -kiuj nune vin rigardas kiel simio aŭ kiel sovaĝa besto deigos vin -post unu semajno.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Tio, kio estas agrabla al vi, Ho Naturo! estos agrabla al mi. Nenio -estos tro frua aŭ tro malfrua por mi, kiu estas sezona al vi, Ho -bela Patrino! Ĉio, kion la sezonoj alportos al mi estos bona kaj -bela. El vi venas ĉio laŭ ĝia propra sezono, kaj laŭ propra -sezono ĝi revenos al vi. Kaj tie, kie la poeto kantis: "Kara Urbo de -Cekropo," ĉu mi ne kantos: "Kara Urbo de Dio."</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Kiam vi estas kolerega kaj ĉagrenega, tiam memoru, ke la homa vivado -daŭros dum momento kaj poste, ĉiu el ni, tre rapidege, enteriĝos -en la tombo.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Kaj hieraŭ Antistinio diris al mi en la Senato: "Ho Aŭrelio, estas -reĝa kaj nobla afero esti mallaŭdata kiam vi faras bonajn farojn!"</p> -</div> - - -<div id="est1-9-11" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">132</p> -<h3>DIVERSAJ AVIZOJ.</h3> - -<p>La Redaktoro multe bedaŭras, ke tiom da abonintoj plendis pri la -prokrasto de la sendo de siaj Gazetoj. Se oni sendis la abonpagon -rekte al li, <span class="sc">The Esperantist</span> ĉiam estas sendita per -revenanta poŝto. Sed, se la abonpago estas sendita al alilanda -ricevanto, la sendo ne povas esti tiel rapida. Kaj la Redaktoro ne -povas garantii tujan sendon de alilandaj Gazetoj, menditaj per li. Li -nur scias, ke la nomoj de la abonintoj ĉiam estas tuj senditaj al la -Redaktoro de la mendita Gazeto, kaj ne plu estas lia afero.</p> - -<p><i lang="la">Cunctari funestissimum</i> ŝajne ne estas alilanda Esperanta proverbo. -Ĝi estu la Angla devizo!</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Ĉiuj Esperantistoj multe ĝojos lerni ke Sro. de Ménil finigis sian -grandan laboron, kaj ke la <i>Tutmonda Jarlibro</i> eldoniĝis. La unua -parto estas la nova <i>Adresaro</i>, kaj poste troviĝas milojn da adresoj -el ĉiuj landoj. Ja utilega verko, pri kiu la sindonema aranĝinto -devis esti multe zorginta. Ĉiuj Esperantistoj devas havi tiun ĉi -libron, kiu enhavas multe da interesaj avizoj, krom la granda nomaro. -(Price 2s., post free, from the Librarian).</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Ni ankaŭ ricevis <i>Esperanto in dieci Lezioni</i>, Itala traduko de -<i>Esperanto en dix Leçons</i> (kosto 8d., verkita de Conte Albert -Gallois, en Riolunato). Ĝi helpu la Italan movadon.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Ankoraŭ alia lernolibro por niaj Francaj amikoj! Tiun ĉi fojon, -estas: <i>Cours Commercial d’Esperanto</i> (1s. 6d. post free) verkita de -Léon Marissaux, 139 paĝoj; estas nur unu vorto por priskribi tiun -ĉi verkon: <i>Bonega.</i> Tie oni, de la komenco ĝis la fino, nur legas -frazojn utilaj por ĉiutaga vivado, kaj ne la fantaziajn frazojn, -kiuj kutime troviĝas en ĉiaj lernolibroj. Kaj la pecetoj por -traduki estas mallongaj kaj utilaj skizoj pri ĝeneralaj aferoj, tiel -kiel Bicikletoj, Loĝejoj, Leteroj, k.t.p. Ni esperu ke ni Angloj -baldaŭ posedos tian utilan komercan lernolibron.</p> - -<hr class="short" /> - -<p><i>"La fundo de l’Mizero,"</i> tradukaĵo de Pola rakonto farita de la -bonekonata Esperantisto "Kabe." Kosto 8d., 91 paĝoj. Nia Pola -Samideano donis al ni tre lertan tradukon, sed ni korege konsilas -almenaŭ niajn legantinojn, ke ili ne legu tiun ĉi verkon. Priskribo -pri la vivado de lepruloj, rakontita en maniero kiel eble plej -terura, ne tute estas legindaĵo por ili, kaj, ni estas preskaŭ -certaj ke, se iaj el niaj legantoj komencos la tralegon de tiu -ĉi verko, ili senhalte legados ĝis la fino, kaj pensos kune kun -ni, ke estus estinta pli bone, se la unua paĝo estis estinta la -lasta, kaj ke la restaĵo skribiĝis neniam. Ne ĝin legu, do, ĉar -ĝi alportos nenian bonon.</p> - -<hr class="short" /> - -<p><i>"Por niaj filoj kiam ili estos dek-ok jaraj"</i> de Dro. Paul Rodet -enhavas 32 paĝojn, kaj traktas tre lerte pri malfacila kaj delikata -temo. Ni konsilas ke la junuloj, por kiuj la libro estis skribita, -ĝin legu.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Eble, kiam oni vidos tiujn ĉi vortojn, oni jam estos vidinta sur -ĉiuj Anglaj stacidomaj librejoj malgrandan ruĝan Esperantan -lernolibreton, kies kosto estas unu penco. La unua eldono estas cent -mil ekzempleroj, kaj espereble multe helpos je la rapida disvastigo -de la lingvo inter ĉiuj Anglaj-parolantaj popoloj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Ni deziras danki la multe da amikoj kiuj sendis prestranĉaĵojn. -Tiuj ĉi ĉiam plioftiĝas, kaj nepre pruvas la progreson de nia kara -afero.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Sukcesa parolado estis farita en la Urbestrejo de Dovero, kaj nova -sed forta grupo tie fondiĝis, dank’ al la klopodoj de kelkaj -fervoraj tieaj kunbatalantoj. La Hon. Sek. de la Grupo estas <i>Sro. H. -R. Geddes, Northumberland House, Dover</i>, kaj ni esperas, ke tiuj -legantoj, kiuj vizitos Doveron dum la somero, povos helpi lian -propagandon. La nova Grupo eldonas belajn poŝtkartojn, ilustrantaj -la uzo de la Esperantaj participoj per la verbo Trinki! Kosto 8 -pencoj la dekduo, 4s. la cento, de 41, Outer Temple, W.C.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Nova Grupo ankaŭ fondiĝis en Brightono, laŭ la anonco en No. 8. -<i>Fraŭlino C. Oxenford</i>, 16, <i>Upper Westbourne Villas, Hove, Sussex</i>, -estas la tiea Hon. Sek., kaj tre plezure ricevos la nomojn de novaj -Membroj, kaj proponoj pri la Grupaj aferoj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Amikoj en Ilfordo, Essex, ankaŭ sukcesis krei novan grupon apud -Londono. La Hon. Sek. estas Sro. W. A. Jeffery, 42, Park Road, -Ilford, E.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La <i>Unua Akto</i> de <i>La Ventego</i> finiĝas en tiu ĉi numero. Laŭ la -anonco en No. 8, la tuta Dramo eldoniĝos en aparta libro (kosto 1 -fr. 50) tuj kiam sufiĉe da mendoj estos ricevitaj. Anstataŭ la -Ventega paĝo, estontaj numeroj enhavos paĝon en <span class="pagenum">133</span> la Angla -lingvo titolata <i>"Our Progress"</i> kiu enhavos avizojn pri la novaj -pruvoj de nia progreso.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La Maltaj Esperantistoj enkondukis tre sukcesan novaĵon. Anstataŭ -ol kunveni en ĉambro, ili fotografiiĝis, faris tre plezuran -ekskursion en la kamparon, kaj aŭskultis Esperantan rakonton, kaj -priparolis Esperante tre plezure. Certe, dum la varma vetero, tiu ĉi -plano estas kiel eble plej multe sekvinda.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Kara Sinjoro Redaktoro, Doni Esperantajn nomojn al Esperantaj -aferoj estas sendube tre bona regulo. Sed oni ne havas ian -rajton ŝanĝi la titolon de la plej granda verko de la granda -Doktoro. <i>Krestomatio</i> estas ordinara vorto en la Franca kaj Greka -lingvoj por <i>Ekzemplero klasika de la literaturo de ia lingvo</i>. Estus -tute facile aldoni al via anonco de tiu ĉi fama libro kelkajn -priskribantajn vortojn, sed la titolo devas resti, ĉar ĝi estas nun -parto de la <i>historio de la lingvo</i>. Via fidele, R. J. Lloyd (D. -Litt., M.A.).</p> - -<p>(N.B.—Pravege! sed ne estas dubo ia, ke la titolo de la verko multe -malhelpas je ĝia disvastiĝo tie ĉi.—<span class="sc">Red.</span>).</p> -</div> - - -<div id="est1-9-12" class="article" lang="eo"> -<h3>TERURIGA AVENTURO DE FERDINANDO, GRAFO FATHOM.</h3> - -<p class="center">De Dro. Smollet, tradukita de D. H. Lambert, B.A. (Oxon.), 9660. -(Finigita; Vidu paĝo 118 por la komenco).</p> - -<p>Malkovrinte gardistlanternon, ili trafis ĉe la kvazaŭ dormanto, kaj -la tenanto enpuŝis ponardon en lian koron. La perforto de la trudo -kunpremis la bruston, kaj speco de ĝemo eliris el la traĥeo de la -mortinto. Oni refaris la frapon sen ia simila sono, pri kio la -mortigantoj kredis, ke sia tasko estis finita, kaj eliris el la -ĉambro, decidinte reveni por rabi la korpon je sia libera tempo.</p> - -<p>Nia heroo neniam pasigis iometon da tempo tiel agonie, kiel en la -nuna okazo; la tuta supraĵo de lia korpo kovriĝis de malvarma -ŝvito, kaj liaj nervoj skuiĝis de grandega tremado. Por mallonge -skribi, li estadis sub sveno, kiu verŝajne helpis lian konservon: -ĉar, se li estus reteninta la uzadon de siaj sentoj, eble la -elsaltoj de lia teruro estus fariĝintaj lia malkovrilo. La unua uzo, -kiun li faris de lia rekonsciiĝo estis rimarki ke, retirante, la -mortigistoj lasis la pordon malfermita; kaj li tuj estis utiligonta -tiun ĉi ilian senzorgon, sin elĵetante sur ilin kun danĝero de sia -vivo, kiam lin haltigis interparolado, kiun li ekaŭdis el la -malsupra ĉambro, konstatante la intencon de la rabistoj denove -forveturi, esperante kapti pli da rabaĵo. Ili tiel foriris, forte -ordonante al la maljunulino, ke ŝi ŝlosu la pordegon dum ilia -forestado. Ferdinando rapide efektivigis sian pripenson. Tuj kiam, -laŭ lia diveno ili sufiĉe malproksimiĝis de la dometo, leviĝante -el sia kaŝejo, li kviete sin movas al la lito kaj, elserĉinte la -poŝojn de la mortinto trovis monujon, plenigita de dukatoj, kiujn, -kune kun arĝenta poŝhorloĝo kaj diamanta ringo, li proprigis al si -sen bedaŭro. Tiam, malsuprenirinte zorge kaj singardeme en la -ĉambron, li sin prezentis antaŭ la maljuna pekulino antaŭ ol ŝi -havis la malplejan ideon pri lia alveno. Kvankam kutimita al la sanga -komerco, ŝi ne vidis tiun ĉi aperaĵon sen signoj de -teruro kaj mirego, kredante, ke ĝi estis la fantomo de ŝia lasta -mortigita gasto.</p> - -<p>Malleviĝante sur genuojn, ŝi ekkonfidiĝis al la protekto de la -Sanktuloj, sin kruciĝante je tiom da fervoro kvazaŭ ŝi estis -titolata al la speciala ĉiela atento. Nek ŝia zorgeco malgrandiĝis -kiam ŝi kleriĝis pri tiu ĉi diveno, kaj eksciis, ke ĝi ne estis -fantomo, sed vera homa formo kiu, ne atendante por ŝin riproĉi pri -la vasteco de ŝiaj krimoj, ordonis per minacoj de la morto, ke ŝi -alkondukigu al li la ĉevalon. Ŝi devis obei tian ordonon, kaj li -ŝin tuj sidigis sur la selo, kaj suprenirante mem poste, transdonis -al ŝi la kondukilojn, ĵurante per tonoj plej severaj, ke la nura -ilo por konservi ŝian vivon troviĝis en lia senriska alveno ĉe la -proksima urbo, kaj ke tuj kiam ŝi kaŭzus al li kian ajn dubeton pri -ŝia fideleco li senkompate fariĝus ŝia mortigisto. Tiu ĉi -deklaracio faris la deziritan efekton sur la maljuna inferulino kiu, -treege petegante al li kompaton kaj pardonon, promesis lin gvidi -sendanĝere en vilaĝon, malproksima de kelkaj kilometroj, kie oni -loĝigus lin, kaj venigus al li nelacigitan ĉevalon aŭ kion ajn -plie li bezonus por daŭrigi sian vojaĝon. Per tiuj ĉi kondiĉoj, -li diris, ŝi povus meriti lian bonanimon. Ili tiel kunrajdis, ŝi -sidante forke sur la selo, tenante la bridon per unu mano, kaj -vipeton per la alia, dum nia aventuranto sidis poste, observante -ŝian konduton, kaj altenante apud ŝia orelo la buŝon de pistolo. -Tiamaniere aranĝitaj, ili transiris parton da la sama arbaro, kie -lia kondukisto lin forlasis la antaŭan tagon. Estas kredeble, ke li -ne pasigis la horojn en plej agrabla revado, sin trovante envolvata -en la labirinto de tiuj ombroj, kiuj ŝajnis al li esti la oftejo de -rabado kaj mortigo.</p><p class="pagenum">134</p> - -<p>Ordinara timo estis komforta sento nekomparinda kun tia, kian li nun -posedis. La unuaj paŝoj, kiujn li alprenis por sinkonservo estis la -efektoj de nura instinkto, dum lia kapablecoj estingiĝis aŭ -subpremiĝis de malespero. Sed, nunatempe, kun la reveno de -pripensado, plej teruraj antaŭsentoj lin atakis. Ĉiu brueto de la -vento tra la arbaretoj ŝveladis ĝis la raŭkaj minacoj de mortigo! -La skuado de la branĉoj prezentadis al li la vibradon de ponardoj, -kaj ĉiu ombro de arbo fariĝis la apero de sangema fripono!</p> - -<p>Mallonge, en tiuj ĉi okazoj li elsentis tion, kio lin turmentis -milfoje pli ol la piko de vera rapiro, kaj kun ĉiu nova spasmo de -timego, li rememorigis al sia kondukantino per ankaŭa torento de -ĵuraĵoj, ŝin avertante, ke ŝia vivo neeviteble dependis de lia -opinio pri lia propra konservo. La homa naturo ne povis longe ekzisti -meze de tiel komplektitaj timoj. Fine li sin trovis for de la arbaro -kaj benita de malproksima vidaĝo de loĝejo. Li tiam ekturnis siajn -pensojn je nova afero. Li pripensadis ĉu li paradus sian brevegecon -kaj sindonemecon, konfesante sian ruzon, kaj transdonus sian -gvidantinon al la leĝpuno, aŭ ĉu ne estus pli saĝe, ke li -forlasus la maljunan Hekaton kaj ŝiajn kunsciantojn al konsciencaj -pikoj, kaj ke li kviete daŭrus sian vojaĝon Parizon, je -sendisputata posedo de la kaptaĵo, kiun li jam akiris. Tiun -ĉi paŝon li do decidis fari, rememoriĝante, ke per siaj sciigoj la -rakonto de la mortigito nepre elvokus la atenton de la justeco, en -kiu okazo la havo kiun li <i>prunteprenis</i> de la mortinto devus esti -redonata en favoro de liaj heredantoj. Jen argumento, kiun nia -aventuranto ne povis kontraŭstari. Li antaŭvidis la verŝajnecon, -ke oni de li malproprigus lian akiron—kiun li rigardis kiel premio -de la kuraĝo kaj saĝeco—kaj lin detenus kiel atestanto je la -rabistoj, kun evidenta domaĝo al liaj propraj aferoj. Eble li ankaŭ -elsentis konsciencajn kaŭzojn, kiuj lin malkonsilis atesti kontraŭ -kanajlaro, kies emoj preskaŭ ne povus diferenciĝi de la siaj!</p> - -<p>Tiel pripensinte, li cedis al la unua petegado de la maljunulino, -kiun li eksigis ĉe loko apud la vilaĝo, elpetinte, ke ŝi forlasu -vivadon tiel malhonestan kaj siajn krimegojn, transdonante siajn -kunkulpulojn en la manojn de la justeco.</p> - -<p>Ŝi ne mankis promesi tutan reformiĝon kaj, deĵetinte sin antaŭ li -pro lia bonegeco, ŝi foriris al sia dometo, forte decidinte konsili -siajn kunmortigantojn, ke ili rapidege rajdu al la vilaĝo por -kulpigi nian heroon.</p> - -<p>Sed tiu ĉi, saĝege, nekonfidante je ŝiaj protestoj, nur haltis por -lui kondukanton ĝis la proksima haltejo, kiam li sin trovis en la -urbo Chalons sur Marne.</p> -</div> - - -<div id="est1-9-13" class="article" lang="eo"> -<h3>ESPERANTO EN ĴAPONUJO.</h3> - -<p class="center">Letero de Sro. van Doorn en Yokohama.</p> - -<p class="far_sig">26 <i>Aprilo</i>, 1904.</p> - -<p><span class="sc">Tre Estimata Samideano</span>,—</p> - -<p>Mi nun plezure sciigas vin iom pri la kondiĉo de Esperanto en tiu -ĉi lando. Unue mi devas diri, ke la progresado de nia lingvo, ĵus -estis komencita, kiam ĝi ricevis seriozan haltigon de la nuna -militado, kiu okupas ĉiujn la atentojn de la ĉi-tieuloj.</p> - -<p>La propagandado estas tre malfacila tie ĉi, ĉar la Angla lingvo -estas deviga temo en ĉiuj lernejoj sub la registara observo. Foje -estis proponite plibonigi la ortografion de la Angla lingvo kaj fari -specon da Mond-Angla, por la speciala uzo de tiu ĉi lando, ĉar, -kvankam utilega, la Angla estas tre malfacile ellernebla por la -Ĵaponoj pri tio, ke la ortografio estas tiel absurda. Sed la propono -rezultis en nenio. Tamen estis eldonita en Tokio ĵurnalo <i>The Voice</i> -kiu formetis ĉiujn silentajn literojn kaj aliajn konfuzajn -mallogikajn uzadojn. Plie, tiu ĉi estas granda kosmopolita urbo, kaj -la propono alpreni helpan lingvon estis tre favore ricevita. Tial -la helpa-lingvo Volapük havis tie ĉi multe da studentoj. Hodiaŭ -ĝia malprospero kreis multe da skeptikuloj kaj Esperanto estas -atakita de la loka Gazetaro. Nun, kvankam la Angla lingvo estas iom -konata de ĉiuj Ĵaponanoj, estas vulgare por Ĵaponoj kaj Ĥinoj -ĝin paroli, sed la parolado de la Franca kaj Germana lingvoj estas -distinga! Ĵaponoj, dum kvardek jaroj, estas alprenintaj okcidentan -civilizacion, kaj nun povas administri ĉiujn siajn departementojn -sen helpo de alilandaj instruistoj, krom malmultaj ŝipestroj de -poŝtŝipoj, kaj malmultaj profesoroj en diversaj Ĵaponaj lernejoj. -Je tiuj ĉi ni devas esperi, ĉar ili havas gravan influon inter la -bone edukitaj Ĵaponoj. En diversaj partoj de Ĵaponujo jam de kelka -tempo ekzistas izolitaj instruistoj kaj aliaj, kiuj estas konvinkitaj -pri la bonegeco de Esperanto, kaj pri ĝia plena taŭgeco kiel -internacia helpa lingvo. Jam iliaj influoj estas videblaj, ĉar la -Ĵaponoj komencis ellerni Esperanton. Sed, bedaŭrinde, tiuj ĉi -diversnaciaj pioniroj ĝis nun restis tute izolitaj, laborante ĉiuj -aparte. Kredeble nia afero multe pli rapide antaŭenirus, se ĉiuj -Esperantistoj tie ĉi konsentus kunigi siajn fortojn kaj fondiĝus -ĝenerala kaj centra grupo.</p> -</div> - - -<div id="est1-9-14" class="poetry"> -<p class="pagenum">135</p> - -<h3 class="poem-header">KANTETO.</h3> -<div class="left" lang="eo"> -<p><b>Karulino Mia.</b></p> - -<p>Originale verkita. De William Officer.</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Kiam la maten’ lumiĝas,</span> - <span class="i2">Ho karulino mia!</span> - <span class="i0">Ĝia belec’ memorigas</span> - <span class="i2">Plej dolĉe min de via.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Kiel ĉirkaŭ mi varmeco</span> - <span class="i2">De la tagmeza horo</span> - <span class="i0">Falas, ĝi min pripensigas</span> - <span class="i2">Pri via korfervoro.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">La vespero, rosa, stela,</span> - <span class="i2">Kun sia trankvileco,</span> - <span class="i0">Murmuretas la rakonto</span> - <span class="i2">De via amemeco.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Tiel je animo mia</span> - <span class="i2">Eterne vi ĉeestas;</span> - <span class="i0">Kaj per sonĝo-lumo</span> - <span class="i2">Imago vin envestas.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">La belega mondo perdus</span> - <span class="i2">Por mi brilecon sian</span> - <span class="i0">Se am’ via malvarmiĝus</span> - <span class="i2">Ho, karulino mia!</span></div> -</div> -</div> - -<div class="right"> -<p><b>My Dearie.</b></p> - -<p>Tradukita en la Sokta lingvo.</p> -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">When lichtens the mornin’</span> - <span class="i2">O dearie o’ mine!</span> - <span class="i0">Its beauty remin’s me</span> - <span class="i2">Maist sweetly o’ thine.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">As at noontide the sinbeams</span> - <span class="i2">On earth saftly rest,</span> - <span class="i0">I think o’ the fervour</span> - <span class="i2">That glows i’ thy breast.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">The e’en, wi’ its stillness,</span> - <span class="i2">Its starnies, an’ dew,</span> - <span class="i0">The tale o’ thy kin’ness</span> - <span class="i2">Aye whispers anew.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Sae thou tae my soul</span> - <span class="i2">Art near evermair;</span> - <span class="i0">And fond fancy cleeds thee</span> - <span class="i2">In dream glamours fair.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">For me the braw warl’</span> - <span class="i2">Its brichtness wad tyne,</span> - <span class="i0">Should thy love e’er grow caul’</span> - <span class="i2">O dearie o’ mine!</span></div> -</div> -</div> -</div> - -<div id="est1-9-15" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">ZENITA SUNO.</h3> - -<p>Originale verkita de Thomas Hunter, M.A.</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ho! Suno en plej alta vojo,</span> - <span class="i2">Ci venas kun somera ĝojo;</span> - <span class="i0">Tagiĝas nun la tago glora</span> - <span class="i2">Junio dudek unu flora.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Pli frua estas kant’ miela</span> - <span class="i2">De la arbara birdo bela</span> - <span class="i0">Kies fluida voĉo penas</span> - <span class="i2">Dum ci en roza robo venas.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ĝojas la besto, ĉia floro</span> - <span class="i2">Kun la plej riĉa bonodoro,</span> - <span class="i0">Kaj kun la plej kolora helo</span> - <span class="i2">Disdonas benon de l’ĉielo.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Homaro nun per interamo</span> - <span class="i2">Respondus al la cia flamo,</span> - <span class="i0">Ĉar venas ci en alta vojo,</span> - <span class="i2">Ho! Suno kun somera ĝojo.</span></div> -</div> -</div> - - -<div id="est1-9-16" class="article" lang="eo"> -<h3>NEATENDITA AVIZO.</h3> - -<p>Oni ofte diras: "Jes, Esperanto estas tre bona ideo, sed ĝi ne -utilos al mi!"</p> - -<p>La Redaktoro posedis amikon, kiu tiel pensis. Li havis neniajn -rilatojn kun alilanduloj, kaj ŝajne estis kontenta je la kono de la -Angla lingvo.</p> - -<p>Subite, li eltrovis, ke li apartenas al fama antikva Franca familio, -kies kastelo troviĝis en la Francaj Alpoj. Bone, bonege, li pensis. -La Angla lingvo sufiĉos ĉie! Li do forveturis, por viziti la -familian naskiĝejon.</p> - -<p>Alveninte en tiun malproksiman regionon, li eliras el la vagonaro, -kaj eniras la hotelon. Ho, ve! El la tuta vilaĝanaro neniu komprenas -lian lingvon. Preskaŭ ĉiuj Eŭropaj lingvoj tie havis siajn anojn, -krom la Angla. Mia amiko estis tre malĝoja. Kompreneble, mi ofte -priparolis Esperanton kune kun li, kaj li multe miris, kiam, je -vespermanĝo, li aŭdis la nomon de nia kara lingvo! Morgaŭe, tute -sole kaj silente, li vizitis la antikvan kastelejon de siaj praavoj.</p> - -<p>Ĉion, kion la okuloj povis rimarki, li bone eltrovis, sed plu li ne -povis lerni.</p> - -<p>Post lia reveno en Londono, li rakontis al mi tiun ĉi bedaŭrindan -okazon. "Ho!" mi ekkriis, "estos facila afero klarigi ĉiujn -malklaraĵojn! Se plaĉos al vi, vi povos profiti de mia kono -Esperanta." Iom dube, mia amiko diris al mi tion, kion li deziris, ke -mi demandu; kaj mi tuj skribis al la sindonema Sro. Sentis, kies -poemetojn estas tiel bonekonataj.</p> - -<p>Mia malnova amiko multe miris, kiam, post nur kvar tagoj, mi metis -inter liaj manoj, longan leteron, enhavanta tre interesan historion -de la kastelo, kaj ĝiaj loĝantoj, kaj multe da pluaj sciigoj, kiujn -li neniam antaŭe lernis. Dank’ al Esperanto, li nun scias ke, dum la -antaŭaj militadoj, la Duko de Savojo indulgis tiun Kastelon, kiam -liaj soldatoj ruinigis ĝiajn najbarojn, ĉar la tiama posedanto iam -estis donacinta al la Dukino bonegan korbon da prunoj! Vere interesa -historio.</p> - -<p>Tiu ĉi anekdoto pruvos en nova maniero, la utilon, kiun donas kono -de Esperanto.</p> -</div> - - -<div id="est1-9-17" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">136</p> -<h3>BULONJO.</h3> - -<p class="center">H. Bolingbroke Mudie.</p> - -<p>La longe atenditaj Pentekostaj tagoj fine estas alvenintaj. Sed kia -vetero! Ĉie troviĝas nigraj nuboj kaj pluveregoj, kaj la suno tute -forgesis nin. Kuraĝe!</p> - -<p>Ni baldaŭ trovis, ke ni eniris Esperantujon, ĉar, dank’ al la -senĉesaj klopodoj de nia Libertempa-Kapitano Sro. Reeve, kaj al la -afableco de la fervoja kompanio S.E. & C.R. ni trovis por ni -apartigitan vagonon. Tie ni enŝlosiĝis, por senhalte paroladi -Esperante kaj esperante, ĉar ni ja esperis, ke la vetero baldaŭ -pliboniĝus.</p> - -<p>Laŭ la anonceto en <span class="sc">The Esperantist</span>, No. 7, areto da Anglaj -Esperantistoj estis forironta Bulonjon. Ni estis tiu areto, kies -partoprenantoj nombris dek-du.</p> - -<p>Ĝustatempe la tre, tre longa turist-plenigita vagonaro forveturis, -kaj alvenis Folkestonen, kie la maro estis sufiĉe trankvila kaj ni -senŝancele eniris la vaporŝipon.</p> - -<p>Unu el la areto havis apartan kajuton tie, kaj ni Esperantistoj multe -ŝatis la privilegion ĝin uzi. Vere, ĉiam kaj ĉie Esperantistoj -ĝuas specialajn privilegiojn.</p> - -<p>Ni supozis, ke ni movadis sur la maro, sed, pro la nebulo, la -ĉirkaŭaĵoj estis preskaŭ nevideblaj. Fine la kruta Franca -marbordo aperis tra la griza nebulo, kaj ni rapide kolektigis -pakaĵojn, k.t.p., por ke ni povu tuj konatiĝi kune kun niaj jam -konataj sed neniam viditaj samideanoj. Sed ni eraris pri tio. Ne -estis necese atendi ĝis kiam la ŝipo ĉesus sian movadon ĉar, -alproksimiĝinte, ni ĝoje rimarkis ke la elŝipejo estis de granda -verda steletaro okupata. Kaj niaj kunbatalantoj rimarkas samon ĉe -ni, kaj tuj elkriegas per fortaj voĉoj tre korajn eldirojn. La -steletoj intersalutas. "Vivu Esperanto! Kiel vi sanas? Ĉu la maro -estis trankvila?" Tiuj kaj similaj demandoj ĝoje flugis de la tero -en la ŝipon, el Francujo en Anglujon.</p> - -<p>Kompreneble la ĉirkaŭstarantoj multe miris pri tio. Kaj kia lingvo! -Mi ja konas ĝin sen ellernado, unu el ili rimarkis al mi. Sed -Esperanto havis bonajn reklamojn dum la tuta tago tie. Baldaŭ -alvenis la tempo kiam ni povis premi la manojn de niaj kunstudentoj, -kaj kune eniri por submetiĝi sub la linkaj okuloj de la -limdepagistoj.</p> - -<p>Ni vidis malfeliĉulojn, kies cigarojn oni forprenis, sed ni estis -feliĉuloj, ni estis Esperantistoj, kaj tiaj neniam pekas.</p> - -<p>La Brita Konsulo aldonis sian bonvenon al tiu de niaj Francaj amikoj, -kaj nia akcepto vere estis korega. Sur la muroj de la limdepagejo -troviĝas prezaro Esperanta. Tio ĉi certe estas bona reklamo por la -lingvo. Ni do tuj sentis, ke ni ne estis venintaj en alian landon, -sed ke la verda Esperanta standardo ankoraŭ ĉie regnis.</p> - -<p>Baldaŭ ni, granda procesio, marŝis sur la stratoj de la plej grava -centro de la Franca fiŝkaptado. La maro ĉiam troviĝas je unu -flanko ĉi tie, sed vere, kiam ni alvenis, maroj ĉie vidiĝis, pro -la pluvego, kiu ĉion ŝanĝigas.</p> - -<p>Post tre mallonga promeno, ni alvenis al la hotelo <i>Castiglione</i>, -kies estro estas Esperantisto, kaj tie ni oficiale prezentiĝis al -niaj novaj, pro ni malsekigitaj, amikoj.</p> - -<p>Dum tiu ĉi ceremonio, unu el ni serioze diris: "Mi estas la subestro -de la vetero. Mi aranĝis la pluvon, por ke la vagonaro ne estu tro -varma kaj homplena. Nun mi aranĝos bonan veteron, por ke ni, kaj -ĉiuj aliaj kuraĝuloj, ĝuu feliĉan libertempon." Kompreneble ĉiuj -multe ridis, je tiu ĉi eldiro, kaj iu rimarkis, ke eble li nur estis -tre suba estro. Tamen, de tiu momento, la pluvo ĉesis, la stratoj -sekiĝis, kaj fine la suno ekbrilis por aplaŭdi tiun ĉi memorindan -internacian kunvenon.</p> - -<p>Post tagmanĝo, ni faris promenadojn en la urbo, vizitis la -fiŝvendejon, la ŝipejon, la antikvajn urbmurojn kaj la katedron. -Tiam, reveninte hotelen, ni pretigis nin por vespermanĝo.</p> - -<p>Al tiu momento, Sro. Michaux, la tre sindonema Prezidanto de la -Grupo, sendigis al mi la plej bonan urbfotografaron iam vidita, kaj, -ĉagrenege mi ĝin konfesas, mi forgesis danki lin pri tio. Eble, je -tiu ĉi okazo, li afable forgesos la proverbon ke <i>malfrua danko -estas pli malbona ol danko ia</i>, kaj akceptos miajn nunajn dankojn. -Kaj, se iatempe kiam la Grupanoj rekunveniĝis, ili bonvolos skribi -por mi siajn subskribaĵojn sur papereron, mi havos grandan plezuron -enmeti ĝin en la albumon, kiun mi ĉiam konservos inter mia ĉiam -pligrandiĝanta propagandilaro.</p> - -<p>Dum la vespermanĝo ni nature priparolis la venontan kunvenon, kies -programon ni jam vidis sur la paĝoj de la <i>"Cicerone"</i> (Semajna -Bulonja organo, ĉiam enhavanta Esperantan paĝon).</p> - -<p>Sed, kvankam ni multe antaŭĝuis la proponaĵojn, la kunveno mem -donis al ni nepripenseblan plezuron. Oni komencis iom post la naŭa -horo, kiam ni eniris belan ĉambregon, mirinde ornamigita de Francaj -kaj Anglaj flagoj, kaj ankaŭ de ĉiam verdaj arbetaĵoj kaj palmoj. -Vere ŝajnis, ke ni estis enirintaj en Kristnaskan festejon.</p> - -<p>Sed la okuloj ne estis la solaj membroj, kiuj ĝuis tiun akcepton. -Ankaŭ la oreloj multege <span class="pagenum">137</span> ŝatis la koran ĥoron: <i>"Dio savu -la Reĝon" ("The Esperantist," No. 1)</i> kiu donis komencon al la -bonega programo.</p> - -<p>Estas tute neeble priskribi tiun ĉi kunvenon detale, sed eble la -programo estos interesa por legantoj. Jen estas:</p> - -<table> -<tr><td colspan="2" class="center"><i>PARTO I.</i></td></tr> - -<tr><td>Dio savu la Reĝon</td><td>Ĥoro.</td></tr> - -<tr><td>Prezentado</td><td>Sro. Michaux.</td></tr> - -<tr><td>Valso Esperanto</td><td>Fno. Decrequy.</td></tr> - -<tr><td>L’Espero</td><td>Sro. Boulet.</td></tr> - -<tr><td>Mia Mano</td><td>Fneto M. T. Bergier.</td></tr> - -<tr><td>Bonan Tagon, Suzo!</td><td>Sro. Derveaux.</td></tr> - -<tr><td>La Paco</td><td>Sro. Dufeutrel.</td></tr> - -<tr><td>Duo de la Reĝo d’Ys</td><td>Sno. Bergier kaj Fno. Sutils.</td></tr> - -<tr><td colspan="2" class="center"><i>Honora Vino.</i></td></tr> - -<tr><td>Piana-ludo. L’Akvofalo</td><td>Fno. Pannevin.</td></tr> - -<tr><td>13a, Hungara Rapsodio</td><td>Fno. Decrequy.</td></tr> - -<tr><td colspan="2" class="center"><i>PARTO II.</i></td></tr> - -<tr><td>Floreto</td><td>Fneto G. Bergier.</td></tr> - -<tr><td>La Cigalo kaj la Formiko</td><td>Fneto M. T. Bergier.</td></tr> - -<tr><td>La Korvo kaj la Vulpo</td><td>Fneto Lephay.</td></tr> - -<tr><td>Lasta Deziro</td><td>Fno. Sutils.</td></tr> - -<tr><td>Hamleto</td><td>Sroj. Dufeutrel kaj Mudie.</td></tr> - -<tr><td>Hispana Romanco</td><td>Sino. Bergier.</td></tr> - -<tr><td>La Bano de la Pastro</td><td>Sro. Boulet.</td></tr> - -<tr><td>Galateo</td><td>Sro. Derveaux.</td></tr> - -<tr><td>La Marseja Himno</td><td>Ĥoro.</td></tr> - -<tr><td colspan="2" class="center"><i>Bonvena Ĉampana Vino.</i></td></tr> -</table> - -<p>Vere, tre memorinda programo. Kaj, se oni demandus kian eron mi pleje -ŝatis, mi estas certa ke la plenkreskuloj min pardonos, kiam mi -konfesas ke mi pleje ŝatis la kvar recitadojn de Fraŭlinetoj -Bergier kaj Lephay. Kiam oni aŭdas nian karan Esperanton el la lipoj -de kvin, sep kaj dekjaraj infanoj, ĝi havas ankoraŭ pli belan sonon -ol kutime. Kaj oni devas ankaŭ gratuli—ĉiujn! Ĉio estis bona, eĉ -bonega. Tamen estis unu afero kiu ne tute plaĉis al mi.</p> - -<p>Eble ĝi estas nur bagatelo, sed mi ja opinias, ke ĝi meritas gravan -atenton. En almenaŭ unu el la belaj kantoj, mi rimarkis, ke la -tradukinto ne konservis la Esperantan akcenton.</p> - -<p>Laŭ mia opinio, bona Esperanta kanto devas konservi tion ĉi, kaj -oni ne devas meti la akcenton sur silabo alia ol la antaŭlasta. Se -oni atente tralegos la tradukojn de Tom Bolin’ (No. 5) Vivo de -Maristo (No. 1) kaj aliaj tradukoj de bone konataj poemoj en <span class="sc">The -Esperantist</span> oni konstatos ke, eĉ por la kutimita melodio, kiun -oni verkis por tiuj ĉi poemoj, la Esperantaj vortoj taŭgas. Mi do -esperas ke, kiel eble plej multe, niaj muzikaj verkistoj provos -konservi la uniforman Esperantan akcenton, sen kio nia lingvo perdus -tiom da utileco kaj belsoneco.</p> - -<p>Post la finiĝo de la unua parto, du infaninetoj prezentis belegajn -floramasojn al la du Anglinoj, kiuj estis inter la vizitanta areto: -belaj Esperantaj floramasoj. Mi intence diris <i>Esperantaj</i>, ĉar -ambaŭ el ili konsistis el floroj ruĝaj, blankaj kaj bluaj; Anglujo -kaj Francujo; kaj interplektita estis la bela Verdo de la Espero, la -emblemo de Internacieco.</p> - -<p>Sed jam tro longa estas tiu ĉi priskribo. Por ĝin finigi, mi -rimarku pri la bonegeco de la paroladoj faritaj de Sroj. Michaux kaj -Reeve.—Sed ne! Ekzistas ankoraŭ alia afero, kiu eble havos apartan -intereson por Vi, karaj Legantoj. Oni ĉie rimarkis, ke la -<i>Verd-kovrilaĵeto</i> estis tre leginda. Dankojn, Bulonjaj Legantoj! Ju -pli granda la laboro, des pli granda la plezuro kiam oni lernas, ke -la rezultatoj estas ŝatataj. Se nur la tuta legantaro kunpensus!</p> - -<p>Tre, tre laca, ni fine realvenis en nian komfortan hotelon, por -silente pripensi la mirindan tagon, matene en nigreta, malseka -Londono, posttagmeze en nuba, malseketa Bulonjo, kaj vespere en -belega, varma Esperantujo, inter la floroj, kantoj kaj salutoj de -karaj internaciaj amikoj.</p> - -<p>Morgaŭ matene, post naŭ-tridek, niaj amikoj nin serĉis, kaj -kondukis en la ĝardenojn de Sro. Duhamel, la Esperantista floristo -Bulonja, kaj tie ni fotografiiĝis antaŭ bela floraro. La rezultato -estas bona, kaj ĉiam servos kiel fidela memoraĵo de plezura mateno.</p> - -<p>Posttagmeze ni eniris en tramon (niaj dek du anoj kaj la Francaj -amikoj plenigis la veturilon) kaj komencis gajan veturon ĝis -Wimereux. La antaŭan nokton mi estis rimarkinta verdan rubandon sur -la fortepiano, kiu portis oreskribitan <span class="sc">Esperanto</span>. Tiun ĉi -rubandon oni nun fiksis ĉe la vitro de la tramo, kaj ĉiuj -preterirantoj bone rimarkis, ke ĝi estis Esperantista tramo. -Tiamaniere la Afero gajnis bonan reklamon.</p> - -<p>Mi jam ekpensis, ke oni min trompis sed tiam, kiam unu post la alia, -mi rimarkis novajn vidindaĵojn mi certiĝis, ke estis ja fakto. -Bulonjo ne estas malbela urbo, kaj la kamparo ankaŭ estas sufiĉe -bela. Ne ŝanceliĝu, do, Anglaj adeptoj, sed tuj vizitu la belan -hejmon de tiom da fervoraj Esperantistoj.</p> - -<p>Sur la beleta marbordo Wimereuxa ni ĝuis tre feliĉan posttagmezon. -La suno ĵetis sur nin ne tro varmajn radiojn, kaj la plimulto da la -kunvenintoj sidiĝis sub la ombro de la verda rubando por kunkanti -kaj ŝercadi. Sed mi ne estis tiel mallaborema, kaj ĝuis tre -plezuran ludadon kun la ĉarmaj infanoj, kiuj venis kune kun ni. Kaj, -Legantoj, estas terura sed vera fakto, ke, en Francujo, eĉ la -infanoj parolas France! Tamen ludoj kaj Esperanto ĉiam estas -internaciaj, kaj ni estis tre feliĉaj, kaj multe bedaŭris kiam -vesperiĝis, <span class="pagenum">138</span> kaj ni devis returnen trami. Post vespermanĝo, -ni denove kunvenis, kune kun niaj gastamaj amikoj en la ĉefloko de -ĉiuj Francaj urboj, la <i>Casino</i>. Tie, sidante en la belaj ĝardenoj -apud la lumigita estuario, sub la hela lunlumo, Sro. Boulet (kiu -venis el Roueno) afable promesis fariĝi nova kunverkanto, kaj ni -hodiaŭ povas legi lian lertan <i>Calabre</i> tradukon.</p> - -<p>Jen alia gajno por <i>Mondvaganta Redaktoro</i>! Li ricevas artikolojn de -tiuj, kiuj li havas la plezuron renkonti. Kaj, ĝis nun, mi kredas, -mi estas la sola mondvaganta Esperanta Redaktoro. Tial Vi estas -povintaj legi multe da interesaj rakontoj, kiuj multe helpis je la -sukceso de tiu ĉi Gazeto.</p> - -<p>La proksiman tagon, post matenmanĝo, ni ĥore estis kantantaj -<i lang="it">Funiculi Funicula</i> kiam niaj nelacigeblaj samideanoj venis por -konduki nin en Le Portel.</p> - -<p>Kia belega sablaro tie troviĝas. Ebena kaj malmola kiel asfalto. -Bonega loko por la krevetkaptado, sed, ŝajne, Esperantistoj en -Bulonjo neniam havos tempon por tiu ĉi agrabla amuzado. La tieaj -amikoj ĉiam sukcesos trovi ian novan kaj interesan vidindaĵon.</p> - -<p>Sur tiu ĉi sablaro ni denove faris ludojn kaj kursojn, kaj, fine -alvenis al la interesa vilaĝo. Le Portel estas enloĝata de -fiŝistoj, sed Wimereux, je la alia flanko de la estuario estas -rapide pligrandiganta ĉirkaŭurbo de Bulonjo.</p> - -<p>En Le Portel ni vidis interesan sed funebran procesion: la -enterigiron de fiŝisto.</p> - -<p>Sro. Michaux diris al mi, ke multe da la tieaj loĝantoj ankoraŭ -posedas la trajtojn Hispanrasajn, ĉar siaj praavoj venis el tiu suda -lando.</p> - -<p>Sed mi jam trolongigis tiun raporton! La tramo rekondukis nin en -Bulonjon, kaj oni aranĝis finan posttagmezan promenadon ĝis la -rimarkinda monumento de la <i lang="fr">Grande Armée</i> Napoleona. Tiu ĉi estis -tiel ŝatinda, kiel la aliaj, kaj la vetero ĉiam estis bela. Tamen -oni diris, ke en la apudaj vilaĝetoj estis iom pluvdona. Ni estis -feliĉuloj havi kune kun ni la veter-subestron!</p> - -<p>Dum la promeno ni priparolis la proponitan kunvenon Esperantistan, -pri kio mi esperas skribi ion poste. Tiaj kunvenoj estas la plej -bonaj aferoj por vekigi kaj revekigi intereson pri nia afero.</p> - -<p>Post tre feliĉa haltado en arba valeto, kie ni denove fotografiiĝis, -kaj ludis kun la infanoj, ni kune revenis por fari la pakaĵojn -por la baldaŭe foriranta vaporŝipo. Tion farinte kaj vespermanĝinte, -niaj fervoraj amikoj akompaniis nin ĝis la enŝipejo por doni al ni -lastan <i>Ĝis la Revido</i>....</p> - -<p>Dankojn, dankojn, novaj sed tamen tre malnovaj amikoj. Dank’ al vi, -ni ĝuis mirindan viziton; dank’ al vi, ni nun havas eĉ pli varman -estimon de nia kara lingvo, kaj ĝiaj afablegaj Francaj adeptoj. Unu -el nia aro estis Franca Anglano, kaj li miregis pri la tutkoreco de -nia akcepto ĉe siaj samnacianoj. Vere ni ŝajnis esti "centjaraj -amikoj!"</p> - -<p>Kaj ĉu mi ĉiam facile komprenis la alilandulojn? Ne estas dubeble, -kaj ne estas dubinde!</p> - -<p>Tamen unu malfacileco ĉiam troviĝis, pri tio ni devis esti -singardemaj. Jen. Ĉiam, kiam oni aranĝis estontan renkonton, oni -devis precipe zorgi pri la maniero por esprimi la horon. Ĉiam Sro. -Michaux diris ambaŭ, ekzemple, je la <i>naŭ kaj duono</i> <span class="sc">kaj</span> -je la <i>duono de la deka</i>. Sed mi, kaj miaj Francaj amikoj kunsentas, -neniam plu diros aŭ unu aŭ la alian. Ni diros je <i>naŭ-tridek</i>. -Tiamaniere ne estos eble, ke ni manku niajn renkontojn pro eraro -kaŭzata de tiu malfacileco.</p> - -<p>Al la dirita horo, ĉiam aldonu la minutojn, kaj jen sistemo jam -internacia por diri la horon. Laŭ la antaŭa anonco en <span class="sc">The -Esperantist</span>, tiu ĉi sistemo estas la fervoja (kaj sekve la -praktika) uzo.</p> - -<p>Kaj Vi, karaj Legantoj, kiu legis tiujn ĉi liniojn, kion vi pensas? -Ĉu vi ne multe bedaŭras, ke vi ne kuraĝis partopreni je tiu ĉi -unua oficiala grupkunvenejo? Mi ĝin esperas. Tamen, ne estas necese, -ke vi longatempe plendu pri tio. Nia Libertempo-Kapitano, Sro. Reeve -nun klopodas pri nova vizito al la Grupo en Havro. Mi jam konas tiujn -ĉi fervorajn amikojn de nia afero, kaj mi esperas ke, je la 30a & -31a Julio kaj la Aŭgusto, ili ricevos viziton de granda aro da -alilandaj Esperantistoj, ne el Anglujo nur, sed el ĉiuj proksimaj -aŭ malproksimaj landoj. La elspezo ne estos granda, kaj se tiuj, -kiuj povos tien iri, tuj skribos al Sro. Reeve (63, <i>Effingham Road, -Lee, Kent</i>) li povos aranĝi specialajn kondiĉojn kun la fervoja -kompanio L. & S.W.R. kaj neniu povos plendi pri la rezultato.</p> - -<p class="center"><i>"Vivu Esperanto, kaj Vivu la Esperantistoj!"</i></p> -</div> - - -<div id="est1-9-18" class="article" lang="eo"> -<h3>LA LINGVO DE LA FLOROJ.</h3> - -<p class="center">Originale verkita de Ben Elmy (Daŭrigata de paĝo 79).</p> - -<p class="center">PARTO II.</p> - -<p>Ju pli ni studas la florojn, des pli ni konstatas, ke multe da ili -posedas nesuspektitajn lertecojn, kiujn apud besto ni volonte -nomus instinkto aŭ eĉ prudento. La esploradoj kaj eksperimentoj -de la plimultiĝanta anaro de observistoj pruvas tion ĉi. Tamen, -ĉar la kreskaĵoj aŭ floroj estas mutaj, tial la homaj oreloj -neniel taŭgas por tiu esplorado; estas do necese, ke la homo uzu -siajn okulojn des pli zorge kaj akurate. Eĉ tiam, multe da floraj -okazaĵoj evitas la tro difektan homan vidlertecon, <span class="pagenum">139</span> homa -difekto kiun la homo mem tre ofte forgesas kaj malatentas.</p> - -<p>Ekzemple, oni diras ordinare, kune kun <i>Darwin</i>, ke "<i>la kreskaĵoj -kompreneble ne posedas nervojn, nek centran nervsistemon.</i>"<a href="#fnI.9.2" name="fnrefI.9.2"><sup>[2]</sup></a> Sed -tiamaniere, fariĝas ankoraŭ pli mirinda la plua eltrovo, ke iafoje -"<i>kreskaĵo ekscitita transigas la influon al aliaj partoj de si, kaj -tiuj ĉi partoj reciproke ekmoviĝas.</i>"<a href="#fnI.9.2"><sup>[2]</sup></a> Kia do estas la agometodo -de tiaj procesoj? Se la kreskaĵo "kompreneble" ne uzas nervfadenojn -por telegrafi siajn sentadojn kaj ordonojn, ĉu eble ĝi komunikigas -inter si per "senfadena" telegrafo? Vere, tre nescia estas la homo, -eĉ ĉe la dudeka centjaro!</p> - -<p>Tre miriga ankaŭ estas la fenomeno de la perioda dormo de folioj kaj -floroj, kun iliaj akompanantaj movadoj. Ankoraŭ mirindega estas, ke, -kiel la mambesto produktas albumenan sukeran lakton, tiel la -kreskaĵo produktas sukeran mielon en la floro, kun amelon kaj eĉ -albumenon en la semo, por nutri la embrion kaj la junan estontan -kreskaĵon.</p> - -<p>Cetere <i>Darwin</i> skribas: "<i>Apenaŭ estas trograndigo diri, ke la -radikpinto (de kreskaĵo), tiom sentema, kaj tiel reguligante la -movadojn de la apudaj partoj, agadas tute kiel la cerbo de malsupera -besto.</i>"<a href="#fnI.9.2"><sup>[2]</sup></a> Sed certe, oni povas plivole demandi ĉu la agadoj de -kelkaj floroj ne superas eĉ iajn funkciadojn de tia besta cerbo.</p> - -<p>Rilate al tio ĉi, Dro. J. E. Taylor argumentas pri "<i>psikologio -kreskaĵa</i>," kaj li tre racie inspiras, ke "<i>ĉe proksime estonta -tempo ni eble konstatos, ke ne ekzistas vivo sen sekva</i> -<span class="sc">psikologia</span> <i>agado; ke tio ĉi estas nepre resultato de tio; -ke la vivo mem estas kondiĉita per psikologia agado; ke iaj -kreskaĵoj posedas la ekvivalenton de besta instinkto, la ebleco -gajni individuan sperton, kaj ĝin transigi al iliaj posteuloj, por -ke tiuj ĉi profitu, ne tute nekonscie.</i>"<a href="#fnI.9.3" name="fnrefI.9.3"><sup>[3]</sup></a>.</p> - -<p>La Amerikana poeto, Lowell, evidente kredis je tiu psikologio, ĉar -li aligas al floroj ne sole vivon, sed ankaŭ <i>animon</i>—</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Jen ĉia terbulo, al viv’ puŝiĝante</span> - <span class="i2">Pro alta instinkto, interna fervor’,</span> - <span class="i0">Kaj supren blinde ĝis lum’ palpetante,</span> - <span class="i2">Atingas animon per herbo kaj flor’."<a href="#fnI.9.4" name="fnrefI.9.4"><sup>[4]</sup></a></span></div> -</div> - -<p>Tiel ankaŭ la Angla poeto, Shelley, ĉe "<i>La Sentema Kreskaĵo</i>," -parolas pri la gracia kortuŝeco de la interna "<i>io, kvazaŭ -spirito</i>" de tiu floro. Aliloke li remarkas, eĉ apud pli humila -kreskaĵo, la influon viveman de la aero kaj de la lumo, tuj -fariĝontaj—</p> -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Korbatoj nevideblaj de la flor’,</span> - <span class="i2">Al ĉiu parto vivon pulsigantaj." - <a href="#fnI.9.5" name="fnrefI.9.5"><sup>[5]</sup></a></span></div> -</div> - -<p>Alia Amerikano, la glora Walt Whitman, rakontas—"<i>Karesante mi tenas -branĉojn aŭ junajn arbojn—mi tuj sentas iliajn sukon kaj tendenon -leviĝantajn en mi, kiel hidrargo ĉe varmeco. Mi baraktas amike kun -ilia senkulpa fortiko—mi scias ke iom da ĝia virto pasas de ili al -mi. Eble ni reciproke interŝanĝas ion—eble la arboj rekonas ĉion -tion pli ol mi iam pensis.</i>"<a href="#fnI.9.6" name="fnrefI.9.6"><sup>[6]</sup></a></p> - -<p>Preskaŭ idente sciigis Richard Jefferies—"<i>Tiu aliformiĝo de buloj -kaj malvarma materio en vivajn objektojn, faras la ĝojon kaj esperon -de la somero. Ĉiu tronketo de herbo, ĉiu folio, ĉiu individua -floreto kaj folieto, parolas pri espero. Konsideru la herbojn, la -kreskaĵojn—ili estas signoj de tero altiĝante ĝis la vivo, antaŭ -niaj okuloj. Tial al mi estas la floroj tiom pli ol nur trunketo kaj -folietoj.... La blankaj folietoj alvokas rekte al nia koro; la -trankvilaj kverkoj estas plenaj je mistero. La floroj, per siaj mil -vizaĝoj, kolektis la kisojn de la mateno. Ilin ŝatante mi ricevas -almenaŭ iom da ilia vivopleno—novan penson el ĉiu folieto.</i>"<a href="#fnI.9.7" name="fnrefI.9.7"><sup>[7]</sup></a></p> - -<p>Certe, nia kara Jefferies multe aŭskultadis—kaj iom komprenis—la -veran lingvon de la floroj! Tion ĉi ankaŭ atestas siaj ĉarmaj -verkoj "<i>Bevis</i>," "<i>La libera Aero</i>," kaj la interesa, pretervorte -laŭdinda, "<i>Historio de Mia Koro</i>."</p> - -<p>Tamen bezonas konfesi, ke ne ĉiuj floroj tiom aminde prezentiĝas -kontraŭ la homoj kaj bestoj, aŭ eĉ kontraŭ ĉiaj aliaj specoj de -floroj. Inter ili ja estas amikoj kaj malamikoj, reciproke helpantaj -aŭ malhelpantaj. Tion ĉi precipe klarigis Dro. Taylor, en sia verko -supredirita. La vero estas ke, kiel apud la bestoj, tiel ankaŭ apud -la floroj, efektiviĝas pli aŭ malpli la postuloj de "la barakto je -ekzistado," "la natura elekto," kaj "la postdaŭriĝo de la plej -konvenaj je la okazoj." Estas, do, nur malklera konkludo, ke la -floroj "nek laboras, nek ŝpinas"; la vivotempo de la floroj estas -tiom plene (kaj almenaŭ tiom utile) okupata, kiom tiu de la bestoj. -Plie, estas ja la penado de la kreskaĵoj kiu provizas ultimate la -nutraĵon mem de ĉiu besto, de ĉiu homo; tial, tiu ĉi devas -memoriĝi ke de la vivo kaj laboro de la kreskaĵoj sia propra vivado -dependas.</p> - -<p>Amikaj floroj, kiel malmulte ni komprenas vian vivon, vian lingvon!</p> - -<p>Ĉe la kreskanta homa pensado, nia kompreno ĉiam fariĝos pli klara, -kaj nia amo pli forta, je la plej belaj el la infanoj de la tero—la -mutaj sed elokventaj floroj.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.9.2"></a> <a href="#fnrefI.9.2">[2]</a> -El "The Movements of Plants." -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.9.3"></a> <a href="#fnrefI.9.3">[3]</a> -The Sagacity and Morality of Plants. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.9.4"></a> <a href="#fnrefI.9.4">[4]</a> -The Vision of Sir Launfal. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.9.5"></a> <a href="#fnrefI.9.5">[5]</a> -The Zucca. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.9.6"></a> <a href="#fnrefI.9.6">[6]</a> -The Oaks and I. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.9.7"></a> <a href="#fnrefI.9.7">[7]</a> -The Pageant of Summer. -</p> - -</div> - -<div id="est1-9-19" class="poetry" lang="eo"> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Kiam nutro nin vivigas,</span> - <span class="i2">Aŭ bonaĵ’ ajn nin ĝojigas,</span> - <span class="i0">Ni memoru, ke ni devas</span> - <span class="i2">Esti dankaj, ĉar ni scias,</span> - <span class="i0">Ke aliaj homoj penas</span> - <span class="i0">Por ben’ kiun ni ricevas:</span> - <span class="i4">Ne forgesu ni gefratojn</span> - <span class="i4">Bonfarintajn nekonatajn.</span></div> -</div> -<p class="near_sig">(6266).</p> -</div> - - -<div id="est1-9-20" class="article"> -<p class="pagenum">140</p> -<div class="left" lang="eo"> -<h3>LA "ATESTO PRI KAPABLECO."</h3> - - -<p class="center">Originale verkita de G. D. Buchanan, 8820.</p> - - -<p>Inter la rimarkoj kiuj aperis sub la titolo de <i>Correspondence -Notes</i>, en la lasta numero de nia Gazeto, estis mallonga paragrafo, -kiu diris, ke tiuj Britaj Esperantististoj kiuj dezirus akiri nepran -pruvon pri sia plena sciado de nia helpa lingvo devus sin turni al la -<i>Franca Societo por la Propagando de Esperanto</i>, por ricevi ĝian -konatan <i>Atesto pri Kapableco</i>. Kvankam ni ĉiuj multe ŝatas la -fratan spiriton de niaj Francaj amikoj, tamen ni esperas, ke post -nelonge ni povos aranĝi ekzamenojn por Brita <i>Atesto</i> laŭ simila -modelo. Respondante al la afabla propono de nia Redaktoro, mi traktos -mallonge pri tiu ĉi afero, esperante, ke la konsilo de pioniro eble -estu helpa al estontaj kandidatoj.</p> - -<p>Kompreneble, la aspiranto devas jam posedi bonan ĝeneralan sciadon -de la fundamentaj principoj de la lingvo antaŭ ol li komencos la -specialan preparadon por la ekzameno. Se li estus tiel feliĉa -kompreni plenege la Francan lingvon, li elektu fari tiun ĉi -ekzamenon France; sed nur adepto devus atenci tion ĉi. Se, tamen, -simile al mi, li konus nur sian nacian lingvon, li ne povos ĝui la -helpon de tiaj valoraj lernolibroj kiaj <i>La Commentaire sur la -Grammaire Esperanto</i> kaj <i>La Texte Synthétique</i>.</p> - -<p>Mi persone konstatis ke la Esperanta Sintakso, de Dro. Paul -Fruictier, estis preskaŭ necesega, kaj mi ĝin forte rekomendas. Se -la studento povas verki kune kun amiko, tiom pli bone. Mi mem ŝuldas -multon je la inspiraĵoj kaj konsilo de klera amiko, kun kiu mi ofte -korespondas.</p> - -<p>Fininte sian preparadon, la studento devas tiam skribi al <i>Sro. -Edouard Bréon</i>, 6, <i>Rue du Levant, Vincennes, près Paris</i>, klarigante -ĉu li volas fari la ekzamenon France aŭ Angle. Post malmultaj tagoj -li ricevos plenan sciigon pri la oficiala programo.</p> - -<p>Se la aspiranto elektus fari la ekzamenon Angle, estos necese ke li -traduku Esperantan eltiraĵon Anglen, kaj Anglan eltiraĵon -Esperanten. La "Demandaro" enhavos serion da gramatikaj demandoj kaj -ekzercon pri Esperanta elparolado. Por reprezenti tion ĉi, mi uzis -la bonegan fonetikan metodon kiu aperis sur paĝo 25, Nro. 2 de -<span class="sc">The Esperantist</span>.</p> - -<p>Skribinte al nia Samideano, Sro. Mann, de Paris, por ricevi lian -opinion pri la speciala preparado por la ekzameno, mi ricevis la -jenan valoran respondon.</p><p class="pagenum">141</p> - -<p>"Pri plej efika kaj sukcesiga metodo studi por la ekzameno, mi -rekomendus, post ellerno de la <i>Complete Text-Book</i>, zorgan legadon -de <i>Hamleto</i> kaj <i>Fundamenta Krestomatio</i>, kun <i>Esperanta Sintakso</i>, -de Fruictier. Ekzemple, oni prenu en <i>Krestomatio</i> iun anekdoton. -Legu ĝin du aŭ tri fojojn laŭtvoĉe. Poste, oni faru al si -diversajn demandojn per vortoj tiaj kiaj Kiu (n), Kies, Kie (n), -Kiel, Kial, Kiam, Ĉu? Por varii, oni rediru la anekdoton je aliaj -tempoj ol tiuj donataj en la teksto mem. Ekz., la teksto eble -rakontas la aferon, kiel okazinta je iu tempo pasinta. Nu, la -ekzercanto povus rekonstrui la anekdoton, metante la serion da agoj -en la pasantan tempon, AS, aŭ en la pasontan tempon, OS; poste en -malsimplajn tempojn: Estis ... inta (j), k.t.p. Tiamaniere la studo -fariĝas vere interesa, kaj la lernanto tre baldaŭ elposedos la -gramatikon tre simplan de Esperanto.</p> - -<p>"Alion oni povas ankaŭ fari kun bonaj rezultatoj. Per la helpo de la -vortaro Angla-Esp., oni povas ekzerci sin jene. Oni povas, dum la -farado de agoj iaj, nomi ilin Esperante. Ekz. Leviĝante, fru- (aŭ -malfru-) matene, nomu la serion da agoj. Mi leviĝas, mi stariĝas, -mi surtiras miajn ŝtrumpojn, k.t.p. Mi estas vestita (mi est<i>is</i> -vest<i>ot</i>a). Mi lavas min, mi matenmanĝas, mi laboras, k.t.p. Ĉiuj -ĉi agoj estas analizeblaj kaj etendeblaj, kaj liveras tre interesajn -imagajn konversaciajn kaj gramatikajn ekzercojn.</p> - -<p>Tio estas la fama Gouin’a metodo studi lingvojn; ĝi donas mirigajn -rezultatojn. Tiamaniere, la vortoj kaj esprimoj restas en la memoro, -kaj oni ne laciĝe lernas <i>papage</i> novajn vortojn. Kaj por -konversaciaj klasoj tia procedo estas praktikinda, ĉar ĝi ŝparas -la tempon kaj koncentras la pensojn de la ekzercantoj. Soj. George -Phillips & Son, Ltd., 32, Fleet Street, London, eldonas tre interesan -kaj pensigan serion da libroj verkitaj laŭ la Gouin’a metodo.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>N.B.—Estas preskaŭ certe ke, post nur iom da tempo, la deziroj de -tiom de adeptoj estos plenumataj, kaj Brita Ekzameno fondiĝos. Oni -nun klopodas pri la afero.—(<span class="sc">Red.</span>).</p> -</div> - -<div class="right"> -<h3>THE CERTIFICATE OF MERIT.</h3> - -<p class="center">G. D. Buchanan, No. 8820.</p> - -<p>Among the remarks under the heading <i>Correspondence Notes</i>, in the -last number of our Gazette, was a short paragraph which stated that -those British Esperantists who desired to acquire an indisputable -proof of their thorough knowledge of our auxiliary language must -apply to the <i>French Society for the Propagation of Esperanto</i>, in -order to obtain its well-known "Atesto pri Kapableco." Although we -all greatly appreciate the fraternal spirit of our French friends, we -nevertheless hope that ere long we shall be able to organize -examinations for a British Certificate on similar lines. In reply to -the kind suggestion of our Editor, I will briefly treat of this -matter, in the hope that the advice of a pioneer may possibly be a -help to future candidates.</p> - -<p>Of course, the aspirant must first possess a good general knowledge -of the elementary principles of the language before he begins the -special preparation for the examination. Should he be so fortunate as -to understand French thoroughly, let him elect to undergo the test in -French; but only an adept should attempt this. If, however, like -myself, he should know only his own national language, he will not be -able to enjoy the help of such valuable text-books as <i>La Commentaire -sur la Grammaire Esperanto</i> and <i>La Texte Synthétique.</i></p> - -<p>Personally I have found that the <i>Esperanta Sintakso</i>, by Dr. Paul -Fruictier, is almost essential, and I recommend it strongly. If the -student can work with a friend so much the better. I owe much to the -suggestions and advice of a well-informed friend, with whom I often -correspond.</p> - -<p>Having concluded his preparation, the student must write to <i>M. E. -Bréon</i>, 6, <i>Rue du Levant, Vincennes, near Paris</i>, stating whether he -purposes taking the examination in French or English. In a few days -he will receive full details as to the official programme.</p> - -<p>Should the candidate choose to go up for the examination in English, -it will be necessary for him to translate an Esperanto extract into -English, and an English extract into Esperanto. The list of questions -will contain a series of grammatical points and an exercise on -Esperanto pronunciation. In order to illustrate the latter, I -employed the excellent phonetic system which appeared on page 25 of -<span class="sc">The Esperantist</span>, No. 2.</p> - -<p>Having written to our Friend-in-Esperanto, Mr. Mann, of Paris, to -learn his opinion with regard to special preparation for the -examination, I received the following valuable reply:— </p> - -<p>"As for the most effective and successful method of studying for the -examination, I should recommend, after mastering the <i>Complete -Text-Book</i>, a careful reading of <i>Hamlet</i> and the <i>Fundamenta -Krestomatio</i>, with <i>Esperanta Sintakso</i>, by Fruictier. For example, -take some anecdote from the <i>Krestomatio</i>. Read it two or three times -aloud. Then ask yourself various questions by words such as <i>Who (m), -Whose, Where (Whither), How, Why, When?</i> To vary the study repeat the -anecdote, using tenses other than those employed in the text itself. -For example, the text possibly narrates the matter as having happened -at some past time. Well, the student could remodel the anecdote, -placing the concatenation of events in the Present AS, or in the -Future OS; and afterwards in the compound tenses: <i>Estis ... inta -(j)</i>, k.t.p. In this manner the study really becomes interesting, and -the pupil will very soon master Esperanto’s very simple Grammar.</p> - -<p>"One can also adopt another course with good results. With the aid of -the <i>English-Esperanto Dictionary</i> one can train one’s self as -follows. While performing any actions one can name them in Esperanto. -Thus, getting up early (or late) in the morning, enumerate the series -of actions. I get up, I stand up, I put on my stockings, etc. I am -dressed (I was about to be dressed). I wash, I have breakfast, I -work, etc. All these actions can be analyzed and extended, and supply -most interesting imaginary conversations and grammatical exercises.</p> - -<p>That is the famous Gouin method of studying languages; it gives -remarkable results. Thus words and expressions are preserved in the -memory, and one does not wearily learn new words parrot-method. And -such a system is practicable for conversational classes, as it saves -time and concentrates the thoughts of the pupils. Messrs. George -Phillips & Sons, Ltd., 32, Fleet Street, London, publish a very -interesting and thought-inspiring series of books compiled on the -Gouin system.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>N.B.—It is almost certain that in a short time the wishes of so many -adepts will be fulfilled, and a British examination will be founded. -The matter is now under consideration.—(<span class="sc">The Editor</span>).</p> -</div> -</div> - -<div id="est1-9-21" class="jokes" lang="eo"> - -<p>La Onklino diris al sia nevino: "Ne ploru, karulino, aŭ ci -malbeliĝos."</p> - -<p>"Ĉu vi multe estas plorinta, kiam vi estis juna?" -respondis la infanino.</p> - -<p class="near_sig">(P de B).</p> -</div> - - -<div id="est1-9-22" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">142</p> -<h3>DUA ORIGINALA SKIZETO, VERKITA DE E.W.</h3> - -<p class="center">Nia Fraŭlino.</p> - -<p>Ŝi loĝis en dometo, tute apud la domego ĉirkaŭfosigita de ŝiaj -praavoj. Ĝi nun apartenas al fremdulo, sed li ne estis vizitata de -la sinjoroj de la departemento, kaj estis malestimata de la -vilaĝanoj. Li do lasis neokupata sian antaŭ ne longe aĉetitan -domon.</p> - -<p>Nia Fraŭlino estis, tiel, kiel ŝia frato, la <i>pacama Pastro</i> (pri -kiu mi skribis en <span class="sc">The Esperantist</span>, No. 8) tre granda, sed -ŝi estis rekta kaj tre aktiva. Ŝi havis brunajn okulojn, aglan -nazon, firman mentonon kaj voĉon kiu neniam estis laŭta, kvankam -ofte severega.</p> - -<p>Unufoje Dimanĉe ŝi ĉiam sidis simple vestita, kune kun sia nevino -kaj tri servistinoj, sur la plej granda preĝbenko de la paroĥa -preĝejo. La Diservo finita, ŝi venis al ŝia pordo, kiun malfermis -la paroĥestro, kiu kolegia ĉapo en la mano, salutis ŝin profunde.</p> - -<p>Ŝi respondis je solena reverenco: tiam li sekvis ŝin kaj ŝiajn -nevinojn al la pordego. Kiam ili ekstere alvenis, la aŭdintaro -eklasis siajn benkojn. En bela vetero <i>Nia Fraŭlino</i>, ĉar tiel ŝi -nomiĝis ĉiam, kutimiĝis iri sub granda arbo en la preĝejkorto, -kaj tie staris aŭ sidis dum la vilaĝanoj kunvenis por demandi al -ŝi kuracilon aŭ konsilon; por priparoli ian disputon, je kies -meritoj ili deziris, ke ŝi aljuĝu; aŭ por peti, ke ŝi ordonu la -punon por ia eltrovita krimeto. Ŝiaj decidoj neniam estis -disputataj, ĉar la Galoj havas ankoraŭ superstiĉan kredon je la -saĝeco kaj sankteco de maljuna virgulino, se ili scias, ke ŝi estas -fraŭlino de ŝia propra elekto.</p> - -<p>La junularo de la vilaĝo amis kaj respektegis sian Fraŭlinon; -ankaŭ ŝi amis ilin, precipe tiujn, kies gepatrojn ŝi konis dum -ilia juneco. El tiuj ĉi, la plej de ŝi amata estis la beleta, -dolĉa dekokjara Nest. Ŝi ĝuis rigardadi la knabinon sidante inter -la geĥoristoj apud ŝia fianĉo, kiu estis lerta kaj inteligenta -frizisto el la proksima urbo. Oni sciis ke ŝi jam aĉetis multe da -utilaj ornamoj, trikotaĵoj kaj fajencoj por la estonta domo de -Nest—la domo en kiun, post unu aŭ du jaroj, la fianĉino estos -kondukata kun la eksplodo de du aŭ tri cent pafiletoj, kun la -piedfrapado de cent kvindek ĝis ducent ĉevaloj kaj azenoj, kun la -kantoj, kriegoj kaj koraj gratuloj de kvin aŭ ses cent homoj, ĉar -la familio de Nest estis granda, kaj tre respektinda en tiu loko.</p> - -<p>Unu Dimanĉon, Nia Fraŭlino vidis Nest inter la geĥoristoj, sed ne -estis ŝiaflanke la <i>Cariad</i>’o.<a href="#fnI.9.8" name="fnrefI.9.8"><sup>[8]</sup></a> La sekvantan Dimanĉon ŝi -rimarkis samon, kaj revidis la knabinon palan, solan, kaj -melankolian. Ŝi informiĝis pri la kaŭzo de tio ĉi, kaj sciiĝis, -ke kelkaj terfosistoj (unu el kiuj deziris edzinigi Nest) atakis -inside la junan friziston, lin bategis kaj piedfrapis ĝis kiam -li ne povis sin movi. Ili minacis lin kaj diris, ke se li iam -kuraĝus reveni en tiun vilaĝon, ili kaŝus lian korpon tie, kie ĝi -nur troviĝus je la Fina Juĝo.</p> - -<p>Nia Fraŭlino multe indignis, ke tia insulto al la tuta vilaĝo ne -estis jam punita de ĝiaj viroj. Oni ŝin klarigis ke tiuj -terfosistoj estis: "Tre grandaj viroj, atletoj. Kaj nombras preskaŭ -sesdek, kaj la tuta paroĥo nur enhavas kvardek virojn. Sed ili -foriros tuj kiam la nova strato estos finigita, kaj neniu povas -devigi Nest edziniĝi. Ĉu ŝi ne povos nenii al ŝi la plezuron vidi -la <i>Cariad</i>’on ĝis kiam liaj malamikoj foriros?"</p> - -<p>Nia Fraŭlino aŭskultis, sed ne aprobis; tute ne!</p> - -<p>Dimanĉo denove alvenis, kaj ŝi, dum la preteriro al la granda arbo, -vidis multajn vilaĝanojn kiuj tie atendis siajn patrinojn, fratinojn -aŭ amantinojn; ĉar la viroj tiam nur malofte eniris la preĝejon, -krom pro edzigoj kaj enterigiroj. Ŝi ankaŭ vidis grandegan -terfosiston klinanta kontraŭ stango apud lageto, kaj ŝi laŭte -diris, ke ŝi hontus je ŝia lando, se li ne havus plenegan -trempadon.</p> - -<p>La Dimanĉon sekvantan la sama vidaĵo frapis ŝiajn okulojn. Tuje -ŝi alproksimiĝis al la homoj sub la arbo kaj diris al ili kiel -estas malkuraĝeco permesi, ke fremdulo tiamaniere insultu ilin. -"Kial," ŝi diris, "vi ne lin ĵetos en la lageton?" Ŝiaj paroloj -produktis nenian videblan efekton, ŝi do furioziĝis kaj ekkriis: -"Nun, ĉu ne troviĝas inter vi eĉ unu viro? Bone! per Dio, ĝin -faros mi mem!"</p> - -<p>Per rapidaj longaj paŝoj ŝi marŝis al la terfosisto, lin ekkaptis -je la gorĝo kaj forĵetis lin en la akvon.</p> - -<p>Neniam li tie revidiĝis. Oni raportis ke liaj kunlaborantoj tiel lin -mokis, tial ke li estis ĵetita de virino, en akvon ke li lasis ilian -bandon, kaj rapide flugis el la lando.</p> - -<p>Post mallonga tempo, Nest edzigis sian dandan, malgrandan urbanan -<i>Cariad</i>’on. La juna paro ĉiam dankis la karan Fraŭlinon pro sia -feliĉeco, kiun ili ŝuldis al ŝia decida konduto; kaj la Fraŭlino -estis eĉ pli respektegata kaj amata de ŝiaj najbaroj.</p> - -<p>La morto de nia Fraŭlino similis je ŝia vivo.</p> - -<p>Kiam ŝi kredis, ke la fino alproksimiĝis, ŝi venigis la vilaĝan -ĉarpentiston, kaj donis al li la mendojn por ŝia ĉerko kaj ĉiujn -la ordonojn por nemultekosta enterigiro.</p> - -<p>Post kelkaj semajnoj ŝi unu mateno sentis, ke ŝia animo baldaŭ -foriros. Al la karaj parencoj kaj amikoj, kiuj staris ĉirkaŭ la -lito, ŝi donis belegajn donacetojn kaj amindajn adiaŭparolojn. Ŝi -estis tiel trankvila, kaj ŝia voĉo estis tiel gaja, ke neniu -ploris. Kiam ŝi diris: Mi estas laca; ŝi fermis la okulojn, kaj -neniam ilin malfermis.</p> - -<p>Multaj ploris sian Fraŭlinon.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.9.8"></a> <a href="#fnrefI.9.8">[8]</a> -<i>Tiu ĉi vorto signifas "reciproka amo," ne nur inter viro kaj virino, -sed ankaŭ inter patro kaj filo, aŭ amikoj. Ĝi do ŝajnas -nehavi perfektan tradukon Esperantan.—E.W.</i> -</p> - -</div> - -<div id="est1-9-23" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">143</p> -<h3>UNU NOKTO EN "CALABRE."</h3> - -<p class="center">Eltiraĵo el Paul Louis Courrier. Tradukita de Paul Boulet.</p> - -<p>Ian tagon, mi vojaĝis en "Calabre."</p> - -<p>Estas lando de malbonaj homoj kiuj, mi kredas, amas neniun kaj -malamas precipe la Francojn. Klarigi al vi tion, estus tro longa; -sufiĉas diri ke ili malamegas nin, kaj ke oni pasas tre malagrable -la tempon kiam oni estas ĉe ili.</p> - -<p>Kiel kunvojaĝanto, mi havis junulon.</p> - -<p>En tiuj montoj, la vojoj estas valegoj; niaj ĉevaloj marŝis -multepene; mia kamarado rajdis antaŭ mi; vojeto kiu ŝajnis al li -pli irebla kaj malpli longa perdigis nin...</p> - -<p>Ĝis la eknokto ni serĉis nian vojon tra tiuj arbaroj; sed, ju pli -ni serĉis, des pli ni perdiĝis, kaj la nokto estis densa kiam ni -alvenis apud tre nigra domo... Ni eniris ĝin, ne sen suspekto, sed -kiel fari?</p> - -<p>Tie, ni trovis la tutan familion de karbisto, sidante ĉirkaŭ tablo -kie, ĉe la unua vorto, oni invitis nin.</p> - -<p>Nia junulo ne petigis sin. Jen, ni estas manĝanta kaj trinkanta, -almenaŭ li, ĉar mi, mi ekzamenis la lokon kaj la mienon de niaj -mastroj.</p> - -<p>Tiuj ĉi havis certe mienon de karbistoj, sed la domo ..., vi estus -kredinta ke ĝi estas armilejo. Tie estis nur pafiloj, pistoloj, -glavoj, tranĉiloj, tranĉilegoj. Ĉio malplaĉis al mi kaj mi facile -vidis ke mi ankaŭ malplaĉis.</p> - -<p>Kontraŭe, mia kamarado ŝajnis kvazaŭ li estis ano de la familio: -li ridis, li parolis kun ili. Pro malsingardemeco, kiun mi devus esti -antaŭpensinta, li unue diris de kie ni elvenis, kien ni iris, kiuj -ni estis! Francoj, pensu iom do! Ĉe niaj plej mortigeblaj amikoj, -solaj, perditaj, tiel malproksime de ĉiu homa helpo! Plie, por -montri ĉion kio povis perdigi nin, li ŝajniĝis riĉa, promesis al -tiuj homoj pro la elspezo kaj por niaj morgaŭaj gvidistoj, tion kion -ili dezirus. Fine, li parolis pri sia valizo, petante ke oni zorgu -ĝin multe, ke oni metu ĝin apud lia lito. Li ne volis, li diris, -alian kapkusenon. Oni povis kredi, ke ni portis la kronajn -diamantojn!</p> - -<p>La vespermanĝo finita, oni lasis nin. Niaj mastroj kuŝis sur la -suba etaĝo, ni, en la ĉambro kie ni estis manĝintaj. Malalta -grenejo, kien oni supreniris per skabelego, estis la dormejo kiu nin -atendis, kvazaŭ nesto en kiu oni enirus, rampante sub traboj -ŝarĝitaj de provisaĵoj por la tuta jaro.</p> - -<p>Mia kamarado suprenrampis tien kaj kuŝiĝis, dormante la kapo sur la -multekosta valizo. Mi, determinata je maldormi, mi plibruligis la -fajron kaj sidiĝis apud ĝi.</p> - -<p>La nokto estis preskaŭ finita tute trankvile, kaj mi komencis -rekuraĝiĝi kiam, je la horo kiu kredigis al mi, ke la tago baldaŭ -aperos, mi aŭdis, sube de mi, nian mastron kaj lian edzinon paroli -kaj interdisputi; kaj, aŭskultante per la kameno kiu komunikis kun -la suba kameno, mi perfekte komprenis tiujn ĉi vortojn diritaj de la -edzo: "Nu, fine, ni vidu! Ĉu mi devos mortigi ilin ambaŭ?"</p> - -<p>Mi restis, apenaŭ spirante, mia tuta korpo, malvarma kvazaŭ -marmoro; vidante min, oni ne povis kredi ĉu mi estis viva aŭ ne.</p> - -<p>Dio mia! kiam mi pensas ankoraŭ je tio! Ni ambaŭ preskaŭ -senarmiloj, kontraŭ ili kiuj havis multe da ili, kaj mia kamarado -mortata de dormado kaj de laceco! Alvoki lin? fari bruon? Mi ne -kuraĝis; foriri sole, mi ne povis; la fenestro estis nealta, sed, -sube, du dikaj hundoj bojegis kvazaŭ lupoj.</p> - -<p>Post unu kvarono da horo, kiu ŝajnis al mi tre longa, mi aŭdis sur -la ŝtuparo iun kaj per la fendoj de la pordo, mi ekvidis la patron, -lampo en unu mano, en la alia unu el liaj grandaj tranĉilegoj.</p> - -<p>Li unue supreniris, poste la edzino, kaj mi staris malantaŭ la -pordo; li malfermis ĝin; sed, antaŭ ol eniri, li demetis la lampon -kaj la edzino ĝin prenis. Poste, li eniris nudpiede, kaj ŝi, -estante ekstere, diris al li mallaŭte, kaŝante per siaj fingroj la -lumon de la lampo: "Malrapide, iru malrapide!"</p> - -<p>Kiam li estis apud la skabelego, li supreniris, sia tranĉilego inter -siaj dentoj, kaj, alvenante ĉe la lito kie tiu malfeliĉa junulo -etendiĝis, prezentante sian gorĝon malkovritan, li prenis la -tranĉilon per unu mano, kaj per la alia ... li ekkaptis ŝinkon kiu -pendis je la plafono, tranĉis unu pecon kaj eliris sammaniere, ke li -estis enirinta. La pordo fermiĝis, la lampo eliris, kaj mi restis -sola....</p> - -<p>Tuj kiam la tago aperis, la tuta familio, grandabrue, venis vekigi -nin, kiel ni rekomendis tion.</p> - -<p>Oni alportis la manĝaĵojn; oni servis matenmanĝon, tre puran, tre -bonan: mi certigas tion al vi. Du kaponoj partoprenis. "Vi devas, oni -diris la kunporti unu el ili kaj manĝi la alian." Vidante ilin, mi -fine komprenis la sencon de tiuj teruraj vortoj: "Ĉu mi devas -mortigi ilin ambaŭ?"</p> - -<p>Mi kredas ke estas facile diveni kion tio signifis!</p> -</div> - - -<div id="est1-9-24" class="letters"> -<p class="pagenum">144</p> -<h3>CORRESPONDENCE NOTES.</h3> - -<p>The suggestion in No. 8 has already borne good fruit, and a weekly -meeting has been arranged every Monday at 6 p.m. at <i>The Club Café, -5, Bishopsgate Street Within, E.C.</i> During tea conversation in -Esperanto is compulsory, but after the meal is over discussions on -various topics take place in English. All members of the London -Esperanto Club and their friends are cordially invited to put in an -appearance when possible, and any foreign friends will of course be -especially welcome.</p> - -<p>Another meeting has also been arranged for the first Thursday in -every month. This is exclusively for annual subscribers to <span class="sc">The -Esperantist</span>. The Editor will be at the before-mentioned Café -from 6–7 p.m., after which hour the Remington Typewriter firm -hard by has kindly placed a room at his disposal. Will readers please -come every first Thursday, with their proposals for the improvement -of this Gazette?</p> - -<hr class="short" /> - -<p>As has been announced elsewhere, a short three-day visit to Havre, at -the invitation of the Group there, is being arranged by the London -Esperanto Club for all members who can join. Will these kindly send -their names to C. W. T. Reeve, Esq., 63, Effingham Road, Lee, Kent? -There should be as little delay as possible, so that arrangements may -be made with the L. & S.W. Railway Co. as to special facilities, etc. -It is expected that, encouraged by the most cordial reception -accorded by our Boulogne friends at Whitsuntide, a large number of -members will make use of this opportunity for improving their -conversational powers with foreign friends.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The use of Sia and Lia puzzled one of our Correspondents. "Is it -essential or only optional to use Sia when it refers to the subject -of the sentence?" he asks. Sia <i>must</i> be used in such a case instead -of Lia, unless, as happens once in a lifetime, ambiguity might arise -from such a course, in which case lia, ŝia, etc., must be used -instead.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The fact that double letters only exist in Esperanto when two -roots, the one ending and the other beginning with the same letter, -are compounded (such as hommano) is frequently overlooked, and -orthographical mistakes result. This rule is not mentioned in the -Text-Books at present in use, and hence, no doubt, the frequency of -such mistakes.</p> - -<hr class="short" /> - -<p><i>R.’s Epitome</i> has proved a help to several students, and the author -has kindly sent another rhyme, which, we hope, may have a similar -result.</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">EG, when ending any word, shows a <i>high degree</i>.</span> - <span class="i0">Final ET, to birdo (bird), means a <i>little</i> B.</span> - <span class="i2">EDZ is <i>married</i>, GE means <i>both</i>. BO prefixed, <i>in law</i>.</span> - <span class="i2">ESTR <i>master</i>; <i>member</i> AN; IST a <i>professor</i>.</span> - <span class="i0">EK <i>just starts</i>; and AD <i>goes on</i>; RE <i>repeats</i>; again</span> - <span class="i0">ILO <i>tool</i>, and EJO <i>where</i>; INGO <i>holder</i>; then</span> - <span class="i2">ERO, <i>one of</i>; ARO <i>lot</i>; <i>females</i> all have IN;</span> - <span class="i0">UJ <i>contains</i>; ID <i>the young</i>; ULO <i>greatest seen</i>.</span> - <span class="i0">IĜ <i>becoming</i>; <i>causing</i> IG; DIS just <i>separates</i>;</span> - <span class="i0">ECO, <i>abstract</i>; AĴO, <i>work</i>; MAL always <i>negates</i>.</span> - <span class="i2">EBLA <i>possibility</i>; INDA <i>worthiness</i>.</span> - <span class="i2">EMA shows <i>propensity</i>; adjectives I guess.</span></div> -</div> - -<p class="near_sig">(H.W.R., Ipswich).</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The order in which the suffixes should be added is logically -arranged. Take, for example, the word <i>Infan-in-eto</i>. <i>Infanetino</i> is -not correct, because the <i>-et</i> is added to give the diminutive. -<i>Infanino</i>, a little girl, <i>Infanineto</i>, a tiny little girl.</p> - -<p>Similarly, in other cases, when two affixes are used in one word it -is easy to decide which has precedence.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Who was the first Englishman to learn Esperanto? We invite -correspondence on this interesting point. At the moment it seems that -the distinction belongs to H. L’Estrange Ewen, Esq., whose number is -3010, and who, a short time since, wrote us a letter using the old -style of writing, <i>i.e.</i>, accents inverted, as in Bohemian, <i>e.g.</i>, -č, not ĉ.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Pronunciation still presents occasional difficulties to our country -readers. The last query to hand deals with the sound of aĵ. This -must be pronounced ahzh.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>To those Correspondents who have asked: Which is the best way to -learn to speak Esperanto, we recommend them to talk at first to the -door, or any other inanimate object at hand.</p> - -<p>Thus <i>Reading aloud</i> (or, better still, Declaiming) is one of the -best exercises, and is a very great help to the rapid mastery of the -spoken language. When you have waded through the <i>Fundamenta -Krestomatio</i> in this manner, and have spent a few days with -<i>Samideanoj</i> who do not understand English, you should speak -Esperanto like a native!</p> -</div> - -</body> -</html> diff --git a/38240-h/vol1/e10.htm b/38240-h/vol1/e10.htm deleted file mode 100644 index fb886cb..0000000 --- a/38240-h/vol1/e10.htm +++ /dev/null @@ -1,2301 +0,0 @@ -<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN" - "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd"> -<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en"> -<head> -<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" /> -<title>The Esperantist, Vol. 1, No. 10 | Project Gutenberg</title> -<style type="text/css"> - -body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;} -div.titlepage {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;} -h3 {text-align: center; font-size: 1.2em; margin-bottom: 2em;} -.pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right; font-style: normal; color: silver; background-color: inherit;} -body > div {clear:both; padding-top: 4em;} -ul li {list-style-type: none;} -.center {text-align: center;} -div.sec-list ul li, div.notice ul li {padding-left: 2em; text-indent:-2em;} -.left {width:46%; float:left; clear:none;} -.right {width:46%; float:right; clear:none;} -em.u {font-style:normal; text-decoration: underline;} -.poem-header, .fn-header {text-align: left; margin-left: 2em; font-size: 110%;} -hr.short {width: 20%;} -.far_sig {text-align: right; margin: 0.5em 2em 0.5em auto;} -.near_sig {text-align: left; margin: 0.5em auto 0.5em 4em;} -.sc {font-variant: small-caps; font-style: normal;} -.border {border:solid; padding: 0.8em;} -td.numb {text-align: right; vertical-align: top; padding: 0.3em 1em;} - .verse {margin: 1em 0em 0em 5%; text-align: left; } - .stanza {margin-top: 1em; margin-bottom: 0em;} - span.i0 {display: block; margin-left: 0em;} - span.i2 {display: block; margin-left: 1em;} - span.i4 {display: block; margin-left: 2em;} - span.i6 {display: block; margin-left: 3em;} - -p.footnote {font-size: 90%; - text-indent: 0%; - margin-left: 10%; - margin-right: 10%; - margin-top: 1em; - margin-bottom: 1em; } - -sup { vertical-align: top; font-size: 0.6em; } - -a:link {color:blue; text-decoration:none} -a:visited {color:blue; text-decoration:none} -a:hover {color:red} - -</style> -</head> - -<body> -<p class="center"><a href="../38240-h.htm#est1-index">Back to Vol. I index.</a></p> -<div id="est1-10-1" class="border titlepage"> - -<p style="font-size:80%;">SINGLE COPIES PRICE FOURPENCE NET.</p> - -<p style="float:left;width:15%;"><i>No. 10.</i></p> - -<p style="float:right;width:15%;"><i>Aŭgusto, 1904.</i></p> - -<h1>THE<br /> - ESPERANTIST</h1> - -<p>La Esperanta Gazeto por la<br /> -Propagando de la Internacia Lingvo.</p> - -<p style="font-size:80%;">Edited by H. BOLINGBROKE MUDIE.</p> - -<p>ANNUAL SUBSCRIPTION: 3/- (4 francs; 1½ roubles; 75 cents).</p> - -<p style="font-size:80%;">Published by THE LONDON ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-10-2" class="left border"> - -<h4 style="text-align:center">CONTENTS.</h4> - -<table> -<tr><th></th><th>Page</th></tr> - -<tr><td><a href="#est1-10-8" class="sc">La Marseillaise</a> (translated by Ben -Elmy)</td><td class="numb">145</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-10-10" class="sc">The Merchant and the Robbers</a> -(O.W., France)</td><td class="numb">146–148</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-10-11" class="sc">The Mysterious Wedding</a> (translated -by Elise Bauer)</td><td class="numb">148–150</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-10-14" class="sc">A First Lesson in Esperanto</a> (Compiled -by Rev. <span class="sc">R. A. Davis</span>)</td><td class="numb">151–4</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-10-15" class="sc">Our Progress</a></td><td class="numb">155</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-10-16" class="sc">Some Adventures of Bagh, the -Tiger</a> (Alfred T. Simper)</td><td class="numb">156</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-10-17" class="sc">An Unsentimental Love-Song to -a Wife</a> (Clarence Bicknell)</td><td class="numb">157</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-10-19" class="sc">To a Wee Girlie</a> (Edward Metcalfe, -M.A., Oxon)</td><td class="numb">157</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-10-20" class="sc">Lu, Dear Lu!</a> (Coon Song, translated -by C. W. T. Reeve)</td><td class="numb">157</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-10-21" class="sc">Items of Interest</a></td><td class="numb">158</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-10-22" class="sc">The Simple-Minded One</a> (E.W.)</td><td class="numb">159</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-10-23" class="sc">Correspondence Page</a></td><td class="numb">160</td></tr> -</table> -</div> - - -<div id="est1-10-3" class="sec-list right border"> -<b>For Local Information apply to the Hon. Secs. -of the following Official Societies:—</b> - -<ul> -<li>BATTERSEA—Sro. <span class="sc">A. T. Lee</span>,<br /> -2, Cupar Road, Battersea.</li> - -<li>BRIGHTON—Miss <span class="sc">Oxenford</span>,<br /> -16, Upper Westbourne Villas, Hove.</li> - -<li>BRIXTON—Sro. <span class="sc">E. W. Eagle</span>,<br /> -22, Kellett Road, Brixton.</li> - -<li>CORBRIDGE-ON-TYNE—Sro. <span class="sc">Lotinga</span>,<br /> -Trinity Terrace.</li> - -<li>DOVER—Sro. <span class="sc">H. R. Geddes</span>,<br /> -Northumberland House, Dover.</li> - -<li>EDINBURGH—Miss <span class="sc">Tweedie</span>, M.A.,<br /> -2, Spence Street.</li> - -<li>FOREST GATE—Sro. <span class="sc">E. J. R. Beal</span>,<br /> -74, Claremont Road. E.</li> - -<li>GLASGOW—Sro. <span class="sc">J. H. Wallace</span>,<br /> -3, Hampden Terrace, Mount Florida.</li> - -<li>HUDDERSFIELD—Sro. <span class="sc">G. H. Taylor</span>,<br /> -13, Birkly Hall Road.</li> - -<li>ILFORD—Sro.<span class="sc"> W. A. Jeffery</span>,<br /> -42, Park Road, Ilford, E.</li> - -<li>KEIGHLEY—Sro. <span class="sc">J. Ellis</span>,<br /> -Compton Buildings, Bow Street, Keighley.</li> - -<li>LEEDS—Sro. <span class="sc">J. E. Wyms</span>,<br /> -2, Marlboro’ Grove, Leeds.</li> - -<li>LIVERPOOL—Sro. <span class="sc">R. E. Issott</span>,<br /> -5, Gresham Street, Edge Lane.</li> - -<li>NEWCASTLE—Sro. <span class="sc">H. W. Clephan,</span> -3, Cotfield Terrace, Gateshead.</li> - -<li>NOTTINGHAM—Sro. <span class="sc">F. G. Rowe</span>,<br /> -51, Portland Road.</li> - -<li>PORTSMOUTH—Dr. <span class="sc">Greenwood</span>,<br /> -182, Queen’s Road.</li> - -<li>PLYMOUTH—Sro. <span class="sc">Thill</span>,<br /> -6, Barton Crescent, Mannamead.</li> - -<li>ST. ANDREWS—Sro. <span class="sc">J. T. Haxton</span>,<br /> -133, South Street, St. Andrews.</li> - -<li>TYNEMOUTH—Sro. <span class="sc">Alan F. Davidson</span>,<br /> -26, Park Crescent, N. Shields.</li> -</ul> - -<p>N.B.—It is earnestly hoped that gentlemen who are willing to form -local groups will communicate with the Hon. Sec., Esperanto Club, -who will do all in his power to assist them in the work.</p> -</div> - - -<div id="est1-10-4" class="reklamo" style="text-align:center;"> -<div class="left"> -<h4>The Remington</h4> - -<p>THE <em class="u">UNIVERSAL</em> TYPEWRITER.</p> - -<p>Just think of it!</p> - -<p>THE INTERNATIONAL MACHINE.</p> - -<p><i>Unbound by ties of nationality:<br /> - -The common bond of union of all civilised peoples.</i></p> - -<p>The Remington can be supplied fitted for Esperanto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>THE REMINGTON TYPEWRITER COMPANY,<br /> -100, Gracechurch St., London, E.C.</p> -</div> - -<div class="right" lang="eo"> - -<h4>La Remington</h4> - -<p>LA <em class="u">UNIVERSALA</em> SKRIBMAŜINO.</p> - -<p>Pripensu je tio!</p> - -<p>LA INTERNACIA MAŜINO.</p> - -<p><i>Tute liberiĝita de naciaj ligiloj:<br /> - -La Komuna unuigilo por ĉiuj civilizitaj popoloj.</i></p> - -<p>La Remington estos liverita kun Esperantaj presliteroj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>LA REMINGTON TYPEWRITER KOMPANIO,<br /> -100, Gracechurch St., Londono, E.C.</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-10-5" class="notice"> -<p style="padding-left:2em;text-indent:-2em;"><b>NOTICE IS HEREBY GIVEN, that on September 1st the Price of all Back -Numbers of "The Esperantist," from No. 2 to No. 8, will be raised to -Sixpence instead of Fourpence a Copy.</b></p> - -<p class="center">This is because the stock is nearly exhausted. The cost of No. 1 is -still 2s. 6d., at which price the Editor has still three copies for -disposal.</p> - -<hr class="short" /> - -<p><b>All Communications and Contributions should be sent direct to the -Editor, at his Private Address, 67, KENSINGTON GARDENS SQUARE, -LONDON, W.</b></p> -</div> - - -<div id="est1-10-6" class="notice" lang="eo"> -<h3>Adresareto de Personoj kiuj deziras Korespondadi.</h3> -<ul> -<li><span class="sc">Sro. John Andrews</span>, Higher Lux Street, Liskeard, Cornwall. Kun Gealilandanoj p-ke aŭ letere.</li> - -<li><span class="sc">Sro. John Booth</span>, M.C.E., Oswilda Ruma, Carlton, Melbourne, Australia. Korespondadi kun Geesperantistoj -kiuj tute nescias la Anglan (kaj prefere ankaŭ la Francan) lingvojn.</li> - -<li><span class="sc">Sro. Robert Colquhoun</span>, 65, West Clyde Street, Helensburgh, Scotland. Per ilus. p-k. Ĉiam respondos.</li> - -<li><span class="sc">Fraŭlino E. M. Downes</span>, 43, Nightingale Road, Harlesden, London, N.W. Interŝanĝos ilus. p-k.</li> - -<li><span class="sc">Sro. S. H. Emptage</span>, 43, Dane Hill, Margate, Kent. Pri diversaj aferoj. Interŝanĝos fotografaĵojn -(precipe stereoskopajn) kun ĉiulandanoj.</li> - -<li><span class="sc">Sro. S. Maitland</span>, 22, Maclise Road, Kensington, W. Pri fotografarto aŭ korespondado. Li nun fondas -Esperantan fotografan Societon.</li> - -<li><span class="sc">Sro. John Merchant</span>, 43, Cliffefield Road, Sheffield, England. Kun alilandanoj per ilus. p-k. Ĉiam -respondos.</li> - -<li><span class="sc">Sro. A. T. Simper</span>, Attaree Khat, Singribari Hat, P.O. Mangaldai, Assam, N. India. Kun alilandanoj -pri ĉiuj aferoj. Interŝanĝos interesajn kaj neordinarajn fotografaĵojn.</li> -</ul> -</div> - -<div id="est1-10-7" class="banner border center"> -<p class="pagenum">145</p> - -<h2 style="font-size:210%;">THE ESPERANTIST.</h2> - -<p>The Esperanto Gazette for the spread of the International Language.</p> - -<div style="float:left;padding-left:5%;font-size:80%;"> -<p style="padding-top:10%;padding-bottom:10%;">ABONPAGOJ ESTAS RICEVEBLAJ ĈE<br /> -SUBSCRIPTIONS SHOULD BE SENT TO</p></div> -<div style="float:right;padding-right:5%;font-size:80%;text-align:left;"> -<ul> - <li><b>H. Bolingbroke Mudie. Esq, 67, Kensington Gardens Square, London. W.</b></li> - <li>AUSTRIA.—Sro. T. Cejka, Bystrice Hostyn, Moravia.</li> - <li>BELGIUM.—M. M. Seynaeve, 3, Rue de l’Avenir, Courtrai.</li> - <li>FRANCE.—M. C. Gaubert, 9, rue Charras, Paris.</li> - <li>GERMANY.—Doktoro Mybs, 68, Markt Strasse Altona, Elbe.</li> - <li>MALTA.—A. Agius, Esq., 92, Strada S. Gaetano, Hamrun.</li> - <li>RUSSIA.—Societo Espero, Bol. Podjaceskaja 24 log 12, St. Petersburg.</li> - <li>SWEDEN.—Sro. P. Ahlberg, 50, Döbelnsgatan, Stockholm.</li> -</ul> -</div> - -<p style="clear:both;" lang="eo"><i>Nepresitajn manuskriptojn la Redakcio resendos se oni aldonis poŝtsignon.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Alsendatajn artikolojn la Redakcio laŭ bezono korektos.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Oni povas sendi la abonpagon per poŝtsignoj, kiuj estas akceptataj laŭvaloro.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Oni sendu ĉiujn artikolojn, demandojn kaj avizojn al La Redaktoro, 67, Kensington Gardens Square, London, W.</i></p> - -<p style="float:left;padding-left:2em;"><b>No. 10.</b> </p> - -<p style="float:right;font-size:80%;text-align:left;">Subscription, 3s. Per Annum.<br /> -Single Copies, 4d. net.</p> - -<p>AŬGUSTO, 1904.</p> -</div> - - -<div id="est1-10-8" class="poetry" lang="eo"> -<p>Kiam ni estos en Havro ni kunkantu</p> - -<h3 class="poem-header">LA MARSEILLAISE.</h3> - -<p>Por la okazo tradukita de Ben Elmy, je 12. 7. 04.</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Alvenu, | ho patrujin | fanoj!</span> - <span class="i2">Nun estas | nia glora | tag’;</span> - <span class="i0">Jen, kontraŭ | ni de la ti | ranoj</span> - <span class="i2">Lev | iĝas sangminaca | flag’: (<i>bis</i>)</span> - <span class="i0">Ĉu aŭdas | vi en la kamp | aro</span> - <span class="i2">Kru | elajn bruojn de sol | dat’?</span> - <span class="i2">Li | portas morton sen kom | pat’</span> - <span class="i0">Al la edz | in’ kaj junul | aro.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0"><i>Ĥoro:</i></span> - <span class="i2">Land | anoj, armu | vin!</span> - <span class="i2">Bat | alu en kom | bin’!</span> - <span class="i2">Ni | marŝu, | ke l’ mal | pura sang’</span> - <span class="i2">Flu | adu ĝis la | fin’!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Do kion | volas sklava | maso,</span> - <span class="i2">La perfid | uloj kaj la | reĝ’?</span> - <span class="i0">Por kiu | tiom da fra | kaso,</span> - <span class="i2">La feraj | ĉenoj, fera | leĝ’? (<i>bis</i>)</span> - <span class="i0">Al vi, ho | Francoj, l’ insult | eco</span> - <span class="i2">A | signas tion, ankaŭ | pli</span> - <span class="i2">Me | ditas ke deviĝu | vi</span> - <span class="i0">Eĉ al an | tikva la sklav | eco!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0"><i>Ĥoro:</i></span> - <span class="i2">Landanoj, armu vin!</span> - <span class="i2">Batalu en kombin’!</span> - <span class="i2">Ni marŝu, ke l’ malpura sang’</span> - <span class="i2">Fluadu ĝis la fin’!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Tiranoj, | tremu; perfid | antaj,</span> - <span class="i2">De l’ homo | kaj parti’ de | grad’!</span> - <span class="i0">Post provoj | patromortig | antaj,</span> - <span class="i2">Vin | sekvos honto kaj pun | ad’! (<i>bis</i>)</span> - <span class="i0">Ni ĉiuj | volas vin bat | ali;</span> - <span class="i2">Se | falos iu per la | mort’,</span> - <span class="i2">Franc | ujo kontraŭ lia | sort’</span> - <span class="i0">Al | ian naskos rebat | ali.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0"><i>Ĥoro:</i></span> - <span class="i2">Landanoj, armu vin!</span> - <span class="i2">Batalu en kombin’!</span> - <span class="i2">Ni marŝu, ke l’ malpura sang’</span> - <span class="i2">Fluadu ĝis la fin’!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Patruja | Amo, sankta, | pia,</span> - <span class="i2">Konduku | nin, kun venĝa | man’;</span> - <span class="i0">Ha Liber | eco, kara | nia,</span> - <span class="i2">Klopodu | kontraŭ la ti | ran’! (<i>bis</i>)</span> - <span class="i0">Alflugu | Venko kun fa | voro</span> - <span class="i2">Al | nia helpo sub stand | ard’;</span> - <span class="i2">Kaj | estu tie en ri | gard’,</span> - <span class="i0">Triumfo | ĝia, nia | gloro!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0"><i>Ĥoro:</i></span> - <span class="i2">Landanoj, armu vin!</span> - <span class="i2">Batalu en kombin’!</span> - <span class="i2">Ni marŝu, ke l’ malpura sang’</span> - <span class="i2">Fluadu ĝis la fin’!</span></div> -</div> - -<p>[Niaj legantoj memoros, ke Franco verkis por <span class="sc">The Esperantist</span>, -No. 1, bonegan tradukon de la Angla nacia himno. Ni do esperas, ke -niaj Francaj kunbatalantoj ŝatos tiun ĉi tradukon de sia nacia -kanto tiel, kiel ni ŝatas la nian. La tradukinto sendis ĝin al -ni nur du tagoj post kiam ni proponis ĝin, al li por ke ĝi estu -kunportata kun ni en Havron! Mil dankojn!—<span class="sc">Redaktoro</span>].</p> -</div> - - -<div id="est1-10-9" class="notice"> -<p><b>The ‘First Thursday’ Meeting for Subscribers has been discontinued -for the present. Members’ Monthly Meetings as usual, at 6 p.m., 5, -Bishopsgate St. Within, E.C.</b></p> -</div> - - -<div id="est1-10-10" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">146</p> - - - -<h3>LA KOMERCISTO KAJ LA RABISTOJ.</h3> - -<p class="center">Originale verkita de O.W. 7074 (Francujo).</p> - -<blockquote><p><i>Mi estis tute juna kiam oni rakontis al mi tiun historion. Jam -multe da tempo pasis de tiu tago, jaroj post jaroj; sed ĝi tiel -impresis min, ke mi neniam ĝin forgesis, kaj eĉ ne ĝin forgesos. -Nepre mi ne ĝin rakontos al vi tiel agrable, kiel oni rakontis ĝin -al mi, sed mi petas de vi indulgon. Estu do malseveraj por aŭskulti -min.</i></p></blockquote> - -<p>Estis foje riĉa komercisto kiu ne okupiĝis plu pri la negoco kiu -loĝis kastelon kuŝitan meze de granda parko, plena je maljunaj, -dikegaj kaj altkreskaj arboj. Ĝi estis tute ĉirkaŭita de altaj -muroj. Bela ferpordego estis je la enirejo de la parko, kie komencis -larĝa kaj longa aleo, ĉiuflanke ombrigita de la arboj. La -komercisto havis edzinon kaj du filinojn, kiujn li amis tre varmege.</p> - -<p>"Mi estos devigata lasi vin hodiaŭ por aliri la najbaran urbon," li -diris al sia edzino kaj al siaj filinoj: "Mi estas ricevonta grandan -sumon da mono, kiun oni ŝuldas al mi de longe, kaj kiun oni devas -liveri al mi hodiaŭ. Mi ne povos reveni frue, sed nenion timu, vi -scias ke mi ne havas ian malamikon en la lando; mi do revenos hejmen -sendanĝere."</p> - -<p>"Ho!" ekkriis lia edzino, "ne aliru la urbon, mi antaŭsentas, ke -okazos al vi malbonaĵo, mi timas ke oni mortigos vin pro la granda -sumo da mono, kiun vi kunportos kun vi."</p> - -<p>"Ĉu mi neniam aliris la urbon? Ĉu mi neniam kunportis multe da -mono? Ĉu mi iam revenis hejmen tre malfrue, renkontinte danĝeron?"</p> - -<p>"Jes, jes, estas vere, sed tiun ĉi fojon, mi ne scias kial, mi -timas, mi timegas. Ne deiru, mi petegas vin."</p> - -<p>La infaninoj diris kiel sia patrino, sed la patro mokis ilin, kaj, -posttagmeze, li kisis sian familion, diris al ili: "Ĝis la revido," -kaj rajdante sur bona kaj obeema ĉevalo, li fortrotis.</p> - -<p>Longa estis la vojiro, kaj nevarma la vetero. Nenio okazis dum la -vojaĝo, kaj la komercisto alvenis en la urbon. Tie li ricevis la -monon ŝulditan al li, kaj faris aliajn aferojn. Poste li eniris la -gastejon, kie estis lia ĉevalo. Bonapetite li vespermanĝis, -kontenta pro la bona sukceso de siaj aferoj; tamen li memoris pri la -malgajaj paroloj de sia edzino, kaj li ne povis ne pensi pri ili.</p> - -<p>Sed, kiam li finis manĝi, li pagis sian elspezon, seligis sian -ĉevalon kaj forrajdis kunportante sian monon en monsaketo, alpendita -per rimeno ĉirkaŭ la kolo.</p> - -<p>Gaje fortrotis la ĉevalo, kiu blekis pro ĝojo, ĉar oni estis bone -zorginta pri ĝi en la hotelo, kaj la bela kaj bonrasa besto bone -sciis, ke ĝi aliras sian hejmon.</p> - -<p>Malgraŭ la nevarmeco, oni sentis ke en la aero estis iom da -fulmatondro, kaj oni vidis je la horizonto kelkajn palajn fulmetojn.</p> - -<p>Kiel mi jam diris, la vojiro estis longa, kaj nur post du horoj la -komercisto alvenus sian hejmon. Li ne rapidigis sian ĉevalon, sed -permesis ĝin marŝi laŭvole; ĉar li sciis ke, kiam ĉevalo -realiras al sia ĉevalejo, ĝi ne haltas, tute kontraŭe, ĝi -rapidas.</p> - -<p>Ili devis trapasi grandan tre densan arbaron, kaj la radioj de la -luno ne trairis la branĉojn, sed la ĉevalo, oni diras, nokte vidas.</p> - -<p>Tiuj altkreskaj arboj, nigraj kaj malgajaj, ŝajnis en tiu malluma -vespero tute funebraj, oni kelkafoje aŭdis la kriojn: Hu Hu! de la -paserstrigoj, kiuj en ĉiuj landoj estas opiniataj esti funebra -antaŭsigno.</p> - -<p>La komercisto, iom maltrankvila, nenion vidante en la profunda -mallumo, konfidis al sia bona ĉevalo por sekvi la taŭgan vojon por -realiri hejmen. Sed pasis multe da tempo, kaj li ne alvenis al sia -domo. La ĉevalo kiu estis erarinta, ne sciis plu kien iri. Li kaj -ĝi ne rekonis la lokon, li ekscitis la bonan beston por ĝin -antaŭenirigi, sed sensukcese.</p> - -<p>Kion fari? Kie mi estas? Estas tute malvarme kaj, se mi estos -devigata pasigi tie ĉi la nokton, mi mortos pro malvarmeco, aŭ -kredeble la lupoj manĝos min. Kaj miaj karaj infanoj, mia amema -edzino! Kion ili pensos ne revidante min? Ili kredos, ke oni mortigis -min! Kiom mi bedaŭras, ke mi ne obeis iliajn konsilojn.</p> - -<p>Tiuj malgajaj pensoj plenigis lian animon, sed, ne perdinte tute -kuraĝon, li provis trovi la taŭgan vojon; li do prenis sian -ĉevalon per la brido; kaj post kelkaj momentoj, je la ekstremaĵo de -ia vojeto, li ekvidis lumon. Li eniris tiun aleeton dirante al si, ke -almenaŭ li trovos rifuĝejon por si kaj sia ĉevalo. La malaltaj -branĉoj batis lian vizaĝon kaj malfacile ili ambaŭ antaŭeniris. -Fine ili alvenis al maldensejo, kie li vidis la ruinojn de antikva -kastelo, kun granda korto kaj altega turo. Meze de la korto estis -fajro, kies lumecon li estis ekvidinta.</p> - -<p>La vojaĝanto kondukis sian ĉevalon en la teretaĝan ĉambron de la -turo, kaj li alligis ĝin per la brido al hoko fiksita en la muro. Li -elprenis unu pistolon, kiu estis en unu el la selsakoj, kaj metis -ĝin en sian zonon. Sur la tero estis multe da folioj, sendube tie -alportitaj de la vento. La <span class="pagenum">147</span> ĉevalo do havus bonan kuŝejon. Poste -li alproksimiĝis al la fajro por varmigi sin. Post iom da tempo, -plivarmigite, li intencis kuŝiĝi por ripozi atendante la taglumon. -Tamen li estis maltrankvila: kiu ekbruligis tiun fajron? Kia estas -tiu antikva kastelo kiun mi ne konas kaj pri kiu mi neniam aŭdis? -Tiuj, kiuj ekbruligis la fajron sendube revenos.... Kaj ĉiam la -penso pri la antaŭsentoj de lia edzino revenis en lian memoron.</p> - -<p>Sed li estis tre laca kaj li falis pro laceco; li pretiĝis por -envolvi sin en sian mantelon, kaj etendiĝi teren apud la fajrejo ... -kiam subite li aŭdis bruadon de paŝoj kaj de kantoj. La voĉoj -ŝajnis ebriaj, kaj li tre timis.</p> - -<p>Kiaj estas tiaj homoj kiuj venas je tiu horo en tiun dezertan lokon? -Nepre ili estas rabistoj kiuj ne sole rabos min sed ankaŭ min -mortigos. Tiaj estis la pensoj de nia timegata heroo. Li tuj -stariĝis, forkuris al la turo ne atendante la novvenantojn, kaj, -kaŝinte sin malantaŭ kolono en la teretaĝa ĉambro de la turo, li -vidis per la lumo de la fajro grandan amason da viroj, kiuj eniras la -korton. Li tuj vidis, ke ili estas rabistoj. Ili ja havis ĉiuspecajn -armilojn, kaj sovaĝajn kaj kruelajn vizaĝojn. Ili freneze kantas -kaj ŝajnas ĝojegaj.</p> - -<p>"Nu! Kunuloj," diris la Kapitano, altkreska viro kun la vizaĝo -nigrharplena, kun tigraj okuloj. "Nu! ni noktmanĝu kaj trinkadu! -Poste ni dividos la kaptaĵon. Vi ĉiuj estos kontentaj hodiaŭ, kaj -mi vetus, ke kelkaj el vi aliros por loĝiĝi en la urbon, kaj tie -travivos kiel honestuloj de ĉiuj respektataj, kaj honoritaj, iom pli -malfrue, per altaj rangoj kaj ordenoj!"</p> - -<p>Samtempe li ridegis, kaj ĉiuj imitis lin.</p> - -<p>"Ja, ni efektivigis hodiaŭ belegan, mirindan aferon. Mi bone sciis, -ke riĉa komercisto estus forestinta de sia kastelo kaj mi faris uzon -el la okazo por vin alkonduki en ĝin, kie ni ĉiom kaptis. La -kastelmastrino kaj ŝiaj filinoj estas forkurintaj, kaj ni, por nin -varmigi, ekbruligis la kastelon. Certe, en tiu ĉi momento, ĝi estas -nur amasego da cindroj. La akiraĵo estas grandega, kaj kiel mi jam -diris, ni estos ĉiuj riĉaj, ĉar vere, li estis tre riĉa, tiu -komercisto. Ci do, kunulo, iru en la kelon, kaj alportu la -manĝaĵojn kaj precipe multe da vino; ni devas festi nian mirindan -sukceson!"</p> - -<p>La juna kunulo obeis la ordonojn de sia Kapitano kaj, post kelkaj -minutoj, ĉio estis preta. Ili manĝis kaj drinkadis kiel porkoj: la -vino malaperis en iliajn gorĝojn kiel en funelojn.</p> - -<p>Sed subite stariĝis la Kapitano, kaj teruravoĉe li ekkriis: "Je la -diablo! iu alvenis tien ĉi dum nia forestado. Mi volas tion scii, -tuj, je ĉiuj diabloj de la infero! Ĉu vi ne vidas, teruro kaj -sango! ke oni enmetis lignon en la fajron, alie ĝi estus tute -estingita, kaj nun, mil demonoj! ĝi estas tiel brila, kiel ĝi estis -kiam ni foriris! Mi tion ripetas al vi, mil tondroj! iu tien ĉi -venis kaj, se li surprizis niajn sekretojn, sango de Diablo! li devos -morti senkompate."</p> - -<p>"Jes, jes!" ekkriis la aliaj unuvoĉe, "ni mortigos lin! Ni mortigos -lin!" kaj laŭ ĉiuj direktoj ili deiris.</p> - -<p>La Kapitano eniris la teretaĝan ĉambron de la turo, kune kun kelkaj -el siaj kunuloj, kaj, rigardinte en angulo, li ekvidis la ĉevalon.</p> - -<p>"Ĝi ne alliĝis propramove, tiu ĉi ĉevalo!" ekkriis li: "kaj tiu, -kiu ĝin alligis, ne estas malproksime de tie ĉi. Nepre ni lin -kaptos, kaj ne estos por li kompato."</p> - -<p>La malfeliĉa komercisto, kiu unue kaŝiĝis malantaŭ unu el la -kolonoj, kiuj subtenas la arkojn, aŭdinte tiujn parolojn, alkuris al -la ŝraŭbforma ŝtuparo, kiu estis en angulo de la ĉambro, kaj -rapide supreniris la ŝtupojn. Kiam li estis proksime je la unua -etaĝo, li haltis por aŭskulti la interparoladon de la rabistoj. "Li -ne estas tie ĉi, sed kredeble li estas en la turo. Ni do supreniru!" -diris tiuj ĉi.</p> - -<p>Tion aŭdinte, la timegata komercisto surrampis al la dua etaĝo. -Ĉien traserĉis la rabistoj, kaj la malfeliĉulo surrampis la -etaĝojn, unu post la alia, ne trovante ian lokon por sin kaŝi.</p> - -<p>Fine li alvenis sur la supraĵon: denta muro ĝin ĉirkaŭis.</p> - -<p>Tie ĉi, do, mi estos devigata morti, li pensis, kaj adresis lastan -penson al sia kompatinda edzino, al siaj malfeliĉaj infanoj, kaj li -pretiĝis por ĵeti sin super la muro en la profundegaĵon, ne -volante ke la rabistoj lin mortigu.</p> - -<p>Li aŭdis la paŝojn de la serĉantoj, kiuj rapidas al la lasta -etaĝo, kaj, instinkte rigardante la malplenaĵon antaŭ ol morti, li -ekvidis ferbaron, fiksitan en la muro, kiun, en la antaŭaj tempoj, -oni uzis por starigi la standardon de la kastelmastro; tute kovrita -de rustaĵo estis tiu baro.</p> - -<p>Jen, li pensis, estas mia lasta rimedo por provi min savi, la -rabistoj ne rigardos eksteren kaj, kiam ili estos foririntaj, mi -resupreniros la supraĵon.</p> - -<p>Li do pasis super la muron, kaptis la ferbaron per la manoj, kaj tie -apogis sin super la profundegaĵo. Li aŭdis la kriegojn de la -rabistoj, kiuj, furiozaj nenion trovinte, blasfemis kiel demonoj, kaj -malsupreniris la ŝtuparon.</p> - -<p>La komercisto, iom trankviligita, ne aŭdinte plu ian brueton, -decidis por realiri la supraĵon kaj, levante la okulojn por vidi la -randon de la denta muro, li pretiĝis por ĝin kapti per la mano ... -sed, kiel mi povos esprimi la teruron, kiu premis lian animon, kiam -li vidis du okulojn, brilajn kiel fajra karbo, kiuj rigardis lin -kruele. Tiam mokanta voĉo diris al li: "Nu! <span class="pagenum">148</span> kara komercisto, -vi estas tre agrable lokata tie; tamen mi pli ŝatas mian lokon ol la -via, sed nenion timu, mi ne volas mortigi vin."</p> - -<p>Tion aŭdinte nia heroo rekuraĝiĝis, kaj li penis por atingi la -muron per la mano, sed la rabisto diris al li: "Ne! mi ne volas -mortigi vin, sed vi mortigos vin mem; kaj mi devas sciigi al vi ke, -se vi penos por ekkapti la randon de la muro, mi tuj mortigos vin." -Samtempe li direktis al lia vizaĝo pistolon.</p> - -<p>La pendanto, kiu sentis, ke liaj fortoj foriĝas, faris lastan penon -por ekkapti la muron, sed la laciĝo ne tion ebligis, kaj la skuo -estis tiel forta, ke la ferbaro kurbiĝis; pli kaj pli, pro la -malesperitaj penoj, kurbiĝas la ferbaro. Ĝi fine preskaŭ -kontaktiĝas kun la muro.</p> - -<p>La malfeliĉulo vidis, ke ne estas plu unu sola ŝanco por savi sin. -Mil teruraj pensoj premegis lian animon. Pense li adresis lastan -adiaŭon al sia familio. Tiam, per la maldekstra mano li fortege -premegis la ferbaron kaj, per la dekstra, li prenis la pistolon kiun -li estis enmetinta en sian zonon. Pro la mallumo la Kapitano ne -ekvidis tiun geston. Direktinte ĝin al la vizaĝo de la rabisto, li -diris: "Mi devas morti, sed ci ankaŭ mortos." Kaj li pafis; sed tiu -lasta peno, tute senfortiginte lin, li duone svenis, lasis la ferbaron, -kaj falis en la profundegaĵon...!</p> - -<p>Sed, karaj Gelegantoj, nenion timu! nek por la honesta komercisto nek -por la abomena Kapitano de la rabistoj.</p> - -<p>La komercisto, lacega pri sia longa rajdado, estis ekdorminta sur sia -ĉevalo, kiu kviete estis kondukinta lin ĝis lia hejmo. La subita -halto ĉe la fera pordego de la parko vekigis lin, kaj li preskaŭ -falis de ĝia dorso.</p> - -<p>Aŭdinte la ĉevalon, la pordisto malfermis la pordegon, kaj, ĝoje -blekante, la ĉevalo, kiu ne estis dorminta dum la vojaĝo, aliris al -la domo.</p> - -<p>Mi povas certigi al vi, ke la koro de la rajdanto perforte batadis, -kiam li trairis la longan kaj malhelan aleon de sia parko, kaj li ne -povos kredi, ke lia edzino kaj liaj infanoj estas ankoraŭ vivaj en -la luksa kastelo.</p> - -<p>Iliaj karesoj estis tute necesaj, por ke li kredu, ke lia -malagrablega sonĝo ne estis vera.</p> - -<p>Tamen li ĵuris, ke de nun, li ne plu iros al la urbo por reveni -nokte sur ĉevalo.</p> -</div> - - -<div id="est1-10-11" class="article" lang="eo"> -<h3>LA MISTERA EDZIĜO.</h3> - -<p class="center">Dana Rakonto de Henry Steffens, tradukita de Elise Bauer.</p> - - -<p>Nordokcidente de la insulo Zelando etendas sin malvasta duon-insula -distrikto fruktodona, supersemita de vilaĝetoj, kaj kunigita kun la -ĉeftero per mallarĝa sablaĵo. Super la sola urbo, kiun tiu ĉi -duoninsulo posedas, la tero perdiĝas en la senkvietaj ondoj de la -Kategato kaj prezentas terure sovaĝan kaj senfruktan vidaĵon. La -mova sablo tie ĉi malaperigis ĉiun postsignon de kreskaĵoj, kaj la -ventegoj kiuj blovegas el ĉiuj flankoj de la maltrankvila oceano -ĉiam kaŭzadas ŝanĝon sur la supraĵo de la dezerto, kies sablaj -montetoj alterne formiĝas kaj malaperas, senkvietaj kiel la ondoj, -kiuj muĝadas ĉirkaŭe.</p> - -<p>En tiu ĉi dezerta lando estis vilaĝo nomita Roerwig, ĉirkaŭ unu -mejlo de la marbordo.</p> - -<p>La mova sablo estas enteriginta la vilaĝon, kaj la loĝantoj, -plimulte paŝtistoj aŭ fiŝkaptistoj, estas forlasintaj siajn -dometojn proksimajn je la bordo. Unu sola konstruaĵo, la vilaĝa -preĝejo, kiu staras sur monteto, ankoraŭ levas sian kapon super la -nuda, ŝanĝema dezerto. Tiu ĉi preĝejo estis la scenejo de la -sekvanta okazintaĵo.</p> - -<p>Je la komenco de la lasta centjaro, la respektinda paroĥestro de -Roerwig sidis en sia studejo en pia meditado. Estis jam noktomezo. La -domo staris sur la rando de la vilaĝo, kaj la moroj de la loĝantoj -estis tiel malmulte miksitaj kun malfido, ke rigliloj kaj seruroj -estis nekonataj inter ili. Ĉiu pordo restis malfermita kaj negardita.</p> - -<p>La noktlampo brulis malhele, la premanta silento de la malluma horo -estis nur interrompata de la mallaŭta bruo de la maro, en kies ondoj -la pala luno rebrilis. Subite la pastro aŭdis la pordon de la domo -malfermiĝi kaj virajn paŝojn sur la ŝtuparo. Li atendis vokon al -mortanto por alporti al li la lastan Sanktan Sakramenton kiam du -fremduloj, envolvitaj en blankaj manteloj, rapide eniris en la -ĉambron. Unu el ili alproksimiĝis, kaj ĝentile diris: "Sinjoro, vi -havos la bonecon tuj sekvi nin. Vi devas fari edziĝan ceremonion; la -geedzoj atendas vian alvenon en la preĝejo. Tiu ĉi sumo" daŭrigis -la nekonatulo, vidiganta al la maljunulo monujon plenan je oro -"sufiĉe rekompencos vin por via peno, kaj la maltrankviliĝo, -kaŭzita de nia subita postulo."</p> - -<p>La pastro rigardadis kun muta timo la fremdulojn, kiuj havis ion -strangan, preskaŭ teruran en siaj mienoj. La postulo ripetiĝis kun -tono serioza kaj komanda. Retrovinte sin de sia surprizo, la pastro -komencis dolĉe komprenigi, ke <span class="pagenum">149</span> lia devo ne permesas al li fari tian -solenan agon, ne konante la geedziĝontaj. Sed nun la alia fremdulo -antaŭenpaŝis kun minaca mieno, kaj diris: "Sinjoro, vi havas vian -elekton: sekvu nin kaj prenu la prezentitan sumon, aŭ rifuzu kaj tiu -ĉi kuglo pasos tra via kapo."</p> - -<p>Samtempe li levis sian pistolon al la frunto de la respektindulo kaj -atendis lian respondon.</p> - -<p>Tiu ĉi leviĝis, sin vestis, kaj sciigis al siaj vizitantoj, kiuj -ĝis nun estis parolantoj Dane, sed kun alilanda akcento, ke li estas -preta por sekvi ilin.</p> - -<p>La misteraj alilanduloj nun silente marŝis tra la vilaĝo, sekvataj -de la pastro.</p> - -<p>Estis malluma aŭtuna nokto, la luno jam malsupreniris; sed, -forlasinte la vilaĝon, la maljunulo ekvidis kun teruro kaj miro, ke -la malproksima preĝejo estas lumigita. Liaj akompanantoj, envolvitaj -en siaj blankaj manteloj, rapide marŝis antaŭ li tra la nuda sabla -ebenaĵo.</p> - -<p>Alveninte ĉe la preĝejo, ili kovris liajn okulojn, flanka pordo -malfermiĝis kun bone konata brueto, kaj la pastro sentis sin -puŝatan en amason da personoj. Tute ĉirkaŭe li aŭdis murmuron de -voĉoj kaj, proksime al li, paroladon en lingvo nekonata al li, sed -li pensis ke ĝi estas Rusa. Starante senhelpa, okulkovrita, premata -de ĉiuj flankoj, kaj tre konfuza, li sin sentis kaptatan de vira -mano kaj violente tiratan tra la amason. Fine ŝajnis al li kvazaŭ -la homoj malantaŭeniris; oni forprenis la bandaĵon de liaj okuloj, -kaj li sin trovis starantan, kun unu el la fremduloj, antaŭ la -altaro.</p> - -<p>Vico da grandaj brulantaj kandeloj en belegaj arĝentaj kandelingoj -ornamis la altaron. La preĝejo mem estis belege iluminita per -sennombraj kandeloj. Se antaŭe dume liaj okuloj estis kovritaj, -la murmurado de la ĉirkaŭa amaso estis pleniginta lian animon -je konsterno, li nun ne malpli miriĝis je la neinterrompita -silento, kiu reĝis en la preĝejo. La flankaĵoj kaj benkoj estis -superplenigitaj, sed la meza trairejo estis tute malplena, kaj en ĝi -li ekvidis nove malfermitan tombon. La ŝtono, kiu estis kovrinta -ĝin, estis apogita kontraŭ benko ĉirkaŭ li, li vidis nur virajn -estaĵojn sed sur unu el la malproksimaj benkoj li kredis distingi -virinan formon. La silento daŭrigis malmultajn minutojn, dum kiuj -nenia movo estis vidata inter la kolektiĝaro.</p> - -<p>Fine viro, kies belega vestaĵo distingigis lin de la aliaj, kaj -anoncis lian altan rangon, leviĝis kaj rapide trapaŝis la malplenan -trairejon. Liaj paŝoj resonadis tra la konstruaĵo kaj ĉiuj okuloj -sin turnis sur lin. Li estis de meza kresko, kun larĝaj ŝultroj kaj -fortaj membroj. Lia irado estis komanda, lia vizaĝ-koloro flavabruna, -liaj haroj korv-nigraj, liaj trajtoj severaj, kaj liaj lipoj -kunpremitaj kvazaŭ en kolero. Granda agla nazo plifortigis la -arogantecon de lia mieno, kaj densaj mallumaj brovoj malaltiĝis -super liaj fervoregaj, brulaj okuloj. Li portis verdan veston kun -larĝaj oraj galonoj kaj brilanta stelo. La fianĉino, kiu nun staris -genue apud li, estis riĉege vestita. Ĉielblua vesto, arĝente -ornamita, envolvis ŝiajn delikatajn membrojn kaj falis en larĝaj -faldoj sur ŝian gracian figuron; diademo brileganta je diamantoj -ornamis siajn malhelajn harojn. Ŝiaj trajtoj estis belegaj, kvankam -malespero nun montriĝis en ili; ŝiaj vangoj estis palaj kiel tiuj -de malvivulo, ŝiaj okuloj malsekaj je ploroj kaj ŝiaj senpovaj -brakoj pendis senmove apud ŝia preskaŭ senviva korpo.</p> - -<p>Genue antaŭ la altaro la figuro de morto, ŝajnis ke teruro estis -rigidiginta ne sole ŝiajn vivemajn povojn sed ankaŭ ŝian konscion.</p> - -<p>La pastro nun ekvidis proksime al li maljunan malbelulinon, en -multekolora vesto, kun sang-ruĝa turbano sur ŝia kapo, kiu -rigardadis la genufleksantan fianĉinon kun esprimo de Furio. Li -ankaŭ ekvidis malantaŭ la fianĉo viron de grandega kresko kaj -malluma vido, kies okuloj estis senmove fiksitaj tere. Terurigite la -pastro staris muta dum kelke da tempo ĝis elvokanta rigardo de la -fianĉo memorigis al li la ceremonion, kiun li devis fari.</p> - -<p>Sed la necerteco ĉu la geedziĝontoj komprenas lian lingvon estis -por li nova fonto de maltrankvileco. Tamen li kuraĝis demandi la -nomojn de la gefianĉoj. "Neandro kaj Feodora" estis la respondo -farita en malĝentila voĉo.</p> - -<p>La pastro nun komencis legi la preĝojn kun tremanta voĉo. Ofte li -eraris kaj haltis por ripeti la vortojn, sed nek la fianĉo nek la -fianĉino ŝajnis rimarki lian konfuzon, kaj tio ĉi plicertigis al -li ke ili nekomprenas lian lingvon. Adresinte la demandon: "Neandro -ĉu vi volas havi tiun ĉi virinon por via edzino," li dubis ĉu li -ricevus ian respondon, sed je lia miro, la fianĉo respondis jese, -kun laŭta, preskaŭ kria voĉo, kiu resonadis tra la preĝejo, dume -profundaj ĝemoj de la tuta aŭditorio akompaniis la teruran "Jes!" -kaj tremeto, kiel la rebrilo de malproksima fulmo pasis super la -vizaĝo de Feodora. Tiam la pastro turnis sin al ŝi kaj diris pli -laŭte por veki ŝin el ŝia svenadego: "Feodora, ĉu vi volas havi -tiun ĉi viron por via edzo?" La senviva formo antaŭ li ŝajnis -reviviĝi ĉe tiu ĉi demando, ŝiaj lipoj tremadis, ekbrilo de fajro -radiis en ŝiaj okuloj, ŝia brusto leviĝis kaj malleviĝis, ploroj -mallumigis la brilon de ŝiaj okuloj, kaj la "Jes" elvenis kiel krio -de dolorego de mortanto, kaj ŝajnis trovi eĥon en la sonoj de -ĉagrenego, kiuj ekvenis de la ĉirkaŭa amaso. La edzino falis en la -brakojn de la abomeninda maljunulino.</p> - -<p>Kelkaj minutoj pasiĝis en terura silento, la pala <span class="pagenum">150</span> preskaŭ senviva -virino denove genufleksis kvazaŭ en profunda svenado, kaj la -ceremonio estis finita. Nun la edzo leviĝis kaj kondukis sian -edzinon al ŝia antaŭa sidejo, sekvata de la grandegulo kaj la -malbelulino. Tiam la du fremduloj reaperis kaj, kovrinte la okulojn -de la pastro, puŝis lin perforte ekster la pordon, kiun ili riglilis -interne. Dum kelkaj minutoj li penis kolekti sin, kaj estis necerta -ĉu la terura sceno kun siaj rimarkindaj cirkonstancoj ne estis -sonĝo. Sed, forŝirinte de siaj okuloj la bandaĵon, li vidis antaŭ -li la lumigitan preĝejon, li aŭdis la murmuron de la amaso kaj li -estis devigata kredi je ĝia realeco.</p> - -<p>Por vidi la finiĝon, li sin kaŝis en angulo de la konstruaĵo kaj, -aŭskultante li aŭdis la voĉojn plilaŭtiĝi, fervora malpaco -fariĝis, li kredis rekoni la voĉon de la edzo, komandantan -silenton.</p> - -<p>Sekvis longa paŭzo.</p> - -<p>Subite, pafo eksonis. Krio de virina voĉo aŭdiĝis.</p> - -<p>Denove paŭzo, poste sonadis la batoj de laboriloj, kiuj daŭrigis -preskaŭ kvaronon da horo.</p> - -<p>Tiam la kandeloj estingiĝis, la murmuro rekomencis, la pordo -malfermiĝis kaj aro da personoj ekkuris el la preĝejo kaj rapidis -al la maro.</p> - -<p>La maljuna pastro eliris el sia kaŝejo kaj rapidis returnen en la -vilaĝon, kie li vekis la najbarojn kaj amikojn, por rakonti al ili -sian nekredeblan kaj mirindan aventuron. Sed ĉio, kio ĝis nun estis -okazinta inter tiuj ĉi simplaj homoj, estis estinta tiel kvieta kaj -ordinara, ke alia teruro atakis ilin. Ili kredis, ke ia malfeliĉa -akcidento estis detruinta la spiriton de ilia amata estro. Tiu ĉi -havis grandan malfacilecon venigi kelkajn el ili al la preĝejo, -armitajn de hakiloj kaj fosiloj.</p> - -<p>Mateniĝis, kaj kiam la bona pastro kune kun siaj kunuloj supreniris -la monteton, ili ekvidis militan ŝipegon apud la marbordo, kun veloj -streĉitaj, forveturantan al la nordo.</p> - -<p>Je tia mirinda vidaĵo en tiu ĉi malproksima regiono la vilaĝanoj -jam ŝanceliĝis forĵeti rakonton de la pastro kiel neverŝajna, kaj -ili inkliniĝis ankoraŭ pli kredi ĝin, vidante ke la pordo de la -preĝejo estis malfermita perforte. Plenaj je atendoj ili eniris kaj -la pastro montris al ili la tombon malfermita en la nokto. Estis -facile vidi, ke la ŝtono estis levita kaj remetita. Ili faris uzon -de siaj iloj, kaj baldaŭ nova, riĉe ornamita ĉerko aperis. La -maljunulo malsupreniris en la tombon kun malpacienco de junulo. Aliaj -lin sekvis, kaj ili kune forlevis la kovrilon. Tiam la pastro trovis -siajn antaŭsentojn certigitajn. En la ĉerko kuŝis la mortigita -edzino, kuglo estis penetrinta ŝian bruston ĝis la koro. La belega -diademo, kiun ŝi estis portinta, estis malaperinta, sed la freneza -esprimo de ĉagreno estis forlasinta ŝian vizaĝon kaj ĉiela -trankvileco kuŝis sur ŝiaj trajtoj.</p> - -<p>La maljunulo sin ĵetis genuen apud la ĉerko, kaj ploregis kaj -preĝis laŭtavoĉe por la animo de la mortigitino, dume liaj -akompanantoj staradis mutaj kaj terurigitaj.</p> - -<p>Li sin kredis devigita sciigi la okazintaĵon al sia estro la -Episkopo de Zelando, kaj, ĝis la alveno de ia ordono, li ĵurigis -ĉiujn siajn amikojn gardi la sekreton. Baldaŭ persono de altega -rango alvenis el la ĉefurbo, demandis pri ĉiuj cirkonstancoj, -vizitis la tombon, laŭdis la observitan silenton kaj diris, ke la -tuta okazo devas por ĉiam restadi sekreto.</p> - -<p>Samtempe li minacis per severa puno ĉiun, kiu kuraĝus paroli pri -ĝi.</p> - -<p>Post la morto de la paroĥestro, oni trovis en la paroĥa -registro-libro skribon, rakontantan tiun ĉi aferon. Kelkaj kredas, -ke ĝi havas ian sekretan kunigon kun la violentaj politikaj -ŝanĝoj, kiuj havis lokon en Rusujo post la morto de Katerino kaj -Petro I., sed estas malfacile, se ne neeble, solvi la profundan -enigmon de tiu mistera edziĝo.</p> -</div> - - -<div id="est1-10-12" class="article" lang="eo"> -<p><i>Pakaĵo por Avo!</i>—Nun, do! ekkriis knabineto, dum ŝi serĉis -tirkeston:</p> - -<p>"Avo ja iris en ĉielon sen liaj okulvitroj! Kion li faros?"</p> - -<p>Iom poste, kiam oni supozis, ke alia parenco en la domo estis morte -malsana, ŝi kuris al lia litflanko kun la avaj okulvitroj en ŝia -mano, kaj diris:</p> - -<p>"Vi estas mortonta?"</p> - -<p>"Oni diris al mi tion."</p> - -<p>"Ironta al ĉielo?"</p> - -<p>"Mi ĝin ja esperas!"</p> - -<p>"Nu, jen la okulvitroj de avo, volu preni ilin al li!"</p> - -<p class="near_sig">(J.T.).</p> -</div> - - -<div id="est1-10-13" class="fables" lang="eo"> -<p><i>La Vilaĝanino kaj ŝia Laktokruĉo.</i>—Vilaĝanino portante sur -ŝia kapo kruĉon da lakto, piediris vigle, kaj samtempe pripensadis: -"La mono, kiun mi ricevos por tiu ĉi lakto ebligos min pligrandigi -mian kvanton da ovoj ĝis mi havos tri centojn. La ovoj produktos -almenaŭ ducent kvindek kokidojn. Tiuj kokidoj estos taŭgaj por -vendejo ĵus kiam la kortbirdaro estos ĉiam kosta; tiel ke mi nepre -havos sufiĉe da mono por aĉeti novan robon. Vestita je tiu robo, mi -iros al la foiro, kien ĉiuj junuloj penados por min akompani; sed, -ne! mi rifuzos ĉiun el ili per kapŝanceligo." Kontentega je tia -ideo, la fraŭlino ne povis deteni sin, kaj, nekonscie, movis sian -kapon, laŭ la penso, kiu ŝin posedis, kiam subite falis la kruĉo -da lakto, kaj ŝia tuta fantazia feliĉo tuj malaperis.</p> - -<p>"Ne kalkulu viajn kokidojn antaŭ ol ili elŝeliros."</p> - -<p class="far_sig">(6266).</p> -</div> - - -<div id="est1-10-14" class="article"> -<p class="pagenum">151</p> -<h3>A FIRST LESSON IN ESPERANTO.<a href="#fnI.10.0" name="fnrefI.10.0"><sup>[*]</sup></a></h3> -<div class="center"> -<img width="418" height="35" src="../images/leciono.png" alt="UNU.A LECION.O PRI ESPERANT.O." /> -</div> - -<p class="center">Compiled by Rev. R. A. Davis.</p> - - -<p>A (ah as in half)—A, adjective; AS, present tense; ANTA, pres. part. act.; ATA, pres. part. pass.</p> - -<p>E (ei as in eight)—E, adverb.</p> - -<p>I (ee as in three)—I, infinitive; IS, past tense; INTA, past part. act.; ITA, past part. pass.</p> - -<p>O (o as in No.)—O, noun; OS, future tense; ONTA, fut. part. act.; OTA, fut. part. pass.</p> - -<p>U (wo as in two)—U, imperative; US, conditional.</p> - -<p>AJ, i in five; AŬ, ou in out; OJ, oy in boy; C = ts; Ĉ = ch (<i>ch</i>ur<i>ch</i>); G = g in go; Ĝ, g in <i>G</i>eor<i>g</i>e; -J, y in yes = plural; Ĵ, s in plea<i>s</i>ure; N, accusative or direct object, motion towards, direction, -time, dates, duration, price, weight, measure; Ŝ, sh in cash; KN, KV, "I thin<em class="u">k n</em>o one should -drin<em class="u">k v</em>inegar."</p> - -<p>All vowels are rather long. The tonic accent marked ′ is in the last syllable but one.</p> - -<table> -<tr><td>I think someone is knocking—ringing.</td> -<td>Mi pens.as ke oni frap.as—sonor.as.</td></tr> - -<tr><td>Go and see who is there. Who is knocking?</td> -<td>Ir.u kaj vid.u kiu est.as tie. Kiu frap.as?</td></tr> - -<tr><td>Who is there? It is Mr. A.</td> -<td>Kiu est.as tie? Ĝi est.as Sinjor.o A.</td></tr> - -<tr><td>Come in.</td> -<td>En.ir.u.</td></tr> - -<tr><td>Good day, Sir.</td> -<td>Bon.a.n tag.o.n, S<sup>ro</sup> (Sinjor.o).</td></tr> - -<tr><td>How do you do?</td> -<td>Kiel vi san.as?</td></tr> - -<tr><td>Very well, Sir, thank you.</td> -<td>Tre bon.e, Sinjor.o, mi dank.as vi.n.</td></tr> - -<tr><td>Please close—lock—the door.</td> -<td>Vol.u ferm.i—ŝlos.i—la pord.o.n.</td></tr> - -<tr><td>Take a seat, please. Do you know me?</td> -<td>Sid.iĝ.u, mi pet.as. Ĉu vi mi.n kon.as?</td></tr> - -<tr><td>I have not the honour of knowing you.</td> -<td>Mi ne hav.as la honor.o.n vi.n kon.i.</td></tr> - -<tr><td>I am a stranger to you, but I am a friend of Mr. B.</td> -<td>Mi est.as ne.kon.ata al vi, sed mi est.as amik.o de Sinjor.o Bo.</td></tr> -</table> - -<hr class="short" /> - -<table> -<tr><td>I have something to say to you.</td> -<td>Mi hav.as io.n por dir.i al vi.</td></tr> - -<tr><td>What do you want? What do you wish?</td> -<td>Kio.n vi bezon.as? Kion vi vol.as?</td></tr> - -<tr><td>I want to speak to you.</td> -<td>Mi bezon.as parol.i kun vi.</td></tr> - -<tr><td>Can I be of any use to you?</td> -<td>Ĉu mi pov.as est.i util.a al vi?</td></tr> - -<tr><td>Forgive me, but I have received a letter which I cannot understand.</td> -<td>Pardon.u al mi, sed mi ricev.is leter.o.n kiun mi ne pov.as kompren.i.</td></tr> - -<tr><td>Can you understand it?</td> -<td>Ĉu vi pov.as kompren.i ĝin?</td></tr> - -<tr><td>Show me the letter, perhaps I can (shall be able to) help you.</td> -<td>Montr.u al mi la leter.o.n, ebl.e mi pov.os help.i vi.n.</td></tr> - -<tr><td>It is a letter from one of my friends, but he has written it in some strange language.</td> -<td>Ĝi est.as leter.o de unu el mi.a.j amik.o.j, sed li ĝin skrib.is en ia strang.a lingv.o.</td></tr> - -<tr><td>Yes, he has written to you in Esperanto.</td> -<td>Jes, li skrib.is al vi en Esperant.o.</td></tr> - -<tr><td>Esperanto! What is that? I have never heard of it.</td> -<td>Esperant.o! Kio est.as tio? Mi nen.iam aŭd.is pri tio.</td></tr> - -<tr><td>It is the new international language.</td> -<td>Ĝi est.as la nov.a internaci.a lingv.o.</td></tr> - -<tr><td>But who speaks Esperanto?</td> -<td>Sed kiu parol.as Esperant.o.n?</td></tr> - -<tr><td>People-of-every-land, and they find the propagation of Esperanto exceedingly (<i>.eg.</i>) pleasurable.</td> -<td>Ĉiu.land.an.o.j, kaj ili trov.as plezur.eg.a la propagand.o de Esperant.o.</td></tr> - -<tr><td><span class="pagenum">152</span> Esperanto is the international language. By means of this language -one can be understood by the whole world. You ought to learn it.</td> - -<td>Esperant.o est.as la internaci.a lingv.o. Per tiu.ĉi lingv.o oni -pov.as est.i kompren.at.a de la tut.a mond.o. Vi dev.as ĝi.n lern.i.</td></tr> - -<tr><td>Thank you. Now, kindly tell me what my friend wishes to say in his -letter.</td> - -<td>Mi dank.as vi.n. Nun, vol.u rakont.i al mi tio.n, kio.n mi.a -amik.o vol.as dir.i en si.a leter.o.</td></tr> -</table> - -<hr class="short" /> - -<table> -<tr><td>Now, let us continue our conversation about Esperanto—the most -useful language.</td> - -<td>Nun, ni daŭr.ig.u ni.a.n inter.parol.ad.o.n pri Esperant.o—la -util.eg.a lingv.o.</td></tr> - -<tr><td>Is an international language possible?</td> - -<td>Ĉu internaci.a lingv.o est.as ebl.a?</td></tr> - -<tr><td>Yes, and Esperanto is a very interesting language. You can make use -of it whenever you need to write to persons living in foreign lands -who possibly do not know your language, and whose native language -you do not know.</td> - -<td>Jes, kaj Esperant.o est.as tre interes.a lingv.o. Vi pov.as -util.ig.i ĝi.n kiam ajn vi bezon.as skrib.i al person.o.j -loĝ.ant.a.j en fremd.a.j land.o.j, kiu.j ebl.e ne sci.as vi.a.n -lingv.o.n, kaj kies naci.a.n lingv.o.n vi ne sci.as.</td></tr> - -<tr><td>Wonderful! But how is it possible to do that? Suppose that the -person addressed not only does not know the language, but, like me, -has not even heard of it?</td> - -<td>Mirind.e! Sed kiel est.as ebl.e ti.o.n far.i? Supoz.u ke la -adres.it.o ne nur ne sci.as la lingv.o.n, sed, kiel mi, eĉ ne -aŭd.is pri ĝi?</td></tr> - -<tr><td>You have only to send with your letter a small leaflet called -"Little Vocabulary," and the person addressed will be able to -understand your letter.</td> - -<td>Vi dev.as nur send.i kun.e kun vi.a leter.o mal.grand.a.n -foli.et.o.n nom.at.a.n "Vort.ar.et.o," kaj la adres.it.o pov.os -kompren.i vi.a.n leter.o.n.</td></tr> - -<tr><td>Is it possible?</td> - -<td>Ĉu ĝi est.as ebl.a?</td></tr> - -<tr><td>I assure you it is so.</td> - -<td>Mi vi.n cert.ig.as, ke est.as tiel.</td></tr> - -<tr><td>Well, what is truly your opinion about it? What do you say -about it?</td> - -<td>Nu, kio est.as ver.e vi.a opini.o pri ĝi? Kio.n vi dir.as pri -ĝi?</td></tr> - -<tr><td>I certainly think that it is a practical language for -international correspondence, and that it is the only practical -solution to enable everyone whatsoever to correspond with people -living in other countries. I am convinced that it will be(come) a -great gain (boon) for the world if it receives the attention which -it deserves.</td> - -<td>Mi cert.e opini.as, ke ĝi est.as praktik.a lingv.o por -inter.naci.a korespond.ad.o, kaj ke ĝi est.as la sol.a praktik.a -solv.o por ebl.ig.i ĉiu.n ajn korespond.i kun ali.land.ul.oj. Mi -est.as konvink.it.a ke ĝi (far.iĝ.os) est.os grand.a gajn.o por la -mond.o se ĝi ricev.os la atent.o.n, kiu.n ĝi merit.as.</td></tr> - -<tr><td>Bravo! I think that that is a magnificent idea. But I fear -that few Englishmen will use it.</td> - -<td>Brave! Mi pensas, ke ĝi estas bonega ideo. Sed mi timas, ke -malmultaj Angloj uzos ĝin.</td></tr> - -<tr><td>Well, I have received a foreign publication, and it -contained a leaflet. What do you think it was? It was "A Directory -of Tradespeople accepting the use of Esperanto"! If the foreign -tradespeople are accepting the use of Esperanto, English -tradespeople must accept it too.</td> - -<td>Nu! mi ricevis fremdan eldonaĵon, kaj ĝi enhavis folieton. -Kion vi pensas ke ĝi estis? Ĝi estis:—"Adresaro de la -Komercistoj akceptantaj la uzadon de Esperanto." Se la fremdaj -komercistoj akceptas la uzadon de Esperanto la Anglaj komercistoj -devos akcepti ĝin ankaŭ.</td></tr> - -<tr><td>Well, I, at least, will begin to learn. I believe that -perhaps the use of Esperanto will help me in my business. How can I -begin to learn Esperanto?</td> - -<td>Nu, mi, almenaŭ, komencos lerni. Mi kredas, ke eble la uzado de -Esperanto helpos min en mia komerco. Kiel mi povos komenci lerni -Esperanton?</td></tr> - -<tr><td>I have some books for learning, and I will lend them you.<a href="#fnI.10.1" name="fnrefI.10.1"><sup>[1]</sup></a></td> - -<td>Mi havas lernolibrojn kaj mi prunte donos ilin al vi.</td></tr> - -<tr><td>I thank you, but, pardon me, could you teach me?</td> - -<td>Mi dankas vin, sed, pardonu min, ĉu vi povus instrui -min?</td></tr> - -<tr><td>Yes, certainly, with pleasure.</td> - -<td>Jes, certe, kun plezuro.</td></tr> - -<tr><td>You are very kind. When will you come?</td> - -<td>Vi estas tre ĝentila. Kiam vi alvenos?</td></tr> - -<tr><td>What is the date to-day? I will come in a few -days—next Saturday.</td> - -<td>Kian daton ni havas hodiaŭ? Mi venos post malmultaj tagoj, la -Sabaton plej proksiman.</td></tr> - -<tr><td><span class="pagenum">153</span> I will visit you any time that is agreeable to you.</td> - -<td>Mi vizitos vin tiam kiam estos agrable al vi.</td></tr> - -<tr><td>Come as often as possible—every day if you like.</td> - -<td>Venu kiel eble plej ofte, ĉiutage, se vi volos.</td></tr> - -<tr><td>I will do that willingly.</td> - -<td>Tre volonte mi faros tion.</td></tr> - -<tr><td>I think I will come to you to-morrow, and from now I will -visit you daily.</td> - -<td>Mi pensas ke mi venos morgaŭ, kaj de nun mi vizitos vin -ĉiutage.</td></tr> - -<tr><td>At what hour will you come to my house?</td> - -<td>Je kioma horo vi venos al mia domo?</td></tr> - -<tr><td>I will come at 10.25.</td> - -<td>Mi venos je la dek-dudek-kvin.</td></tr> - -<tr><td>We can begin to-day. I can give you the first lesson now; do -you consent to that?</td> - -<td>Ni povas komenci hodiaŭ. Mi povas doni al vi la unuan lecionon -nun; ĉu vi konsentas al tio?</td></tr> - -<tr><td>Yes, certainly, with pleasure. I consent heartily.</td> - -<td>Jes, certe, kun plezuro; tutkore mi konsentas.</td></tr> - -<tr><td>Here are the books. Have you a grammar?</td> - -<td>Jen estas la libroj. Ĉu vi havas gramatikon?</td></tr> - -<tr><td>Yes, here it is; but I cannot find the dictionary.</td> - -<td>Jes, jen ĝi estas; sed mi ne povas trovi la vortaron.</td></tr> - -<tr><td>I cannot find it anywhere in the room.</td> - -<td>Mi ne povas trovi ĝin ie en la ĉambro.</td></tr> - -<tr><td>Have you put it anywhere?</td> - -<td>Ĉu vi metis ĝin ien?</td></tr> - -<tr><td>I cannot remember.</td> - -<td>Mi ne povas memori.</td></tr> - -<tr><td>Where are your other books?</td> - -<td>Kie estas viaj aliaj libroj?</td></tr> - -<tr><td>They lie on the table in the dining-room.</td> - -<td>Ili kuŝas sur la tablo en la manĝoĉambro.</td></tr> - -<tr><td>I have neither pencil nor pen.</td> - -<td>Mi havas nek krajonon nek plumon.</td></tr> - -<tr><td>If you have a pen or pencil, kindly lend it me.</td> - -<td>Se vi havas plumon aŭ krajonon, volu aminde prunte doni ĝin al -mi.</td></tr> - -<tr><td>Have you a better pen than this, for I cannot write with -it?</td> - -<td>Ĉu vi havas pli bonan plumon ol tiu ĉi, ĉar mi ne povas -skribi per ĝi?</td></tr> - -<tr><td>Where are your pencils or pens?</td> - -<td>Kie estas viaj krajonoj aŭ plumoj?</td></tr> - -<tr><td>They are in that box by the inkstand.</td> - -<td>Ili estas en tiu skatolo apud la inkujo.</td></tr> - -<tr><td>There are not many pens in the pen box.</td> - -<td>Ne estas multaj (multe da) plumoj en la plumujo.</td></tr> - -<tr><td>I want a penholder. Are you writing?</td> - -<td>Mi bezonas plumingon. Ĉu vi skribas?</td></tr> - -<tr><td>I cannot understand your writing.</td> - -<td>Mi ne povas kompreni vian skribaĵon.</td></tr> - -<tr><td><a href="#fnI.10.2" name="fnrefI.10.2"><sup>[2]</sup></a>Always write legibly!</td> - -<td>Ĉiam skribu legeble!</td></tr> - -<tr><td>How do you pronounce this word?</td> - -<td>Kiel vi elparolas tiun ĉi vorton?</td></tr> - -<tr><td>What is the meaning of this word?</td> - -<td>Kio estas la signifo de tiu ĉi vorto?</td></tr> - -<tr><td>Do you understand this lesson?</td> - -<td>Ĉu vi komprenas tiun ĉi lecionon?</td></tr> - -<tr><td>Yes, I understand it well.</td> - -<td>Jes, mi komprenas ĝin bone.</td></tr> - -<tr><td>Can you not understand me?</td> - -<td>Ĉu vi ne povas kompreni min?</td></tr> - -<tr><td>Yes, Sir, I understand you.</td> - -<td>Jes, S<sup>ro</sup>, mi komprenas vin.</td></tr> - -<tr><td>Why don’t you answer? Why are you silent?</td> - -<td>Kial vi ne respondas? Kial vi silentas?</td></tr> - -<tr><td>I cannot do my exercise correctly. I cannot do my exercises, -for I have no dictionary.</td> - -<td>Mi ne povas korekte fari mian ekzercon. Mi ne povas fari miajn -ekzercojn, ĉar mi ne havas vortaron.</td></tr> - -<tr><td>I will see about the dictionary, and perhaps I will send it -to you to-morrow.</td> - -<td>Mi zorgos pri la vortaro, kaj eble mi sendos ĝin al vi -morgaŭ.</td></tr> - -<tr><td>What would you do if you were I? What do you advise me -to do?</td> - -<td>Kion vi farus se vi estus mi? Kion vi konsilas al mi -fari?</td></tr> - -<tr><td>I advise you to learn these easy exercises in this book by -heart.</td> - -<td>Mi konsilas vin lerni parkere tiujn ĉi facilajn ekzercojn en -tiu ĉi lernolibro.</td></tr> - -<tr><td>You will soon be able without trouble to read and speak -Esperanto. You must remember these rules.</td> - -<td>Vi baldaŭ povos senpene legi kaj paroli Esperanton. Vi devas -memori tiujn ĉi regulojn.</td></tr> - -<tr><td>I shall never forget them.</td> - -<td>Mi neniam forgesos ilin.</td></tr> - -<tr><td>When you believe your acquisition of Esperanto is sufficient -to begin corresponding, you can have your name entered amongst the -Esperantists whose names appear in the Adresaro.</td> - -<td>Kiam vi kredos, ke via akiro de Esperanto estas sufiĉa por -komenci korespondadon, vi povos enskribigi vian nomon inter la -Esperantistoj, kies nomoj aperas en la Adresaro.</td></tr> - -<tr><td>Do you want anything?</td> - -<td>Ĉu vi bezonas ion?</td></tr> - -<tr><td>I want the books which you have lent me.</td> - -<td>Mi bezonas la librojn kiujn vi prunte donis al mi.</td></tr> - -<tr><td><span class="pagenum">154</span> Here are the books.</td> - -<td>Jen estas la libroj.</td></tr> - -<tr><td>I will read each one carefully before I return it to you. I shall -read that book to-morrow morning. I shall read for two hours every -day. If I read this book at the rate of two pages an hour, I shall -finish it in three weeks or a month.</td> - -<td>Mi legos ĉiun zorge antaŭ ol mi redonos ĝin al vi. Mi legos tiun -libron morgaŭ. Mi legos du horojn ĉiutage. Se mi legos po du -paĝoj en ĉiu horo, mi finos ĝin en tri semajnoj aŭ unu monato.</td></tr> - -<tr><td>Whose book is this?</td> - -<td>Kies libro tiu ĉi estas?</td></tr> - -<tr><td>This book belongs to my wife.</td> - -<td>Tiu ĉi libro apartenas al mia edzino.</td></tr> - -<tr><td>I have found the dictionary.</td> - -<td>Mi trovis la vortaron.</td></tr> - -<tr><td>Where was it?</td> - -<td>Kie ĝi estis?</td></tr> - -<tr><td>I found it in my box.</td> - -<td>Mi trovis ĝin en mia skatolo.</td></tr> - -<tr><td>I shall buy these books. I shall read every Esperanto book that I -get. The more I hear of Esperanto the more I like it.</td> - -<td>Mi aĉetos tiujn ĉi librojn. Mi legos ĉiun Esperantan libron kiun -mi ricevos. Ju pli mi aŭdas pri Esperanto, des pli mi ŝatas ĝin.</td></tr> - -<tr><td><a href="#fnI.10.3" name="fnrefI.10.3"><sup>[3]</sup></a> Always employ Esperanto when you write to me.</td> - -<td>Ĉiam uzu Esperanton, kiam vi skribos al mi.</td></tr> - -<tr><td>Your idea is very good. I will write as often as possible, as soon -as possible; in a few days.</td> - -<td>Via ideo estas tre bona. Mi skribos al vi kiel eble plej ofte ... -kiel eble plej frue ... post malmultaj tagoj.</td></tr> - -<tr><td>I heartily thank you. I do not know how to thank you for your great -kindness.</td> - -<td>Mi dankas vin korege. Mi ne scias kiel danki vin pro via granda -afableco.</td></tr> - -<tr><td>I am very glad that I have been able to be of use to you. I think -you will progress very well—at least, I will help you in every -way.</td> - -<td>Mi estas tre kontenta ke mi povis esti utila al vi. Mi kredas ke vi -progresos tre bone, almenaŭ mi helpos vin ĉiel.</td></tr> - -<tr><td>Thank you once more.</td> - -<td>Mi dankas vin ankoraŭ unu fojon.</td></tr> - -<tr><td>Au revoir.</td> - -<td>Ĝis la Revido!</td></tr> - -<tr><td>Good-bye.</td> - -<td>Adiaŭ!</td></tr> -</table> - -<hr class="short" /> - -<p>In addition to the rules mentioned at the beginning of this Lesson, -the Grammar of Esperanto is further simplified by the following -devices.</p> - -<p>The Definite article is invariably LA; the Indefinite article does -not exist.</p> - -<p>About thirty affixes are employed to modify the meanings of -root-words, thus minimising the amount of brain work required to -acquire a long vocabulary.</p> - -<p>Prefixes.—</p> -<ul> -<li>MAL—indicates all Opposites. Amiko, friend. Malamiko, enemy. Varma, warm. -Malvarma, cool.</li> - -<li>RE—indicates the repetition of an action. Fari, to do. Refari, to do again.</li> - -<li>FOR—denotes motion away from. Rajdi, to ride. Forrajdi, to ride away.</li> -</ul> - -<p>Suffixes.—</p> -<ul> -<li>—AR indicates collection of. Arbo, tree. Arbaro, forest.</li> - -<li>—AN ... inhabitant of. Angla, English. Anglano, Englishman.</li> - -<li>—IN is the Feminine suffix. Viro, man. Virino, woman. Patro, father. Patrino, mother.</li> - -<li>—IST .. Occupation. Boto, boot. Botisto, bootmaker.</li> - -<li>—IL ... instrument. Kudri, to sew. Kudrilo, needle.</li> - -<li>—EG augmentative. Pordego, a big door.</li> - -<li>—ET diminutive. Pordeto, a little door.</li></ul> - -<p>Students will do well to remember that Double letters only occur -when two roots, the one ending and the other beginning, with the -same letter, are joined. Hom-mano, a human hand. Re-en-iri, to go in -again.</p> - -<p>ESTI, to be, is the only Auxiliary verb. I have seen, Mi estas -vidinta. He has been seen, Li estas vidita.</p> - -<p>All shades of meaning can be expressed in Esperanto.</p> - -<p>Questions are introduced by the word Ĉu, and the order is not inverted. Ĉu mi vidas, Do I see.</p> - -<p>Prepositions govern the Nominative case, unless motion towards be indicated, when Accusative -termination is used. Promeni en la ĝardeno(n). To walk in(to) the garden.</p> - -<p>THERE ARE NO EXCEPTIONS TO ANY OF THE RULES IN ESPERANTO.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.10.1"></a> <a href="#fnrefI.10.1">[1]</a> -<i>Complete Text Book</i>, 1/8; Thirty-Six Exercises and Keys, 1/3; <span -class="sc">The Esperantist</span>, Monthly, 3/- per annum (all post free), from -the Librarian, Esperanto Club, 41, Outer Temple, W.C. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.10.2"></a> <a href="#fnrefI.10.2">[2]</a> -Editor’s Request. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.10.3"></a> <a href="#fnrefI.10.3">[3]</a> -Editor’s Request. -</p> - -</div> - -<div id="est1-10-15" class="article"> - -<p class="pagenum">155</p> - -<h3>OUR PROGRESS; OR, SIGNS OF THE TIMES.</h3> - -<p>The Head Teacher of one of the London County Council Schools has been -taking his elder boys through a <i>con amore</i> course of Esperanto. -This course is much appreciated. Happy boys of this New Age to be -able to learn the Most Modern of Languages by means of exercises -taken from the fascinating tales in this Gazette, instead of from -such old-style phrases as: "The remembrance of your assiduity has -rewarded me"; or, "The libraries of this town are very small."</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Mentioning <i>Libraries</i> reminds us that the copy of <i>The -Complete Text-Book</i>, supplied to a London Free Library by one of -our enthusiastic supporters, has already been so much in demand, and -has consequently become worn out, that another copy has been applied -for.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Esperanto has now been adopted by the Yōst School of Shorthand and -Typewriting in Liverpool.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>In illustration of the commercial utility of Esperanto, our readers -will be interested to learn that a Huddersfield hardware firm has -sent a secretary to London to acquire the language, owing to the -large number of communications received from abroad in this idiom.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>We have received a letter from John Harrison, Esq., 114, Plymouth -Place, Leamington. He is desirous of starting an Esperantists’ -Society in that town. He adds: "It is wonderful what a brotherly -feeling exists among Esperantists. I regularly hear from ‘Via fidela -Bohema amiko’; from a Spaniard who ‘Sincere premas vian manon’; from -a Russian who ‘Sendas saluton al malproksima Anglujo.’ A Dutchman -kindly translated one of his national songs into Esperanto for me, -and a Buda Pesth friend sent me an illustrated paper containing an -Esperanto page. From other countries I have had most friendly and -interesting communications."</p> - -<p>Esperantists having friends in Leamington should make Mr. Harrison’s -wish known.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>A valuable article on Esperanto has appeared in the <i>Warrington -Observer</i>. The author, H. Powell Hughes, Esq., of 3, Fairfield -Road, Stockton Heath, will gladly send a copy on receipt of postage. -We hope that many more Esperantists will use this means of -propaganda. Another article, perpetrated by the present writer, has -recently appeared in the <i>St. James’ Review</i>.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The spirited correspondence which has occupied considerable space in -the last four numbers of the <i>Cyclist Touring Club Gazette</i> -continues with increased "ferocity" in the July number. A long letter -in Esperanto itself appears there, and we Britishers are much -indebted to M. Bourlet for his able contribution. The nescient -opponents who have taken up the hostile pen probably belong to the -ranks of those who, some time ago, equally opposed the introduction -of an important cycling innovation. But their literary dust will no -more hinder the ultimate triumph of Esperanto than it did the rapid -progress of the Free-wheel among cyclist enthusiasts.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>A prominent New York journal has prevailed on Dr. Zamenhof to -contribute an article on his life’s work. We have translated this -most able treatise into English for Dr. Zamenhof, and expect it will -arouse considerable interest in the States, when published.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>J. F. H. Woodward, Esq., writes to say that he is re-opening his -Esperanto Class at 4, St. Swithin’s Road, Bournemouth, on the second -Thursday in August, at 8 p.m., and will be glad to hear from any who -desire to join. He will also with pleasure give information to -Esperantists visiting Bournemouth who will call on him.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>On Saturday, June 25th, a lecture was given in German about Esperanto -to the German Communist Club, Charlotte Street, W. The chair was -taken by Herr Professor Buss. About two hundred persons were present, -and listened for about an hour and a-half with great attention. A -Class has now been arranged, presided over by Esperantist 7778.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The publication of the penny <i>Text-Book</i>, referred to in No. 9, -has, unfortunately, been postponed for a few weeks, owing to delay in -obtaining the accents.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Apology is due to all who have been impatiently awaiting the arrival -of the Adresaro for 1904. Although published in May, the bulk of the -copies are still in the hands of the Russian Censors, who are, no -doubt, most interested in the names of Esperanto’s many new -adherents! We trust, however, that their task will soon be -satisfactorily accomplished, so that our daily influx of peppery post -cards may cease. [Adresaro now to hand].</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Information for this page should be marked "Progreso."</p> -</div> - -<div id="est1-10-16" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">156</p> -<h3>KELKAJ AVENTUROJ DE BAGH,<a href="#fnI.10.4" name="fnrefI.10.4"><sup>[4]</sup></a> LA TIGRO.</h3> - -<p class="center">Vera Rakonteto de Teoĝardeno en Asamo.—Originale verkita de Alfred -T. Simper.</p> - - -<p>Ni jam sciiĝis pri lia proksimeco je la ĝardeno, sed, dum multaj -monatoj, liaj solaj faradoj estis la mortigado kaj manĝado de unu -aŭ du ĝardenaj Kulioj<a href="#fnI.10.5" name="fnrefI.10.5"><sup>[5]</sup></a>.</p> - -<p>De unu kompatinda viro nenio estis postlasita krom la kranio, kiu -kuŝis mezvoje.</p> - -<p>Sed la vilaĝanoj de tiu ĉi parto malfeliĉe tiel kutimiĝis je tia -okazo, ke oni neniel dezertis la vojon. Kaj la kvar Angloj sur nia -Ĝardeno kontente vivadis kaj trankvile. Ili estis certegaj, ke la -bestoj de Hindujo, kiel ankaŭ la popolo, timiĝus preni la sangon de -siaj mastroj, la blankaj homoj.</p> - -<p>Nu, venis sezono kiam la cervoj malmultiĝis, kaj maljuna Bagh, kun -granda penado apenaŭ trovadis sufiĉan manĝaĵon por konservi sian -vivon. Diris li: "Nunatempe estas malbone! Tage la vilaĝanoj -promenadas multanombre, kaj dum la mallumo ne aperas. Ofte ili -enmetas fajron en la longa herbo, kio tre timigas min." Kaj, je la -penso, li ruligis siajn okulojn, nudigis siajn dentojn kaj ekĝemis. -"Iafoje, tuta semajno pasas, kaj mi ne vidas eĉ cervon, kvankam mi -certe ne sopiras je tia malestimaĵo. Sed estas blanka viro kiu, -ĉiutage, forrajdas, kaj ĉiuvespere revenas, preter la vojo. Li kaj -lia ĉevalo fariĝus sufiĉa manĝaĵo dum tuta monato. Kiu timiĝas -je la blanka viro? Ne mi! mi ankoraŭ trinkos lian sangon!" Kaj Bagh -ŝmacis siajn lipojn.</p> - -<p>Estas bonekonata fakto ke, post la unua gusto de homa sango, la tigro -tre sopiradas je ĝi dum sia vivcetero. De tiam li nomiĝas -"virmanĝulo" kaj fariĝas pli terura ol ia alia besto.</p> - -<p>Tagon, je la krepusko, mi tre surpriziĝis vidi mian kolegon freneze -rajdantan en la ĝardenon. Li alvenis senĉapele, senspire, kaj sia -vizaĝo aperis kvazaŭ li estis vidinta la Diablon. Efektive granda -tigro estis elsaltinta el la ĵunglo.<a href="#fnI.10.6" name="fnrefI.10.6"><sup>[6]</sup></a> Nature la ĉevaleto pro -granda teruro ekforkuris, sed, feliĉe por li, mia amiko povis -konservi egalpezon sur la selo. Alie, ni ankoraŭ estus -senavizaj—kaj tiel ankaŭ estus la malfeliĉulo!</p> - -<p>La sovaĝbesto do ĉasadis lin, sed la ĉevalisto fortege ĵetis sian -kaskon poste en la vizaĵon de la besto. Tio videble faris la -deziritan efekton, ĉar li ne plu sekvadis. Sed la flugulo neniam -haltis antaŭ ol li alvenis ĉe siaj kolegoj. Niaparte, kvankam ĝi -kompreneble estis okazo tro vera, ni ekopiniis la aferon kiel granda -ŝerco, kiel bona ridindaĵo. Sed la nervoj de mia amiko estis -kvazaŭ detruataj, kaj eĉ nun ili estas iom malfortaj.</p> - -<p>Proksimatage oni eliris por serĉi la kaskon, sed ĝi ne estis -trovebla.</p> - -<p>"Kaj kion opiniis Bagh?" vi demandas.</p> - -<p>Tiu sinjoro estis kuŝinta en la fina stato de senpova frenezo. -Pecetoj de la kasko ĉirkaŭis lin. Lia longa vosto batis la -subaĵon. Eĉ la lacertetoj timigis montri sin, sed ili aŭdis -liajn vortojn kaj laŭe tremadis.</p> - -<p>"La blankaj viroj ja estas la mastroj de ĉio," diris Bagh, penante -senkulpigi sin. "Se tiu ĉi estis estinta Hindo, mi certiĝas, ke mi -estus kaptinta lin, ĉar la Hindoj rajdas sur malrapidaj ĉevaletoj. -Sed kiu povas ĝiskuri la ĉevalon de la blankulo?"</p> - -<p>"Malbenu la blankan homaron!" li blekdiris. "Kial ili venas en tiu -ĉi lando? Mi scias, ke ili ne apartenas al ĝi, ĉar, anstataŭ ol -kunloĝadi familie en vilaĝoj, ĉiu loĝas sole en aparta domo, kun -multe da Hindoj por atenti lin. Denove, ili alvenas kaj foriras -simile al la jarsezonoj, kaj ĝis nun mi ne vidis iajn inojn aŭ -idojn. Sed de kie ili venas, kaj kien ili iras neniu scias! Ne, ili -estas senrajtuloj! Krom ili, kiuj estus mastroj de tiu ĉi lando? Tre -certege, la tigroj!!"</p> - -<p>Kelkminute Bagh pripensadis pri tia feliĉa estado. Tiam li daŭris: -"Sed la malbonuloj trairas la kampon sur elefantoj, kaj dissemas -morton per tondro kaj fulmo. Kion! Ĉu ili estos permesataj, -senrefrape, malsanktigi niajn proprajn loĝejojn? Ha! Mi havas ideon! -Mi eĉ vizitos la hejmon de blankulo, kaj venĝos iliajn insultojn. -Feliĉe la tuta lando ankoraŭ estas nia proprejo ĉiu nokto, kiam ni -povas iradi, maltime, kien ajn ni deziras."</p> - -<p>Tiel okazis ke, la proksima noktomezo, mi miregis trovi min tute -veka—tre neordinara okazo je mi.</p> - -<p>Subite mi sciiĝis pri laŭta nazspirado ekster la maldikaj muroj. La -bruo movadis de pordo al fenestro, de fenestro al pordo, tute -ĉirkaŭ la domo. Kelkafoje profunda bleketo sonoris—nur klarigo de -la gorĝo, mi supozas. Nu, estas unu afero moki onian amikon ĉar li -forkuris de tigro dum la taglumo. Sed, kredu min, estas tute alia -afero esti vekata noktomeze de malsata besto, precipe kiam oni -memoras ke, se ĝi sciis, ke puŝado de sia frunto aŭ unu bato de -sia piedo kontraŭ la fenestro donus al si la deziritan manĝaĵon! -Sed la tigro ne atakis la malfortan konstruaĵon kaj mi hodiaŭ povas -skribi tiujn ĉi vortojn. Tamen ŝajnis al mi multaj horoj antaŭ ol -li foriris.</p> - -<p>Post kelkaj tagoj la blankaj viroj venis kun pafiloj kaj elefantoj -kaj multe da Hindaj servantoj. Kia glora vidaĵo estis vidi ok -grandegajn elefantojn majeste promenantajn tra la longa herbo.</p> - -<p>Sed Bagh sukcese kaŝadis sin kaj ne plu estis vidita. Li jam estis -forlasinta la ĉirkaŭaĵon, neniam (espereble) por reveni.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.10.4"></a> <a href="#fnrefI.10.4">[4]</a> -Bagh, la Hinda vorto por Tigro. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.10.5"></a> <a href="#fnrefI.10.5">[5]</a> -Hindaj laboristoj. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.10.6"></a> <a href="#fnrefI.10.6">[6]</a> -La dika kreskaĵaro. -</p> - -</div> - -<div id="est1-10-17" class="poetry" lang="eo"> - -<p class="pagenum">157</p> - -<h3 class="poem-header">NESENTIMENTALA AMKANTO AL EDZINO; AŬ PROFITEMA AMO.</h3> - -<p>Originale verkita de Clarence Bicknell.</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Mi amas vin tagiĝe,</span> - <span class="i0">Ĉar vi, senkorenue,</span> - <span class="i0">Min lasas redormantan</span> - <span class="i0">Dum vi leviĝas frue.</span> - <span class="i0">La domon vi balaas,</span> - <span class="i0">La fajron vi bruligas,</span> - <span class="i0">Kaj por la matenmanĝo</span> - <span class="i0">La kafon vi pretigas.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Mi amas vin matene,</span> - <span class="i0">Vi iras al vendejo</span> - <span class="i0">Aĉeti necesaĵojn</span> - <span class="i0">Por mi kaj kuirejo;</span> - <span class="i0">Kaj poste vian devon</span> - <span class="i0">Mastrinan bone faras,</span> - <span class="i0">Ĉar mian tagmezmanĝon</span> - <span class="i0">Per zorgo vi preparas.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Mi amas posttagmeze,</span> - <span class="i0">Ĉar, apud la stebilo</span> - <span class="i0">Vi sidas kun kotono</span> - <span class="i0">Kun pingloj kaj kudrilo.</span> - <span class="i0">Vi flikas la tolaĵon</span> - <span class="i0">La jakojn, la kalsonojn,</span> - <span class="i0">Vi gladas la ĉemizojn</span> - <span class="i0">Aŭ metas la butonojn.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Kaj post la taglaboro</span> - <span class="i0">Mi amas vin vespere</span> - <span class="i0">Ĉar tiam, laca, sata,</span> - <span class="i0">Mi <i>ĉiujn</i> amas vere.</span> - <span class="i0">Kaj en seĝeg’ sidante</span> - <span class="i0">Mi legas La Gazeton,</span> - <span class="i0">Aŭ ĝuas mian pipon</span> - <span class="i0">Kaj, eble, dormeteton.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Sed, pleje, dum la nokto,</span> - <span class="i0">Edzin’, mi vin amegas,</span> - <span class="i0">Ĉar (ekceptinte ronkon)</span> - <span class="i0">Trankvile vi dormegas.</span> - <span class="i0">Kaj tiam vi ne povas</span> - <span class="i0">Min plu riproĉegadi,</span> - <span class="i0">Aŭ kun la najbarinoj</span> - <span class="i0">Senĉese babiladi.</span></div> -</div> -</div> - - -<div id="est1-10-18" class="poetry" lang="eo"> -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i4">Vivu la Gazeto!</span> - <span class="i6">Verda diamanto!</span> - <span class="i4">Vivu Zamenhofo!</span> - <span class="i6">Vivu Esperanto!</span> - <span class="i0">Vivu Esperanto, kara lingvo nia!</span> - <span class="i0">Vivu Zamenhofo, Elpensinto ĝia!</span></div> -</div> - -<p class="near_sig">(4686).</p> -</div> - - -<div id="est1-10-19" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">KARULINETO!</h3> - -<p>Originale verkita de Edward Metcalfe, M.A. (Oxon).</p> - - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ruĝaj pafarkoj viaj du lipoj</span> - <span class="i2">Pafas senĉese, ho! belulino,</span> - <span class="i0">Helajn sagetojn,</span> - <span class="i0">Dolĉajn ridetojn,</span> - <span class="i0">Je mia koro, jun’ kaptantino.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Lagoj profundaj viaj okuloj:</span> - <span class="i2">Belaj feinoj tie kuŝantaj</span> - <span class="i0">Ĉiam gajemaj</span> - <span class="i0">Ĉiam amemaj,</span> - <span class="i0">Kaptas la pensojn de koroj amantaj.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Retoj de haroj sunokaptantaj,</span> - <span class="i2">En kies maŝoj nun impleksiĝas</span> - <span class="i0">Grand’ radiaro:</span> - <span class="i0">Ho! kiel aro,</span> - <span class="i0">Aro de koroj ankaŭ kaptiĝas.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Kiel potencaj manoj senpovaj,</span> - <span class="i2">Kara kvarjara infanineto,</span> - <span class="i0">Vere infano</span> - <span class="i0">Estas la amo,</span> - <span class="i0">Vivu, grandiĝu, dolĉ’ Karulineto!</span></div> -</div> -</div> - - -<div id="est1-10-20" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">LU MI’ KARA LU.</h3> - -<p>Por la melodio de la fama Amerika "Coon" Kanto, de Harry Dacre.</p> - -<p>Tradukita de C. W. T. Reeve.</p> - - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Lulu ĉu vi venos kune kun ĉe mi,</span> - <span class="i4">Lulu mi’ kara Lulilu?</span> - <span class="i0">Mi havas belan kanton, kiun eble vi,</span> - <span class="i4">Kantos en la ĥoro, Lulilu.</span> - <span class="i0">Mi ludos la gitaron se vi kantos kun,</span> - <span class="i0">Ĉar vi’ voĉo ŝajnas tiel dolĉa nun.</span> - <span class="i0">Venu sub la luno; Venu nun kun mi.</span> - <span class="i0">Respondu nun al mi. Respondu nun al mi.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0"><i>Ĥoro</i>:—</span> - <span class="i2">Mi pensas pri neniu krom vi Lulu.</span> - <span class="i2">Mi’ kara Lu, Mi’ bela Lu</span> - <span class="i2">Matene post dormante,</span> - <span class="i2">Mi vekiĝas ploregante,</span> - <span class="i2">La kaŭzo estas Lu,</span> - <span class="i2">La tutsola kaŭzo estas Lu, Lu, Lu.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Kial Lulu koleriĝas nun je mi,</span> - <span class="i4">Lu, Lu, ĉiame kara Lu?</span> - <span class="i0">Ĉu vi povas trovi bonan pli ol mi?</span> - <span class="i4">Diru nur la veron Lulilu!</span> - <span class="i0">Ofte ĵaluzulo forte batas sin,</span> - <span class="i0">Ĉar la nigrulinoj multe amas min.</span> - <span class="i0">Tamen en la mond’ neniun amas mi</span> - <span class="i0">Escepte Lu, Jes—Ŝi—</span> - <span class="i0">Escepte Lu, Jes—Ŝi—</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0"><i>Ĥoro:</i>—Mi pensas, k.t.p.</span></div> -</div> -</div> - -<div id="est1-10-21" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">158</p> -<h3>DIVERSAJ AVIZOJ.</h3> - - -<p>Ni ricevis Bulgaran tradukon de Esperanta Lernolibro (de M. Cart), -verkita de Sro. Atanosof. Ni esperas ke ĝi, kune kun la Unufoliego -anoncita en nia lasta numero, multe helpos la disvastiĝon de la kara -lingvo (kosto 5d.).</p> - -<p>La Esperanta Germana Vortaro ankaŭ alvenis, kaj oni devas gratuli -Sron. Jurgensen pri la bonegeco kaj grandeco de lia verko. Ĝi -enhavas 220 bonepresitajn paĝojn, kaj kostas 2s. afrankite.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La <i>Swiss</i>, <i>Aix-les-Bains and Nice Times</i> de Junio 19 -enhavas daŭrigotan artikolon pri Esperanto kiu kredeble interesos -ĝian kosmopolitan legantaron. La artikolo estas skribita en la Angla -lingvo de Sro. Hector Hodler, Redaktoro de la Juna -<i>Esperantisto</i>.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Kunbatalanto en Victoria, Aŭstralio, skribas: "Kvankam estas nur -antaŭ malmultaj semajnoj, ke mi estas lerninta ke Esperanto estas -vivanta, mi memoris, ke oni al mi sendis antaŭ multaj jaroj, gazeton -Esperantan Hodiaŭ (Junio 6) mi serĉis inter diversaj paperaroj, -presaĵoj, leteroj, k.t.p., kaj trovis jene: <i>La Esperantisto</i>, -No. 1, Nurnberg, 1 Septembro, 1889.</p> - -<p>"Estas tre interese vidi, ke ĝi presiĝis preskaŭ tute en la nuna -Esperanto."</p> - -<hr class="short" /> - -<p>"<span class="sc">Estimata Sinjoro</span>,—Mi havas la plezuron anonci al vi, ke -multaj personoj interesas sin pri nia Liona bonfarado. Jam mi posedas -pli ol 630 lotaĵojn, sed nun ni devas disvendi 3,000 biletojn! Kiel -vi scias tre certe, la serioj de 5 biletoj havos almenaŭ unu -gajnantan numeron. Mi plezurege sciigas al vi, ke la Rhona Prefekto, -volante partopreni al nia bonfarado, sendis kune kun afabla letero, -belegan bronzan artfaritaĵon; statuon reprezentantan ‘La Ventego.’</p> - -<p>Kiel mi tre deziris du oficialajn lotaĵojn, mi faras ankoraŭ -paŝadojn ĉe la Lionan Urbestron; mi atendas lian respondon, kiu tre -certe, estos favora.</p> - -<p>Ni devos ankoraŭ sciigi al viaj Gelegantoj, ke antaŭ du tagoj, mi -ricevis mendon de 100 biletoj de Ŝia Moŝto la Reĝino de -Sved-kaj-Norveĝujo, kiu interesiĝas pri tio, kion oni povas fari -por faciligi la vivadon de la malfeliĉaj blinduloj.</p> - -<p>Jen kelkaj bonaj novaĵoj, kiuj kuraĝigos la ŝanceliĝantojn aĉeti -biletojn.</p> - -<p>Volu akcepti miajn sincerajn salutojn,</p> - -<p class="near_sig sc">E. Zabilon d’Her."</p> - -<p>Oni adresu la mendojn de biletoj rekte al Fraŭlino Zabilon d’Her, 33, -rue Sala, Lyon, France.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La Berlina Grupo pretigas dum la somero Esperantan Ekspozicion, kiu -estos farata en la aŭtuno, kaj kies celo estas malfermi ĝian -vintran agadon kaj Esperantajn kursojn. Oni esperas, ke la tutmonda -Esperantistaro sendos poŝtkartojn al Prinzenstrasse 95 Berlin S.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Ĉe la Essex Hall kunveno de la Londona Klubo, Julio 11, oni decidis -nenion definitivan pri la proponita fondo de Komerca Firmo. Ŝajne la -ĝenerala opinio estis, ke tia entrepreno ne helpus je la Klubaj -aferoj.</p> - -<p>La Hon. Sekretario, Sro. H. Bolingbroke Mudie, bedaŭrinde estis -devigita eksiĝi tiun Sekretariecon pro la grandega laboro de la -Redaktado kaj eldonado de lia Gazeto.</p> - -<p>Li dankis la Membrojn pro la tre kora aprobesprimo pri liaj penadoj, -kiun oni donis al li, kaj diris ke li esperas, ke tiuj afablaj -Esperantaj amikoj, kiuj korespondadis kun li ĉar li estis la Hon. -Sekretario, daŭrigos siajn interesajn leterojn, sendante ilin al lia -privata adreso, 67, Kensington Gardens Square, W.</p> - -<p>Sinjoro Stead proponis, ke la Klubo estu remodelata, por ke ĝi -fariĝu Societo de ĉiuj Britaj Esperantistoj, estrita de delegatoj -de ĉiuj la Britaj Grupoj. Oni aplaŭdis la proponon, kaj eble la -nova Hon. Sekretario baldaŭ povos sendi pluajn avizojn pri la -rezultato de la propono.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>"Triope" estas la nomo de la plej nova Esperanta libreto. Sinjorino -Fauvart-Bastoul (Vic-Prezidantino de la Diĵona Grupo) tie donas al -ni alian tradukon de "Nokto en Calabre" (<span class="sc">The Esperantist</span>, p. 143).</p> - -<p>La dua parto estas Humoraĵaro, tradukita de Sro. Louis -Fauvart-Bastoul. Tiam sekvas "Historia aventuro de la Imperia epopeo" -originale verkita de Skadrestro Fauvart-Bastoul.</p> - -<p>Tre bone presita en la Franca kaj Esperanta lingvoj, tiu ĉi libro -estas interesa aldono al nia literaturo, kaj ankaŭ estas tre -ŝatinda ekzemplo de Familia-verko.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>La Septembra numero kredeble enhavos: Rakonton de H. G. Wells, -tradukita (kun la permeso de la aŭtoro) de Dr. Martyn Westcott. -Ankaŭ Originala Esperanta Sistemo de Eterna Kalendaro, elpensita de -Rev. R. A. Davis; belaj poemoj kaj aliaj interesaĵoj tie troviĝos. -Doktoro R. J. Lloyd, D. Litt., M.A., ankaŭ afablege promesis verki -artikolon pri la Esperantaj Fonetikoj.</p> -</div> - - -<div id="est1-10-22" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">159</p> -<h3>LA SIMPLANIMULO.</h3> - -<p class="center">Originale verkita de E.W.</p> - -<blockquote><p><i> -Por daŭrigi tiujn ĉi skizetojn pri miaj amataj samlandanoj, mi -raportos pri la jena okazo, pri kiu mi skribis iom post kiam mi -ĝin estis vidinta.</i></p></blockquote> - -<p>Mi vidis belegan pejzaĵon kaj la herbo estis tiel malseka, ke mi -petis al kamparanino ke ŝi pruntu al mi seĝilon kiam mi skizus. -Ŝia edzo alportis maton kaj seĝon, kiujn li metis por mi ekstere de -la plektobarilo de la ĝardeneto. Mi sidiĝis tie kaj skizadis.</p> - -<p>Post iom da tempo mi aŭdis piedfrapadon de ĉevalo, kaj poste, la -voĉon de la rajdanto.</p> - -<p>"Bonan matenon," li diris al la viro, "ĉu via nomo estas Thomas -Johns?"</p> - -<p>"Nu, vere, Via Moŝto, oni min konas per tiu nomo en tiu ĉi loko."</p> - -<p>"Ĉu vi estis en la vendejo ĉe Llanfach sabaton?"</p> - -<p>"Vere, Via Moŝto, mi ne ofte iras en vendejojn: tie estas ĉiam tro -da trinkaĵo kaj da——"</p> - -<p>"Ne penu min trompi, Vi tie estis lastan Sabaton kaj vi partoprenis -en la tumulto ĉe la vendejo."</p> - -<p>"Vere, Via Moŝto, neniam mi deziras tumultojn, ĉar mi ĉiam estas -sobra, bonkonduta, junulo."</p> - -<p>"Tiom pli bone; via atesto estos tiom pli utila. Tial, senprokrasto -diru al mi akurate ĉion, kion vi aŭdis kaj vidis dum la tumulto."</p> - -<p>"Ĉu, Via Moŝto, parolas pri batalo? Mi ĝin ne vidis, mi nenion tie -vidis, ja nenion!"</p> - -<p>"Sed vi certe devas esti vidinta ĉion; la loko estas tre malgranda."</p> - -<p>"Vere, Via Moŝto, se la loko estas tiel malgranda, kiel mia -ĝardeneto, mi povis ion nek vidi nek aŭdi, ĉar mi ne estis sabaton -ĉe la vendejo."</p> - -<p>"Estas senutile peni min trompi. Mi havas certan informon, ke vi -ĉeestis dum la tuta tempo."</p> - -<p>"Vere, Via Moŝto, al mi ne konvenas kontraŭdiri Vian Moŝton, kiu -estas tiel scienculo kaj kiu estis edukita ĉe granda Universitato -Angla, kaj vi havas grandajn literojn post via nomo."</p> - -<p>"Nu! Diru al mi ĉion, kion vi vidis, kaj memoru, ke vi devos ĝin -ripeti en la juĝejo."</p> - -<p>"Vere, eĉ se mi devus ĵuri en la juĝejo de la Ŝafido en la ĉiela -Jerusalemo mi ne povus diri, tion, kion mi neniam vidis, ja neniam!"</p> - -<p>"Je kia horo vi venis en la vendejon sabaton?"</p> - -<p>"Vere, Via Moŝto, kiam mi tie iras, mi alvenas kutime iom antaŭ la -deka."</p> - -<p>"Nu, vi estis tie vidita de la dekunua matene ĝis la kvara. Vi vidis -la tutan aferon!"</p> - -<p>"Vere, Via Moŝto, mi ja nenion vidis. Sed, se Via Moŝto bonvolos -skribi sur papero tion, kion mi vidis, mia edzino min helpos ĝin -lerni, kaj en juĝejo mi ĝin diros je mia ĵuro. Unue mi diros, ke -Via Moŝto diris, ke mi ĝin vidis, ĝi do devas esti vera, ĉar Via -Moŝto estas tiel klera sinjoro."</p> - -<p>"Mi kredas, mia amiko, ke vi ne estas tiel simplanimulo, kiel vi -ŝajnigas. Sed mi vin citos, kaj vi venos, aŭ vi estos punata."</p> - -<p>"Vere, Via Moŝto, mi venos."</p> - -<p>La ĉevalo kaj sia rajdanto foriris. Kiam mia skizo finiĝis, mi -leviĝis, kaj la viro revenis al mi dirante: "Mia Fraŭlino, ĉu vi -pensas de mia parolado kun la advokato?"</p> - -<p>"Vi ne devas koleriĝi, mi mem estas Galino, kaj mi hontas kiam mi -aŭdas miajn samlandanojn verŝajne mensogi. Kial vi ne rekte kaj -honeste respondis: Jes, Via Moŝto, mi ĉeestis?" mi respondis.</p> - -<p>"Jes, vere jes. Sed ĉu vi neniam legis vian Sanktan Biblion? Ĉu vi -ne legis: Ne ĵetu viajn perlojn al porkoj? Tio signifas: Diru neniam -la veron al advokato, ĉar, se vi ĝin faras, li certe ree sin turnos -kaj vin disŝiros. Ankaŭ, se mi honeste al li diris, ke mi estis -tie, mi estus mensoginta, tial ke mi ne tie estis. Mi laboris la -tutan tagon ĉe la landsinjoro F. La viro, kiun la advokato bezonas, -estas Thomas John Johns, kiu loĝas duonmejlon de ĉi tie. Se mi -estis dirinta tion ĉi al li, mi ne estus aginta je mia najbaro tiel, -kiel mi dezirus, ke li faru je mi. Neniu el ni iam ŝatas devi paroli -kun juĝoj kaj advokatoj. Nu! Supozante ke kelkaj amikoj kunvenas en -la vendejo, kaj la biero superfluas iliajn cerbojn tiel, ke ili -malpaciĝas kaj batalas; certe ili povos decidi siajn proprajn -aferojn. Se kelkaj kapoj estos fendataj de bastonoj, tio estas multe -pli bone ol esti fendataj de la paroloj de advokatoj en ilia bela -Angla miksaĵo kaj konfuzo, kiun ili nomas lingvo! Ke la viroj -aranĝu aŭ batalu ĝis la fino, kaj tiel fariĝu pli bonaj amikoj ol -antaŭe. Jen estas mia opinio."</p> - -<p>"Sed kion vi faros kiam vi ricevos vian asignon?" mi demandis.</p> - -<p>"Mi iros, ja, mi iros; kaj mia edzino akompanos min. Ŝi povos -grimaci ridindege. Ofte, ja ofte, niaj najbaroj kunridos kun ni kiam -ŝi imitos la malsaĝan mienon de la advokato, kiam li aŭdos -Sinjoron F. diri, ke mi estis dum la tuta tago dek du mejlojn de la -vendejo!"</p> - -<p>La kamparano laŭtege ridis, kaj mi ne povis min deteni de kunridi -ankaŭ.</p> - -<p>Kompreneble mi ripetis la konversacion al neniu, nek tiam nek tie. -Lia konfido je mi, nekonatulino, plaĉis al mi. Mi sciis, ke li -ŝatis min, ĉar nur unufojon li nomis min "Fraŭlino."</p> - -<p>Montri multe da ceremonia respekto antaŭe estis la ĝentila Gala -maniero por esprimi la malestimon aŭ antipation.</p> -</div> - - -<div id="est1-10-23" class="letters"> -<p class="pagenum">160</p> -<h3>CORRESPONDENCE NOTES.</h3> - - -<p><span class="sc">Dear Sir</span>,—"<i>ULO, Greatest seen</i>," is certainly not -right (see page 144); neither is "<i>AĴO, Work</i>," entirely -correct. The one is a <i>person</i>, and the other a <i>thing</i> -denoted by the root, which is, in the one case, often adjectival, and -in the other verbal. The Text-Book’s definition of <i>ulo</i> as -"<i>one remarkable for</i>" is somewhat exaggerated. <i>One -possessing the quality of</i> would be better (page 48).</p> - -<p>The Text-Book does not give EL, <i>out of</i>, among the -prepositions.</p> - -<p>I take—AĴO to be adapted from the French—AGE, to which it -corresponds in pronunciation and, to a certain extent, in -meaning.—Kore samideane,</p> - -<p class="far_sig sc">John B. Shipley.</p> - -<p>P.S.—Sokta lingvo!!!</p> - -<p>The Editor is indeed vexed that such a ridiculous slip should have -remained uncorrected.</p> - -<p>He hastens to assure Readers that this is no new rival to Esperanto, -but a delightful speech to be found north of the Tweed (Skota).</p> - -<hr class="short" /> - -<p><i>Multaj</i> and <i>Multe da</i> have given rise to several queries. -They are alternative expressions for the English <i>Many</i>. Dr. -Zamenhof apparently disliked the dismal series -of—<i>ajn—ajn—ojn—ajn</i> which frequently occurs if the former -method be employed, and so introduced the adverbial locution <i>Multe -da</i>, wherein the <i>Da</i> does not require the Accusative case.</p> - -<p>Mi havas multajn bonajn fidelajn amikojn malnovajn is less euphonious -than Mi havas multe da bonaj fidelaj amikoj malnovaj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p><span class="sc">Dear Sir</span>,—The Text-Book does not explain (except in a -footnote, p. 41) the use of the Gerund after a preposition: -<i>e.g.</i>, <i>instead of reading</i>; <i>before returning</i>; etc.</p> - -<p>Of course, the Present Participle used adjectivally will not do. We -must bear in mind that the <i>Infinitive</i> is a <i>noun</i>, and -that it is used instead of the Gerund or Verbal Noun on the -Continent. (Anstataŭ ol legi: antaŭ ol reveni).—Via vere,</p> - -<p class="far_sig sc">C. G. Stuart-Menteath.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Mr. Menteath continues his letter (which is too long to print <i lang="la">in -extenso</i>) by reminding British Esperantists that the only way to -acquire a knowledge of Esperanto entirely <i>free from national -idioms</i> is to correspond frequently with those ignorant of our -tongue. We wish to thank Mr. Menteath for this useful reminder, and -trust that more foreign friends will make use of our monthly -<i>Adresareto</i>, not only by writing to the advertisers, but by -inserting their own names and special subjects.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The Passive Voice in Esperanto is most frequently expressed by the -little suffix—IĜ, and brevity is the result. For example: This book -must be read, may be either: Tiu ĉi libro devas esti legata, or Tiu -ĉi libro devas legiĝi.</p> - -<p>Hence verbs ending in IĜ are Passive by nature, and such forms as -<i>legiĝita</i> cannot exist; only the Active Participle, -<i>legiĝinta</i>, is admissible.</p> - -<p>And these Passive verbs naturally cannot have a direct object, and so -are followed by the Nominative case. Mi fariĝas maljuna viro, (lit.) -I am getting to be an old man.</p> - -<hr class="short" /> - -<p><span class="sc">Kara Sinjoro</span>,—Kiu estis la unua Anglo kiu lernis -Esperanton?</p> - -<p>En la Adresaro Serio, No. 1, datumita 1889 (t.e., Numeroj 1 ĝis -1,000) aperas la nomoj de kvin Liverpulanoj, du Irlandanoj, unu -Londonanino kaj unu Essexano. Sed kiu estis la unua ne aperas. Inter -ili estas Sro. R. Geoghegan, kiu estas la sama persono kiel R. H. -Geoghegan, la tradukanto de la unua Zamenhofa lernolibro. Li do -meritas la titolon "Patro do la Esperantistoj Anglaj." Lia ĝusta -numero estas 264.</p> - -<p>Inter la unua milo da Esperantistoj enskribitaj en la Adresaro estis -29 Germanoj, 20 Aŭstro-Hungaroj, 10 Angloj, 6 Francoj, 4 Unuigitaj -Ŝtataj Amerikanoj, 4 Svedoj, 2 Turkanoj, 1 Italo, 1 Hispano, 1 -Rumano, kaj la resto (ekceptinte unu nedirita) estis Rusoj.</p> - -<p>Signifas nenion kiu estis la unua; en Esperantujo ekzistas spaco por -ĉiuj. Donu honoron al tiu, kiu plejmulte laboras pri kaj por -Esperanto, ne konsiderante profitojn kaj memglorigon!</p> - -<p>Sindonema estas nia Majstro; sindonemaj estu ni! Ni danku ĉiun, kiu -helpis la aferon, ĉu nemulte, ĉu multege.—Via,</p> - -<p class="far_sig sc">John Ellis.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>On the occasion of the Motor Boat-Race from Calais to Dover, the -Dover Group has sent an invitation to all the northern French Groups, -inviting their Members to visit them. Many favourable replies have -already been received. An official reception of the Foreign -Esperantists by the Mayor, Sir William Crundall (himself a Member of -the Group), will be held in the Town Hall, and Mr. H. R. Geddes, -Northumberland House, Dover, will be extremely glad to welcome any -British Esperantists who can be present. These should arrive in Dover -as early as possible on the morning of Monday, August 8th. Among -others, the Editor has promised to do his best to be present on the -auspicious occasion.</p> -</div> - -<div style="border: dashed 1px; margin-top: 4em; padding:1em 10%;" lang="en"> -<h4 class="fn-header">Transcriber’s Footnote:</h4> - -<p> -<a name="fnI.10.0"></a> <a href="#fnrefI.10.0">[*]</a> -The author of this "First Lesson in Esperanto" used an unusual system of -symbols to indicate pronunciation placed over the first eleven Esperanto -phrases. This is difficult to reproduce in the current text. An approximation -is represented below. -</p> - -<pre lang="eo"> - 3 8′ ½ 8 0′3 ½′ ½ 0 0′ ½ -Mi pens.as ke oni frap.as--sonor.as. - -3′ 2 5 3′ 2 3′2 8′ ½ 3′8 3′2 ½′ ½ -Ir.u kaj vid.u kiu est.as tie. Kiu frap.as? - -3′2 8′ ½ 3′8 3 8′ ½ 3 y0′0 -Kiu est.as tie? Ĝi est.as Sinjor.o A. - -8 3′ 2 -En.ir.u. - - 0′ ½ ½′ 0 3 y0′ 0 -Bon.a.n tag.o.n, S<sup>ro</sup> (Sinjor.o). - - 3′8 3 ½′ ½ -Kiel vi san.as? - - 8 0′ 8 3 y0′ 0 3 ½′ ½ 3 -Tre bon.e, Sinjor.o, mi dank.as vi.n. - - 0′ 2 8′ 3 sh 0′ 3 ½ 0′ 0 -Vol.u ferm.i--ŝlos.i--la pord.o.n. - - 3 3j′2 3 8′ ½ ch2 3 3 0′ ½ -Sid.iĝ.u, mi pet.as. Ĉu vi mi.n kon.as? - - 3 8 ½′ ½ ½ 0 0′ 0 3 0′ 3 -Mi ne hav.as la honor.o.n vi.n kon.i. - - 3 8′ ½ 8 0 ½′½ ½ 3 8 3 8′ ½ ½ 3′ 0 8 3 y0′ 0 0 -Mi est.as ne.kon.ata al vi, sed mi est.as amik.o de Sinjor.o Bo. -</pre> -</div> - -</body> -</html> diff --git a/38240-h/vol1/e11.htm b/38240-h/vol1/e11.htm deleted file mode 100644 index 9cfd504..0000000 --- a/38240-h/vol1/e11.htm +++ /dev/null @@ -1,1987 +0,0 @@ -<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN" - "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd"> -<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en"> -<head> -<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" /> -<title>The Esperantist, Vol. 1, No. 11 | Project Gutenberg</title> -<style type="text/css"> - -body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;} -div.titlepage {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;} -h3 {text-align: center; font-size: 1.2em; margin-bottom: 2em;} -.pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right; font-style: normal; color: silver; background-color: inherit;} -body > div {clear:both; padding-top: 4em;} -ul li {list-style-type: none;} -.center {text-align: center;} -div.sec-list ul li {padding-left: 2em; text-indent:-2em;} -.left {width:46%; float:left; clear:none;} -.right {width:46%; float:right; clear:none;} -em.u {font-style:normal; text-decoration: underline;} -.poem-header, .fn-header {text-align: left; margin-left: 2em; font-size: 110%;} -hr.short {width: 20%;} -.far_sig {text-align: right; margin: 0.5em 2em 0.5em auto;} -.near_sig {text-align: left; margin: 0.5em auto 0.5em 4em;} -.sc {font-variant: small-caps; font-style: normal;} -.border {border:solid; padding: 0.8em;} -td.numb {text-align: right; vertical-align: top; padding: 0.3em 1em;} - .verse {margin: 1em 0em 0em 5%; text-align: left; } - .stanza {margin-top: 1em; margin-bottom: 0em;} - span.i0 {display: block; margin-left: 0em;} - span.i2 {display: block; margin-left: 1em;} - -p.footnote {font-size: 90%; - text-indent: 0%; - margin-left: 10%; - margin-right: 10%; - margin-top: 1em; - margin-bottom: 1em; } - -sup { vertical-align: top; font-size: 0.6em; } - -a:link {color:blue; text-decoration:none} -a:visited {color:blue; text-decoration:none} -a:hover {color:red} - -</style> -</head> - -<body> -<p class="center"><a href="../38240-h.htm#est1-index">Back to Vol. I index.</a></p> -<div id="est1-11-1" class="border titlepage"> -<p style="font-size:80%;">SINGLE COPIES PRICE FOURPENCE NET.</p> - -<p style="float:left;width:15%;"><i>No. 11</i></p> - -<p style="float:right;width:15%;"><i>Septembro, 1904.</i></p> - -<h1>THE<br /> - ESPERANTIST</h1> - -<p>La Esperanta Gazeto por la<br /> -Propagando de la Internacia Lingvo.</p> - -<p style="font-size:80%;">Edited by H. BOLINGBROKE MUDIE, 67, Kensington Gardens Square, W.</p> - -<p>ANNUAL, SUBSCRIPTION: 3/- (4 francs; 1½ roubles; 75 cents).</p> - -<p style="font-size:80%;">Wholesale agents: 16, Norfolk street, Strand, London, W.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-11-2" class="left border"> -<h4 style="text-align:center">CONTENTS.</h4> - -<table> -<tr><th></th><th>Page</th></tr> - -<tr><td><a href="#est1-11-8" class="sc">Editor’s Page</a></td><td class="numb">161</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-11-9" class="sc">A Deal in Ostriches</a> (translated by -Martyn Westcott)</td><td class="numb">162–3</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-11-10" class="sc">Havre</a> (Elise Bauer)</td><td class="numb">164–5</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-11-11" class="sc">Brussels</a> (G. C. Law)</td><td class="numb">165–6</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-11-12" class="sc">A Simple Permanent Calendar</a> -(Rev. R. A. Davis)</td><td class="numb">166</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-11-13" class="sc">Vowels in Esperanto</a> (R. J. Lloyd, -D. Lit, M.A.)</td><td class="numb">167</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-11-14" class="sc">Club Committee Meeting</a></td><td class="numb">168</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-11-14a" class="sc">Esperanto in Belgium</a></td><td class="numb">168–9</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-11-14b" class="sc">The "Spectator" on Esperanto</a></td><td class="numb">169</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-11-14c" class="sc">Local Items</a></td><td class="numb">169</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-11-15" class="sc">Correspondence Page</a></td><td class="numb">170</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-11-16" class="sc">Quite an Ordinary Woman</a> (E. W.)</td><td class="numb">171</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-11-17" class="sc">Dover</a> (H. Bolingbroke Mudie)</td><td class="numb">172–6</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-11-18" class="sc">What does Little Birdie Say?</a> -(A. Motteau)</td><td class="numb">176</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-11-19" class="sc">The Rose and the Daisy</a> (Clarence -Bicknell)</td><td class="numb">176</td></tr> -</table></div> - - -<div id="est1-11-3" class="sec-list right border"> -<p>For Local Information apply to the Hon. Secs. -of the following Official Societies:—</p> - -<ul> -<li>BATTERSEA—Sro. <span class="sc">A. T. Lee</span>,<br /> -2, Cupar Road, Battersea.</li> - -<li>BRIGHTON—Miss <span class="sc">Oxenford</span>,<br /> -16, Upper Westbourne Villas, Hove.</li> - -<li>BRIXTON—Sro. <span class="sc">E. W. Eagle</span>,<br /> -22, Kellett Road, Brixton.</li> - -<li>CORBRIDGE-ON-TYNE—Sro. <span class="sc">Lotinga</span>,<br /> -Trinity Terrace.</li> - -<li>DOVER—Sro. <span class="sc">H. R. Geddes</span>,<br /> -Northumberland House, Dover.</li> - -<li>EDINBURGH—Miss <span class="sc">Tweedie</span>, M.A.,<br /> -2, Spence Street.</li> - -<li>FOREST GATE—Sro. <span class="sc">E. J. R. Beal</span>,<br /> -74, Claremont Road, E.</li> - -<li>GLASGOW—Sro. <span class="sc">J. H. Wallace</span>,<br /> -3, Hampden Terrace, Mount Florida.</li> - -<li>HUDDERSFIELD—Sro. <span class="sc">G. H. Taylor</span>,<br /> -13, Birkly Hall Road.</li> - -<li>ILFORD—Sro. <span class="sc">W. A. Jeffery</span>,<br /> -42, Park Road, Ilford, E.</li> - -<li>KEIGHLEY—Sro. <span class="sc">J. Ellis</span>,<br /> -Compton Buildings, Bow Street, Keighley.</li> - -<li>LEEDS—Sro. <span class="sc">J. E. Wyms</span>,<br /> -2, Marlboro’ Grove, Leeds.</li> - -<li>LIVERPOOL—Sro. <span class="sc">R. E. Issott</span>,<br /> -5, Gresham Street, Edge Lane.</li> - -<li>LONDON—Miss <span class="sc">Lawrence</span>,<br /> -41, Outer Temple, W. C.</li> - -<li>NEWCASTLE—Sro. <span class="sc">H. W. Clephan</span>,<br /> -3, Cotfield Terrace, Gateshead.</li> - -<li>PORTSMOUTH, Dr. <span class="sc">Greenwood</span>,<br /> -182, Queen’s Road.</li> - -<li>PLYMOUTH—Sro. <span class="sc">Thill</span>,<br /> -6, Barton Crescent, Mannamead.</li> - -<li>ST. ANDREWS—Sro. <span class="sc">J. T. Haxton</span>,<br /> -133, South Street, St. Andrews.</li> - -<li>TYNEMOUTH—Sro. <span class="sc">Alan F. Davidson</span>,<br /> -26, Park Crescent, N. Shields.</li> -</ul> - -<p>N.B.—It is earnestly hoped that gentlemen who are willing to form -local groups will communicate with the Editor of "The Esperantist," -who will do all in his power to assist them in the work.</p> -</div> - - -<div id="est1-11-4" class="reklamo" style="text-align:center;"> -<div class="left"> -<h4>The Remington</h4> - -<p>THE <em class="u">UNIVERSAL</em> TYPEWRITER.</p> - -<p>Just think of it!</p> - -<p>THE INTERNATIONAL MACHINE.</p> - -<p><i>Unbound by ties of nationality:<br /> - -The common bond of union of all civilised peoples.</i></p> - -<p>The Remington can be supplied fitted for Esperanto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>THE REMINGTON TYPEWRITER COMPANY,<br /> -100, Gracechurch St., London, E.C.</p> -</div> - -<div class="right" lang="eo"> - -<h4>La Remington</h4> - -<p>LA <em class="u">UNIVERSALA</em> SKRIBMAŜINO.</p> - -<p>Pripensu je tio!</p> - -<p>LA INTERNACIA MAŜINO.</p> - -<p><i>Tute liberiĝita de naciaj ligiloj:<br /> - -La Komuna unuigilo por ĉiuj civilizitaj popoloj.</i></p> - -<p>La Remington estos liverita kun Esperantaj presliteroj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>LA REMINGTON TYPEWRITER KOMPANIO,<br /> -100, Gracechurch St., Londono, E.C.</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-11-5" class="reklamo center"> - -<p class="left"><em class="u">JUST PUBLISHED.</em></p> -<p class="right"><em class="u">First Edition of 100,000 Copies.</em></p> - -<p style="clear:both;font-size:200%;word-spacing:1ex;">Text Book of Esperanto.</p> - -<p>THE INTERNATIONAL LANGUAGE.</p> - -<p><b>Price 1d. Post Free. For Propaganda Purposes 10d. per doz., 6/3 per -hundred, £2 12<i>s.</i> per thousand; Carriage extra.</b></p> - -<p>These Books can only be obtained at these prices from the Publishers—</p> - -<p style="font-size:110%;">Messrs. DIXON & HUNTING. Farringdon Press, Ltd., 180. Fleet Street, E.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-11-6" class="reklamo center" style="padding-bottom:4em;"> - -<img width="646" height="352" src="../images/parti.png" alt="[Postcard: The Various Participles of a Verb.]" /> - -<p>The Various PARTICIPLES of a Verb Ex: <i>Trinki</i> (to drink)</p> - -<table> -<tr><td colspan="2">FUTURE O</td><td colspan="2">PRESENT A</td><td colspan="2">PAST I</td></tr> -<tr><td>ACTIVE</td><td>PASSIVE</td><td>ACTIVE</td><td>PASSIVE</td><td>ACTIVE</td><td>PASSIVE</td></tr> -<tr><td>Trink<em class="u">On</em>ta</td><td>Trink<em class="u">O</em>ta</td><td>Trink<em class="u">An</em>ta</td><td>Trink<em class="u">A</em>ta</td><td>Trink<em class="u">In</em>ta</td><td>Trink<em class="u">I</em>ta</td></tr> -<tr><td>MI ESTAS TRINKONTA</td><td>LA TEO ESTAS TRINKOTA</td><td>MI ESTAS TRINKANTA</td><td>LA TEO ESTAS TRINKATA</td><td>MI ESTAS TRINKINTA</td><td>LA TEO ESTAS TRINKITA</td></tr> -<tr><td>I am about to <i>drink</i></td><td>The tea is about to be <i>drunk</i></td><td>I am drinking</td><td>The tea is being <i>drunk</i></td><td>I have <i>drunk</i></td><td>The tea has been <i>drunk</i></td></tr> -</table> - - -<p><b>Facsimile of the reverse of a New Postcard to illustrate the use -of the Participles.</b></p> - -<p>Printed on the best cards only. Price One Penny each; 3d. the doz.; 5/- per hundred.</p> - -<p>FROM "THE ESPERANTIST."</p> -</div> - - -<div id="est1-11-7" class="banner border center"> -<p class="pagenum">161</p> - -<h2 style="font-size:210%;">THE ESPERANTIST.</h2> - -<p>The Esperanto Gazette for the spread of the International Language.</p> - -<div style="float:left;padding-left:5%;font-size:80%;"> -<p style="padding-top:10%;padding-bottom:10%;">ABONPAGOJ ESTAS RICEVEBLAJ ĈE<br /> -SUBSCRIPTIONS SHOULD BE SENT TO</p></div> -<div style="float:right;padding-right:5%;font-size:80%;text-align:left;"> -<ul> - <li><b>H. Bolingbroke Mudie, Esq., 67, Kensington Gardens Square, London. W.</b></li> - <li>AUSTRIA.—Sro. T. Cejka, Bystrice Hostyn, Moravia.</li> - <li>BELGIUM.—M. M. Seynaeve, 3, Rue de l’Avenir, Courtrai.</li> - <li>FRANCE.—M. C. Gaubert, 9, rue Charras, Paris.</li> - <li>GERMANY.—Doktoro Mybs, 68, Markt Strasse Altona, Elbe.</li> - <li>MALTA.—A. Agius, Esq., 92, Strada S. Gaetano, Hamrun.</li> - <li>RUSSIA.—Societo Espero, Bol. Podjaceskaja 24 log 12, St. Petersburg.</li> - <li>SWEDEN.—Sro. P. Ahlberg, 50, Döbelnsgatan, Stockholm.</li> -</ul> -</div> - -<p style="clear:both;" lang="eo"><i>Nepresitajn manuskriptojn la Redakcio resendos se oni aldonis poŝtmarkon.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Alsendatajn artikolojn la Redakcio laŭ bezono korektos.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Oni povas sendi la abonpagon per poŝtmarkoj, kiuj estas akceptataj laŭvaloro.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Oni sendu ĉiujn artikolojn, demandojn kaj avizojn al La Redaktoro, 67, Kensington Gardens Square, London, W.</i></p> - -<p style="float:left;padding-left:2em;">No. 11.</p> - -<p style="float:right;font-size:80%;text-align:left;">Subscription, 3s. Per Annum.<br /> -Single Copies, 4d. net.</p> - -<p>SEPTEMBRO, 1904.</p> -</div> - - -<div id="est1-11-8" class="article"> -<div class="left" lang="eo"> -<p>Tiu ĉi estante la dekunua numero de <span class="sc">The Esperantist</span>, la proksima -devus esti la lasta de la unua jarkolekto. Sed ne estas dezirinde -komenci volumon Novembre. Estas do intencite enmeti en la unuan -jarkolekton dekkvar kajerojn, t.e., ĝis Decembro, kiu numero havos -la enhavnomaron kaj titolpaĝon.</p> - -<p>Mi do fidas, ke tiuj, kiuj abonis de la komenco, afable sendos 4 fr. -60 (anstataŭ ol 4 fr.), por ke la abonpago daŭru ĝis Decembro, 1905.</p> - -<p>Mi ankaŭ fidas, ke miaj Aŭstraliaj, Afrikaj, Amerikaj kaj Aziaj -legantoj bonvolos reaboni per frua poŝto.</p> - -<p>Inter tre afablaj leteroj pri mia laboro, estas unu de nia bonekonata -Rusa samideano, S<sup>ro</sup> Kofman. Li skribis: "Mi ne volas preterlasi la -okazon por tie ĉi esprimi mian admiron, inspiratan de via gazeto, -<span class="sc">The Esperantist</span>. La malgrandaj rakontoj havataj en ĝi estas -bonegaj, kaj la versaĵoj (precipe en la lasta numero) estas -perfektaj, kaj la Gazeto faras veran impreson de serioza kaj -diligenta laboro, kondukata de mano forta kaj vira. Mi tutkore -deziras al vi havi baldaŭ la eblon grandigi la amplekson de <span class="sc">The -Esperantist</span>, kaj oftigi ĝian aperon, por la plezuro de viaj -legantoj kaj de ĉiu bona Esperantisto."</p> - -<p>Mi korege dankas S<sup>ron</sup> Kofman, kaj mi estas ĉiam preta por fari -tion, kion deziras miaj legantoj. Sed ĝi ne estas ankoraŭ -plenumigebla. Oni devas memori, ke mi estas la sola, senhelpa, -Redaktoro kaj mi devas konfesi ke dekses paĝoj estas sufiĉaj por -okupigi mian libertempon. Sed, <i>se Esperantistoj bonvolos reaboni, -verki artikolojn, kaj varbi abonantojn, mi esperas pligrandigi ĝin -post la fino de 1904</i>.</p> -</div> - - -<div class="right"> -<p>This being the eleventh number of <span class="sc">The Esperantist</span>, the next -should be the last of the first annual series. But it is not -desirable to commence a volume in November. It is, therefore, -intended to include in the first series fourteen numbers, <i>i.e.</i>, -till December, which issue will contain the index and title-page.</p> - -<p>I trust, therefore, that those who subscribed from the beginning will -kindly send 3s. 6d. (instead of 3s.), so that the subscription may -run till December, 1905.</p> - -<p>I also trust that my Australian, African, American, and Asiatic -readers will renew their subscriptions by an early post.</p> - -<p>Amongst the very kind letters about my work is one from our -well-known Russian friend, M. Kofman. He writes: "I do not wish to -let the opportunity slip for here expressing my admiration, inspired -by your gazette, <span class="sc">The Esperantist</span>. The short stories therein -contained are excellent, and the verse (especially in the last -number) is perfect, and the Gazette conveys a genuine impression of -serious and diligent work, guided by a strong and manly hand. I -heartily hope you will soon have power to increase the dimensions of -<span class="sc">The Esperantist</span>, and make its issue more frequent, for the -pleasure of your readers and of every good Esperantist."</p> - -<p>Most heartily do I thank M. Kofman, and I am ever ready to do what my -readers wish. But it cannot yet be accomplished. One must bear in -mind that I am the sole Editor, without assistance, and I must -confess that sixteen pages are sufficient to fill up my leisure. But, -if Esperantists will renew their subscriptions, write articles, and -recruit Subscribers, I hope to enlarge it after the close of 1904.</p> -</div></div> - - -<div id="est1-11-9" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">162</p> - -<h3>STRUT-MAKLERO.</h3> - -<p class="center">De H. G. Wells. Tradukita de Martyn Westcott.</p> - - -<p>"Parolante pri la kosto de birdoj, mi vidis struton, kiu kostis tri -cent livrojn," diris la taksidermisto, memorigante sian vojaĝplenan -junecon. "Tri cent livrojn!"</p> - -<p>Li min rigardis supre siaj okulvitroj. "Mi vidis alian, kiun oni -refuzis je kvar cent!"</p> - -<p>"Ne," li diris, "ne estis pro imagaj punktoj. Ili nur estis ordinaraj -strutoj. Iom difektitaj ankaŭ, pro malbona dieto. Kaj ne malgrandigo -de la postulo ekzistis. Oni estus pensinta ke kvin strutoj vendiĝus -je malalta prezo sur vaporŝipo de la Orientaj Hindujoj. Sed la -allogo estis, ke unu el tiuj strutoj estis glutinta diamanton.</p> - -<p> -"La bienulo estis Sir Mohini Padishah, dandon de Piccadilly<a href="#fnI.11.1" name="fnrefI.11.1"><sup>[1]</sup></a> oni -nomus lin je vido, kun malbela kapo nigra, kaj grandega turbano, en -kiu estis tiu diamanto.</p> - -<p>"La birdo subite ekmordis kaj posediĝis je ĝi, kaj, kiam la viro -koleriĝis, la birdo, mi supozas, komprenis, ke ĝi estis aginta -malprave, kaj vagis inter la aliaj por resti nekonata!</p> - -<p>"Ĉio okazis dum unu minuto. Mi alvenis inter la unuaj, kaj jen tiu -idolano alvokante siajn diojn, kaj du maristoj kaj la viro kiu zorgis -pri la birdoj, laŭtege ridantaj.</p> - -<p>"Kiel ridinde li estis perdinta juvelon!</p> - -<p>"La zorganto ne ĉeestis ĝuste je la momento, kaj li ne sciis, kiu -estis la birdo.</p> - -<p>"Tute perdata, vi komprenas!</p> - -<p>"Mi ne malĝojiĝis multe, por diri la veron. La dando estis -fanfaroninta pri sia diamanto de tiam, kiam li enŝipiris. Tia afero -rapidege disvastiĝas sur ŝipo. Ĉiuj paroladis pri ĝi. Padishah -malsupreniris por kaŝi siajn sentojn. Je vespermanĝo, li porke -manĝis ĉe aparta tablo, kune kun du aliaj Hindoj. La ŝipestro -kvazaŭ mokadis je li, kaj li troe ekscitiĝis. Li sin turniĝis kaj -babiladis en mian orelon: Li ne aĉetus la birdojn; li ja havus sian -diamanton! Li demandis siajn rajtojn kiel Brita regnano! Lia diamanto -devus troviĝi! Decidega li estis pri tio. Al la ‘House of Lords’<a href="#fnI.11.2" name="fnrefI.11.2"><sup>[2]</sup></a> -li alvokus.</p> - -<p>"La birdzorganto estis unu el tiuj malkleruloj, kiuj neniel ricevas -novajn ideojn. Li rifuzis ĉiajn proponojn por doktori la birdoj per -kuraciloj. Liaj ordonoj estis, ke li nutru ilin laŭ tiu maniero, kaj -ke li agu je ili tiamaniere, kaj li forsendiĝus, se li ne nutrus kaj -agus je ili laŭordone.</p> - -<p>"Padishah estis dezirinta stomak-pompilon-sed oni ne povas uzi tion -je birdo, kiel vi scias! Tiu ĉi Padishah estis plena je malbona -leĝoscienco kiel la plimulto de Bengaloj, kaj paroladis pri -garantiaĵo je la birdoj, kaj tiel plu.</p> - -<p>"Sed maljunulo, kiu diris ke lia filo estis advokato en Londono, -argumentis, ke tio, kion birdo glutis fariĝis <i>ipso facto</i> ero de -la birdo, kaj ke la sola rimedo de Padishah estis procesigi kaj ke -eĉ tiam oni eble povus pruvi malatenton liaflanke. Li tute ne havis -irpermeson ian en struto, kiu ne apartenis al li."</p> - -<p>"Tio treege maltrankviligis Padishah, des pli ke ni preskaŭ ĉiuj -opiniis, ke tio estis rezona.</p> - -<p>"Ne estis advokato sur la ŝipo por decidi la aferon, kaj ni ĉiuj -libere babiladis.</p> - -<p>"Fine, post Aden, ŝajnas ke li ekkonsentiĝis je la ĝenerala -opinio, kaj private vizitis la birdzorganto kaj proponis prezon por -ĉiuj la kvin strutoj.</p> - -<p>"La proksiman matenon, estis grandega malpaco ĉe matenmanĝo. La -zorganto ne havis permeson por vendi la birdojn, kaj tute nenio igus -lin vendi ilin; sed ŝajnas ke li diris al Padishah, ke Eŭrasiano, -nome Potter, jam estis farinta proponon; je tio Padishah denuncis -Potter antaŭ ĉiuj.</p> - -<p>"Sed mi kredas ke ni preskaŭ ĉiuj pensis, ke Potter estis iom -lerta, kaj mi scias ke, kiam Potter diris, ke li estis telegrafinta -de Aden al Londono, por aĉeti la birdojn, kaj ke li ricevus -respondon ĉe Suez, mi malbenegis je tia perdita okazo!</p> - -<p>"Ĉe Suez, Padishah sin cedis je larmoj, veraj malsekaj larmoj, kiam -Potter ekposedis la birdojn, kaj li tuj proponis pagi ducent kvindek -livrojn pro la kvin, tio estante pli ol ducent procent je tio, kion -Potter estis paginta.</p> - -<p>"Potter diris ke neniel li fordonus eĉ plumon, kaj ke li intencis -mortigi ilin unuope kaj trovi la diamanton: sed poste, pripensinte, -li iom kompleziĝis. Li estis vetema hundo, tiu Potter, iom -malhonesta je kartludo, kaj tia hazarda afero multege plaĉis lin -eble. Li do ŝerce proponis aŭkcie vendi la birdojn, malkune al -apartaj homoj, je unua prezo da £80 po birdo. Sed unu birdon, li -diris, li intencis gardi ‘pro ŝanco.’</p> - -<p>"Vi devas kompreni, ke tiu ĉi diamanto estis multekosta; malgranda -Hebreo, diamanta makleristo, <span class="pagenum">163</span> taksis ĝin je tri aŭ kvar mil livrojn, -kiam Padishah ĝin estis montrinta al li, kaj tiu ĉi ideo de vetludo -en strutoj sukcesegis. Nu, okazis ke mi estis parolinta pri -ĝeneralaj aferoj kun la birdzorganto, kaj tute ŝance, li estis -dirinta, ke unu birdo malsaniĝis, kaj ke li supozis, ke ĝi havis -dispepsion. Ĝi havis en sia vosto, unu preskaŭ blankan plumon, per -kio mi rekonis ĝin. Tiel, kiam, je la proksima tago, la aŭkciado -komencis per ĝi, mi plialtigis la okdek kvin livrojn de Padishah je -kvin. Mi kredas, ke mi estis iom tro certa kaj avida pri mia -plipropono, kaj iuj aliaj divenis, ke mi ion sciis! Kaj Padishah -penegis por akiri tiun birdon, simila je frenezulo. Fine, la Hebrea -negocisto akiris ĝin por £175. Kaj Padishah kriis £180 ĵus post -la malsupreniro de la martelo (tiel Potter anoncis).</p> - -<p>"La Hebreo do akiris ĝin, kaj tiam kaj tie li prenis pafilon kaj -mortigis ĝin.</p> - -<p>"Potter multege koleriĝis, tial ke li diris, ke tio ĉi malhelpus la -vendon de la aliaj tri; ankaŭ Padishah kondutis sin kiel idiotulo: -sed ni ĉiuj ekscitegis. Mi povas diri al vi, ke mi multege ĝojis, -kiam tiu ĉi dissekcio finiĝis, kaj nenia diamanto troviĝis—multege -mi ĝojegis! Mi estis proponinta £140 mi mem!</p> - -<p>"La malgranda Hebreo estis tiel, kiel la plej multe da Hebreoj; li ne -koleriĝis pro malbona ŝanco: sed Potter rifuzis daŭrigi la -aŭkciadon antaŭ ol ĉiuj kunsentis, ke la komercaĵo ne liveriĝus -antaŭ la fino de la vendado. La malgranda Hebreo deziris argumenti, -ke la okazo estis escepta, kaj, ĉar la diskuto progresis egale, la -afero estis prokrastita ĝis la proksima mateno. Ni estis vivemaj ĉe -vespermanĝo, tiun vesperon, mi vin certigas! Fine Potter venkis, -ĉar, kompreneble, li estus sendanĝera se li gardus ĉiujn la -birdojn, kaj ni ŝuldis al li iom da ŝatateco pri lia sportema -konduto. Kaj la maljunulo, kies filo estis advokato, diris, ke li -estis pripensinta la aferon, kaj ke li multe dubis, kiam birdo estis -malfermigita kaj la diamanto eltrovita, ĉu ĝi ne devus esti -redonata al sia propra bienulo.</p> - -<p>"Mi memoras, ke mi proponis, ke ĝi vere submetiĝis je la leĝoj de -trezor-trovo, kio estas efektive la vero pri la afero. Estis varmega -disputo, kaj ni decidis, ke certe estus malsaĝe mortigi la birdojn -sur la ŝipo. Tiam la maljunulo, trograndigante per parolado -leĝoscienca, penis pruvi, ke la vendo estis loterio, kaj kontraŭ la -leĝoj; li demandis la ŝipestron pri tio; sed Potter diris, ke li -vendis la birdojn <i>kiel strutoj</i>. Li ne volis vendi diamantojn, li -diris, kaj ne ĝin proponis kiel allogon. La tri birdojn li vendus -kiuj, laŭ lia plena kredo kaj opinio, <i>ne enhavis</i> diamanton! -Tio ĉi li esperis estis en la unu, kiun li gardus.</p> - -<p>"Grandegaj prezoj oferiĝis tute same je la proksima tago. La fakto, -ke estis nur kvar hazardoj, anstataŭ kvin, kompreneble igis -plialtigon de la kosto. La birdoj vendiĝis je meza prezo de £227, -kaj, sufiĉe strange, tiu ĉi Padishah ne ricevis unu—<i>ne eĉ unu!</i></p> - -<p>"Li tro koleriĝis, kaj kiam li devus esti pliproponinta, li babilis -pri garantiaĵojn, kaj, plie, Potter malhelpis lin.</p> - -<p>"Unu birdo aĉetiĝis de malgranda kvieta oficiro, alia al la -malgranda Hebreo, kaj la tria sindikatiĝis je la inĝenieroj.</p> - -<p>"Tiatempe Potter subite ŝajnis malĝoja pro la vendado, kaj diris, -ke li estis forĵetinta tute mil livrojn, kaj ke verŝajne li tirus -nulon; ke li ĉiam estis simplanimulo. Tamen, kiam mi ekparolis kun -li pri asekurado kontraŭ perdo je lia lasta hazardo, mi eklernis, ke -li jam estis vendinta la rezervitan birdon al politikisto,—viro kiu -lernadis la Hindajn etikojn kaj Socialajn aferojn dum sia libertempo.</p> - -<p>"Tiu lasta estis la £300 birdo!</p> - -<p>"Nu, tri benataj estaĵoj elŝipiris ĉe Brindisi—kvankam la -maljunulo opiniis, ke estis kontraŭ la limdepagaj impoŝtoj. Potter -kaj Padishah ankaŭ elŝipiris.</p> - -<p>"La Hindo ŝajnis preskaŭ freneziĝi kiam li vidis sian diamanton -irantan tien ĉi kaj tien, kvazaŭe. Li rediradis, ke li havigus -leĝan ordonon (li ja havis leĝan ordonon je la cerbo) kaj li donis -lian nomon kaj adreson, tial ke oni sciu kien sendi la diamanton. -Kompreneble neniu deziris lian nomon kaj adreson, kaj neniu donis la -sian.</p> - -<p>"Estis tumulto, mi certigas al vi, sur la trotuaro. Ĉiuj foriris per -malsamaj vagonaroj.</p> - -<p>"Mi daŭrigis ŝipe ĝis Southampton, kaj mi tie vidis la lastan -birdon kiam mi elŝipiris. Ĝi estis tiu de la inĝenieroj, kaj ĝi -staris apud la ŝipponto en skatolego, kaj aperis tiel krurema kaj -malsaĝa ejo por multekosta diamanto, kiel vi iam vidis!" ...</p> - -<p>"<i>Kiel ĝi finiĝis?</i>"</p> - -<p>"Ho! Tiel! Nu ! eble... Jes! estas unu alia afero, kio eble iom -klarigos.... Post mia elŝipiĝo, mi estis en Regent Street -komercante, kaj jen! brako ĉe brako, kaj ĝuantaj luksegan tempon, -<i>Padishah kaj Potter</i>! Se vi pripensadas pri ĝi...."</p> - -<p>"Ho jes! <i>Mi</i> opiniis tion! Sed, vi komprenas, ekzistas nenian -dubeton ke la diamanto estis vera diamanto. Kaj Padishah estas -eminenta Hindo. Mi vidis lian nomon en ĵurnaloj—<i>ofte</i>!</p> - -<p>"Sed ĉu la <i>birdo glutis</i> la diamanton estas, kiel vi diras, ja -alia afero!"</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.11.1"></a> <a href="#fnrefI.11.1">[1]</a> -Londona strato fama pro dandoj. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.11.2"></a> <a href="#fnrefI.11.2">[2]</a> -Brita rega ĉambro de la nobeloj. -</p> - -</div> - -<div id="est1-11-10" class="article" lang="eo"> - -<p class="pagenum">164</p> - -<h3>HAVRO.</h3> - -<p class="center">Elise Bauer.</p> - -<p>Ĉu vi neniam estis en Esperantujo? Nu, rapidu iri tien, ĝi estas la -plej bela lando sub la suno; ĝi estas la vera, longe revita, kaj -fine eltrovita utopio.</p> - -<p>Tie vi trovas fratojn kunigitajn per komuna lingvo, per komunaj -ideoj. Libereco, frateco, egaleco, laŭ la vera senco de la vortoj, -regas tie.</p> - -<p>Sed kie estas tiu ĉi feliĉa lando?</p> - -<p>Ĝi estas ĉie, kie Esperantisto renkontas Esperantiston.</p> - -<p>Mi ĵus forlasis Esperantujon, kaj mi plezure donas al vi la -priskribon de la tagoj, kiujn mi pasigis tie.</p> - -<p>La Havraj Esperantistoj afable invitis siajn Anglajn samideanojn -viziti ilin; kaj grupanoj de diversaj partoj de Anglujo saĝe sekvis -tiun ĉi amikan vokon. Certe neniu el ili iam bedaŭros la decidon, -ĉar, dank’ al la afablegeco de niaj invitintoj, ni ja estis tre -kontentaj.</p> - -<p>Vendredon, la 29<sup>an</sup> de Julio la kunvojaĝantoj kolektiĝis ĉe la -stacidomo de Waterloo, en Londono. La vagonaro rapide forportis nin -al Southampton, kie la vaporŝipo estis jam preta al forveturo. Estis -noktomezo kiam ni forlasis la havenon. Bela, trankvila nokto, tro -bela por malsupreniri en la varmegajn kajutojn. Ni do kunsidas en -angulo sur la ferdeko kaj paroladas, babiladas, ŝercas, kompreneble -Esperante.</p> - -<p>Ni jam estas en Esperantujo. Tiamaniere kelkaj horoj pasas agrable -kaj rapide. Sed komencas iom malvarmiĝi; ni ankaŭ memoras, ke ni -bezonas forton por la sekvanta tago. Ni do decidas serĉi niajn -kuŝejojn.</p> - -<p>Sed jam frue matene ni denove retrovas unuj la aliajn sur la ferdeko, -kaj ĝuas la freŝan aeron kaj la varmetajn radiojn de la leviĝinta -suno. Baldaŭ la marbordo de Francujo estas videbla. Malrapide ni -alproksimiĝas Havron.</p> - -<p>Estis ĉirkaŭ la sesa horo matene.</p> - -<p>Amaso da personoj jam kolektiĝis sur la elŝipejo. Manoj, tukoj, -ĉapoj estas svingataj.</p> - -<p>Feliĉuloj! mi pensis kun iom da envio: Feliĉuloj kiuj, revenante en -la patrujon, estas jam senpacience atendataj de parencoj, amikoj! Por -ni tiu ĉi estas fremda lando, neniu amike nin atendas!</p> - -<p>Ha! sed kio estas tio? Kio estas la verdaĵo videbla inter la multaj -blankaj tukoj? Estas verda kovrilo, jes, ne plu dubo, ĝi estas la al -ni bone konata verda kovrilo de <i>The Esperantist</i>. Ĝojo! Estas -do ni, kiujn oni jam amike atendas.</p> - -<p>Multe tro malrapide ŝajnas nun al ni la veturado de la ŝipo, -kaj la alteriĝo. Fine ni povas forlasi la ŝipon, per la -transĵetita ponto, kaj premi la manojn de niaj ĝentilaj samideanoj, -kiuj tiel afable venis tiel frue por doni al ni la bonvenon.</p> - -<p>Estas vere mirinde kiel rapide oni konatiĝas kune, kaj trovas temon -por interparolado, se oni nur havas komunan lingvon.</p> - -<p>Niaj nove trovitaj amikoj, Sinjorinoj kaj Sinjoroj, akompanis nin -ĝis la Grand Hotel de Normandie (Esperantista hotelo tre komforta) -kie ni disiĝis kun la promeso rerenkontiĝi baldaŭ. Iom poste, -kelkaj sinjoroj venis por fari kune kun ni promenadon tra la urbo kaj -laŭlonge la marbordo.</p> - -<p>Posttagmeze multaj sinjorinoj kaj sinjoroj kunvenis en nia hotelo, -kaj kune kun ili, ni multe ĝuis la ekskurson al la lumturoj. Tiuj -ĉi leviĝas sur promontoro, je ne tro granda malproksimeco de la -urbo. Ni iris tien parte trame, kaj parte piede. De tiu ĉi punkto -oni havas tre belan vidon sur la urbon kaj la kontraŭan promontoron, -kun diversaj marbanlandoj.</p> - -<p>Alveninte sur la altaĵo, ni sidiĝis sur la herbo, kaj, malgraŭ la -pluvo, kiu komencis fali, regis granda kora gajeco inter la -kolektiĝaro. Oni babiladis, ŝercis, kantis unue la Britan nacian -himnon, kies tradukinto estas ja Havrano (S<sup>ro</sup> E. Legoffre, la -sindonema Sekretario de la Grupo) poste la Esperantigitan -<i>Marseillaise</i>, kies tradukinto malfeliĉe ne ĉeestis. Niaj -Francaj amikoj multe ŝatas lian verkon.</p> - -<p>Ŝajnis ke eĉ la Pluvdio estis frapita je miro, aŭdante la malnovan -kanton en la nova lingvo, ĉar momente li tute ĉesigis sian okupon; -malfeliĉe li komprenis nian lingvon nur tro rapide, kaj denove -komencis la verŝado. Sed tio ĉi ne ĝenis nin, tute ne.</p> - -<p>Ni facile trovis rifuĝejon, kaj gaje atendis la revenon de la suno, -kiu, vidante nian nezorgecon, baldaŭ reaperis, kaj nun ni denove -reiris en la urbon.</p> - -<p>Je la sama vespero, granda kunveno de Esperantistoj havis lokon en la -bela Urbestrejo.</p> - -<p>S<sup>ro</sup> Ducros, Vic-Prezidanto de la Grupo, donis la saluton de -bonveno al la Anglaj Esperantistoj, kaj al S<sup>ro</sup> Fruictier, -Ĉefredaktoro de la <i>Lingvo Internacia</i>, kiu estis alveninta de -Parizo por partopreni en la internacia kunveno. S<sup>roj</sup> Bolingbroke -Mudie kaj Reeve elektiĝis Honoraj Membroj de la Grupo. Poste oni -prezentis nin al <span class="pagenum">165</span> multaj Havraj grupanoj, kiujn ni ne estis -ankoraŭ vidintaj, kaj la interparolado fariĝis pli kaj pli viva.</p> - -<p>Ekstere la elementoj estis en granda tumulto, pluvis, tondris, -fulmis; sed interne regis perfekta harmonio kaj paco.</p> - -<p>La sekvantan matenon, niaj amikoj venis nin trovi denove sufiĉe frue -por montri al ni kelkajn vidindaĵojn de ilia bela urbo. Ni vizitis -la ĉefpreĝejon kaj la museon, kaj promenadis sur la tiel nomata -"Promenade," la kolektiĝejo de la Havranoj.</p> - -<p>Tagmeze granda festeno kunigis nin ĉe la hotelo. Ĉirkaŭ kvindek -samideanoj kunsidis.</p> - -<p>Ankaŭ la Brita Konsulo, S<sup>ro</sup> Soulsby Rowell, ĉeestis. Estis -gajega kolektiĝo.</p> - -<p>S<sup>ro</sup> Ducros denove esprimis en varmaj vortoj sian plezuron vidi nin -siajn gastojn. S<sup>ro</sup> Bolingbroke Mudie, je la nomo de la Anglaj -Esperantistoj, dankis por la korega akcepto farita al ni. Ankaŭ -S<sup>ro</sup> Fruictier faris paroladon, kaj mi diris kelkajn vortojn. -Poste, oni kantis la du naciajn himnojn, oni deklamis bonegajn -poemojn, seriozajn kaj humorajn, oni kantis aliajn Esperantajn -kantojn, oni ludis Esperantan Valson, k.t.p. Kaj violonoj kaj -klarnetoj plibeligis la efekton.</p> - -<p>Unuvorte ni amuzis nin multege, kaj la tempo forflugis tro, tro -rapide.</p> - -<p>Vespere ni kune supreniris, per ŝnurega fervojo, sur "La Côte," -bela vojo super la urbo kie ni fotografiĝis, kaj de kie ni admiris -la belan vidaĵon. Estis jam malfrue kiam ni revenis en nian hotelon, -eble iom lacaj, sed tre kontentaj.</p> - -<p>Venis nun la lasta tago de nia plezurplena vizito.</p> - -<p>Oni afable estis aranĝinta ekskurson en la najbara marbanurbo -Trouville (kiujn ni ŝerceme nomis Truurbo) la kolektiĝejo de multaj -Parizanoj dum la somero. La transiro trans la estuario de la Seine -daŭras ne pli ol duonon da horo. Ni pasigis tre feliĉan tagmezon en -la bela urbeto, promenante kaj sidante konk-ludante sur la sablaĵo. -Diversaj humoraj fotografaĵoj nun rememorigas pri tio.</p> - -<p>Sed nun bedaŭrinde la horo de la disiĝo alproksimiĝis, ĉar la -plimulto el la Anglaj Esperantistoj intencis reveturi Anglujon la -saman nokton.</p> - -<p>Ĝis la lasta minuto niaj Havraj samideanoj zorgis pri ni, ĝis la -lasta minuto ni ĝuis la plezuron kunesti kun ili.</p> - -<p>Sed ni devis disiri. Kun malĝojo ni forlasas la gastaman urbon, sed -en niaj koroj vivas la espero, ke la amikeco naskita kaj kreskita dum -la malmultaj lastaj tagoj fariĝos pli kaj pli firma, en niaj koroj -estas la konvinko, ke nia laborado ne estas vana, ni ja jam vidis -kelkajn belajn fruktojn.</p> - -<p>Nia komuna lingvo jam kunigas la diverslandajn batalantojn per frata -spirito. Koran, koregan dankon al niaj Havraj amikoj, kies varma -akcepto inspiras nin je nova kuraĝo, je nova fervoro.</p> - -<p>Kelkaj el ni daŭrigis la vojaĝon al Roueno.</p> - -<p>Jam en Havro ni havis la plezuron konatiĝi kun la sindonemaj -Sekretarioj, S<sup>roj</sup> Boulet kaj Gehet, kaj ili tuj invitis nin viziti -ankaŭ sian grupon.</p> - -<p>Tie ni trovis la saman koran akcepton, kaj ni pasigis tre feliĉajn -horojn inter la tieaj samideanoj. Ĝis nun, ni ne estis rimarkintaj, -ke ni trovis nin en fremda lando, kaj efektive, tio ĉi ja ne estis -la okazo, ĉar ni ĉiam estadis en Esperantujo, nia komuna patrujo. -Nur kiam ni estis forlasintaj niajn samideanojn la sento ke ni estas -nun inter fremduloj iom subpremis nin.</p> - -<p>Nu! Esperantistoj, kiam vi havis libertempon kaj ne scias kie pasigi -ĝin, ne ŝanceliĝu! Iru rekte en ian provincon de Esperantujo. Tie -vi estos bonvena, vi trovos sincerajn amikojn, kaj vi revenos pli -fervora Esperantisto ol iam antaŭe.</p> -</div> - - -<div id="est1-11-11" class="article" lang="eo"> -<h3>BRUSELO.</h3> - -<p class="center">G. C. Law.</p> - - -<p class="sc">Estimata Samideano,</p> - -<p>Lastan lundon mi revenis de mia unua vizito en Esperantujon, aŭ -alivorte en Bruselon. Kaj mi pensas ke vi ŝatos mallongan skizon pri -miaj aventuroj.</p> - -<p>Unue, mi ne povas paroli France, tial mia tuta parolado estis -Esperante.</p> - -<p>Mi havas korespondanton en Bruselo, kiu tiun ĉi someron donis al mi -koran inviton al sia urbo. Do, kun iom da tremado, mi forveturis kaj -sendanĝere atingis Ostendon, kaj matenfrue alvenis Bruselon.</p> - -<p>Mi saltis el la malbela kupeo de la vagonaro, kaj tuj ekvidis viron, -kun steleto en butontruo. Ni intersalutis, kaj mi facile komprenis -lin. Kompreneble mi unue estis timema, sed post ne longe mi paroladis -preskaŭ tiel facile kiel Angle. Ĵaŭdon, la 4<sup>an</sup> de Aŭgusto, -vespere, estis kunveno de ĉirkaŭ dudek samideanoj, inter kiuj estis -S<sup>roj</sup> Rhodes kaj Ellis el Keighley, kaj S<sup>ro</sup> Reycheff el <span class="pagenum">166</span> Bulgarujo. -Sub bela stelluma ĉielo ni ĉirkaŭe sidis ĉe tabloj en kafejo, kaj -la aero estis plenigita per Esperantaj ŝercoj kaj paroladoj. Mi ofte -legis pri la bonamikeco de fremdaj Esperantistoj, kaj mi sentis tre -kortuŝita, kiam mi mem ankaŭ konatiĝis kun tiuj ĉi fervoraj -kunbatalantoj. Ĉiam kaj ĉie inter la Esperantistaro mi trovis -amikojn, ne, fratojn; kaj ofte mi silente dankis D<sup>ron</sup> Zamenhof pro -lia mirinda eltrovaĵo.</p> - -<p>La Belgoj multe miris, ke la Angloj parolas kun la sama akcento. Ili -pensis ke Angloj ne povus sukcese fari ĝin.</p> - -<p>La postan tagon ni vizitis la batalkampon de Waterloo. Tie ĉi ni -multe mirigis la kelnerojn kaj gvidistojn, kiuj ne povis kompreni -nian Esperantan lingvon. La komuna opinio estis, ke ni estis -Hispanoj.</p> - -<p>En Bruselo, ĉiutage, mia mastro kaj mi vizitis la vidindaĵojn de la -urbo, kaj li klarigis al mi per Esperanto multajn aferojn. Nenio -estis nekomprenebla al mi, kaj mi nun posedas bonan scion de Bruselo.</p> - -<p>Nun, mi havas respondon al niaj kontraŭ-batalantoj. Mi estas certa, -ke Esperanto estos sukceso, ĉar mi, la unua Angla Esperantisto -viziti Bruselon, kiu neniam ricevis Esperantan lecionon, povis kun -paroli kaj ankaŭ kompreni ĉiujn facile. Eble mia Esperanto ne estis -ĉiam korekta, kelkafoje mi devis paroli senpripense, tamen mi trovis -ke parolado estis la plej bona metodo por lerni nian lingvon. Ĝi -estis, miaflanke, deviga parolado!</p> - -<p>Mi esperas ke mi, per mia babilado, ne enuigas vin.</p> - - -<p>Sincere via,</p> - -<p class="near_sig sc">G. C. Law.</p> -</div> - - -<div id="est1-11-12" class="article" lang="eo"> -<h3>FACILA ETERNA KALENDARO.</h3> - -<p class="center">Elpensita de Rev. R. A. Davis.</p> - - -<p>Ekrigardo je la Almanako montros, ke la tago de la semajno, je kiu -komencas la jaro, falas ankaŭ sur la 5<sup>a</sup> de Februaro, la 5<sup>a</sup> de Marto, -la 2<sup>a</sup> de Aprilo, la 7<sup>a</sup> de Majo, la 4<sup>a</sup> de Junio, la 2<sup>a</sup> de Julio, -la 6<sup>a</sup> de Aŭgusto, la 3<sup>a</sup> de Septembro, la 1<sup>a</sup> de Oktobro, la 5<sup>a</sup> -de Novembro kaj la 3<sup>a</sup> de Decembro en ĉiu jaro, escepte en la -super-jaro (Leap-year).</p> - -<p>Se oni povas memori, ke T=1, L=2, M=3, N=4, R=5, S=6, J=7, oni povas -facile memori ankaŭ la daton de la monato sur kiu ĉiu tago de la -semajno falos.</p> - -<p>Por memori la valorojn de la numeroj, estos bone memori la sekvantan -frazon, kiu enhavas la literojn laŭvice: <i>Tiu Lasta Monato Neniam -Rememorigas Someran Julion</i> (<i>This Last Month Never Recalls -Summery July</i>).</p> - -<p>T (1) estas vidata en OkTobro, L (2) en ApriLo kaj JuLio, M (3) en -SepteMbro kaj DeceMbro, N (4) en JuNio, R (5) en FebruaRo, MaRto, kaj -NovembRo, S (6) en AŭguSto, kaj, laste, J (7) en MaJo.</p> - -<p>Estos ankaŭ plifaciligo memori ke, je tiu ĉi sistemo oni nur -kalkulas la literojn de la antaŭlasta (akcentata) silabo de la -monat-nomo.</p> - -<p>Nenio estas pli simpla!</p> - -<p>Oni devas sin kutimiĝi paroli pri la jaro per la nomo de la unua -tago de Januaro.</p> - -<p>Ekz. 1903 estis "Ĵaŭda-jaro" ĉar Jan. 1<sup>a</sup> estis Ĵaŭdo. Sekve -Feb. 5<sup>a</sup>, Mar. 5<sup>a</sup>, Apr. 2<sup>a</sup>, Maj. 7<sup>a</sup>, Jun. 4<sup>a</sup>, Jul. 2<sup>a</sup>, -Aug. 6<sup>a</sup>, Sept. 3<sup>a</sup>, Oct. 1<sup>a</sup>, Nov. 5<sup>a</sup> kaj Dec. 3<sup>a</sup> estis -ĉiuj Ĵaŭdoj.</p> - -<p>Simile 1905 estos "Dimanĉa-jaro," ĉar Jan. 1<sup>a</sup> estos Dimanĉo. -Sekve Feb. 5<sup>a</sup>, Mar. 5<sup>a</sup>, Apr. 2<sup>a</sup>, k.t.p., estos ĉiuj -Dimanĉoj.</p> - -<p>De tiu ĉi oni povas kalkuli la daton de ia tago de la semajno, aŭ -la tagon de la semajno sur kiu ia dato falos je ia jaro; ĉar 1905 -estos "Dimanĉa-jaro," 1906 "Lunda-jaro," 1907 "Marda-jaro," kaj 1908 -estos "Merkreda-Ĵaŭda-jaro." Ĉar tiu jaro estos super-jaro.</p> - -<p>Tiu ĉi jaro (1904) ankaŭ estas superjaro, kaj oni devas nomi ĝin -"Vendreda-Sabata-jaron" ĉar ĝi komencis je Vendredo, kaj Feb. 5<sup>a</sup> -sekve estis ankaŭ Vendredo. Sed Mar. 5<sup>a</sup>, Apr. 2<sup>a</sup>, k.t.p., -estis <i>Sabatoj, ne Vendredoj</i>, ĉar Februaro enhavis unu tagon -pli ol la ordinara nombro.</p> - -<p>Tial oni vidas ke, en la superjaro, Mar. 5<sup>a</sup> ne estos la sama tago -de la semajno kiel Feb. 5<sup>a</sup>, sed la sekvanta tago. Kaj tio ĉi -estas montrata per la duobla nomo: "Vendreda-Sabata-jaro" aŭ, en -1908, de "Merkreda-Ĵaŭda-jaro."</p> - -<p>Estas rimarkinde ke tiu ĉi sistemo ne postulas ian ŝanĝeton je la -nomoj de la monatoj en Esperanto. Ĉu Doktoro Zamenhof sciis tion, -kiam li elektis tiujn nomojn?</p> -</div> - - -<div id="est1-11-13" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">167</p> -<h3>LA ESPERANTAJ VOKALOJ.</h3> - -<p class="center">Originale verkita de R. J. Lloyd, D. Lit., M.A.</p> - - -<p>Nia bona Redaktoro, sciante ke mi estas la ĉitiea instruisto pri la -Scienco de Fonetiko, kaj sciante ankaŭ ke mi estas kora amiko de la -Esperanta lingvo, petis min, lastan monaton, skribi artikolon pri la -fonetika karaktero de tiu lingvo, komparanta ĝin al tiu de aliaj -bonkonataj lingvoj de la mondo.</p> - -<p>Sed mi trovas ke la temo estas iom tro granda por unu artikolo.</p> - -<p>Mi skribos tial, tiun ĉi fojon, nur pri la vokaloj.</p> - -<p>Tie ĉi, tiel kiel en ĉiu alia parto, la karaktero de la Esperanta -lingvo estas tiu de saĝa simpleco.</p> - -<p>La fonetikaj scienculoj diras, ke la tri vokaloj la plej distingitaj, -kiujn la homaj organoj povas produkti, estas I, U kaj A (kiam oni -elparolas ilin laŭ la pura Esperanta maniero).</p> - -<p>Inter I kaj A oni trovas tiam E; kaj inter U kaj A oni trovas simile -O. Oni havas tiam kvin ĉefajn vokalojn, kiujn oni skribas ofte -tiamaniere:—</p> - -<pre> -I U - E O - A</pre> - -<p>por signifi iliajn rilatojn.</p> - -<p>Tiuj ĉi kvin vokaloj estas la plej klaraj, kiujn homo povas fari.</p> - -<p>Ili estas tial la plej uzataj el ĉiuj.</p> - -<p>Tio estas granda helpo por la disvastiĝo de Esperanto. Ĉar ekzistas -apenaŭ iu nacio, kiu ne havas tiujn ĉi kvin vokalojn en sia propra -lingvo. Estus granda malhelpo, ĉe iu nacio, al la lernado de -Esperanto, se antaŭ ol lerni la Esperanton, estus necese lerni -kelkajn fremdajn vokalojn.</p> - -<p>Kaj kvin vokaloj estas sufiĉaj: la Esperanta vortaro estas la pruvo -de tio.</p> - -<p>Tio fakto estas ankoraŭ granda bonaĵo kaj helpado por Esperanto. -Ĉar la studento, kiu komencas lerni la Anglan lingvon devas lerni -pli ol dekdu, pliparte fremdajn, vokalojn: kaj estas same ĉe la -Franca aŭ la Germana lingvo.</p> - -<p>Kaj memoru, ke estas multoble pli facile lerni la kvin, ol lerni la -dekdu, ĉar iliaj diversecoj estas multe pli klaraj kaj frapantaj.</p> - -<p>Doktoro Zamenhof montris per nenio pli, ol per sia elekto de tiuj ĉi -kvin vokaloj, sian delikatan sentadon de la universalaj bezonoj de -la homa parolado. Tiuj ĉi kvin vokaloj estas nur fremdaj al tre -malgranda nombro da homoj. Sed se la Doktoro estus preninta sesan -vokalon, estus estinta preskaŭ neeble eviti vokalon, kiu estus -estinta fremda al multaj.</p> - -<p>Sed ĉe la elektado de vokaloj ekzistas ne nur tiuj ĉi naciaj aŭ -(oni povus diri) geografiaj danĝeroj, sed ankaŭ historia danĝero -kies ĉeeston niaj karaj kunbatalantoj ĝis nun apenaŭ suspektas: -ĉar ĝi bezonas tempon por sin elvolvi.</p> - -<p>La naciaj lingvoj estas ĉiam en stato de nesentebla sed neĉesanta -ŝanĝado.</p> - -<p>Prenu nian Anglan lingvon kiel ekzemplo.</p> - -<p>Se oni renkontus <i>Shakespeare</i> hodiaŭ, kaj aŭdis lin paroli, -estus treege malfacile kompreni lin; kaj aŭdante Chaucer, oni kredus -aŭdi, ne Anglan, sed kelkan alian tute fremdan lingvon.</p> - -<p>Kaj, kiam la lingvo estas larĝe disvastiginta, ĝi ŝanĝas diverse -en diversaj lokoj. Fine la diversecoj fariĝas tiel grandaj, ke la -popolo de la unu loko ne komprenas plu la paroladon de la popolo de -alia loko: ekzemple en Francujo kaj Hispanujo. Kaj, post tio, ne -estas plu unu lingvo, sed du.</p> - -<p>Kaj ne estas, en la historio de la lingvoj, sola ekzemplero de la -reunuiĝo de du tiaj lingvoj.</p> - -<p>Ne ekzistas ankaŭ sola nacia lingvo en la mondo, kiu ne estas la -produkto de tiu ĉi diversiganta agado.</p> - -<p>Ĝi ŝajnas, je la unua vido, esti leĝo de naturo, nerompebla kaj -nevenkebla.</p> - -<p>Ĉu ĝi estas nevenkebla?</p> - -<p>Mi kredas ke ne.</p> - -<p>Kaj mi kredas, ke la ĉefa kaŭzo, kiu ĝin faros venkeblan por la -Esperantistaro, estas la saĝa elekto de tiuj ĉi kvin vokaloj. Ilia -povo restos ankoraŭ en ilia simpleco kaj certeco.</p> - -<p>Ili estas la plej naturaj kaj frapantaj sonoj, kiujn la homa voĉo -povas fari.</p> - -<p>Se oni detruus ilin hodiaŭ ili reaperus morgaŭ.</p> - -<p>Se, per malbona hazardo, iu nacio komencos paroli malkorekte la -Esperantajn vokalojn, estos tute facile montri kaj pruvi al ĝi ĝian -eraron. Kaj nature ĝi korektus ĝin: ĉar la fatala dubo, <i>Kiu el -la du sonoj estas korekta</i>? ne povas ekzisti en Esperanto.</p> - -<p>Tial la fonetika scienco justigas plene Doktoron Zamenhof, pri lia -elekto de vokaloj, kaj justigas nin, kiam ni esperas kaj kredas, ke -la puraj kaj belaj vokaloj de nia mondbenanta lingvo daŭros klare -kaj brile dum la mondo ekzistos.</p> - -<p class="far_sig sc">R. J. Lloyd.</p> - -<p><i>La Universitato, Liverpool.</i></p> -</div> - - -<div id="est1-11-14" class="article"> -<p class="pagenum">168</p> -<h3>THE PROGRESS OF ESPERANTO IN GREAT BRITAIN AND ABROAD.</h3> - -<blockquote><p><i>The contents of this section are supplied by the Hon. Sec. of the -London Esperanto Club, who invites all Esperantists to send monthly -reports of the spread of the International Language in their -districts. Communications must reach 14, Norfolk Street, London, -W.C., before the 8th of each month.</i><a href="#fnI.11.3" name="fnrefI.11.3"><sup>[3]</sup></a></p></blockquote> - -<p>A meeting of the Committee of the London Esperanto Club was held at -100, Gracechurch Street, on Monday, 15th August, Mr. O’Connor in the -chair. The chief business of the meeting was the transfer of the hon. -secretaryship of the Club from Mr. H. Bolingbroke Mudie to Miss -Lawrence. Mr. Mudie, who has given all his leisure time for nearly -two years to the work of spreading Esperanto, made a brief statement -as to the position of the Club, expressing his regret that he was -unable to devote the necessary time to the work. In future he would -be compelled to devote his leisure to <span class="sc">The Esperantist</span> and to -general propaganda. He handed over to the treasurer the books and the -balance of money due to the Club, amounting to £41 odd, and -submitted a balance sheet showing that the total outstanding -indebtedness of the Club would not amount to much more than £10, -which was more than covered by debts due to the Club. The Club, in -addition, holds a valuable stock of books for sale.</p> - -<p>Mr. W. T. Stead, in moving a resolution accepting with regret the -resignation of Mr. Mudie, expressed the feeling of all present in -declaring that such a resolution would be incomplete without a rider -declaring how grateful they were for the invaluable services which -Mr. Mudie had rendered them ever since the formation of the Club. But -for his zeal, industry, and intelligence the Club would never have -attained its present flourishing position, nor would the prospects of -Esperanto be anything like so good in England as they fortunately -were that day. Only those who had been closely associated with Mr. -Mudie could appreciate the labour and time which he had devoted to -the work. Mr. Mudie had not only been secretary, but he had -practically been treasurer, and so well had he discharged his -stewardship that as hon. treasurer he (Mr. Stead) for the first time -in his life had the pleasure of receiving a balance instead of being -called upon to defray a deficit. (Applause).</p> - -<p>Miss Schafer seconded the resolution, which was carried unanimously.</p> - -<p>Mr. Mudie responded.</p> - - -<h4 id="est1-11-14a"><i>Esperanto in Belgium.</i></h4> - -<p>Messrs. Rhodes and Ellis, the President and Secretary of the -Keighley Society, have just returned from a circular tour round the -Esperantist cities in Belgium, visiting in turn Antwerp, Brussels, -Louvain, Malines, Ghent, Bruges, Courtrai, and Liège. Notwithstanding -the fact that their visit took place at a time when the activity -of Esperantists is at its lowest ebb on account of the holiday -season, there were abundant evidences of the progress of Esperanto -in that most populous, busy, commercial country. Special meetings -were arranged in their honour in Antwerp, Brussels, and Louvain. -The last-named town, which has a population of about 45,000, has -three sections of a Society that numbers more than 200, of whom -the greater proportion can speak Esperanto with considerable -facility. A means of continuing the interest of the elementary -students after their first course is worth adopting more generally. -The students are divided into small groups, and each group maintains -its "ever-circulator," the contributions being commented upon by -the individual members, and finally corrected by S<sup>o</sup> Mathys, the -energetic secretary of the society. The contributors retain their -anonymity. At Brussels Mr. Law, of Battersea, was present, and this -unexpected <i>rencontre</i> added a pleasant surprise. Here another -proof of the utility of Esperanto was forthcoming, for S<sup>o</sup> Caneff, a -Bulgarian, told the meeting his experiences. He left Philipopolis to -become a student of Political Economy at the Brussels University, -knowing only two words of French, "moi, Bulgare," and was labelled -like a parcel of goods with the address of his destination. Arriving -at Brussels, S<sup>o</sup> Blanjean taught him French <i>by means of -Esperanto</i>, and since then he has attended his course as a student -and duly passed his examination. S<sup>o</sup> Jamin, the chief Editor of the -<i>Belga Sonorilo</i>, was the life and soul of the two meetings -which took place in the Belgian capital. His coadjutor, S<sup>o</sup> Seynaeve, -was, however, unable to be present on account of his having arranged -to take part in the Dover-Calais celebration; but he was seen at -Courtrai on his return, and was full of enthusiasm on account of the -successful consummation of that notable reunion. It seems that the -spread of Esperanto in Belgium, except in the case of a few sporadic -instances, is due to a series of letters which appeared in <i>Le -Petit Bleu</i> from the pen of Lieut. Lemaire. At Antwerp one of the -members has placed on the market, as a means of propaganda, -cigarettes bearing the name and the green star of Esperanto as their -special badge. At Ghent the group is almost entirely composed of -University students, and on account of the vacation no <span class="pagenum">169</span> meeting -could be arranged, but S<sup>o</sup> Cogen detailed the progress of the -movement in his city. The old-world beauties of Bruges were inspected -under the guidance of Lieut. Lenken, and a short call was made on -S<sup>o</sup> Witteryck, the publisher of <i>Belga Sonorilo</i> and the writer of -an amusing book, <i>Kelkaj Esperantaj Floroj</i>, a booklet which is a -very good substitute for the <i>Humoraĵoj</i>, now out of print.</p> - -<p>The Secretary of the Liège Group is a Russian, who has conversed in -Esperanto with Dr. Zamenhof himself. Amongst other things he -explained how Dr. Zamenhof himself pronounces Esperanto. The -phoneticism of Esperanto, he says, is not over-rigid, but allows a -certain margin of variation in the case of the vowels.</p> - -<p>The letter "o" is pronounced as in the North of England, the -excessive roundness of the South country pronunciation being avoided. -The "a" is also an open vowel, not always so open as the "a" in -father, but never so close as the "a" in the pronunciation which the -London Board School children make use of in the word "cat." "Estas" -is pronounced as an Englishman would pronounce it if he had never -heard of Esperanto; not quite so pedantically as "aystahs."</p> - -<p>A separate paragraph is necessary for the Ladies’ Section of the -Louvain Group. They are full of enthusiasm, preparing papers and -reports as required by their zealous secretary, and arranging musical -programmes and recitations for the social gathering which follows the -educational course with a devotion and willing obedience which is -simply amazing. These are the mothers of the future Esperantists, and -if their example could only be followed in England, "Esperanto, the -second language for all," would soon be no longer a watchword, but an -accomplished fact.</p> - -<p>Altogether, the visit proved too short, encouraging and hopeful as it -undoubtedly was. Most of the Esperantists were young, guided and -controlled by the elders, and manifesting a force that sooner or -later is bound to produce a telling effect.</p> - - -<h4 id="est1-11-14b"><i>The "Spectator" on Esperanto.</i></h4> - -<p>The extent to which Esperanto is making way in Great Britain is often -but imperfectly realised even by Esperantists. But every month -affords fresh evidence of the steady progress which Esperanto is -making among the more thoughtful and influential classes. The -<i>Spectator</i> of Aug. 13th contained a long article on "The Want -of an International Language," the significance of which it would be -difficult to over-estimate. For the <i>Spectator</i>, as Mr. H. W. -Nevinson remarks in the current number of the <i>North American -Review</i>, represents "the British spirit at the very best." "It -is," he continues, "a newspaper which is the source of true culture -to the thoughtful middle classes, and is by them justly regarded as -moderate and reasonable in its judgment. It is the highest literary -authority in the English newspaper world, and it has declared itself -emphatically in favour of Esperanto."</p> - -<p>Taking as its text the discussion of the subject of an International -language at the meeting of the French Association for the advancement -of Science at Grenoble, the <i>Spectator</i> examines and dismisses -as impracticable the various national alternative languages such as -Latin, English, French, and Spanish. It then pronounces judgment in -favour of an artificial language, and Esperanto especially, in the -following terms:—</p> - -<p>"By far the most promising is Esperanto. It is remarkably easy to -learn, owing to its irreducible minimum of grammar and its extreme -simplicity of vocabulary. As far as we have examined it, we see no -reason why this really simple and scientific language should not -afford to the tourist and the merchant exactly what they need for -communication with foreigners. If Esperanto proves equal to its -claims, and is universally adopted as the second language to be -taught in the schools of the world, a great stumbling block to free -communication between alien races will be removed."</p> - - -<h4 id="est1-11-14c"><i>Group Reports.</i></h4> - -<p>There are not many such at this time of the year. Dover, the most -active just now, is fully reported elsewhere. Very sad news comes -from Newcastle. Professor Gurney, the President, lost his life whilst -mountaineering at Arolla. His loss will be all the more deeply -deplored because in Great Britain so few university men of high -standing have hitherto evinced so quick a perception of the -advantages of Esperanto as has been shown by the heads of the French -universities and the professors. In Brighton the gatherings are most -successful; until a suitable location has been found Mr. Lambert -receives the Esperantists at 8 o’clock on Saturdays at 59, St. -Aubyns, Hove, and their full intention is to increase their -membership largely and speedily.</p> - -<p>The Plymouth Circle meets at the Ruskin Institute. Last season the -classes were held only once a fortnight; the arrangements for the -autumn are not yet complete.</p> - -<p>The Forest Gate Group meetings will re-open on September 15th at the -house of the President, Dr. V. G. Batteson, 39, Woodgrange Road.</p> - -<p>A Photographic-Esperantist Group has also been founded in London. -Information can be received from the Secretary, S<sup>ro</sup> S. Maitland, -22, Maclise Road, West Kensington. The next meeting will be on -September 8th.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.11.3"></a> <a href="#fnrefI.11.3">[3]</a> -<i>The Editor is not responsible for the opinions expressed in these Club reports.</i> -</p> - -</div> - -<div id="est1-11-15" class="letters"> - -<p class="pagenum">170</p> - -<h3>CORRESPONDENCE NOTES.</h3> - -<p>The Editor much regrets that, owing to the numerous Esperantic -week-ends, and the work connected with his relinquishing the hon. -secretaryship of the London Esperanto Club, he has not been able to -give the usual attention to his postbag. He therefore trusts that -those who have not received prompt replies will excuse the delay.</p> - -<p>Next month he will leave town about September 15th, and no letters -can be forwarded for a week or so. The October number should, -however, be ready as usual.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>In case any old subscribers should have failed to notice the -announcement on last issue’s cover <i>re</i> the increase in price of -back numbers, the time limit is extended till September 10th. All -wishing to complete their series should send before that date, as the -price of Nos. 2 to 8 (inclusive) will thereafter be raised to -sixpence a copy.</p> - -<p>Those willing to dispose of No. 1 will greatly oblige by informing -the Editor of the lowest price they will accept for the same.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The use of the apostrophe in Esperanto prose is not to be encouraged, -and has never appeared in this Gazette. It is only permissible under -the following conditions:—The A of the definite article may be -omitted when it follows a preposition ending in E. <i>La domo de l’ -mastro</i> is thus met with occasionally. But this elision is not -permissible in any other instance, even when the substantive -following the article begins with a vowel. Thus <i>La amikoj</i>, and -never <i>L’ amikoj</i>. But the question of elision is better left -alone.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Among the useful little suffixes which do so much to simplify our -vocabulary, perhaps the most troublesome to the beginner are IG and -IĜ. Our good friend, the Rev. R. A. Davis, has favoured us with -another of his invaluable aids to memory in this connection. "We -kill, or <i>cause to be</i> killed, pIGs, in order that they may -<i>become</i> sausIĜes." Who can now confuse them!</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The Penny Text-Book is now on the market, and has probably been seen -by many of our readers, for the publishers are sparing no efforts to -bring this useful and somewhat humorous booklet into notice. Such a -sentence as: <i>La leonoj estis tiklataj de la lunatiko</i> is bound -to produce such an effect on the student’s brain that the agreement -of participles can no longer be a source of doubt.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Another step in the right direction is the publication of the <i>Note -Book</i>, a new monthly paper containing articles and lessons in -Esperanto. Esperantists should send for a specimen copy (price 2d.) -from the Editor. Annual sub., 2s. 6d., also received.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>All Club Members are invited to the Monday meetings at the Club -Café, 5, Bishopsgate Street Within, from 5.30 to 7; also from 7 to 9 -at 100, Gracechurch Street (by the courtesy of the Remington -Typewriter firm). These meetings have been especially interesting and -instructive of late, as several foreign Esperantists have been -present.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>We advise those of our readers who are desirous of setting about -founding Esperanto groups to carefully read page 52 (No. 4) of -<span class="sc">The Esperantist</span>. The excellent articles appearing from time to -time in the Press also contain valuable information and hints. The -chief examples not hitherto referred to are:—<i>Ethics</i>, page 244 (July), -by H. J. Bridges; <i>The Ilford Guardian</i> (August 5th), by John Kent; -<i>The Herts Advertiser and St. Albans Times</i> (August 13th), by J. -Catton; <i>The Daily Express</i> (August 17th), by Miss Lawrence; -<i>The Star</i> (August 18th), by a humorous critic, and <i>The St. -James’ Gazette</i> (August 15th).</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The ever-increasing number of the clergy taking up Esperanto calls -forth the suggestion: Why not have a sermon on the humanitarian -nature of our movement?</p> - -<p>One often hears of Peace sermons; but surely the adoption of -Esperanto will do more to spread the Peace movement than can no end -of propaganda on former lines.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Some correspondents are always interested in knowing some of the -items to be looked forward to next month. The twelfth issue should -contain a new hymn by Ben Elmy, with charming music by J. Hadfield. A -treatise on the effect of physical culture on mental power by J. F. -H. Woodward; another Indian tale by Alfred T. Simper; and a humorous -skit, entitled <i>La Libertempulo</i>, from the pen of H. W. -Southcombe (a new contributor), will, when added to the poetry page, -help to provide, it is hoped, a number of considerable interest. Club -news, from two to four pages, will appear regularly, so long as -<span class="sc">The Esperantist</span> is recognised as the only official organ of -the Association.</p> -</div> - - -<div id="est1-11-16" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">171</p> -<h3>VIRINO TUTE NEINTERESA.</h3> - -<p class="center">Kvara Vera Rakonto. Originale verkita de E.W.</p> - - -<p>Ŝi ne estis ĉiam sensignifa; ŝi kaj ŝia fratino estis estintaj -dum du aŭ tri jaroj la belulinoj je du graflandoj, eĉ je la urbo -Bath. Sed ŝia fratino edziniĝis, la patro mortis, kaj ŝi -translokiĝis kun ŝia malsana, tre malfeliĉa, patrino, en dometon -apud vilaĝeto.</p> - -<p>Ŝia fianĉo ne estis aprobita de ŝiaj parencoj; ŝi nur povis vidi -lin malofte.</p> - -<p>Lia idealo je perfekta virino estis tiu, kiu malmulte legas, malpli -parolas, kaj kiu neniam rezonas, sed senĉese movigas la kudrilon.</p> - -<p>Tial dum preskaŭ ok jaroj ŝi sidis, horo post horo, faranta -belegajn brodojn kaj pasamentojn, neniam elirante ekster la -ĝardeneto, krom por ĉiutaga vizito al sia onklino, kiu loĝis en -proksimega dometo, por servi okaze ian malsanan aŭ malgajan -najbarinon, aŭ por iri en la preĝejon unufoje la Dimanĉon.</p> - -<p>Ŝi do sin sentis senutila.</p> - -<p>Ŝiaj patrino kaj onklino ambaŭ havis servistinon amindan kaj -fidelan, kies societo sufiĉis je siaj mastrinoj, kiuj multe ŝatis -librojn.</p> - -<p>Fine ŝia onklino mortis, kaj ŝi heredis grandan riĉecon. Ŝia -fianĉo ĝis tiam estis estinta malfervora amanto, sed nun li -fariĝis urĝa, kaj ŝia patrino, antaŭvidante proksiman morton, ne -volis ŝin lasi solan, kaj do konsentis rapidigi la edziniĝon.</p> - -<p>Ŝia nova hejmo estis en la plej proksima urbo, kie ŝi havis baldaŭ -multe da konatuloj, kiuj diris: "Tiu ĉi novedzino estas gracia kaj -bela, sed ŝi estas terurige neinteresa."</p> - -<p>Fariĝinte patrino, ŝi ŝajnis fariĝi pli juna, gaja kaj tute -feliĉa. La bela infaneto estis bonvena trezoro por la geedzoj.</p> - -<p>Tre granda nombro da parencoj kaj amikoj kunvenis por festi la baptan -feston. Ili estis atendantaj en la ĝardeno, je la horo de la -ceremonio, por iri al la preĝejo, kiam ili aŭdis laŭtajn kriegojn. -Poste oni aŭdis la vortojn: "Mi estas tute ruinigita, neniu min -dungos post tio ĉi."</p> - -<p>La malfeliĉa nutristino, rapide sin turninte por atingi la -baptovuelon, rompigis la kolon de la infaneto!</p> - -<p>Tiu ĉi historio estas rakontita al mi de unu el la gastoj, kiuj -kuregis en la ĉambron.</p> - -<p>Tie oni vidis la patrinon, tiel pala kiel ŝia mortigita ido, kiu -estis tenata en ŝiaj brakoj.</p> - -<p>Ŝajne ŝi duonsveniĝis kaj dum longaj horoj nek parolis nek ploris. -Tamen, antaŭ ol cedi je ŝia malespero, ŝi estis komfortinta la -ploregantan servistinon per la promeso: "Neniam mi eksigos vin antaŭ -ol vi zorge nutradis unu el miaj idoj dum du jaroj!"</p> - -<p>Aŭdinte de la nutristino tiun promeson, la kunvenintaj amikoj -miregis. La kompatinda patrino estis nevino de <i>Nia Fraŭlino</i>, -tial ili kredis ke ŝi estis kuraĝa kaj justa, sed tian rimarkindan -bonecon ili tute ne atendis. Kelke da ili eĉ kredis, ke la promeso -nur estis elpenso de la ruza servistino.</p> - -<p>Ĉu donita aŭ ne, la promeso plenumiĝis.</p> - -<p>Dum kelkaj jaroj la patrino restis pala, magra, malĝoja kaj -ekscitema. La kuracistoj diris, ke ŝi neniam plifortiĝus, vidante -ĉiutage la virinon, kiu mortigis ŝian infaneton, kaj amikoj petegis -ke si eksigu la virinon el la domo. Sed ŝi respondis: "Eble Dio -volas mian morton. Li ja ne povas deziri, ke mi ne plenumu promeson -mian. En mia familio, promeso estas ĉiam sankta!"</p> - -<p>Fine alvenis tempon, kiam ŝi havis duan infaneton, palan, delikatan -knabon (kiu hodiaŭ estas forta avo), kaj ŝia ekscitemeco kaj -maltrankvileco pligrandigis. Sed fine la longe atendita tago alvenis, -la dujara naskotago de la etulo.</p> - -<p>Je tiu ĉi okazo, ŝi venis frumatene al la nutristino kun la -promesita atesto pri kapableco kaj sciigis al tiu ĉi, ke ili -disiĝus tuj kiam alia nutristina servo troviĝos por ŝi.</p> - -<p>De tiam, la sano de la patrino pliboniĝis, ŝia gajeco revenis, kaj -denove ŝi fariĝis tute kontenta. Kvar jaroj poste, ŝia edzo -konstruigis belan domon du mejlojn de la urbo. Tie ŝi estis tre -feliĉa kun ŝiaj geinfanoj. Pro bona kaj simpla gastameco ŝi -fariĝis bone amata en la graflando.</p> - -<p>Sed ve! tiu feliĉeco ne estis longedaŭra. Post tri jaroj ŝia edzo -estis paralizita, kaj fariĝis tre postulanta malsanulo. Tiam ŝi -hazarde konstatis, ke li procentdonis tutan lian riĉecon, kaj la -ŝian, en jarpago je lia propra vivo sole. Ŝi ne volis malkontentigi -lin, kaj ne informis lin pri ŝia eltrovo. Tamen ŝi ne povis multe -ŝpari. La edzo eĉ rifuzis vendi sian veturilon kaj ĉevalojn, kaj -eksigi la du servistojn, kvankam li neniam povis ilin uzi, kaj ŝi -neniam eliris el la domo.</p> - -<p>Kiam ŝi vidviniĝis, la aferoj estis aranĝitaj, kaj restis nur -sufiĉe da bieno por doni £51 jara enspezo. Ŝi do translokiĝis en -loĝejeton, kaj, kun la helpo de servistino kiu ne konsentis sin -forlasi, kaj ne eĉ ricevis salajron, ŝi subtenis la geinfanojn. -Ŝiaj parencoj ne eĉ sciiĝis pri ŝia malriĉeco, sed la boparencoj -ĝin sciis, kaj pagis la edukkoston de ŝiaj filoj, kaj, post iom da -tempo, la morto de boonklo denove riĉigis ilin sufiĉe.</p> - -<p>La cetero de ŝia vivo estis tre feliĉa. Adorata de ŝiaj gefiloj, -amata de ŝiaj servistinoj, kaj respektegata de geamikoj kiuj -rakontis multajn ekzemplerojn de ŝia kuraĝeco kaj bonkoreco, ŝi -atingis grandan aĝon.</p> -</div> - - -<div id="est1-11-17" class="article"> -<p class="pagenum">172</p> -<h3>DOVERO.</h3> - -<p class="center">H. Bolingbroke Mudie.</p> - -<div class="left" lang="eo"> -<p>Fine la tago por la unua Angla kunveno de Britaj kaj Alilandaj -Esperantistoj estis preskaŭ alveninta. Mi trovis min en vagonaro, -kune kun du fervoraj kunbatalantoj, veturante Doveren. La aliaj -Londonanoj nur alvenis en Dovero du tagoj poste.</p> - -<p>Ni ne estis la solaj personoj tie allogitaj. Diversaj kaŭzoj -klarigis la troplenigon de nia vagonaro. La belega somera vetero kaj -la Aŭgusta monato estas ĉiam sufiĉaj por allogi multe da personoj -al tiu historika urbo, sed je tiu ĉi okazo ili tien iris por vidi la -aŭtomobilajn boatojn, kiuj estis farontaj kunkurson de Kalezo ĝis -Dovero.</p> - -<p>Sinjoroj Finez kaj Geddes, la ĉefaj klopodantoj de la Dovera Grupo, -afable kondukis nin ĉi kaj tien. Ili sciigis nin, ke la ŝipego de -la Red Star Line vizitus la Doveran Havenon por la unua fojo tiun -vesperon. Kaj efektive, iom poste, ni ekvidis tiun grandegan -marirantan ŝipegon alproksimantan.</p> - -<p>Dovero estas la lasta haltejo antaŭ New York; kaj mi devas konfesi, -ke mi ne malmulte enviis la feliĉulojn, kiuj estis farontaj vojaĝon -sur tia trankvila maro.</p> - -<p>La Kapitano afable montrigis al ni la ŝipegon, kaj invitis nin -vespermanĝi en la manĝosalono de tiu ĉi Ruĝa Stelo palaco. Sed -estas la Verda Stelo kiu nun devas konsideriĝi.</p> - -<p>Dum la nokto ekblovis venteto, kaj la matena maro estis punktata de -blankaj ĉevaletoj—kiel ĉe ni oni nomas la ŝaŭmigantajn ondetojn. -Tamen, la vaporŝipo ne multe luliĝis, kaj ni alvenis ĝustatempe en -la Kalezan Havenon kaj, dank’ al Esperanto, denove marŝis sur -Francan teron. Niaj tieaj geamikoj atendis nian alvenon, kaj la -stelportantoj donis al ni koran akcepton sur la digo.</p> - -<p>Ni intencis tuj iri por renkonti la Bulonjanojn; sed la atendita -alveno de M. Camille Pelletan, Franca Mara Ministro, ŝanĝigis nian -intencon kaj restigis nin kelkajn momentojn ĉe la stacidomo, -admirantajn la multe da ora pasamento, kiun portis la diversaj -kolektiĝintaj oficiroj. (Proksiman tagon Mme. Pelletan fariĝis -Membrino de la Kalaisa Grupo).</p> - -<p>Forpromenante, ni konstatis, ke la stratoj estis ornamigitaj de miloj -post miloj da flagoj, kiuj malfeliĉe ne tie troviĝis nur por festi -la Esperantistan Kunvenon! Ankaŭ la maristoj havis sian festan tagon -kaj sian karnivalon.</p> - -<p class="pagenum">173</p> - -<p>Baldaŭ ni renkontis la Bulonjajn vizitantojn, kaj kunvenis ĉe la -ĉefloko de la Grupo por oficiala prezentado. Tio farite, ni eniris -la manĝoĉambron de la <i lang="fr">Hôtel Sauvage</i>. Neniam mi estis -manĝinta kun tiom da Samideanoj. Sepdek ni estis ĉirkaŭ la tablo. -Ĉio estis tre bone aranĝita, kaj ni ĉiuj estis pli ol kontentaj -pri la rezultato. Dum la manĝado la gaja karnivalo preterpasis la -straton, aldonante alian interesaĵon al la memorinda tago.</p> - -<p>Inter la kunvenintaj Esperantistoj ne nur estis membroj el Kalaiso -kaj Bulonjo, sed multaj departementoj de la Esperantujo tie -reprezentiĝis. Kapitano Capé (Alĝerujo), Profesoro Offret (Liono), -Barono de Ménil (Reims), Komandanto Mathon (Clermont-Ferrand), M. -Pourcines (Nancy), Leŭtenento Dupont (Valenciennes), M. Michaux -(Boulogne), M. Wicart (Roubaix), M. Deligny (St. Omer), kaj M. -Lefebvre (Elboeuf) estis kelkaj el la Francaj partoprenantoj; S<sup>ro</sup> -Kuhnl (Bohemujo) kaj S<sup>ro</sup> Seynaeve (Belgujo) ankaŭ tie estis. La -Urbestro afable sendis du deputatojn por ĉeesti tiun internacian -kunvenon.</p> - -<p>Post la tagmanĝo, ni promenadis en la antikvan urbon, tiel interesan -por ni Angloj, ĝis la kvina, je kiu horo komencis la koncerto ĉe la -Ĉambrego St. Michel.</p> - -<p>Doktoro Guyot, Prezidanto de la Kalaisa Grupo, denove diris afablajn -pensojn, kaj Kapitano Capé elektiĝis Prezidanto.</p> - -<p>Post la aŭdo de diversaj telegramoj el Esperantujo, ni aŭskultis -tre interesajn paroladojn de multaj kunvenintoj.</p> - -<p>La koncerto estis tute sukcesplena, kaj ni ĉiuj ŝuldas korajn -dankojn al M. Michaux, ĝia sindonema aranĝinto.</p> - -<p>Ĉirkaŭ la 7.30 ni malkuniĝis por vespermanĝi.</p> - -<p>Poste, kelkaj promenadis laŭlonge la marbordo, aliaj eniris la -Kasenajn Ĝardenojn, kaj ĉiuj estis tute kontentaj ĝis la -forirtempo, kiam la Bulonjaj amikoj revenis en siajn hejmojn, kaj mi -estis devigata reveni en Doveron por la vaporŝipo de la unua horo -matene.</p> - -<p>Ne plu blovis la vento, kaj la vetero promesis esti perfekta por la -aŭto-boatoj, kiuj ne ankoraŭ povas toleri maltrankvilajn marojn.</p> - -<p>La oka de Aŭgusto komencas! La elementoj aplaŭdas la Esperantistan -feston!</p> - -<p>Ĉio, kion oni povis imagi, estas estinta farita por sukcesigi la -kunvenon.</p> - -<p>La vizitantoj havis specialajn ŝipbiletojn, je pli malalta pago, kaj -la biletvendisto permesis tiun rabaton nur al personoj portantaj la -verdan steleton. Bonega ideo!</p> - -<p>Ĵus antaŭ la alveno de la Esperantistoj la kunkurso de la aŭtomobilaj -boatoj finiĝis: Francujo estis gajninta la venkon. Niaj najbaroj do -montris <span class="pagenum">174</span> sian antaŭemecon je tiu ĉi afero tiel, kiel je Esperanto.</p> - -<p>Sed kia vidaĵo! Etaj boatoj kuregantaj sur la trankvila maro, -kelkafoje preskaŭ kaŝataj de la ŝaŭmkurteno, kiu estis -suprenĵetita pro la rapidegeco tra la akvo. Eĉ la torpedo-detruantaj -ŝipoj, kiuj akompanis ilin, malfacile ĝiskuris ilin.</p> - -<p>Tiu ĉi kunkurso kredeble prokrastigis la alvenon de niaj vizitantoj. -Certe ili mankis unu horon en Anglujo, sed gajnis pli longan restadon -je la sunradioj.</p> - -<p>Tamen, kiam la <i>Nord</i> alvenis, ni vidis ke la trankvileco de la -maro, kaj la scivolemeco de tiuj kiuj neniam antaŭe estis vizitintaj -nian insulon, allogis multe pli grandan aron ol ni atendis. Preskaŭ -cent da ili, antaŭ ol elŝipiri, kunkantis "Dio Savu La Reĝon." Sed -la troa fajfado de la vaporo perdigis la efekton, kaj, pro tio, ni -ĉiuj kantis ĝin denove antaŭ la Lord Warden Hotelo. Mi certigas al -vi, karaj Legantoj, ke neniaj el la preterpasantoj nun estas -senavizaj pri la Esperanta movado!</p> - -<p>La programo anoncis, ke ni havus specialan ŝipeton, por viziti la -Havenajn konstruaĵojn; sed bedaŭrinde, pro la kunkurso, tiu -proponita plezuro ne povis aldoniĝi, kaj mi do devis doni mallongan -vortan klarigon pri la grandegeco de la entrepreno, kiu iom poste -ebligos Doveron fariĝi unu el niaj plej indaj havenoj. La nunaj -vizitoj de la transatlantikaj ŝipegoj jam asekuris ĝian estontan -potencon.</p> - -<p>En kafeo ni kunkantis la Marseillaise, kore kaj ĥore.</p> - -<p>Ni tiam suprenrampis la monteton ĝis la antikva kastelo. Granda -proporcio de la vizitantoj neniam antaŭe eniris Anglujon, kaj tre -ŝatis la naturan belecon de nia marbordo.</p> - -<p>La vespermanĝo manĝiĝis ĉe Restoracio Mangilli, sed, kompreneble, -la neatendita nombro de la partoprenantoj multe malhelpis la -aranĝojn. Speciala tramo portis nin al la Urbestrejo, kiu elmontris -grandegan devizon—<span class="sc">Bonvenon! Esperantistoj.</span></p> - -<p>Lia Moŝto la Urbestro, Sir William Crundall (kiu estas ano de la -Grupo), afablege permesis, ke ni kunvenus ĉe la Council Chamber.</p> - -<p>Je la eniro en tiun ĉi belegan historikan ĉambregon, ornamitan de -belaj pentraĵoj kaj vitroj, mi ne povis malpermesi al mi pensi pri -la estinteco. Ĉar, antaŭ nur kelkaj semajnoj, mi estis enirinta la -saman Council Chamber por fari la paroladon kiu fondigis la Doveran -Grupon. Kaj nun, en la sama konstruaĵo, mi vidis Esperantistojn -kunvenintaj de kvar diversaj nacioj ĉiuj aŭskultantaj, kaj -partoprenantoj je, Esperantista koncerto. <i>Tempora mutantur!</i></p> - -<p>Nia afero ŝuldas multe, multege, al Sinjoroj Finez kaj Geddes, kies -energio efektivigis la <span class="pagenum">175</span> feliĉan okazon. Sed ankaŭ ni devas sendi -niajn sincerajn gratulojn al ĉiuj helpantoj.</p> - -<p>Sir William Crundall mem ne povis ĉeesti, pro la festo por honori la -aŭtomobilistojn. Sed S<sup>ro</sup> A. T. Walmisley, M. Inst. C. E. (unu el -la Urbestraro), kiu estas Prezidanto de la Grupo, anoncis afablan kaj -kuraĝigantan sendaĵon de la Urbestro, kiu sendis sian koregan -bonvenon.</p> - -<p>La unua kantaĵo ĉe la koncerto kompreneble estis "Dio Savu La -Reĝon" (nun parkere lernita). Tiam S<sup>ro</sup> Geddes kantis la unuan -strofon, kaj S<sup>ro</sup> Dervaux la lastan, de la Marseja Himno, ĉiuj -kunkantantaj je la ĥoro. La tegmento tremetis je la fervoro de la -kunkantantoj!</p> - -<p>La karaj Bergier kaj Michaux infaninetoj, kiujn ni tiel bone memoris -ĉe Bulonjo, estis kunvenintaj por reciti siajn ĉarmajn Lafontainajn -fablojn, starante sur la tablo.</p> - -<p>La unua parto de la koncerto ja estis ĝuata; kaj, kiam ni aviziĝis -ke la Urbestro estis provizinta nutraĵon, ni eniris en apudan -ĉambron kaj manĝis je lia sano glaciaĵe, kaj trinkis je ĝi -ĉampane.</p> - -<p>La Prezidanto ankaŭ devis ĉeesti la aŭtomobilistan feston, kaj mi -elektiĝis je la prezidantan seĝegon.</p> - -<p>La dua parto de la koncerto komencis per la nova melodia himno do -S<sup>roj</sup> Hadfield & Ben Elmy. Ĝi enpresiĝos sur la venonta Gazeto -ĉar multaj plendas pri la rareco de Esperanta muziko.</p> - -<p>M<sup>e</sup> Michaux, la koncertestro, recitis tre larmoplenan kaj amuzigan -skizeton, kaj D<sup>ro</sup> Guyot faris dankeman paroladon. Li diris: "Niaj -amikoj estas tre feliĉaj respondi al la afabla invito de la Dovera -Grupo. Jam en Kalezo ni ricevis multajn fremdajn amikojn, precipe -tiujn de la transmaro. Hieraŭ kaj hodiaŭ la Esperantistoj preparis -novan koran interkonsenton. Mi devas diri ke ili sukcesis. Ni dankas -ne nur ĉiujn Samideanojn, sed precipe la Doveran Grupon."</p> - -<p>S<sup>roj</sup> Kuhnl kaj Seynaeve diris malmultajn vortojn por kuraĝigi la -eklernantojn, kaj por pruvi ke lingvaj malfacilaĵoj nun ne devas -ekzisti inter diversnacianoj, dank’ al nia mirinda lingvo.</p> - -<p>Denove "Dio Savu La Reĝon"; denove "La Marseja Himno"!</p> - -<p>Speciala tramo portis sesdek membrojn ĝis la enŝipejo, kaj la aliaj -promenis tien.</p> - -<p>Iom post la dekunua niaj alilandaj amikoj denove estis apartigitaj de -ni per marstreketo. Sed dolĉaj estas sonoj sur la akvo, kaj la -voĉoj de la ŝipaj kaj digaj ĥoristoj unuiĝis je duobligita -energio. Pri Doktoro Zamenhof ni kantis: "For he’s a jolly good -fellow." S<sup>ro</sup> Reeve rekantis <span class="pagenum">176</span> "Kara Lu," kaj, kompreneble, -la du naciaj antemoj plenigis la havenon de inspirema muziko. Nur -post noktomezo la dolĉaj malproksimantaj sonetoj perdiĝis inter -la bruetoj de la faletantaj ondoj, kaj, konstatante ke la unua Brita -Esperantista Internacia kunveno nun apartenas al la memorinda -estinteco, ni antaŭvidas je multe da tiaj feliĉaj estontaj kunvenoj.</p> -</div> - - -<div class="right"> -<p>At last the day for the first English gathering of British and -Foreign Esperantists had almost arrived. I found myself in a train, -together with two devoted fellow-workers, going to Dover. The other -Londoners only arrived in Dover two days later.</p> - -<p>We were not the only persons attracted there. Various reasons -accounted for the overcrowding of our train. The lovely summer -weather and the month of August are always sufficient to attract many -people to this historic town, but on this occasion they were also -going there to see the automobile boats, which were about to race -from Calais to Dover.</p> - -<p>Messrs. Finez and Geddes, the principal workers of the Dover group, -kindly took us here and there. They informed us that the Red Star -Liner would visit Dover Harbour for the first time that evening. And, -in fact, a little later we caught sight of that great ocean liner -approaching.</p> - -<p>Dover is the last stopping place before New York; and I must admit I -envied not a little the happy folks about to sail on such a tranquil -sea.</p> - -<p>The Captain kindly had us conducted over the vessel, and invited us -to supper in the dining saloon of this Red Star palace. But it is the -Green Star which must now be considered.</p> - -<p>During the night a breeze sprang up, and the morning sea was flecked -with little white horses, as by us the breakers are called. -Nevertheless, the steamer did not roll much, and we arrived -punctually in Calais Harbour and, thanks to Esperanto, once more -walked on to French soil. Our friends there had awaited our arrival, -and the "starred-ones" gave us a hearty welcome on the quay.</p> - -<p>We intended to go at once to meet the Boulogne members; but the -expected arrival of M. Camille Pelletan, Minister of Marine, changed -our plan and detained us a few minutes in the station admiring the -mass of gold lace worn by the various officers assembled. (Next day -Mme. Pelletan became a member of the Calais group).</p> - -<p>On leaving, we found that the streets were decorated with thousands -upon thousands of flags, which, unfortunately, were not there merely -to celebrate the Esperantist Congress! The sailors also were having -their feast day and their carnival.</p> - -<p>We soon met the Boulogne visitors, and assembled together at the -Group’s headquarters for official presentation. This accomplished, we -entered the dining room of the <i>Hôtel Sauvage</i>. Never had I lunched -with so many friends-in-Esperanto. We were seventy round the table. -Everything was capitally arranged, and we all were more thansatisfied -with the result. During the repast the gay carnival passedalong the -street, adding another point of interest to the memorable day.</p> - -<p>Among the assembled Esperantists were not only members from Calais -and Boulogne, but many departments of Esperantoland were represented -there. Captain Capé (Algeria), Professor Offret (Lyon), Baron de -Ménil (Reims), Commandant Mathon (Clermont-Ferrand), M. Pourcines -(Nancy), Lieut. Dupont (Valenciennes), M. Michaux (Boulogne), M. -Wicart (Roubaix), M. Deligny (St. Omer), and M. Lefebvre (Elboeuf) -were some of the French participants; M. Kuhnl (Bohemia) and M. -Seynaeve (Belgium), were also there. The Mayor kindly sent two -delegates to be present at this international gathering.</p> - -<p>After lunch, we walked about the ancient town, so interesting to us -Englishmen, till five o’clock at which hour the concert began in St. -Michel Hall.</p> - -<p>Dr. Guyot, President of the Calais Group, again gave utterance to -some very kind thoughts, and Captain Capé was elected chairman.</p> - -<p>After hearing several telegrams from Esperantoland, we listened to -most interesting discourses from many of those assembled.</p> - -<p>The concert was thoroughly successful, and we all owe hearty thanks -to M. Michaux, its devoted organiser.</p> - -<p>At about 7.30 we separated for dinner.</p> - -<p>Afterwards, some strolled along the shore, others entered the Casino -Gardens, and all were quite content till the parting hour, when the -Boulogne members returned to their homes, while I had to return to -Dover by the one o’clock boat.</p> - -<p>No longer did the wind blow, and the weather promised to be perfect -for the automobile boats, which cannot yet endure rough seas.</p> - -<p>August 8th begins! The elements applaud the Esperantist fête.</p> - -<p>Everything imaginable has been done to make the gathering successful.</p> - -<p>The visitors had special tickets at a lower rate, and the -booking-clerk allowed that rebate only to persons wearing the green -star. A capital idea!</p> - -<p>Just before the arrival of the Esperantists the auto-boat race ended. -France had gained the victory. Our neighbours thus showed their -go-ahead qualities in this matter, as well as in Esperanto.</p> - -<p>But what a sight! Tiny boats tearing over the smooth sea, at times -almost hidden by the foam-curtain, which was thrown up by the -tremendous pace through the water. Even the torpedo destroyers which -accompanied them kept up with difficulty.</p> - -<p>This race probably delayed our visitors’ arrival. Certainly they -missed an hour in England, but gained a longer roasting in the sun’s -rays.</p> - -<p>Nevertheless, when the <i>Nord</i> arrived we observed that the sea’s -smoothness, and the curiosity of those who had never before visited -our island, had attracted a much greater number than we had expected. -Nearly a hundred of them, before disembarking, joined in singing "Dio -Savu La Reĝon." But the excessive hissing of the steam caused the -effect to be lost, and we therefore all sang it again before the Lord -Warden Hotel! I assure you, dear Readers, that none of the passers-by -are now ignorant of the Esperanto movement!</p> - -<p>The programme stated that we were to have a special boat to visit -the Harbour works; but unfortunately, on account of the race, that -proposed pleasure could not be included, and I had therefore to give -a short verbal explanation of the magnitude of the undertaking, which -will in a short time enable Dover to become one of our finest -harbours. The present visits of the transatlantic liners have already -assured its future importance.</p> - -<p>In a café we sang the Marseillaise, heartily and in chorus.</p> - -<p>We then scrambled up the hill to the ancient castle. A large -proportion of the visitors had never before been in England, and much -appreciated the natural beauty of our coast.</p> - -<p>Dinner was taken at Mangilli’s, but, of course, the unexpected number -of persons greatly hindered the arrangements. A special tram took us -to the Town Hall, which displayed an enormous motto—<span class="sc">Bonvenon! -Esperantistoj.</span></p> - -<p>His Worship the Mayor, Sir William Crundall (who is a Member of the -Group), had most kindly allowed us to assemble in the Council -Chamber.</p> - -<p>On entering this magnificent historical hall, ornamented with fine -paintings and glass, I could not help thinking of the past. For, only -a few weeks ago, I had entered the same Council Chamber to give the -lecture which founded the Dover Group. And now, in the same building, -I saw Esperantists assembled from four different countries listening -to, and taking part in, an Esperantist concert. <i lang="la">Tempora -mutantur!</i></p> - -<p>Our cause owes much, very much, to Messrs. Finez and Geddes, whose -energy has brought about the happy event. But we also must send our -sincere congratulations to all helpers.</p> - -<p>Sir William Crundall himself could not be present, on account of the -dinner in honour of the automobilists. But Mr. A. T. Walmisley, -M.Inst.C.E. (one of the Council), who is President of the Group, -announced a kind and encouraging message from the Mayor, who sent his -most hearty welcome.</p> - -<p>The first item of the concert was, of course,. "Dio Savu La Reĝon" -(now learnt by heart). Then Mr. Geddes sang the first verse, and M. -Dervaux the last, of the Marseillaise, all joining in the chorus. -The roof shook with the fervour of the choristers!</p> - -<p>The dear little Bergier and Michaux children, whom we remembered so -well in Boulogne, had come to recite their charming Lafontaine -fables, standing on the table.</p> - -<p>The first part of the concert was thoroughly enjoyed; and, when we -were informed that the Mayor had provided refreshments, we entered an -adjacent room and ate his health in ices, and drank it in champagne.</p> - -<p>The President had also to be present at the automobilist feast, and I -was elected to the presidential chair.</p> - -<p>The second part began with the new melodious hymn by Messrs. Hadfield -and Ben Elmy. It will be printed in the next Gazette because many -complain of the scarcity of Esperantist music.</p> - -<p>M<sup>e</sup> Michaux, the director of the concert, recited a tearful and -amusing sketch, and Dr. Guyot made an appreciative speech. He said: -"Our friends are very happy to respond to the kind invitation of the -Dover Group. In Calais we have already received many foreign friends, -especially those from across the sea. Yesterday and to-day -Esperantists have planned a new and hearty mutual understanding. I -must say they have succeeded. We thank not only all fellow-thinkers, -but especially the Dover Group."</p> - -<p>Messrs. Kuhnl and Seynaeve said a few words to encourage beginners, -and to demonstrate that linguistic difficulties need not now exist -between divers nationalities, thanks to our wonderful language.</p> - -<p>Again "Dio Savu La Reĝon"; again "La Marseja Himno!"</p> - -<p>A special tram conveyed sixty members to the pier, and the others -walked there.</p> - -<p>Shortly after eleven o’clock our foreign friends were once more -separated from us by a narrow strip of sea. But sounds are sweet upon -the water, and the voices of the choristers on ship and shore united -with redoubled energy. Of Dr. Zamenhof we sang: "For he’s a jolly -good fellow!"</p> - -<p>Mr. Reeve repeated "Kara Lu," and, of course, the two national anthems -filled the harbour with inspiring strains. Only after midnight were -the sweet receding sounds lost in the murmur of the rippling waves, -and, realising that the first British Esperantists’ International -gathering now belongs to the memorable past, we look forward to many -such happy meetings in the future.</p> -</div> -</div> - -<div id="est1-11-18" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">KION DIRAS BIRDIDETO?</h3> - -<p>(Imitaĵo de Tennyson), de A. Motteau.</p> - - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Kion diras birdideto</span> - <span class="i0">En la nesto, ĉe l’ tagiĝo?</span> - <span class="i0">—Kiel flugas patrineto,</span> - <span class="i0">Flugos mi tuj en vekiĝo.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">—Eta birdid’, neste restu,</span> - <span class="i0">Ke pli fortflugila estu:</span> - <span class="i0">Tiam, kun mi, en vekiĝo,</span> - <span class="i0">Flugos vi ĉe la tagiĝo.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ĉar obeos birdideto,</span> - <span class="i0">Baldaŭ, kiel patrineto,</span> - <span class="i0">Fortflugila ĝi vekiĝos</span> - <span class="i0">Kaj de l’ nesto elflugiĝos.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Kion diras l’ infaneto</span> - <span class="i0">En la lulil’, ĉe l’ tagiĝo?</span> - <span class="i0">Diras ĝi, kun la birdeto,</span> - <span class="i0">—Kuros mi tuj en vekiĝo.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">—Infaneto, pace restu,</span> - <span class="i0">Por ke pli fortkrura estu:</span> - <span class="i0">Kune, tiam, en vekiĝo,</span> - <span class="i0">Kuros ni ĉe la tagiĝo.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ĉar obeos l’ infaneto,</span> - <span class="i0">Baldaŭ, kun la patrineto,</span> - <span class="i0">Ĝi, pli forta, krure iros</span> - <span class="i0">Kien ajn ĝi ja deziros.</span></div> -</div> -</div> - - -<div id="est1-11-19" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">LA ROZO KAJ LA LEKANTETO.</h3> - -<p>Originale verkita de Clarence Bicknell.</p> - - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Belega rozo kreskis en florejo;</span> - <span class="i2">Ne malproksime ankaŭ lekanteto;</span> - <span class="i0">La roz’ rigardis ĝin sur la herbejo,</span> - <span class="i2">Kaj diris: "Kion faras vi, floreto?"</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Malgranda estas vi, kaj senodora;</span> - <span class="i2">Neniu vin admiras aŭ bezonas;</span> - <span class="i0">Vi senkultura vivas, senkolora;</span> - <span class="i2">Ĉu vi al mondo ian benon donas?</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Li papili’ flugante en ĉielon</span> - <span class="i2">Sur via floro ne tre dolĉe tremas;</span> - <span class="i0">L’ abel’ de vi ne serĉas la mielon;</span> - <span class="i2">Nur la piedoj homaj sur vi premas."</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Malsupre tie vi ne povas aŭdi</span> - <span class="i2">La melodimuzikon de l’ aero,</span> - <span class="i0">Nek la belaĵojn de la mondo laŭdi;</span> - <span class="i2">Kion vi faras do, ĉe l’ nigra tero?"</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Respondis al la roz’ la lekanteto,</span> - <span class="i2">"Ne pensas mi pri gloro kaj beleco,</span> - <span class="i0">Sed sur la pint’ de ĉia ajn tronketo</span> - <span class="i2">Cent semojn faras mi por l’ estonteco."</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Sen ia dorn’ pikanta ĉe l’ folioj,</span> - <span class="i2">Mi staras al ĉielo rigardante,</span> - <span class="i0">Kaj brilas per la miaj lumradioj</span> - <span class="i2">La tero, kiu nutris min, amante."</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">"Mi vidas eĉ dezertojn ĉe l’ kamparo,</span> - <span class="i2">Kaj ili ne beliĝos sen laboroj;</span> - <span class="i0">Mi do ekfloras dum la tuta jaro,</span> - <span class="i2">Por kovri ilin per malgrandaj floroj."</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">La rozon iu vidas kaj deŝiras;</span> - <span class="i2">La lekantet’ malĝoja, sola restas;</span> - <span class="i0">"Ha," diras ĝi, "Pri glor’ mi ne sopiras</span> - <span class="i2">Sed vivo kun laboro benoj estas."</span></div> -</div> -</div> - -</body> -</html> diff --git a/38240-h/vol1/e12.htm b/38240-h/vol1/e12.htm deleted file mode 100644 index c169246..0000000 --- a/38240-h/vol1/e12.htm +++ /dev/null @@ -1,2014 +0,0 @@ -<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN" - "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd"> -<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en"> -<head> -<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" /> -<title>The Esperantist, Vol. 1, No. 12 | Project Gutenberg</title> -<style type="text/css"> - -body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;} -div.titlepage {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;} -h3 {text-align: center; font-size: 1.2em; margin-bottom: 2em;} -.pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right; font-style: normal; color: silver; background-color: inherit;} -body > div {clear:both; padding-top: 4em;} -ul li {list-style-type: none;} -.center {text-align: center;} -div.sec-list ul li {padding-left: 2em; text-indent:-2em;} -div.imgcenter {text-align: center; margin: 1em auto;} -.left {width:46%; float:left; clear:none;} -.right {width:46%; float:right; clear:none;} -em.u {font-style:normal; text-decoration: underline;} -.poem-header, .fn-header {text-align: left; margin-left: 2em; font-size: 110%;} -hr.short {width: 20%;} -.far_sig {text-align: right; margin: 0.5em 2em 0.5em auto;} -.near_sig {text-align: left; margin: 0.5em auto 0.5em 4em;} -.sc {font-variant: small-caps; font-style: normal;} -.border {border:solid; padding: 0.8em;} -.banner {overflow: auto; width: 100%} -td.numb {text-align: right; vertical-align: top; padding: 0.3em 1em;} - .verse {margin: 1em 0em 0em 5%; text-align: left; } - .stanza {margin-top: 1em; margin-bottom: 0em;} - span.i0 {display: block; margin-left: 0em;} - span.i2 {display: block; margin-left: 1em;} - -p.footnote {font-size: 90%; - text-indent: 0%; - margin-left: 10%; - margin-right: 10%; - margin-top: 1em; - margin-bottom: 1em; } - -sup { vertical-align: top; font-size: 0.6em; } - -a:link {color:blue; text-decoration:none} -a:visited {color:blue; text-decoration:none} -a:hover {color:red} - -</style> -</head> - -<body> -<p class="center"><a href="../38240-h.htm#est1-index">Back to Vol. I index.</a></p> -<div id="est1-12-1" class="border titlepage"> -<p style="font-size:80%;">SINGLE COPIES PRICE FOURPENCE NET.</p> - -<p style="float:left;width:15%;"><i>No. 12.</i></p> - -<p style="float:right;width:15%;"><i>Oktobro, 1904.</i></p> - -<h1>THE<br /> - ESPERANTIST</h1> - -<p>La Esperanta Gazeto por la<br /> -Propagando de la Internacia Lingvo.</p> - -<p style="font-size:80%;">Edited by H. BOLINGBROKE MUDIE, 67, Kensington Gardens Square, W.</p> - -<p>ANNUAL SUBSCRIPTION: 3/- (4 francs; 1½ roubles; 75 cents).</p> - -<p style="font-size:80%;">Wholesale Agents: 14, Norfolk Street, Strand, London, W.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-12-2" class="left border"> -<h4 style="text-align:center">CONTENTS.</h4> - -<table> -<tr><th></th><th>Page</th></tr> - -<tr><td><a href="#est1-12-10" class="sc">Editor’s Notes</a>.</td><td class="numb">177–79</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-12-11" class="sc">Physical Culture</a> (J. F. H. Woodward)</td><td class="numb">179–80</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-12-12" class="sc">The XIX. Century and Internationality</a> (A. Kofman)</td><td class="numb">180–81</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-12-13" class="sc">Esperanto Sounds</a> (R. J. Lloyd, D. -Lit., M.A.)</td><td class="numb">182–84</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-12-14" class="sc">Child’s Waking Prayer</a> (translated -by A. Motteau)</td><td class="numb">184</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-12-15" class="sc">The Emigrants</a> (Clarence Bicknell)</td><td class="numb">184</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-12-16" class="sc">Club News</a></td><td class="numb">185–87</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-12-17" class="sc">The Holiday-Man</a> (H. W. Southcombe)</td><td class="numb">188 </td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-12-18" class="sc">Ĉituo, The Wolf-Child</a> (by Alfred T. Simper)</td><td class="numb">189</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-12-19" class="sc">A Grievance and its Remedy</a> (by E. W.)</td><td class="numb">190</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-12-20" class="sc">Correspondence Page</a></td><td class="numb">191</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-12-21" class="sc">Friendship</a> (words by Ben Elmy, -music by J. Hadfield)</td><td class="numb">192</td></tr> -</table></div> - - -<div id="est1-12-3" class="sec-list right border"> -<p>For Local Information apply to the Hon. Secs. -of the following Official Societies:—</p> - -<ul> -<li>BATTERSEA—Sro. <span class="sc">A. T. Lee</span>,<br /> -2, Cupar Road, Battersea.</li> - -<li>BRIGHTON—Miss <span class="sc">Oxenford</span>,<br /> -16, Upper Westbourne Villas, Hove.</li> - -<li>BRIXTON—Sro. <span class="sc">E. W. Eagle</span>,<br /> -22, Kellett Road, Brixton.</li> - -<li>CORBRIDGE-ON-TYNE—Sro. <span class="sc">Lotinga</span>,<br /> -Trinity Terrace.</li> - -<li>DOVER—Sro. <span class="sc">H. R. Geddes</span>,<br /> -Northumberland House, Dover.</li> - -<li>EDINBURGH—Miss <span class="sc">Tweedie</span>, M.A.,<br /> -2, Spence Street.</li> - -<li>FOREST GATE—Sro. <span class="sc">E. J. R. Beal</span>,<br /> -74, Claremont Road, E.</li> - -<li>GLASGOW—Sro. <span class="sc">J. H. Wallace</span>,<br /> -3, Hampden Terrace, Mount Florida.</li> - -<li>HUDDERSFIELD—Sro. <span class="sc">G. H. Taylor</span>,<br /> -9, Norman Road, Birkby.</li> - -<li>ILFORD—Sro. <span class="sc">W. A. Jeffery</span>,<br /> -42, Park Road, Ilford, E.</li> - -<li>KEIGHLEY—Sro. <span class="sc">J. Ellis</span>,<br /> -Compton Buildings, Bow Street, Keighley.</li> - -<li>LEEDS—Sro. <span class="sc">J. E. Wyms</span>,<br /> -3, Maxton Avenue, Chapeltown Road.</li> - -<li>LIVERPOOL—Sro. <span class="sc">R. E. Issott</span>,<br /> -5, Gresham Street, Edge Lane.</li> - -<li>LONDON—Miss <span class="sc">Lawrence</span>,<br /> -41, Outer Temple, W. C.</li> - -<li>NEWCASTLE—Sro. <span class="sc">H. W. Clephan</span>, -3, Cotfield Terrace, Gateshead.</li> - -<li>PORTSMOUTH, Dr. <span class="sc">Greenwood</span>, -182, Queen’s Road.</li> - -<li>PLYMOUTH—Sro. <span class="sc">Thill</span>, -6, Barton Crescent, Mannamead.</li> - -<li>ST. ANDREWS—Sro. <span class="sc">J. T. Haxton</span>, -133, South Street, St. Andrews.</li> - -<li>TYNEMOUTH—Sro. <span class="sc">Alan F. Davidson</span>, -26, Park Crescent, N. Shields.</li> - -<li>WEST LONDON—Sro. <span class="sc">S. Maitland</span>,<br /> -22 Maclise Road, Kensington, W.</li> -</ul> - -<p>N.B.—It is earnestly hoped that gentlemen who are willing to form -local groups will communicate with the Editor of "The Esperantist," -who will do all in his power to assist them in the work.</p> -</div> - - -<div id="est1-12-4" class="reklamo" style="text-align:center;"> -<div class="left"> -<h4>The Remington</h4> - -<p>THE <em class="u">UNIVERSAL</em> TYPEWRITER.</p> - -<p>Just think of it!</p> - -<p>THE INTERNATIONAL MACHINE.</p> - -<p><i>Unbound by ties of nationality:<br /> - -The common bond of union of all civilised peoples.</i></p> - -<p>The Remington can be supplied fitted for Esperanto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>THE REMINGTON TYPEWRITER COMPANY,<br /> -100, Gracechurch St., London, E.C.</p> -</div> - -<div class="right" lang="eo"> - -<h4>La Remington</h4> - -<p>LA <em class="u">UNIVERSALA</em> SKRIBMAŜINO.</p> - -<p>Pripensu je tio!</p> - -<p>LA INTERNACIA MAŜINO.</p> - -<p><i>Tute liberiĝita de naciaj ligiloj:<br /> - -La Komuna unuigilo por ĉiuj civilizitaj popoloj.</i></p> - -<p>La Remington estos liverita kun Esperantaj presliteroj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>LA REMINGTON TYPEWRITER KOMPANIO,<br /> -100, Gracechurch St., Londono, E.C.</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-12-5" class="reklamo left center"> -<p style="font-size:110%;">The Right Hon.<br /> -J. Chamberlain’s Failure</p> - -<p>Mr. Chamberlain’s statements are always trenchant -and to the point. He tells us in characteristic -manner that he gave up shorthand for two reasons: -his inability to write quickly, and, above all, to -read his notes when written.</p> - -<img width="221" height="79" src="../images/sloan.png" alt="[Illustration: Mr. Chamberlain]" /> - -<p><b>SLOAN-DUPLOYEN, the Modern 12-LESSON LEGIBLE -SYSTEM, has done away with these defects.</b></p> - -<p>Our handsome free book tells you all about it.</p> - -<p>It's worth a postcard. Send one now.</p> - -<p><b>HATCHARD & CASTAREDE, Ltd.</b>, 71 High Holborn, London.</p> -</div> - - -<div id="est1-12-6" class="reklamo right"> -<p style="font-size:170%;">The "Review of Reviews"</p> - -<p style="font-size:110%;text-align:center;"><i>Is the Best Magazine for Busy People. -And it is read by ‘Esperanto’ Students.</i></p> - -<p>The aim of this Magazine is to make the Best Thoughts of -the Best Writers universally accessible at a Trifling Cost.</p> - -<p>The busiest and poorest in the community may here follow -with intelligent interest the great movements of Contemporary -History.</p> - -<p style="font-size:110%;text-align:center;">Post Free for Twelve Months, 8/6,<br /> -10 fr. 75 c., or 8.50 marks.</p> - -<p>Office: MOWBRAY HOUSE, NORFOLK ST., LONDON.</p> -</div> - - -<div id="est1-12-7" class="reklamo right center"> -<p style="font-size:170%;">CONCORD:</p> - -<p class="sc">Journal of the International Arbitration and Peace -Association.</p> - -<p>Published on 15th of each Month.</p> - -<p style="font-size:110%;">2/6 per annum, from 40, Outer Temple, W.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-12-8" class="reklamo"> -<p class="center"><em class="u">JUST PUBLISHED.</em></p> - -<p style="font-size:200%;word-spacing:1ex;text-align:center;">TEXT BOOK OF ESPERANTO.</p> - -<p class="left center">By J. C. O’CONNOR.</p> - -<p class="right center">Dedicated to Sir WILLIAM RAMSAY.</p> - -<hr class="short" style="clear:both;" /> - -<p style="float:left; font-size:120%;padding-right:5px;">PRICE 1d.</p> - -<p>Special price for propaganda purposes: 10d. per dozen, 6s. 3d. per -100, £2 12s. 6d. per 1,000.</p> - -<p>To be had at these prices only from the Publishers—</p> - -<p class="center">Messrs. DIXON & HUNTING, Farringdon Press, Ltd., 180, Fleet Street, E.C.</p> - -<hr class="short" /> - -<p class="center">Wholesale Agents for</p> - -<p class="center">LONDON: H. Brett, Pilgrim Street, E.C.</p> - -<p class="center">COUNTRY: W. Dawson & Sons, Breams Buildings, E.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-12-9" class="banner border center"> -<p class="pagenum">177</p> - -<h2 style="font-size:210%;">THE ESPERANTIST.</h2> - -<p>The Esperanto Gazette for the spread of the International Language.</p> - -<hr /> - -<div style="float:left;padding-left:5%;font-size:80%;"> -<p style="padding-top:10%;padding-bottom:10%;">ABONPAGOJ ESTAS RICEVEBLAJ ĈE<br /> -SUBSCRIPTIONS SHOULD BE SENT TO</p></div> -<div style="float:right;padding-right:5%;font-size:80%;text-align:left;"> -<ul> - <li><b>H. Bolingbroke Mudie. Esq, 67, Kensington Gardens Square, London, W.</b></li> - <li>AUSTRIA.—Sro. T. Cejka, Bystrice Hostyn, Moravia.</li> - <li>BELGIUM.—M. M. Seynaeve, 3, Rue de l’Avenir, Courtrai.</li> - <li>FRANCE.—M. C. Gaubert, 9, rue Charras, Paris.</li> - <li>GERMANY.—Doktoro Mybs, 68, Markt Strasse Altona, Elbe.</li> - <li>MALTA.—A. Agius, Esq., 92, Strada S. Gaetano, Hamrun.</li> - <li>RUSSIA.—Societo Espero, Bol. Podjaceskaja 24 log 12, St. Petersburg.</li> - <li>SWEDEN.—Sro. P. Ahlberg, 50, Döbelnsgatan, Stockholm.</li> -</ul> -</div> - -<hr style="clear:both;" /> - -<p style="float:left;width:2.5em;font-weight:bold;font-size:170%;">N.B.</p> - -<p style="float:right;width:2.5em;font-weight:bold;font-size:170%;">N.B.</p> - -<p lang="eo"><i>Nepresitajn manuskriptojn la Redakcio resendos se oni aldonis poŝtmarkon.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Alsendatajn artikolojn la Redakcio laŭ bezono korektos.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Oni povas sendi la abonpagon per poŝtmarkoj, kiuj estas akceptataj laŭvaloro.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Oni sendu ĉiujn artikolojn, demandojn kaj avizojn al La Redaktoro, 67, Kensington Gardens Square, London, W.</i></p> - -<p style="float:left;width:20%;padding-left:2em;">No. 12.</p> - -<p style="float:right;width:20%;font-size:80%;text-align:left;">Subscription, 3s. Per Annum. -Single Copies, 4d. net. Nos. - 2 to 8, 6d. each; Nos. 9 to 12, - 4d. each, net.</p> - -<p>OKTOBRO, 1904.</p> -</div> - - -<div id="est1-12-10" class="article"> -<div class="left" lang="eo"> -<p class="sc">Karaj Helpantoj, Salutojn!</p> - -<p>Estas eble ke malmultaj vortoj pri <span class="sc">La Esperanta Gazeto</span> estos -por Vi interesaj. Estas la fino de ĝia unua jaro.</p> - -<p>Kiam mi ekklopodis pri la laboro ŝajne estis nur du aŭ tri Anglaj -Esperantistoj, kiuj verkus artikolojn por la Gazeto. La kuŝejoj de -la Abonantoj estis por mi tute nekonataj. Mi kredis ke la afero estus -mona perdo, ĉar la lingvo nur enkondukiĝis en Anglujon antaŭ -kelkaj monatoj. Tamen la ekzisto de gazeto helpus la Aferon; <span class="sc">La -Esperanta Gazeto</span> do ekvivis!</p> - -<p>Feliĉe mi baldaŭ eltrovis ke, el ĉiuj partoj de Esperantujo, -alvenis kleraj, interesplenaj artikoloj. Monato post monato Abonantoj -plimultiĝis.</p> - -<p>Al ĉiuj helpintoj mi deziras sendi koregan dankon. Dank’ al Vi, -ĉiunacianoj gajnis novajn pensojn, novajn konojn. Dank’ al Vi, -<span class="sc">La Esperanta Gazeto</span> povos vivadi.</p> - -<p>Tute nemetiisto, mi penadis kiel eble plej multe plaĉi miajn -legantojn.</p> - -<p>Tro ofte metiistaj eldonistoj nur pensadas pri la eldonkosto, kaj -malatentas pri la deziroj de la legantoj. Sed, je <span class="sc">La Esperanta -Gazeto</span>, mi neniam estas estinta ŝparema. Ĉiuj certe -kontentiĝas pri la boneco de ĝia papero, tipo kaj ĝenerala enhavo.</p> - -<p>Pri la literatura stilo mi kompreneble ne povas kritiki, nur mem -estante pli malpli eklernanto. Sed Doktoro Zamenhof ĵus estas -skribinta: "Via Gazeto tre plaĉas al mi; kaj mi estas konvinkita -ke ĝi ankaŭ plaĉas al ĉiuj Esperantistoj."</p> - -<p class="pagenum">178</p> - -<p>En tia afero oni ne devas forgesi, ke estus estinta tute neeble ke -individuo eldonu eĉ gazeteton en ia nacia lingvo post nur kelkaj -monatoj da libertempa lernado. Tio ĉi nur estas ebla per nia facila -Esperanto.</p> - -<p>Estas malfacila afero, tiu ĉi redaktado de Esperanta gazeto!</p> - -<p>Ĉiu vorto sendota al la presistoj (Ho ve! ne ankoraŭ Esperantistoj) -devas esti skribmaŝinata, kaj, eĉ post tio, la korektado de -prespruvoj postulas multe da penado. Preskaŭ ĉiam gravaj eraroj -preterpasas la aŭtoran atenton, kaj ofte la viglecon ankaŭ de la -Redaktoro.</p> - -<p>Mi fidas ke, estonte, ĉiuj eraroj malaperos. Sed, denove, mi petas -ke miaj legantoj senkulpigu ilin, se ili ĉeestos.</p> - -<p>Mi nun povas prezenti al la mondo praktikan pruvon de la viveco, -facileco kaj disvastiĝo de la Internacia Lingvo. En ĉiuj partoj de -la mondo <span class="sc">La Esperanta Gazeto</span> havas Abonantojn, tute sen komuna -lingvo krom Esperanto.</p> - -<p>Niaj kleraj verkantoj povas, per ĝi, sendi siajn belajn, originalajn -aŭ tradukitajn pensojn en ĉiujn landojn. La Anoncantoj povas fidi -je la Internacia Lingvo por gajni tutmondan vendejon por siaj -komercaĵoj. Ĉiuj povas interkonatiĝi.</p> - -<p>Hodiaŭ mi estas tre, sed ne tute, kontenta. Pro la akcepto de <span class="sc">La -Esperanta Gazeto</span> unu el miaj ambicioj plenumiĝis. Mi nun diros -al Vi alian!</p> - -<p>Inter la bela literaturo jam posedata de Esperantistoj vane mi -serĉis <i>unu sufiĉe vidindan volumon</i>! Libroj nur legindaj -estas ja bonegaj; sed ĉu ili sufiĉas?</p> - -<p>Supozu, ekzemple, ke oni aĉetas la necesegan <i>Fundamentan -Krestomation</i>. Ĝia kosto, laŭ Angla mezuro, ne estas tro granda; -kaj oni estas kontenta posedi la 460 interesplenajn paĝojn. Sed ĉu -la kosto ĉiam tie finiĝas? Oni trovas ke, kiel Anglo, oni ne plene -ŝatas legi libron sub papera kovrilo. Oni do devas elspezi monon por -ĝin bindigi. Tio pligrandigas ĝian koston de kelkaj frankoj. Nu, -post kelkaj jaroj, kiam la libro fariĝis valora memoraĵo de la -unuaj tagoj de la lingvo, ĉu oni estos kontenta ekvidi, ke ĝia -papero flaviĝis; makuliĝis?</p> - -<p>La respondon mi lasas al la Esperantistaro.</p> - -<p>Estas necese ke kelke da prezentindaj libroj, bonepresitaj sur bona -papero, sub bela kovrilo, ekzistu. Pro tiu celo mi intencas eldoni -diversajn utilajn verkojn. Estas ankoraŭ tro frue atendi, ke la -vendo povos pagi iliajn proprajn elspezojn; sed ilia eldoniĝo helpos -la Aferon.</p> - -<p class="pagenum">179</p> - -<p>La unua de <span class="sc">La Esperantaj Juveloj</span> estos <i>La Ventego, de Shakespeare</i>, -tradukita de nia plej klera Esperantisto, S<sup>ro</sup> Motteau. Unua -eldono, ilustrita, orumita supraĵo kaj belete bindata per malmola -verda ledo [donacinda]. Kosto 2f. 60c., afrankite.</p> - -<p>Finante, mi fidas ke Vi, kiuj ŝatas la <i>Verdkovrilaĵeton</i> -afable surskribos sur la enmetitajn abonpaperojn, kaj sendos ilin al -mi, sub la enmetita kovrilo, antaŭ la fino de Oktobro. Kaj se Vi -skribos aliflanke proponojn por plibonigi la Gazeton mi estos -kontenta.</p> - -<p>Mi esperas, kune kun Vi, ke post 1904 <span class="sc">La Esperanta Gazeto</span> -enhavos dudek paĝojn anstataŭ ol dekses; sed tiu afero dependas de -la nombro da Abonantoj.</p> - -<p class="far_sig sc">Via Redaktoro.</p> -</div> - - -<div class="right"> -<p class="sc">Dear Supporters, Greetings!</p> - -<p>It may be that a few words about <span class="sc">The Esperantist</span> will be -interesting to you. It is the end of its first year.</p> - -<p>When I undertook the work there were apparently but two or three -English Esperantists who would write articles for the Gazette. The -haunts of the Subscribers were, to me, quite unknown. I believed that -the undertaking would be a financial loss, for the language had only -been introduced into England a few months before. Nevertheless, the -existence of a Gazette would help the Cause; thus <span class="sc">The -Esperantist</span> sprang into being.</p> - -<p>Happily I soon discovered that, from all parts of Esperantoland, -well-informed, interesting articles came to hand. Month by month -subscribers became more numerous.</p> - -<p>To all helpers I desire to send most hearty thanks. Thanks to you, -people in every land have gained new thoughts, new knowledge. Thanks -to you, <span class="sc">The Esperantist</span> can continue its existence.</p> - -<p>Quite an amateur, I have tried as far as possible to please my -readers.</p> - -<p>Too often professional Publishers merely consider the cost of -production, and disregard the wishes of their readers. But, over -<span class="sc">The Esperantist</span>, I have never been sparing. Certainly all -are satisfied as to the good quality of its paper, type and general -contents.</p> - -<p>Concerning its literary style I of course cannot criticise, being -myself, more or less, a beginner. But Dr. Zamenhof has just written: -"Your Gazette greatly pleases me; and I am convinced that it also -pleases all Esperantists."</p> - -<p>In this connection one must not forget that it would have been quite -impossible for an individual to issue even a small gazette in any -national language after only a few months of spare-time study. This -is alone possible with our easy Esperanto.</p> - -<p>It is a difficult business, this editing of an Esperanto gazette!</p> - -<p>Every word sent to the printers (alas! not yet Esperantists) has to -be typewritten, and, even after that, proof correcting demands much -care. Almost invariably serious errors escape the author’s attention, -and often the vigilance of the Editor also.</p> - -<p>I trust that, in the future, all errors will disappear. But, once -again, I beg my readers to excuse them, should they be present.</p> - -<p>I now am able to present to the world a practical proof of the -vitality, facility and spread of the International Language. In all -parts of the world <span class="sc">The Esperantist</span> has subscribers entirely -without any common language other than Esperanto.</p> - -<p>Our clever writers can, by its means, send their beautiful, original -or translated thoughts into every country. Advertisers can rely on -the International Language to gain a universal market for their -goods. All can become acquainted one with the other.</p> - -<p>To-day I am very, but not altogether, content. On account of the -reception of <span class="sc">The Esperantist</span> one of my ambitions is -fulfilled. I will now tell you of another!</p> - -<p>Among the fine literature already possessed by Esperantists in vain -have I sought <i>one volume of sufficiently attractive -appearance</i>. Books merely readable are, indeed, excellent; but do -they suffice?</p> - -<p>Suppose, for example, that one buys the indispensable <i>Fundamental -Chrestomathy</i>. Its cost, according to English standard, is not too -high; and one is pleased to possess the 460 interesting pages. But -does the cost always end there? One finds that, as an Englishman, one -cannot fully enjoy reading a paperback. One must therefore spend -money on having it bound. That increases its cost by some shillings. -Then, some years later, when the book has become a valuable reminder -of the language’s early days, will one be pleased to discover that -its paper has turned yellow; has become foxed.</p> - -<p>The answer I leave to the Esperantists.</p> - -<p>It is necessary that some presentable books, well printed on good -paper, and in a nice cover, should exist. On this account I intend to -bring out several useful works. It is still too early to expect that -the sale will cover their expenses; but their publication will help -the Cause.</p> - -<p>The first of <span class="sc">The Esperanto Gems</span> will be <i>Shakespeare’s "Tempest</i>," -translated by our most able Esperantist, Mr. Motteau. First edition, -illustrated, gilt top, prettily bound in soft green leather -[suitable for presentation]. Price 2s. 1d., post free.</p> - -<p>In conclusion, I trust that you who appreciate the <i>green-covered -one</i> will kindly fill up the enclosed renewal application forms, -and send them to me, in the enclosed envelope, before the end of -October. And if you will write proposals on the back for improving -the Gazette I shall be pleased.</p> - -<p>I hope, with you, that after 1904 <span class="sc">The Esperantist</span> will -contain twenty pages instead of sixteen; but that matter depends on -the number of Subscribers.</p> - -<p class="far_sig sc">Your Editor.</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-12-11" class="article" lang="eo"> - -<h3>ĈU FIZIKA KULTURO PLIGRANDIGAS SPIRITAN FORTON?</h3> - -<p class="center">La Unua Premia artikolo en "Health and Strength Gazeto," de 1903.</p> - -<p class="center">Tradukita en Esperanto de la Aŭtoro, J. F. H. Woodward.</p> - - -<p>La respondo al tiu ĉi demando povas esti tre vera, tamen tre -mallonga. <i>Jes!</i> Sed tiu respondo nek interesus nek kontentigus -viajn Legantojn, tial ni esploros tiun ĉi aferon.</p> - -<p>Ili do povas juĝi por si mem, ĉu ĝi ne estos je ilia profito -partopreni en ekzercoj, kiuj ne nur plibonigas la sanon de la korpo, -sed ankaŭ la povojn de la spirito.</p> - -<p>Macfadden demandas: <i>"Kial la homo ne plibonigis fizike, kiel li -faris en aliaj rilatoj?"</i></p> - -<p>Li respondas tiun ĉi demandon jene: <i>"Ĉar li dependis de medicina -scienco por sia fizika bonstato."</i></p> - -<p>Tiu ĉi estas sendube vera pri la estinteco, sed ne pri la nuntempo, -escepte pri tio, ke ni ne enhavu tiun grandan klason da personoj, -kiuj povas kalkuliĝi laŭ miloj en la mondo, kiuj, kiam malsanaj, -konfidas tute je ĉarlatanaj kuraciloj por sia resaniĝo.</p> - -<p>Ni konas ke unu rezultato de tia malspriteco estas, ke grandaj -nombroj da ili mortas multe da jaroj pli frue ol ili devus, se ili ne -prenis tiujn ĉi ĉarlatanajn kuracilojn, kaj, anstataŭ ol tio -alprenis "fizikan kulturon" kaj permesis al Naturo ordigi tion en la -sistemo, kion ili sin mem malrektigis.</p> - -<p>Se la malboneco tie ĉi finiĝis, ĝi estus sufiĉe malbona, sed -malfeliĉe, ili naskigas en la mondon rason da malfortaj, malgrandaj -estaĵoj, kiu mankas ĉian econ kiu igas grandajn kaj belajn virojn -kaj virinojn, tiajn, kiaj estis la Spartanoj antikve. Ili nek havas -fortecon nek grandecon de korpo, kaj estas pli malpli de malforta -spirita povo. Tiuj ĉi kaŭzoj produktas moralan modelon de malalta -grado. Ja ne estas fizika forteco sufiĉa por nutri malfortan -cerbpovon; tia estas la opinio de multe da kuracistoj ĉe la -rifuĝejoj de lunatikoj en Anglujo kaj alilande.</p> - -<p>Nu, kio estas la kaŭzo de tio ĉi?</p> - -<p>Nur estas unu respondo: <i>La malatento je konvena flego kaj -pligrandigo de la korpaj povoj, netaŭga nutraĵo, tabakfumo, la -drinkaĵo, kaj malbonmoreco.</i></p> - -<p>Korektu tiujn ĉi aferojn, kaj, post du generacioj, estos nepra -plibonigo ĉe la raso.</p> - -<p>Tiu ĉi ŝanĝo jam estas iomete komencita, per la pliuzado de -gimnastikoj, kaj per kluboj de naĝarto, <i>piedpilko</i> kaj -<i>kriketo</i>, inter la loĝantoj de urboj; kaj, se milita ekzerco -estus farinta deviga en ĉia lernejo, la venanta generacio fariĝus -pli supera je forteco kaj grandeco ol tiu de hodiaŭ; ĉar, kun -brustoj plilarĝataj per plena spirado kaj aliaj atletaj ekzercadoj, -kaj konvena fleksigo de la muskoloj de la ventro, mallakso kaj la -ftiza mikrobo forpeliĝus.</p> - -<p>Kun la korpo vivigata kaj la ĉirkaŭiro de la sango multege -plibonigata, la povoj de la spirito kaj la memoro pliboniĝus laŭ la -sama proporcio, kaj tio, kio nun estas spirita peno kaj cerblaciĝo, -fariĝus plezuro. Tio ĉi estas la sperto de centoj da junuloj kaj -maljunuloj kiuj faris la penon plibonigi sian sanecon kaj fortecon -per "Fizika Kulturo," kaj kiuj sekvis la regulojn de Naturo kaj la -konsilo de <i>Shakespeare</i>, kaj "<i>ĵetis drogojn al la hundoj</i>."</p> - -<p>Antaŭa Unua Premiulo ĉe Cambridge diris al la aŭtoro ke, dum du -semajnoj antaŭ lia ekzameno, li neniam rigardis libron, sed okupis -sin de ekzerco sur ĉevalo, <i>raketoj</i>, kaj gimnastikoj. La -rezultato estis ke, kun freŝa sana sango kuranta en la tuta <span class="pagenum">180</span> korpo, -kiam li envenis la ĉambron de la ekzameno, lia cerbo estis kiel eble -plej freŝa kaj klara kaj li povis respondi al ĉiuj demandoj facile -kaj akurate. Tiel li gajnis la plej altan honoron de la jaro ĉe la -Universitato. Li diris, ke tio ĉi ne estus okazinta, se li ne estis -uzinta "Fizikan Kulturon," kiu forprenis ĉian nebulecon de la cerbo. -Sekve la spirito estis tiel klara kiel la lumo.</p> - -<p>Ni ne povus havi pli bonan ekzemplon ol tio ĉi, pri la valoro de -korpa ekzercado por cerba verko.</p> - -<p>Iuj el viaj legantoj nun bezonos scii, kiel gajni altan gradon da -korpa sano, kaj spirita potenco.</p> - -<p><i>Nu, la reĝa vojo tien estas per dieto, ekzerco, banoj, kaj dormo.</i></p> - -<p>Ni konsideros ilin laŭvice, ĉar ĉiu el ili helpas la alian fari -sian parton de la afero.</p> - -<p>Mi ne nun aludas je preparado por ia speciala konkurso, sed je la ado -de bona stato de ĝenerala sano, kio ebligos la korpon suferi grandan -ekzercon sen sento de troa laceco, kaj kio konservos la cerbon en tre -bona kondiĉo preta por serioza lernado, aŭ por la postuloj de vigla -komerca vivado.</p> - - -<h4><i>Dieto.</i></h4> - -<p>Sen nutra manĝaĵo, manĝata je konvenaj intertempoj, kaj ĝuste -digestata, estas certe ke nenia vera progreso povos esti farata. -Taŭga nutraĵo estas la fundamento, sur kiu la forteco de la korpo -kaj la povo de la spirito konstruiĝas.</p> - -<p>Estas provite per la esploradoj de D<sup>ro</sup> Alexander Haig kaj aliaj -scienculoj kiuj faris specialan studon de la afero, ke la plej bona -sano, kaj la plej grandaj povoj de persistado estas atingitaj per -grenaj produktaĵoj, fruktoj kaj lakto, kaj ne de viando kaj de -alkoholo.</p> - -<p>Tio ĉi estas evidenta pro la venkoj antaŭ ne longe gajnitaj de -atletoj en Anglujo kaj en Germanujo, kiuj nur nutradis sin -per grenaj nutraĵoj, kontraŭ tiuj, kiuj alprenis viandan dieton.</p> - -<p>Oni ne devas manĝi pli ol trifoje ĉiutage, kaj devas esti -intertempo de kvar aŭ kvin horoj inter ĉiu manĝo. La plej malfrua -ne devas esti post la sepa horo vespere. Ĉia mordaĵo devas -manĝiĝi malrapide, kaj esti multe maĉata kaj trinkaĵo ne devas -esti trinkata ĝis unu horo post la manĝo.</p> - -<p>La Unuigitaj Ŝtatanoj estas fondintaj "Malrapidan Maĉon Societon."</p> - - -<h4><i>Ekzerco.</i></h4> - -<p>Promenu almenaŭ du aŭ tri mejlojn ĉiutage en freŝa aero. Metu -ekzercilon en via dormoĉambro, kaj sekvu la instruojn presitajn sur -la karto, por dekkvin minutoj tuj kiam vi leviĝas, kaj por la sama -tempo kiam vi estas kuŝiĝonta.</p> - - -<h4><i>Bano.</i></h4> - -<p>Prenu varman banon kun sapo almenaŭ unu fojon ĉiusemajne por -malfermigi la haŭttruetojn. Tio ĉi estas necesa por esti en -perfekta sano; kaj ankaŭ bano sen sapo, varma aŭ malvarma, -ĉiutage.</p> - - -<h4><i>Dormo.</i></h4> - -<p>Ĉiam dormu sep horojn neinterrompite, se eble. Dormu kun la fenestro -malfermita iom ĉe la supro, kaj larĝe malfermita dum la somero. La -ekzerco varmigos vin antaŭ ol enlitiri, kaj la ekzerco kaj la freŝa -aero dormigos vin bone. La stomako nur havanta iom, se ion, por -digesti, ankaŭ ripozos (se oni ne manĝis post la sepa horo vespere) -kaj morgaŭe funkcios multe pli bone.</p> - -<p>Je konkludo, se la fraŭloj deziras esti ja viraj viroj, ili ne devas -drinki, ili devas eviti ĉiujn malbonmorajn kutimojn, ili devas fumi -kiel eble plej malmulte (pli bone estas neniam fumi), ĉar ĉiu el -tiuj ĉi estas malamikoj al forteco, kaj al konvena memkontrolo.</p> -</div> - - -<div id="est1-12-12" class="article" lang="eo"> - -<h3>LA XIX<sup>a</sup> JARCENTO KAJ INTERNACIECO.</h3> - -<p class="center">A. Kofman (Odessa).</p> - - -<p>Antaŭ kvar jaroj, kiam ĉiu ĵurnalo, gazeto, jarlibro kaj aliaj -periodaj eldonaĵoj faris la karakterizon de la XIX<sup>a</sup> jarcento, oni -venis unuvoĉe al la konkludo, ke tiu epoko estis precipa periodo de -internaciaj komunikoj; oni kalkulis la kilometrojn da telegrafaj kaj -telefonaj fadenoj, la milionaron da kilogramoj de fervojaj reloj, la -kolosalan spezon de internacia komerco, la neimageblan sumon de -eksterlandaj leteroj, k.c., k.c. Por ankoraŭ pli substreki la -kreskon de la internaciaj rilatoj de la XIX<sup>a</sup> jarcento oni citis -ekzemplojn, ke la Angloj, Francoj, Germanoj kaj aliaj nacioj sendas -interŝanĝe siajn infanojn por la someraj tagoj en diversajn landojn -kun la celo lernigi al siaj idoj la fremdajn lingvojn. Interalie -oni montris, ke la turistaj kluboj vastiĝis sur la tuta tero, -ellaborinte specialajn tarifojn por fervojoj, hoteloj, k.c., por -siaj enlandaj kaj eksterlandaj membroj. Mallonge, legante tiujn ĉi -sciigojn, oni efektive povus pensi, ke la nacioj faris grandegan -progreson en la interkonatiĝo. Kio rilatas la fremdajn literaturojn, -tiu ĉi punkto ŝajnis pli klara ol ĉio alia; de longe ja ĉiu -biblioteko posedas la tradukojn de ĉiu pli aŭ malpli konata fremda -aŭtoro.</p> - -<p>Se tio ĉi diriĝis pri ĉiuj popoloj ĝenerale, kion oni devis diri -pri la Angloj? La Angla nacio, kiu havas posedaĵojn en ĉiu parto de -la mondo, kies ŝipoj vizitas ĉiun maron kaj golfon, kies turistoj -estas precipe vojaĝemaj,—la Angla nacio devus unue koni la -alilandan mondon, sed ... <span class="pagenum">181</span> Cetere, estas preferinde paroligi S<sup>ron</sup> -Ĉukovski mem, kiu sufiĉe konas Anglujon kaj la Anglojn.</p> - -<p>Jen kion li skribas en la gazeto <i>Odesskia Novosti</i>, <i>No. 6372</i>, -pri nia eminenta Rusa verkisto Anton Ĉeĥov, mortinta antaŭ nelonge:</p> - -<p>"Mi vane atendis kelkajn tagojn, esperante trovi eĉ unu Anglan -gazeton, kiu memorigus la nomon de nia ĵus mortinta verkisto. Sed -ĝis hodiaŭ nenia gazeto aperigis eĉ unu linion pri li. Oni -skribadis pri la <i>Malacca</i>, oni skribadis pri <i>Nju-Ĉvang</i>, sed -la plej grandan perdon, la plej doloran Rusan malĝojon oni eĉ ne -rimarkis....</p> - -<p>"Certe, la Anglaj gazetoj ne povas reflekti ĉiujn interesojn de la -lando. Oni devas turniĝi al alia fonte. Mi prenas la lastan eldonaĵon -de la <i>Brita Enciklopedio</i>. Mi trovas tie <i>Ĉefu, Ĉifu</i>,—la nomo -de <i>Ĉeĥov</i> malestas! Fine en la artikolo pri la nuntempa Rusa -literaturo (XXXII<sup>a</sup> volumo de la Enciklopedio, eld. 1902) mi trovas la -serĉatan karan nomon. Por ne esti kulpigata je paskvilo, mi citas ĉion -diritan tie:</p> - -<p>"‘En la sfero de beletristiko, la plej eminenta estas A. Ĉeĥov, la -ano de la nova partio. Kvankam li estas ankoraŭ juna, li jam montris -sufiĉe grandan forton en siaj mallongaj noveloj. <i>Kelkaj noveloj de -Gorki, de Ertel, de Jassinski ankaŭ montras konsiderindan kvaliton.</i>’"</p> - -<p>"Jen ĉio. Tio ĉi estas skribita en 1902, kiam jam ekzistis <i>La -Mevo, La Stepo, En la foso</i> de Ĉeĥov. Kaj la paralelo inter -Ĉeĥov kaj Jassinski! Tia facilkora kaj fi-bonanima tintado de -fremdaj nomoj pruvas superfluan fojon kiel neinteresa estas por la -Angloj ĉio, kio ekscitas nin Rusojn, kio plenigas nian animon. -Sendube la aŭtoro de tiu ĉi artikolo malestimas la temon de sia -skribo, ĉar aliokaze li ne aldonus sian negliĝa-protektan epiteton -‘sufiĉe granda forto.’ Kia grandanimeco!"</p> - -<p>"Ĉu tio ne estas stranga? La Angloj vojaĝas pli ol ĉiuj aliaj -homoj, sed fremdajn landojn, la spiriton de fremdaj nacioj ili konas -malplej! Edmund Gosse, la eminenta Angla kritikisto ne senkaŭze -skribis en la <i>Heinemanna Internacia Biblioteko:</i> ‘Ni suriras la -Alpojn, sed ni ne interesiĝas je la Svisaj pastoraloj; ni promenas -laŭlonge kaj laŭlarĝe la fiordoj de Norvegujo, sed en nian kapon -eĉ ne venas la ideo pri la grandaj mondkonceptoj, kreitaj de la -verkistoj de tiu ĉi talentoplena popolo. Kun la Rusaj noveloj ni -apenaŭ faris la komencan konon, kaj ni neniam demandis nin, ĉu ne -ekzistas inter la Poloj Pola <i>Dostoevski</i>, kaj inter la -Portugaloj Portugala <i>Tolstoj.</i>’"</p> - -<p>"Kiel la Angloj konas Tolstoj’on mi jam parolis aliloke. Hodiaŭ, -kiel specimenon, mi prezentas al vi perlon de la plej solida, plej -serioza informilo <i>Webster’s International Dictionary</i>."</p> - -<p>—"L. N. Tolstoj. Rusa novelisto kaj socialisto(?), naskiĝis en -1829 (?)"</p> - -<p>"Tiel ne estas mirinde ke la nomo de Ĉeĥov tute ne estas en -<i>Webster’s Dictionary</i>.</p> - -<p>"Ekzistas ankoraŭ unu fonto, reflektanta la Rusan spiritan vivon. -Tio ĉi estas la ĵurnalo <i>Athenæum</i>, organo de la Angla kritiko, -kie koncentriĝas ĉiuj aŭtoritatoj de la lando. Ĉiujare la -Julia numero estas dediĉata al la revuo de la tutmonda literaturo, -kaj la plej granda ĉarmo de tiu revuo estas ke pri Rusujo skribas -Ruso, pri Holando—Holandano, k.t.p. En la antaŭa tempo estis -profesoro P. N. Milukov, kiu skribis la revuon de la Rusa literaturo; -li estis sekvita de K. Belmont kaj poste de V. Briusov. De tempo al -tempo—ekzemple en 1901—la Angla ĵurnalo ŝajne opiniis ke la Rusa -literaturo tute ĉesis ekzisti, kaj tial ĝi donis pri ĝi nenian -raporton. Tamen, kiam la raporto estis, rilate Ĉeĥov oni silentis -aŭ oni estis tre vortavara. Ĉiam oni okaze citis la nomon de Andre’ -Beli aŭ de D. Mereĵkovski pli ol de Ĉeĥov. Tial oni ne devas miri -ke la Angla publiko tute ne konas la nomon de la eminenta Rusa -verkisto. Estas vere ke tie ĉi aperis la traduko de <i>La Nigra -Monaĥo</i> de Ĉeĥov, sed pri tiu ĉi traduko mi ne volas paroli -nun, por ne blasfemi sur la freŝa tombo.</p> - -<p>"Mi scias ankaŭ alian okazon. Mia kolego, Rusa korespondanto, -perfekte posedanta la Anglan lingvon, tradukis la novelon de Ĉeĥov -<i>La Ĉambro N. 6</i>, kaj prezentis ĝin al la atenta eldonisto -Fisher Unwin. Tiu ĉi proponis al li reveni post 6 monatoj por povi -informiĝi, ĉu Ĉeĥov estas sufiĉe konata al la Angla publiko. Mia -kolego revenis post 2 jaroj kaj ricevis—rifuzon: la eldonisto ne -volis riski presi la novelon, ĉar <i>la Angla publiko ne konas la -aŭtoron de ‘La Ĉambro N. 6</i>.’"</p> - -<p>Tiu ĉi artikoleto de S<sup>ro</sup> Ĉukovski ne bezonas grandan -komentarion. La nombro de Rusoj, kiuj konas la Anglan lingvon estas -tre malgranda, la nombro de la Angloj, kiuj posedas la Rusan, estas -ankoraŭ pli malgranda. La XIX<sup>a</sup> jarcento, kiu faris "miraklajn" en -la sfero de interkomunikiĝo de nacioj, ne atingis eĉ tian minimalan -sukceson, ke la almenaŭa konatiĝo kun la eminenta Rusa verkisto, -kiun nun ploras la tuta inteligenta Rusujo. Jen vi havas la XIX<sup>an</sup> -jarcenton de internacieco! Tiu ĉi malĝoja kaj humiliga fenomeno -estas superflua pruvo, ke la nescio de fremdaj lingvoj estas -netransirebla baraĵo por la kono de fremdaj popoloj, de ilia -spirito, de ilia literaturo, malgraŭ la telegrafoj, telefonoj, -fervojaj reloj, k.c. <i>Sen internacia lingvo, sen Esperanto, la -fremdaj popoloj restos por ĉiam tero nekonata.</i> Ni levu do alte -la lumilon de Esperanto, kaj oni tuj vidos, aŭdos kaj sentos, ke la -lingvo internacia estas efektive la plej potenca, kaj samtempe la -sola rimedo por ligi la homojn en unu granda familio, almenaŭ -samlingva.</p> -</div> - - -<div id="est1-12-13" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">182</p> -<h3>ESPERANTAJ SONOJ.</h3> - -<p class="center"><i>Pri la plena malpermesebleco de ŝanĝoj de sonoj en Esperanto: -verkita de R. J. Lloyd, D. Lit., M.A., Fonetiko, Instruisto ĉe la -Universitato de Liverpool.</i></p> - - -<p>Estante dum multaj jaroj studento de la sonoj de la homaj lingvoj, -kaj de iliaj historiaj ŝanĝadoj, mi ekvidis, eble pli frue ol la -granda plimulto da niaj kunverkantoj, danĝeron, kontraŭ kiu nia -kara lingvo devos ĉiam, de tempo al tempo, fortege kontraŭbatali. -Tio estas la danĝero de la dividiĝo de nia lingvo, per ŝanĝoj -(diversaj en diversaj lokoj) de ĝiaj sonoj. La plimulto da niaj -gefratoj tute ne rekonas tiun ĉi danĝeron; kaj ili estas iom -inklinaj rideti, kiam la lingva studento parolas serioze pri ĝi. -Ĉar ĝi estas danĝero, kiu enrampas en lingvon, grade, nesenteble, -sekrete, kaj kiu unue tiam sin klare montras, kiam ĝi estas -fariĝinta nevenkebla. Ne ekzistas sola nacia lingvo en la mondo, kiu -ne estas la frukto de la nekonsciaj sonaj ŝanĝadoj, kiuj -diversigis, kaj fine disigis kaj dividis, kelkan pli fruan lingvon. -La ĉefa kaŭzo de tio ĉi estas, ke estas preskaŭ neeble, elradiki -tiujn ĉi ŝanĝojn de sonoj, post tiam kiam iu amaso da homoj -akceptas ilin kaj praktikas ilin ĉiutage inter si. La diverseco, -unufoje farita, restas ĉiam: kaj ĉiu nova diversaĵo proksimigas la -tempon de disigo, t. e., la tempon kiam oni ĉesos sin reciproke -kompreni.</p> - -<p>Pli frue ol mi atendis, alvenas pruvo kaj ekzemplo de tiu ĉi -danĝero: kaj li aperas ankaŭ en loko la plej neatendita,—en la -bonega <i>Esperanta Sintakso</i>, de S<sup>ro</sup> Paŭlo Fruictier. Oni legas -tie, §56:—</p> - -<p>"En kelkaj vortoj, sed precipe en kunmetitaj, renkontiĝas -konsonantoj, kiuj ne povas esti elparolataj unu post la alia. Tiam la -unua estas vole nevole elparolata kiel la dua (t.e., mole aŭ -malmole)."</p> - -<p>La aŭtoro tiam konstatas la konsonantojn, inter kiuj tio ĉi okazas. -Ili estas <i>b</i>, <i>d</i>, <i>g</i>, <i>ĝ</i>, <i>ĵ</i>, <i>v</i> aŭ <i>z</i>, antaŭirantaj aŭ sekvantaj -<i>p</i>, <i>t</i>, <i>k</i>, <i>ĉ</i>, <i>ŝ</i>, <i>f</i> aŭ <i>s</i>; kio faras 7 × 7 × 2 = 98 duoj -de konsonantoj, kiujn oni devos ĉiam elparoli, alie ol ili estas -presitaj! Ekzemple, diras li, "<i>blovpafilo</i>" havas necese la -sonon de "<i>blofpafilo</i>"; kaj "<i>ekzemplo</i>," de "<i>egzemplo</i>"; -kaj "<i>sed precipe</i>," de "<i>set precipe</i>."</p> - -<p>Anglo, kiu elparolas ĉiun tagon, ne nur <i>vp</i>, kaj <i>kz</i>, kaj <i>dp</i>, -sed preskaŭ la tutan aron da tiuj ĉi "maleblaj" duoj, simple -miregas! Eble li diras al si trankvile "Ni diras ofte al ni en -Anglujo <i>stovepipe</i>, <i>bedpost</i>, <i>arctic zone</i>; kie estas la -malfacileco? Se oni povas elparoli <i>vp</i> kaj <i>dp</i> kaj <i>kz</i> tute -facile en Angla, kial ne en Esperanto?" Kaj li rigardas sian -"<i>Sintakson</i>" kun malespero, eble eĉ kun malfido!</p> - -<p>Sume, la Anglo estas prava. Tiuj ĉi duoj (aŭ pli korekte, kelkaj el -ili) estas nur maleblaj al niaj estimataj Francaj kolegoj, ĉar ili -neniam uzas ilin en sia propra lingvo. Al la Anglo, aliflanke, ili -ŝajnas iom pli facilaj ol ili reale estas, ĉar li uzas ilin -ĉiutage.</p> - -<p>Kaj tio, kion mi volas pruvi al niaj Francaj amikoj, per tiu ĉi -artikoleto, estas ke ilia opinio pri la malebleco de tiuj ĉi -konsonantaj duoj estas erara: kaj ke estus multe pli bone lerni kiel -elparoli ilin, ol detrui unu el la plej brilaj meritoj de nia kara -lingvo,—la absolutan neŝanĝeblecon de la elparolado de ĉiu vorto -kaj de ĉiu litero en ĝia vortaro.</p> - -<p>Skribante, mi ricevas informon, ke Anglaj amikoj volas ankaŭ ŝanĝi -iom la sonojn. Mi parolos al ili pli malfrue, kiam ili estos -presintaj siajn proponojn. Oni vidos baldaŭ ke tiu ĉi Franca -propono estas tute sufiĉe por unu artikolo, por ĝin diskuti trae. -Sed sciante, per la studado de la historio de lingvaj sonoj, kiel -insida estas la danĝero de tiaj ŝanĝoj, mi estos ĉiam preta -batali kontraŭ la plej malgranda ŝanĝo de la sonoj de nia lingvo.</p> - -<p>Mi min trovas tute hejme en tiu ĉi temo pri konsonantaj duoj, ĉar -mi skribas tiujn ĉi tagojn serion da artikoloj pri la intima -strukturo de la 364 konsonantaj duoj, kiuj ekzistas en la Angla, por -<i lang="de">Die Neueren Sprachen</i> de tiu ĉi jaro (1904–5).</p> - -<p>Kaj ĉe la Franca flanko de la afero, mi estas studinta la lingvajn -praktikadojn de la Francoj multe pli zorge kaj precize ol la plimulto -de la Francoj mem, ĉar ĉe mi la sonoj de lingvoj estas profesia -afero.</p> - -<p>Eble kelkaj el niaj kunbatalantoj estas vidintaj la du ĉapitrojn, -kiujn mi skribis en 1901 por la <i>English and French Word-Book</i>, de -Sinj. Wm. Heinemann, el Londono. La unu estas Angle skribita, kaj -priskribas la sonojn de la Franca lingvo por Angloj, kaj la alia -estas France skribita, kaj priskribas la Anglajn sonojn por Francoj.</p> - -<p>Mia punkto de vidado estas tial, nek tiu de Anglo, nek tiu de Franco, -sed simple tiu de forta internacia Esperantisto. Ĉar mi tute ne -povas kredi, ke Doktoro Zamenhof povus aprobi tiun ĉi regulon. Se -"ekzemplo" havus por lia orelo, necese, la sonon de "egzemplo," li -estus certe skribinta "egzemplo," de la unua komenco de la lingvo.</p> - -<p>Kaj "ekzemplo" ne staras sole. Estas ankaŭ ekzameno, ekzekuto, -ekzemplero, ekzercaro, ekzilo, ekzisti, k. t. a. Kaj preter -<i>kz</i>, estas 97 aliaj duoj, <span class="pagenum">183</span> kiuj ĉiuj povas okazi en Esperantaj -vortoj, kaj havi sian elparoladon malbonigitan laŭ tia maniero. Oni -havus baldaŭ, se oni akceptus tiun ĉi regulon, centojn da malprave -silabaditaj vortoj en Esperanto. Sed prenu <i>kv</i>, en ekvatoro, -ekvilibro, ekvivalento, akvo, likvido, trankvila, k.t.p. Ĉu estas -necese ke oni ŝanĝu la <i>kv</i> de ĉiuj tiuj vortoj en <i>gv</i>? Tute ne! -Ne eĉ por Franca parolanto.</p> - -<p>La regulo, kiun Sinj. Fruictier eldonas, estas multe tro larĝa, eĉ -por la Franca lingvo; kaj ĝi tute ne konvenas al la Esperanta. -Ekzamenu ĝin ni pli zorge!</p> - -<p>La regulo diras ke se unu el la molaj konsonantoj <i>b</i>, <i>d</i>, <i>g</i>, -<i>ĝ</i>, <i>ĵ</i>, <i>v</i> aŭ <i>z</i> sekvos unu el la malmolaj -konsonantoj <i>p</i>, <i>t</i>, <i>k</i>, <i>ĉ</i>, <i>ŝ</i>, <i>f</i> aŭ <i>s</i>, la du konsonantoj -fariĝos molaj: sed se la malmola konsonanto sekvos la molan, la du -fariĝos malmolaj. Tio estas: <i>bp</i>, <i>bt</i>, <i>bk</i> ... fariĝos <i>pp</i>, -<i>pt</i>, <i>pk</i> ... : sed <i>pb</i>, <i>pd</i>, <i>pg</i> ... <i>fariĝos</i> <i>bb</i>, <i>bd</i>, -<i>bg</i>....</p> - -<p>Kion signifas "mola" kaj "malmola" konsonanto?</p> - -<p>Oni faras molan konsonanton dum la laringo vibras, kaj malmolan -konsonanton kiam ĝi ĉesas vibri. Nenio alia ol tio, pli aŭ malpli. -Vibrado ŝanĝus la malmolan <i>p</i>, <i>t</i>, <i>k</i> ... en la molan -<i>b</i>, <i>d</i>, <i>g</i> ... : kaj ĉeso de vibrado ŝanĝus la molan -<i>b</i> en la malmolan <i>p</i>, k.t.p.</p> - -<p>Ĉu estas eble ŝanĝi vibradon en nevibradon, aŭ nevibradon en -vibradon, inter du konsonantoj?</p> - -<p><i>Jes, certe!!</i> Tio estas fakto de fiziologio.</p> - -<p>Sed la regulo de Sinj. Fruictier signifas, ke la laringo devas -necese, aŭ vibri aŭ ne vibri, dum la tuta daŭro de la du -konsonantoj. Tia regulo ne havas la plej malgrandan fundamenton en la -strukturo aŭ funkcioj de niaj organoj. Kaj se ĝi ekzistas, ĝi -ekzistas per la volo kaj kutimo de homoj, kaj tute ne per ia fizika -neceseco.</p> - -<p>La vero fine aperas, sed ne la tuta vero. Kial niaj Francaj amikoj -praktikas nepre tiun ĉi nenecesan regulon? Simple, je la komenco, -ĉar ĝi estas pli facila: je la fino, ĉar ĝi fariĝas preskaŭ dua -naturo.</p> - -<p>Kaj la amo al la klareco, kiu sin montras tiel brile kaj hele en la -tuta verkado de niaj agemaj najbaroj, montras sin ankaŭ en ilia -kutima traktado de tiuj ĉi sonoj.</p> - -<p>Ne estas bezono paroli tie ĉi pri la tuta aro da 14 konsonantoj kaj -98 kunmeteblaj duoj. La plimulto da ili estas tiel facila, ke eĉ -Franco, kiu kutime evitas ilin, povas ilin tuj elparoli, kiam li -faras la penon.</p> - -<p>La plej malfacilaj duoj estas tiuj, kiuj enhavas du fermitajn -konsonantojn. La fermitaj konsonantoj estas <i>b</i>, <i>d</i>, <i>g</i>, <i>p</i>, -<i>t</i>, <i>k</i>; ĉar ili fermas tute, dum certa tempo, la buŝon. Tiuj -ĉi 6 konsonantoj povas fari inter si nur 18 duojn.</p> - -<p>Restas 80 duoj, kiuj estas tute ne malfacilaj. Enestas en ili du -specoj, unu speco kiu enhavas fermitan konsonanton (ekzemple -<i>tv</i>, <i>vt</i>, <i>ds</i>, <i>sd</i>), kaj alia speco kiu ne enhavas -fermitan konsonanton (ekzemple <i>zf</i>, <i>ŝv</i>, <i>vf</i>, <i>sĵ</i>).</p> - -<p>Nek la unu speco nek la alia estas nature malfacila. La leganto povas -certiĝi pri tio per la elparolado de la vortoj <i>glitveturi</i>, <i>blovtubo</i>, -<i>apudsidi</i>, <i>disdoni</i>, aŭ de <i>rozfloro</i>, <i>pluŝvesto</i>, <i>pluvfonto</i>, -<i>disĵeti</i>. La dua speco estas ĉiam tre facila. Estus perdo de -tempo, rezoni pri tio. La eksperimentado tute sufiĉos.</p> - -<p>Vera malfacileco trovas sin unue (kaj laste) en la 18 duoj, kiuj -enhavas du fermitajn konsonantojn. Prenu ni la duon <i>bt</i>, kaj la -vorton <i>subteni</i>, kiel ekzemplojn.</p> - -<p>Ekzamenante zorge la metodojn laŭ kiuj oni elparoladas <i>bt</i>, -oni trovas ke la Angloj havas unu metodon, kaj la Francoj du -metodojn, sed ambaŭ diversajn de la Angla.</p> - -<p>Sed oni bezonas scii ion pri la formado de fermitaj konsonantoj, -antaŭ ol oni povos kompreni tiujn ĉi 3 metodojn.</p> - -<p>Fermita konsonanto, plene formita, konsistas el silento kaj 2 bruoj. -Ĝi enhavas tial 3 partetojn—(1), la alfrapantan bruon, kiu faras la -fermaĵon; (2), la plenan fermaĵon, kiu produktas la silenton, kaj -(3), la elfrapantan bruon, aŭ pafon, kiu formovas la fermaĵon.</p> - -<p>Elparolante <i>aba</i>, <i>ata</i>, oni aŭdas kaj la alfrapon kaj la -elfrapon de la <i>b</i> kaj de la <i>t</i>, sed ne la silenton: ĝi -estas tro mallonga.</p> - -<p>Sed elparolante <i>ba</i> kaj <i>ta</i>, ne estas plu aŭdebla -alfrapo, nur elfrapo. La orelo tamen akceptas la elfrapon, aŭ -pafeton, kiel perfektan <i>b</i> aŭ <i>t</i> konsonanton.</p> - -<p>Sed elparolu oni <i>ab</i> aŭ <i>at</i>. Estas tiun ĉi fojon klara -alfrapo; sed la elfrapo estas malforta kaj tre diversa. En Angla oni -apenaŭ aŭdas la elfrapon: sed per kutima aŭdado, la Angla orelo -povas rekoni la <i>b</i> per la alfrapo sola. Ekzemple, <i>Arab</i>.</p> - -<p>Sed ĉe la Franco, estas tute kontraŭe. Aŭskultu, dum li elparolas -<i>Arabe</i>. Oni aŭdas tute klare la elfrapon de la <i>b</i>. Kaj -por lia orelo, sono, kiu ne posedas tiun elfrapon ne estas <i>b</i>. -Por li la Angla sono ĉe la fino de <i>Arab</i> estas io simila al -malforta <i>p</i>, sed tre malklara.</p> - -<p>Rigardu nun la efektojn de tiuj ĉi cirkonstancoj sur la kunmetado de -<i>b</i> (aŭ <i>d</i> aŭ <i>g</i>) kun <i>t</i> (aŭ <i>p</i> aŭ <i>k</i>) en la buŝoj kaj -oreloj de la du nacioj. Nia ekzemplo estas <i>subteni</i>.</p> - -<p>La Anglo havas solan kaj simplan metodon por trakti la aferon. Li -prenas la alfrapon de <i>b</i>, kaj kunigas ĝin sub silento al la -elfrapo de <i>t</i>, kaj sentas ke li estas elparolinta <i>subteni</i>.</p> - -<p>Sed la Franco tute ne akceptas tiun ĉi metodon. Sono sen elfrapo, -kaj kiu finiĝas preskaŭ sen <span class="pagenum">184</span> laringa vibrado, ne estas por lia -orelo <i>b</i>, sed io multe pli proksima de <i>p</i>.</p> - -<p>Tial li prenas unu el du vojoj. Unuflanke li povas preni la vojon de -nia amiko S<sup>ro</sup> Fruictier, kaj ŝanĝi la <i>b</i> maltime en -<i>p</i>—vojo kiu ŝajnas al mi treege danĝera por nia kara lingvo. -Sed estas tamen alia vojo, kiu estas tute tiel Franca, sen esti tiel -danĝera.</p> - -<p>La Franco ofte kunigas realan <i>b</i> (aŭ <i>d</i> aŭ <i>g</i>) kun reala <i>t</i> (aŭ -<i>p</i> aŭ <i>k</i>) per tiu tre ŝanĝebla sono, kiun li nomas <i>e mutan</i>: -ekzemple, <i lang="fr">robe turque</i>. Estus multe pli bone diri ankaŭ <i>sub<sup>e</sup>teni</i>, -k.t.p., kun tre mallonga <i>e</i>, ol detrui la perfektan fonetikecon -de la lingvo per la dirado de <i>supteni</i>, k.t.p.</p> - -<p>Mi tute povas kredi ke la Angla metodo de sola alfrapado kaj sola -elfrapado por <i>bt</i>, k.t.a., ne estas praktikebla por la amaso da -niaj Francaj kunbatalantoj. Tial tiu ĉi longa argumento kun ili pri -alia metodo, kiu estus ne nur Esperanta, sed ankaŭ Franca.</p> - -<p class="near_sig sc">R.J. Lloyd.</p> - -<p><i>La Universitato, Liverpool,<br /> -Aŭguston, 1904.</i></p> -</div> - - -<div id="est1-12-14" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">VEKIĜA HIMNO DE INFANO.</h3> - -<p>(El Lamartine).</p> - -<p>Esperantigis A. Motteau.</p> - - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ho, Patro kiun patr’ adoras,</span> - <span class="i2">Ni genuflekse preĝas Vin,</span> - <span class="i2">Kaj kapklinanta la patrin’</span> - <span class="i0">Deziras ke mi Vin memoras.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ŝi diras ke elfaras Vi</span> - <span class="i2">La belajn florojn de l’ ĝardeno;</span> - <span class="i2">Ke sen Vi fruktojn, ĉe l’ mateno,</span> - <span class="i0">L’ arbejo havus ne por ni.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">La mondon tutan Vi invitas</span> - <span class="i2">Por partopreni en festen’:</span> - <span class="i2">Kaŝita en folihaven’,</span> - <span class="i0">L’ insekt, eĉ l’ unutaga, paŝtas.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">La timianon ŝafidet’</span> - <span class="i2">La stipon kaprinet’ deŝiras;</span> - <span class="i2">Dum muŝo laktan guton tiras</span> - <span class="i0">El mia plena kaliket’.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">El dika garbo grenereton</span> - <span class="i2">Falintan sekvas alaŭdid’,</span> - <span class="i2">Grenventolilon paserid’,</span> - <span class="i0">L’ infano sian patrineton.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Kaj, por ricevi ĉiun donon</span> - <span class="i2">Senditan ĉiutage, Vi</span> - <span class="i2">Nur volas ke humile ni</span> - <span class="i0">Alvoku sanktan Vian Nomon.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ja Vian Nomon kantos mi,</span> - <span class="i2">Ĝin, kvankam temo por anĝeloj:</span> - <span class="i2">Infanan voĉon, Dioreloj,</span> - <span class="i0">En la ĥorego aŭdos Vi!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">La bonan Dion mi petegos</span> - <span class="i2">(Infanon ĉar aŭskultos Li)</span> - <span class="i2">Ke donojn ne nur havu mi,</span> - <span class="i0">Sed ĉiuj kiuj bezonegos.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Al fontoj akvon sendu, Di’,</span> - <span class="i2">Al almozulo panan pecon,</span> - <span class="i2">Al la kaptito liberecon,</span> - <span class="i0">Al orfo domon donu Vi.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Al la birdido donu plumon</span> - <span class="i2">Kaj lanon al la ŝafidet’,</span> - <span class="i2">Pluvigu roson sur l’herbet’,</span> - <span class="i0">Al malsanul’ redonu sanon.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Justecon en animo mia</span> - <span class="i2">Restigu, ke Vin amu mi,</span> - <span class="i2">Ke mia forto estu Vi,</span> - <span class="i0">Kaj mia beno Volo Via.</span></div> -</div> -</div> - - -<div id="est1-12-15" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">LA ELMIGRANTOJ.</h3> - -<p>Originalaĵo de Clarence Bicknell.</p> - - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Li lasis min, esperoplena kaj kuraĝa,</span> - <span class="i0">(Ho la ventet’ somera ekĝemanta)</span> - <span class="i0">"Ĉe la transmara land’ mi trovos okupadon,</span> - <span class="i0">Kaj baldaŭ, post alveno via, eĉ riĉecon."</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Li skribis, "Land’ nebela estas kaj sovaĝa,</span> - <span class="i0">(Ho forta vento de l’ aŭtun’ blovanta)</span> - <span class="i0">Sed mi laboron dolĉan havas kaj sanadon;</span> - <span class="i0">Rapidu do, kaj al mi portu la belecon."</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Tremante mi alvenis, post danĝer’ vojaĝa,</span> - <span class="i0">(Ho la ventego vintra nun muĝanta)</span> - <span class="i0">Sed nur en Nevidebla Land’ kun li vivadon</span> - <span class="i0">Mi trovos, kaj la nun perditan feliĉecon.</span></div> -</div> -</div> - - -<div id="est1-12-16" class="article"> -<p class="pagenum">185</p> -<h3>THE PROGRESS OF ESPERANTO IN GREAT BRITAIN AND ABROAD.</h3> - -<blockquote><p><i>The contents of this section are supplied by the Hon. Sec. of the -London Esperanto Club, who invites all Esperantists to send monthly -reports of the spread of the International Language in their -districts. Communications must reach 14, Norfolk Street, London, W. -C., before the 8th of each month.</i><a href="#fnI.12.1" name="fnrefI.12.1"><sup>[1]</sup></a></p></blockquote> - - -<p>There has been no Committee Meeting of the London Club this month. -Some of the Members and the President are away, and the matter at -present to be decided upon is so important and far reaching that a -general vote of the various Esperanto centres has, as far as -possible, been taken by letter instead.</p> - -<p>The question to be decided upon is this: Has the time now come for a -general federation of all British Esperantists? So far the answer is -wholly affirmative, and by the time this October issue appears the -majority will have given their decision—yes or no. If by any chance -anyone has neglected the circular sent for consideration, will the -defaulter please look up that paper and return it with the needed -comments at once.</p> - -<p>The circular has been sent to every member of the London and Keighley -Societies, and to the Committees of the various Groups for -distribution amongst their own members.</p> - -<p>A General Meeting is called for the <i>first</i> week in October, and -notice of this will be sent by postcard. If the Federation becomes an -accomplished fact, the next point will be the choice of a Committee -to draw up the Constitution and decide upon the Officers.</p> - -<p>Curiously, the name has been a difficulty; "English-speaking" is too -wide a term, as we have no doubt that the United States will have its -own centre soon. "British" is too narrow, for some will think it will -leave out our Colonial or Celtic members. We Esperantists have coined -one word, "Samideano," to express an idea of friendship, but the -suitable all-embracing word for our contemplated union has not yet -been devised, and from the nature of things a compromise will have to -be accepted.</p> - -<p>The next question is a question of funds, of course. Have we any -self-denying Esperantists amongst us? Or are we each going to wait -and see whether our neighbour will put hands in pocket first? The -London Club has, as is natural, borne all the expense of this -preliminary enquiry, but the Central Society will have to shape its -doings by its income.</p> - - -<h4><i>Classes in and around London.</i></h4> - -<p>After a summer of Congresses and such like, we are now settling down -to our regular winter work.</p> - -<p>Unfortunately we cannot have the Finsbury Circus rooms this year, -and, at the time of going to Press, a definite arrangement had not -been made. Will those of our Members who could go to 185, Oxford -Street, please write to Miss A. Schafer, 8, Gloucester Crescent, -Regent’s Park, N. W.</p> - -<p>The Principals of the Gouin School kindly offer us the use of their -Oxford Street rooms.</p> - -<p>Miss Schafer’s lessons will be entirely in Esperanto (Conversation, -Reading, etc.). A beginners’ class is also being arranged for, which -Mr. Millidge will take.</p> - -<p>On Tuesdays a class meets, by the courtesy of Messrs. Hatchard & -Castarede, at 71, High Holborn. Applications should be sent to C. F. -Hayes, Esq., 48, Swanage Road, Wandsworth, S. W. Here, also, -beginners and those more advanced will find help, and a library is in -formation.</p> - -<p>Monday evenings, as usual, at The Club Café, 5, Bishopsgate Street -Within, E. C. Tea at 6 o’clock. The Members afterwards adjourn to -100, Gracechurch Street, where the Remington Typewriter Co. have -kindly placed a room at their disposal.</p> - -<p>A class for German-speaking students, conducted in German, is held by -Miss Schafer, on Thursday evenings, at the German Club, Charlotte -Street, Fitzroy Square. For particulars apply to Miss Schafer, as -above.</p> - -<p><i>Forest Gate.</i>—The Members meet weekly on Thursday at 7.30 for -conversation and social intercourse. Dr. Batteson, of 39, Woodgrange -Road, kindly receives them at his house. The beginners’ class is from -8 to 9 o’clock on the same evening, A. Motteau, Esq., 157, Earlham -Grove, being the lecturer.</p> - -<p><i>Battersea.</i>—A. T. Lee, Esq., of 2, Cupar Road, Battersea, writes -that the meetings are at the Latchmere Baths on Tuesday evenings at -7.30.</p> - -<p><i>Ilford.</i>—This Group meets at the house of J. Kent, Esq., 42, Park -Road, Ilford, on Friday evening at 7.30. He will gladly reply to all -inquiries.</p> - -<p><i>Brixton.</i>—E. W. Eagle, Esq., of 22, Kellett Road, is again -arranging for this Group.</p> - -<p><i>Leytonstone.</i>—Any in this neighbourhood interested in -Esperanto are requested to write to Herbert Farnes, Esq., Rozel, -Percy Road.</p> - -<p><i>E. Dulwich.</i>—G. W. Bullen, Esq., 17, Thorncombe Road, will again -arrange to receive Esperantists, if a sufficient number desire it.</p> - -<p class="pagenum">186</p> - -<p><i>The Esperanto Society, Keighley.</i></p> - -<p>Mr. Rhodes will open the Session with a paper on "Artificial -Languages" at the Keighley Municipal Technical Institute, which, like -Liverpool University, inserts an Esperanto syllabus in its -prospectus. Mr. Rhodes himself is still occupied with the preparation -of his dictionary, which from day to day needs enlarging, as more -technical terms are added to our vocabulary.</p> - - -<h4><i>General Group News.</i></h4> - -<p>(<i>Addresses of Hon. Secretaries on outside cover.</i>)</p> - -<p>Our pages have had to be prepared so early this month that full news -has not yet come to hand, and enquirers should write to the several -secretaries.</p> - -<p>From <i>Brighton</i> Miss Oxenford reports a very pleasant meeting on -the 3rd September at the Remington School, 12, St. George’s Place. -Saturday, at 8 o’clock, is the regular day and hour. Mr. Lambert, the -President, has been exploring other artificial languages with the -usual result—that no one of them can compare with Esperanto, however -ingenious it may be.</p> - -<p>G. H. Taylor, Esq., 9, Norman Road, Huddersfield, would be most -grateful if any not too far off Esperantist could arrange to come and -give a lecture there; and F. G. Rowe, Esq., 51, Portland Road, -Nottingham, has a like desire.</p> - -<p>Dr. Mayer, Central Hall, Manchester, announces lectures at the Gouin -School of Languages, 2, Victoria Street.</p> - -<p>Dr. Greenwood (Portsmouth) announces that the classes at his house -have recommenced, and will continue on Tuesday evenings all through -the winter. He and Mrs. Greenwood will be pleased to see or hear from -enquirers.</p> - -<p>The <i>Plymouth</i> classes meet at the Ruskin Institute, which has -kindly placed a room at their disposal. The members of the Social -Democratic Federation have become strongly interested, and the -Tuesday evening meetings are well attended. The new Hon. Secretary is -Arthur T. Grindley, Esq., 23, Gifford Place, Plymouth.</p> - -<p>Mr. Haxton writes that great interest is felt in St. Andrews, and he -hopes for a very encouraging session.</p> - - -<h4><i>Newspapers.</i></h4> - -<p><i>La Chronique</i>, a French journal, published in London, has had a -series of most interesting papers, beginning with a description of -the Dover Congress, which provoked a letter from Professor Hamonet. -In this letter he takes up the old contention, that to propagate -Esperanto is to commit a mortal sin, because if men ever come to use -this language as a common international means of doing business it -will infallibly follow that they will neglect the study and practice -of their own languages, and, thus forgetting them, they very soon -will fall into desuetude; thus, <i>chefs d’œuvre</i> of national -languages, which have so powerfully aided in the progress of science -and the spread of humanity, will be neglected and disused, that is to -say, that if we use Esperanto as an auxiliary language, Shakespeare -and Goethe, Victor Hugo, Schiller, Milton, and the rest will soon be -mere names connected with a distant past.</p> - -<p>To this M. Michaux, of Boulogne, replies in the issue of August 27th -(further letters follow) by explaining that M. Hamonet knows only a -part of the truth, that he does not realise that in France the -Minister of Public Instruction and other such encourage our work, -that many Esperanto translations are made by professors of high -standing in the various Universities. He then suggests that, instead -of theorising, Mr. Hamonet would do well to study practical effects, -and tells him a little story by way of warning. I can only briefly -sum up this story.</p> - -<p>A hundred years ago an American sought an interview with a monarch. -The American had made a model of the first steamboat, and he thought -he had brought it to a person who would properly appreciate it. -Fulton, the American in question, had managed to have the little boat -placed on the lake in front of the Palace windows, and pointed it out -to the great Chief. The great man answered, "Oars and the wind have -been from all time the sole means for the propulsion of boats, and -no other way is possible." "But, Sire," said the gentleman who had -introduced him, "if you will just glance at the lake in front of you, -you will see that the little model of the inventor does move by other -means." The Monarch appeared for the moment astonished; he saw the -marvellous boat, he heard the cries of the people and the applause of -the helpers, then he became angry, and at last disdainful, shrugged -his shoulders and said, "It is not because this little boat goes -automatically without oars and against the wind on a little piece -of water on my park, that the attempt of this stranger will conquer -the world; such things are not born in an hour; every race has -developed the art of navigation, but the means of propulsion have -remained invariably the same; sails and the oar propelled a boat -in pre-historic times, and will continue to be the only motor power. -Tell this ambitious young man that my navy and commerce have not -waited for his invention to be prosperous, and if men adopt his -invention they would neglect the study and practice of navigation, -and the victories of our heroes become useless."</p> - -<p class="pagenum">187</p> - -<p>Mr. Ellis, of Keighley, contributed a fine article on Esperanto, last -August, to the <i>Law Times</i>. It was entitled "Esperanto for -Lawyers," and point by point the suitability of our language for law -purposes was clearly shown. One interesting argument was taken from a -report in the <i>Internacia Scienca Revuo</i> upon a Russian boy who -died of a very rare disease. Valuable scientific information was -called forth at the inquest, and accurately given in the <i>Revuo</i> -through the medium of Esperanto.</p> - -<p>Mr. Ledger sends a most interesting summary of articles contributed -to the <i>Phonographic Monthly</i>. This paper is printed in -shorthand, and here is a list of articles:—</p> - -<p>April, 1904.—J. French. Visit to Havre and practicability of -Esperanto.</p> - -<p>May.—T. Bailey. Outline of Esperanto, but doubts whether Pitman’s be -suitable.</p> - -<p>August.—G. Ledger. Shows that the phonetic principles upon which -Esperanto is based make it admirably adaptable, and gives -illustrations.</p> - -<p>September.—J. Catton. Continues the subject, challenging Mr. -Bailey’s assertion in May.</p> - - -<h4><i>News from Abroad.</i></h4> - -<p>Count Gallois writes from Italy: "We are progressing very well indeed -here. Many daily journals are publishing articles about our language, -and the idea of it is rapidly gaining ground. On the 16th of August a -Russian Esperantist, S<sup>ro</sup> Kolovrot-Cervinski, paid us a visit at -Riolunato, and we had long and most interesting conversations with -him, our members all understanding quite easily."</p> - -<p>From Hamburg comes the news that a Group has been founded, Dr. Mybs, -of Altona, being President; his address is Markstrasse 68, Altona, -Elbe. Dr. Lindinger is Secretary.</p> - -<p>The <i>Esperantiste Mitteilungen</i> says:—"We are happy to state -that Germany, which for a long while has not taken Esperanto -seriously, has now shown an earnest reviving interest. The Berlin -group has sent out some 10,000 brochures and leaflets. Hanover has -had a good meeting of shorthand writers. Hildesheim, Stuttgart, -Königsberg, and Schleswig are planning new developments, as are -various other towns."</p> - -<p>Mr. Müller, the director of the Modern Language Institute in -Iserlohn, very much approves of Esperanto.</p> - -<p>Sinjoro C. Barttel, of Woehlerstrasse, 14, Frankfort-on-Main, writes -that he has founded an Esperanto Society in that city, and will be -delighted to hear from English Esperantists.</p> - -<p>From Sinjoro Werner, St. Gall, Switzerland (the Vice-President), -comes the announcement that the Society there, now numbers 42 -members, and from Vienna we have the encouraging news that an -Esperantist Society has been formed.</p> - -<p>Canadian readers will learn with interest that a Group has been -founded in Winnipeg. Members meet every Friday evening from 8 till 9, -at the residence of Mr. W. A. Pierce, 264, Selkirk Avenue.</p> - -<p>Dr. Zamenhof, some little time ago, contributed an article to the -<i>Independent</i>, a weekly U. S. journal. Mr. Mudie prepared the -English version, but forgot to ask that a copy should be sent to him. -No one of us has seen the article, but letters in consequence of it -have reached the London Club from nine or ten American cities, and it -will be very interesting to follow out the result of this article. We -hope to have a copy of it before long, and will certainly give our -readers the benefit of it when it comes to hand.</p> - -<p>From a visitor to the St. Louis Exhibition we hear that the Esperanto -stall there is attracting a great deal of attention—the various -national grammars, journals, etc., being prominently shown.</p> - - -<h4><i>Items of Interest.</i></h4> - -<p>Chess players who want correspondence-play with foreigners may apply -to Mr. Ellis, Keighley, who can furnish opponents. The chess terms -and method of notation have been translated into Esperanto by Mr. -Ellis, and published in the "Lingvo Internacia." Such of the -contractions as are needful for correspondence-play Mr. Ellis will -willingly make known to those about to play.</p> - -<p>During the visit of the Boulogne Esperantists to London, M. Michaux -and his party were conducted round the museum of the British South -African Company, London Wall, and the interesting exhibits from -Rhodesia were duly explained to them in Esperanto by the officials. -The occasion was very interesting, and will doubtless be repeated, as -the Company have many foreign shareholders.</p> - - -<h4><i>Pan-Celtic Congress.</i></h4> - -<p>This Congress, which met at Carnarvon, and at which members from many -countries were present, decided, after a very interesting discussion, -"That a committee should be appointed to discuss the suitability of -Esperanto as a means of communication." It had been prefaced by a -somewhat amusing, though passionate, discussion. The Cornish Celts -said that the Celtic tongue would answer the purpose. Their motion -was agreed to, but when the question was asked which Celtic tongue, -they at once said, "Why, the Cornish, of course," and an uproar was -the result, all preferring their own dialect.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.12.1"></a> <a href="#fnrefI.12.1">[1]</a> -<i>The Editor is not responsible for the opinions expressed in these Club reports.</i> -</p> - -</div> - -<div id="est1-12-17" class="article" lang="eo"> - -<p class="pagenum">188</p> - -<h3>LA LIBERTEMPULO.</h3> - -<p class="center">Originale verkita de H. W. Southcombe.</p> - -<p>Kiam somero revenas, venas ankaŭ familia frenezeco.</p> - -<p>Patro, patrino, geinfanoj, hundeto kaj, ne malofte, katino kaj -kanario, ĉiu el ili kredas sendube, ke ili devas veturi marobordon.</p> - -<p>Neniu scias la devenon de tiu ĉi spirita malsano, kaj mi multe dubas -ĉu alilanduloj ankaŭ tiel malbone suferas.</p> - -<p>La patro de familio estas kutime viro sufiĉe racia.</p> - -<p>Lia propra dometo estas eble malvarmeta, freŝa kaj higiena. Tie, -ĉio estas konvena kaj sufiĉe vasta. Tie, se ie en la tuta mondo, li -povas kontentigi siajn proprajn gustojn kaj eĉ siajn imagajn -bezonojn. Estas lia hejmo.</p> - -<p>Sed li havas iluzion. Li kredas ke li devas forlasi sian hejmon kaj -ĝian tutan enhavon dum kelkaj semajnoj, kaj ke li ne povas esti -feliĉa antaŭ ol li forĵetos ŝtonetojn en la maron, kaj flaros la -putrantan markreskaĵon.</p> - -<p>Krom tiu ĉi iluzieto, li ne havas la plej malgrandan malsanon, sed -tamen li devas iri al la marbordo por resaniĝi.</p> - -<p>Li kredas ankaŭ ke fenestro, tra kiu li povas rigardi la maron, -estas multe pli bona ol ĉia alia; kaj kiam la afero estas aranĝita -kun la mastrino, kiu luigas la loĝejojn, kaj li estas promesinta -pagi dum kelkaj semajnoj sufiĉe da mono por aĉeti novan dometon, li -komencas kredi, ke li baldaŭ atingos plenan feliĉecon.</p> - -<p>Ĉe la loĝejo estas granda amaso da gepatroj, infanoj, infanistoj, -pakaĵoj; kaj dum kelkaj tagoj li iom post iom ekscias kiun ĉambron -estas definitan al kiu persono.</p> - -<p>Nokte, li laciĝas kaj dormas—eble—se la du supra-etaĝaj fraŭloj -estas revenintaj hejmen, se la infano ne ploras malsupre, se la -gesinjoroj ne ronkas ambaŭflanke, se neniu piedfrapas la trairejon, -se la senaereco de la ĉambro ne sufokas lin, se bela nigra hundeto -(kun blua rubando ĉirkaŭ la kolo kaj malgranda sonorileto), ne -kuradas sur la ŝtuparo, se la najbara gekataro ne kunvenas ekstere, -se li povas elpeli el sia kapo fantaziojn pri skaraboj, pri muŝoj, -k-t-p.</p> - -<p>Ĉiutage, multe da alilanduloj, kaj samlandanoj, penas amuzi la -Libertempulon.</p> - -<p>Italoj per dancoj, per simioj, per akordionoj, per senĉesaj gurdoj.</p> - -<p>Sinjoroj parolantaj la Germanan lingvon ludas antaŭ li antikvajn, -dikegajn, flavkuprajn blovinstrumentojn kaj blekemajn klarnetojn.</p> - -<p>Germanujo estas muzika lando, kaj la muziko ne konas ian nacian -limon, sed atingas rekte la koron de la tuta homaro.</p> - -<p>Sed tio ne plaĉas nian Libertempulon, kaj li estas malagrabla -kontraŭ sia edzino, kaj deziras piede elĵeti la loĝejan-katon -(kiu, oni diras, tre ŝatas la manĝaĵojn de la vizitanto).</p> - -<p>Kion vi havas, karulo? diras la kompatinda edzino, sed li ja ne konas -kion li havas. Efektive, li suferas de sia mezasomera frenezeco.</p> - -<p>Iam li veturas kune kun sia familio, sed la infanoj ne ŝatas veturi, -kaj maljuna ĉevalo ne volas ilin posttiri.</p> - -<p>La infanoj volas nur fosi la sablaĵon, konstruigi kastelojn, kaj -spruĉi la marakvon. Ili ne volas marŝi supre multe da montetoj, kaj -la veturo ne prosperas.</p> - -<p>Poste, li pensas pri la "Coach," bela kvarĉevala veturilo zorgata de -viro kiu mirinde blovas longegan kornon. Li do sidiĝas sur la -supraĵo, kune kun dek aŭ dekdu aliaj. Pluvas, kaj ĉiu el ili -deziras starigi sian propran pluvombrelon. Tio ĉi okazigas grandan -malamikecon inter ili dum tri horoj for, kaj tri horoj re-veturante.</p> - -<p>Li ĵuras neniam ree veturi, sed estas simptomo de tiu malsaneco ke -li nepre iros ree morgaŭ, kaj kredos ke la vetero sendube estos -bonega.</p> - -<p>Je alia okazo, li suriras vaporŝipon, kiu faras tuttagan vojaĝeton. -Liaj prapatroj estis "regantoj de la ondoj" tial li ankaŭ faros -marvojaĝon.</p> - -<p>Multe da aliaj "regantoj" ankaŭ enŝipiras kaj apenaŭ estas spaco -por sidiĝi.</p> - -<p>Muzikistoj kiuj gaje ludas violonojn, glasojn, aŭ harpon, rikoltas -iom da pencoj kaj malaperas malsupren. Ili bone antaŭscias ke, iom -poste, niaj novaj maristoj ne plue bezonos ian muzikon.</p> - -<p>Ilia gajeco baldaŭ malaperos, ili fariĝos pensemaj, kaj fine, ĉiu -el ili malbenos la tagon de sia naskiĝo, kaj nur deziros esti -permesata morti.</p> - -<p>Estas simptomo de tiu ĉi somera malsano, ke morgaŭ la malsanulo -denove suriros vaporŝipon kaj kredos, ke la maro sendube devas esti -trankvila kaj ebena.</p> - -<p>Kiam, post multe da tagoj, li fine atingas sian propran domon, kiam -rave li vidas ĉian karaĵon, li ekdubas ĉu li ne estas havinta ian -spiritan malsaneton, kaj ĵuras neniam ree veturi maroborden.</p> - -<p>Kaj tiu ĉi decido daŭros—nur ĝis la sekvanta somero.</p> - -<p>Ĉar estas simptomo de tiu ĉi malsano, ke oni tute forgesas ĉiun -ĉagrenon, kiu okazis dum ĝia daŭro.</p> -</div> - - -<div id="est1-12-18" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">189</p> -<h3>ĈITUO, LA LUPO-KNABO.</h3> - -<p class="center">Vera rakonto el Hindujo.<a href="#fnI.12.2" name="fnrefI.12.2"><sup>[2]</sup></a></p> - -<p class="center">Originale verkita de Alfred T. Simper.</p> - - -<p>Sur la bordo de la Ĉenabo vivadis bovisto kaj sia malgranda familio. -Ĉiuvespere lia edzino, prenante sian infanon Ĉituon, eliris por -kolekti verdaĵojn por la vespermanĝo. Kuŝigante la infanon sur la -herbo, ŝi ofte vagis dum duonhoro.</p> - -<p>Unu tagon, revenante al la kuŝejo, la infano ne ĉeestis kaj, kio -estis pli terura, senkrie estis malaperinta. Nur liaj malmultaj -kovriloj restis.</p> - -<p>La timiga penso, ke sovaĝa besto estis forpreninta ŝian knabeton, -tuj prezentis sin al ŝi. Laŭtkriante kaj brustbatante, ŝi -ĉirkaŭiradis tiel, kiel tigrino farus je simila okazo. La -vilaĝanoj, armitaj de bastonoj kaj tranĉiloj, kuniĝis kun la -malfeliĉaj gepatroj, kaj faris serĉon. Nenio rezultadis kaj, -kvankam la ĉirkaŭaĵo estis ĉiutage trairata de bovistoj kaj -ŝafistoj, ili ne povis iajn postsignojn trovi.</p> - -<p>La afero estis de tiam forgesata de ĉiuj, krom la gepatroj.</p> - -<p>Tri jaroj pasis.</p> - -<p>Unu vesperon kelkaj knaboj arigis la bovojn kaj, laŭ la kutimo, la -bestoj alproksimiĝis al la rivero por trinki. Subite ekkriegis unu -knabo: "Lupoj, lupoj."</p> - -<p>Je tio ili faris grandan bruegon. Patrinlupo kaj siaj idoj rapide -forkuris, lasante harkovritan estaĵon—duonsimian, duonknaban—kiu -malpli rapide sekvis ilin, kvarpiede.</p> - -<p>Kompreneble, la knaboj ĉasis tian kuriozaĵon sed la lupino returnen -kuris. Tiam la ĉasantoj rapide forkuris, kaj, hejmatinginte, -rakontis pri stranga simio, kiu mankis voston, kaj akompanadis la -lupinon.</p> - -<p>Dek malfeliĉaj jaroj pasis, kiam la patrino vidis luparon inter kiu -estis io, duonhoma, duonbesta, malrapide kuranta. Pri tio ĉi oni -sciigis Anglan sportiston, kiu tiame ĉasadis en tiu regiono. "Ŝparu -filon mian, mi petegas, kaj nemortigite revenigu lin!" plorpetis la -patrino.</p> - -<p>La Anglo tutkore klopodis pri tiu ĉi afero. Li kunvenigis la plej -spertajn <i>ŝikariojn</i><a href="#fnI.12.3" name="fnrefI.12.3"><sup>[3]</sup></a> kaj foriris al la bordoj de la ĉenabo. -Pretigante allogilon kaj ĉiunokte spionadante, ili penadis kiel eble -plej multe por kapti la beston.</p> - -<p>Tiamaniere pasis monato, sed la Anglo ne volis maltrafi. Nu, unu -nokton, dum li sidadis en lia kaŝejo observante la kaproviandon, kiu -estis la allogilo, du lupoj aperis, kune kun stranga kamarado.</p> - -<p>La kaŝulo tuj eltiris sian pistolon kaj pafis je la plej granda. La -patrinlupo morte falis teren, la pli juna forrapidegis, la duone homa -besto sekvis ĝin lame.</p> - -<p>"<i>Ŝikari, ŝikari</i>, leviĝu! Ne pafu!" kriegis la Anglo.</p> - -<p>La <i>ŝikariaro</i> kun ŝnuregoj kaj bastonegoj ĉasis la estaĵon -kaj kaptis ĝin. Estis la lupknabo. Li nudigis siajn blankajn dentojn -kaj surĵetis sin sur ili. Sed li ne povis plene ekzerci siajn -membrojn, kaj baldaŭ estis ligata per fortaj ŝnuroj.</p> - -<p>Je la tendaro, oni alligis lin al tendstango per ledrimeno ĉirkaŭ -la talio. La lupknabo rifuzis manĝaĵojn kaj sopire rigardis la -arbaron, kie estis siaj kamaradoj. Hunde, li ĝemadis kaj blekadis; -kaj, je ies alproksimiĝo, li ĉirkaŭe saltetis, kiel simio.</p> - -<p>La patrino alvenis por vidi sian knabon. La tuta korpo estis kovrata -de molaj haroj, kaj la ungoj estis fariĝintaj pintaj ungegoj.</p> - -<p>Tiun nokton, stranga sono estis, aŭdata en la tendaro. La dormantoj -vekiĝis, kaj, elkurinte, ekvidis, la lupknabon forkuranta kun siaj -fratlupoj, kiuj morde estis disrompintaj la rimenon por liberigi sian -kamaradon. Kelkaj senkuglaj pafoj disigis la lupojn, kaj la knabo -rekondukiĝis.</p> - -<p>Diris la Anglo al la mizera patrino: "Lasu vi la knabon kun mi dum -unu jaro, ĝis ni lin resentebligos je la homa influo."</p> - -<p>Tiel la aminda sportisto kun la stranga estaĵo forlasis la arbaron.</p> - -<p>Iom post iom, Ĉituo estis instruata preskaŭ vertikale staradi. Sed -lia korsento restis en la densa arbaro. Kiam ajn li vidis hundon, li -kurbiĝis por ĝin karesi.</p> - -<p>Estis evidente ke, el ĉiuj ligiloj, kiuj iam altenis lin al la homa -gento, ne unu restis. Efektive, li nun estis kvazaŭ senanima besto.</p> - -<p>Sed la nova vivmaniero subite finiĝis ĉar, post malmultaj tagoj oni -trovis lian senvivan korpon sur ĝia pajla lito.</p> - -<p>Tamen la patrino ankoraŭ faras longajn pilgrimadojn por ke ŝi eniru -la pli feliĉan mondon, kaj tie renkontu sian knabon,—lupo-knabo -kvankam li estis.</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.12.2"></a> <a href="#fnrefI.12.2">[2]</a> -<i>Tiu ĉi historio estas tre bone konata inter la Sportistoj en Lahore.</i> -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.12.3"></a> <a href="#fnrefI.12.3">[3]</a> -<i>Ŝikari estas Hinda vorto signifanta Sportisto.</i> -</p> - -</div> - -<div id="est1-12-19" class="article" lang="eo"> - -<p class="pagenum">190</p> - -<h3>PLENDKAŬZO KAJ RIMEDO.</h3> - -<p class="center">Kimra Historio rakontata de E.W.</p> - -<p>Antaŭ okdek jaroj Anglujo kaj Kimrujo same suferis je arbitra -imposto kiu, jaro post jaro, plipeziĝis. Por havigi monon por ripari -la vojojn ĉiuj rajdataj aŭ tirantaj bestoj, kaj ankaŭ ĉiuj bovoj -kaj ŝafoj kiuj marŝis sur la vojoj, submetiĝis al imposto. Por -kolekti tiun ĉi monon oni starigis grandajn pordegojn ne tre -malproksime unu de la alia. Ĉe ĉiu pordego estis malgranda dometo -de la monkolektisto.</p> - -<p>En kelkaj lokoj la imposto estis tiel peza kaj la pordegoj tiel -multaj ke ĝi estis vera ŝarĝo je la farmamastroj. Ekzemple, ili -kutimis bruligi kalkon por riĉigi sian teron; kiam pordego estis -inter la bruligejo kaj la farmo, la mastro ofte devis pagi <i>tri -ŝilingojn por ĉiu ŝarĝveturilo plena je kalko</i>!</p> - -<p>La laboristoj kaj la mastroj plendegis, sed vane.</p> - -<p>En la jaro 1839 kelkaj pordegoj estis mistere ĵetitaj teren kaj ne -rekonstruiĝis, pro loka perforto. Dum tri jaroj oni faris nenion -plu, ĉar la Kimroj estis ordemaj, kaj respektis la leĝon. Sed fine -ili ekkonis ke ili devis sin protekti. Ili trovis kapitanon (aŭ eble -kapitanojn) kiun ili nomis Rebeka kaj perforte ili ekposedis la -pordegojn de siaj malamikoj. Tage ĉie estis paco, sed vespere en -lokoj multe da mejloj malproksimaj, oni aŭdis bruojn de kornoj, -de pafiloj, kaj piedfrapadon de homoj kaj ĉevaloj. Morgaŭe, la -magistratoj sciiĝis ke multaj pordegdometoj estis detruitaj. -Soldatoj estis sendataj en la landon, sed ili malsaniĝis, ĉevaloj -mortis, kaj oni povis kapti nek Rebeka’n nek unu el liaj filoj. -(Tiatempe mi estis en Anglujo, kie mi ofte aŭdis, ke Rebeka estis -magistrato mem, eksoficiro, landsinjoro kaj de familio honorinda. Oni -ankaŭ diris ke li nepre estos kaptata kaj pendigata. Mi havis karan -boonklon pri kiu ĉio tio estis vera, kaj mi maltrankviliĝis pro li).</p> - -<p><i>En Martineau’s Historio de Anglujo ni legas</i>: "Foje ili detruis -pordegon malpli ol kvarono da mejlo de la magistrata kunvenejo. Se la -portistoj gardis, ili certe ne vidus lumon aŭ ian alian signon; se -ili eliris por aŭskulti, neniu proksimiĝis, sed se ili forgesis aŭ -dormis ilin ekvekis la blovo de multe da kornoj kaj la krako de -pafiloj. La pordo estis perforte malfermata, kaj ili vidis amason da -homoj, kelkaj en virina vestaĵo, kaj aliaj kun vualoj kaŝantaj la -vizaĝojn. Ili portis brilegajn torĉojn, segilojn kaj armilojn. La -portistoj devis movi sian meblaron aŭ ĝin perdi; fortaj manoj -helpis porti liton, tablon kaj meblojn sur la kampon, aliaj manoj -segis la pordstangojn apud la tero, kaj dishakis la pordegojn. Tiam -disŝiriĝis la tegmento de la dometo, la muroj ruiniĝis, plankoj -suprentiriĝis kaj la vojo estis libera por la vojaĝantoj.</p> - -<p>"Tiam la amaso rajdis al malproksima loko, kie ili refaris tion -saman. Nur en Carmarthenshire preskaŭ okdek pordegoj detruiĝis, kaj -en du apudaj graflandoj apenaŭ unu restis."</p> - -<p>La Rebekidoj eĉ pafis en la fenestrojn de la magistratoj. En la -ĉefurbo Carmarthen ili penadis detrui grandan almozulejon, sed, -antaŭ ol ili finis tiun ĉi laboron, alvenis multe da cavalerio. En -la batalo multe da Rebekidaj vundiĝis, kaj kelkaj centoj estis -kaptitaj.</p> - -<p>Post tiu ĉi batalo, la aferoj de la ribelanoj ne prosperis. Kelkaj -Angloj aliiĝis al iliaj rangoj, kaj oni kredas, ke tiuj ĉi -alilanduloj estis perfiduloj. Ĉiuj iliaj planoj estis antaŭsciitaj -de la magistratoj, kaj malhelpataj, sed la afero pligraviĝis. Oni -komencis bruligi la gren-garbarojn kaj fojnon de la magistratoj, kaj -tiujn de iliaj luantoj. La timo al Rebeka fariĝis tiel granda, ke la -juĝistoj ne kuraĝis kondamni la bruligstojn. Foje, kiam maljuna -virino estis pafita, la juĝo estis: "La malvivulino mortis pro fluo -de sango en la bruston, kio sufokis ŝin; sed la kaŭzo de tiu ĉi -sangofluo ni ne povas eltrovi!"</p> - -<p>Sed la ribelanoj ne ĉiam estis kruelaj. Ili distingis inter la -bonuloj kaj malbonuloj. Ekzemple, unu magistrato estis forta malamiko -al la Rebekidoj, sed ankaŭ li estis edzo fidela, patro aminda, kaj -landsinjoro bonega kaj simpatia. Unu matenon afiŝoj vidiĝis gluitaj -al ĉiuj liaj pordoj: "Ne timu pro via familio, aŭ pro via -posedaĵoj. Rebeka ne volas ion difekti, kio apartenas al vi."</p> - -<p>Kompreneble, la Rebekidaj, venkiĝis, sed iliaj laboroj ne estis -senfruktaj. Kune kun la komisio nomata juĝi la ribelanojn, alia -komisio sendiĝis por ricevi informojn pri la kaŭzoj de la ribelo.</p> - -<p>La registaro neniam penadis eltrovi kiu estis Rebeka kaj, inter la -Rebekidoj, nur tri transportiĝis kaj kelkaj estis dum mallonga tempo -enmetitaj en malliberejon.</p> - -<p>La Parlamento efektivigis leĝon, kiu multe malpezigis la vojajn -impostojn. Oni nur devis pagi unufoje inter sep mejloj (dek unu -kilometroj) kaj, post unu pago, oni povis trapasi unu pordegon tiel -ofte kiel oni volus dum dudek kvar horoj, t. e., de noktomezo ĝis -noktomezo.</p> - -<p>Anglujo ĝuis, kune kun Kimrujo, tiun ĉi plibonigon, kaj nun la -imposto estas preskaŭ neniigata. Nur en malmultaj lokoj, precipe -pontoj, oni devas pagi vojimpostojn.</p> - -<p>Nunaj veturantoj ŝuldas multe al la Rebekidoj.</p> -</div> - - -<div id="est1-12-20" class="letters"> -<p class="pagenum">191</p> -<h3>CORRESPONDENCE NOTES.</h3> - - -<p>Doctor Zamenhof away from Warsaw! The idea is as startling as that of -a Pope from Rome. Nevertheless, this consummation is about to be -realised, and all good Esperantists will rejoice accordingly.</p> - -<p>During the recent meeting in Calais, Maître Michaux made use of the -opportunity to kindly propose an International Congress next August -at Boulogne. It is to this attractive function that our esteemed -master has promised to do his very best to be present.</p> - -<p>Let all Samideanoj who can manage to go make a note of the date and -greet him there.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Men of ideas are a boon to Esperanto, and <i>vice versâ!</i> Our -"Holiday Captain," Mr. Reeve, has devised two novelties, announced on -the cover. The "Esperantist’s Signal" is introduced as a more -occasional sign than the Badge for mutual recognition. Its display -being optional, travellers will readily perceive the respective -advantages of the two devices.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Readers will notice among the advertisements another example of an -Esperanto name being given to a trade article. Several friends have -referred to this novel plan, which calls attention to the wares in -question and to Esperanto at the same time.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Several correspondents have expressed their satisfaction that music -has again found its way into <span class="sc">The Esperantist</span>. It often -happens that Groups possess good quartettes, and Esperanto part-songs -are much in demand. Next month another new song and words by Mr. -Rowe, of Nottingham, should appear, and musical contributions will -always receive careful attention, and be inserted whenever possible.</p> - -<p>The next issue should contain another story by H.G. Wells, translated -by Dr. Martyn Westcott. This author is busy preparing a translation -of the <i>Christmas Carol</i>, which will, when published, give especial -pleasure to our foreign friends—such sincere admirers of Dickens’ -genius.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Press notices of Esperanto have been numerous this month. Far and -away the most valuable of recent newspaper articles is a long and -able treatise by Mr. Albert Dudeney, which appeared in the -<i>Bedfordshire Times</i>. An attractive reprint, in brochure form, -will be sent on receipt of 2d. in stamps.</p> - -<p>Reprints of the <i>Unua Leciono</i>, by Rev. R. A. Davis (pp. 151–4), -can also be had. Price 1s. for 30.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The word employed for Welsh in No. 8 was adversely criticised as -being synonymous with "of or appertaining to gall." Dr. Zamenhof has -kindly replied to my inquiry. He prefers Kimra for Welsh, Kimro -Welshman, and Kimrujo Wales.</p> - -<p>The <i>Cwmry</i> will assuredly be well pleased at the incorporation -of their national sobriquet in "The Second Tongue for All."</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Referring to No. 7, some correspondents have asked for an explanation -of the German system of telling the time. It is briefly thus:—</p> - -<p>As soon as the clock has struck, say, five, the sixth hour has -commenced. Thus half-past five is expressed as <i>halb sechs</i>, -<i>half of the sixth hour, la duono de la sesa</i>. This, of course, -is most perplexing to Englishmen.</p> - -<p>Captain Tudor, R. N., writes suggesting the adoption of the -international railway system, by which <i>half-past five</i> is -<i>kvin tridek</i> (<i>5.30</i>). This method was recommended in No. -8, which had not reached the China Seas when he wrote. No doubt -Captain Tudor will be interested to learn that this latter system -works perfectly abroad. Esperantists should use no other.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Another danger in Esperanto is the alteration of place names. Do not -address your Fleet Street friend’s letters to <i>Rapidega Strato</i>. -A friend living in <i>Lazarskaja</i> has even received letters -addressed to <i>Strato de la Almozuloj</i>. This reflects great -credit on the local post office.</p> - -<p><span class="sc">The Esperantist</span> has sinned in this matter, using such -locally adopted forms as Bulonjo, Kalezo, Kastelteodoriko, etc. Now a -French friend talks of writing to fellow students in Lejstro, -Niukaslo, and La Insulo de Uajto!</p> - -<p>Let us continue to employ, for postal purposes, the names commonly in -use for the town in question, not even adding the apparently harmless -"little O." Our friends in Louvain have often missed their letters -through giving their address as Loveno, whereby Italy receives what -is not hers, the Post Office has unnecessary trouble, and the -non-arrival of the letter is ascribed to the negligence or lack of -courtesy of the sender.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>The Editor regrets that a delay has occurred in the preparation of -the postcards for illustrating the use of the Esperantic Participles. -They are now almost ready, and form an interesting addition to the -host of propaganda postcards already in use. (Price, 8d. per dozen).</p> -</div> - -<div id="est1-12-21" class="music"> -<p class="pagenum">192</p> - -<p class="center">[<a href="../music/amikeco.mid">Listen</a>] [<a href="../music/amikeco.pdf">PDF</a>] [<a href="../music/amikeco.xml">MusicXML</a>]</p> - -<div class="imgcenter"> -<img width="560" height="699" src="../images/amikeco.png" alt="[Music: Amikeco, Words by Ben Elmy, Music by J. Hadfield.]" /> -</div> - -<div class="verse" lang="eo"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Kantu ni estontan amikecon</span> - <span class="i0">De l’homaro en la tero;</span> - <span class="i0">Noblan pacan internaciecon</span> - <span class="i0">Ni dissemos ĉe la sfero.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Fratoj—Angloj, Francoj, kaj Germanoj,</span> - <span class="i0">Kantu do, en Esperanto;</span> - <span class="i0">Ĝis ĉe ĉiuj Oceanoj</span> - <span class="i0">Eĥoiĝos sama kanto.</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Ĉe la nova kaj malnova mondo</span> - <span class="i0">Unu lingvo unu koro.</span> - <span class="i0">Ĉe Atlanta kaj Hinduja ondo</span> - <span class="i0">Resoniĝu paca ĥoro.</span></div> -</div> -</div> - -</body> -</html> diff --git a/38240-h/vol1/e13.htm b/38240-h/vol1/e13.htm deleted file mode 100644 index 6d80019..0000000 --- a/38240-h/vol1/e13.htm +++ /dev/null @@ -1,2118 +0,0 @@ -<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN" - "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd"> -<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en"> -<head> -<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" /> -<title>The Esperantist, Vol. 1, No. 13 | Project Gutenberg</title> -<style type="text/css"> - -body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;} -div.titlepage {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;} -h3 {text-align: center; font-size: 1.2em; margin-bottom: 2em;} -h4 {text-align: center;} -.pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right; font-style: normal; color: silver; background-color: inherit;} -body > div {clear:both; padding-top: 4em;} -ul li {list-style-type: none; padding-left: 2em; text-indent:-2em;} -p.indent {text-indent: 2em; margin-top: 0em; margin-bottom: 0em;} -.center {text-align: center;} -.left {width:46%; float:left; clear:none;} -.right {width:46%; float:right; clear:none;} -em.u {font-style:normal; text-decoration: underline;} -.poem-header, .fn-header {text-align: left; margin-left: 2em; font-size: 110%;} -hr.short {width: 20%;} -.far_sig {text-align: right; margin: 0.5em 2em 0.5em auto;} -.sc {font-variant: small-caps; font-style: normal;} -.border {border:solid; padding: 0.8em;} -.banner {overflow: auto; width: 100%} -td.numb {text-align: right; vertical-align: top; padding: 0.3em 1em;} - .verse {margin: 1em 0em 0em 5%; text-align: left; } - .stanza {margin-top: 1em; margin-bottom: 0em;} - span.i0 {display: block; margin-left: 0em;} - span.i2 {display: block; margin-left: 1em;} - span.i4 {display: block; margin-left: 2em;} - span.i6 {display: block; margin-left: 3em;} - -p.footnote {font-size: 90%; - text-indent: 0%; - margin-left: 10%; - margin-right: 10%; - margin-top: 1em; - margin-bottom: 1em; } - -sup { vertical-align: top; font-size: 0.6em; } - -a:link {color:blue; text-decoration:none} -a:visited {color:blue; text-decoration:none} -a:hover {color:red} - -</style> -</head> - -<body> -<p class="center"><a href="../38240-h.htm#est1-index">Back to Vol. I index.</a></p> -<div id="est1-13-1" class="border titlepage"> -<p style="font-size:80%;">SINGLE COPIES PRICE FOURPENCE NET.</p> - -<p style="float:left;width:15%;">Vol. I. No. 13.</p> - -<p style="float:right;width:15%;"><i>Novembro, 1904.</i></p> - -<h1>THE<br /> - ESPERANTIST</h1> - -<p>La Esperanta Gazeto por la<br /> -Propagando de la Internacia Lingvo.</p> - -<p style="font-size:80%;">Edited by H. BOLINGBROKE MUDIE, 67, Kensington Gardens Square, W.</p> - -<p>ANNUAL SUBSCRIPTION: 3/- (4 francs; 1½ roubles; 75 cents).</p> - -<p style="font-size:80%;">Wholesale Agents: 14, Norfolk Street, Strand, London, W.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-13-2" class="left border"> -<h4>CONTENTS.</h4> - -<table> -<tr><th></th><th>Page</th></tr> - -<tr><td><a href="#est1-13-11" class="sc">Editor’s Notes</a></td><td class="numb">193–4</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-13-12" class="sc">The Treasure in the Forest</a> (H. G. Wells), translated by Martyn -Westcott</td><td class="numb">195–6</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-13-13" class="sc">Surprising!</a> (Dr. Mayer)</td><td class="numb">196–7</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-13-14" class="sc">Meditations in Westminster Abbey</a> (Addison), translated by the Rev. N. -B.</td><td class="numb">197–8</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-13-15" class="sc">The B. E. A.</a></td><td class="numb">199–201</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-13-16" class="sc">Correspondence Notes</a></td><td class="numb">202</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-13-17" class="sc">Skulls</a> (Dr. A.M.)</td><td class="numb">203–4</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-13-19" class="sc">Forwards!</a> (William Officer)</td><td class="numb">204</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-13-20" class="sc">The Moon’s Plaint</a> (Kolowrat Ĉervinski)</td><td class="numb">205</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-13-21" class="sc">Anacreontic Ode</a> (Rev. A. H. Nankivell)</td><td class="numb">205</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-13-22" class="sc">Sleep!</a> (Edward Metcalfe, M.A.)</td><td class="numb">205</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-13-23" class="sc">The Dwarf</a> (Clarence Bicknell)</td><td class="numb">205</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-13-24" class="sc">My Paper Friends</a> (C. Oxenford)</td><td class="numb">206</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-13-25" class="sc">A Little-Known Heroine</a> (E.W.)</td><td class="numb">207</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-13-26" class="sc">Our Land</a> (a Poem and Music by F. G. Rowe)</td><td class="numb">208</td></tr> -</table></div> - - -<div id="est1-13-3" class="sec-list right border"> -<p>For Local Information apply to the Hon. Secs. of the following Official -Societies:—</p> - -<ul> -<li>ACTON—Sro. <span class="sc">E. J. Gant</span>,<br /> -Ivy Dene, Cumberland Road, Hanwell, W.</li> - -<li>BARROW-IN-FURNESS—Sro. <span class="sc">John Thompson</span>,<br /> -52, Blake Street.</li> - -<li>BATTERSEA—Sro. <span class="sc">A. T. Lee</span>,<br /> -2, Cupar Road, Battersea.</li> - -<li>BRIGHTON—Miss <span class="sc">Oxenford</span>,<br /> -16, Upper Westbourne Villas, Hove.</li> - -<li>BRIXTON—Sro. <span class="sc">E. W. Eagle</span>,<br /> -21, Kellett Road, Brixton.</li> - -<li>CORBRIDGE-ON-TYNE—<span class="sc">Fraulein Bickell</span>,<br /> -Springfield.</li> - -<li>DOVER—Sro. <span class="sc">H. R. Geddes</span>,<br /> -Northumberland House, Dover.</li> - -<li>EDINBURGH—<span class="sc">Miss Tweedie</span>, M.A.,<br /> -2, Spence Street.</li> - -<li>FOREST GATE—Sro. <span class="sc">G. C. H. Carter</span>,<br /> -107, Ham Park Road.</li> - -<li>GLASGOW—Sro. <span class="sc">J. H. Wallace</span>,<br /> -3, Hampden Terrace, Mount Florida.</li> - -<li>HUDDERSFIELD—Sro. <span class="sc">G. H. Taylor</span>,<br /> -9, Norman Road, Birkby.</li> - -<li>ILFORD—Sro. <span class="sc">W. A. Jeffery</span>,<br /> -42, Park Road, Ilford, E.</li> - -<li>KEIGHLEY—Sro. <span class="sc">J. Ellis</span>,<br /> -Compton Buildings, Bow Street, Keighley.</li> - -<li>LEEDS—Sro. <span class="sc">J. E. Wyms</span>,<br /> -Achonry House, 3, Mexbro Avenue, Chapeltown Road.</li> - -<li>LEICESTER—Sro. <span class="sc">Mugglestone</span>,<br /> -Bonsall Street.</li> - -<li>LIVERPOOL—Sro. <span class="sc">R. E. Issott</span>,<br /> -5, Gresham Street, Edge Lane.</li> - -<li>LONDON—Miss <span class="sc">Lawrence</span>,<br /> -41, Outer Temple, W.C.</li> - -<li>NEWCASTLE—Sro. <span class="sc">J. Mills</span>,<br /> -129, Clara Street, Benwell.</li> - -<li>PORTSMOUTH—Dr. <span class="sc">Greenwood</span>,<br /> -182, Queen’s Road.</li> - -<li>PLYMOUTH—Dro. <span class="sc">Grindley</span>,<br /> -23, Gifford Place.</li> - -<li>ST. ANDREWS—Sro. <span class="sc">J. T. Haxton</span>,<br /> -133, South Street, St. Andrews.</li> - -<li>TYNEMOUTH—Sro. <span class="sc">Alan F. Davidson</span>,<br /> -26, Park Crescent, N. Shields.</li> - -<li>WEST LONDON—Sro. <span class="sc">S. Maitland</span>,<br /> -22 Maclise Road, Kensington, W.</li> -</ul> -</div> - - -<div id="est1-13-4" class="reklamo" style="text-align:center;"> -<div class="left"> -<h4>The Remington</h4> - -<p>THE <em class="u">UNIVERSAL</em> TYPEWRITER.</p> - -<p>Just think of it!</p> - -<p>THE INTERNATIONAL MACHINE.</p> - -<p><i>Unbound by ties of nationality:<br /> - -The common bond of union of all civilised peoples.</i></p> - -<p>The Remington can be supplied fitted for Esperanto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>THE REMINGTON TYPEWRITER COMPANY,<br /> -100, Gracechurch St., London, E.C.</p> -</div> - -<div class="right" lang="eo"> - -<h4>La Remington</h4> - -<p>LA <em class="u">UNIVERSALA</em> SKRIBMAŜINO.</p> - -<p>Pripensu je tio!</p> - -<p>LA INTERNACIA MAŜINO.</p> - -<p><i>Tute liberiĝita de naciaj ligiloj:<br /> - -La Komuna unuigilo por ĉiuj civilizitaj popoloj.</i></p> - -<p>La Remington estos liverita kun Esperantaj presliteroj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>LA REMINGTON TYPEWRITER KOMPANIO,<br /> -100, Gracechurch St., Londono, E.C.</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-13-5" class="reklamo left"> -<p style="font-size:1.2em;text-align:center;">WANTED.</p> - -<p>Post as Servant in good English Family, by young Frenchman, 6ft. 2in. -(age 17); been in England before.</p> - -<p style="margin-left:4em;text-indent: -2em;">Reply <span class="sc">M. Herdier</span>,<br /> -29, rue Wissocq,<br /> -Boulogne-sur-Mer.</p> - -<hr class="short" /> - -<p style="font-size:300%;text-align:center;font-weight:bold;">?</p> -</div> - -<div id="est1-13-6" class="reklamo right"> -<p style="font-size:170%;">The "Review of Reviews"</p> - -<p style="font-size:110%;text-align:center;"><i>Is the Best Magazine for Busy People. -And it is read by ‘Esperanto’ Students.</i></p> - -<p class="indent">The aim of this Magazine is to make the Best Thoughts of -the Best Writers universally accessible at a Trifling Cost.</p> - -<p class="indent">The busiest and poorest in the community may here follow -with intelligent interest the great movements of Contemporary -History.</p> - -<p style="font-size:110%;text-align:center;">Post Free for Twelve Months, 8/6,<br /> -10 fr. 75 c., or 8.50 marks.</p> - -<p>Office: MOWBRAY HOUSE, NORFOLK ST., LONDON.</p> -</div> - - -<div id="est1-13-7" class="notice" lang="eo"> - -<h3>Adresareto de Personoj kiuj deziras Korespondadi.</h3> - -<ul> -<li>Sro. <span class="sc">S. E. Bond</span>, porcelanovendisto, Wellington, Somerset. Deziras -paroladi kun preterpasantaj Esperantistoj.</li> - -<li>Sro. <span class="sc">G. Breduillard</span>, 40, Avenue de Laon, Reims, France. Deziras -koresp. p-k. aŭ letere, pri aferoj ajn. Interŝ. ankaŭ ilus. p-k. kaj -poŝtmarkojn kun fremdaj Esperantistoj.</li> - -<li>Sino. <span class="sc">Egerton</span>, The Vicarage, Knottingley, England. Interŝanĝos ilus. -p-k. kaj poŝtmarkojn kun alilanduloj. Ĉiam respondos.</li> - -<li>Sro. <span class="sc">F. Francis</span>, 46, Eridge Road, Tunbridge Wells, England. Deziras -koresp. kun ĉiulandanoj p-k. aŭ letere.</li> - -<li>Dro. <span class="sc">M. P. Gambier</span>, Doktoro de Medicino en Loudun, dept. Vienne, -France. Deziras koresp. kun fremduloj pri kiu ajn temo, ĉu letere aŭ -poŝtkarte.</li> - -<li>Sro. <span class="sc">W. H. Huddy</span>, Fore Street, Liskcard, England. Koresp. kun -ĉiulandanoj p-k. aŭ letere. Ankaŭ interŝanĝos poŝtmarkojn.</li> - -<li>Sro.<span class="sc"> J. Latenneur</span>, 204 Bvd. Raspail, Paris. Interŝ. illus. p-k. kaj -poŝtmarkojn.</li> - -<li>Frl. <span class="sc">F. A. Meigh</span>, Ash Hall, Stoke-on-Trent, England. Interŝ. ilus. -p-k. kaj interesajn kaj neordinarajn fotografaĵojn kun alilandanoj.</li> - -<li>Sro. <span class="sc">Walter H. Meigh</span>, Ash Hall, Stoke-on-Trent, England. Deziras -interŝ. ilus. p-k. kaj poŝtmarkojn. Ĉiam respondos.</li> - -<li>Sro. <span class="sc">W. Pilling</span>, Rosario, Heene Road, W. Worthing, England. Interŝ. -ilus. p-k. kun alilandanoj. Ĉiam respondos.</li> - -<li>Sro. <span class="sc">H. W. Southcombe</span>, The Park, Yeovil, England. Deziras adreson de -Esperanta skribmaŝin-kopiisto.</li> - -<li>Sro. <span class="sc">Alphonso Wachter</span>, Dussamündache Str. 15 d. 6, Riga, Hagensberg, -Russia. Korespondados kun fremduloj per ilus. p-k. aŭ leteroj.</li></ul> - -<p>La Kosto de la Enskribo estas ses pencoj (70c. poŝtmarke).</p> -</div> - -<div id="est1-13-8" class="banner border center"> -<p class="pagenum">193</p> - -<h2 style="font-size:210%;">THE ESPERANTIST.</h2> - -<p>The Esperanto Gazette for the spread of the International Language.</p> - -<hr /> - -<div style="float:left;padding-left:5%;font-size:80%;"> -<p style="padding-top:10%;padding-bottom:10%;">ABONPAGOJ ESTAS RICEVEBLAJ ĈE<br /> -SUBSCRIPTIONS SHOULD BE SENT TO</p></div> -<div style="float:right;padding-right:5%;font-size:80%;text-align:left;"> -<ul> - <li><b>H. Bolingbroke Mudie, Esq., 67, Kensington Gardens Square, London, W.</b></li> - <li>AUSTRIA.—Sro. T. Cejka, Bystrice Hostyn, Moravia.</li> - <li>BELGIUM.—M. M. Seynaeve, 3, Rue de l’Avenir, Courtrai.</li> - <li>FRANCE.—Grupo Pariza, 28, rue Serpente, Paris.</li> - <li>GERMANY.—Doktoro Mybs, 68, Markt Strasse Altona, Elbe.</li> - <li>MALTA.—A. Agius, Esq., 92, Strada S. Gaetano, Hamrun.</li> - <li>RUSSIA.—Societo Espero, Bol Podjaceskaja 24, log 12, St. Petersburg.</li> - <li>SWEDEN.—Sro. P. Ahlberg, 50, Döbelnsgatan, Stockholm.</li> -</ul></div> - -<hr style="clear:both;" /> - -<p style="float:left;width:2.5em;font-weight:bold;font-size:170%;">N.B.</p> - -<p style="float:right;width:2.5em;font-weight:bold;font-size:170%;">N.B.</p> - -<p lang="eo"><i>Nepresitajn manuskriptojn la Redakcio resendos se oni aldonis -poŝtmarkon.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Alsendatajn artikolojn la Redakcio laŭ bezono korektos.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Oni povas sendi la abonpagon per poŝtmarkoj, kiuj estas akceptataj -laŭvaloro.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Oni sendu ĉiujn artikolojn, demandojn kaj avizojn al La Redaktoro, 67, -Kensington Gardens Square, London, W.</i></p> - -<p style="float:left;width:20%;padding-left:2em;">Vol. I., No. 13.</p> - -<p style="float:right;width:20%;font-size:80%;text-align:left;">Subscription, 3s. Per Annum. - Single Copies, 4d. net. Nos. - 2 to 8, 6d. each; Nos. 9 to 12, - 4d. each, net.</p> - -<p>NOVEMBRO, 1904.</p> -</div> - - -<div id="est1-13-9" class="article"> -<p>Several correspondents have written for my opinion anent the new British -Esperanto Association.</p> - -<p>The success or non-success of the undertaking largely rests on its -ability to convince the British Esperantist that it is to his or her -advantage, social or financial, to become a Member of the Association -<i>direct</i>, as well as participating with a local group, under a -capitation fee. This advantage may not be apparent at first sight, but I -firmly believe that, with efficient management, it will be realised by -those who are public-spirited enough to become Members of the central -body. Correspondence Bureau, Hotel arrangements, Commercial Exchange and -Mart, Lending Library, Social Gatherings, Examination facilities, etc., -should bring a large and increasing membership.</p> - -<p>But it is absolutely necessary that the enterprise be begun with courage -and determination. No success may be reasonably expected unless a -permanent office be engaged, and an Assistant (paid) Secretary be -appointed, who may be always in attendance there to answer inquiries. If -its promoters are contemplating a less venturesome line of action, I am -strongly of opinion that the proposed Association will be at best but a -weak measure, and end in disaster. The only excuse for this latter -course would be an unfortunate lack of funds.</p> - -<p>Will not some one among our friends, well provided with this world’s -goods, be disposed to generously advance a small sum (at interest, if -needs be) sufficient to start the Association in a manner befitting its -comprehensive title? The Hon. Secretary is:—Harald Clegg, Esq., 39, -Constantine Road, Hampstead, London, N.W.</p> - -<p>Personally I greatly regret that, as announced at the Inaugural Meeting, -I have not the leisure to take any official part in the work of this -desirable organisation, but heartily wish it every success.</p> -</div> - - -<div id="est1-13-10" class="article" lang="eo"> -<p><i>Voĉo el la Himalajo.</i>—Eble, pro la konata disvastiĝo de la kara -lingvo, vi ne miros lerni, ke Hinda monaĥo, loĝante en la soleco de la -Himalajo, sesdek mejlojn for de la fervojo, kaj multaj mejloj -malproksime eĉ de poŝtoficejo, allogiĝis je ĝiaj ĉarmoj.</p> - -<p>Ŝajnas al mi, ke Esperanto rilatas tiel al la mondaj lingvoj, kiel -Vedanto rilatas al la religioj de la mondo. Esperanto donas -internacian lingvon al la parolantoj de ĉiaj lingvoj, kiel faras -Vedanto, donante al ĉiaj religianoj komunan spiriton, aŭ religian -subapogon.</p> - -<p>Plue, tiel en la unu oni ne devas forlasi sian nacian lingvon, tiel, -en la alia, oni ne devas forlasi sian religion.</p> - -<p>Saĝe diris Max Muller: "Vedanto havas spacon por preskaŭ ĉiaj -religioj, ne, ĝi ĉirkaŭprenas ĉiujn."</p> - -<p>Kaj, aliloke li skribas: "Samtempe mi ne faras sekreton ke, tutan -mian vivon, mi tre ŝatas Vedanton. Mi plene povas konsenti kun -Schopenhauer, kaj tute kompreni tion, kion li signifis, kiam li -diris: ‘En la tuta mondo ne estas ellernado, krom tiu de la originalo -(de Upaniŝadoj) tiel helpanta, kiel tiu de la Upaniŝadoj mem. Ĝi -estas la paco de mia vivo, ĝi estos la paco de mia morto.’ Kaj mi -nek timas, nek bedaŭras diri, ke mi partaĝas lian entuziasmon por -Vedanto, kaj mi sentas, ke mi ŝuldas al ĝi pro multoj, kiuj helpis -min en mia paso tra la vivo."</p> - -<p>Mi finos tiujn ĉi malmultajn liniojn kun verso el Sanskrita preĝo, -komune uzita inter Hindoj: "La universaj religioj de la mondo, ĉiuj -elvenas el malsama vidpunkto, kaj ĉiuj demandas por si bonegecon kaj -sanegecon, sed, kia ajn estu la vojo, rekte aŭ malrekte, oni iras -laŭ sia ŝato. Vi, Ho Dio! estas ilia sola fino, kiel la oceano -estas la sola fino de la riveroj."</p> - -<p class="far_sig sc">Anando.</p> -</div> - - -<div id="est1-13-11" class="article"> -<div class="left" lang="eo"> -<p class="pagenum">194</p> -<p>Mi deziras preni la unuan okazon danki tiujn legantojn kiuj jam estas -reabonintaj. Kaj mi esperas ke la ceteraj afable sendos senprokraste -siajn reabonojn ĝis la fino de 1905, por ke la demando de la -pligrandigo de la Gazeto povu decidiĝi.</p> - -<p>Diversaj leteroj alvenis, enhavantaj utilajn proponojn. Tial, -Aŭstralia amiko proponas ke ĉiuj verkantoj metu post siaj nomoj -literojn, indikantaj la de ili komprenatajn lingvojn. Tiamaniere, -"S<sup>ro</sup> Adamo Blanko, F.g.AGk." signifus ke li bone la Francan, iomete -la Germanan, kaj bone la Antikvan Grekan lingvojn komprenas. Tio ĉi -certe estus interesa, kaj kredeble estontaj verkantoj laŭe indikos -siajn lingvajn povojn.</p> - -<p>Abonanto el la Nordo skribas: "Permesu al mi gratuli vin, pro la -disvastiĝo de la <i>Esperanta Gazeto</i>. Sur la Aŭgusta numero mi -enmetis malgrandan anoncon inter la <i>Adresareto</i>. Mi jam estas -ricevinta kvin respondojn el Belgujo, kvar el Francujo, du el Rusujo, -kaj po unu el Bulgarujo, Hungarujo, Italujo, Hispanujo, kaj Maltujo. -Estus interese ekscii, ĉu ekzistas alia gazeto en tiu ĉi lando -eldonata, kiu estus alportinta tian agrablan rezultaton post elspezo -de nur sepdek centimoj!"</p> - -<p>Amerika Esperantisto skribas: "Eble estus saĝe poŝti vian ĵurnalon -nefaldatan, sub granda kovrilo, kiel oni ofte faras en la Unuigitaj -Ŝtatoj. Mi intencas bindigi miajn gazetojn, kaj la faldo igas -malgrandan difekton." Eble kajeroj senditaj alilanden premiĝis pli -ol la enlandaj numeroj. Sed ĉu tiu ĉi difekto ne malaperos post la -bindigo? Malfeliĉe, oni ne povas uzi grandajn kovrilojn; pro la -pezo; sed ĉiam, kiam du ekzempleroj estas menditaj, ili estas -sendataj laŭ tuba formo.</p> - -<p>Angla Abonanto deziras la forigon de la dulingvaj paĝoj, naive -konfesante ke li estas "mallaborema." Kontraŭe, niaj energiaj -alilandaj amikoj multe ŝatas la laŭvortajn tradukojn, kiuj helpas -ilin ellerni la Anglan lingvon.</p> - -<p>Kiel Esperanto helpas je la akiro de nia lingvo, tiel ĝi helpas je -la internaciigo de ĉiunaciaj literaturaj juveloj; kaj ni tre -kontente akceptas la novan tradukon de la mondfama <i>L’Avare</i>, de -Molière, verkita de la klerega S<sup>ro</sup> Sam Meyer (kosto 9d.). Aliaj -novaj tradukoj estas la <i>Eneido</i>, <i>Kantoj</i> 1 & 2, de D<sup>ro</sup> Vallienne -(7d.). kaj <i>Cikado ĉe Formikoj</i> (Franca Komedio), de la studentoj en -Chaumont, sub la estreco de S<sup>ro</sup> Réné Deshays (7d.).</p> - -<p>Multaj legantoj atendas la aperon de <i>La Ventego</i> de Shakespere, -tradukita de S<sup>ro</sup> Motteau. La verko estas inter la manoj de la -presistoj, kaj kredeble eldoniĝos ĉirkaŭ la monatfino (kosto, 2f. -60, kun verda leda kovrilo kaj ilustraĵoj).</p> -</div> - - -<div class="right"> -<p>I wish to take the first opportunity to thank those readers who have -already renewed their subscriptions. And I hope that the remainder -will kindly send, without delay, theirs till the end of 1905, so that -the question of the enlargement of the Gazette may be decided.</p> - -<p>Various letters have come to hand, containing useful suggestions. -Thus, an Australian friend proposes that all contributors should -place after their names letters to indicate the languages they -understand. So "Mr. Adam White, F.g.AGk." would signify that he was -acquainted well with French, slightly with German, and thoroughly -with Ancient Greek. This would certainly be interesting, and probably -future contributors will thus indicate their linguistic attainments.</p> - -<p>A Northern subscriber writes: "Allow me to congratulate you on the -circulation of <span class="sc">The Esperantist</span>. In the August number I inserted a -small advertisement in the <i>Adresareto</i>. I have already received five -replies from Belgium, four from France, two from Russia, and one each -from Bulgaria, Hungary, Italy, Spain, and Malta. It would be -interesting to ascertain if another gazette published in this country -exists which would have brought such a gratifying result after the -expenditure of only sixpence!"</p> - -<p>An American Esperantist writes: "It might be well to mail your -journal unfolded, under a large cover, as is often done in the United -States. I intend to bind my gazettes, and the folding causes a slight -defect." Maybe, copies sent abroad have been more crushed than inland -ones. But will not this defect disappear on binding? Unfortunately, -we cannot use large envelopes on account of the weight; but always, -when two copies have been ordered, they are sent in tube form.</p> - -<p>An English subscriber wishes for the abolition of the bi-lingual -pages, naïvely confessing that he is "lazy." On the other hand, our -energetic foreign friends greatly appreciate the literal -translations, which assist them to learn English.</p> - -<p>As Esperanto helps in the acquirement of our language, so does it -assist in the internationalisation of the literary gems of all -nations; and we gladly welcome the new translation of Molière’s -world-famous <i>L’Avare</i>, by the most able M. Sam Meyer (price 9d.). -Other new translations are the <i>Æneid</i>, <i>Cantos</i> 1 & 2, by Dr. -Vallienne (7d.), and <i>Cikado ĉe Formikoj</i> (a French comedy), by the -students in Chaumont (Haute Marne), under the direction of M. Réné -Deshays.</p> - -<p>Many readers are awaiting the appearance of Shakespere’s <i>Tempest</i>, -translated by Mr. Motteau. The work is in the printer’s hands, and -should be published about the end of the month (cost, 2s. 1d., with -green leather cover and illustrations).</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-13-12" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">195</p> - -<h3>LA TREZORO EN LA ARBARO.</h3> - -<p class="center">Dua rakonto de la klerega romanisto H. G. Wells, tradukita -(laŭpermese) de Martyn Westcott.</p> - - -<p>La kanuo<a href="#fnI.13.1" name="fnrefI.13.1"><sup>[1]</sup></a> jam alproksimiĝis al la marbordo. La golfeto -plilarĝiĝis, kaj interspaco en la blanka rifa ŝaŭmo signis la -lokon kie la rivereto enfluas en la maron; la pli densa kaj malhela -verdo de la virga arbaro montris ĝian fluejon de la malproksima -deklivo monteta. Tie ĉi la arbaro atingis rekte ĝis la marbordo. -Multe pli malproksime, dubelumaj kaj iom kvazaŭ nuboj laŭ apero, -leviĝis la montoj, kiel ondoj subite malfluidiĝintaj. La maro estis -trankvila, krom pro preskaŭ nevidebla marmovado. La ĉielo flamegis.</p> - -<p>La homo kun la skulptita remileto haltis. "Ĝi devas esti ie apude," -li diris. Li enkanuigis la remileton, kaj etendis rekte antaŭ si la -brakojn.</p> - -<p>La alia homo estis sur la antaŭparto de la kanuo, zorge rigardante -la teron. Li tenis sur genuo flavan paperan folion.</p> - -<p>"Venu, kaj rigardu tion ĉi, Evans," li diris.</p> - -<p>La du homoj parolis mallaŭte, kaj iliaj lipoj estis malmolaj kaj -sekaj. Tiu, nomata Evans, balancis sin laŭlonge la kanuo, ĝis kiam -li povis rigardi ĝin trans la ŝultro de sia kunulo.</p> - -<p>La papero ŝajnis esti kruda geografia karto. Pro ofta faldado, ĝi -fariĝis tre ĉifita kaj eluzita preskaŭ ĝis pecetoj, kaj la dua -homo kuntenis la makulitajn pecetojn tie, kie ili malkuniĝis. Sur -ĝi oni malklare povis distingi, verkitan krajone kaj preskaŭ -forfrotitan, la konturon de la golfo.</p> - -<p>"Jen!" diris Evans, "estas la rifo, kaj jen la fendo." Li gvidis sian -fingregan ungon sur la karto. "Tiu ĉi kurba kaj torda linio -prezentas la rivereton—mi povus ja trinki nun!—kaj tiu ĉi steleto -montras la lokon."</p> - -<p>"Vi vidas tiun ĉi punktan linion," diris la homo kun la karto; "ĝi -estas rekta linio, kaj ĝi kuras de la fendo de la rifo, ĝis tufo da -palmarboj. La steleto estas ĝuste tie, kie ĝi trafas la rivereton. -Ni devas rimarki la lokon, kiam ni eniros en la lagunon."</p> - -<p>"Estas malfacile kompreni tion," diris Evans, post paŭzo, "kion -signifas tiuj ĉi streketoj malsupre. Ĝi ŝajnas esti la desegno de -domo, aŭ de io simila; sed tion, kion signifas ĉiuj tiuj ĉi -streketoj montrantaj tien ĉi kaj tien, mi ja neniel povas diveni. -Kaj kia estas la skribaĵo?" "Ĥina," diris la homo kun la karto. -"Kompreneble! <i>Li</i> estis Ĥino," diris Evans. "Ili ĉiuj estis -Ĥinoj," diris la homo kun la karto.</p> - -<p>Ili ambaŭ sidis kelkajn minutojn fikse rigardante la teron, dum la -kanuo malrapide antaŭen flosadis. Tiam Evans ekrigardis la -remileton.</p> - -<p>"Jen via vico ĉe la remilo, Hooker," li diris.</p> - -<p>Kaj lia kunulo kviete kunfaldis sian karton, enpoŝigis ĝin, zorge -preterpasis Evans kaj ekremis. Liaj movadoj estis lacaj, kiel tiuj de -la homo kies forto preskaŭ foriĝis.</p> - -<p>Evans sidis, okuloj duone fermitaj, observante kiel la ŝaŭma -ondrompilo de la koralo ŝajnas pli kaj pli alproksimiĝi. La ĉielo -jam estis por ili, kiel brulanta fornego, ĉar la suno estis apud la -zenito. Kvankam ili estis tiel proksime de la trezoro, li ne sentis -la atenditan kontentegon. La ekscitego de la batiĝo por posedi la -karton, kaj la longa nokta vojaĝo de la ĉeflando sur senproviza -kanuo estis, kiel li diris, ellacigintaj lin. Li penadis sin eksciti, -turnante siajn pensojn sur la orfandaĵoj, pri kiuj la Ĥinoj estis -parolintaj, sed ili ne volus resti tie; ili revenis tuj al la ideo -pri la dolĉa akvo murmuretante en la rivero, kaj al la preskaŭ -neelportebla sekegeco de liaj lipoj kaj gorĝo. La ritma plaŭdado de -la maro sur la rifo nun aŭdetiĝis, kaj ĝi havis agrablan sonon por -liaj oreloj; la akvo lekis la kanuflankon, kaj akveroj gutadis de la -remileto inter ĉiu ekremo. Iom pli poste, li ekdormetis.</p> - -<p>Li ankoraŭ estis malklare konscia pri la insulo, sed stranga revaĵo -intermiksiĝis kun liaj sentadoj. Denove estas la nokto, kiam li kaj -Hooker estas eltrovintaj la sekreton de la Ĥinoj; li vidas la -lunlumigatajn arbojn, la malgrandan fajron bruletantan, kaj la -nigrajn figurojn de la tri Ĥinoj—unuflanke arĝentatajn pro la -lunlumo, kaj aliflanke ruĝajn pro la fajrlumo—kaj li aŭdas ilin -interparoladi Piĝin-Angle<a href="#fnI.13.2" name="fnrefI.13.2"><sup>[2]</sup></a>, ĉar ili estas venintaj el diversaj -provincoj. Hooker, unua, ekkomprenas la temon de ilia parolado, kaj -faras signon, ke li aŭskultu. Eroj el la interparolado estas -neaŭdeblaj, kaj eroj nekompreneblaj.</p> - -<p>Hispana galjeno<a href="#fnI.13.3" name="fnrefI.13.3"><sup>[3]</sup></a> de la Filipinaj Insuloj, senespere surterkurinta, -kaj ĝia trezoro enfosita ĝis la reveno-tago, estas la fundamento de -la historio; ŝippereiĝinta maristaro malmultigita per malsano aŭ -per malpacoj kaj la postuloj de la disciplino, kaj, fine, la foriro -per la boatoj, neniam plu retrovotaj. Tiam Ĉang Haj, nur unu jaro -antaŭ, sur teron vaginte, hazarde eltrovis la orfandaĵojn dum -ducent jaroj kaŝitajn. Li forkuras de sia ĵunko<a href="#fnI.13.4" name="fnrefI.13.4"><sup>[4]</sup></a>, kaj reenterigas -la oron per grandega laboro, senhelpe, sed laŭ tre ruza maniero. Li -multe akcentegis la ruzecon—estis lia propra sekreto. Nun li bezonas -helpon reveni por elfosi ilin. Post nelonge la karto flirtis teren, -kaj la voĉoj silentiĝis. Kia bela rakonto por la oreloj de du -Britaj sentaŭguloj!</p> - -<p class="pagenum">196</p> - -<p>La revo de Evans translokiĝis al la momento, kiam li tenis la -harvoston de Ĉang Haj inter siaj manoj. La vivo de Ĥino estas -apenaŭ de tia indo, kiel tiu de Eŭropano. La ruza vizaĝo de Ĉang -Haj, unue, akra kaj furioza kiel tiu de ektimigita serpento, kaj -poste terura, perfidema kaj kompatinda, fariĝis multe tro vidata en -la revo. Ĉe la fino, Ĉang Haj faras grimacon, grimacon plej -nekompreneblan kaj timigeman. Subite aferoj tre malagrabliĝis, kiel -iafoje okazas en la revoj kaj sonĝoj. Ĉang Haj babiladis kaj -minacis lin. Li reve vidis grandajn amasojn da oro, kaj Ĉang Haj sin -intermetantan kaj baraktantan reteni lin de ili. Li ekprenas Ĉang -Haj per la harvosto—kiel la flava bruto estas granda, kiel li -baraktadas kaj grimacas! Li plikreskadas ankaŭ. Tiam la brilaj -oramasoj ŝanĝiĝis en brulegantan fornon, kaj vasta diablo, mirinde -simile al Ĉang Haj, sed kun nigra vostego, eknutris lin per karbo. -Ili terure brulvundis lian buŝon. Alia diablo elkriegis lian nomon: -"Evans, Evans, dormema malsaĝulo!" aŭ ĉu li estis Hooker?</p> - -<p>Li vekiĝis. Ili estis ĉe la eniro de la laguno.</p> - -<p>"Jen la tri palmoj. Ĝi devas esti sur unu linio kun tiu arbetaro," -diris lia kunulo. "Memoru tion! Se ni aliros ĝis tiuj arbetoj, kaj -tiam vojiros en la arbetaĵon laŭ rekta linio de ĉi tie, ni ĝin -atingos, kiam ni alvenos al la rivereto."</p> - -<p>Ili nun povis vidi tie, kie la elfluo de la rivereto plilarĝiĝis. -Je ĝia vido, Evans reviviĝis. "Rapidu, amiko," li diris, "alie, je -la ĉielo, mi devos trinki marakvon!" Li mordetis sian manon, kaj -rigardis la arĝentan streketon inter la ŝtonegoj kaj la verda -densejo. Post iom da tempo, li preskaŭ furioze turniĝis al Hooker: -"Donu al mi la remileton," li diris.</p> - -<p>Tiel ili alvenis la elfluejon de la rivero. Iom pli antaŭen, Hooker -prenis akvon en la mankavon, gustumis ĝin, kaj elkraĉis. Iom poste, -li denove provis ĝin: "Tio ĉi taŭgos," li diris, kaj ili komencis -avide trinki.</p> - -<p>"Malbenu tion!" diris Evans, subite. "Estas tro malrapide." Kaj, -riske kliniĝinte trans la antaŭa parto de la kanuo, li komencis -ensuĉi la akvon per la lipoj.</p> - -<p>Baldaŭ ili faris finon de la trinkado kaj, naĝigante la kanuon en -malgrandan golfeton, ili estis surteriĝontaj meze de la densa -kreskaĵaro, kiu superpendis la akvon.</p> - -<p>"Ni devos barakti tra tio ĉi ĝis la marobordo, por ke ni trovu -niajn arbetaĵojn, kaj tiel la linion al la loko," diris Evans.</p> - -<p>"Plibone estus, ke ni remu tien," diris Hooker.</p> - -<p>Tial ili denove surriveriris kaj returnen remis al la maro, kaj -laŭlonge de la bordo ĝis la loko, kie kreskis la arbetaro. Ĉi tie -ili alteriĝis, tiris la malpezan kanuon alten sur la marbordo kaj -tiam supreniris al la rando de la ĵunglo<a href="#fnI.13.5" name="fnrefI.13.5"><sup>[5]</sup></a> ĝis kiam ili povis -ekvidi la fendon de la rifo kaj la arbetaro sur rekta linio. Evans -elprenis el la kanuo tieulan ilon, kiu havis formon de la litero L, -la kruca parto armita de polurita ŝtono. Hooker kunportis la -remileton. "Ĝi nun estas rekte laŭ tiu ĉi direkto," li diris; "ni -devos trapuŝi tien, ĝis kiam ni trafos la rivereton. Tiam ni devos -esplori."</p> - -<p>Ili trapuŝis densan amason da kanoj, da larĝaj foliegoj, kaj da -junaj arboj, kaj en la komenco ĝi estis tre laciga irado; sed tre -baldaŭ la arboj pligrandiĝis, kaj la tero sub ili plividiĝis.</p> - -<p>La brilego de la suna lumo ŝanĝiĝis je nesenteblaj gradoj, en -malvarmetan ombron. Fine la arboj fariĝis vastaj kolonoj, kiuj sin -levis ĝis baldakono de verdaĵo alte superkape.</p> - -<p>Malhelaj blankaj floroj pendis de siaj trunketoj, kaj rampetantaj -kreskaĵoj kiel ŝnuroj svingis de arbo ĝis arbo. La ombro -profundiĝis. Surtere makulataj fungegoj kaj ruĝbruna likeno -oftiĝis.</p> - -<p class="center">(FINOTA).</p> - -<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.13.1"></a> <a href="#fnrefI.13.1">[1]</a> -Canoe; canot. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.13.2"></a> <a href="#fnrefI.13.2">[2]</a> -"Lingvofranca" de Komercistoj Ĥinaj. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.13.3"></a> <a href="#fnrefI.13.3">[3]</a> -Galleon; galion. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.13.4"></a> <a href="#fnrefI.13.4">[4]</a> -Junk; jonque. -</p> - -<p class="footnote"> -<a name="fnI.13.5"></a> <a href="#fnrefI.13.5">[5]</a> -Jungle; fourré. -</p> - -</div> - -<div id="est1-13-13" class="article" lang="eo"> - -<h3>SURPRIZANTA!</h3> - -<p class="center">Originala historio de la studentaj tagoj, de D<sup>ro</sup> Mayer -(Manchester).</p> - -<p>Antaŭ multe da jaroj mi estis studento en la Universitato de Vieno, -kaj, post du jaroj, mi decidis reeniri en Germanujon por daŭrigi -mian lernadon en Breslaŭo, la ĉefurbo de Silesio.</p> - -<p>Estis belega tago kiam mi alvenis tie, kaj, esperante ke mi trovos -grandan societon kune, mi direktis miajn paŝojn al la Pariza -Ĝardeno, unu el la plej favorataj ĝardenoj Breslaŭaj.</p> - -<p>Mia espero estis konfirmata.</p> - -<p>Enirante, mi vidis grandan nombron da studentoj, kies kapoj estis -kovrataj per multekolorataj ĉapetoj; ili sidis sub la arboj, kaj -trinkis Bavaran bieron, kaj fumis longajn pipojn dum la muzikistoj -ludis la Radetzkian Marŝon.</p> - -<p>Apenaŭ mi sidiĝis ĉe aparta tablo, kiam du studentoj alvenis al -mi, kaj ni komencis interparoladon, kiu iĝis vivega post malmulte da -minutoj.</p> - -<p>La du sinjoroj penadis priskribi la ĉefajn trajtojn de Breslaŭo al -mi, sed iliaj priskriboj estis tiel malsamaj, ke mi ne povis formi -ian ideon pri ili.</p> - -<p>S<sup>ro</sup> Ambrosio estis efektive optimisto, dum lia amiko S<sup>ro</sup> Nero -ludis la kontraŭan parton. Nu, kia bono elvenis el ĉiuj tiuj ĉi -kontraŭdiroj? Nenio, krom veto.</p> - -<p>Dum la lastaj minutoj, la sinjoroj disputadis pri la valoro de la -urba policaro, S<sup>ro</sup> Ambrosio absolute certigis, ke ĝi estas fama -pro ĝia lerteco, kaj <span class="pagenum">197</span> S<sup>ro</sup> Nero diris, ke estas nenio pli malbona -en la mondo.</p> - -<p>La veto estis aranĝita tiamaniere:</p> - -<p>S<sup>ro</sup> Ambrosio entreprenis esti arestata de policanoj en kvar -semajnoj, sen farinte ion kontraŭ la leĝo. S<sup>ro</sup> Nero promesis -senpune fari krimon sub la okuloj de la policanoj, kaj pretendis, ke -tiuj ĉi eĉ helpos lin. Li farus tion ĉi ankaŭ en kvar semajnoj.</p> - -<p>Oni elektis min esti juĝo por diri, je la fino de tiu ĉi tempo, kiu -ludis sian rolon laŭ la plej bona maniero.</p> - -<p>Sed kvar semajnoj estas longa tempo, kaj mi forgesis la tutan aferon.</p> - -<p>Okazis, ke mi estis ree vespere en la Pariza Ĝardeno, sidanta ĉe la -sama tablo, kiam mi ekvidis miajn antaŭajn kunulojn alvenantaj al -mi.</p> - -<p>Jen estas tio kion ili rakontis al mi.</p> - -<p>S<sup>ro</sup> Ambrosio estis peninta kvar semajnojn, per la helpo de sia -dommastrino, havigi la plej difektajn vestojn de vagisto. Li surmetis -ilin vespere kaj, post kiam la frizisto pentris lin tiel, ke neniu -povos rekoni lin, li eliris sur la straton.</p> - -<p>Li marŝis lametante, kaj zorge ĉirkaŭen rigardante. Tuj policano -ekvidis lin, kaj sekvis de malproksime.</p> - -<p>Fine S<sup>ro</sup> Ambrosio eniris en malgrandan drinkejon, kaj postulis -glason da ĝino.</p> - -<p>La mastro, kiam li vidis la mienon de sia kliento diris, retirante la -glason: "Sed ĉu vi havas monon?" S<sup>ro</sup> Ambrosio kvazaŭ timigata -kurbiĝis, kaj prenis dudek kvin talerojn papermone el sia boto, kaj -metis ilin zorge sur la tablon.</p> - -<p>La policano staris ĉiam antaŭ la fenestro por vidi la finon de la -dramo.</p> - -<p>La mastro, ekprenante la bankan bileton, sen donante la glason da -ĝino al S<sup>ro</sup> Ambrosio portis la monon al lumo, por vidi ĉu ĝi -estas vera. Li demandis: "De kiu vi ricevis tiun ĉi bileton?" "De -mia patrino," respondis la vagisto.</p> - -<p>Tiam eniris la policano.</p> - -<p>"Ĉu via patrino loĝas malproksime?" li demandis.</p> - -<p>"Jes, ĉirkaŭ kvar mil mejlojn."</p> - -<p>"Bone, venu kun mi al la polica stacidomo, por ke mi certigu vian -historion." Li tiam ekprenis lin per la brako, kaj kondukis lin -eksteren, kie alia policano atendis.</p> - -<p>Tiel S<sup>ro</sup> Ambrosio marŝis inter du policanoj laŭ la direkto al la -polica stacidomo.</p> - -<p>Nu, ekmallumiĝis kaj, kiam ili apudestis la <i>Hotel de Saxe</i>, ĉe la -alia flanko de la strato ili subite ekvidis la estron de la urba -policaro marŝantan laŭ kontraŭa direkto.</p> - -<p>Li tordis siajn longajn lipharojn, kaj rigardis sovaĝe sur ili. La -policanoj salutis, sed la estro transiris la straton.</p> - -<p>"Kiun vi havas tie?" li demandis. "Suspektindan viron, kiu havis -dudekkvin talerojn en sia boto, via moŝto." Je tiuj ĉi vortoj, la -komandanto iĝis tre kolera, kaj li ekkriis: "Kaj vi ambaŭ forlasis -vian postenon por aresti tiun ĉi malgrandan junulon, kiu ne faris -ion malrajtan? Morgaŭ matene ĉe dek-tridek, mi ordonas vin ĉeesti -mian oficejon. Nun, mi mem alkondukos tiun ĉi malliberulon al la -stacidomo, kaj vi tuj iru al viaj postenoj."</p> - -<p>Tion dirinte, li alvokis fiakron, per signo de mano ordonis la -malliberulon eniri, kaj sekvis lin. Ili do ambaŭ rapide veturis ĝis -la stacidomo, sed S<sup>ro</sup> Ambrosio multe miris kiam oni ne haltis -antaŭ tiun konstruaĵon, sed li ne kuraĝis ion diri.</p> - -<p>La fiakro ruliĝis en la plej aristokratan kvartalon de la urbo, kaj -antaŭ belega palaco ĝi haltis.</p> - -<p>La komandanto eliris, kaj ordonis al la vagisto, ke li sekvu lin en -liajn privatajn ĉambrojn.</p> - -<p>Ili ambaŭ eniris en la princan salonon, kaj la oficisto, sidiĝinte -ĵus kontraŭ la malliberulon, subite formetis siajn lipharojn kaj -diris: "Ĉu vi konas min, Ambrosio? Certe mi deziregas scii tion, -kion decidos nia amiko la juĝo pri niaj agoj!"</p> - -<p>S<sup>ro</sup> Ambrosio mutiĝis pro mirego.</p> - -<p>Tuj poste, la servistinoj envenis, kaj pretigis grandan te-tablon por -ili.</p> - -<p>Tion, kio poste okazis mi tute ne scias, sed la societo en la Pariza -Ĝardeno iĝis tiel vivema, ke mi apenaŭ povis doni mian juĝon. -Fine mi decidis jene:</p> - -<p>S<sup>ro</sup> Ambrosio, estas vere, faris nenion malrajtan sed la aresto ne -estis plenumita.</p> - -<p>S<sup>ro</sup> Nero faris krimon, sed ne estis punita.</p> - -<p>Mi do ordonis, ke S<sup>ro</sup> Ambrosio pagu la duonon, ĉar li ne estis -arestita, kaj ke S<sup>ro</sup> Nero pagu la alian duonon, por kontentigi sian -konsciencon.</p> - -<p>Surprizante estis, ke ni tri okaze rerenkontiĝis, lastan someron en -Parizo, S<sup>ro</sup> Ambrosio estas nun profesoro, S<sup>ro</sup> Nero ambasadoro, -kaj mi estas la viro, kiu rakontas tiun ĉi historion al vi.</p> -</div> - - -<div id="est1-13-14" class="article" lang="eo"> -<h3>MEDITADOJ EN WESTMINSTER ABBEY.</h3> - -<p class="center">El "The Spectator," Marto 30, 1711, verkitaj de Addison. Tradukitaj -de Rev. N.B.</p> - - -<p>Kiam mi estas en serioza humoro, tre ofte mi sole promenas en -Westminstera Abatejo; kie la mallumeco de la loko, kaj ĝia uzado, -kune kun la soleneco de la konstruaĵo, kaj la stato de la homoj, -kiuj en ĝi kuŝas, emas plenigi la spiriton je speco da melankolio, -aŭ plivole pripenseco, kiu ne estas malagrabla. Hieraŭ mi restis -tutan posttagmezon en la preĝejkorto, la kloitroj, kaj la preĝejo, -min amuzante per la tombŝtonoj, kaj la surskriboj, kiujn mi vidis en -tiuj diversaj regionoj de la <span class="pagenum">198</span> mortintoj. El ili, la plej granda nombro -raportis nenion pri la enteriĝinto, krom ke li naskiĝas unu tagon, -kaj alian tagon mortas: la tuta historio de lia vivo enhavata en tiuj -ĉi du cirkonstancoj, kiuj estas al ĉiuj komunaj.</p> - -<p>Mi ne povis ne rigardi tiujn ĉi registrojn de ekzistaĵo, -flavkuprajn aŭ marmorajn, kiel speco da satiro sur la mortintoj, -kiuj estis lasintaj nenian alian memoraĵon pri si, krom ke ili -naskiĝis, kaj ke ili mortis. Ili min memorigis pri multaj homoj -citatoj en la bataloj el heroaj poemoj, kiuj estas sonore nomataj nur -por ke ili mortiĝus, kaj kiuj nur estas famaj pro frapoj sur kapojn.</p> - -<p class="center" title="Greek: Glaukon te, Medonta te, Thersilochon te.">Γλαῦκόν τε, Μεδόντα τε, Θερσιλόχον τε.</p> - -<p>La vivo de tiuj ĉi viroj bone priskribiĝis en la Sankta Skribo per -"La vojeto de sago," kiu tuj fermiĝas kaj perdiĝas.</p> - -<p>Kiam mi eniris en la preĝejon, mi amuzis min per la fosado de tombo; -kaj mi vidis en ĉiu ŝovelaĵo suprenĵetita, la peceton de osto aŭ -kranio intermiksitan kun freŝe ŝimiĝanta tero, kiu iam havis lokon -en la kunmeto de homa korpo. Tiam mi komencis pripensi, kiaj -nekalkuleblaj aroj da homoj kuŝis kunkonfuzitaj sub la pavimo de tiu -antikva katedro; kiel viroj kaj virinoj, amikoj kaj malamikoj, -pastroj kaj soldatoj, monaĥoj kaj kanonikoj estis kunelfalataj, kaj -kunmiksitaj en la sama komuna amaso; kiel beleco, forteco, kaj juneco -kune kun maljuneco, malforteco kaj malbelformeco kuŝis nedistingataj -en la sama konfuza amaso da materialo.</p> - -<p>Tiel elvidinte tiun ĉi grandan magazenon de la morto, kvazaŭ -entute, mi ĝin pli aparte ekesploris per la rakontoj, kiujn mi -trovis sur multaj monumentoj, levigitaj en ĉiu kvartolo de tiu -antikva konstruaĵo.</p> - -<p>Kelkaj el ili kovriĝis per tiaj malŝparemaj epitafoj, ke, se la -mortinto povus konatiĝi kun ili, li ruĝiĝus pro la laŭdoj -aldonitaj al si de siaj amikoj.</p> - -<p>Estas aliaj, tiel troe modestaj, ke ili priskribas la karakteron de -la mortinto Greke aŭ Hebree kaj pro tio, ili ne estas komprenataj -unufoje dum unu jaro.</p> - -<p>En la <i>Kojno de la Poetoj</i> mi trovis, ke estas poetoj sen monumentoj, -kaj monumentoj sen poetoj.</p> - -<p>Mi ja vidis, ke la nuna militado estas pleniginta la preĝejon per -multe da tiuj ĉi senhomaj monumentoj, kiu estas starigitaj al la -memoro de personoj, kies korpoj eble enteriĝis sur la ebenaĵoj de -Blenheim, aŭ en la bruston de la oceano.</p> - -<p>Mi ne povis ne esti multege ravita de multaj modernaj epitafoj, kiuj -estas verkitaj kun granda eleganteco de esprimo kaj ĝusteco de -penso, kiuj do tiel honoras la vivantojn, kiel la mortintojn. Pri -tio, ke alilandano estas tre ema eltiri ideon pri la nescio aŭ -la ĝentileco de ia nacio el la maniero de ĝiaj publikaj monumentoj -kaj surskriboj, tiuj ĉi devus submetiĝi al la legado de kleruloj -kaj geniuloj, antaŭ ol ili estos gravurataj. La monumento de Sir -Cloudesley Shovel tre ofte min multe ofendis; anstataŭ la brava -Angla admiralo, kiu estis la distingiga karaktero de tiu malbela -sinjoro, li sur sia tombo reprezentiĝas per la figuro de koketulo -vestita de longa peruko, kaj sin ripozanta sur veluraj kusenoj -sub parada baldakeno. La surskribo respondas al la monumento ĉar, -anstataŭ ol glorigi la multajn rimarkindajn heroaĵojn, kiujn li -por sia patrujo farinta estis, ĝi nur nun sciigas pri la maniero -de lia morto, pro kio li povis rikolti nenian honoron.</p> - -<p>La Holandanoj, kiujn ni estas emaj malestimi pro manko da genio, -montras senlime pli veran guston pri la antikveco kaj la ĝentileco, -per siaj konstruaĵoj kaj tiaj laboraĵoj, ol tiuj, kiujn ni trovas -en nia propra lando. La monumentoj de iliaj admiraloj, kiuj -konstruiĝis je la ŝtata elspezo, reprezentas ilin laŭ iliaj veraj -similoj, kaj ili ornamiĝas per maraj kronoj kaj ŝipaj ornamoj, per -belaj festonoj el markreskaĵo, konkoj kaj koralo.</p> - -<p>Sed ni revenu al nia temo.</p> - -<p>Mi estas lasinta la tenejon de niaj Anglaj reĝoj por rigardi alian -tagon, kiam mi trovos mian spiriton inklina al tia serioza amuzado. -Mi scias, ke tiaj konsideroj ĝenerale ekscitas mallumajn kaj -funebrajn pensojn ĉe la timemaj spiritoj kaj malĝojaj fantazioj; -sed, por mi mem, kvankam mi ĉiam estas serioza, mi ne scias tion, -kio estas melankoliiĝi; kaj mi do povas rigardi la Naturon, en ŝiaj -profundaj kaj solenaj scenejoj kun la sama plezuro kiel en ŝiaj plej -gajaj kaj ravaj modoj. Tiel mi povas plibonigi min per tiuj aferoj, -pri kiuj aliaj terure pripensas. Kiam mi rigardas la monumentojn de -la potenculoj, ĉia envia kortuŝeco en mi mortas; kiam mi legas la -epitafojn de la belaj, ĉia malmodera deziro malaperas; kiam mi -renkontas la doloron de gepatroj sur tombŝtono mia koro kompate -moliĝas; kiam mi vidas la tombon de la gepatroj mem, mi pripensas -pri la senutileco ploregi tiujn, kiujn ni post mallonga tempo devos -sekvi; kiam mi vidas reĝojn kuŝantajn apud tiuj, kiuj detronis -ilin; kiam mi konsideras konkurantajn spiritulojn flanke ĉe flanke -metitajn; aŭ sanktulojn, kiuj dividigis la mondon per siaj -argumentoj kaj disputadoj, mi malĝoje kaj mire pripensas pri la -malgrandaj, konkursetoj, sektetoj kaj disputetoj de la homaro.</p> - -<p>Kiam mi legas la diversajn datojn sur la tomboj de unuj, kiuj hieraŭ -kaj de unuj, kiuj antaŭ sescent jaroj mortis, mi pripensas pri Tiu -Granda Tago, kiam ni ĉiuj estos samtempuloj, kaj kune aperos.</p> -</div> - - -<div id="est1-13-15" class="article"> -<p class="pagenum">199</p> -<h3>THE PROGRESS OF ESPERANTO IN GREAT BRITAIN AND ABROAD.</h3> - -<blockquote><p><i>The contents of this section are supplied by the Hon. Sec. of the -London Esperanto Club, who invites all Esperantists to send monthly -reports of the spread of the International Language in their -districts. Communications must reach 14, Norfolk Street, London, -W.C., before the 8th of each month.</i></p></blockquote> - - -<p>On Friday, October 14th, the unification of organised effort for the -propagation of Esperanto within the British Empire was accomplished -by the formation of The British Esperanto Association. This took -place at a meeting of representatives of many of the twenty-five -British Societies, and individual Esperantists of both sexes, held in -the Essex Hall, Strand.</p> - -<p>Our space does not admit of a verbatim report of the speeches, which -can only be given in condensed form.</p> - -<p>On the motion of Mr. J. Rhodes (Keighley), seconded by Mr. C. E. -Cowper (Deal), Mr. W. T. Stead was called to the chair.</p> - -<p>The chairman said the business of the evening was not to discuss the -merits or demerits of Esperanto. They were met as a company of men -and women who had come to the conclusion that Esperanto was the best -thing going in the way of a key-language, and that it was their duty -to decide how best to join their forces so as to make the best thing -within sight available to the greatest number of people in the -shortest possible time (hear, hear).</p> - -<p>When the movement began to spread it developed one or two features -which he thought were rather hopeful. Persons with enterprise began -here and there to see that if Esperanto was going to go, there was -money in Esperanto. He had a great belief in things that had money in -them (hear, hear). For this reason, that any good cause which would -pay a 5 per cent. dividend would multiply and increase itself just as -a tree would multiply itself by throwing off its seed; but any -philanthropic or other public-spirited association which would pay no -penny in dividend was like a telegraph pole set in the ground—it -would stand until it rotted, but it would never breed another -telegraph pole. So it was in relation to societies that were purely -benevolent. But perhaps that was too bad to be suggested of this new -organisation, which was to be a purely propagandist association. -He should look upon it as representing what he might call the -"Church" of Esperanto. He hoped there might be a profitable and -revenue-producing "State" of Esperanto growing up outside with -which their organisation would be in the closest possible manner -associated, and while their business would be to preach the pure -gospel of the cause, the other fellows would come along and -gather up the shekels. As for themselves, they only wanted -sufficient of the shekels to keep the matter going.</p> - -<p>A committee had been sitting for some time considering about the -formation of a National Association, and among the suggestions framed -was one as to title. Scarcely a month passed but some irate Scotsman -wrote to say he was a most dastardly person for not having taken note -that there were others beside English in the United Kingdom. Then the -Americans would not have the word "British" at all; while as to the -formula "English-speaking," the title "English-Speaking Esperanto -Association" would look rather foolish, seeing that the object was -speaking, not English, but Esperanto. It had, therefore, been finally -decided, after a good deal of discussion, that, subject to the -approval of that meeting, the title dividing them the least, and -which would be the simplest, was The British Esperanto Association.</p> - -<p>The suggestions, copies of which would be found on the chairs, had -been drawn up by the London Group, and submitted to the rest as a -basis for a provisional organisation until next May. Their purport -had practically been embodied in a number of Resolutions now to be -laid before the meeting.</p> - -<p>He concluded by moving the first Resolution: That a society, to be -entitled "<span class="sc">The British Esperanto Association</span>," be and is hereby -formed. Mr. Geddes (Dover) seconded.</p> - -<p>A discussion followed, Mr. A. E. Wackrill (late of Ceylon) suggesting -a difficulty as to the equivalent in Esperanto of "Association," and -pointing out the desirability of having the same initials for the -title in both languages. It was replied that the word "Asociacio" -(shortened in the newer <i>Esperanto-German Dictionary</i> into "Asocio") -was already available. Finally, after Mr. Parsons (Battersea) had -failed to find a seconder for his amendment—"The Esperanto Society -of Great Britain and Ireland"—the Resolution moved from the chair -was adopted unanimously.</p> - - -<h4>Resolution 2.</h4> - -<p>Moved by Mr. Ledger (London); seconded by Mr. Gill (Acton). The -objects of the Association shall be:—To promote in every way the -spread of the auxiliary International language "Esperanto" by the -formation of new local societies. By appointing representatives. -Appointing delegates <span class="pagenum">200</span> for International conferences. The arrangement -of congresses. Distributing information throughout the Empire. -Arranging for the loan of collections of literature, correspondence, -etc. The making arrangements for lectures. The publishing and -distribution of books and propaganda literature. The organising of -examinations and granting certificates of proficiency, etc., etc.</p> - - -<h4>Resolution 3.</h4> - -<p>Moved by Mr. Cowper (Deal); seconded by Mr. Hayes (London). That -the following gentlemen be elected to hold office until the -annual meeting in May, 1905:—Honorary President—Dr. Zamenhof. -President—Lieut.-Col. Pollen, LL.D. Vice-Presidents—Messrs. Joseph -Rhodes, F.J.I., J. C. O’Connor, B.A., Felix Moscheles, W. T. Stead. -Hon. Treasurer—Mr. W. Whitebrook. Hon. Secretary—Mr. H. Clegg. Hon. -Auditors—Messrs. Schultz, Comins & Co.</p> - - -<h4>Resolution 4.</h4> - -<p>Moved by Mr. T. Hoskison (Leeds); seconded by Mr. Finez (Dover). That -a provisional Council be formed, consisting of one representative of -each existing British group, with power to add to the number, such -Council to hold office until May, 1905, when the first annual meeting -shall be held and a new Council elected.</p> - -<p>Councillors.—Aberdeen, Mr. Christen; Acton, Mr. Gill; Battersea, Mr. -Lee; Bedford, Mr. Dudeney; Bournemouth, Mr. Woodward; Brighton, Miss -Oxenford; Brixton, Mr. Eagle; Corbridge, Miss Bickell; Dover, Mr. -Geddes; Dublin, Mr. Fournier; Edinburgh, Prof. Sarolea; Forest Gate, -Mr. Carter; Glasgow, Mr. Wallace; Ilford, Mr. Jeffery; Keighley, Mr. -Rhodes; Kensington, Mr. Maitland; Leeds, Mr. Wyms; Leicester, Mr. -Mugglestone; Liverpool, Dr. Lloyd; London, Miss Lawrence; Newcastle, -Mr. Mills; Plymouth, Mr. Thill; Portsmouth, Dr. Greenwood; St. -Andrews, Mr. Haxton; Tynemouth, Mr. Davidson.</p> - - -<h4>Resolution 5.</h4> - -<p>Moved by Mr. Joseph Rhodes (Keighley); seconded by Dr. Lloyd -(Liverpool). That the Association shall consist of Fellows, Members, -and Associates.</p> - -<p>An annual subscription (the amount of which shall be determined by -the Rules) shall be payable by each Fellow and Member respectively. -These subscriptions shall be 5s. for Fellows, and 2s. 6d. for Members -for the period up to the annual meeting in May, 1905.</p> - -<p>Individual Members of all Associated Groups shall be, <i>ipso facto</i>, -Associates, but without the right of voting (except through their -Group Leaders).</p> - -<p>The Rules shall provide for the election by the Council, from time to -time, of Honorary Members, consisting of friends and helpers of the -cause.</p> - - -<h4>Resolution 6.</h4> - -<p>Moved by Mr. Cowper (Deal); seconded by Mr. O’Connor (London). The -amount of annual subscription for affiliated Groups, based upon the -effective numerical strength of each Group, shall be determined by -the Rules; but the amount of subscription payable for the period up -to the annual meeting in May, 1905, shall be 3d. per head.</p> - - -<h4>Resolution 7.</h4> - -<p>Moved by Mr. Reeve (London); seconded by Mr. Millidge (London). That -the Council be empowered to prepare a draft set of Rules for the -Association, to be submitted to the first general meeting.</p> - - -<h4>Resolution 8.</h4> - -<p>Moved by Mr. O’Connor (London); seconded by Miss Lawrence (London). -That the Council be authorised to hire, as soon as possible, a room -for one year, with the approval of the Guarantor; and to engage a -paid assistant secretary for the period up to the annual meeting in -May, 1905.</p> - - -<h4>Resolution 9.</h4> - -<p>Moved by Mr. Farnes (London); seconded by Miss Schafer (London). That -the honorary secretary be authorised at the conclusion of this -meeting to enroll members on payment of the provisional subscription -of 2s. 6d., and to receive donations, and that the Council be -empowered to elect from amongst the members, before the annual -meeting in May, 1905, a limited number of Fellows who have proved -themselves to be expert Esperantists, and are willing to pay 5s.</p> - -<p>For convenience sake these resolutions have been set down in the -fashion in which they were finally settled, but no single resolution -was passed without comment or discussion, although to most of them -unanimous consent was finally given; for example, there was an -amendment to Resolution 2, Mr. E. W. Eagle (Brixton) moving that the -objects should be as in the printed paper, that is, in the sentence -"distributing information throughout the Empire," "Empire" should be -omitted. This was seconded by Mr. E. W. Bullen (Dulwich). Mr. J. C. -O’Connor (London) pleaded for the larger idea, and pointed out that -he had recently received applications for information as to how to -start Groups from persons in Adelaide, Melbourne, Sidney, and another -distant part of the Empire. The chairman suggested that, even if the -words were left out, there would really be no limitation of the -activities of the Association to that part of <span class="pagenum">201</span> the Empire contained -within the British Isles. The meeting thereupon accepted the -amendment unanimously, and the words stand simply "Distributing -Information." Sir William Ramsay had been requested to become -president, but, his absence in America making it possible that a -reply would scarcely reach London before the meeting, the noted -scholar and ardent Esperantist, Colonel Pollen, had consented to come -to our help if needed. Sir William’s telegram arrived just before the -meeting, the letter not until later. With his usual kindness he -wrote:—</p> - -<blockquote><p>R.M.S. <i>Baltic</i>, 13th October, 1904.</p> - -<p class="indent">I am most flattered by your request. My position is simply this:—I -am on the Council of so many Societies (and on the Senate of London -University, too) that I find I have not sufficient time for what is -really the business of my life, research. It is true that each -Society takes only a little time, say, one afternoon a fortnight, -some more; but in the aggregate they take far more time than I ought -to give. I am now free from the presidentship of the Society of -Chemical Industry; but I must still attend its meetings, for the new -president is an American, and cannot be present in London.</p> - -<p class="indent">These considerations lead me to decline your flattering offer. -Believe me it is not want of will; but I have made up my mind not to -undertake any more work of the kind for some years. I <i>must</i> have -time for my own work, and the only way to secure it is to decline all -public offices.</p> - -<p class="indent">Remember that I am in complete sympathy with your movement.</p> - -<p style="padding-left:20%;margin-bottom:0em;">Yours faithfully,</p> -<p style="padding-left:25%;margin-top:0em;" class="sc">William Ramsay.</p> -</blockquote> - - -<p>Thus far our efforts have been successful, and the B.E.A. formed, -but we must not forget that this is only the first step, we have to -formulate carefully the Rules; and suggestions of all kinds will be -welcome. The arrangement as to examiners and examinations will be an -arduous and difficult work, and this applies to the whole of the -objects mentioned in Resolution 2. Each and everyone of us must do -our very best to give of our time and of our means. It has often been -said that true enthusiasm empties pockets. Let us, everyone who can -afford it, at least, become members, and those who can go one better -may add a donation. Subscriptions and funds will be gladly welcomed -by the Hon. Secretary, Harald Clegg, Esq., 14, Norfolk Street, -Strand, London.</p> - -<p>Our space will not allow me to mention the classes in and around -London; particulars of these were published in the October -<span class="sc">Esperantist</span>. There was, however, one mistake, Miss Schafer’s -class at the German Club, Charlotte Street, Fitzroy Square, is held -on Wednesday. The Principal of the Cusack Institute, White Street, -close to Moorgate Street Station, has placed a room at our disposal, -and classes are held there on Thursday evenings—beginners at 6.15, -teacher Mr. Gray; advanced 7.15, Miss Schafer.</p> - -<p>Which of our readers has not heard of the extraordinary progress made -by Esperanto in Aberdeen? Their case is, I should think, unique. As -the result of a newspaper propaganda, commenced scarcely five weeks -ago, Aberdeen has more than 170 students attending classes. They -intend to hold a meeting in the Town Hall, which holds 5,000 people, -and already names for the Adresaro are coming in. All honour to the -enthusiastic Mr. A. Christen, who has originated and carried out this -successful movement.</p> - -<p>News of progress abroad will have to be held over this month. Two -items are of great importance. At a congress of workmen painters held -lately in Grenoble it was decided that delegates to the next congress -must be able to speak Esperanto; and the preparations for the -reception of Dr. Zamenhof at Boulogne are already being commenced.</p> - -<hr class="short" /> - -<h4>Tutmonda Jarlibro.</h4> - -<p>As all our readers know, this wonderful directory has been compiled -by S<sup>o</sup> de Ménil, of 45, Boulevard Magenta, Paris. It being the first -of its kind, absolute correctness was impossible. All Esperantists -are, therefore, earnestly asked to correct any mistakes they find in -it, and to forward such corrections to S<sup>o</sup> de Ménil before the 10th -November. Postcards will do of course; but if we are to have a -correct directory next year everyone <i>must</i> help, and that speedily. -We have already notified M. de Ménil of most obvious slips.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>Mr. H. P. Hughes, of 2, Fairfield Road, Stockton Heath, Warrington, -will send reprints of his interesting article (which appeared in -several papers) to any who will send a stamped addressed envelope, -and Mr. Dudeney’s article in the <i>Bedfordshire Times</i> is still -obtainable, price 2d.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>We learn with great pleasure that our able friend Mr. Motteau holds, -by request of Dr. Stanton Coit, a weekly class (on Mondays at 7.30) -at the Union of Ethical Societies, 19, Buckingham Street, Strand, W.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-13-16" class="letters" lang="eo"> -<p class="pagenum">202</p> -<h3>CORRESPONDENCE NOTES.</h3> - - -<p><i>El Rusujo.</i>—Mi ĵus revenis de mia longa Esperantista vojaĝo. Plej -diverslandajn Esperantistojn renkontis mi: Hungarajn, Germanajn, -Bohemajn, Francajn, Rusajn, Italajn—ĉiujn mi same bone komprenis, -kun ĉiuj mi min sentis internaciulo, homo, Esperantisto! Mi -konvinkis min, ke Esperanto estas parolebla de ĉiuj Eŭropaj -popoloj, kaj vidis, ke nenio povos haltigi la fortan fluon de tiu ĉi -progresaĵo.—Via, <span class="sc">G. Kolowrat</span>, <i>en St. Peterburgo</i>.</p> - -<hr class="short" /> - -<p><i>Pri la prefikso MAL.</i>—Ĉiuj Esperantistoj konsentas, ke ni ne -devas uzi la prefikson MAL-, kiam la logiko enkondukus uzon de SEN -aŭ NE. La prefikso MAL- montras la kontraŭecon. <i>La du ideoj estas -kontraŭaj, nur kiam ilia sumo faras nulon.</i> Eble oni ridetos tiun -algebran difinon. Tamen mi kredas, ke oni povas eltiri el ĝi, en la -plimulto da okazoj, limon inter la uzo de MAL-, kaj tiu de SEN aŭ -NE. Ekz.:</p> - -<p>Se ni varmigis ian mason da akvo, kaj malvarmigis, laŭ la sama -grado, egalan mason, sufiĉos miksi ilin, por havi nenion faritan.</p> - -<p>Puŝite egale kaj samtempe dekstren kaj maldekstren, oni ne moviĝas. -Persono kiu logas nin pro siaj bonaj kvalitoj, kaj mallogas pro la -malbonaj, sume lasas nin indiferantaj. Grasa makulo sur papero, -lumigita de poste, aperas brila; de antaŭe lumigita, ĝi estas -malbrila; lumigita egale ĉe ĉiu flanko, ĝi malaperas. Kunigante -homon fortikan kun alia malfortika, oni povus akiri la saman laboron, -kiel per du homoj senigitaj de tiuj du ecoj.</p> - -<p>Ĝenerale, la estaĵoj kaj aferoj posedas kvalitojn aŭ propraĵojn, -kiujn ni kutimas vidi kunestantaj laŭ ia grado. Tio estas la komuna -nivelo. Se radiko sciigas, ke ia propraĵo superas ĉi tiun nivelon, -la sama radiko kun MAL- montras la saman propraĵon laŭ malsupera -grado. Sed kiam ni intencas celi la foreston aŭ neeston de propraĵo -ni uzu SEN aŭ NE. Ekz.:</p> - -<p>La morto estas nur la seniĝo de la vivo; kaj la vivo neniam malon -havas. (La morto havas unu, la naskiĝon; ĉar en urbo, kie la nombro -de la naskiĝoj egalas tiun de la malnaskiĝoj, la kvanto da -loĝantoj ne ŝanĝigas.) Do, vortoj kiel <i>malviva</i>, <i>malakra</i>, -<i>malrekta</i>, <i>malcentra</i>, <i>malebla</i>, <i>malesti</i>, nenion signifas, se -oni donas al la prefikso MAL- ĝian veran sencon.</p> - -<p>Nun, ĉu ekzistas ia diferenco inter SEN kaj NE? Eble pli bone estis -uzi SEN kiam la propraĵo celata okaze forestas, kaj NE kiam ĝi tute -neestis. Senviva korpo; neviva ŝtono.</p> - -<p>Sed mi konfesas, ke ĉi tio estas nur bagatelo.—<span class="sc">H. Sentis</span>, -<i>Grenoble</i>.</p> - -<p>P.S.—En Jan., 1903, mi sendis artikolon pri tiu temo al la -malaperinta R.I. (H.S.).</p> - -<hr class="short" /> - -<p><i>Atesto pri facileco</i> (se oni bezonas plu!).—Mi estis aŭdinta pri -Esperanto, sed mi sciis nenion pri <i>ĝ</i>i antaŭ <i>gestera</i> (hieraŭ) -vespero, kiam amiko sendis al mi leteron skribitan en Esperanto. Post -tri kvar<i>t</i>onoj da horo, <i>per la helpo de unu kopio</i> (<i>kajero</i>) <i>de</i> -<span class="sc">The Esperantist</span>, kiun mi ricevis kune kun mia letero, mi povis -skribi Esperantan respondon! Post vespermanĝo tr<i>e</i> horojn da nokto -mi laboris (studis) pri la paĝoj de la Gazeto. Nun, morgaŭe, mi -estas leginta granda(n) parto(n) de la Gazeto, kaj mi povas kompreni -la vortojn preskaŭ tutajn, kvankam mi havas nek vortaron nek -gramatikon, ekceptinte <span class="sc">The Esperantist</span>. Esperanto ja estas -mirindega lingvo. La alia lingvo internacia, la malnova <i>Volapük</i> ne -povis kompariĝi kun tiu ĉi. Ju pli mi vidas pri ĝi, des pli korege -mi ŝatas ĝin. Volu pardoni min, se mia letero enhavas kelkajn -er<i>o</i>rojn kaj kredu ke mi estas, via tre vere, N.L.H. en Calcutta, -Hindujo.</p> - -<p lang="en">(A letter composed after but four hours’ study, without dictionary or -grammar, other than <span class="sc">The Esperantist</span>! What can be more convincing? -The italics are ours.—<span class="sc">Editor</span>).</p> - -<hr class="short" /> - -<p lang="en">Referring to your notes in a recent number of <span class="sc">The Esperantist</span>, I -believe that the best way of spreading a knowledge of Esperanto is -for the London Chamber of Commerce to demand from every candidate for -their certificate a competent knowledge of the language—that they -should be at least able to read and write Esperanto; later on, -candidates might be required to speak the language.</p> - -<p lang="en">This suggestion would be somewhat unreasonable if learning to read -and write Esperanto involved much labour; but I am surely overrating -the difficulty when I assert that any boy of average ability would be -able to conquer it by devoting one hour a week to it during our -academical term of three months. A slow boy might require two terms, -but slow boys are not wanted in the City or elsewhere.</p> - -<p lang="en">English people are so abominably shy of any new proposal, especially -when it is one of a promising nature, that I shall not be at all -surprised if you continue to cry in the wilderness for many a year to -come. You will probably have to wait until the International language -has been adopted as the language of Commerce by <i>every nation except -ours</i>.—Yours faithfully,</p> - -<p class="far_sig sc">Temple Orme.</p> -</div> - - -<div id="est1-13-17" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">203</p> -<h3>KRANIOJ.</h3> - -<p class="center">Originale verkita de D<sup>ro</sup> A.M., No. 8720 (Trinidad).</p> - - -<p>La celo de ĉiu Esperantisto estas, aŭ devus esti, la forigo de -naciaj antaŭjuĝoj, kaj li devus uzi ĉiujn batalilojn por efekti -ĝin. Unu el tiuj ĉi bataliloj estas Antropologio. La konatiĝo kun -la principoj de tiu ĉi scienco montros nin, ke la diversaj Eŭropaj -nacioj estas ja apudaj parencoj, kaj ke la tiel nomataj naciaj -malamikaĵoj estas pli ol malbonaj. Kio estas tiuj ĉi malamikaĵoj, -krom heredaĵoj de la estinteco, nutritaj de egoistaj regnestroj, kaj -nuntempe, ni ĝin diras honte, de la malveroj de egale egoistaj -historiaj skribantoj.</p> - -<p>Por la nemetiisto, mi diru, ke la antropologiisto estas la naturisto -de la homo, kiu fondas siajn konkludojn sur la mezuroj kaj sur la -fizikaj trajtoj karakteraj de la vivantoj, kaj ankaŭ de la -mortintoj, sur la korpoj de la vivantoj aŭ de la mortintoj, sed, -kutime, sur la skeletoj de la mortintoj, kaj ne, kiel la historiaj -skribantoj, sur la priskribaĵoj de la malnovaj Grekaj kaj Latinaj -aŭtoroj.</p> - -<p>La plej gravaj mezuroj estas tiuj de la kranio.</p> - -<p>La kranioj dividiĝas en tri klasojn, laŭ la proporcio de la -larĝeco je la longeco; tiu ĉi proporcio, donita kiel procento da la -longeco, estas nomata "cefalika indikilo."</p> - -<p>La larĝeco estas mezurata ĵus super la oreloj, kaj la longeco de -punkto inter la brovoj ĝis la okcipita ŝvelaĵo. La proporcio de la -<i>longa kapo</i> (dolikocefaliko) estas malpli ol 75%, de la <i>meza kapo</i> -(mezocefaliko) de 75% ĝis 80%, kaj la <i>larĝa kapo</i> (brakicefaliko) -pli ol 80%.</p> - -<p>La jena priskribo ne enhavas Rusujon, Finlandon, Laplandon aŭ -Hungarujon, ĉar, rilate al iliaj loĝantoj, ili apartenas Azion; eĉ -Rusujo havas tre malgrandan nombron da Eŭropsangaj homoj.</p> - -<p>La plej unue konata Eŭropa homo estis longa kapulo, mallonga kaj -bruneta, posedanta multe da Afrikaj trajtoj. Multaj antropologiistoj -kredas, ke li originale venis el Afriko. Estas strange, ke la -Afrikanoj havas tradicion laŭ kiu, la unuaj homoj estas nigraj. -Unutage iu el ili, baninte sin en lago, blankiĝis! Kompreneble ĉiu -rapidis sin bani en la sama lago, kies akvo pli kaj pli nigriĝis pro -tio. La banantoj do fariĝis malpli kaj malpli blanka ĝis, fine, la -akvo tute perdis sian virton. La malfeliĉuloj, kiuj alvenis tro -malfrue, estas la praavoj de la nunaj nigruloj, kaj la aliaj, pli -malpli kolorataj, tiuj de la diversaj koloritaj rasoj.</p> - -<p>Poste, raso da larĝakapuloj el la Oriento, pli altaj, pri fortaj kaj -pli civilizataj ol la longakapuloj, okupis mezan Eŭropon, forpelinte -la longakapulojn al Sudo, Nordo kaj Nord-Okcidento. La nunaj Eŭropaj -nacioj estas la posteuloj de tiuj ĉi du rasoj.</p> - -<p>Por la ordigo, la antropologiistoj supozas, ke estas tri ĉefaj, -puraj rasoj en Eŭropo, krom Rusujo, Finlando, Laplando, kaj -Hungarujo.</p> - -<p>(<i>a</i>). La Teŭtonoj, altaj kaj blondaj, kiuj havas longajn kapojn kaj -vizaĵojn, kaj loĝas Skandinavujon kaj nordan Germanujon, estas la -posteuloj de tiu parto de la originalaj longakapuloj, kiuj forkuris -al la norda for de la larĝakapuloj.</p> - -<p>(<i>b</i>). La Mediteraneuloj (Iberioj), malaltaj kaj brunetaj, kiuj havas -ankaŭ longajn kapojn kaj vizaĝojn, kaj kiuj okupas la Britajn -Insulojn, okcidentan Francujon, Hispanujon kaj la tutan bordon de la -Mediteranea maro, estas la posteuloj de la restantaj originalaj -longakapuloj.</p> - -<p>La diferencaj karakteroj fizikaj de la du rasoj estas racionale -klarigitaj per klimataj kondiĉoj. Ni ŝuldas al la Iberioj la -civilizadon de antikva Egiptujo, Grekujo kaj Romo, sencitante tiun de -Persujo kaj eble tiujn de la Semitaj Imperioj, ĉar estas preskaŭ -certe, ke tiuj ĉi ankaŭ apartenis al la Mediteranea raso.</p> - -<p>(<i>c</i>). La Keltoj, mezaltaj kaj brunetaj, kiuj havis larĝajn kapojn -kaj vizaĝojn kaj loĝis mezan Eŭropon (mezan Francujon, sudan -Germanujon, Aŭstrujon, Bohemujon, Polujon, kaj aliajn).</p> - -<p>La Slavoj apartenas al tiu ĉi raso, kiu estis la posteulo de tiu -originala raso, kiu forpelis la longakapulojn.</p> - -<p>Senprecize, la fizikaj karakteroj de la tri rasoj troviĝas en la -citataj landoj, sed estas esceptaĵoj. Ekzemple:—Forta larĝkapa -elemento troviĝas en iaj partoj de Danujo. Ankaŭ la Baskoj -(Basques) prezentas alian escepton, ĉar ili posedas larĝajn kapojn -kaj longajn vizaĝojn. Kontraŭe apud la rivero Dordonjo (Dordogne) -oni trovas longajn kapojn sed larĝajn vizaĝojn.</p> - -<p>Kompreneble estas pli kumune trovi mezocefalikajn kapojn ĉie, pro la -intima miksado de la tri rasoj. Se la leganto kalkulos la nombron de -praavoj, kiujn li posedas dum du mil jaroj, li vidos, ke tio ĉi nur -estas natura, ĉar liaj propraj praavoj estos pli multenombraj ol la -tiama tuta loĝantaro de Eŭropo.</p> - -<p>Hodiaŭ ne ekzistas tia estaĵo, kia Teŭtono, Kelto aŭ Mediteraneo.</p> - -<p>Kelkaj vortoj estas necesaj pri la termino Kelta. La Kelto de la -antropologiisto estas la larĝa kapo de meza Eŭropo, sed la "Kelto" -de la historiaj verkantoj diversas, laŭ la fantazio de la aŭtoro. <span class="pagenum">204</span> -Nuntempe la Francoj, Kimroj, Skotoj, kaj Irlandoj ĝuas la titolon. -El tiuj ĉi, nur malgranda parto da Francujo povas prave uzi la -nomon, la aliaj estas tielnomitaj, ĉar ili okazas paroli Keltajn -dialektojn.</p> - -<p>La malĝusta uzado de tiu ĉi vorto ĉe la aŭtoroj kaj la -politikistoj pligrandigis multege naciajn malamikaĵojn inter la -Angloj kaj Irlandoj, kaj ankaŭ inter la Francoj kaj la Germanoj.</p> - -<p>Kvankam la Germanoj estas tiel multe aŭ pli Keltaj ol la Francoj, -tamen tutaj libraroj estas skribintaj de Germanoj kontraŭ la -Kelta Franco, kalumniante lin pro lia raso. Mommsen, rilate al -tio ĉi, estas malglore la plej granda ofendanto el ĉiuj; tamen -lia kapo estis klare Kelta. Malfeliĉa fakto—por tiuj ĉi Germanaj -aŭtoroj—estas, ke multaj el la plej famaj Germanoj havis la larĝan -Keltan kapon, inter ili, Goethe, Schiller, Bismarck kaj eĉ Martin -Luther!</p> - -<p>Ĉu la ironio povus plimulton fari?</p> - -<p>La nescianta Angla malestimo por la Irlandoj estas eĉ pli malbona ol -la Germana malestimo de la Francoj, ĉar la Kelta elemento ĉe la -Irlandoj estas tre malgranda kaj tiel intime intermiksita kun la -aliaj, ke ĝi ne estas videbla. Kontraŭe, en la orienta parto de -Anglujo, kie la Danoj loĝiĝis, la Kelta elemento estas tre ofte -trovata.</p> - -<p>La "Kelta" montano ankaŭ ŝuldas sian ekzistaĵon al la fantazio de -la aŭtoroj. La vera Skota montano estas Teŭtona-Mediteranea.</p> - -<p>Mi ŝuldas multe al la libreto de John Munro <i>Historio de la Brita -Raso</i> (History of the British Race; Newnes), kiun mi konsilas -Esperantistojn legi, kiel enkonduko al la scienco de antropologio.</p> -</div> - - -<div id="est1-13-18" class="article" lang="eo"> -<p>Kun granda bedaŭro ni anoncas, ke la agema Malta Societo ĵus estas -perdinta S<sup>ron</sup> A. Littlejohn, unu el la plej energiaj klopodantoj -inter la fervora insulanaro. Kaj, por pruvi, ke malfeliĉoj neniam -venas unuope, la sama grupo ankaŭ perdis la servojn de la helpanto, -kiu estis tipografonta la novan ĵurnalon, pri kiu la Maltaj -Esperantistoj nun klopodas.</p> - -<p>Kaj la sekvanta sciigo el Rusujo ankaŭ estas precipe doloriga. "La -23 Septembro subite mortis Membro de la <i>Soceito Espero</i>, Ekscelenco -Gregorij Nikolaeviĉ Ljubi, poŝtcenzuristo de eksterlandaj -ĵurnaloj, kaj cenzuristo de la venonta Rusa ĵurnalo ‘Esperanto.’"</p> - -<p>La mortinto estis progresema homo, li multe faradis por la <i>Soceito -Espero</i>, li penadis detrui la cenzurajn barilojn rilatajn la lingvon -Esperanto, kaj lia morto estas gravega perdo por ni Rusaj -Esperantistoj.</p> - -<p>British Esperantists will learn with pleasure that, just as we are -going to Press, news has been received of the foundation of <i>The -London School of Esperanto</i>. E. A. Millidge, Esq., one of our most -able Esperantists (to whom we owe most hearty thanks for valuable -assistance in revising the proofs of several of our numbers), will be -the chief instructor. For information apply to the Secretary, 93, -Chancery Lane, London, W.C.</p> - -<p>The principal articles of late dealing with Esperanto have appeared -in the <i>Sheffield Independent</i>, <i>Glasgow Evening Times</i>, <i>To-day</i>, -and the <i>Church Family Newspaper</i>. This last has been especially -useful, as a reference was given for further information, with the -result that many new adherents have been gained, especially among the -Clergy. If only contributors would remember never to let an article -appear without some such reference, our progress would be even more -rapid than it at present is.</p> -</div> - - -<div id="est1-13-19" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">ANTAŬEN!</h3> - -<p>Originale verkita de William Officer.</p> - - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Nun super la tero lumiĝas</span> -<span class="i2">La tagoj feliĉaj kaj belaj,</span> -<span class="i0">Brilecon de kiuj, longtempe</span> -<span class="i0">La grandaj saĝuloj vidadis</span> -<span class="i2">En siaj revadoj anĝelaj.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Leviĝu do, Esperantistoj!</span> -<span class="i2">Antaŭen je nomo de Dio!</span> -<span class="i0">Homaro, unue sensenta,</span> -<span class="i0">Komencis gravecon kompreni</span> -<span class="i2">De via altega misio.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Ĝis nun la nacioj estadis</span> -<span class="i2">Fremduloj je penso kaj koro:</span> -<span class="i0">Tro ofte iliaj ĵaluzoj</span> -<span class="i0">Kaj malamikecoj plenigis</span> -<span class="i2">La mond’ je senfrukta doloro.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Al vi apartenas la tasko</span> -<span class="i2">Grandega, senlime vastigi</span> -<span class="i0">La lingvon <i>esperan</i>. Ĝi sole</span> -<span class="i0">Posedas potencon magian</span> -<span class="i2">La multojn en unu kunligi.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">El scio larĝega, perfekta,</span> -<span class="i2">La ĝia triumfo kreskigos,</span> -<span class="i0">Simile al floroj, amecon</span> -<span class="i0">Kaj pacon, regado de kiuj</span> -<span class="i2">La homojn eterne ĝojigos.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Antaŭen, do, Esperantistoj!</span> -<span class="i2">Antaŭen je nomo de Dio!</span> -<span class="i0">Laboru fervore, senĉese!</span> -<span class="i0">La sun’ de sukceso ekbrilas</span> -<span class="i2">Sur via altega misio.</span></div> -</div> -</div> - - -<div id="est1-13-20" class="poetry" lang="eo"> -<p class="pagenum">205</p> -<h3 class="poem-header">PLENDO DE LA LUNO.</h3> - -<p>Originale verkita de G. Kolowrat Ĉervinski.</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Dormas, silentas natur’</span> -<span class="i2">Nur siluetoj montriĝas.</span> -<span class="i0">Kaj sur ĉielo la lun’</span> -<span class="i2">Tre malkontenta vidiĝas.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i4">Tute sen ĝoj’ ĝi rigardas,</span> -<span class="i6">Eĉ falis larm’ el okul’</span> -<span class="i4">(Tiel almenaŭ mi revis)</span> -<span class="i6">Ho, luno malfeliĉul’!</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Diru pro kio senĝoje</span> -<span class="i2">Tiel rigardas nun vi;</span> -<span class="i0">Eble ne estas agrabla</span> -<span class="i2">Plia fort’ de l’ sunradi’.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i4">Ĉu miras vi la malbonon,</span> -<span class="i6">Ĉu plendas vi, ke sur ter’</span> -<span class="i4">Homo feliĉa ne estas,</span> -<span class="i6">Kaj eĉ senpeka afer’?</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Eble ekscii vi volas</span> -<span class="i2">Estas por kio milit’</span> -<span class="i0">Kial ne estas la pac’</span> -<span class="i2">Ĉe la Dio kreit’?</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i4">Eble al mi vi demandas:</span> -<span class="i6">Kial, je l’ homa ĉagren’,</span> -<span class="i4">Lingvo neŭtrala malestas</span> -<span class="i6">Por la komuna kompren’?</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Restu do vi nun trankvila;</span> -<span class="i2">Bon’ venos de Esperant’</span> -<span class="i0">Lingvo neŭtrala utila,</span> -<span class="i2">Por ĉiu tera loĝant’.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i4">Ĝi la militon forigos,</span> -<span class="i6">Pacon aranĝos ja ĝi,</span> -<span class="i4">Veran ekhavos la amon</span> -<span class="i6">Tuta homar’ inter si.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Kuros de l’ mondo malbono,</span> -<span class="i2">Multo en ĝi pliboniĝos,</span> -<span class="i0">Perdos la lokon mizero</span> -<span class="i2">Multaj eĉ plifeliĉiĝos.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i4">Kaj forgesiĝos l’ ofendo</span> -<span class="i6">Al vi farita de l’ sun’.</span> -<span class="i4">Eble vi ekkontentiĝos,</span> -<span class="i6">Ho bela, ho mia lun’.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Dormas, silentas natur’,</span> -<span class="i2">Nur siluetoj montriĝas</span> -<span class="i0">Kaj sur ĉielo la Lun’</span> -<span class="i2">Jam plikontenta vidiĝas.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i4">Sed ne sen ĝoj’ ĝi rigardas</span> -<span class="i6">Kaj senlarmiĝis jam ĝi—</span> -<span class="i4">(Tiel almenaŭ mi revis)</span> -<span class="i6">Ĝi konsoliĝis de mi!</span></div> -</div> -</div> - - -<div id="est1-13-21" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">ANAKREONAĴO.</h3> - -<p>Verkita de Rev. A. H. Nankivell.</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> -<span class="i2">Mi deziras pri famuloj</span> -<span class="i0">Kaj prapatroj nun kantadi</span> -<span class="i0">Kaj fortuloj batalantaj</span> -<span class="i0">Kaj sanktuloj preĝadantaj,</span> -<span class="i0">Honorindaj, memorindaj,</span> -<span class="i0">Kuraĝemaj kaj mirindaj,</span> -<span class="i0">Tiajn virojn mi laŭdadi</span> -<span class="i0">Volas; aŭdu, feliĉuloj!</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Sed kor’ mia kun moketoj</span> -<span class="i0">Krias: "Mi ne volas aŭdi.</span> -<span class="i0">Kantu nun pri la knabinoj,</span> -<span class="i0">Delikataj belulinoj,</span> -<span class="i0">Gajakoraj kaj amindaj,</span> -<span class="i0">Belvizaĝaj kaj kisindaj,</span> -<span class="i0">Tiajn mi deziras laŭdi;</span> -<span class="i0">Aŭdu, feliĉulinetoj!"</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i2">Tial mi adiaŭ diras</span> -<span class="i0">Al fortuloj kaj sanktuloj,</span> -<span class="i0">Militintoj kaj venkintoj,</span> -<span class="i0">Adorintoj kaj preĝintoj;</span> -<span class="i0">Kaj de nun pri virgulinoj,</span> -<span class="i0">Karesindaj gajulinoj,</span> -<span class="i0">Forgesinte pri bravuloj,</span> -<span class="i0">Ĉiam kanti mi deziras.</span></div> -</div> -</div> - - -<div id="est1-13-22" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">LULKANTO. DORMU!</h3> - -<p>Originale verkita de Edward Metcalfe, M.A. (Oxon).</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Dormu, dormu en lulilo</span> -<span class="i0">Paĉja, panja korligilo;</span> -<span class="i0">Panjo ja apude sidas</span> -<span class="i0">Ci al panja am’ konfidas,</span> -<span class="i0">Ci en sendanĝero estos</span> -<span class="i0">Panjo ja apude restos;</span> -<span class="i0">Laŭ infana elkonfido</span> -<span class="i0">Dormu, dormu, dorm’!</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Kovras ja flugilaj vestoj</span> -<span class="i0">Sur birdetoj en la nestoj</span> -<span class="i0">Sed flugiloj cin anĝelaj</span> -<span class="i0">Kovras en mallumo helaj;</span> -<span class="i0">Ci en sendanĝero restos</span> -<span class="i0">Ĉar anĝeloj apudestos;</span> -<span class="i0">Laŭ infana elkonfido</span> -<span class="i0">Dormu, kara mia ido,</span> -<span class="i0">Dormu, dormu, dorm’!</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Dolĉa en lulil’ trezoro,</span> -<span class="i0">Ŝlosilet’ de panja koro,</span> -<span class="i0">Cin al brakoj mi konfidas</span> -<span class="i0">Kies ci vizaĝon vidas;</span> -<span class="i0">Ci en sendanĝero restas</span> -<span class="i0"><span class="sc">Nia Patro</span> apudestas;</span> -<span class="i0">Laŭ infana elkonfido</span> -<span class="i0">Dormu, kara mia ido,</span> -<span class="i0">Dormu, dormu, dorm’!</span></div> -</div> -</div> - - -<div id="est1-13-23" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">LA MALGRANDEGULO.</h3> - -<p>Originale verkita de Clarence Bicknell.</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Malgrandegulo foje amis</span> -<span class="i2">Grandegulinon belan;</span> -<span class="i0">Li diris: "Ĉu vi min edzigos,</span> -<span class="i2">Amanton tre fidelan?"</span> -<span class="i0">Sed ŝi respondis: "Malfeliĉe</span> -<span class="i2">Mi estas tre miopa</span> -<span class="i0">Sed ni ne povas eĉ vin vidi</span> -<span class="i2">Per ilo teleskopa;</span> -<span class="i0">Por mi vi estas tro malgranda;</span> -<span class="i2">Mi restos amikino,</span> -<span class="i0">Sed iu de la via kresko</span> -<span class="i2">Konvenos por edzino."</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Pro tio, poste, sian koron</span> -<span class="i2">Al malgrandegulino</span> -<span class="i0">Li donis, sed ŝi tuj respondis:</span> -<span class="i2">"Ne estas mi virino</span> -<span class="i0">Por vi; ni estas tro similaj</span> -<span class="i2">La unu al l’alia,</span> -<span class="i0">Kvankam al mia kor’ vi estas.</span> -<span class="i2">Amanto simpatia;</span> -<span class="i0">Ĉar ne konvenas por edzeco</span> -<span class="i2">Preciza egalpezo;</span> -<span class="i0">L’edzino via devus esti</span> -<span class="i2">Virin’ de kreskomezo."</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Foriris li, kaj longatempe</span> -<span class="i2">Ne plu li enamiĝis,</span> -<span class="i0">Sed fine, lia kor’ per iu</span> -<span class="i2">De mezokresk’ bruliĝis.</span> -<span class="i0">Sed ŝi, al la demand’ fatala</span> -<span class="i2">Respondis: "Tre ĝentila</span> -<span class="i0">Vi estas, sed mi ne kuniĝos</span> -<span class="i2">Kun viro malsimila.</span> -<span class="i0">La viro, kiun mi akceptos,</span> -<span class="i2">(Nature, vir’ samlanda),</span> -<span class="i0">De mia kresko ankaŭ estos,</span> -<span class="i2">Nek pli nek malpli granda."</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">"Ho, ve!" li tiam kriis, "kion</span> -<span class="i2">Mi faros, mizerulo?</span> -<span class="i0">Neniu jesan vorton donis</span> -<span class="i2">Al mi, malgrandegulo."</span> -<span class="i0">Respondis ĉiuj al proponoj:</span> -<span class="i2">"Vi havas koron aman,</span> -<span class="i0">Sed tamen kreskon tro malgrandan</span> -<span class="i2">Aŭ saman, aŭ malsaman.</span> -<span class="i0">Mi petas, ke vi diru ion</span> -<span class="i2">Por min ekkuraĝigi."</span> -<span class="i0">"Tre efektive," ŝi respondis,</span> -<span class="i2">"Ne penu edzinigi."</span></div> -</div> -</div> - - -<div id="est1-13-24" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">206</p> -<h3>MIAJ PAPERAMIKOJ.</h3> - -<p class="center">Originale verkita fantazio de C. Oxenford.</p> - - -<p>Frapon! Ha, la poŝtisto—letero de unu el miaj paperaj amikoj. Vi -ridetas, tamen estas vere. Mi havas multe da paperaj amikoj, tio -estas amikoj, kiujn mi neniam estas vidinta; sed kiuj skribas al mi -el aliaj landoj. Kaj tiaj bonaj amikoj! Ĝuste similaj al la libroj, -la plej bonaj, kiujn oni povas posedi. Negrave kio mi estas vizaĝe, -profesie; neniam ili permesos min senti, ke mi estas malbela, -malsprita, neinteresa. Se mi ne estas vestata tiel bone, kiel aliaj, -neniam ili turnas la kapon kiam ni renkontas nin, sed ĉiam ili -salutas min kun amika rideto. Se mi estas laca, malafabla, kiam oni -min vizitas, oni nek ekkoleras nek nomas min malafablulino, sed oni -kvietigas min, kaj helpas min forgesi la kaŭzon de mia maltrankvileco.</p> - -<p>Sed mi devas rapidi pretigi ilin akcepti. Ĉiuj miaj paperamikoj -vizitos min hodiaŭ vespere. Kia amaso tie estos! Tiu ĉi salono -apenaŭ ilin enhavos.</p> - -<p>Mi estas ornaminta la ĉambron per floroj kaj, kiam la kandeloj estos -lumigitaj ni aperos tute belegaj. Mian veston? Mi estas vera virino: -mi estas vestinta min simila al la reĝino de Ŝiba. Tiun vesperon mi -trafas la deziron de mia koro: mi akceptas amikojn, kaj mi estas en -plej gaja humoro.</p> - -<p>Ha, ĉi tie venas la unua gasto.</p> - -<p>"Kiel vi sanas, Sinjoro...?"</p> - -<p>Ha, ha! vi supozas, ke mi estas dironta al vi lian nomon? Ne, ne!</p> - -<p>Li salutas min; kia manpremo! Nuntempe oni premas manojn laŭ -malnerva maniero, tute ekkoleriganta. Sed ne premu mian manon tro -kore, amiko mia; vi viroj neniam konas viajn fortojn.</p> - -<p>Nun la aliaj alvenas, kaj mi rapidas ilin akcepti.</p> - -<p>"Bonan vesperon, Sinjoro ... mi estas ĉarmata vin renkonti; kaj vin -ankaŭ, Sinjoro. Kion vi diras? Ho, Ho flatantulo, foriru, estas -facile vidi, ke vi elvenas el <i>La Belle France</i>!"</p> - -<p>Sed kiu estas tiu ĉi grandegulo, kiu alportas kun li tian malvarman -venton? Estas mia amiko el Rusujo; li estas sufiĉe aminda serĉi por -mi poŝtmarkojn, kvankam li min konis nur malmulte da tempo. Mi devas -paroli iom kun li, kaj prezenti lin al tiu ĉi ĉarma Fraŭlino el -Aŭstrujo, kiu tiel timeme envenas en la salonon, kun mallevataj -okuloj. Ŝi estas juna Esperantistino, kaj devas esti kuraĝigata.</p> - -<p>Kiu estas tiu ĉi sinjoro? Mi ne konas lin—sed ne, mi memoras, -li estas vidinta mian nomon sur la "<i>Adresareto de personoj kiuj -deziras korespondadi</i>," kaj deziras konatiĝi kun mi. Estimata -Sinjoro, mi timas ke vi ne ĝuos kunvenon de fremduloj! Kion, vi -estas botanikisto? Nu, jen kelkaj kuriozaj floroj; certe vi ĝuos -ilian societon, ĝis kiam mi povos trovi inter miaj gastoj similan -spiriton por prezenti al vi.</p> - -<p>Ankoraŭ alia gasto, kiu malalte kliniĝas por kisi mian manon. Tiu -ĉi ago, ĉu ĝi estas laŭ miaj Anglaj idealoj de la konveneco? Ĉu -mi permesos al mi ĝin akcepti? Sed, mi forgesas, <i>nun</i> mi estas -kosmopolitanino, kaj mi konformas al la kutimojn de ĉiuj landoj.</p> - -<p>Alia gasto, kaj ankoraŭ alia. "Bonvenon, miaj amikoj, bonvenon!"</p> - -<p>Malgraŭ mia feliĉeco, mi iom malkontentiĝas; unu el miaj amikoj -mankas; kaj mi estas pro tio tre malĝoja. Inter ĉiuj el miaj -paperamikoj, li estas la plej ŝatata. Mi trarigardas la salonon, ne, -tie ĉi li ne estas. Ha! Li envenas—"Mia kara Sinjoro, mi estas -ĉarmata vin vidi. Venu, sidiĝu apud mi kelkajn minutojn, kaj diru -kial vi estas tiel malfrua. Via Parizo, ĉu ŝi estas tiel ĝoja, ke -vi ne deziras ŝin forlasi eĉ por unu tago?"</p> - -<p>Mi ekrigardas ĉirkaŭ la salono—kun tiuj ĉi bonaj amikaj -personoj ĉe mi mi estas feliĉega, sed—tamen estas—iom -stranga,—nekomprenebla! Mi trovas min tute nekapabla rekoni eĉ unu -personon. Tiuj vizaĝoj kaj tiuj formoj ŝajnas ĉiun momenton -ŝanĝiĝi. Kelkafoje oni estas blonda, kelkafoje bruna aŭ malhela. -Unufoje oni estas granda, aliafoje malgranda! Ĉu miaj okuloj trompas -min? Ho! kio okazas? Estas subite malvarme, mallume; la salono estas -neokupata. Hu! mi vekiĝas tremetante. Nur estas sonĝo. Ho ve! mi -estas ankoraŭ sola. Nur spirite mi renkontis miajn amikojn, ili ja -estas paperamikoj!</p> - -<p>Eble, mi pripensas, estas tiom pli bone. Ve! kiam mi ekrigardas min -spegule, kaj mi vidas malgrandan, malbelan virineton de maturaĝo, mi -ĝojas, ke ili ne povas vidi min. Ĉu ili daŭrus skribi al mi se ili -povus min vidi kaj—sed ne, mi ne estos malamika, maljusta!</p> - -<p>Tial miaj paperamikoj, al vi! Mi trinkas je via sano (kvankam nur per -mia amata kafo) kaj mi dankas vin pro la multe da feliĉaj horoj, -kiujn vi estas donintaj al mi; pro la multo da agrablaj ekskursoj, -kiujn mi estas fantazie partopreninta kun vi; unuvorte, pro via -amikeco. Ĝis la revido, amikoj miaj!</p> -</div> - - -<div id="est1-13-25" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">207</p> -<h3>KIMRA SKIZO VI.</h3> - -<p class="center">Heroino malmulte konata. Originale verkita de E.W.</p> - - -<p>En 1849 mi legis en ĵurnalo de la Orientaj Hindoj, pri juna heroino -kiu, sur la Kimra marbordo, estis superinta la gloran heroaĵon de -Grace Darling. Mia spirito estis ankoraŭ tro okupita je la -revolucioj de 1848 kaj ĝiaj sekvoj, por ke mi povu multe klopodi pri -afero individua, sed, post dekses monatoj, estante ĉe amikino, kiu -bone konis Fishguard Golfeton kaj ĝiajn loĝantojn, mi ŝin demandis -pri la nova heroino.</p> - -<p>Al la tempo de la mirinda ago ŝi estis en tiu regiono kaj -kompreneble estis vizitinta la familion Llewellyn. La patro estis -fiŝkaptisto, tiel, kiel ĉiuj la vilaĝanoj, esceptinte unu -butikisto kaj la drinkejmastro. Li estis vidvo, havis vizaĝon -inteligentan, sed li tute ne povis paroli nek kompreni la Anglan -lingvon. Tamen liaj filinoj estis pli kleraj. Ili estis grandaj, -fortikaj, kaj belegaj virinoj, la pliaĝa, Margareto, havis preskaŭ -dudek kvin jarojn.</p> - -<p>Mia amikino donis al mi kopion de la rakonto de la pli juna fratino, -Marta. Jen ĝia resumo, multe mallongigita.</p> - -<p><i>Rakonto de Marto</i>: "Mi senvestigadis min, kaj mia fratino preĝadis. -Subite ŝi ekleviĝis de siaj genuoj ekkriante: "Mi aŭdis pafadon. -Ŝipo estas inter la ŝtonegoj." Mi nenion aŭdis, sed ŝi komencis -rapide sin vesti kaj ni kune eliris por doni averton.</p> - -<p>Ekstere ni povis apenaŭ stariĝi, kaj la ŝaŭmo kun la ondoj sin -ĵetis sur la vojeton. Kiam ni atingis la drinkejon, nia patro kaj la -ceteraj viroj kredis, ke ni ne povas esti alie ol frenezaj. Ili -aŭdis nenian pafadon; la nokto estis tiel nigra, kiel la peĉo; -nenia ŝipo volus proksimiĝi al la tero en tia vetero; se ŝipo tie -estus, ili povus nenion fari por ĝin helpi; nenia boato povus naĝi -unu minuton sur tia maro. Sed Mago (Margareto) ne volis reveni ĉe -ni. Forte alpremante unu la alian, kaj ofte falante, ni marŝis -laŭlonge la krutaĵon, kiu ne estas alta kaj kiu, je diversaj lokoj, -superpendas la maron. Niaj okuloj kutimiĝinte al la mallumeco, ni -vidis la blankan ŝaŭmon kune kun granda nigra makulo, kaj, apud -ĝi, malgrandajn makulojn. Ŝi diris: "Jen estas la ŝipo, tiuj estas -dronontaj maristoj; ni devas savi ilin!" Ne malproksime estis du -stangoj, kaj ankaŭ fortaj ŝnuregoj kaj turniloj por suprentiri la -boatojn kiam oni atendas uragon. Mago komencis tordi ŝnuregojn -ĉirkaŭ sia talio. Mi komprenis, ke ŝi ĵetos sin en la ondegojn, -kaj mi diris: "Ho! memoru pri via senmorta animo; ĉu vi estas certa, -ke ĝi estos savota?" Ŝi respondis: "Tio ĉi tute ne estas grava, -mia nuna devo estas savi tiujn ĉi dronontojn." Mi penadis fortiri -la ŝnuregon, por ke ŝi ne sin alligu, sed ŝi fariĝis tute furioza -kaj laŭte ekkriis: "Mi ja iros en la maron; se vi ne faros tion, -kion mi ordonos, se vi ne turnos la turnilon, kiam mi elvokos, vi -estos tiu, kiu mortigis sian fratinon."</p> - -<p>Ŝi kuris, kun la ŝnurego alligita, kaj ŝi saltis kiel eble plej -forte. Subite mi sentis ekskuon, mi turnis kaj tiris; ŝi suprenvenis -kun viro inter siaj brakoj. Ŝi metis lin sur la herbon; denove ŝi -saltis, kaj mi turnis la tenilon; dua viro saviĝis—poste tria. Nun, -la ŝnurego estante preskaŭ tratranĉita, ŝi sendis min al la -drinkejo por alvoki helpon.</p> - -<p>Dume ŝi prenis ŝnuregon de alia stango kaj alligis ĝin ĉirkaŭ -sian korpon. Homoj alvenis kun lankovriloj, brando, lanternoj kaj -ujoj da varmega akvo. Mi helpis ĉe la malsekaj, nekonsciaj maristoj. -Kelkaj viroj laboris la turnilon, kaj Mago suprenportis kvaran viron, -sed ondego ĵetis ilin kontraŭ akran ŝtonegon, kaj lia cerbo kaj -sango ŝpruciĝis sur ŝia gorĝo kaj kolo. Ŝi ŝajnis morta, sed -poste ŝi englutis iom da brando, kaj sin ĵetis en la maron kaj -savis la lastan viron. Nun la laboro de Mago estis finita, kaj ŝi -ploregis. Ni flegis ŝin, portis ŝin hejme, kaj kuŝis ŝin lite, -sed ĉiam ŝi ploregadis; eĉ nuntempe, kiam ajn ŝi ne povas dormi, -ŝi senĉese ploras."</p> - -<p>Kompreneble, mi tre deziris vidi Margareton, ĉar oni diris, ke ŝia -vizaĝo similas eĉ pli ol antaŭe al Sankta Virgulino de Rafaelo, -sed mi ne povis. Ŝi akceptis multajn vizitantojn, sed kun neniu ŝi -parolis pri la ŝippereo.</p> - -<p>Li tiama episkopo de St. Davids estis D<sup>ro</sup> Connop Thirlwall, la -klera historiskribanto de antikva Grekujo. Li simptiis kun la Kimroj, -kaj eĉ estis lerninta ilian tre malfacilan lingvon. Li sendis al la -du fratinoj £100 (2,500 frankojn) je signo de admiro pro ilia nobla -sindoneco. Li ankaŭ komunikis al la direktoroj de <i>Lloyds</i> la -detalojn pri la afero, kaj ili sendis al Margareto £100, kaj -pergamenon iluminitan, sur kiu ili dankis ŝin pro tio, ke ŝi estas -savinta la vivon al tri maristoj. (Efektive nur tri estis savitaj, -ĉar unu el la kvin mortis malmultajn tagojn post la ŝippereo). -Tiamaniere la familio riĉiĝis.</p> - -<p>Kiam mi denove estis en Kimrujo, mi intencis viziti la familion -Llewellyn, sed oni min sciigis, ke Marto edziniĝis je Koloniano, kaj -la tuta familio estis elmigrinta.</p> - -<p>La nomo de Margareto Llewellyn estas verŝajne forgesita de ĉiuj -krom kelkaj maljunuloj.</p> - -<p>Ofte mi pensas, kiel feliĉa estas ŝia sorto, povi plenumi faron -tiel heroan, kaj tamen eviti la degradecon de publika sciado.</p> -</div> - - -<div id="est1-13-26" class="music" lang="eo"> -<p class="pagenum">208</p> -<p class="center">[<a href="../music/nialando.mid">Listen</a>] [<a href="../music/nialando.pdf">PDF</a>] [<a href="../music/nialando.xml">MusicXML</a>]</p> - -<div class="imgcenter"> -<img width="668" height="820" src="../images/nialando.png" alt="[Music: Nia Lando, Words & Music by F.G. Rowe.]" /> -</div> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Kie estas nia lando,</span> - <span class="i0">Nia kara lingvo-lando?</span> - <span class="i0">Ĉu Rusujo, pacienca,</span> - <span class="i0">Al la lumo baraktanta?</span> - <span class="i0">Ĉu Svisujo kun montanoj,</span> - <span class="i0">Domo ja de liberanoj?</span> - <span class="i0">Grandaj tiuj landoj estas</span> - <span class="i0">Sed pli granda nia estas!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Kie estas nia lando,</span> - <span class="i0">Nia kara lingvo-lando?</span> - <span class="i0">Ĉu Anglujo tiel rega,</span> - <span class="i0">Ĉie ĉiam okupega?</span> - <span class="i0">Aŭ en filnacioj ŝiaj.</span> - <span class="i0">Ne dependaj energiaj?</span> - <span class="i0">Grandaj tiuj landoj estas</span> - <span class="i0">Sed pli granda nia estas!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Kie estas nia lando,</span> - <span class="i0">Nia kara lingvo-lando?</span> - <span class="i0">Ĉu Francujo kun beleco,</span> - <span class="i0">Liber-egal-frat-braveco?</span> - <span class="i0">Germanujo kun pensuloj,</span> - <span class="i0">Malrapid’ sed persistuloj?</span> - <span class="i0">Grandaj tiuj landoj estas</span> - <span class="i0">Sed pli granda nia estas!</span></div> -<div class="stanza"> - <span class="i0">Nia lando estas ĉie,</span> - <span class="i0">Ĝiaj limoj ja nenie!</span> - <span class="i0">Kie premas manon mano,</span> - <span class="i0">Kune kun Samideano;</span> - <span class="i0">Aŭ saluto aŭdigata,</span> - <span class="i0">Aŭ steleto vidigata.</span> - <span class="i0">Kie ajn la klopodanto,</span> - <span class="i0">Estas lando Esperanto!</span></div> -</div> -</div> - -</body> -</html> diff --git a/38240-h/vol1/e14.htm b/38240-h/vol1/e14.htm deleted file mode 100644 index 26fd9d4..0000000 --- a/38240-h/vol1/e14.htm +++ /dev/null @@ -1,1978 +0,0 @@ -<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN" - "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd"> -<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en"> -<head> -<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" /> -<title>The Esperantist, Vol. 1, No. 14 | Project Gutenberg</title> -<style type="text/css"> - -body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;} -div.titlepage {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;} -h3 {text-align: center; font-size: 1.2em; margin-bottom: 2em;} -h4 {text-align: center;} -.pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right; font-style: normal; color: silver; background-color: inherit;} -body > div {clear:both; padding-top: 4em;} -ul li {list-style-type: none; padding-left: 2em; text-indent:-2em;} -.center {text-align: center;} -.left {width:46%; float:left; clear:none;} -.right {width:46%; float:right; clear:none;} -em.u {font-style:normal; text-decoration: underline;} -.poem-header {text-align: left; margin-left: 2em; font-size: 110%;} -hr.short {width: 20%;} -.sc {font-variant: small-caps; font-style: normal;} -.border {border:solid; padding: 0.8em;} -.banner {overflow: auto; width: 100%} -td.numb {text-align: right; vertical-align: top; padding: 0.3em 1em;} - .verse {margin: 1em 0em 0em 5%; text-align: left; } - .stanza {margin-top: 1em; margin-bottom: 0em;} - span.i0 {display: block; margin-left: 0em;} - span.i2 {display: block; margin-left: 1em;} - span.i4 {display: block; margin-left: 2em;} - span.i6 {display: block; margin-left: 3em;} - -a:link {color:blue; text-decoration:none} -a:visited {color:blue; text-decoration:none} -a:hover {color:red} - -</style> -</head> - -<body> -<p class="center"><a href="../38240-h.htm#est1-index">Back to Vol. I index.</a></p> -<div id="est1-14-1" class="border titlepage"> -<p style="font-size:80%;">SINGLE COPIES PRICE FOURPENCE NET.</p> - -<p style="float:left;width:15%;">Vol. I. No. 14.</p> - -<p style="float:right;width:15%;"><i>Decembro, 1904.</i></p> - -<h1>THE<br /> - ESPERANTIST</h1> - -<p>La Esperanta Gazeto por la<br /> -Propagando de la Internacia Lingvo.</p> - -<p style="font-size:80%;">Edited by H. BOLINGBROKE MUDIE, 67, Kensington Gardens Square, W.</p> - -<p>ANNUAL SUBSCRIPTION: 3/- (4 francs; 1½ roubles; 75 cents).</p> - -<p style="font-size:80%;">Wholesale Agents: 14, Norfolk Street, Strand, London, W.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-14-2" class="left border"> -<h4>CONTENTS.</h4> - -<table> -<tr><th></th><th>Page</th></tr> - - -<tr><td><a href="#est1-14-12" class="sc">Editor’s Notes</a></td><td class="numb">209</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-14-13" class="sc">Welsh Sketch</a> VII. (E.W.)</td><td class="numb">210</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-14-14" class="sc">Instinct or Intelligence</a> (Dr. Gambier)</td><td class="numb">211</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-14-15" class="sc">Xmas Pudding</a> (Jem Ross Archibald)</td><td class="numb">212</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-14-16" class="sc">Origin of European Languages</a> (George J. Henderson)</td><td class="numb">213</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-14-17" class="sc">The Crane and the Simpleton</a> (Guy H. Naylor)</td><td class="numb">214</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-14-18" class="sc">Letter from Geneva</a> (Edouard Bernard)</td><td class="numb">215</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-14-20" class="sc">Club Report</a></td><td class="numb">216</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-14-21" class="sc">A Venetian Affair</a> (D. H. Lambert, B.A.)</td><td class="numb">219</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-14-22" class="sc">The Treasure in the Forest</a> (H. G. Wells), translated by Martyn -Westcott</td><td class="numb">220</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-14-23" class="sc">My Lord the Baby</a> (Edward Metcalfe, M.A.)</td><td class="numb">222</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-14-24" class="sc">To Smokers</a> (Ben Elmy)</td><td class="numb">222</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-14-25" class="sc">Flyfishbirdratcatdog!</a> (Clarence Bicknell)</td><td class="numb">222</td></tr> - -<tr><td><a href="#est1-14-26" class="sc">The Call of Nature</a> (G. C. Law)</td><td class="numb">223</td></tr> - -<tr><td><a href="../38240-h.htm#est1-index" class="sc">Index to ‘The Esperantist’</a> (Vol. I.)</td><td class="numb">224</td></tr> - -<tr><td><a href="../38240-h.htm#est1-tp" class="sc">Title Page To ‘The Esperantist’</a> -(Vol. I.)</td><td class="numb">Frontispiece</td></tr> -</table></div> - - -<div id="est1-14-3" class="sec-list right border"> -<p>For Local Information apply to the Hon. Secs. of the following -Official Societies:—</p> - -<ul> -<li>Acton—Sro. E. J. GANT, Ivy Dene, Cumberland Road, Hanwell, W.</li> - -<li>Barrow-in-Furness—Sro. JOHN THOMPSON, 52, Blake Street.</li> - -<li>Battersea—Sro. A. E. LEE, 2, Cupar Road, Battersea.</li> - -<li>Brighton—Miss OXENFORD, 16, Upper Westbourne Villas, Hove.</li> - -<li>Brixton—Sro. E. W. EAGLE, 21, Kellett Road, Brixton.</li> - -<li>Corbridge-on-Tyne—FRAŬLINO BICKELL, Springfield.</li> - -<li>Dover—Sro. H. R. GEDDES, Northumberland House.</li> - -<li>Dundee—Sro. J. DUCHENE, 3, Seagate.</li> - -<li>Edinburgh—Miss TWEEDIE, M.A., 2, Spence Street.</li> - -<li>Forest Gate—Sro. G. C. H. CARTER, 107, Ham Park Road.</li> - -<li>Glasgow—Sro. J. H. WALLACE, 3, Hampden Terrace, Mount Florida.</li> - -<li>Huddersfield—Sro. G. H. TAYLOR, 9, Norman Road, Birkby.</li> - -<li>Ilford—Sro. W. A. JEFFERY, 42, Park Road, Ilford, E.</li> - -<li>Keighley—H. W. D. HAMILTON, 15, Nashville Terrace, Fell Lane.</li> - -<li>Leeds—Sro. J. E. WYMS, Achonry House, 3, Mexbro Avenue, Chapeltown Road.</li> - -<li>Leicester—Sro. MUGGLESTONE, 61, Bonsall Street.</li> - -<li>Liverpool—Sro. R. E. ISSOTT, 5, Gresham Street, Edge Lane.</li> - -<li>London—Miss LAWRENCE, 41, Outer Temple, W.C.</li> - -<li>Newcastle—Sro. J. MILLS, 129, Clara Street, Benwell.</li> - -<li>Portsmouth—Dr. GREENWOOD, 182, Queen’s Road.</li> - -<li>Plymouth—Dro. GRINDLEY, 23, Gifford Place.</li> - -<li>St. Andrews—Sro. J. T. RAXTON, 133, South St., St. Andrews.</li> - -<li>Settle—Sro. C. GRAHAM, Goldelands.</li> - -<li>Tynemouth—Sro. ALAN F. DAVIDSON, 26, Park Crescent, N. Shields.</li> - -<li>Warrington—Sro. W. H. WOODCOCK, Holly Bank, Letchford.</li> - -<li>West London—Sro. S. MAITLAND, 22, Maclise Road, Kensington W.</li> -</ul> -</div> - -<div id="est1-14-4" class="reklamo" style="text-align:center;"> -<div class="left"> -<h4>The Remington</h4> - -<p>THE <em class="u">UNIVERSAL</em> TYPEWRITER.</p> - -<p>Just think of it!</p> - -<p>THE INTERNATIONAL MACHINE.</p> - -<p><i>Unbound by ties of nationality:<br /> - -The common bond of union of all civilised peoples.</i></p> - -<p>The Remington can be supplied fitted for Esperanto.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>THE REMINGTON TYPEWRITER COMPANY,<br /> -100, Gracechurch St., London, E.C.</p> -</div> - -<div class="right" lang="eo"> - -<h4>La Remington</h4> - -<p>LA <em class="u">UNIVERSALA</em> SKRIBMAŜINO.</p> - -<p>Pripensu je tio!</p> - -<p>LA INTERNACIA MAŜINO.</p> - -<p><i>Tute liberiĝita de naciaj ligiloj:<br /> - -La Komuna unuigilo por ĉiuj civilizitaj popoloj.</i></p> - -<p>La Remington estos liverita kun Esperantaj presliteroj.</p> - -<hr class="short" /> - -<p>LA REMINGTON TYPEWRITER KOMPANIO,<br /> -100, Gracechurch St., Londono, E.C.</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-14-5" class="reklamo left" lang="eo"> -<p><b>ĈIUJ, NI POVOS<br /> -PARADIZON IRI.</b></p> -<div class="verse"> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Kiu bone trinkas,</span> -<span class="i0">Tiu bone dormas.</span> -<span class="i0">Kiu bone dormas,</span> -<span class="i0">Tiu ne pensas malbone.</span> -<span class="i0">Kiu ne pensas malbone,</span> -<span class="i0">Tiu certe ne pekas.</span> -<span class="i0">Nu, ĉar kiu ne pekas.</span> -<span class="i0">Paradizon eniros.</span> -<span class="i0">De nun, bone trinku.</span> -<span class="i0">Kaj vi paradizon iros.</span></div> -</div> -<hr class="short" /> - -<p>Por tio ĉi, oni devas aĉeti <b>bonajn vinojn</b>, kaj sin turni al:—<br /> -<b>Sro. Ch. Jadoan en Mercurey (S. & L.) France.</b></p> -</div> - - -<div id="est1-14-6" class="reklamo left center"> -<p style="font-size:170%;">The "Review of Reviews"</p> - -<p style="font-size:110%;text-align:center;"><i>Is the Best Magazine for Busy People. -And it is read by ‘Esperanto’ Students.</i></p> - -<p>The aim of this Magazine is to make the Best Thoughts of -the Best Writers universally accessible at a Trifling Cost.</p> - -<p>The busiest and poorest in the community may here follow -with intelligent interest the great movements of Contemporary -History.</p> - -<p style="font-size:110%;text-align:center;">Post Free for Twelve Months, 8/6,<br /> -10 fr. 75 c., or 8.50 marks.</p> - -<p>Office: MOWBRAY HOUSE, NORFOLK ST., LONDON.</p> -</div> - - -<div id="est1-14-7" class="notice" lang="eo"> -<h3>Adresareto de Personoj kiuj deziras Korespondadi.</h3> - -<ul> -<li>Sro. <span class="sc">R. A. Croston</span>, 33, Dryden Road, Liverpool. Korespondados kun -alilandanoj per p-k. aŭ leteroj. Ĉiam respondos.</li> - -<li>Sro. <span class="sc">F. Francis</span>, 46, Eridge Road, Tunbridge Wells, Kent. -Interŝanĝos i. p-k. kun ĉiulandanoj.</li> - -<li>Captain <span class="sc">H. E. Jacob</span>, Aden, Arabia. Dez. kor. kun diverslandanoj sed -precipe kun la junuloj.</li> - -<li>Sro. <span class="sc">Henry C. King</span>, The Wharf, Barbados, B.W.I. Kun alilandanoj pri -ĉiuj aferoj.</li> - -<li>Sro. <span class="sc">G. Mercer Hollis</span>, 47, Dartmouth Park Hill, London, N.W Koresp. -kun alilandoj per i. p-k. Ĉiam respondos.</li> - -<li>Sro. <span class="sc">Sidney Nicholl</span>, 9, Throgmorton Avenue, London, E.C. Interŝ. -ilus. p-k. kun gealilandanoj.</li></ul> - -<p>La Kosto de la Enskribo estas ses pencoj (70c. poŝtmarke).</p> -</div> - - -<div id="est1-14-8" class="reklamo left"> -<p style="font-size:150%"><b>CHRISTMAS POSTCARDS.</b></p> - -<p style="font-size:110%" class="sc">Wholly in Esperanto.</p> - -<p style="font-size:120%;margin-left:10%;margin-bottom:0em;font-weight:bold;">Per Packet of Twelve, <span style="font-size:110%">7d.</span></p> -<p style="font-weight:bold;margin-left:15%;margin-top:0em;">POST FREE.</p> - -<p>This Postcard has been specially designed for the B.E.A. and contains -appropriate greeting to Esperantists throughout the world. Published -by the British Esperanto Association, 14, Norfolk Street, London, -W.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-14-9" class="reklamo right"> -<p style="font-size:110%;font-weight:bold;">THE LONDON ...</p> - -<p style="font-size:200%">School of Esperanto.</p> - -<p style="font-weight:bold;margin-left:15%;">CLASSES AND POSTAL TUITION.</p> - -<p>For Prospectus apply to—</p> - -<p>THE SECRETARY, 93, Chancery Lane, London, W.C.</p> -</div> - - -<div id="est1-14-10" class="banner border center"> -<p class="pagenum">209</p> -<h2 style="font-size:210%;">THE ESPERANTIST.</h2> - -<p>The Esperanto Gazette for the spread of the International Language.</p> - -<div style="float:left;padding-left:5%;font-size:80%;"> -<p style="padding-top:10%;padding-bottom:10%;">ABONPAGOJ ESTAS RICEVEBLAJ ĈE<br /> -SUBSCRIPTIONS SHOULD BE SENT TO</p></div> -<div style="float:right;padding-right:5%;font-size:80%;text-align:left;"> -<ul> - <li><b>H. Bolingbroke Mudie, Esq., 67, Kensington Gardens Square, London, W.</b></li> - <li>AUSTRIA.—Sro. T. Cejka, Bystrice Hostyn, Moravia.</li> - <li>BELGIUM.—M. M. Seynaeve, 3, Rue de l’Avenir, Courtrai.</li> - <li>FRANCE.—Grupo Pariza, 28, rue Serpente, Paris.</li> - <li>GERMANY.—Doktoro Mybs, 68, Markt Strasse Altona, Elbe.</li> - <li>MALTA.—A. Agius, Esq., 92, Strada S. Gaetano, Hamrun.</li> - <li>RUSSIA.—Societo Espero, Bol Podjaceskaja 24, log 12, St. Petersburg.</li> - <li>SWEDEN.—Sro. P. Ahlberg, 50, Döbelnsgatan, Stockholm.</li> -</ul></div> - -<hr style="clear:both;" /> - -<p style="float:left;width:2.5em;font-weight:bold;font-size:170%;">N.B.</p> - -<p style="float:right;width:2.5em;font-weight:bold;font-size:170%;">N.B.</p> - -<p lang="eo"><i>Nepresitajn manuskriptojn la Redakcio resendos se oni aldonis -poŝtmarkon.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Alsendatajn artikolojn la Redakcio laŭ bezono korektos.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Oni povas sendi la abonpagon per poŝtmarkoj, kiuj estas akceptataj -laŭvaloro.</i></p> - -<p lang="eo"><i>Oni sendu ĉiujn artikolojn, demandojn kaj avizojn al La Redaktoro, 67, -Kensington Gardens Square, London, W.</i></p> - -<p style="float:left;width:20%;padding-left:2em;">Vol. 1., No. 14.</p> - -<p style="float:right;width:20%;font-size:80%;text-align:left;">Subscription, 3s. Per Annum. - Single Copies, 4d. net. Nos. - 2 to 13, 6d. each; Later Issues - 4d. each, net.</p> - -<p>DECEMBRO, 1904.</p> -</div> - - -<div id="est1-14-11" class="note" lang="eo"> -<p class="sc">Al la Redaktoroj de Ĉiuj Esperantaj Gazetoj.—Karaj Kolegoj,</p> - -<p>Ni ĉiuj klopodas pro la disvastiĝo de nia kara lingvo, kaj ni ĉiuj -devos uzi tiujn ilojn, kiuj plej interesos niajn Legantojn. Kun -granda plezuro mi vidas, ke ĉiuj la Esperantaj Gazetoj fariĝas pli -kaj pli interesaj kaj vidindaj, kaj montras nepran pruvon de nia -progreso.</p> - -<p>Mi tamen tre surprize vidas, ke diversaj el la Esperantaj Gazetoj -enpresis verkojn, eltiritajn el <span class="sc">The Esperantist</span>, sen la necesa -permeso aŭ anonco.</p> - -<p>Kvankam oni ĝenerale tre kontente permesos la uzon aŭ tradukon de -multaj artikoloj el tiu ĉi Gazeto, la aŭtoroj esperas, ke oni ne -plu represigos ilin, sen antaŭa permeso.</p> - -<p>Kun alta estimo, ĉiuj bondeziroj, kaj internaciaj salutoj, mi estas -fidele via,—<span class="sc">La Redaktoro</span>.</p> -</div> - - -<div id="est1-14-12" class="article"> -<div class="left" lang="eo"> -<p>Sendube legantoj vidis, ke la lastaj numeroj de <span class="sc">The Esperantist</span> ne -enhavis multajn dulingvjan artikolojn. La Redaktoro ricevis leterojn -plendantaj kaj gratulantaj pro la sama forigo.</p> - -<p>Se multaj legantoj anoncos ke ili ŝatas la dulingvajn artikolojn, -kaj trovas ke ili helpas je la akiro de la lingvo, ĉiuj numeroj -enhavos kelkajn dulingvajn paĝojn.</p> - -<p>Dum la monato ni ricevis:—</p> - -<p>"Rakontoj pri Feinoj," de Charles Perrault, tradukitaj de S<sup>ino.</sup> -Sarpy (84 pp., 1 franko).</p> - -<p>"La Evolucio de la Lingvo Internacia," en la Bulgara lingvo, de Jonko -Davidov (51 pp., 50 centimoj).</p> - -<p>"Esperanta Versfarado," de J. Parisot and T. Cart (15 pp., 30 -centimoj).</p> - -<p>"Het Wetenschappelijk Vraagstuk eener Kunstmatige Taal," de E. -Collardeau, tradukita Holande de J. Neerdaels (26 pp.); kaj diversajn -bonepresitajn broŝurojn de Haŭptmann Borel, 95, Prinzenstrasse, -Berlin, N.W. (en la Germana lingvo).</p> - -<p>S<sup>ro.</sup> Lyndridge, la verkisto de la <i>Ekzercoj de Stenografia -Esperanto</i>, anoncitaj sur nia kovrilo, deziras anonci ke li -rondirigas inter siaj korespondantoj kajeron de <span class="sc">The Esperantist</span> -verkita stenografie.</p> - -<p>Bedaŭrindege, la eldoniĝo de "La Ventego" ankoraŭ prokrastiĝas. -La belarta eldono aperos frue Decembre, kosto 3 frankoj, sed mendoj -je la abonprezo de 2 fr. 50 akceptiĝos <i>ĝis Decembro</i> 5<sup>a</sup>.</p> -</div> - - -<div class="right"> -<p>Doubtless readers have seen that the last numbers of <span class="sc">The -Esperantist</span> have not contained many bilingual articles. The Editor -has received letters complaining and congratulatory of the same -disuse. If many readers will send notice that they appreciate the -bilingual articles, and find that they help in mastering the -language, all issues will contain some bilingual pages.</p> - -<p>During the month we have received:—</p> - -<p>"Fairy Tales," by Charles Perrault, translated by S<sup>ino.</sup> Sarpy (84 -pp., 10d.).</p> - -<p>"The Evolution of the International Language," in Bulgarian, by Jonko -Davidov (51 pp., 6d.).</p> - -<p>"Esperantic Versification," by J. Parisot and Th. Cart (15 pp., 4d.).</p> - -<p>"The Question of an Artificial Language," by E. Collardeau, -translated into Dutch by J. Neerdaels (26 pp.); and sundry -well-printed brochures from Captain Borel, 95, Prinzenstrasse, -Berlin, N.W. (in German).</p> - -<p>Mr. Lyndridge, the author of the <i>Exercises in Stenographic -Esperanto</i>, advertised on the cover, wishes to announce that he sends -round among his correspondents a copy of <span class="sc">The Esperantist</span> in -shorthand.</p> - -<p>Unfortunately, the publication of "La Ventego" is still delayed. The -art edition will appear early in December, price 2s. 6d., but orders -at subscription price of 2s. will be accepted <i>till December 5th</i>.</p> -</div> -</div> - - -<div id="est1-14-13" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">210</p> -<h3>KIMRA SKIZETO VII.</h3> - -<p class="center">Malnova Ferakonto. Esperantigita de E. W.</p> - - -<p>Unu fojon, antaŭ longege, loĝis en bela trankvila valeto viro -nomita Johano, kaj sia edzino Mario. Ili estis nejunaj kaj solaj. -Antaŭe ili havis du infanojn, kvarjaran knabeton kaj dolĉan dujaran -filineton, sed ili ambaŭ mortis. La gepatroj ofte ploregis ilin, -kvankam ili estas bonaj Kristanoj, kaj neniam volis murmuri kontraŭ -Dio.</p> - -<p>Ili laboris senĉese kaj saĝe, tiel ke ilia dometo, ĝardeno kaj -kampo estis modeloj da pureco kaj beleco. Iliaj bestoj estis grasaj -kaj bonezorgataj.</p> - -<p>La geedzoj estis amataj de la najbaroj, por kiuj ili faris ĉian -eblan servon. Sed la edzino malsaniĝis; ŝi ne volis konfesi sian -suferon, ĉar ŝi timis tro malĝojigi sian fidelan Johanon.</p> - -<p>Li vidis nenion, ĉar ŝi adoris lin tiel, ke ŝiaj vangoj ĉiam -ruĝiĝis kaj ŝiaj okuloj briliĝis kiel helaj steloj, kiam ajn li -rigardis ŝin. Li ja nenion vidis; sed multaj amikoj vidis kaj kore -simpatiis kun la kompatindaj geedzoj.</p> - -<p>Tiuj ĉi helpemaj estaĵoj, la feoj, loĝas en proksima arbaro, kaj -nokte dancadas sur la kampoj. Ili ja meritas la nomon donadatan al -sia raso de la Kimraj kamparanoj. Ili vere estas "la bonaj etuloj"; -ili amas la diligenton kaj la purecon, kaj ili amegas la honestecon, -la veramecon, kaj la bonkorecon.</p> - -<p>Ankaŭ ili estas dankemaj; kaj nesciante Johano kaj Mario estis -farintaj multajn bonajn servojn je ili.</p> - -<p>Tial okazis, ke, unu matenon, kiam Mario, pala kaj laca eliris por -melki la bovinojn, ŝi trovis ilin jam manĝantajn la freŝan -furaĝon.</p> - -<p>Enirante en la laktejon, ŝi vidis, ke tuta ŝia matena laboro estis -bone farita. Multaj funtoj da bela flava butero staris sur grandaj -pladoj, la buter-lakto estis en barelo, preta por ke Johano donu ĝin -al la porkoj manĝaĵe, la nova lakto jam estis kribrita kaj verŝita -en purajn vazojn; ankaŭ ĉiuj aliaj ujoj estis brogitaj. Enfine ŝi -nenion havis fari, krom hejti la supon kaj panetojn por matenmanĝo. -Tial ŝi ripozis sin kaj pensis pri Johano. Ŝi kredis, ke li -estis farinta tutan ŝian laboron. Ŝi ĝuis tiun ĉi provon de lia -konstanta amo kaj lin dankis en sia koro. Sed poste ŝi timis, ke -li devis scii ŝian suferon, kaj ŝi tre malĝojis. Tamen, kiam li -revenis hejmen, koloro kaj brilo ŝanĝis ŝian vizaĝon tiel, ke li -ne vidis ian signon de malsaneco.</p> - -<p>Ŝi deziris danki pro lia helpo, sed ŝi timis paroli, ĉar ŝi estis -ankoraŭ tro kortuŝata, kaj, plorante, ŝi lin ĉagrenigus. Ŝi -faris do siajn hejmajn aferojn kun amplena koro kaj silenta dankemo. -Morgaŭe, denove trovinte sian tutan eksterdoman laboron bonege -efektivatan, ŝi ekpetis al Johano ke li ne tiel lacigu sin pro ŝi. -Ili ambaŭ miregis, kaj, post longa interparolado pri la afero, ili -kredis, ke iliaj nevideblaj bonfaristoj devis esti "la bonaj etuloj." -Por samtempe certigi sin kaj montri sian kontentegon, ili metis, apud -la ŝtuparo, grandan pecon de la plej bona blanka pano kune kun -freŝa butero kaj vazo plena da ĵusmelkita lakto. Morgaŭe, la -regalo ne tie troviĝis; la geedzoj do sciis ke la feoj ja servos -ilin, tial ili laŭdis Dion pro tiu ĉi favoro, kaj ili amis Liajn -bonajn Estaĵetojn.</p> - -<p>Vintriĝis, Mario pli malsaniĝis. Ŝia tuta laboro ĉiam estis -farata de la feoj, kiuj ankaŭ helpis Johanon. Ili ja plezure estus -farintaj ĉiom, kiom li bezonis, sed ili estis saĝaj, kaj sciis, ke -li pli suferus, neokupate. Ĉiu nokte, ili ĝuis sian simplan -ragalon.</p> - -<p>Enfine, la morto disigis, dum kelka tempo, la du amantojn. La tombo -de Mario superploradiĝis de Johano, beletiĝis de la Gefeoj. Nenie -kreskis pli verde la herbo; nenie floris pli brile la floroj, nenia -difektiga insekto povis proksimiĝi al la sankta loko!</p> - -<p>La feoj servadis ankaŭ la vidvon, kies domo, ĝardeno kaj kampoj -fierigis la paroĥanojn. Oni estus kredinta, ke li havis multajn -laboristojn, kaj oni enviis lin. Li tamen tre malĝojis.</p> - -<p>Pli ol unu virino volis konsoli lin, kaj fariĝi la mastrino de tiel -bela bieneto.</p> - -<p>La plej ruza el liaj amikinoj lin kaptis, kaj edzigis. Ŝi estis -junulino tiel obstina kiel egoista, kiu nek ŝatis liajn virtojn, nek -bedaŭris lian melankolion, sed kiu antaŭvidis por si vivon facilan -kaj ĝojon, vidviniĝinte. Ŝia unu deziro estis amasigi monon. -Baldaŭ ŝi komencis malplezure meti la kutiman porcion por la feoj. -"Kial ili devos ricevi pli bonan nutraĵon ol aliaj farmlaboristoj?" -ŝi demandis. "Ĉar ili amegis Marion kaj laboras senpage," respondis -Johano; "ankaŭ ili estas la plejmulton donintaj al mi el miaj -amikoj."</p> - -<p>De tiu ĉi tago li mem lasis la noktan regaleton. Post kelkaj -monatoj, li bezonis forlasi sian hejmon dum tri semajnoj, sed li ne -foriris sen peteginte sian edzinon, ke ŝi neniam forgesu siajn -helpemajn amiketojn, kiuj certe meritis ĉian dankesprimon eblan. Ŝi -ja promesis ilin memori, sed ŝi ne diris tion, kion ŝi intencis -doni al ili.</p> - -<p>Tiel okazis ke, unu nokton, kiam la bonaj <span class="pagenum">211</span> etuloj estis farintaj la -tutan laboron, ili nur trovis pecojn da nigra ŝima pano kaj kelkajn -la malbonodorajn sekigitajn harengojn. Treega estis ilia kolero! -Ekkriante, ili kuregis en la ĉambron de la avarulino, pinĉis ŝin -de kapo al piedoj ĝis iliaj viglaj fingretoj estis lacaj kaj ŝi -preskaŭ svenis. Pinĉante, ili senĉese kantis versojn:</p> -<div class="verse"> -<div class="stanza"> -<span class="i0"><i>Nigra pano kaj hareng’ odoras</i></span> -<span class="i2"><i>Viaj dikaj flankoj ja doloras.</i></span></div> -</div> -<p>Tiam, kun grandega peno, ili elpuŝis ŝin el ŝia lito, kaj trenis -ŝin malsupren, gaje ekridante kiam, falante de unu ŝtupo sur alian, -ŝia kapo ricevis baton.</p> - -<p>Enfine, ili forlasis ŝin, duone senvivan, apud la pordo, kaj -malaperis. De tiu tempo la malfeliĉulino devis ĉion fari kaj ankaŭ -toleri la koleron de Johano, de kiu ŝi ne povis kaŝi la kaŭzon de -la forkuro de liaj multjaraj helpantetoj.</p> - -<p>Ŝia vivo estis senĝoja, tamen trankvila, ĝis Johano mortis. -Apenaŭ li enteriĝis, kiam ŝiaj turmentantoj revenis. Nokte ili -melkis la bovinojn kaj forpelis ilin kun la bovojn, bovidojn kaj -porkojn sur la kampojn de la najbaroj. Ili ŝtelis ĉiujn ovojn de -kokino, anasino, anserino kaj kolombino. En la dometo povis neniu -ĝui noktan ripozon. Bruoj, batoj, pinĉoj, neebligis dormon. Nek -sciulo nek pastro povis forpeli la ofenditajn kaj malicajn feojn. Pro -tio, post mallonga tempo kaj multe da ĉagrenoj, la vidvino forlasis -senespere sian domon kaj belan bieneton, kaj vivis malriĉa kaj -malestimata inter fremduloj.</p> - -<p>Kontraŭ ŝi estis la bonaj etuloj tro kruelaj, sed oni devas memori, -ke tiuj ĉi strangaj estaĵoj ne estas Kristanoj baptitaj. Kredeble -ili neniam estis aŭdintaj la ordonon: "<i>Faru bonon kontraŭ tiuj, -kiuj kontraŭ vi malbonon faras</i>." Ili nur komprenis la leĝon: -"<i>Kontraŭ bonuloj bone agu</i>"; kaj mi kredas, ke ili honeste obeis -tiun leĝon.</p> - -<p>Certe mi neniam aŭdis nek legis pri feo aŭ feino nedanka!</p> -</div> - - -<div id="est1-14-14" class="article" lang="eo"> -<h3>INSTINKTO AŬ INTELIGENTECO.</h3> - -<p class="center">Vera rakonto de D<sup>ro.</sup> M. P. Gambier (O. W.)</p> - - -<p>Karaj gelegantoj, mi rakontis al vi la lastan fojon, historion pri -porkino, kiu sciis kalkuli siajn idojn. Hodiaŭ mi parolos al vi pri -alia besto.</p> - -<p>Unu el miaj amikoj, pasia ĉasisto, havis hundinon bonan, belan kaj -tre fidelan. Ian tagon la hundino, kiu estis graveda, de malproksime -sekvis sian mastron, kiu ne volis kunkonduki ĝin por ĉasi. Kiam ĝi -estis sufiĉe malproksime de loĝejo, ĝi montriĝis al sia mastro, -kiu estis tre malkontenta ĝin ekvidante. Li ne volis reveni hejmen -kaj daŭrigis sian vojiron ĝis sia kampara domo; proksime de tiu -domo estas arbareto.</p> - -<p>Kiam li alvenis al la domo, li ne vidis plu sian hundinon, li ĝin -alvokis voĉe kaj fajfe por ke ĝi revenu, sed senutile; la hundino -ne revenis.</p> - -<p>Kiam eknoktiĝis, mia amiko revenis hejmen. Tie li informiĝis pri -sia hundino; sed ĝi ne estis reveninta. Kiam estis la horo por -kuŝiĝi, li aliris al la ĉevalejo, kie ordinare kuŝas la hundino, -ĝi ne estis ankoraŭ reveninta. Tiam oni lasis la pordon de la korto -malfermita, por ke, se la hundino revenu nokte, ĝi povu aliri sian -kuŝejon.</p> - -<p>Mia amiko, tre maltrankvila pri sia hundino, matenfrue leviĝis, kaj -tuj aliris la ĉevalejon kie li vidis la hundinon kun <i>sep</i> hundidoj. -Li tre miris, kaj tute nesciis kio estis okazinta.</p> - -<p>Sed la mistero estis post nelonge klarigita: oni estis vidinta la -hundinon sur la vojo al Loudun kun unu hundido en la buŝo. Tiu kiu -estis ĝin vidinta miris, kaj li ĝin spionis. Li rimarkis, ke la -hundino rapidas al Loudun, kaj ĉar li konis la beston, li aliris al -la kampara domo de mia amiko. Post nelonge li vidis la hundinon, kiu -rapide revenas; li vidis ke ĝi eniras la arbareton, kaj poste, li -vidis la hundinon, kiu forkuras al Loudun kun ankoraŭ unu hundido en -la buŝo.</p> - -<p>La kamparano tiam eniris la arbareton kaj esploris ĝin. Li fine -eltrovis la lokon kie estas la hundidoj. Li kaŝiĝis kaj atendis. -Post nelonge la hundino revenas kaj prenas unu el siaj idoj. Ĝi -revenadis ĝis ĉiuj forportiĝis.</p> - -<p>La kamparano aliris Loudun’on kaj rakontis la aferon al mia amiko, -kiu decidis, pro la sindonemo de la patrino, ke li ne mortigus eĉ -unu idon.</p> - -<p>La loko kie la hundino estis naskinta siajn idojn estis je kvar -kilometroj (du kaj duono mejloj) de Loudun, vojaĝo je ok kilometroj -(5 m.) estis do necesa por ĉiu hundido.</p> - -<p>La hundino faris do, en unu nokto, 56 kilometrojn (35 m.).</p> - -<p>Tiu besto sciis do ke ĝi havis sep idojn, kaj ĝi lasis neniun el -ili.</p> - -<p><i>Ĉu estas eble ne admiri tiun patrinan sindonemon kiam oni vidas -virinojn, kiuj mortigas siajn infanojn!</i></p> -</div> - - -<div id="est1-14-15" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">212</p> -<h3>KRISTNASKA PUDINGO.</h3> - -<p class="center">Jem Ross Archibald.</p> - - -<blockquote><p>[Dum miaj Esperantaj vojaĝoj, mi kun granda miro eltrovis, ke oni -tute nenion konis pri tiuj mirindaj pudingoj kaj kukaĵoj, kiuj tiel -prave fierigas ĉiujn Britajn korojn. Eĉ la necesega <i>Buno</i> mankis, -kaj mi devis sendi specimenojn al Franca kolego, por ke ili allogu -lin viziti, kiel eble plej baldaŭ, tiun ĉi belan insulon.</p> - -<p>Kiam do Legantino afable proponis sendi recepton por la faro de -Kristnaskaj Pudingoj, mi kontentege akceptis la bonvenan proponon, -sciante ke ne nur la inaj legantoj, sed ke ĉiuj kontente gustumos, -eĉ nur spirite eble, niajn naciajn manĝaĵojn.—<i>La Redaktoro</i>].</p></blockquote> - -<table> -<tr><th>Fluidaĵo.</th><th>Utila Tabelo.</th><th>Sekaĵo.</th></tr> -<tr><td>2 Teokuleroj</td><td>= 1 Pudingokulero</td><td>= 1 unco (oz.) da Butero.</td></tr> -<tr><td>2 Pudingokuleroj</td><td>= 1 Supokulero</td><td>= 1 unco (oz.) da Sekaĵo.</td></tr> -<tr><td>6 Supokuleroj</td><td>= 1 Teotaseto </td><td>= 4 uncoj (¼ funto) da Faruno.</td></tr> -<tr><td>2 Teotasetoj</td><td>= Duonpajnto, aŭ 1 matenmanĝotaso</td><td>= 8 uncoj (½ lb.) da Faruno.</td></tr> -</table> -<p>N.B.—1 pajnto = ĉirkaŭ ½ litro; 1 lb. = 1 funto (½ kilo); -1 oz. = 1 unco (30 gramoj).</p> - -<p>Farigu la pudingon kelkajn semajnojn antaŭ Kristnasko.</p> - -<p>Prenu grandan poton kun bolanta akvo, ankaŭ du buteritajn pelvojn, -du pecetojn da buterita papero, kaj du pecetojn da kalikoto kaj -ŝnureto.</p> - -<p><i>Materialo.</i>—</p> - -<ul> -<li>1 lb. Riboj (purigu ilin lavante).</li> - -<li>½ lb. Miksita Kandita ŝelo (Dishaketu).</li> - -<li>1½ lb. da raspita pano.</li> - -<li>½ lb. da Faruno (Sekigu kaj kribru ĝin kun tri teokuleroj da kuirpudro).</li> - -<li>1 lb. da Bovaĵsebo dishakita.</li> - -<li>½ lb. da kribrata sukero.</li> - -<li>½ lb. da Siropo.</li> - -<li>Ankaŭ teokuleroj da miksitaj spicoj, kiel sekve—</li> - -<li>4 da pudrita zingibro.</li> - -<li>1 da pudritaj kariofiloj.</li> - -<li>1 da raspita muskato.</li> - -<li>Malgranda vinglaso da brando.</li> - -<li>1 grandega teotaso da lakto.</li> - -<li>Ses ovoj (batu la ovflavojn ĝis malpezaj, kaj la ovblanko ĝis iom -rigida ŝaŭmo).</li> -</ul> -<p><i>Metodo.</i>—Kunmiksu trae la sekajn materialojn, poste aldonu siropon, -brandon, ovojn kaj kelkajn salerojn (laŭgusto). Agitu rapide per -ligna movilo; tiam per kulerego metu la miksaĵon en la buteritajn -pelvojn, kaj atentu, ke ili estu tute plenegaj. Kovru ilin unue per -la buteritaj paperoj, kaj pecetoj da kalikoto. Tiam zorge ligu ilin -ĉirkaŭ la supro per ŝnureto.</p> - -<p>Tuj kiam la akvo bolas en la grandega poto, subakvigu la pelvojn kaj -atentu, ke la akvo efektive boladu ses horojn en la unua tago. (La -poto devas ĉiam esti akvoplena). Tiam ellevigu la pelvojn el la -akvo. Kiam la pudingo estas manĝota, resubakvigu ĝin (kompreneble -ankoraŭ en la pelvo!) en bolantan akvon kaj reboligu ĝin du horojn -(J. R. A.).</p> - -<hr class="short" /> - -<p>[Mi nun aldonos kelkajn sciigojn pri la fabloscienco pri tiu ĉi -glora pudingo.</p> - -<p>(i.). Neniam manĝu la novefaritan pudingon antaŭ Kristnasko. Alie -estos certe la morto okazos en la familio. Ne estas necese, ke tiu, -kiu manĝis mortu, sed eble estu nur parenco, kiu aniĝos de la -Plimulto. Sed ĉu ĉiu homo ne estas ĉies parenco?</p> - -<p>(ii.). Kiu trovos grajnon inter la miksaĵo ne devas sciigi la -trovon, alie la pudingfarinto estos tre malkontenta.</p> - -<p>(iii.). Bona pudingo estas simila al bona vino; monato post monato -ĝi pliboniĝos. Sed oni devas atenti, ke la musoj ne konstruu en ĝi -siajn nestojn. Ili ja ŝatas tian oportunan kuŝejon!</p> - -<p>(iv.). Tiu, kies stomako ne estas sufiĉe forta, eble malŝatos la -kanditan ŝelon. Sed aliaj tre ĝuas la interesegajn sonĝojn, kiuj -ofte postvenas tro da tiu ĉi manĝaĵo. Sed oni povos prave demandi: -"Ĉu estas eble havi tro da tia pudingo!"</p> - -<p>(v.). Tiuj, kiuj pliamas vidon ol bonguston, flamigas la pudingon -kiam ĝi estas enportota en la manĝoĉambron. La lumoj estas -estingataj, oni surverŝas ĝin iom da brando, kaj ekbruligas ĝin -per alumeto. Post tiu ĉi ago, la gusto estas precipe malbona se, -kiel ofte okazas, multaj migdaloj estas ŝovitaj en la pudingan -haŭton.</p> - -<p>(vi.). Je specialaj festoj, precipe kiam multaj junuloj ĉeestas, -estas kutime enmeti en la pudingon diversajn arĝentaĵojn. Ekzemple, -tiu kiu trovas monereton estos bonŝanca dum la venonta jaro. Sed se -la trovinto malfeliĉe disrompis al si denton <span class="pagenum">213</span> ĉe ĝia trovo, oni -supozas, ke la bonŝanco duobliĝos. Tiu kiu trovas fingringon aŭ -butonon edziĝos neniam, sed, kontraŭe, la trovanto de fingroringo -edziĝos pli frue ol la aliaj.</p> - -<p>(vii.). Ĉiuj Bonaj Britoj metas sur la manĝotan -pudingon belan beroplenan etan branĉeton de -ilekso. Ankaŭ la nacia standardo estas ofte tie -fiksata. Estas ja nacia pudingo!</p> - -<p>(viii.). Se membro el la familio okaze forestas -alilande, estas la kutimo sendi al li unu el la familiaj -pudingoj. Tiu ĉi kutimo kredeble tre plaĉas Lian -Moŝton la Poŝtestron, ĉar la deviga poŝtpago estas -sufiĉe granda.</p> - -<p>(ix.). Mi finas tiujn ĉi sensensaĵojn per saĝa konsilo:—</p> - -<p>Manĝu Kristnaskan Pudingon ĉiam kaj ĉie. Kaj, kiam vi havos la -okazon, sekvu la ekzemplon de la fama Dickens’ a knabo "Oliver -Twist," kaj "petu pli" da ĝi!</p> - -<p>Mi ja scias, ke tiu ĉi pudinga temo estas multe pli riska ol -diversaj Religiaj aŭ Politikaj aferoj. Ĉiuj dommastrinoj estas tre -fieraj pli siaj propraj puding-receptoj, kaj, kompreneble, plaĉus al -multaj Legantinoj kontraŭbatali la nomitajn proporciojn, se nur ili -povus tion fari, sen malkaŝi siajn "specialajn sekretojn."—<i>La -Redaktoro.</i>].</p> -</div> - - -<div id="est1-14-16" class="article" lang="eo"> -<h3>LA NASKLANDO DE EŬROPAJ LINGVOJ.</h3> - -<p class="center">Originale verkita de George Henderson.</p> - - -<p>La artikolo en la Novembra numero de la <i>Esperanta Gazeto</i> pri -"Kranioj" kondukas miajn pensojn al la temo de la Historio de la -Rasoj kaj Lingvoj de Eŭropo.</p> - -<p>Estas iom stranga koincido, ke la patrujo de Doktoro Zamenhof -estas la nasklando ne nur de la plej nova inter Eŭropaj -lingvoj—Esperanto—sed ankaŭ de la plej antikva, originala, praa -lingvo el kiu ĉiu hodiaŭa lingvo de Eŭropo (krom la Baska, la -Hungara, la Fina kaj la Turka) estas deveninta.</p> - -<p>La plej novaj esploroj pri la rilatoj de la diversaj rasoj kaj -lingvoj de Eŭropo kondukas al la konkludo, ke la deveno de la -antikva fontalingvo (diverse nomita <i>Ursprache</i>, "<i>Arja -Hindo-Germana, Hindo-Eŭropa</i>") estas produktita per la alprenado kaj -aliformigado de ia Fina-Ugria dialekto per la ne-Aziaj rasoj de -Eŭropo, antaŭ kelkaj jarmiloj.</p> - -<p>En la antaŭhistoria periodo, antaŭ la deveno de la estantaj lingvoj -de Eŭropo, estis en Eŭropo kvar tute malsimilaj rasoj kaj multaj -gradoj de miksaĵo inter tiuj ĉi kvar rasoj.</p> - -<p>(<i>a</i>). La granda blonda, long-kapa raso de la nordo, diverse nomita -<i>Norda</i>, <i>Skandinava</i>, <i>Teŭtona</i>, <i>Germana</i>, and <i>Eŭropa</i>.</p> - -<p>(<i>b</i>). La malgranda blonda larĝkapa Fin-Ugria -raso de Norda Rusujo.</p> - -<p>(<i>c</i>). La malgranda bruna rondkapa raso de centra Eŭropo, -etendiĝanta de suda Rusujo, tra la Alpujo ĝis la Pireneaj montoj.</p> - -<p>(<i>d</i>). La malgranda bruna long-kapa raso de Hispanujo, suda Italujo, -kaj la Medeteraneaj insuloj.</p> - -<p>Tiuj ĉi kvar rasoj, antaŭ ol ili kontaktiĝis kune, parolis tute -malsimilajn lingvojn.</p> - -<p>Sed la tempo alvenis kiam, pro la miksiĝo de la rasoj, novaj -dialektoj deveniĝis, kaj de unu el tiuj ĉi dialektoj naskiĝis la -fonta-lingvo de ĉiuj estantaj Eŭropaj lingvoj (krom la Baska, -Hungara, Fina kaj Turka).</p> - -<p>La regiono el kiu elmigris la Aziaj rasoj Fin-Ugria kaj Centra -Eŭropa, estis la nordo kaj la sudo de Eŭropa Rusujo. Kiam tiu ĉi -raso, migranta okcidenten renkontis la grandan blondan Nordan rason, -tiu ĉi Eŭropa raso forlasis sian propran lingvon, kaj alprenis ian -dialekton de antikva Fina aŭ Ugria lingvo, samtempe kreante el ĝi -la novan Arjan dialekton laŭ la sama maniero per kiu, hodiaŭ, -barbaraj rasoj aliformigas kaj simpligas niajn Eŭropajn lingvojn. -Tiu ĉi Arja font-lingvo ekekzistis plej kredeble en antaŭ-historia -tempo en la lando antaŭe nomita la Reĝlando Pola. Ĝi disvastiĝis -iom post iom al la okcidento al la nordo, al la sudo, kaj al la -oriento. La aliaj rasoj de Eŭropo faris tion saman, kion estis -farinta la norda raso. Ili alprenis la dialektojn de la nove kreita -Eŭrazia lingvo, kaj ankaŭ, kiel la granda blonda raso de Norda -Eŭropo, ili samtempe aliformigis ĝin. La raso de Centra Eŭropo -estis ne tiel malsimila al la Fina raso, de kiu unu lingvo restas -ĝis hodiaŭ—la Baska, kiu ŝajnas esti lingvo Ural-Altaika, -aliformigita per kontakto en Francujo kaj Hispanujo, kun la norda -Afrika, Mediteranea raso de suda Eŭropo.</p> - -<p>Tiuj ĉi kvar grandaj rasoj de antaŭ-historia Eŭropo estas nun -ĉie alprenintaj dialektojn devenintajn de la Arja font-lingvo. En -nenia lando de Eŭropo ekzistas nun la antaŭa lingvo de la raso -nord-Afrika-Mediteranea. Ni povas trovi <span class="pagenum">214</span> iliajn parencajn lingvojn -nur en Afriko, la Berbera, la Libja, kaj la antikva Egipta. La lingvo -de la norda raso estas tute malaperinta. Kia estis la forlasita -lingvo de la granda blonda raso antaŭ la alpreno de la dialektoj de -la Lapoj kaj Finoj, estas neeble diri, ĉar nenia formo de tiu ĉi -lingvo ekzistas, kaj la rilato de tiu ĉi raso al aliaj rasoj de la -homaro estas ankoraŭ mistero.</p> - -<p>La aliformigado de la Fina-Ugria dialekto el kiu venis la Arja -font-lingvo per la miksado de la rasoj, plejkredinde okazis sur la -Polaj ebenlandoj, kaj de tiu ĉi centro estas radiintaj ĉiuj -<i>Hindaj-Eŭropaj</i> lingvoj. Tiu ĉi rimarkinda antaŭhistoria dialekto -iom post iom etendiĝis, kaj estis alprenata kaj ŝanĝata, ĝis iu -ne klera en la komparanta lingvoscienco ne povas kredi, ke la Angla, -la Hinda, kaj la Rusa lingvoj estas kreskintaj de unu kaj la sama -lingvo.</p> - -<p>La maniero de la evolucio de la antikva lingvo de Polujo estis el la -unu en la multajn, kaj, kvankam la estantaj lingvoj de Eŭropo, -Armenujo, Persujo, kaj Hindujo montras klare al la studento de -lingvoj signojn de siaj devenoj, la diversiĝado en reciproke -nekompreneblajn formojn de parolado estas jam okazinta en la -malproksima estinteco, antaŭ ol la antaŭ-historiaj elmigrantoj el -Polujo estis multe antaŭirintaj en sia vojaĝo tra la Norda Germana -ebenlando, aŭ en la arbarojn de la Karpataj montoj, aŭ sur la -Sud-Rusajn stepojn.</p> - -<p>En Polujo oni havis lingvon, por ĉiuj kompreneblan, sed elmigrado -kaj miksado kun aliaj rasoj baldaŭ aliformigis ĝin en dialektojn -kaj lingvojn tiel malsamajn ke tiuj, kiuj parolis ilin, ekrigardis -unu la alian kvazaŭ alilandulo, barbaro, malamiko.</p> - -<p>Tia estas la sorto de tiu ĉi fama antikva lingvo de Polujo, la fonto -de preskaŭ ĉiuj lingvoj de la Atlanta Oceano, ĝis la Golfo de -Bengalo. Sed la Historio sin ripetas, kaj Polujo naskigas alian -lingvon, lingvon kompreneblan por ĉiuj, ESPERANTO, kiu ankaŭ -etendiĝis de Oceano ĝis Oceano. Sed ĝia maniero de etendiĝado -estas tute kontraŭa al tiu de ĝia antikva praavo. Ĝia sorto estas -<i>redoni al ĉiuj unu komunan lingvon</i>, tiel longe perditan. Unu -lingvo komprenebla por ĉiuj! Ĉiuj grandaj mondurboj enhavas siajn -Esperantistojn. La lingvo uzata de Esperantisto ja estas komprenebla -tra la tuta mondo. Ne grave kia estas la patrujo aŭ la nacieco de la -persono alparolita. Antikve, oni vastigis la multajn el la unu. Nun -oni reunuigas la multojn en la unu!</p> -</div> - - -<div id="est1-14-17" class="article" lang="eo"> -<h3>LA GRUO KAJ LA SIMPLANIMULO.</h3> - -<p class="center">Hinda Fablo, tradukita de Guy H. Naylor.</p> - - -<p>En la Oriento loĝis simplanimulo, kiu iris unu tagon al siaj kampoj, -kaj diris: "Mi semis antaŭ unu monaton; se la rikoltoj prokrastiĝus -du monatojn pli longe, mi ricevos tri cent buŝelojn da greno. Sed mi -estas rapidema, tiel, se mi rikoltus nun, mi kredinde ricevos -almenaŭ unu cent buŝelojn."</p> - -<p>Gruo, kiu aŭdis liajn vortojn, diris: "Se mi estus vi, mi havus -ĉiujn tri cent buŝelojn tiun ĉi tagon mem."</p> - -<p>"Kiel?" diris la simplanimulo.</p> - -<p>"Nu," respondis la gruo, "vi provizis akvon en la akvujo por nutri la -rikoltojn tri monatojn. Unu monato estas pasinta, tial sufiĉe da -akvo por du monatoj ankoraŭ restas en la akvujo. Se vi malfermus la -pordojn de la akvujo kaj lasus flui la akvon sur la kampojn, vi -ricevus ĉiujn rikoltojn tuj."</p> - -<p>"Ĉu vi estas certa, ke mi havos ĉiujn rikoltojn tuj?" diris la -simplanimulo.</p> - -<p>"Ho jes!" diris la gruo, "ne estas la plej malgranda dubo. Mia -geografia sciado estas vasta, ĉar mi estas vojaĝinta tra granda -parto el la mondo; tial vi povas dependi de mia mondvasta scio kaj -sperto."</p> - -<p>La simplanimulo tiam lasis flui ĉiun akveron sur la kampojn. La gruo -invitis sian parencaron, kaj unue ili kune manĝis ĉiujn grandajn -fiŝojn postlasitajn en la akvujo, kaj poste, flirtegante super la -kampoj, ili kaptis ĉiujn malgrandajn fiŝojn, kiuj estis elirintaj -kune kun la akvo. Granda parto el la rikoltoj estis forbalaita; tio, -kio restis, estis baldaŭ enfosita en la ŝlimo.</p> - -<p>La simplanimulo sidis sur la bordo de la lago, kaj ploris, dirante, -"La geografio de la gruo min ruinigis!"</p> - -<p>"Mia amiko," diris la gruo, "mia geografio estis tiel bona kiel via -aritmetiko."</p> - -<p>"<i>Estas tute same ĉu vi falas en la defluilon de tiu bordo, aŭ de -tiu ĉi!</i>"</p> -</div> - - -<div id="est1-14-18" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">215</p> -<h3>LETERO EL ĜENEVO.</h3> - -<p class="center">Edouard Bernard.</p> - - -<p>Antaŭ kelkaj tagoj okazis en nia urbo la Internacia Filozofia -Kongreso. Ĝi daŭris kvin tagojn kaj ricevis grandan sukceson ĉu -pro la nombro de la partoprenantoj (ĉirkaŭ 300) ĉu pro la laboroj, -kiuj estas prezentitaj. Mia intenco ne estas priskribi detale ĉiujn -kunsidojn de la kongreso. Mi volas nur doni al la legantoj de <span class="sc">The -Esperantist</span> kelkajn sciigojn pri la punktoj, kiuj povas ilin -interesi.</p> - -<p>La problemo de la lingvo internacia okupis la lokon, kiun ĝi -meritis. En sia parolado ĉe la komenco de la kongreso S<sup>o.</sup> J. J. -Gourd, efektiva prezidanto, aludis al tiu ĉi grava demando. Li -memorigis, ke ĝi jam okupis la atenton de la filozofoj ĉe la unua -filozofia kongreso en Parizo dum la universala Ekspozicio de 1900. -Tiu unua kongreso estis elektinta S<sup>on.</sup> Couturat kiel delegito por -ekzameni la demandon kaj raporti al la sekvanta kongreso. S<sup>o.</sup> -Couturat prezentis sian raporton kaj konkludis la aliĝon de la -kongreso al la Delegacio por la elekto de lingvo internacia. Mi -plezurege ĉeestis ĉe la disputado pri la raporto de S<sup>o.</sup> Couturat. -Tiu disputado okazis antaŭ multnombra publiko en la granda ĉambrego -de la Universitato, kiun ni nomas tie ĉi "Aula."</p> - -<p>Mi volas nur diri kelkajn vortojn pri la ĉarma paroladeto elparolita -de S<sup>o.</sup> Ernest Naville, honora prezidanto de la kongreso, unu el -niaj plej rimarkindaj gloruloj. Neniu Esperantisto nescias ke S<sup>o.</sup> -Ernest Naville prezentis Esperanton antaŭ kvar jaroj ĉe la Franca -Instituto. Tiu respektinda filozofo, kiu havas okdek-ok jarojn, estas -fervora partiano de nia kara lingvo. Pro sia granda aĝo li ne povis -eklerni Esperanton, sed li komprenas sufiĉe ĝian esencon por esti -fervora aprobanto. La granda aŭtoritato, kiun ĝuadas S<sup>o.</sup> Naville, -estas tre grava kaj tre precioza helpo por nia afero. Mi aldonas ke -li estas honora prezidanto de la Svisa Esperanta Societo, kaj ke -propaganda broŝuro ĵus estis eldonata sub liaj aŭspicioj.</p> - -<p>Mi diris do, ke S<sup>o.</sup> Naville faris ĉarman paroladeton ĉe la -filozofia kongreso. Li montris la gravecon de la demando de lingvo -internacia kiu ĉiutage pligrandiĝas. Post ke li estis parolinta je la -historia vidpunkto, S<sup>o.</sup> E. Naville esprimis sian admiron por -la mirinda verko de nia Majstro D<sup>ro.</sup> Zamenhof. Ĉio ĉi estis -parolata kun la plej granda konvinko kaj ankaŭ tre sprite.</p> - -<p>"Kiam, diris S<sup>o.</sup> Naville, oni parolis al mi la unuan fojon pri -Esperanto kaj ĝiaj mirindaj ecoj, mi restis iom skeptika, malfidanta -pri la entuziasmo de miaj kunparolantoj; ĉar tiuj lastaj al mi -diris, ke la fama filologiisto Max Müller estis skribinta, ke -Esperanto estas la plej rimarkinda el ĉiuj artaj lingvoj, mi volis -certiĝi pri tio, kaj mi turnis min rekte al Max Müller. Max Müller -al mi respondis: ‘Jes, mi skribis tion.’ Kaj S<sup>o.</sup> Naville aldonis, -ke kiam filologiisto kiel Max Müller estis doninta sian aprobon al -Esperanto, neniu havis de nun la rajton ridi." "Jam," diris ankoraŭ -S<sup>o.</sup> Naville, "junuloj venis peti min, por ke mi akceptu la econ de -honora prezidanto de la Svisa Esperanta Societo; mi respondis al ili, -ke mi ne povas akcepti tiun titolon, tial, ke mi ne povas labori laŭ -aktiva maniero por la disvastigado por Esperanto ... sed ili -insistis; mi tiam serĉis en la Akademia vortaro kia estas la signifo -de la vorto ‘honora’ kaj mi trovis: ‘honora’—tiu vorto servas por -nomi la personojn kiuj portas honorantan titolon ne plenumante -oficojn. Tio estis mia situacio kaj mi akceptis...."</p> - -<p>Estas neutile diri al vi ke la aŭdantaro tre interesiĝis je la -parolado de nia respekta honora prezidanto, kiu estis ekstreme -aplaŭdata.</p> - -<p>Mi ne devas forgesi malgrandan detalon. Antaŭ ol paroli S<sup>o.</sup> Ernest -Naville disdonis, li mem, al ĉiuj ĉeestantaj filozofoj propagandajn -broŝurojn nove publikigitajn, kies la aŭtoro estas S<sup>o.</sup> Privat, la -juna redaktoro de la <i>Juna Esperantisto</i>. Oni ne povis vidi, ne -estante tuŝata, tiun eminentan maljunulon eltirantan el sia poŝo -broŝuron por ĝin doni al ĉiuj, kiuj alproksimiĝis al li.</p> - -<p>Post la disputado pri la lingvo internacia, al kiu S<sup>o.</sup> Stein, -profesoro ĉe la Berna Universitato, favore partoprenis, S<sup>o.</sup> -Couturat petis la aliĝon de la Kongreso al la "Delegacio." Tiu -aliĝo fariĝis unuvoĉe.</p> - -<p>Ni, Ĝenevanoj, ni povas ĝoji, ke la kongreso okazis en nia urbo, -ĉar ĝi altiris la atenton de la publiko pri la lingvo internacia -kaj aparte pri Esperanto. Tiel espereble nia propagando estos -faciligata.</p> -</div> - - -<div id="est1-14-19" class="jokes" lang="eo"> -<p>"Patro, kio estas reĝo?"</p> - -<p>"Reĝo, mia knabo, estas persono kies vorto estas leĝo, kaj kiun -ĉiu devas obei."</p> - -<p>"Patro, ĉu la patrino estas reĝo?"—(9929).</p> -</div> - - -<div id="est1-14-20" class="article"> -<p class="pagenum">216</p> -<h3>THE PROGRESS OF ESPERANTO IN GREAT BRITAIN AND ABROAD.</h3> - -<blockquote><p><i>The contents of this section are supplied by the Hon. Sec. of the -London Esperanto Club, who invites all Esperantists to send monthly -reports of the spread of the International Language in their -districts. Communications must reach 14, Norfolk Street, London, W. -C., before the 8th of each month.</i></p></blockquote> - - -<h4><i>The British Esperanto Association.</i></h4> - -<p>The first Council of the Association took place on Monday, October -24th. The President, Colonel Pollen, C.I.E., took the chair. Twelve -of the Council were present, besides the executive officers. It was -decided that the Council should use the power given them of -appointing Sub-Committees for various purposes, and to co-opt as -Councillors several people whose aid would be of value on such -Sub-Committees. Messrs. Cowper, Millidge, Motteau, and Rolston, and -Miss Schafer were then elected. It was decided to establish The -British Esperanto Association in offices at 14, Norfolk Street, -Strand, and appoint an Assistant Secretary at the rate of £26 per -annum. A Sub-Committee, viz., Mr. Cowper (of Deal), Mr. Maitland, and -Mr. Millidge, was appointed to draw up the Rules of Association, and -the Rules, when drafted, were to be submitted to the Council for -approval.</p> - -<p>It was also resolved that Dr. Lloyd, Mr. Rhodes, and Mr. Bullen -should be asked to collaborate in formulating, for submission to the -Council, a Scheme and Rules for Examinations as to proficiency in -Esperanto.</p> - -<p>A Publication Sub-Committee was also arranged.</p> - -<p>A meeting of the Executive Committee took place on November 7th, when -Miss Lawrence, the representative of the London Club, formally handed -over its store of books, and goodwill, and its affiliation fees, -announcing that this abdication of its prestige was made without -asking for any <i>quid pro quo</i>, and simply as an act of loyalty to the -central body. Miss Lawrence begged that the fact might be entered on -the minutes that the London Club had done this; and that it had borne -the heavy cost of preparing for the foundation of The British -Esperanto Association. This was considered a reasonable request, but -it was pointed out that no country Councillor was present to second -the motion proposed by Mr. Maitland, of the West London Group. It was -therefore seconded by Mr. Gill, of the Acton Group.</p> - -<p>The Committee also decided that the election of Fellows of the -Association must be left to the consideration of the full Council, -and that no immediate action could be taken in the several cases -where applicants had forwarded subscriptions accompanied by requests -that the senders might be elected Fellows of the B.E.A. It might be -pointed out here that, according to the draft Rules, "The Council -are empowered to elect from the <i>Members</i> a limited number of -Fellows, who have proved themselves to be expert Esperantists, and -who are willing to pay 5s."</p> - -<p>It was announced with regret that W. Whitebrook, Esq., would be -unable, owing to the numerous professional calls on his time, to -accept the Hon. Treasurership. The Committee expressed their -heartfelt sense of the loss this meant to the Association, and -elected Harald Clegg, Esq. (the Hon. Secretary), to fill the position -of Hon. Treasurer also. All subscriptions and donations should, -therefore, be addressed to Mr. Clegg, at the offices of the -Association:—14, Norfolk Street, Strand, London, W.C.</p> - - -<h4><i>Group News.</i></h4> - -<p>The <i>Acton Group</i> reports a very successful meeting recently, at -which the veteran Esperantist, Miss Warlow, was unanimously elected -President. Miss Warlow is the first lady President of any British -Group. Those who know her are delighted at this fitting choice. The -Hon. Secretary, Mr. E. J. Gant, Ivy Dene, Cumberland Road, Hanwell, -will gladly supply information, and intending Members will be -heartily welcomed. The classes are held in the South Acton -Schoolrooms.</p> - -<p>From <i>Aberdeen</i> comes the news that the Committee of the Chamber of -Commerce have unanimously agreed that if Mr. Christen desires to give -another lecture on the subject of Esperanto, the Chamber’s support -will be given to the meeting. The Committee were glad to know that -Mr. Christen "was advocating the popular study of this new commercial -language, which had been taken up in many parts of England and -Scotland, and was so well known on the Continent." The Group meetings -are held in the studio of Mr. Hector, and the Hon. Secretary is Mr. -Donaldson S. Rose, M.A., 259, Union Street.</p> - -<p>The <i>Brixton Club</i> is ever energetic. It is forming a circulating -library, and subscribes to five magazines. It holds its meetings on -Tuesdays, at 8 p.m. Members are invited to bring friends, and Mr. -Eagle, 21, Kellett Road, will be pleased to give information.</p> - -<p>Canon Lonsdale has consented to become President of the <i>Corbridge -Group</i>. The Membership is large for the size of the village, and this -is surely owing to the energetic past and present Secretaries, Miss -Bauer and Miss Bickell.</p> - -<p>At <i>Battersea</i>, Mr. A. Lee, 2, Cupar Road, has <span class="pagenum">217</span> organised a regular -campaign. The meetings are at the Latchmere Baths on Tuesday, at 7.30.</p> - -<p>The <i>Ilford Group</i> meets at the house of Mr. Jeffrey, 42, Park Road. -One of the Members of this Group learnt Esperanto so quickly that -after 14 days he was able to write a clever historical description of -an old town.</p> - -<p>The classes at <i>Liverpool University</i> are held on Wednesday, at 7.30, -by Dr. Lloyd, who is preparing the Rules for Examinations.</p> - -<p>In <i>Leeds</i> the classes are held at the Northern Institute on Saturday -evenings, at 8.30 p.m. The visit of Mr. Rhodes in October was much -appreciated. Between 70 and 80 people attended the lecture, many -afterwards joining the Club. To arrange for such lectures will be in -the future one of the important duties of The British Esperanto -Association.</p> - -<p>The Rev. E. Atkins has placed a room in the Working Men’s College at -the disposal of the <i>Leicester Group</i>. Mr. F. Mugglestone, 61, -Bonsall Street, who is the Hon. Secretary, will gladly give -information.</p> - -<p><i>Newcastle</i> does not mean to be content with one gathering. The -classes at 29, Grainger Street, are held on Wednesdays, at 7.30, and -a special elementary class for ladies at 10, Mosley Street, on -Wednesday evenings, from 7 until 9 o’clock.</p> - -<p>Mr. Korth, of <i>Swansea</i>, reports a rather amusing objection to the -use of the Free Library for an Esperanto class. A Committee Member -objected because "Esperanto is so awfully difficult." What kind of -study is favoured in Swansea if the height of difficulty is measured -by Esperanto? Inquirers will be gladly answered by Mr. Oswald Korth, -1, Kensington Terrace, Swansea.</p> - -<p>Mr. S. E. Hunt, Selsley Road, Woodchester (Glos.), would like to hear -from anyone in his neighbourhood interested in Esperanto.</p> - - -<h4><i>London Classes.</i></h4> - -<p><i>Monday.</i>—Club Café, 5, Bishopsgate Street Within. Tea at 6 o’clock; -at 7 the party adjourns to 100, Gracechurch Street, to rooms kindly -placed at their disposal by the Remington Typewriter Company.</p> - -<p><i>Monday.</i>—Students’ class at 7.30. Conducted by Mr. Motteau, at the -rooms of the Ethical Society, 19, Buckingham Street, Strand.</p> - -<p><i>Tuesday</i>, 6 to 8.—71, High Holborn. Room kindly lent by Messrs. -Hatchard and Castarede. Those desiring to join should write to the -Hon. Secretary, Mr. C. F. Hayes, 48, Swanage Road, Wandsworth.</p> - -<p><i>Tuesday</i>, 8.30.—The Co-operative Brotherhood Trust have a meeting -of "Clarionites." Hon. Secretary, Mr. Goode, 37, Newington Green -Road.</p> - -<p><i>Wednesday.</i>—German Club, Charlotte Street, Fitzroy Square. For -particulars send stamped envelope to Miss A. Schafer, 8, Gloucester -Crescent, Regent’s Park.</p> - -<p><i>Thursday.</i>—Cusack’s Institute, White Street, near Moorgate Street -Station. Room kindly lent by the Principals. Beginners, 6.15. -Advanced, 7.15.</p> - -<p><i>Friday</i>, 6.30.—Enterprise Club, Petersburgh House, Leadenhall -Street. For lady clerks and secretaries. This class is the result of -a lecture given to Members of the Club by Miss Schafer. The audience -was much interested in the discussion as to the utility and facility -of Esperanto. Much amusement was caused when the speaker recited a -few sentences in Esperanto, the meanings of which were easily guessed -by the ladies present.</p> - -<p>The veteran artist, Felix Moscheles, desiring to practise speaking, -would like to talk with a few Esperantists in his own beautiful home, -80, Elm Park Road, Chelsea. About twilight would be a good time.</p> - -<p>The above classes are free, but, as mentioned last month, a series of -lessons by a skilled Esperantist can be arranged for by applying to -the Secretary of the School of Esperanto, 93, Chancery Lane, W.C.</p> - - -<h4><i>Newspapers.</i></h4> - -<p>The articles and letters commenced the 27th August in <i>La Chronique</i> -(29, Bessborough Street, London) have continued every week since. The -arguments of M. Hamonet, our keen antagonist, may be summed up in the -formula we know so well: "An artificial language is so unnatural"; -and, "Esperanto, if it should be successful, will displace all the -national tongues, and Shakespeare, Goethe, Victor Hugo, Tolstoy, -become just ‘memories’; for boys (and men) are prone to idleness, and -Esperanto is so easy that of course they will prefer it to their own -tongue." Is this "approval" in disguise? The splendid articles in our -favour by MM. Michaux, Bastien, Capé, Lefèvre, and a member of the -French Academy seem waste of energy after the account of his -previsions given by our adversary, M. Hamonet; for in their wildest -dreams these gentlemen never supposed that an Englishman would prefer -Esperanto to English.</p> - -<p>The <i>School World</i> has at last spoken, and to some purpose. In the -November number Mr. Mathews, of Rochester, after an exposition of the -structure and uses of Esperanto, and a comparison with Volapuk, -argues that for a <i>large</i> number of pupils in our schools the study -of Latin, French, and German has little practical value. He would -substitute Esperanto for the <span class="pagenum">218</span> lower forms, because (1st) more time -will be set free for other subjects; (2nd) the pupils will get a good -training in the correct meaning of words, and will have such a -copious stock of roots that they will be able to overtake students -in other modern languages who have not had their advantages. He -considers Esperanto more valuable than Latin as a means of training. -An interesting article from the pen of Dr. Martyn Westcott, in the -November number of <i>Womanhood</i> (5, Agar Street, Strand), is the first -of a series which the Editress, Mrs. Ada Ballin, intends to carry on -in future numbers. There will be a monthly lesson; also short story -competitions, prizes, etc., etc.; and it is hoped that a <i>Womanhood</i> -Club will be formed. I trust Mrs. Ballin will have great success, -for, oddly enough, the majority of Esperantists are men; when once -their wives, sisters, and daughters take up the matter, "We shall see -what we shall see."</p> - - -<h4><i>Foreign News.</i></h4> - -<p>First in importance are the preparations for the Congress in Boulogne -next year. Dr. Zamenhof, having consented to preside, has also -intimated his wish that this should be a Congress in which every -Group in the world should be represented, but the Boulogne Group, -unaided, could not organise so stupendous an affair; even the -comparatively small gathering at Dover last summer cost more than -that Group could rightly afford; M. Michaux therefore calls for aid -from all quarters. The Société Française p.p. Esperanto has, as -usual, been the first to answer. It announces a contribution of 200 -francs, and more, if possible. What will Great Britain do? Many have -suggested that Dr. Zamenhof should "come out of his shell." Now he -means, if possible, to do so. We must see that he has a good welcome. -Will Esperantists send suggestions to the Hon. Secretary of The -British Esperanto Association as to how much we should contribute?</p> - -<p>There is to be a great Esperanto Exhibition in Algiers in March, and -Captain Capé, 17, Boulevard, Gambetta, earnestly hopes that -literature of all kinds may be lent him. Circulars in Esperanto, -articles of commerce with Esperanto labels, books, journals, post -cards, propaganda leaflets, etc., etc.</p> - -<p>At the Grenoble Congress M. Bolack occupied some hours in describing -the invention, the Langue Bleue, to which he has devoted so much time -and money, but he at length confessed that he could not hold a -conversation in it for even five consecutive minutes.</p> - -<p>It is stated in this month’s <i>Esperantiste</i> that, owing to a fire in -his house, Mr. Geoghegan, the first English Esperantist (it is -supposed), has lost the whole of his valuable collection of letters, -post cards, and books; this means that he has lost the addresses of -all his correspondents as well. Any such who read these lines are -asked to send him their news to East Sound, Washington County, U.S.A. -Truly every Esperantist will condole with him upon this loss.</p> - -<p>On the 19th October an amusing critique appeared in the <i>Glasgow -Evening Times</i>. Under the heading of "Shreds and Patches" its editor -attacked Esperanto in diatribe against Mr. W. T. Stead. This -naturally provoked the retort on the 20th that Esperanto was not a -new untried experiment which Mr. Stead was trying to boom, and that -there was no earthly reason for connecting the man and the language, -except that Mr. Stead is enthusiastic and open-minded, and Esperanto -as a language is approved of by such. Mr. Wallace, Mr. Buchanan, Mr. -Rhodes and others joined in the fray, and on November 2nd an amusing -skit headed "Shredoji kaj Patchegaj" appeared, in which the writer -started by saying "Mi esperas ke Mi povos uzi la Internacia Lingo -Esperanto por tui artikolon," but he found it better to stick to -English. Of the propriety of this there could be no question, seeing -the writer knew only twelve words of Esperanto. He then goes on to -classify the thirty-seven letters he had received, announcing that, -evidently, "any craft that appears within extreme range of Esperanto -must be a hostile torpedo boat." The correspondence apparently -dwindled after this date; but one singular fact with regard to it -appears to be that Glasgow people themselves were not sufficiently -interested to enlarge the Glasgow group to any conceivable extent, -the exact opposite to Aberdeen, Bedford, etc.</p> - -<p>The November number of the <i>Note-Book</i> (every issue gives Esperanto -matter) contains a very interesting report of the General Meeting of -the British Esperanto Association, together with the usual -interesting lesson, and an account of an amusing game by Mr. Hugon.</p> - -<p>The foreign Esperanto journals have been especially interesting of -late. Many of them have contained articles on "Holidays in -Esperantoland." Most of the gazettes are also improving in -appearance, which must also be taken as a good sign of progress and -increasing circulation.</p> - -<p>Several New Zealand papers have been discussing Esperanto of late. -<i>The Voice</i>, a widely-read and attractive monthly, led the way, and -Otago and Southland papers have followed on, thanks to the energy of -Mr. Field.</p> -</div> - - -<div id="est1-14-21" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">219</p> -<h3>OKAZETO VENEZIA.</h3> - -<p class="center">Originale verkita de D. H. Lambert, B.A. (9660).</p> - - -<p>Pasiginte la Paskon en Romo, mi forveturis Venezion por ĝui tie la -trankvilecon nur atingeblan en urbo, kie la piedfrapado de ĉevaloj -kaj la rulsonado de radoj neniam igas sin senti.</p> - -<p>Sed kiel priskribi la Veneziajn glorojn! Kiel per ordinaraj vortoj mi -povos, ne trograndigante, konatigi la eksterordinarajn mirindaĵojn -de tiu ĉi vidinda urbo, la idealo de la romanca historio, tronata -sur ŝia centinsularo! Kie mi serĉos egalulinon al la Reĝino de la -Adriatiko, kun ŝiaj palacoj, ŝiaj gondoloj ŝiaj kanaloj, la -"<i>flumina antiquos praeterlabantia muros</i>" de Virgilio, kaj kun ŝia -unu placo, kiu kompare kvazaŭ malgrandigas ĉiujn aliajn!</p> - -<p>Kia vizitanto al Venezio ne tralegis ŝian gloran historion, temon -tiel kortuŝantan eble pro ĝiaj rakontoj pri triumfoj kaj -malfeliĉaĵoj, la ŝanĝemaj batadoj de la sorto, kiel tiu de mem -Grekujo! Kiam, jen sur la randaĵo de malespero kaj forlasonta je -ĉiam la scenojn de tiomaj ĉagrenaĵoj, ŝi rekuraĝiĝis kaj -enspiris novan vivon el la cindroj de la malĝojeco.</p> - -<p>Certe la nomoj de Contarini, Pizano, Zeno kaj Chioggia (Kioĝja) -elvokas admireman sentadon tiel fortan, kiel tiu pri Pausanias kaj -Miltiades, pri Salamis kaj Marathon.</p> - -<p>Kaj, se eĉ en la mondo de la belartoj kaj beleco Venezio preskaŭ ne -povas sin antaŭmeti kiel komparindan kun la fieraj sanktejoj kaj la -diaj elpensaĵoj de la Grekaj skulptistoj, ŝia gloro tamen ne malpli -ol ŝia dekliniĝo kaj falo, elvekigas, mi opinias, egale profundan -intereson.</p> - -<p>Protektite de la ostoj de la sanktulo Marko, la respubliko povis -prezenti maltimegan frunton al Doriaj minacoj, kaj Barbarosaj -tondriloj, senpovaj, malgraŭ la plej terura frenezeco, tremigi la -barkon, kiu sciis surrajdi la ondegojn meze de muĝadanta alilanda -blovegado.</p> - -<p>En la <i>Hotelo Victoria</i> mi trovis loĝejon tre komfortan, kaj, post -rondtabla-vespermanĝo, mi ekiris por kuniĝi kun la aro da -akvofestantoj sur la Granda Kanalo.</p> - -<p>Dum la gondolo glitadis senbrue preter la silentaj palacoj—la -akvo lumigata jen de la lunradioj, jen de ia pendanta -gaslampo,—renkontiĝante kun fantomoj nigrevestitaj kiel ĝi mem, -antaŭenirigata de la kvieta gondolisto, tra ĝia vojiro misterega, -la ligilo de la sorĉeco ŝajnis al mi plenita.</p> - -<p>La trompita imago reflugis al la jarcentoj kiam romanco kaj -amsekreteco ekscitis multajn krimojn, kiujn la profundaĵoj de tiuj -akvoj povus malkovri!</p> - -<p>Alveninte al la signita ejo mi alproksimiĝis al la diverskolora -boatego kun ĝiaj lumdonantaj Ĥinaj lanternoj, balanciĝantaj -antaŭe kaj poste, kie sidadis la kantantoj kun siaj belsonaj -muzikiloj, kies notoj, per dolĉe modulantaj akordoj, kiuj akompanis -la voĉojn, elravis la orelojn de ĉiu aŭdanto, kaj malgrandiĝadis -iom post iom tra la laguno....</p> - -<p>Tuj kiam mi revenis gastejen, preta kuŝiĝi post la tagaj laboroj, -la jena interparolado okazis:</p> - -<p>"La sinjoro bonvolos pardoni, ke necesiĝas ŝanĝo de dormoĉambro."</p> - -<p>"Sed miaj valizoj kaj la tuta vojaĝilaro jam suprenportiĝis en mian -ĉambron."</p> - -<p>"Sen malfacileco oni translokos ilin en alian."</p> - -<p>"Kion vi proponas provizi al mi? Almenaŭ interne de la hotelo, mi -esperas!"</p> - -<p>"Certigu vin pri tio, sinjoro. Mi havas ĉambron kiu al vi plaĉos, -kaj la pakaĵoj jam tie sin trovas."</p> - -<p>Suprenirinte tien, mi eniris en ĉambregon lumigitan per du grandaj -kandelabroj ĉe la pli malproksima fino, meze de mallumo, kiun ili -malfacile kontraŭstaris.</p> - -<p>La litego, ĉirkaŭate de nigraruĝaj kurtenoj kaj enmetite en -angulon prezentis neniel aperon allogi ripozon.</p> - -<p>"Sendigu tien ĉi," mi diris al la gastejestro, "noktomanĝeton; mi -kutimas preni malpezan manĝaĵon antaŭ ol ripozi."</p> - -<p>Atendante la manĝilaron, mi zorge ekzamenis la tutan salonon, -esplorante la grandnombrajn ŝrankojn kaj kestegojn, kiujn la ĉambro -enhavis.</p> - -<p>La muroj estis kovrataj de tapetoj, kiuj figuris batalantajn -Krucistojn, kies helaj plumoj, standardoj kaj armaĵoj, kie rebrilis -la sunradioj, kontrastis kun la pentrindaj postscenoj de monto kaj -arbaro.</p> - -<p>Kvankam la vetero estis varma, mi decidis ekbruligi fajreton por -heligi la malĝojan atmosferon de la salono: kaj altirinte apuden -seĝegon, mi eklegis romanon, kiun mi okaze kunportis kun mi.</p> - -<p>Post la manĝaĵo mi sentis min dormema, sed ne dezirante pasigi la -nokton sidante mi decidis min senvesti por kuŝiĝo.</p> - -<p>Sed la silento kredeble malhelpis min maldormi, kaj kontraŭvole mi -ekdormetis.</p> - -<p>Teruraj sonĝaj fantazioj tamen vin vekadis, kaj mi estis leviĝonta -pretigi min por la lito, kiam la granda spegulo, kiu pendis -kontraŭe, vidigis al mi homan kapon elrigardanta super mia seĝego.</p> - -<p class="pagenum">220</p> - -<p>Antaŭ ol mi povis rekonsciiĝi, por tiel diri, post la mirego -kaŭzita per tia neatendita aperaĵo, kiu subite neniiĝis en aeron, -miaj okuloj terure sin fiksadis sur la malantaŭa tapeto proksima de -la kapkuseno de la lito.</p> - -<p>La tapeto flankentirata malrapide maltegis la vizaĵojn de du viroj, -mallaŭte interparolantaj, sed elĵetantaj minacajn rigardojn, dum -unu per la maldekstra mano montris al la alia mian terurigitan -figuron.</p> - -<p>Ili portis vestojn antikvajn, kun longaj glavoj pendantaj de zonoj -ĉirkaŭantaj la kokson.</p> - -<p>De iliaj senkaskaj kapoj bukloj kovris iliajn ŝultrojn.</p> - -<p>Post iom da tempo, kiu al mi ŝajnis centjaro ili faris signojn -alpaŝi en la ĉambron por min ataki.... Mi provis kriegi ... faletis -... kaj svenis.</p> -</div> - - -<div id="est1-14-22" class="article" lang="eo"> -<h3>LA TREZORO EN LA ARBARO.</h3> - -<p class="center">Fino de la rakonto de H. G. Wells. Tradukita (laŭpermese) de Martyn -Westcott.</p> - - -<p>Evans tremetis. "Ŝajnas preskaŭ malvarme ĉi tie, post la brulego -ekstere."</p> - -<p>"Mi esperas ke ni rekte iras," diris Hooker.</p> - -<p>Post nelonge ili vidis, malproksime antaŭe, interspacon en la -malhela mallumeco, kie la blankaj radioj de la varmega sunlumo eniris -en la arbaron. Tie ankaŭ estis brile verda subkreskaĵo, kaj koloraj -floroj. Tiam ili aŭdis la sonon de la akvofluo.</p> - -<p>"Jen la rivereto. Kredeble ni estas nun apud ĝi," diris Hooker.</p> - -<p>La kreskaĵaro estis densa apud la riverbordo. Grandaj kreskaĵoj -ankoraŭ sennomaj, kreskis inter la radikoj de la grandaj arboj, kaj -prezentis bukedojn de vastaj verdaj folioj al la strio da ĉielo. -Multaj floroj, kaj kreskaĵo kun brila foliaro, alkroĉis sin al la -nekovrataj trunketoj. Sur la akvo de la larĝa, trankvila lageto, -malsupren sur kiu la trezorserĉantoj nun rigardis, flosis grandaj -ovalaj foliegoj, kaj kvazaŭvaksa duberozkolora floro, ne malsimila -al akvo-lilio. Pli antaŭen tie, kie la rivereto kurbiĝis for de -ili, la akvo subite ŝaŭmis kaj bruiĝis kaskade.</p> - -<p>"Nu?" diris Evans.</p> - -<p>"Ni iom flankiĝis," diris Hooker. "Tio estis atendota."</p> - -<p>Li sin turnis, kaj rigardis en la malhelajn malvarmetajn ombrojn de -la silenta arbaro, malantaŭ ili. "Se ni iros iom supren kaj -malsupren, laŭlonge la rivereto, ni kredeble atingos ion."</p> - -<p>"Vi diris——" komencis Evans.</p> - -<p>"<i>Li</i> diris, ke estas ŝtonaro," diris Hooker.</p> - -<p>La du homoj rigardis unu la alian dum momento.</p> - -<p>"Ni unue esploru iom malsupren," diris Evans.</p> - -<p>Ili antaŭeniris malrapide, scivole ĉirkaŭrigardante. Subite Evans -haltis. "Kio, je la diablo, estas tio?" li diris.</p> - -<p>Hooker sekvis per la okulo lian montrantan fingron. "Io blua," li -diris. Ĝi vidiĝis ĵus kiam ili atingis la supron de malgranda -altaĵo de la tero. Tiam li ekkoniĝis tion, kio ĝi estis. Li subite -antaŭeniris rapidpaŝe, ĝis ke videbliĝis la korpo apartenanta al -senpova mano kaj brako. La mano ankoraŭ rigide tenis la ilon, kiun -ĝi estis portinta. La aĵo estis Ĥino, vizaĝo malsupre. La -malzorgeco de la kuŝmaniero estis plene klariga.</p> - -<p>La du homoj pliproksimiĝis, kaj staris, silente rigardante tiun ĉi -senvivan korpon malbonaŭspicie. Ĝi kuŝis en spaco inter la arboj. -Apude estis fosilo, laŭ la Ĥina modelo, kaj pli malproksime kuŝis -disĵetita-ŝtonaro, proksime de novefosita truo.</p> - -<p>"Iu estas alveninta ĉi tie antaŭ ni," diris Hooker, iom tusante en -la gorĝo.</p> - -<p>Kaj tuj Evans ekblasfemis kaj freneziĝis, kaj piedfrapegis la teron.</p> - -<p>Hooker blankiĝis, sed diris nenion. Malrapide li antaŭeniris al la -kuŝanta korpo. Li vidis, la kolo plidikiĝis kaj estis purpura, kaj -la manoj kaj maleoloj estis ŝvelataj.</p> - -<p>"Pa!" li diris, kaj subite deturnis sin, kaj iris al la elfosejo. Li -ekkriis surprize, kaj kriegis al Evans, kiu malrapide sekvis lin: -"Simplulo! Estas tute bone. Jen ĝi ankoraŭ estas." Tiam li denove -turnis sin, kaj rigardis la mortintan Ĥinon, kaj poste la truon.</p> - -<p>Evans rapidis al la truo. Jam duone elfosita de la malbonŝanca -malfeliĉulo apude, kuŝis nombro da malbrilaj flavaj baroj. Li -kurbiĝis en la trueto kaj, forbalaiante la teron per la manoj, li -rapide eltiris unu el la multepezaj masoj. Tionfarante, malgranda -dorno pikis lian manon. Li forprenis la maldikan dorneton per la -fingroj, kaj levigis la fandaĵon.</p> - -<p>"Nur oro aŭ plombo povus pezi tiele," li diris triumfe.</p> - -<p>Hooker ankoraŭ rigardis la mortintan Ĥinon. Li embarasiĝis.</p> - -<p>"Li ruze alvenis tien ĉi antaŭ siaj amikoj," li fine diris. "Li -venis tien ĉi tute sola, kaj ia venena serpento mortigis lin.... -Mi volus ekkoni kiamaniere li eltrovis la lokon."</p> - -<p class="pagenum">221</p> - -<p>Evans staris kun la fandaĵo en la manoj. Sed neniel grava estas la -morto de Ĥino. "Ni devos porti tiujn ĉi al la ĉeflando peco post -peco, kaj enterigi ilin tie dum mallonga tempo. Kiel ni transportos -ĝin al la kanuo?"</p> - -<p>Li demetis sian jakon, kaj etendis ĝin surtere, kaj ĵetis du aŭ -tri or-fandaĵojn sur ĝin. Iom pli poste, li ekvidis, ke alia -dorneto pikas lian haŭton.</p> - -<p>"Tiu ĉi estas tiom, kiom ni porti povos," li diris. Tiam subite, kun -stranga ekkoloriĝo, "Kion vi rigardadas?"</p> - -<p>Hooker sin turnis al li. "Mi ne povas suferi ... lin," kaj li klinis -la kapon al la Ĥino.</p> - -<p>"Ĝi tiel similas al...."</p> - -<p>"Malsaĝeco!" diris Evans. "Ĉiuj Ĥinoj similas unu alian."</p> - -<p>Hooker rigardis sur lia vizaĝo. "Ĉiaokaze mi tuj enterigos <i>tion</i> -antaŭ ol mi helpos pri tiu ĉi afero."</p> - -<p>"Ne estu malsaĝulo, Hooker!" diris Evans. "Lasu resti tiun -putriĝantaĵon."</p> - -<p>Hooker ŝanceliĝis, kaj tiam liaj okuloj atente ekzamenis la brunan -teron ĉirkaŭe. "Ĝi ial timigas min," li diris.</p> - -<p>"La afero estas," diris Evans, "kion fari pri tiuj ĉi fandaĵoj. Ĉu -ni reenterigos ilin ĉi tie aŭ ĉu ni portos ilin per la kanuo trans -la mar-kolon?"</p> - -<p>Hooker pripensis. Lia konfuzita rigardado vagis inter la altaj -arbtrunkoj, kaj supren en la malproksiman verdaĵaron sunlumigatan. -Li tremetis denove, kiam liaj okuloj haltis ĉe la bluvestita Ĥino. -Li serĉe rigardis en la grizan profundaĵon inter la arboj.</p> - -<p>"Kio okazis al vi, Hooker?" diris Evans. "Ĉu vi perdis vian saĝon?"</p> - -<p>"Ni forprenu la oron de ĉi tie iel!" diris Evans.</p> - -<p>Li manprenis la finojn de la jaka kolumo, kaj Evans tenis la -kontraŭajn angulojn, kaj ili levigis la mason. "Kien?" diris Evans. -"Al la kanuo."</p> - -<p>"Estas strange," diris Evans, kiam ili estis antaŭenirintaj nur -kelkajn paŝojn, "sed miaj brakoj ankoraŭ doloras pro la remado." -"Malbenu!" li diris. "Sed ili ja doloras. Mi devas halti."</p> - -<p>Ili metis la jakon teren. La vizaĝo de Evans estis pala, kaj -ŝviteroj elstaris sur lia frunto. "Estas ial senaere en tiu ĉi -arbaro."</p> - -<p>Poste, kun subita ŝanĝo al neracia kolero: "Kio bona tie ĉi atendi -la tutan tagon? Helpu mi diras! Vi nenion faris krom revi, de la -tempo kiam ni ekvidis la mortintan Ĥinon."</p> - -<p>Hooker fikse rigardadis la vizaĝon de sia kunulo. Li helpis levi la -fandaĵ-portantan jakon, kaj ili antaŭeniris eble cent jardojn -silente. Evans komencis forte spiri.</p> - -<p>"Ĉu vi ne povas paroli?" li diris.</p> - -<p>"Kion vi havas?" diris Hooker.</p> - -<p>Evans faletis, kaj tiam, kun subita malbeno, ĵetis la jakon for de -li. Dum momento li rigardadis je Hooker, kaj tiam, kun ĝemo, li -ekkaptis sian propran gorĝon.</p> - -<p>"Ne alproksimiĝu al mi," li diris, kaj li iris sin apogi al arbo. -Tiam, per pli forta voĉo, "Mi resaniĝos post minuto."</p> - -<p>Post iom, lia tenado al la trunko malfortiĝis, kaj li malrapide -glitis malsupren je la arbotrunko, ĝis li fariĝis senpova amaso ĉe -ĝia radiko. Liaj manoj konvulsie kunpremiĝis. Lia vizaĝo tordiĝis -pro doloro. Hooker alproksimiĝis je li.</p> - -<p>"Ne tuŝu min! Ne tuŝu min!" diris Evans, per sufokanta voĉo. "Metu -la oron ree sur la jakon."</p> - -<p>"Ĉu mi ne povos fari ion por vi?" diris Hooker.</p> - -<p>"Metu la oron ree sur la jakon."</p> - -<p>Dum Hooker levis la fandaĵojn, li sentis piketon, sur la fingrega -radiko. Li rigardis sian manon kaj ekvidis maldikan dornon, eble du -colojn da longeco.</p> - -<p>Evans elpuŝis senvortan krion, kaj turniĝis.</p> - -<p>La makzelo de Hooker falis. Li rigardis la dornon dum momento per -plivastiĝintaj okuloj. Tiam li rigardis Evans, kiu nun kunkurbiĝis -sur la tero, la dorso fleksiĝante kaj rektiĝante konvulsie.</p> - -<p>Tiam li rigardis tra la kolonoj de arboj kaj la interpleksaĵo de -ŝnuraj tronketoj, al la loko kie, ĉe la malhela griza ombro, la -bluvestita korpo de la Ĥino malklare ankoraŭ vidiĝis. Li pripensis -pri la malgrandajn streketojn sur la karta kojno, kaj tuj li -komprenis.</p> - -<p>"Dio min helpu!" li diris. Ĉar la dornoj estis similaj al tiuj, -kiujn la Djakoj trempas en venenon kaj uzas en siaj bloviloj. Li nun -komprenis kion signifis la certegeco de Ĉang Haj pri la senriskeco -de lia trezoro. Li nun ja komprenis tiun grimacon.</p> - -<p>"Evans," li ekkriis.</p> - -<p>Sed Evans nun estis silenta kaj senmova, krom pri terura spasma -moveto de siaj membroj.</p> - -<p>Profundega silentado regis en arbaro.</p> - -<p>Tiam Hooker komencis furioze suĉadi je la malgranda rozkolora makulo -ĉe la radiko de sia fingrego—suĉanta por kara vivo mem. Post -nelonge li eksentis strangan doloron ĉe la brakoj kaj ŝultroj, kaj -la fingroj malfacile kurbiĝis. Tiam li komprenis, ke la suĉado -neniel utilos.</p> - -<p>Subite li ĉesis, kaj, sidante apud la fandaĵaro, kaj apogante la -mentonon sur la manoj, li fikse rigardadis la tordiĝintan sed -ankoraŭ movantan korpon de sia kunulo. La grimaco de Ĉang Haj -denove envenis en lian memoron. La malakra doloro etendiĝis al lia -gorĝo kaj malrapide plifortiĝadis. En la malproksimaĵo super li, -venteto movigis la verdaĵon, kaj la blankaj florfolietoj de ia -nekonata kreskaĵo malsupren flirtadis tra la mallumeco.</p> -</div> - - -<div id="est1-14-23" class="poetry" lang="eo"> -<p class="pagenum">222</p> -<h3 class="poem-header">KNABETO.</h3> - -<p>Originale verkita de Edward Metcalfe, M.A. (Oxon).</p> - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> -<span class="i0">La vivo estis ĝoja rev’</span> -<span class="i2">Ĉar estas mi edzeto,</span> -<span class="i0">Sed min alvenis dolĉa dev’</span> -<span class="i2">Fariĝis mi patreto.</span> -<span class="i0">Ĉar vivas knabo en la kor’</span> -<span class="i2">Mi estas kortegano;</span> -<span class="i0">Kaj riverencas kun ador’</span> -<span class="i2">Al Sinjor’ la Infano.</span> -<span class="i0">De tron’ lulila regas li</span> -<span class="i2">La tiranega eto;</span> -<span class="i0">Kaj kuras pro infana kri’</span> -<span class="i2">Patrino kaj Patreto;</span> -<span class="i0">Li ion vidas, ploras; ĝi</span> -<span class="i2"> Fariĝas lia havo;</span> -<span class="i0">Al Sinjor’ la Infano mi</span> -<span class="i2">Nun estas lia sklavo.</span> -<span class="i0">"Ni rigardegu!" En okul’</span> -<span class="i2">Vidiĝas vidindaĵoj</span> -<span class="i0">"Ni duobliĝas!"—"Nesaĝul’</span> -<span class="i2">Jen veraj infanaĵoj!"</span> -<span class="i0">Jen veraj infanaĵoj!—Ho!</span> -<span class="i2">Valoras pli ol oro</span> -<span class="i0">La font’ de tiu infanaĵ’</span> -<span class="i2">La ĝoj’ de mia koro.</span></div> -</div> -</div> - - -<div id="est1-14-24" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">AL FUMAMANTOJ.</h3> - -<p>(<i>Laŭ Irlanda ario</i> "<i>Nora Kreina</i>").</p> - -<p><b>Ben Elmy.</b></p> - - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Se doloras nia kor’,</span> -<span class="i2">Se ĉagrenas sin la cerbo,</span> -<span class="i0">Jen konsol’ en tia hor’—</span> -<span class="i2">Nikotina ĉarma herbo!</span> -<span class="i0">Ĉiopova la rimed’,</span> -<span class="i2">Freŝa pli ol monta pino,</span> -<span class="i0">Pli odora ol resed’</span> -<span class="i2">Estas rava Nikotino!</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i4">Venu, fumo de nektar’!</span> -<span class="i6">Elspiraĵo de feino,</span> -<span class="i4">Vera ĝojo de l’ homar’</span> -<span class="i6">La fidela Nikotino!</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Ĉar, per kara nia pip’,</span> -<span class="i2">Per cigar’ aŭ cigaredo,</span> -<span class="i0">Sur la tero, sur la ŝip’,</span> -<span class="i2">Neniiĝas ĉia tedo;</span> -<span class="i0">Kaj en kiu ajn sezon’,</span> -<span class="i2">Glaciiga aŭ varmega,</span> -<span class="i0">Ni paciĝas laŭ bezon’</span> -<span class="i2">Per la Nikotino flega.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i4">Do en vintro aŭ somer’,</span> -<span class="i6">Ĉiam, ĉie, kaj sen fino,</span> -<span class="i4">Je mateno, je vesper’,</span> -<span class="i6">Adoriĝas Nikotino!</span></div> -</div> -</div> - - -<div id="est1-14-25" class="poetry" lang="eo"> -<h3 class="poem-header">MUŜOFIŜOBIRDORATOKATOHUNDO.</h3> - -<p>Originalaĵo de Clarence Bicknell.</p> - - -<div class="verse"> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Mi foje havis muŝon;</span> -<span class="i2">Tre bona kaj tre saĝa</span> -<span class="i0">Ĝi estis, kvankam juna,</span> -<span class="i2">Nur unutagoaĝa.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Okazis ke en akvon</span> -<span class="i2">Ĝi falis, je l’flugado,</span> -<span class="i0">Kaj mia ora fiŝo</span> -<span class="i2">Ĝin kaptis por manĝado.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Kaj tiam la naturo</span> -<span class="i2">De mia fiŝ’ ŝanĝiĝis;</span> -<span class="i0">La muŝon englutinte,</span> -<span class="i2">Ĝi muŝofiŝo iĝis.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Post tio mia birdo,</span> -<span class="i2">Belega sed manĝema,</span> -<span class="i0">La muŝofiŝon manĝis</span> -<span class="i2">Sen penso kompatema.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Kaj mia kara birdo</span> -<span class="i2">Post tia buŝotuŝo,</span> -<span class="i0">Ne estis simpla birdo,</span> -<span class="i2">Sed birdofiŝomuŝo.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">La birdofiŝomuŝo</span> -<span class="i2">Flugilojn siajn batis,</span> -<span class="i0">Kaj tiam mia rato</span> -<span class="i2">Ekvidis, kaj malsatis.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">La gusto de l’flugiloj</span> -<span class="i2">Tre plaĉis al palato;</span> -<span class="i0">Kaj mia rato iĝis</span> -<span class="i2">Muŝfiŝobirdorato.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Ho ve! ekzempl’ malbona!</span> -<span class="i2">La kato, al oranĝo</span> -<span class="i0">Simile, tiam pensis</span> -<span class="i2">Pri gusta vespermanĝo.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">La raton tuj li kaptis,</span> -<span class="i2">Kaj mi, de tiu dato,</span> -<span class="i0">Deviĝis lin eknomi</span> -<span class="i2">Muŝfiŝbirdratokato.</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Sed baldaŭ li mortiĝis,</span> -<span class="i2">Ĉar mia hundo brava</span> -<span class="i0">Ekdiris, post pripenso,</span> -<span class="i2">"La kato estis prava."</span></div> -<div class="stanza"> -<span class="i0">Kaj tial, unu tagon,</span> -<span class="i2">Li, per dentega vundo,</span> -<span class="i0">Mortigis lin, kaj restis</span> -<span class="i0">MUŜFIŜBIRDRATKATHUNDO.</span></div> -</div> -</div> - - -<div id="est1-14-26" class="article" lang="eo"> -<p class="pagenum">223</p> -<h3>ALVOKO DE LA NATURO.</h3> - -<p class="center">Tradukita de G. C. Law.</p> - - -<p>Estis kun bedaŭro, ke la nova vikaro, irante al la Dimanĉa kurso -trans la kampoj, eltrovis en la Edeno de verdaj herbejoj kaj arboj, -ondetanta rivereto kaj blua ĉielo, klaran postsignon de la Serpento. -Apud la ponto, kie la rivereto fluadis kviete ĉirkaŭ la radikoj de -tri salikoj, li ekvidis knabon, fiŝkaptantan. Urba knabo, laŭ sia -eksteraĵo—pala vizaĝo, brilaj okuloj, kaj la nepriskribebla gajeco -je la sido de sia eluzita ĉapo, kiu esprimis la Londonanon, -vizitantan en Arkadio.</p> - -<p>Ne kolere, sed per voĉo de granda doloro, la nova vikaro parolis al -la kulpulo: "Ĉu vi ne konas, ke estas malbone fiŝkapti Dimanĉon -posttagmeze?"</p> - -<p>La knabo rigardis lin: "Ĉu la tempo por tagmanĝado pasis?" li -demandis, kun mieno de laca surprizo.</p> - -<p>"Certe jes," respondis la vikaro; tiu ĉi subita pruvo pri la treega -priokupado de la samprofesiano frapis kordon en lia koro laŭ -neatendita maniero. "Sed ĉu matenon, ĉu posttagmezon, vi konas, ke -estas malbone fiŝkapti Dimanĉe."</p> - -<p>La knabo senĝoje rigardis sian senmovan floson—teruraĵon pentritan -je strangaj ruĝaj kaj verdaj strekoj.</p> - -<p>Io de la knaba sintenado alvokis la vikaran koron. "Nenian sukceson?" -li demandis kviete.</p> - -<p>"Ne," diris la knabo.</p> - -<p>"Nu, aŭskultu! Vi venos nun kun mi al la lernejo, kaj vi kaj mi -atencos morgaŭ nian sorton kune, se vi havos tempon."</p> - -<p>La knabo skuis la kapon, decide.</p> - -<p>"Ne," li diris, "mi vidis fiŝegon; mi vidis ĝin trifoje dum mi -restas tie ĉi; kaj mi ne foriros ĝis kiam mi estos kaptinta ĝin. -Ĝi frapis mian floson per la nazo nur por kolerigi min. Estas -malbona speco da vermoj ĉirkaŭ tie ĉi; rigardu la vermon, kiun mi -uzas nuntempe; kian objekton prezenti al tia fiŝo!"</p> - -<p>"Nu," diris la vikaro, "vi devis meti ĝin pli bone sur la hokon. -Rigardu, mi montros vin—almenaŭ morgaŭ—se vi volas."</p> - -<p>Tiun ĉi momenton, aperis el la klara profundaĵo de la rivereto io, -kun grandaj okuloj kaj larĝa korpo, videbla pro ĝia nigreco kaj -ruĝaj naĝiloj, kiu rigardis ilin, naĝis ĉirkaŭ la floso, kaj per -skueto de vosto, malaperis en sian akvan hejmon.</p> - -<p>"Tie ĝi estas!" diris kune la Londonano kaj la vikaro, kaj -senkonscie tiu ĉi ekprenis la fiŝkaptilon.</p> - -<p>"Ne tuŝu," diris la knabo, eksciteme, "mi kaptos ĝin!"</p> - -<p>"Nu, serĉu vermon, belan vermon. Ĝi ne englutos vian."</p> - -<p>Ili elserĉis la torfon, kaj la vikaro fosis per sia poŝtranĉilo -kaj, eltrovinte pli bonan vermon, komencis aranĝi ĝin sur la hoko. -Li okupis pli da tempo je tio ol la knabo volis; sed efektive, li -havis nervan rapidecon.</p> - -<p>"Ho, rapidu!" ekkriis la knabo kun senpacienca agonio, "la fiŝo ne -atendos la tutan tagon!"</p> - -<p>"Jen estas!" diris la alia, "mi kredas, ke li estas en kaveto inter -la radikoj de tiuj ĉi arboj. Nun, mi—ne vi lasos fali kviete la -fadenon en la akvon, kaj ni kuŝiĝos malproksime de la bordo. -Kuŝiĝu simile al mi!"</p> - -<p>Kaj, konformigante agadojn al vortoj, ili kuŝiĝis kune sur la -herbo, kaj la knabo faletigis la tordantan vermon inter la -radikojn....</p> - -<p>Dek minutoj pasis. Unufoje la knabo volis eltiri la vermon por -rigardi ĝin, sed la vikara mano detenis lin. Tiam, kun kvieta -decidemo, la floso faris unu rektan senŝanceliĝan salton malsupren.</p> - -<p>"Kaptinta ĝin!" diris la knabo.</p> - -<p>"Kaptinta ĝin!" diris la vikaro.</p> - -<p>La bobineto rapide turniĝis dum la fiŝego naĝis trans la -rivereton.</p> - -<p>"Ho, mi ne povas haltigi ĝin," ekkriis la knabo.</p> - -<p>"Donu al mi la fiŝkaptilon," respondis la vikaro, "aŭ ĝi -fornaĝos."</p> - -<p>"Ne, mi volas eltiri ĝin!"</p> - -<p>"Donu la ilon al mi, malsaĝuleto; se vi ne donos ĝin al mi, mi -frapos vian kapon!" ...</p> - -<p>Sinjorino Blenkinsop, revenante el la Dimanĉa kurso, kie la vikara -foresto estis estinta temo de babilado, ekvidas lin kaj la knabon. -Alproksimiĝante neatendite, ŝi rigardas la procedojn. Post kelkaj -minutoj, la vikaro, sur la genuoj, trempinte la brakon kaj manikon -senzorge en la akvon, eltiris la kaptiton teren, kaj, leviĝante, li -vidas ŝin.</p> - -<p>Ĉu li ruĝiĝis? Ĉu li ektremis? Ĉu li montris ian signon de -pento, je la malboneco de sia konduto?</p> - -<p>Ne, kontraŭe, estis nuanco de ekscitita triumfo en lia voĉo dum li -ekkriis, elmontrante la viglan fiŝon:—</p> - -<p>"Nu, Sinjorino Blenkinsop, ĉu vi iam vidis pli grandan perkon?"</p> - -<p>"Mi vetas mian vivon—<i>neniam</i>!" diris la Londonano.</p> -</div> - -</body> -</html> |