summaryrefslogtreecommitdiff
diff options
context:
space:
mode:
-rw-r--r--.gitattributes3
-rw-r--r--39963-0.txt5590
-rw-r--r--39963-0.zipbin0 -> 128664 bytes
-rw-r--r--39963-h.zipbin0 -> 234080 bytes
-rw-r--r--39963-h/39963-h.htm5741
-rw-r--r--39963-h/images/0054.jpgbin0 -> 5066 bytes
-rw-r--r--39963-h/images/cover.jpgbin0 -> 91894 bytes
-rw-r--r--LICENSE.txt11
-rw-r--r--README.md2
9 files changed, 11347 insertions, 0 deletions
diff --git a/.gitattributes b/.gitattributes
new file mode 100644
index 0000000..6833f05
--- /dev/null
+++ b/.gitattributes
@@ -0,0 +1,3 @@
+* text=auto
+*.txt text
+*.md text
diff --git a/39963-0.txt b/39963-0.txt
new file mode 100644
index 0000000..cd45d60
--- /dev/null
+++ b/39963-0.txt
@@ -0,0 +1,5590 @@
+Project Gutenberg's The Constitution of the Athenians, by Aristotle
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org/license
+
+
+Title: The Constitution of the Athenians
+
+Author: Aristotle
+
+Translator: Ioannis Zervos
+
+Release Date: June 10, 2012 [EBook #39963]
+
+Language: Greek
+
+Character set encoding: UTF-8
+
+*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK THE CONSTITUTION OF THE ATHENIANS ***
+
+
+
+
+Produced by Sophia Canoni
+
+
+
+
+Note: The tonic system has been changed from polytonic to
+monotonic; otherwise the spelling of the book has not been
+changed. Bold words are included in &, words in italics in _.
+Footnotes have been converted to endnotes.
+
+Σημείωση: Ο τονισμός έχει αλλάξει από πολυτονικό σε μονοτονικό.
+Κατά τα άλλα έχει διατηρηθεί η ορθογραφία του βιβλίου. Λέξεις
+με έντονους χαρακτήρες έχουν σημειωθεί με &, ενώ λέξεις με
+πλαγίους με _. Οι υποσημειώσεις έχουν μεταφερθεί στο τέλος του
+βιβλίου.
+
+
+
+
+ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΦΕΞΗ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ
+
+
+
+ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ
+
+ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΠΟΛΙΤΕΙΑ
+
+
+ΜΕΤΑΦΡΑΣΙΣ ΙΩ. ΖΕΡΒΟΥ
+
+
+
+
+ΒΙΟΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ
+
+
+
+Αν ως μέτρον αναγνωρίσεως του φιλοσόφου ετίθετο η φανερά και
+άμεσος θεωρητική επίδρασις εκ του έργου του, ο Αριστοτέλης
+αναντιρρήτως θα ανεγνωρίζετο ως ο μεγαλύτερος των φιλοσόφων και
+των αρχαίων και των νεωτέρων. Διότι άλλαι κορυφαίαι διάνοιαι,
+και μάλιστα ο φωτεινός και άφθαστος Πλάτων, επέδρασαν μεν
+σημαντικά και βαθύτατα εις την καθόλου εξέλιξιν της σκέψεως και
+εις την κοινωνικήν ταύτης εκδήλωσιν, εις την θρησκείαν δηλαδή
+και την πολιτείαν, εις την φιλοσοφίαν και την τέχνην, αλλ' όμως
+κανείς δεν εχρησίμευσεν ως ανεγνωρισμένος οδηγητής και
+διδάσκαλος εις πάντα κλάδον της ανθρωπίνης επιστήμης ως ο
+Αριστοτέλης. Διότι επί δύο και πλέον χιλιάδας έτη του φιλοσόφου
+τούτου τα έργα — η Λογική ως αυτός την διερρύθμισεν, η πρακτική
+φιλοσοφική αντίληψις, ως την εκανόνισεν, η μεθοδική και διά του
+πειράματος επιστημονική γνώσις, ως την επιχείρησεν, η επί τη
+βάσει όλως ωρισμένων κανόνων καλλιτεχνία, ως την διηυκρίνησε
+και τέλος η δογματική και ωφελιμιστική ηθική, ως την
+διετύπωσεν, υπήρξαν αφετηρίαι και γνώμονες της πρακτικής εν
+μέρει ενεργείας και της θεωρητικής εν γένει παραγωγής.
+
+Και κάτι πλέον τούτου ακόμη· η διδασκαλία του έπαυσε μεν από
+της εποχής του Βάκωνος να είναι η από καθέδρας και επίσημος,
+αλλ' ουχ ήττον παρέμεινεν αναγκαστικώς και οργανικώς ισχυρά και
+σπουδαίως επιδρώσα επί της ανθρωπίνης σκέψεως μέχρι σήμερον.
+Διότι, πλην ολίγων νεωτάτων φιλοσόφων, παραμένει εδραία και
+αποκλειστική ακόμη η πίστις εις το πείραμα και μάλιστα η
+υπαγωγή των γενικοτήτων εις τους επιστημονικούς νόμους, ήτοι
+εις τα εκ μερικοτήτων δεδομένα πορίσματα. Μικράν δε παραλλαγήν
+διά την πλειονότητα των σκεπτομένων υπέστη ο τρόπος του
+συλλογίζεσθαι, ο διατυπωθείς υπό του Αριστοτέλους. Μέχρι
+τοσούτου, ώστε ο βαθύτερον και ουσιαστικώτερον ερευνών και
+διεισδύων να διακρίνη ότι οι δύο αντίθετοι φιλοσοφικοί τρόποι,
+οι επικρατούντες ήδη, ήτοι η _Εγελειανή_ φιλοσοφική μέθοδος, ο
+μεταφυσικισμός, και η αντίθετος _Θετική_ φιλοσοφία, ο
+επιστημονισμός, έχουσιν επ' αυτών καταφανή και ουσιώδη την
+Αριστοτελικήν επίδρασιν, ο μεν Εγελειανός τρόπος εκ των
+μεταφυσικών του Αριστοτέλους, ο δε ποζιτιβιστικός εκ των
+φυσικών αυτού. Και μόνον ίσως εργασίαι μερικαί, ως αι περί
+groupes και ensembles μαθηματικαί θεωρίαι ή φιλοσοφικοί
+υπαινιγμοί ασυστηματοποίητοι ακόμη, ως π.χ. αι αντιλήψεις του
+Νίτσε και αι μελέται του Ποανκαρέ, δύνανται να θεωρηθώσιν
+αποφυγούσαι κατά το πλείστον την αριστοτελικήν επίδρασιν. Τούτο
+δε το κολοσσαίον όντως και μοναδικόν κατόρθωμα μιας μόνης
+διανοίας δύναται να εξηγηθή, όταν αντιληφθή τις ορθώς τον
+Αριστοτέλην όπως χαρακτηρίζει αυτόν ο Τζέλλερ ιδρυτήν της
+«_φιλοσοφίας των αντιλήψεων_» ήτοι — καθαρώτερα και γενικώτερα
+— ως συγκεφαλαιώσαντα και συστηματοποιήσαντα τα μέχρι των
+χρόνων του δεδομένα της ανθρωπίνης γνώσεως και σοφίας. Κατά
+τρόπον και δι' αιτίας αναλόγους προς τον τρόπον και τας αιτίας,
+αι οποίαι ανέδειξαν θεμελιωτάς θρησκειών τους παρουσιάσαντας
+εις πρακτικά πορίσματα ηθικά και εις δογματικά συμπεράσματα
+καλλίτεχνα την συνολικήν επί της εποχής των επικρατούσαν
+σκέψιν.
+
+Τοιαύτη υπήρξεν η επίδρασις του Αριστοτέλους και τοιούτον το
+έργον του κατά κεφαλαιώδη χαρακτηρισμόν.
+
+Εγεννήθη δε ο Έλλην φιλόσοφος το 384 π. χ. εις τα Στάγειρα της
+Μακεδονίας, ήτοι εις πόλιν Ελληνικήν αποικίαν των Χαλκιδέων.
+Πατήρ του ήτον ο ιατρός Νικόμαχος, συγγραφεύς έργων τινών περί
+φυσικής, φίλος δε στενός του βασιλέως των Μακεδόνων Αμύντα του
+Β' εις την αυλήν του οποίου και έζησε μέχρι του θανάτου αυτού.
+Μήτηρ δε αυτού ήτον η Βαιστιάς από παλαιάν και διαπρεπή
+οικογένειαν αποίκων, αποθανούσα κατά την νηπιακήν ηλικίαν του
+Αριστοτέλους. — Πριν ή γίνη έφηβος έχασε και τον πατέρα του ο
+Αριστοτέλης, ανέλαβε δε τότε την κηδεμονίαν αυτού και των
+αδελφών του ο πατρικός φίλος Πρόξενος ο Αταρνεύς, την δε
+Ανατροφήν η σύζυγος τούτου. Εις τα έργα του ο Αριστοτέλης με
+αγάπην κ' ευγνωμοσύνην αναφέρει συχνά τους κηδεμόνας του,
+απορφανισθέντα δε τον υιόν αυτών υιοθέτησε και κατόπιν
+ενύμφευσε με την θυγατέρα του Πυθιάδα. Και εις την διαθήκην του
+τέλος, ως διασώζει αυτήν Διογένης ο Λαέρτιος, ορίζει να
+στηθώσιν ανδριάντες εις εκείνους, προς ένδειξιν της
+ευγνωμοσύνης του.
+
+Κατά την νεανικήν ηλικίαν του ο Αριστοτέλης, ως λέγεται υπό
+τινων μεταγενεστέρων, επέρασε ζωήν άσωτον, σπαταλήσας δε την
+σημαντικήν πατρικήν περιουσίαν έγινε στρατιώτης ή κατ' άλλους
+μυροπώλης προς συντήρησίν του. Εκ παραλλήλου όμως είναι
+βεβαιωμένον ότι ανέκαθεν είχε φιλομάθειαν, επίδοσιν εις τας
+θεωρητικάς μελέτας και θαυμασίαν αντίληψιν. Διά τούτο δε και
+νεώτατος αυτός των μαθητών ή μάλλον ακροατών του Πλάτωνος —
+διότι δεκαεπτά ετών προσήλθεν εις την Πλατωνικήν Ακαδημίαν —
+διεκρίνετο υπέρ πάντας. Αναφέρεται δε ανεκδοτικώς διά την
+φιλοπονίαν του ότι επειδή εμελέτα και την νύκτα εις την κλίνην
+του, εκράτει εις την αριστεράν του χείρα χαλκίνην σφαίραν, είχε
+δε κάτωθεν λεκάνην μεταλλίνην, ώστε, εάν εκ του κόπου και της
+αγρυπνίας απεκοιμάτο να πίπτη η σφαίρα και ν' αφυπνίζεται αυτός
+από τον κρότον. Και είναι μεν ίσως ταύτα και τα παρόμοια
+υπερβολαί, εις τας οποίας ηρέσκοντο οι συγγραφείς της παρακμής,
+βέβαιον όμως απομένει ότι από της νεανικής ηλικίας του ο
+Αριστοτέλης επεδόθη με ζήλον και με εμβρίθειαν εις την μελέτην.
+Λαμβάνοντες δε υπ' όψιν ότι εδείκνυε τότε τάσιν εις τον
+υπερβολικόν του σώματος καλλωπισμόν και εις την επίδειξιν, δι'
+όπερ και ο Πλάτων ο διδάσκαλός του δυσηρεστείτο «Αριστοτέλους
+χρωμένου εσθήτι επισήμω και δακτυλίοις και κουρά» δυνάμεθα να
+δεχθώμεν ότι νέος ο Αριστοτέλης επεδίδετο παραλλήλως εις την
+κοσμικήν ζωήν και την φιλοσοφίαν.
+
+Διατελέσας μαθητής του Πλάτωνος αρκετά έτη ο Αριστοτέλης,
+έγινεν έπειτα διδάσκαλος της ρητορικής. Επειδή όμως υπεβλέπετο
+ως μακεδονίζων, έφυγε μετά τον θάνατον του Πλάτωνος, συμβάντα
+τω 348 π. χ., από τας Αθήνας και μετέβη με άλλον του Πλάτωνος
+επιφανή μαθητήν, τον Ξενοκράτην, εις Μικρασίαν, όπου
+εφιλοξενήθη υπό του Αταρνέως τυράννου Ερμεία. Ήτο δε ο Ερμείας
+πρώην δούλος, ακούσας μαθήματα ρητορικής από τον Αριστοτέλην
+εις τας Αθήνας και κατόπιν διά της αρετής και της αξίας του
+ανυψωθείς εις το αξίωμα του τυράννου, αναδειχθείς δε προστάτης
+της αυτονομίας των Ελληνικών της Ασίας πόλεων και ως τοιούτος
+δι' επιβουλής φονευθείς υπό του βασιλέως της Περσίας. Ο θάνατός
+του φαίνεται να ελύπησε πολύ τον υπ' αυτού ευεργετηθέντα
+Αριστοτέλην, ο οποίος και ενυμφεύθη εξ ευγνωμοσύνης την ορφανήν
+θυγατέρα εκείνου, αργότερον δε και έστησεν εις μνήμην του
+ανδριάντα εις τους Δελφούς με το επίγραμμα:
+
+ Τόνδε ποτ' ουχ οσίως παραβάς μακάρων θέμιν αγνήν
+ έκτεινε Περσών τοξοφόρων βασιλεύς,
+ ου φανερώς λόγχη φονίοις εν αγώσι κρατήσας,
+ αλλ' ανδρός πίστει χρησάμενος δολίου —
+
+συνθέσας, ως λέγεται, προς τιμήν αυτού και τον έξοχον εκείνον
+παιάνα εις την αρετήν:
+
+ Aρετά, πολύμοχθε γενεί βροτείω,
+ θήραμα κάλλιστον βίω . . . . .
+
+Μετά τον φόνον του Ερμεία φοβούμενος την καταδίωξιν του Πέρσου
+βασιλέως έφυγεν εις Μυτιλήνην, όπου και έμεινεν επί τινα έτη.
+Εκείθεν δε, είτε και εξ Αθηνών επιστρέψαντα, τον προσεκάλεσεν ο
+βασιλεύς της Μακεδονίας Φίλιππος, διά να του αναθέση την αγωγήν
+του υιού του Αλεξάνδρου, ο οποίος τότε ήτο δεκατεσσάρων ετών.
+Εις την διδασκαλίαν τούτου ο Αριστοτέλης ησχολήθη τέσσαρα έτη,
+συγγράψας ειδικώς διά τον μαθητήν του καί τινα έργα, μεταξύ των
+οποίων είναι το απωλεσθέν περί Βασιλείας και το αμφισβητούμενον
+Ρητορική εις Αλέξανδρον. Εις τον αυτόν καιρόν έκαμε και την
+επιμελημένην της Ιλιάδος αντιγραφήν — την περιώνυμον από
+νάρθηκος έκδοσιν — την οποίαν πάντοτε είχεν υπό το
+προσκεφάλαιόν του ο Αλέξανδρος.
+
+Και μετά την τετραετή διδασκαλίαν όμως ο Αριστοτέλης
+εξηκολούθησε να μένη εις την Μακεδονικήν αυλήν, μέχρι της
+εποχής καθ' ήν ο Αλέξανδρος ετοιμάζετο να εκστρατεύση εις
+Ασίαν.
+
+Τότε, κατά το 335 π. Χ., επέστρεψεν ο Αριστοτέλης εις τας
+Αθήνας, ίδρυσε δε την διάσημον φιλοσοφικήν σχολήν του, η οποία
+ωνομάσθη «Περιπατητική» εξ αιτίας της συνηθείας που είχεν ο
+Αριστοτέλης να διδάσκη περιπατών. Εσύστησε δε αυτήν εις το
+Λύκειον, ευρύχωρον, δημόσιον δενδρόφυτον και σύσκιον χώρον,
+αφιερωμένον εις τον Λύκειον Απόλλωνα, εκτεινόμενον δε υπό τον
+Λυκαβηττόν, ήτοι εις μέρος της πόλεως αντιθέτως κείμενον του
+κήπου της Ακαδημίας, όπου υπήρχεν η Πλατωνική σχολή. — Συνήθως,
+διδάσκων έκαμνεν ο Αριστοτέλης δύο παραδόσεις ή περιπάτους, τον
+εωθινόν και τον δειλινόν. Και κατά μεν τον εωθινόν εδίδασκε
+τους αρχαιοτέρους μαθητάς επιστημονικωτέρας γνώσεις και
+υψηλοτέραν θεωρητικήν σοφίαν, κατά δε τον δειλινόν εδίδασκε
+τους αρχαρίους μαθητάς και άλλους ακροατάς στοιχειώδη μαθήματα
+φιλοσοφίας, ρητορικής κ. τ. λ. Ούτω δε τα μεν πρωινά μαθήματα
+ωνομάσθησαν _ακροαματικοί λόγοι_, τα δε απογευματινά _εγκύκλιοι
+ή εν κοινώ ή εξωτερικοί λόγοι_. Μολονότι δε αργότερον ελέχθη
+ότι ήσαν _οι ακροαματικοί λόγοι_ ιδιαιτέρα και απόκρυφος
+διδασκαλία του Αριστοτέλους, ώστε να πιστευθή ότι και μυστική
+Αριστοτελική φιλοσοφία υπήρξεν, όμως εκ της μελέτης των
+Αριστοτελικών έργων και εκ του ενιαίου τρόπου σκέψεως εν αυτοίς
+προκύπτει βέβαιον το πόρισμα ότι μία και μόνη υπήρξεν η
+Αριστοτελική φιλοσοφία, οποία μας παρουσιάζεται και σήμερον,
+διαστολή δε των μαθημάτων εγένετο απλώς λόγω της διαφόρου
+μορφώσεως των μαθητών του φιλοσόφου, οίτινες ήσαν πολλοί και
+ποικίλοι τον νουν και την γνώσιν — διότι η Σχολή ευθύς από της
+συστάσεώς της πολύ ευδοκίμησεν εις τας Αθήνας.
+
+Αιτία δε της ευδοκιμήσεως υπήρξεν η μεγάλη και μοναδική
+ευρυμάθεια του διδασκάλου και η θαυμαστή και σαφής ρητορική του
+δεινότης. Διότι αληθώς, ότε συνέστησε την σχολήν του, είχεν ήδη
+αποθησαυρίσει το πλείστον μέρος των θεωρητικών και των
+πρακτικών αυτού γνώσεων, εξακολουθήσας μολαταύτα τας μελέτας
+και τα πειράματα και τας θεωρητικάς εργασίας του μέχρι τέλους
+της ζωής του. Ούτω πλην της διδασκαλίας του Πλάτωνος φαίνεται ο
+Αριστοτέλης παρακολουθήσας και άλλων εις τας Αθήνας τότε
+φιλοσόφων και σοφιστών τας διδασκαλίας. Ήσαν δε πολλοί ούτοι
+και σημαντικοί, τους οποίους επεσκίασε πλέον του δέοντος ίσως η
+σθεναρά και διαυγής Σωκρατική φιλοσοφία, η εξαρθείσα εις
+ιλιγγιώδη ελαστικότητα και αποκτήσασα αίγλην ανυπέρβλητον διά
+των διατυπώσεων και γενικεύσεων του Πλάτωνος. Και τούτο, η
+απορρόφησις δηλαδή και η αμαύρωσις πολλών και σημαντικών
+εργασιών υπό μιας ολοκληρωτικής και υπερόχου εργασίας,
+παρουσιάζεται πάντοτε ως σταθερόν κοινωνιολογικόν φαινόμενον
+εις την εξέλιξιν της θεωρίας και της πράξεως — επαρκές
+μαρτύριον και χαρακτηριστική ένδειξις της μικράς σημασίας των
+ατόμων εν τη ζωή του συνόλου.
+
+Πλην δε της ποικίλης σοφίας, όσην κατά την πρώτην εις τας
+Αθήνας διατριβήν του είχε συγκομίσει ο Αριστοτέλης, φαίνεται
+ότι και κατά τους χρόνους της εν Μικρασία και εν Μυτιλήνη
+διαμονής του, μακράν του σοφιστικού συρμού και εις ησυχίαν
+ευρισκόμενος και γαλήνην επηύξησε τας γνώσεις αυτού με ακριβή
+μάθησιν των όσα και παλαιόθεν και κατά την εποχήν του εδίδασκαν
+οι φιλόσοφοι της Ιωνικής Σχολής, οι κυρίως περί τα φυσικά
+ασχολούμενοι και από τούτων την φιλοσοφίαν αναπτύσσοντες.
+
+Έπειτα κατά το διάστημα της παιδεύσεως του Αλεξάνδρου και εις
+την Μακεδονικήν αυλήν κατόπιν διατρίβων έλαβεν αφορμήν και
+άνεσιν να συστηματοποιήση μεν τας απείρους γνώσεις του κατά
+τρόπον διδακτικόν ως και τα εκ τούτων ηθικά και πολιτικά
+πορίσματα, να επαυξήση δε μεγάλως δι' ιδίων αυτού πειραμάτων
+και παρατηρήσεων τας επί της φυσικής και της φυσιολογίας
+γνώσεις του τότε καιρού. Διότι άφθονα προς τούτο παρείχοντο εις
+αυτόν τα μέσα υπό των Μακεδόνων βασιλέων και τότε και κατόπιν,
+ότε κατά την εκστρατείαν του Μεγάλου Αλεξάνδρου εις την Ασίαν
+χιλιάδες ανδρών εμισθοδοτούντο υπό του βασιλέως διά να
+συλλέγουν και ν' αποστέλλουν εις τον Αριστοτέλην όλα τα ζώα, τα
+φυτά και τα περίεργα εν γένει πράγματα της Ασιατικής χώρας,
+όπως αναφέρει ο Πλίνιος. Αν δε πιστεύσωμεν τον Αθήναιον, διά
+τον καταρτισμόν των επιστημονικών συλλογών και της βιβλιοθήκης
+του Αριστοτέλους εχορήγησεν ο Αλέξανδρος οκτακόσια τάλαντα,
+ήτοι τέσσαρα και πλέον εκατομμύρια φράγκων. Ούτω κατήρτισε την
+«περί ζώων ιστορίαν» και τα άλλα επί των φυσικών επιστημών έργα
+του θαυμαστά έως σήμερον διά την μέθοδον και εκπληκτικά ουχί
+σπανίως διά την ακρίβειαν, συγγραφέντα κατά την δευτέραν εις
+τας Αθήνας διαμονήν του και μετά την σύστασιν της ιδικής του
+Περιπατητικής του Σχολής.
+
+Ήτο δε ο Αριστοτέλης την εποχήν, κατά την οποίαν ίδρυσε την
+σχολήν του ηλικίας πεντήκοντα και πλέον ετών. Ώστε ευλόγως να
+δύναταί τις να υποθέση ότι τας μεν θεωρητικάς γνώσεις του είχεν
+έως τότε συμπληρώσει, την δε ταξινόμησιν της υπ' αυτού
+συναφθείσης ποικίλης θεωρητικής και πρακτικής ύλης και την
+συνέχειαν των πειραμάτων αυτού και παρατηρήσεων και την
+διαρρύθμισιν και συγγραφήν των πλειοτέρων και σημαντικωτέρων
+έργων του εξηκολούθησεν έκτοτε και μέχρι τέλους της ζωής του.
+Εβοήθησε δε πολύ εις την ταξινόμησιν και εις την κατασκευήν η
+καθημερινή και συστηματική διδασκαλία και όχι ολίγον ίσως
+συνετέλεσεν η υπό την επίβλεψιν και κατά τας οδηγίας του και
+κατά αρχικόν, δι' έκαστον έργον, ιδικόν του σχέδιον συνεργασία
+των μαθητών του.
+
+Διά τούτο δε και εις τα σωζόμενα συγγράμματα του Αριστοτέλους,
+εκ των οποίων ίσως μερικά εγράφησαν υπό των μαθητών του ως
+αυτός υπηγόρευσε και ωδήγει, καταφαίνεται πλείστη μεν φροντίς
+και ικανότης εις συστηματοποίησιν και σαφήνειαν, ολίγη δε
+επιμέλεια ύφους και πλαστικής εικονίσεως. Ώστε και κατά την
+ύλην και κατά την μορφήν να ενθυμίζουν τον τύπον
+Εγκυκλοπαιδείας περιλαμβανούσης τα σύνολον σχεδόν των τότε
+γνώσεων, αλλ' υπό μορφήν και κατά σύστημα και σύμφωνα προς την
+φιλοσοφίαν ενός μόνου συγγραφέως. Τόσον δε είναι το πλήθος των
+γνώσεων όσας τα Αριστοτελικά συγγράμματα περιέλαβον και τόσαι
+προδήλως είναι αι νέαι παρατηρήσεις και αι νέαι θεωρίαι, όσας
+εις έν έκαστον θέμα ο φυσιοδίφης και φιλόσοφος συγγραφεύς
+ιδικάς του προσέθεσε και τόση είναι της διευκρινήσεως και της
+συστηματοποιήσεως η δύναμις και η αρτιότης, ώστε δικαίως ελέχθη
+υπό Γερμανού σοφού ότι άλλος Αριστοτέλης ούτε εγεννήθη ούτε θα
+γεννηθή, αλλ' ούτε και είναι ανάγκη να γεννηθή.
+
+Εκ των συγγραμμάτων του Αριστοτέλους ολίγα, μόλις το έν τρίτον
+ίσως, διεσώθησαν. Και τούτο θετικώς δύναται τις να συμπεράνη εκ
+πολλών υπ' αρχαίων συγγραφέων αναφερομένων Αριστοτελικών έργων
+αγνώστων εις ημάς, μάλιστα δε εκ του καταλόγου του Διογένους
+Λαερτίου και εκ των υπό του Μεναγίου και του Άραβος Ελ Καζίρ
+μνημονευομένων απαριθμήσεων. Τίνα όμως ήσαν ακριβώς τα
+συγγράμματα ταύτα και τίνες καν οι τίτλοι των δεν δυνάμεθα να
+γνωρίζωμεν ασφαλώς, διότι και εις την παρένθεσιν αυτών παρ'
+αρχαίοις και εις τας μεταγενεστέρας απαριθμήσεις επικρατεί
+ασάφεια και αοριστία. Ουχ ήττον ως σημαντικωτέρα ίσως των
+απωλειών δύναται να θεωρηθή η απώλεια της «Συναγωγής
+Πολιτειών», ογκώδους έργου, το οποίον περιείχε την ανάλυσιν 158
+ή κατ' άλλους 255 πολιτειών, εκ των οποίων μία είναι και η
+«Αθηναίων Πολιτεία» η ανευρεθείσα προ ολίγων ετών επί
+Αιγυπτιακού παπύρου και κατά το πλείστον αποκατασταθείσα.
+
+Τα έργα του Αριστοτέλους από των αρχαίων ήδη χρόνων
+κατετάχθησαν συστηματικώς και κατά διαφόρους τρόπους. Ούτως
+εχωρίσθησαν εις _υπομνηματικά_, ήτοι αποτελούμενα εκ σημειώσεων
+και _συνταγματικά_, ήτοι αποτελούντα πλήρεις πραγματείας, από
+άλλης δε απόψεως εις _εσωτερικά_ ήτοι περιέχοντα τας υψηλοτέρας
+διδασκαλίας του Αριστοτέλους και _εξωτερικά ή εν κοινώ_ ήτοι
+προπαιδευτικά.
+
+Και αυτός δε ο Αριστοτέλης επιτυχώς διεχώρισε τα φιλοσοφικά
+μόνον έργα του, τα κληθέντα υπ' αυτού _λόγοι_, εις _οργανικούς
+λόγους_ ή λογικούς, εις _θεωρητικούς_ και εις _πρακτικούς_.
+
+Εκ των νεωτέρων κατατάξεων τέλος επεκράτησεν η της πρώτης
+Αλδείου εκδόσεως, η χωρίζουσα τα σωζόμενα έργα εις:
+
+1) _Λογικήν_, περιλαμβάνουσαν τα έργα. _Κατηγορίαι, Περί
+ερμηνείας, Αναλυτικά πρότερα, Αναλυτικά ύστερα, Τοπικά_ και
+_Περί σοφιστικών ελέγχων_. Η σειρά αύτη ωνομάσθη υπό των
+νεωτέρων «Όργανον».
+
+2) _Φυσικά_, κατά την αρχαίαν, εννοείται, και γενικωτέραν
+έννοιαν του όρου, περιλαμβάνοντα πραγματείας: _Φυσικής
+ακροάσεως βιβλίον 8ον Περί Ουρανού, Περί Γενέσεως και Φθοράς,
+Μετεωρολογικά, Περί Ψυχής, Περί Αισθήσεως και Αισθητών, Περί
+Μνήμης και Αναμνήσεως, Περί Μακροβιότητος, και Βραχυβιότητος,
+Περί Νεότητος και Γήρατος, Περί Ύπνου και Εγρηγόρσεως, Περί
+Μαντικής της εν τοις Ύπνοις, Περί Ζωής και Θανάτου, Περί
+Αναπνοής, Περί τα Ζώα Ιστορίας, Περί ζώων γενέσεως, Περί ζώων
+κινήσεως, Περί ζώων μορίων, Περί ζώων πορείας, Περί Ζώων
+χρωμάτων, Περί ακουστών, Φυσιογνωμικά, Περί φυτών (διασωθέν εν
+Λατινική ή Αραβική μεταφράσει), Περί θαυμασίων ακουσμάτων,
+Μηχανικά προβλήματα και Περί Ατόμων γραμμών._
+
+3) _Τα μετά τα φυσικά_, περιλαμβάνοντα δεκατέσσαρα βιβλία και
+τας διατριβάς _Περί Μελίσσου, Περί Ξενοφάνους_ και _Περί
+Γοργίου._
+
+4) _Τα πρακτικά_, περιλαμβάνοντα τα _Ηθικά Νικομάχεια_, τα
+_Μεγάλα_ και τα _Ευδήμεια, Τα Πολιτικά, την Αθηναίων Πολιτείαν,
+την Ρητορικήν, την Ρητορικήν εις Αλέξανδρον_ (αμφισβητουμένην)
+και την _Ποιητικήν_· και
+
+5) _Τα αποσπάσματα_ (ήτοι τα σωζόμενα παρενθετικώς εις έργα
+αρχαίων συγγραφέων). _Αι επιστολαί_ (αμφισβητούμεναι κατά το
+πλείστον και _Τα ποιήματα_ επίσης αμφισβητούμενα.
+
+Οι τίτλοι ούτοι απλώς άνευ επεξηγήσεως παρατεθέντες δύνανται να
+δείξωσι την ευρύτητα, την ποικιλίαν και το τεράστιον μέγεθος
+του Αριστοτελείου έργου, το οποίον, όπως εν αρχή των σημειώσεων
+τούτων είπομεν, απετέλεσε τον επιστημονικόν και φιλοσοφικόν
+κώδικα της πολιτισμένης ανθρωπότητος επί δύο και πλέον χιλιάδας
+έτη, αποτελεί δε και τώρα ακόμη το _πνευματικόν έθιμον_ σχεδόν
+όλης της συνήθους επιστημονικής και φιλοσοφικής δημιουργίας.
+
+Και ανάλυσις μεν του φιλοσοφικού συστήματος του Αριστοτέλους
+και έκθεσις της επιστημονικής αυτού εργασίας, έστω και
+στοιχειωδώς επιχειρούμεναι, θα εξέτειναν το σημείωμα τούτο
+αναγκαστικώς εις ογκώδη πραγματείαν. Τούτο δε μόνον δύναται να
+λεχθή συμπερασματικώς και από μιας μόνον απόψεως, γενικής αλλ'
+όχι και συνολικής, ότι ο Αριστοτέλης βάσιν της επιστήμης έθεσε
+το πείραμα και την παρατήρησιν, ως σκοπόν δε πάσης επιστήμης
+ώρισε την γνώσιν των αιτίων, των πραγμάτων και φαινομένων
+εκείνων, όσα υπόκεινται εις την πείραν. Ούτω, καθ' α ο ίδιος
+διευκρινίζει, (Μετά τα φυσικά Βιβλ. Α'. III) _η πείρα μεν
+παρέχει ημίν το γεγονός, η επιστήμη δε ζητεί το αίτιον και το
+διατί πρώτον_.
+
+Από τοιαύτης αφετηρίας ορμώμενος ο Αριστοτέλης κρίνεται ως
+αντίθετος της Πλατωνικής φιλοσοφίας, ενώ ίσως επισταμένη και
+βαθυτέρα μελέτη του Πλατωνικού και παραλλήλως του Αριστοτελικού
+έργου θα εδείκνυε την Αριστοτελικήν φιλοσοφίαν, αντιθέτως προς
+την γνώμην και την απόφανσιν του μεγάλου ιδρυτού της, ως
+ασχοληθείσαν κυρίως περί έν μέρος των Πλατωνικών αντιλήψεων και
+ακολουθήσασαν μίαν από τας μεθόδους διανοητικής εξελίξεως και
+γνώσεως του επιστητού, τας οποίας διετύπωσεν η καταπληκτικώς
+αντιληπτική διάνοια του Πλάτωνος, η δαιμονίως διιδούσα ως
+ωρισμένον μεν και ωφέλιμον τον βαθμιαίως πλατυνόμενον ορίζοντα
+των γνώσεων — την ανθρωπίνην δηλονότι συνθήκην και συμφωνίαν —
+αόριστον δε και ατέρμονα τον ορίζοντα της όλης ζωής προς τον
+οποίον αναγκαστικώς και εξ εσωτερικής ορμής ατενίζει (_θεωρεί_)
+ο ανθρώπινος νους και τοιουτοτρόπως συμπερασματικώς διαχαράξασα
+ούτω τους επαλλήλους και ομοκέντρους κύκλους της Επιστήμης και
+της Υποθέσεως.
+
+Είναι δε χρήσιμος ο περί της Πλατωνικής φιλοσοφίας υπαινιγμός
+ούτος, διά να δειχθή κάπως εξ αντιδιαστολής και εναργέστερον
+πως ο μεν Πλάτων δύναται να λογισθή ως το υψηλότατον σημείον,
+εις το οποίον ανήλθεν η Ελληνική σκέψις, η κληρονόμος όλης της
+ανατολικής γνώσεως και δημιουργός αμυθήτου επί πλέον θησαυρού
+σοφίας, ο δε Αριστοτέλης πρέπει να χαρακτηρισθή ο πρώτος μετά
+την δημιουργικότητα και προς την κατάβασν σταθμός.
+
+Την φιλοσοφικήν αυτού σχολήν διηύθυνεν ο Αριστοτέλης μέχρι του
+32? π. Χ., οπότε, επειδή το αντιμακεδονικόν κόμμα είχεν
+ενισχυθή ένεκα του θανάτου του Αλεξάνδρου, κινδυνεύων ως φίλος
+της μακεδονικής δυναστείας ηναγκάσθη να φύγη εις Χαλκίδα της
+Ευβοίας, όπου και απέθανε μετά έν έτος από χρόνιον
+οικογενειακόν του νόσημα του στομάχου.
+
+Αι σπερμολογίαι, τας οποίας συγγραφείς της παρακμής καί τινες
+εκκλησιαστικοί ανέφεραν περί του Αριστοτέλους, ως αστόργου προς
+τον προστάτην του Ερμείαν και ως αγνώμονος προς τον Πλάτωνα και
+ως επιβουλευθέντος την ζωήν του μαθητού και ευεργέτου αυτού
+Αλεξάνδρου, καθώς και ο μύθος περί αυτοκτονίας του,
+αποδεικνύονται εξ αυτών των πραγμάτων, ήτοι εκ των συγγραμμάτων
+του Αριστοτέλους και εκ των αυθεντικών λεπτομερειών του βίου
+του, τελείως αστήρικτα μυθεύματα, ανάξια εκτενεστέρας μνείας.
+
+ I. Ζερβός
+
+
+
+ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΠΟΛΙΤΕΙΑΣ
+
+
+
+ΕΙΣΑΓΩΓΗ
+
+
+
+Μεταξύ των έργων του Αριστοτέλους, τα οποία είτε συνετάχθησαν
+διά την &εξωτερικήν ή εν κοινώ& διδασκαλίαν, περί της οποίας
+εις τας προτασσομένας σημειώσεις έγινε λόγος, είτε εξ αυτής
+προέκυψαν, είναι και το απολεσθέν πολύτομον έργον του «Συναγωγή
+Πολιτειών» ή απλώς «Πολιτείαι» τιτλοφορούμενον. Εις το
+σύγγραμμα δε τούτο περιεγράφοντο και ανελύοντο κατά μεν τον
+Διογένην Λαέρτιον και τον Ησύχιον 158 πολιτεύματα διαφόρων
+πόλεων και κρατών, κατά δε τον Αραβικόν κατάλογον τον λεγόμενον
+του Πτολεμαίου 161, κατά δε τον Αμμώνιον 240, κατά δε τον
+Μενάγιον 245 και κατ' άλλους τέλος 250 ή και 255 πολιτεύματα,
+(1) εκ των οποίων πλείστα Ελληνικά, τινά δε βαρβαρικά. Ταύτα
+μάλιστα, ως φαίνεται, περιελαμβάνοντο εις μίαν μόνην
+πραγματείαν υπό τον τίτλον «Νόμιμα βαρβαρικά», πλην του
+πολιτεύματος των Καρχηδονίων, αποτελούντος ιδίαν πραγματείαν.
+Την τοιαύτην έκτασιν της Συναγωγής Πολιτειών προσμαρτυρεί και ο
+Κικέρων, παρέχων νύξιν και περί της ύλης εν συνόλω της
+συγγραφής (2).
+
+Προ του Αριστοτέλους ιστορικήν και κριτικήν ανάλυσιν
+πολιτευμάτων είχεν επιχειρήσει ο Κριτίας, ο μαθητής του Γοργίου
+και του Σωκράτους, ο κατόπιν γενόμενος εκ των τριάκοντα
+τυράννων, συγγράψας περί Λακεδαιμονίων, περί Θεσσαλών και περί
+Αθηναίων πολιτείας, λαών δηλαδή, παρά τοις οποίοις επί πολύ
+είχε διατρίψει. Τα σωζόμενα αποσπάσματα (3) μαρτυρούσι τάσιν
+υπερβολικήν προς λεπτομερή και παραστατικήν περιγραφήν των
+εθίμων και ιστόρησιν αμφιβόλων ανεκδότων, ουχί δε και ιστορικήν
+εμβρίθειαν. Αντιθέτως ο Αριστοτέλης αποφυγών σχεδόν από
+συστήματος την περιγραφικότητα, αν και περιγράψας τα έθιμα εφ'
+όσον εχρειάζετο τούτο προς τον σκοπόν του, απέβλεψε κυρίως εις
+την ιστορικήν διευκρίνησιν της εξελίξεως των πολιτευμάτων και
+εις την επ' αυτών συγχρονιστικήν επί των γεγονότων κρίσιν. Ούτω
+κατά τον επιτυχή χαρακτηρισμόν του Θεοδ. Ραϊνάχ η «Συναγωγή
+Πολιτειών» ήτο &ανάλυσις& των γεγονότων και των ιδεών του
+φιλοσόφου, των οποίων τα &Πολιτικά& του απετέλουν την
+&σύνθεσιν&.
+
+Διά την προπαρασκευήν της ύλης του συγγράμματός του ο
+Αριστοτέλης θα εχρησιμοποίησε βεβαίως πολλούς συνεργάτας και
+μάλιστα τους επιδεξιωτέρους εκ των μαθητών του, την συγγραφήν
+όμως, καθ' ά και ασφαλώς δυνάμεθα να εικάσωμεν εκ της Αθηναίων
+Πολιτείας και εξ άλλων αποσπασμάτων, έκαμεν αυτός ο ίδιος. Η
+βεβαίωσις αύτη αποβλέπει, εννοείται, εις τας αυθεντικάς του
+έργου πραγματείας, διότι ως συνέχεια του Αριστοτελικού
+συγγράμματος προέκυψαν αναμφιβόλως βραδύτερον ομοιότυποι άλλων
+μεταγενεστέρων πραγματείαι, μαθητών ή μη του Αριστοτέλους,
+αποδοθείσαι εις αυτόν. Μεταξύ των συγγραφέων τοιούτων
+πραγματειών δέον να καταλεχθώσιν ο Ηρακλείδης ο Ποντικός (4)
+και ο Δικαίαρχος (5), του οποίου η Λακεδαιμονίων Πολιτεία
+υπήρξε διάσημος. Τόσον δε πολύ υπήρξεν, ως φαίνεται, το πλήθος
+των μιμήσεων, ώστε από της αρχαιότητος ήδη η κριτική διέστελλε
+τας γνησίας από τας μη γνησίας &πολιτείας& του Αριστοτέλους
+(6).
+
+Πρώτη εις το όλον έργον, ίσως τακτοποιηθέν αρχικώς με
+αλφαβητικήν (κατά στοιχείον) τάξιν, υπήρχεν η Αθηναίων
+Πολιτεία, ανέκαθεν μεν ως αυθεντική φερομένη, παλαιόθεν δε
+απολεσθείσα. Διότι και ο Φώτιος (7) ο εξ επιτομής γνωρίσας
+αυτήν και ο παλαιότερος τούτου Ησύχιος ουδέν αυθεντικόν αυτής
+απόσπασμα αναφέρουσιν. Είναι δε περίεργος η τόσον ενωρίς
+συμβάσα απώλεια, διότι βεβαίως υπήρχον πολλά αυτής αντίγραφα,
+μεγίστη δε απεδίδετο σημασία εις αυτήν, καθ' ό γραφείσαν εξ
+ιδίας και προσωπικής αντιλήψεως του Αριστοτέλους, ο οποίος το
+πλείστον της ζωής του έμεινεν εις τας Αθήνας. Εκ του έργου
+πλείστοι των σημαντικών μεταγενεστέρων συγγραφέων εδανείζοντο
+πληροφορίας, κρίσεις και περικοπάς. Ο Κικέρων είχε το έργον
+τούτο εις την βιβλιοθήκην του, ο Πλούταρχος εξ αυτού ιδίως
+ήντλησε τον βίον του Σόλωνος και δι' αυτού διηυκρίνησε πολλά
+εις τους βίους του Θησέως, του Περικλέους και του Νικίου, ο
+Αρποκρατίων δε τέλος και άλλοι λεξικογράφοι εξ αυτού ηρύσθησαν
+τα πλείστα και σαφέστερα περί των Αθηναϊκών θεσμών. Την υπό
+πολλών και πολυτρόπως μνημόνευσιν ταύτην του έργου φέρει, όχι
+βέβαια και πειστικώς, ο Θεόδ. Ραϊνάχ ως αιτίαν της απωλείας,
+ισχυριζόμενος ότι οι Βυζαντινοί αντιγραφείς ελόγιζον ανωφελές
+να επιχειρώσι την συγγραφήν έργου ολοκλήρου σχεδόν, κατά την
+αντίληψίν των, περιλαμβανομένου αποσπασματικώς εις άλλα
+συγγράμματα.
+
+Οπωσδήποτε βέβαιον είναι ότι ήδη από της εποχής της
+Αναγεννήσεως η Αθηναίων Πολιτεία εθεωρείτο απολεσθείσα
+οριστικώς, και έκτοτε μόνον τα πολλαχόθεν συλλεγέντα αυθεντικά
+ή ηλλοιωμένα αποσπάσματα, 90 περίπου, και η δισέλιδος κολοβή
+περίληψις των περιεχομένων αυτής, η γνωστή υπό τον τίτλον «εκ
+των Ηρακλείδου περί πολιτείας Αθηναίων» (8) έδιδαν ιδέαν τινά
+της όλης πραγματείας (9).
+
+Τω 1885 όμως επί εφθαρμένου παπύρου της βιβλιοθήκης του
+Βερολίνου ανέγνωσαν περικοπάς ιστορικάς, αι οποίαι ευκόλως
+ανεγνωρίσθησαν ως ανήκουσαι εις την Αριστοτέλους Αθηναίων
+Πολιτείαν. Επειδή δε ο πάπυρος προήρχετο εξ Αιγύπτου, όπου
+είχον ήδη ανευρεθή οι λόγοι του ρήτορος Υπερείδου και το
+Παρθένιον του ποιητού Αλκμάνος, εγεννήθη έκτοτε η ελπίς της
+εκεί ανευρέσεως της Αθηναίων Πολιτείας, καθ' όσον μάλιστα έκ
+τινος εν Πετρουπόλει αποκειμένου καταλόγου Αιγυπτιακής
+βιβλιοθήκης εβεβαιούτο ότι το έργον εσώζετο εκεί κατά τον
+τρίτον μ. Χ. αιώνα.
+
+Και η ελπίς εντός ολίγου επραγματοποιήθη. Το 1891 ηγγέλθη εκ
+Λονδίνου ότι μεταξύ δέσμης παπύρων, άγνωστον πώς και πότε
+εισαχθέντων εις το Βρεταννικόν Μουσείον, ανευρέθη η Αθηναίων
+Πολιτεία του Αριστοτέλους. Μετ' ολίγας δε εβδομάδας εξεδόθη
+αύτη υπό του κ. Kenyon το πρώτον.
+
+Ευθύς εξ αρχής το κείμενον, σύμφωνον άλλως προς τα σωζόμενα
+αποσπάσματα, ανεγνωρίσθη αυθεντικόν, διεπιστώθη δε μάλιστα και
+του αντιγράφου η μεγάλη αρχαιότης, αναγομένου εις τον πρώτον μ.
+Χ. αιώνα. Αποτελείται δε τούτο εκ τεσσάρων ταινιών παπύρου
+ανίσων διαστάσεων, μήκους εν όλω έξ σχεδόν μέτρων και μέσου
+πλάτους εικοσιοκτώ εκατοστών. Επί της κυρίας όψεως ευρίσκονται
+γραμμένοι λογαριασμοί ιδιωτικού τινός κτήματος, έχοντες
+χρονολογίαν το 11ον έτος της βασιλείας του Βεσπασιανού, ήτοι το
+78 ή 79 Μ. Χ. Επί της αντιθέτου δε όψεως (In verso) υπάρχει το
+κείμενον της Αθηναίων Πολιτείας με τέσσαρας διαφόρους
+χαρακτήρας. Με τον γραφικόν δε χαρακτήρα του πρώτου
+αντιγραφέως, πιθανώς ειδικωτέρου, υπάρχουν διορθώσεις επί των
+άλλων τριών τεμαχίων.
+
+Και μολονότι ο γραφικός χαρακτήρ εν συνόλω είναι κανονικός και
+επιμελημένος, η ανάγνωσις όμως παρουσίασε δυσχερείας ένεκα της
+συνεχούς γραφής όλων των λέξεων, της μη στίξεως, της συντμήσεως
+των τελικών συλλαβών των λέξεων και της πολλαχού φθοράς του
+παπύρου, ώστε μέγα πράγματι κατόρθωμα ήτον η πρώτη αυτού
+ανάγνωσις υπό του Άγγλου φιλολόγου Κένυον. Μολονότι δε και τα
+ολίγα σχετικώς λάθη της πρώτης εκδόσεως διωρθώθησαν έκτοτε
+(10), ουχ ήττον απομένουσι και άλλα, ουσιωδέστερα δε, λάθη
+οφειλόμενα εις τους παλαιούς αντιγραφείς. Και από της απόψεως
+δε αυτής μας παρέχει ο πάπυρος της Αθηναίων Πολιτείας
+σημαντικώτατα ωφελήματα, διότι μας δίδει να εννοήσωμεν το
+πλήθος των παραφθορών και αλλοιώσεων, όσαι εγίνοντο υπό των
+αντιγραφέων εις τα αρχαία κείμενα: Λέξεις ηλλοιωμέναι, φράσεις
+μετατοπισμέναι, κακή ανάγνωσις του αντιγραφομένου, παραλείψεις,
+φράσεις αυθαιρέτως εξηγητικαί (γλώσσαι), αντικαταστήσασαι
+κάποτε το αρχικόν κείμενον ή παρεμβαλλόμεναι παραπλεύρως των
+γνησίων, αλλοιούσιν εις πολλά μέρη το κείμενον. Μεγαλυτέρα
+ακόμη αλλοίωσις, ως απέδειξεν η κριτική του κειμένου μελέτη
+(11), προήλθεν εκ της παρεμβολής περικοπών άλλου προγενεστέρου,
+αλλ' ασημοτέρου συγγράμματος επί του αυτού θέματος — παρεμβολής
+γενομένης μεθοδικώς μεν σύμφωνα με τας χρονολογίας, αλλ'
+αντιφασκούσης συχνότατα με το κείμενον. Εφ' όσον αι παρέμβλητοι
+φράσεις αυταί αφαιρούνται, επί τοσούτον καταφαίνεται το
+γνώριμον εις ημάς ύφος του Αριστοτέλους, η λιτότης και η
+ακρίβεια της φράσεως η ξηρά διατύπωσις του σκοπουμένου άνευ
+πλεονασμού και άνευ ελλείψεως.
+
+Δύναται δε να ορισθή εξ αυτού του ιδίου συγγράμματος η εποχή
+της συγγραφής του. Διότι ο τελευταίος αναφερόμενος εις αυτό
+άρχων είναι ο Κηφισοφών (§ 54) &επώνυμος& του έτους 329 — 328
+π.Χ., ουδείς δε λόγος γίνεται περί των σημαντικών μεταβολών,
+όσας εις το Αθηναϊκόν πολίτευμα επέφερεν ο Αντίπατρος το 322 π.
+Χ., ήτοι το έτος ακριβώς του θανάτου του Αριστοτέλους. Ώστε
+βεβαίως μεταξύ του 328 και 322 συνετελέσθη η συγγραφή.
+
+Αι παρεχόμενοι υπό της Αθηναίων Πολιτείας νέαι πληροφορίαι και
+αι συμβολαί εις τας υπαρχούσας περί της ιστορίας καθόλου και
+της πολιτειακής εξελίξεως ιδίως των Αθηναίων είναι πολλαί και
+πολύτιμοι. Μάλιστα δ' εξόχως διαφωτιστική αποβαίνει η μελέτη
+του έργου και διά το αστικόν, κυρίως όμως διά το δημόσιον
+Αττικόν δίκαιον.
+
+Διαιρείται δε το σύγγραμμα εις &Ιστορικόν& και εις
+&Περιγραφικόν& μέρος. Το Ιστορικόν μέρος, ως ευρέθη εν τω
+παπύρω, είναι ελλιπές εις την αρχήν του, διότι δεν υπάρχει η
+απ' αρχής γραφείσα ιστορία των Αθηνών μέχρι της συνωμοσίας του
+Κύλωνος. Το δε Περιγραφικόν απομένει ατελές, διότι λόγω φθοράς
+του παπύρου λείπει η περιγραφή του οργανισμού και των
+δικονομικών τύπων των Αθηναϊκών δικαστηρίων. Και η απώλεια μεν
+της αρχής του έργου δεν είναι μεγάλη, διότι και άλλοθεν
+δυνάμεθα οπωσδήποτε να την συμπληρώσωμεν σχεδόν εξ αυτού του
+Αριστοτελικού κειμένου και αι ιστορικαί δε πηγαί, από των
+οποίων ηρύσθη ο Αριστοτέλης τα της γενέσεως και των αρχών της
+Αθηναϊκής πολιτείας, διεσώθησαν σχεδόν όλαι μέχρις ημών. Η
+έλλειψις όμως του τέλους αποβαίνει σημαντική ιδίως διά τους
+μελετητάς του Αττικού δικαίου.
+
+Το πρώτον μέρος του έργου το καθαρώς ιστορικόν ακολουθεί
+αυστηράν χρονολογικήν σειράν, συντομωτάτη δε ή ουδεμία γίνεται
+μνεία των ανδρών, έστω και επιφανών, όσοι δεν συνετέλεσαν εις
+πολιτειακάς ή διοικητικάς μεταβολάς. Ούτως ουδαμού αναφέρεται ο
+Αλκιβιάδης, ενώ απεναντίας εκτενώς αναφέρονται τα κατά τον
+Σόλωνα και τον Κλεισθένην, τα της διοικήσεως και πτώσεως των
+Πεισιστρατιδών, το μετά την εν Σικελία καταστροφήν ολιγαρχικόν
+κίνημα, η άλωσις των Αθηνών υπό του Λυσάνδρου και τέλος η
+αποκατάστασις του δημοκρατικού πολιτεύματος το 403 π. Χ.
+Σταματά δε ο Αριστοτέλης εις το σημείον τούτο, διότι την
+θριαμβευτικήν επάνοδον του δήμου εις την εξουσίαν διά του
+Θρασυβούλου κρίνει ως την ενδεκάτην και τελευταίαν μεταβολήν
+της πολιτειακής ιστορίας των Αθηναίων. Αληθώς δε καθ' όλον τον
+τέταρτον π. Χ. αιώνα η αθηναϊκή πολιτεία πλην μερικών
+τροποποιήσεων εις τας λεπτομερείας ουδεμίαν υπέστη ριζικήν
+μεταρρύθμισιν.
+
+Το τελευταίον τούτο επί της εποχής του δημοκρατικόν πολίτευμα,
+ως ελειτούργει επί της βασιλείας Αλεξάνδρου του Μεγάλου,
+αποτελεί το δεύτερον μέρος του συγγράμματος του Αριστοτέλους.
+Μετά εισαγωγικόν κεφάλαιον περί του αστικού νόμου και του περί
+εφήβων θεσμού ο Αριστοτέλης περιγράφει επακριβώς τα του
+διοικητικού συστήματος της Αθηναίων πολιτείας, η οποία ως προς
+την εσωτερικήν οργάνωσιν ήτο την εποχήν εκείνην πληρεστάτη.
+Εκθέτει κατά συσχέτισιν τας δικαιοδοσίας της εκκλησίας του
+δήμου και της Βουλής, αι οποίαι κατ' ουσίαν απετέλουν αμφότεραι
+την υπό του δήμου διοίκησιν της πολιτείας. Πραγματευόμενος δε
+τα της Βουλής των πεντακοσίων ορίζει και την δικαιοδοσίαν των
+καθέκαστα οικονομικών αρχόντων (ανωτέρων δηλαδή υπαλλήλων).
+
+Οι άρχοντες διαιρούνται εις δύο κατηγορίας, τους &κληρουμένους&
+και τους &εκλεγομένους&. Οι εκλεγόμενοι ήσαν σχετικώς ολίγοι
+και ιδίως τοιούτοι ήσαν προκειμένου περί αξιωμάτων απαιτούντων
+ειδικήν μόρφωσιν και πείραν.
+
+Οι διά κλήρου λαμβανόμενοι άρχοντες υποδιηρούντο εις:
+
+Άρχοντας ετησίους επί των κοινών διοικητικών υποθέσεων
+&(εγκύκλιος διοίκησις)&, εκλεγομένους ως επί το πλείστον
+ομαδικώς ανά δέκα δι' εκάστην διοικητικήν εξουσίαν.
+
+Άρχοντας ανωτέρους ετησίους (&οι εννέα άρχοντες&) και άρχοντας
+πενταετούς θητείας. Ο τρόπος του καταρτισμού ενός εκάστου
+σωματείου αρχόντων και η έκτασις της δικαιοδοσίας του
+εξηγούνται και καθορίζονται υπό του Αριστοτέλους,
+λεπτομερεστέρα δε γίνεται υπ' αυτού ανάλυσις των τύπων των
+αναφερομένων εις τα δικαστήρια και εις τας εορτάς.
+
+Η λεπτομερής περιγραφή των δικαστηρίων του δήμου, η οποία
+απετέλει το τελευταίον κεφάλαιον του συγγράμματος, δυστυχώς δεν
+διεσώθη πλήρης, και μόνον αποσπάσματα εξ αυτής έχομεν.
+
+Τα προ αυτού και τα σύγχρονά του ίσως κείμενα, εξ όσων ηρύσθη ο
+Αριστοτέλης τας ιστορικάς πληροφορίας, δεν αναφέρει
+ονομαστικώς, μεταχειριζόμενος πάντοτε αορίστους περί αυτών
+εκφράσεις, ως π. χ. «οι μεν . . . οι δε» — «η κοινή γνώμη» —
+«οι δημοκρατικοί συγγραφείς — «οι αντιφερόμενοι προς τούτους».
+Μόνον δε τον Ηρόδοτον και τον Σόλωνα ως συγγραφείς αναφέρει
+ονομαστί. Από του Ηροδότου ηρύσθη σχεδόν όλην την ιστορίαν των
+Πεισιστρατιδών και του Κλεισθένους, από δε τον Σόλωνα έλαβε και
+τα σχετικά προς την πολιτικήν και κοινωνικήν κατάστασιν, την
+προ και μετά την Σολώνειον νομοθεσίαν.
+
+Επίσης, αν και δεν αναφέρει ονομαστί τον Θουκυδίδην (12),
+εδανείσθη απ' αυτόν πολλάς των λεπτομερειών της ολιγαρχικής
+στάσεως του 411 π. Χ. και τας επί ταύτης κρίσεις του. — Από τον
+Ξενοφώντα απεναντίας, πλην του λόγου του Θηραμένους ίσως, ουδέν
+άλλο ηρύσθη.
+
+Και πρόδηλον φαίνεται, όπως δεικνύει προσφυώς ο Θ. Ραϊνάχ, (13)
+ότι την αφήγησιν της ιστορίας των Τριάκοντα τυράννων και την
+σκιαγραφίαν του δημαγωγού Κλέωνος. (14) εδανείσθη ο Αριστοτέλης
+από τον βαθύτερον και επιφανέστερον μετά τον Θουκυδίδην
+ιστορικόν Θεόπομπον, τον οποίον και Διόδωρος ο Σικελιώτης
+έλαβεν οδηγόν.
+
+Αι γενικαί ιστορίαι, πλην ως προελέχθη, της του Ηροδότου, δεν
+συνέβαλαν σημαντικώς εις τον καταρτισμόν του Αριστοτελικού
+συγγράμματος, παρασχούσαι μόνον εις αυτόν ενίοτε χαρακτηριστικά
+τινα επεισόδια. Ενώ αντιθέτως οι λεγόμενοι Ατθιδογράφοι (15)
+ήτοι οι χρονικογράφοι της Αθηναϊκής ιστορίας ωδήγησαν αυτόν εις
+την χρονολογικήν αφήγησιν. Ο Κλεόδημος, ο Φανόδημος, ο
+Ανδροτίων συμπαραβαλλόμενοι υπό του Αριστοτέλους διεφώτισαν
+αυτόν ως προς την χρονολογικήν εξέλιξιν των γεγονότων, του
+παρέσχον δε μάλιστα πολλάκις συντόμους χαρακτηρισμούς αυτών
+τούτων των γεγονότων, ως αποδεικνύει του Αριστοτελικού κειμένου
+η παραβολή προς τα σωζόμενα σχετικά αποσπάσματα των
+Ατθιδογράφων. (16)
+
+Άλλα δε προς τούτοις βοηθήματα είχεν ο Αριστοτέλης την
+Συναγωγήν δογμάτων (διαταγμάτων) και επισήμων εγγράφων Κρατερού
+του Μακεδόνος, τας επιγραφάς και τα μνημεία, τα ποιήματα του
+Σόλωνος, τα λαϊκά άσματα και τας λαϊκάς παροιμίας, τας οποίας
+προσφυέστατα μεταχειρίζεται διεξηγών δι' αυτών ή επιβεβαιών
+ιστορικά γεγονότα.
+
+Το δεύτερον μέρος τον έργου κατ' ελάχιστον αναφέρεται εις
+ιστορικάς πηγάς, διότι ο Αριστοτέλης εις αυτό περιγράφει το
+σύγχρονόν του πολιτειακόν σύστημα, αντιλαμβανόμενος και
+πληροφορούμενος αυτός ο ίδιος τα πράγματα. Και ενώ εις το
+πρώτον μέρος, την ιστορικήν δηλαδή εξέλιξιν της Αθηναίων
+πολιτείας, διακρίνεται στιβαρά δύναμις κριτική, ρέει δε ομαλώς
+και καθαρώς η διήγησις ως αν από διαυγούς και πλουσίας πηγής,
+εις το δεύτερον μέρος, το περιγραφικόν δηλονότι και αναλυτικόν,
+επικρατεί η ανυπέρβλητος μεθοδικότης και ο θαυμαστός
+διασαφιστικός τρόπος της Αριστοτελικής διανοίας. Εν συνόλω δε ο
+Αριστοτέλης δεικνύεται κριτικός βαθύτατος και εις την χρήσιν
+των ιστορικών κειμένων και εις την εκλογήν αυτών και εις την
+εκτίμησιν της σημασίας των γεγονότων. Το &ομοιαληθές& — όπως
+εις όλον το Αριστοτελικόν σύστημα — διήκει απ' αρχής έως τέλους
+του συγγράμματος ως το ασφαλέστερον κριτήριον επί των ασαφών
+και επί των αντιθέτως αναφερομένων. Διά της τοιαύτης μεθόδου
+του ομοιαληθώς κρίνειν αποκρούει τας εναντίον του Σόλωνος και
+του Θηραμένους διαβολάς και ομοιοτρόπως τροποποιεί την διήγησιν
+του Θουκυδίδου περί της συνωμοσίας του Αρμοδίου και του
+Αριστογείτονος, αυτός ίσως επί του προκειμένου πλησιάσας
+περισσότερον την αλήθειαν. (17)
+
+Μ' όλα αυτά τα πλεονεκτήματα ο Αριστοτέλης δεν δύναται να
+θεωρηθή το πρότυπον ιστορικού συγγραφέως· όχι μόνον κατά την
+σημερινήν αντίληψιν της ιστορίας, αλλ' ουδέ παραραβαλλόμενος
+προς τους επιφανείς αρχαίους ιστορικούς συγγραφείς. Διότι την
+ιστορικήν του αφήγησιν δεν την ολοκληρώνει το βαθύ εκείνο και
+ιδιότυπον κριτικόν ύφος του Θουκυδίδου το καθιστών το σύγγραμμα
+του Πελοποννησιακού πολέμου σύνολον άρτιον και αδιάσπαστον,
+ουδ' εμψυχώνει αυτήν η υπερτέρα και γενική και κοσμοπολιτική
+αντίληψις των γεγονότων, η διαπνέουσα και διακρίνουσα την
+ιστορίαν του Πολυβίου.
+
+Άλλως δε, αν και διατριβών εις τας λεπτομερείας ο Αριστοτέλης,
+δεν είναι πάντοτε και εις ταύτας χρονογράφος αλάθητος. Τούτο δε
+πρέπει ν' αποδοθή εις το εσπευσμένον της συγγραφής και εις μη
+επιγενημένην αναθεώρησιν και βάσανον του έργου μάλλον, παρά εις
+άγνοιαν ιστορικών πηγών και αυθεντικών κειμένων. Ούτως ιστορεί
+τον Κίμωνα νέον κατά την εποχήν της εξασθενίσεως των εξουσιών
+του Αρείου Πάγου (18), ενώ τότε, ήτοι μετά την θάνατον του
+δημαγωγού Εφιάλτου, ήτο τουλάχιστον 40 ετών. Ομοίως τας περί
+ειρήνης προτάσεις των Λακεδαιμονίων ορίζει γενομένας μετά την
+εν Αργινούσαις ναυμαχίαν (19), ενώ εγένοντο αύται μετά την εν
+Κυζίκω.
+
+Αλλά και από διευκρινιστικής απόψεως και καθορισμού των
+συμβάντων παρουσιάζει ανακριβείας τινάς. Ούτως εξηγεί κακώς την
+επί Σόλωνος σεισάχθειαν, συγχέων τα επί των ακινήτων κτημάτων
+επιβεβλημένα βάρη προς τα ενυπόθηκα επ' αυτών ιδιωτικά δάνεια.
+Επίσης βεβαιοί εσφαλμένως ότι όλοι οι κατά το έτος της εν
+Αργινούσαις ναυμαχίας Αθηναίοι στρατηγοί κατεδικάσθησαν εις
+θάνατον, κλπ.
+
+Αλλ' αι ανακρίβειαι αύται ελάχισται κατ' αριθμόν, κατ' ουσίαν
+δε σχετικώς ασήμαντοι δεν ελαττώνουν την αυθεντικότητα και την
+ακρίβειαν του όλου κειμένου της Αθηναίων Πολιτείας, η οποία
+μάλιστα ως σύγγραμμα πολιτειακής ύλης, εξηγούν τα του
+πολιτεύματος και του διοικητικού συστήματος των Αθηναίων είναι
+μοναδικόν και πρότυπον αληθώς έργον. Εις τούτο δε κυρίως
+φαίνεται ν' απέβλεψεν ο Αριστοτέλης.
+
+Διακριτικά προς τούτοις χαρίσματα του Αριστοτελείου τούτου
+έργου είναι η απ' αρχής έως τέλους αυτού διήκουσα καλή πίστις
+τον συγγραφέως και το προμνημονευθέν λιτόν, διαυγές δε και
+αβίαστον αφηγηματικόν ύφος, περί του οποίου ενθουσιωδώς
+απεφαίνοντο κατά την αρχαιότητα, από του Κικέρωνος, ο οποίος
+τον Αριστοτέλειον λόγον ωνόμασε &ποταμόν χρυσού&, μέχρι
+Διονυσίου του Αλικαρνασσέως, ο οποίος θαυμάζει την &διαύγειαν
+και το θέλγητρον& των Αριστοτελικών σαφηνίσεων και μέχρι του
+Πλουτάρχου, ο οποίος εξαίρει την δύναμιν και την χάριν του
+ύφους του. Ούτω δε όχι μόνον από ιστορικής αλλά και από
+φιλολογικής απόψεως η Αθηναίων Πολιτεία είναι έν των
+πολυτιμοτέρων κειμηλίων, των κληροδοτηθέντων εις ημάς υπό της
+κλασσικής Ελληνικής αρχαιότητος.
+
+
+
+ΑΠΟΣΠΑΣΜΑΤΑ
+ΕΚ ΤΟΥ ΕΛΛΕΙΠΟΝΤΟΣ ΚΕΙΜΕΝΟΥ
+
+
+
+Από τα ελλείποντα εν αρχή κεφάλαια της Αθηναίων Πολιτείας
+διεσώθησαν εις άλλους αρχαίους συγγραφείς τα εξής αποσπάσματα,
+διά των οποίων γίνεται αποκατάστασις όχι βεβαίως του λεκτικού
+κειμένου της συγγραφής, αλλά του νοήματος και των εν αυτή
+πληροφοριών περί της αρχής και περί των πρώτων χρόνων της
+ιστορικής ζωής των Αθηνών. Το πρώτον των αποσπασμάτων τούτων
+είναι εκ της σωζομένης, ως εν τη εισαγωγή είρηται, Επιτομής της
+Αθηναίων Πολιτείας του Ηρακλείδου. Μετ' αυτό δε τα εν τη αυτή
+Επιτομή αποσπάσματα (5, 6, 7, 8, 9, 10, 11) περιεχόμενα εις το
+σωζόμενον Αριστοτελικό κείμενον, παρετέθησαν διά να καταδειχθή
+ούτως αμοιβαίως η αυθεντικότης και του Λονδινίου παπύρου και
+του παρατιθεμένου πρώτου της Επιτομής αποσπάσματος. — Οι
+συγγραφείς, παρά τοις οποίοις ευρίσκονται ταποσπάσματα,
+αναφέρονται εις υποσημειώσεις, ελήφθησαν δε ταύτα εκ της
+εκδόσεως V. Rose, Arist. qui ferebantur libr. frag. Teubner και
+εκ της εκδόσεως Arist. Πολ. Αθην. υπό Fr. Blass. Teubner].
+
+
+Απόσπασμα 1ον.
+
+
+§ 1. Οι Αθηναίοι (20) αρχικώς μεν εκυβερνώντο υπό βασιλείας.
+Όταν δε ο Ίων κατώκησε μετ' αυτών, τότε κατά πρώτον ωνομάσθησαν
+Ίωνες. Ο δε Πανδίων, ο οποίος εβασίλευσε μετά τον Ερεχθέα,
+διένειμε την βασιλείαν (αρχήν) εις τους υιούς του· και ούτοι
+(οι Aθηναίοι) συνεχώς ευρίσκοντο εις πολιτικάς στάσεις μεταξύ
+των. Ο Θησεύς δε προσεκάλεσεν αυτούς διά προκηρύξεώς του και
+τους συνεφιλίωσε με δικαιοσύνην και ισότητα. Ούτος μεταβάς εις
+την Σκύρον απέθανε κρημνισθείς επί βράχων υπό του Λυκομήδους, ο
+οποίος εφοβήθη μη του αφαιρέση (ο Θησεύς) την νήσον. Οι δε
+Αθηναίοι μεταγενέστερον μετά τους Περσικούς πολέμους μετέφεραν
+τα οστά του.
+
+§ 2. Και από του γένους των απογόνων του Κόδρου δεν εξελέγοντο
+πλέον βασιλείς, διότι εφαίνετο ότι κατήντησαν τρυφηλοί και
+μαλθακοί. Ο δε Ιππομένης, είς των απογόνων του Κόδρου, θέλων ν'
+απορρίψη την κατηγορίαν αυτήν, ότε συνέλαβε μοιχευομένην την
+θυγατέρα αυτού Λειμόνην, εκείνον μεν τον μοιχόν εφόνευσε σύρας
+όπισθεν του άρματός του [μετά της θυγατρός], αυτήν δε την
+θυγατέρα του έκλεισε μαζί με ένα ίππον, έως ου απέθανεν.
+
+§ 3. Τους συντρόφους του Κύλωνος εις το κίνημα διά την αρπαγήν
+του τυραννικού αξιώματος, καταφυγόντας εις τον βωμόν της θεάς,
+τους εφόνευσαν οι οπαδοί του Μεγακλέους. Και τους δράστας της
+πράξεως ταύτης εξώρισαν (οι Αθηναίοι) ως ιεροσύλους.
+
+_____
+
+
+5. Ο Σόλων (21) δώσας νομοθεσίαν εις τους Αθηναίους επέβαλε και
+αποκοπάς των χρεών, ήτοι την λεγομένην σεισάχθειαν· επειδή δε
+παρηνώχλουν αυτόν μερικοί σχετικώς με τους νόμους, ανεχώρησεν
+εις Αίγυπτον.
+
+6. Ο Πεισίστρατος διατελέσας τύραννος τριάκοντα και τρία έτη
+απέθανε γέρων. — Ο Ίππαρχος ο υιός του Πεισιστράτου έρρεπεν εις
+τους παιδικούς έρωτας και ήτο φιλόμουσος. Ο Θεσσαλός δε ήτο
+νεώτερος την ηλικίαν και αυθάδης. Τούτον, όντα (επίσης)
+τύραννον, μη δυνηθέντες να φονεύσωσιν, εφόνευσαν τον Ίππαρχον
+τον αδελφόν αυτού. Ο δε Ιππίας σκληρότατα (έκτοτε) εβασίλευεν.
+
+7. Και εισηγητής υπήρξε του νόμου περί εξοστρακισμού, ο οποίος
+ετέθη διά τους επιδιώκοντας να γίνωσι τύραννοι. Και άλλοι δε
+πολλοί εξωστρακίσθησαν και ο Ξάνθιππος και ο Αριστείδης.
+
+8. Ο Εφιάλτης επέτρεπε να λαμβάνουν οπώρας εκ των ιδικών του
+αγρών οι θέλοντες, πολλούς δ' εξ αυτών εκαλούσεν εις δείπνον.
+
+9. Ο Κλέων αναλαβών την αρχήν επέφερε την διαφθοράν του
+πολιτεύματος και ακόμη περισσότερον οι κατόπιν αυτού, οι οποίοι
+παντός είδους παρανομίας διέπραξαν και εφόνευσαν όχι
+ολιγωτέρους των χιλίων. Ότε δε η εξουσία τούτων κατελύθη,
+ανέλαβαν την αρχήν ο Θρασύβουλος και ο Ρίνων, ο οποίος ήτο ανήρ
+καλός και ενάρετος.
+
+10. Ο Θεμιστοκλής και ο Αριστείδης και η εξ Αρείου Πάγου Βουλή
+είχον μεγάλην πολιτικήν δύναμιν.
+
+11. Και των οδών έχουσι την επίβλεψιν ίνα μη καταλαμβάνουν
+μερικοί αυτάς δι' οικοδομών ή αποκλείουν με μάνδρας. — Ομοίως
+δε διορίζουν και τους ένδεκα διά κλήρου, τους έχοντας την
+επιστασίαν των φυλακισμένων. — Υπάρχουν δε και εννέα άρχοντες,
+(ήτοι έξ θεσμοθέται, οι οποίοι εκλεγέντες ορκίζονται ότι
+δικαίως θα διαχειρισθώσι την αρχήν και δεν θα λάβουν δώρα ή δεν
+θα αναθέσουν υπέρ εαυτών χρυσούν ανδριάντα. — Ο δε (άρχων)
+βασιλεύς διαχειρίζεται τα αφορώντα εις τας θυσίας και τον
+πόλεμον.
+
+Απόσπασμα 2ον.
+
+Ο Απόλλων (22) (λέγεται) πατρώος . . . . Τον Απόλλωνα εν κοινώ
+οι Αθηναίοι τιμώσιν ως πατρογονικόν θεόν αυτών (πατρώον) εξ
+αιτίας του Ίωνος· διότι αφ' ότου κατώκησεν ούτος εις την
+Αττικήν . . . οι Αθηναίοι ωνομάσθησαν Ίωνες και ο Απόλλων
+επωνομάσθη πατρογονικός αυτών.
+
+Απόσπασμα 3ον.
+
+Θέλων (23) δε ακόμη περισσότερον ν' αυξήση την πόλιν (ο Θησεύς)
+προσεκάλει πάντας παρέχων ισονομίαν· και το κήρυγμα «ο λαός εδώ
+ελάτε» (24) λέγεται ότι καθιερώθη από τον Θησέα, ότε
+προσεκάλεσέ ποτε όλον τον λαόν εις συνάθροισιν. Αλλ' όμως δεν
+αφήκε να γίνη άτακτος και ανάμικτος συνεπεία του ανεξελέγκτως
+συρρεύσαντος πλήθους η δημοκρατία, αλλά πρώτος διεχώρισεν εις
+ευπατρίδας και γεωργούς και τεχνίτας (25) και προσδιορίσας οι
+μεν ευπατρίδαι να επιβλέπωσι τα θεία και να γίνωνται άρχοντες
+και να είναι διδάσκαλοι των νόμων και εξηγηταί των οσίων και
+των ιερών ανέδειξεν αυτούς ούτως ειπείν ίσους με τους άλλου
+πολίτας, διότι οι μεν ευπατρίδαι εφαίνοντο υπέρτεροι κατά την
+δόξαν, οι δε γεωργοί κατά την χρησιμότητα και οι τεχνίται κατά
+το πλήθος. Ότι δε πρώτος έκλινε προς τον όχλον, ως ο
+Αριστοτέλης λέγει, και αφήκε την μοναρχίαν, φαίνεται ότι ο
+Όμηρος το μαρτυρεί εις τον κατάλογον των πλοίων (26), μόνους
+τους Αθηναίους επονομάσας δήμον.
+
+Απόσπασμα 4ον.
+
+[Ούτως] έχει γίνει (27). Εις τον παλαιόν καιρόν ο λαός των
+Αθηναίων, πριν ή ο Κλεισθένης φέρη την τακτοποίησιν κατά φυλάς,
+ήτο διηρημένος εις [ευπατρίδας] γεωργούς και τεχνίτας και φυλαί
+τούτων ήσαν τέσσαρες, εκάστη δε των φυλών είχε τρεις μοίρας,
+τας οποίας ωνόμαζαν φατρίας και τριττύας· καθεμία δε απ' αυτάς
+απετελείτο από τριάκοντα γένη και καθέν γένος είχε τριάκοντα
+άνδρας τους προσδιωρισμένους από αυτό το ίδιον γένος, οι οποίοι
+ελέγοντο γεννήται, εκ των οποίων διά κλήρου εξελέγοντο χωριστά
+καθείς διά τα ιερατικά αξιώματα, οποίοι (παραδείγμ. χάριν) οι
+Ευμολπίδαι και οι Κήρυκες και οι Ετεοβουτάδοι, καθώς ιστορεί
+εις την Αθηναίων πολιτείαν ο Αριστοτέλης, λέγων τα εξής·
+κατενεμήθησαν δε όλοι ομού αυτοί εις τέσσαρας φυλάς
+απομιμούμενοι τας ώρας του έτους, καθεμία δε των φυλών ήτο
+διηρημένη εις τρία μέρη, ούτως ώστε όλα τα μέρη να είναι
+δώδεκα, όπως οι μήνες εις το έτος, ωνομάζοντο δε τριττύες και
+φατρίαι. Εις δε την φατρίαν ήσαν κανονισμένα τριάκοντα γένη,
+καθώς αι ημέραι εις τον μήνα, το δε γένος ήτο εκ τριάκοντα
+ανδρών.
+
+Απόσπασμα 5ον.
+
+Οι φυλοβασιλείς (28) (άρχοντες των φυλών) τέσσαρες εκλεγόμενοι
+μεταξύ των ευπατριδών ησχολούντο κυρίως περί τα θεία· διέμενον
+δε ομού εις το βασιλικόν οικοδόμημα, πλησίον του Βουκολίου.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Α'.
+
+
+
+[Εκ των προτεθειμένων αποσπασμάτων και εκ του Ηροδότου (29) και
+Θουκυδίδου (30) αφ' ων ηρύσθη ο Αριστοτέλης, προς δε και εκ του
+Πλουτάρχου, ορυσθέντος εκ της «&Αθηναίων Πολιτείας&» (31),
+αποκαθίσταται πλήρης η έννοια του ελλείποντος πρώτου κεφαλαίου
+συνοπτικώς, ως εξής]:
+
+Ανέκαθεν οι Αθηναίοι εκυβερνώντο υπό βασιλέων. Έπηλις ο Ίων
+εγκαταστάς εν Αττική έδωκε τ' όνομά του εις τους αυτόχθονας
+επονομασθέντας έκτοτε Ίωνας. Επιφανής μυθολογούμενος βασιλεύς
+υπήρξεν ο Ερεχθεύς, ο κατόπιν δ' αυτού βασιλεύσας Πανδίων
+κατένειμε την βασιλικήν εξουσίαν εις τους υιούς του, ένεκα δε
+της τοιαύτης διαιρέσεως η χώρα έκτοτε διαρκώς εστασίαζε μέχρι
+Θησέως. Ούτος συνήνωσε τους δήμους της Αττικής, έκαμε δε
+πυκνότερον των Αθηνών τον οικισμόν και προέβη εις κοινωνικήν
+και πολιτικήν διοργάνωσιν επί το δημοτικώτερον. Εις
+μεταγενεστέρους δε χρόνους, επιφανής και φιλόπατρις των Αθηνών
+βασιλεύς υπήρξεν ο Κόδρος, εν πολέμω πεσών.
+
+Η επελθούσα είτα κατάπτωσις του βασιλικού οίκου των Κοδριδών
+και η προϊούσα ανάπτυξις των δήμων επέφερε την κατάλυσιν της
+βασιλείας. Τότε δε αι Αθήναι εκυβερνήθησαν υπό των παλαιών
+ευγενών οικογενειών. Αλλ' αι μεταξύ τούτων έριδες και
+αντιζηλίαι προεκάλουν συνεχείς στάσεις.
+
+Τότε νέος τις ευπατρίδης, ο Κύλων, Ολυμπιονίκης, γαμβρός δε επί
+θυγατρί του Θεαγένους, τυράννου των Μεγάρων, επεχείρησε ν'
+αρπάση την τυραννίαν. Επέτυχε να καταλάβη την Ακρόπολιν, αλλ'
+οι εν τοις αγροίς σπεύσαντες πολυπληθείς επολιόρκησαν αυτόν
+εκεί. Ελλείψει τροφίμων οι εν τη Ακροπόλει δεινώς επιέζοντο.
+Και ο μεν Κύλων ηδυνήθη κρύφα να διαφύγη, οι δε οπαδοί του
+κατέφυγον ικέται εις τον ναόν της Αθηνάς. Εκεί συνεθηκολόγησαν
+μετά του άρχοντος Μεγακλέους, του εκ του οίκου των Αλκμεονιδών,
+αρχηγού των πολιορκητών. Αλλ' ότε πίστιν παρέχοντες εις τας
+σπονδάς εξήλθον του ναού, κατεσφάγησαν, τινές δε μάλιστα παρά
+τον βωμόν των Εριννύων, όπου είχον καταφύγει.
+
+Το εναγές πραξικόπημα τούτο κατέστησε παρά τω λαώ μισητόν τον
+οίκον των Αλκμεονιδών, η δε φατρία του Κύλωνος ενισχυθείσα
+ούτω, εστασίαζεν εκ του φανερού κατ' αυτών. Ίνα δοθή πέρας εις
+τους εμφυλίους σπαραγμούς απεφάσισεν ο δήμος να υποβληθώσιν εις
+δίκην οι δράσται της εναγούς πράξεως προ δικαστηρίου τριακοσίων
+ανδρών εκλεγέντων εκ των επιφανών και ορκισθέντων προ των βωμών
+ίνα κρίνωσι την υπό του Μύρωνος υποβληθείσαν σχετικήν
+καταγγελίαν (32).
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Β. (33)
+
+[ΤΟ ΕΥΡΕΘΕΝ ΚΕΙΜΕΝΟΝ]
+
+
+
+. . . . . Ο Μύρων, αναλαβόντες δι' όρκου προ των βωμών την
+καταγγελίαν ότε δε απηγγέλθη καταδίκη εναντίον εκείνων διά το
+ανοσιούργημα, αυτοί μεν οι ανοσιουργήσαντες εξεχώθηκαν από τους
+τάφους των, οι δε απόγονοι των κατεδικάσθησαν εις παντοτινήν
+εξορίαν. Και κοντά εις αυτά έγινε θρησκευτική εξάγνισις
+(καθαρμός) από τον Επιμενίδην τον Κρήτα.
+
+II. Ύστερα δε απ' αυτά συνέβη να καταντήσουν εις στασιασμόν
+αναμεταξύ των οι επίσημοι και ο λαός διά πολύν καιρόν, διότι το
+πολίτευμα ήτο και καθ' όλα μεν τα άλλα ολιγαρχικόν και επί
+πλέον δε οι πτωχοί ήσαν υποδουλωμένοι εις τους πλουσίους και
+αυτοί και τα παιδιά των και αι γυναίκες των· και ωνομάζοντο
+πελάται και εκτήμοροι (34). Διότι με τοιούτου είδους μίσθωσιν
+(ήτοι δίδοντες τα πέντε έκτα του εισοδήματος εις τον κύριον της
+γης) (35) εκαλλιεργούσαν τους αγρούς των πλουσίων. Όλη δε η γη
+ανήκεν εις ολίγους. Και αν δεν έδιδαν όλον το μίσθωμα (οι
+γεωργοί) ήσαν εκ του νόμου υποκείμενοι εις δουλείαν αυτοί και
+τα τέκνα των και τα χρέη εξ οιασδήποτε αιτίας επέφεραν
+υποχρέωσιν σωματικής δουλείας (του χρεώστου) έως εις τον καιρόν
+του Σόλωνος· αυτός δε πρώτος έγινε προστάτης της λαϊκής τάξεως.
+Το σκληρότατον μεν λοιπόν και πικρότατον (απ' όλα) εις εκείνην
+την πολιτικήν κατάστασιν ήτο διά τους πολλούς ο τοιούτος θεσμός
+της δουλείας, αλλ' όμως και διά τα άλλα πολιτικά πράγματα
+επίσης ήσαν δυσαρεστημένοι· διότι δεν είχαν καμμίαν, διά να
+είπωμεν ούτω, συμμετοχήν εις όλην εν γένει την διαχείρισιν της
+πολιτείας.
+
+Η δε οργάνωσις του αρχαίου πολιτεύματος, εκείνου που υπήρχε προ
+του Δράκοντος, ήτο ως εξής. Οι μεν άρχοντες προήρχοντο από την
+αριστοκρατικήν και από την πλουτοκρατικήν τάξιν. Και κατ' αρχάς
+μεν ισοβίως, έπειτα δε διά μίαν δεκαετίαν. Τα πλέον μεγάλα δε
+και πρώτα αξιώματα ήσαν ο βασιλεύς, ο πολέμαρχος και ο άρχων·
+εκ τούτων δε πρώτον αξίωμα ήτο (το αξίωμα) του βασιλέως, διότι
+αυτό υπήρχε πατροπαράδοτα, δεύτερον δε αξίωμα ιδρύθη η
+πολεμαρχία, ένεκα του ότι υπήρξαν μερικοί των βασιλέων ανίκανοι
+εις τα πολεμικά πράγματα· εξ αιτίας δε τούτου και είχαν
+προσκαλέσει τον Ίωνα (ως στρατηγόν), ότε ευρέθησαν εις κρίσιμον
+περίστασιν· τελευταίον δε αξίωμα εσυστήθη το του άρχοντος,
+διότι, ως μεν λέγουν οι περισσότεροι, επί της αρχοντίας του
+Μέδωνος, ως δε λέγουν μερικοί, επί της αρχοντίας του Ακάστου
+ιδρύθη το αξίωμα αυτό. Ούτοι δε προβάλλουν ως τεκμήριον του
+ισχυρισμού των το ότι εννέα άρχοντες ορκίζονται να τηρούν τας
+ενόρκους αυτών υποχρεώσεις όπως αύται ισχύουν από της εποχής
+του Ακάστου, ώστε επί της βασιλείας τούτου (συμπεραίνουν)
+παρεχώρησαν οι απόγονοι του Κόδρου μέρος του βασιλικού
+αξιώματος εις αντάλλαγμα των δοθεισών εις τον τότε άρχοντα (εκ
+του γένους των) δωρεών. Το πράγμα μεν λοιπόν, κατά ποίαν εκ των
+δύο υποθέσεων συνέβη, μικράν διαφοράν παρουσιάζει ως προς την
+εποχήν που συνέβη. Απόδειξις δε της μεταγενεστέρας ιδρύσεως του
+αξιώματος του άρχοντος είναι το ότι ούτος δεν διοικεί καμμίαν
+από τας πατροπαραδότους τελετάς, όπως ο βασιλεύς και ο
+πολέμαρχος (διοικούν), αλλά όλαι αι τελεταί, τας οποίας
+διευθύνει, είναι μεταγενέστεραι· διό και το αξίωμα τούτο έχει
+μεγαλυνθή εις νεωτέρους χρόνους, αυξηθέν βαθμηδόν με προσθέτους
+δικαιοδοσίας. Οι θεσμοθέται δε (άρχοντες) εξελέγησαν ύστερ' από
+πολλά έτη, ότε πλέον εγίνετο εκλογή των αρχόντων ετησίως, προς
+τον σκοπόν καταγράφοντες τους ψηφιζομένους νόμους να τους
+διαφυλάττουν, διά να δικάζωνται σύμφωνα με αυτούς οι
+παρανομούντες· ούτω και είναι το μόνον αξίωμα τούτο που δεν
+είχε ποτε διάρκειαν πλέον ή ετησίαν. Ως προς μεν λοιπόν τον
+χρόνον της ιδρύσεώς των έχουν τα αξιώματα τοιαύτην διαφοράν
+αναμεταξύ των. Δεν ήσαν δε όλοι εγκατεστημένοι εις έν μέρος οι
+εννέα άρχοντες. Αλλ' ο μεν βασιλεύς έμενεν εις το ονομαζόμενον
+τώρα Βουκόλιον, πλησίον του πρυτανείου (απόδειξις δε τούτου
+είναι ακόμη ότι και τώρα εκεί γίνεται η σύμμειξις της γυναικός
+του βασιλέως με τον Διόνυσον) (36). Ο δε άρχων έμενεν εις το
+πρυτανείον, ο δε πολέμαρχος εις το Επιλύκειον (το οποίον
+πρότερον μεν ελέγετο πολεμαρχείον, αφού δε ο Επίλυκος γενόμενος
+πολέμαρχος το ανοικοδόμησε και το εκαλλώπισεν, ωνομάσθη
+(Επιλύκειον), οι δε θεσμοθέται (άρχοντες) έμενον εις το
+θεσμοθετείον. Εις τον καιρόν δε του Σόλωνος όλοι ομού οι
+άρχοντες συνήλθον εις το θεσμοθετείον. Είχαν δε εξουσίαν τότε
+οι άρχοντες να δικάζουν κατ' ουσίαν και απ' ευθείας τας δίκας
+και όχι όπως τώρα να ενεργούν μόνον προανάκρισιν (επί των
+δικών).
+
+Ο οργανισμός μεν λοιπόν της διοικήσεως τοιούτος ήτο. Η δε βουλή
+των Αρεοπαγιτών είχεν αποστολήν το να επιβλέπη εις τήρησιν των
+νόμων, διηύθυνε δε τα πλείστα κυβερνητικά πράγματα της πόλεως
+και τα μεγαλύτερα, έχουσα συνάμα εξουσίαν και να τιμωρή και να
+επιβάλλη πρόστιμον εις όλους ιδίως τους παραβαίνοντας τους
+κοινωνικούς θεσμούς. (Τούτο δε), διότι η εκλογή των αρχόντων
+εγίνετο εκ της αριστοκρατικής τάξεως και της πλουτοκρατικής, εξ
+εκείνων δε που είχον διετελέσει άρχοντες εγίνοντο οι
+Αρεοπαγίται· διό και εξ όλων των αξιωμάτων μόνον τούτο
+διετηρήθη ισόβιον έως τώρα (37). Ο οργανισμός μεν λοιπόν του
+πρώτου πολιτεύματος τοιούτος ήτο εις τας γενικάς του γραμμάς.
+Μετά δε τούτα ύστερα από την πάροδον όχι πολλού καιρού, επί του
+άρχοντος Αρισταίχμου, ο Δράκων έθεσε τους πολιτικούς νόμους
+αυτού. Το δε σύστημα των νόμων τούτο ήτο κατά τον εξής τρόπον·
+τα πολιτικά μεν δικαιώματα επενεμήθησαν εις τους έχοντας να
+εισφέρουν ένα πολεμικόν οπλισμόν στρατιώτου· διά δε τα αξιώματα
+των εννέα αρχόντων και των ταμιών ήσαν εκλέξιμοι όσοι είχον
+περιουσίαν όχι μικροτέραν των δέκα μνων, ελευθέραν (από κάθε
+βάρος), διά δε τα άλλα αξιώματα τα μικρότερα εκλέξιμοι ήσαν
+όλοι οι εισφέροντες ένα πολεμικόν οπλισμόν· στρατηγοί δε και
+ίππαρχοι εγίνοντο από τους έχοντας περιουσίαν όχι ολιγωτέραν
+των εκατόν μνων, ελευθέραν (από κάθε βάρος) και τέκνα γνήσια
+από νόμιμον γυναίκα μεγαλύτερα των δέκα ετών. Τούτους δε έπρεπε
+να κρατούν υπό εγγύησιν οι πρυτάνεις και οι στρατηγοί και οι
+ίππαρχοι, οι του παρελθόντος έτους, μέχρις ου ήθελαν δώσει
+λογοδοσίαν, ως εγγυηταί δε ήσαν δεκτοί εκ της αυτής τάξεως των
+στρατηγών και των ιππάρχων. Συνέστη δε βουλή από τετρακοσίους
+και ένα, οριζομένους διά κληρώσεως εκ των εχόντων πολιτικά
+δικαιώματα. Διά την κλήρωσιν δε ταύτην καθώς και διά τα άλλα
+αξιώματα ελαμβάνοντο οι άνω των τριάκοντα ετών και ωρίσθη να μη
+γίνεται δύο φοράς άρχων ο αυτός πριν ή όλοι οι πολίται ήθελον
+γίνει άρχοντες· τότε δε πάλιν να γίνεται εξ αρχής νέα κλήρωσις
+(προς εκλογήν αρχόντων). Και αν κανείς εκ των βουλευτών
+απουσίαζεν από την συνέλευσιν ότε συνεδρίαζεν η βουλή ή
+συνήρχετο ο δήμος, αυτός επλήρωνε πρόστιμον τρεις μεν δραχμάς ο
+πεντακοσιομέδιμνος, δύο δε ο ιππεύς και μίαν ο ζευγίτης. Η δε
+Βουλή του Αρείου Πάγου ήτο φύλαξ των νόμων και επέβλεπε τους
+άρχοντας, όπως κυβερνούν σύμφωνα με τους νόμους· είχε δε
+δικαίωμα κάθε αδικούμενος να καταγγέλλη ενώπιον της Βουλής των
+Αρεοπαγιτών, ορίζων τον νόμον, κατά παράβασιν του οποίου αυτός
+(ο καταγγέλλων) ηδικείτο· τα χρέη όμως επέφεραν (και τότε)
+υποχρέωσιν σωματικής δουλείας, καθώς έχει προαναφερθή· και η
+ιδιοκτησία της γης ευρίσκετο εις χείρας ολίγων (38).
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Γ'.
+
+ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΤΟΥ ΣΟΛΩΝΟΣ
+
+
+
+Ενώ δε τοιαύτη ήτο η πολιτική οργάνωσις και οι πολλοί διετέλουν
+δούλοι των ολίγων έκαμεν επανάστασιν ο δήμος (ο λαός) εναντίον
+των επιφανών επειδή δε η επανάστασις ήχο ισχυρά και οι
+αντίπαλοι επί πολύν καιρόν ευρίσκοντο εις διάστασιν προς
+αλλήλους, εξέλεξαν από κοινού ως συνδιαλλακτήν και άρχοντα τον
+Σόλωνα και ανέθεσαν εις αυτόν να συντάξη την πολιτικήν
+οργάνωσιν, συνεπεία της ελεγείας (του ελεγειακού ποιήματος) την
+οποίαν αυτός είχε κάμει, και η οποία αρχίζει ως εξής:
+
+ Γνωρίζω εγώ κ' εις την ψυχή μου μέσα φωλιάζει
+ η θλίψη που βλέπω έτσι την παλαιότερη χώρα της Ιωνίας
+ δυστυχισμένην. (39)
+
+Εις αυτήν (την ελεγείαν) συνηγορεί και υπέρ των δύο αντιπάλων
+μερίδων και συζητεί τας αξιώσεις των και μετά ταύτα συμβουλεύει
+ομού και τους δύο να καταπαύσουν την υπάρχουσαν φιλονικίαν.
+
+Ήτο δε ο Σόλων κατά μεν την καταγωγήν και την υπόληψιν μεταξύ
+των πρώτων, κατά δε την περιουσίαν και την κατάστασιν μεταξύ
+των της μεσαίως τάξεως, όπως και εκ των άλλων πραγμάτων είναι
+ομολογούμενον και όπως αυτός ο ίδιος εις τα ακόλουθα ποιήματά
+του βεβαιώνει, συμβουλεύων τους πλουσίους να μην είναι
+πλεονέκται:
+
+ Σεις δε πρααίνοντας στην ψυχή τον δυνατό πόθο
+ που απ' τα πολλά αγαθά τον χορτασμό επιτύχατε,
+ σε μετριοπάθεια βάλετε την υψηλοφροσύνη σας· τι ούτε εμείς
+ (αλλοιώς) θα στέρξωμε, ούτε αυτά σε καλό θα σας βγουν, (40)
+
+και καθ' ολοκληρίαν πάντοτε την αιτίαν της στάσεως (ο Σόλων εις
+την ελεγείαν του) επιρρίπτει εις τους πλουσίους· διό και εις
+την αρχήν της ελεγείας λέγει ότι φοβείται αυτός «και την
+φιλαργυρίαν και την υπερηφάνειαν», διότι εξ αιτίας αυτών
+προέκυψεν η έχθρα.
+
+Κύριος δε γενόμενος των πολιτικών πραγμάτων ο Σόλων και τον
+λαόν αποκατέστησεν εις ελευθερίαν, και κατά το παρόν και κατά
+το μέλλον, απαγορεύσας να συνομολογούνται δάνεια με σωματικήν
+εγγύησιν (και νόμους συνέταξε) (41) και έκαμε κατάργησιν των
+χρεών και των ιδιωτικών και των δημοσίων, την οποίαν
+(κατάργησιν) ονομάζουν σε ισάχθειαν, διότι απέσεισαν τα βάρη.
+Και ως προς τούτο μερικοί προσπαθούν να επικρίνουν συκοφαντικώς
+αυτόν διότι συνέβη εις τον Σόλωνα ενώ επρόκειτο να εφαρμόση την
+σεισάχθειαν να προείπη τούτο εις μερικούς των γνωρίμων του·
+έπειτα, όπως μεν λέγουν οι δημοκρατικοί, (ένεκα της
+προανακοινώσεως) έγινε καταστρατήγησις του νόμου υπό των φίλων
+προς όφελός των, όπως δε λέγουν οι θέλοντες να υβρίσουν, από
+την καταστρατήγησιν και αυτός επορίσθη ωφέλειαν. Διότι ούτοι
+(οι καταστρατηγήσαντες τον νόμον) δανεισθέντες ηγόρασαν πολλήν
+έκτασιν γης και μετ' ολίγον, ότε έγινεν η αποκοπή των χρεών,
+ευρέθησαν πλούσιοι· ως εκ τούτου λέγουν ότι έγιναν πλούσιοι οι
+κατόπιν παρουσιαζόμενοι ως ανέκαθεν πλούσιοι. Αλλ' όμως
+πιθανώτερον παρ' όλα ταύτα είναι το λεγόμενον υπό των
+δημοκρατικών. Διότι δεν είναι εύλογον ως προς μεν τα άλλα (να
+δειχθή ο Σόλων) τόσον μετριοπαθής και φιλόπατρις, ώστε, ενώ ήτο
+δυνατόν εις αυτόν εκτοπίζων τους άλλους να γίνη τύραννος της
+πόλεως, ν' αποκρούση και τα δύο ταύτα και να προτιμήση το καλόν
+και την σωτηρίαν της πόλεως μάλλον παρά την ιδικήν του
+επικράτησιν, ως προς τόσον μικρά δε και ανάξια να κατακηλιδώση
+τον εαυτόν του. Ότι δε ευρέθη εις τοιαύτην (δικτατωρικήν)
+εξουσίαν, τούτο μαρτυρούσι και η άθλια πολιτική κατάστασις και
+τα ποιήματα αυτού του ιδίου του Σόλωνος, ο οποίος εις πολλά
+μέρη των ποιημάτων αναφέρει τούτο (ότι δηλαδή θα ηδύνατο να
+γίνη απόλυτος άρχων) και όλοι οι άλλοι το ανομολογούσιν. Αυτή
+μεν λοιπόν η κατηγορία πρέπει να νομίζωμεν ότι είναι
+συκοφαντική.
+
+Πολιτικόν δε οργανισμόν εσύστησε και νόμους έκαμεν άλλους· τους
+δε πολιτικούς θεσμούς του Δράκοντος έπαυσαν να τους
+μεταχειρίζωνται εκτός των νόμων περί φόνου· χαράξαντες δε τους
+νόμους επάνω εις τους κύρβεις (42), έστησαν τούτους εις την
+βασίλειον στοάν και ωρκίσθησαν να τους τηρούν όλοι. Οι δε εννέα
+άρχοντες ορκιζόμενοι προ του ιερού λίθου ωμολόγουν ότι, εάν
+ήθελον παραβή κανένα εκ των νόμων, θα προσέφερον (ως πρόστιμον
+της παραβάσεως) ένα ανδριάντα χρυσούν (43). Ώρισε δε (ο Σόλων)
+να ισχύωσιν οι νόμοι αμετάτρεπτοι δι' εκατόν έτη και
+ετακτοποίησε τον πολιτικόν οργανισμόν κατά τον εξής τρόπον.
+Κατά το τίμημα εχώρισε τον λαόν εις τέσσαρας τάξεις (τέλη) (44)
+όπως ακριβώς ήτο διηρημένος και πρότερον, ήτοι εις πολίτην
+πεντακοσιομέδιμνον, εις πολίτην ιππέα, εις πολίτην ζευγίτην και
+εις πολίτην θήτα.
+
+Και τα μεν αξιώματα έδωκε προνόμιον να τα έχωσιν οι
+πεντακοσιομέδιμνοι και οι ιππείς και οι ζευγίται, ήτοι τα των
+εννέα αρχόντων και των ταμιών και των πωλητών (45) (οικονομικών
+υπαλλήλων) και των ένδεκα (46) και των κωλακρετών (47) δώσας
+εις κάθε μίαν απ' αυτάς τας τάξεις τα αξιώματα ταύτα αναλόγως
+της φορολογίας· εις δε την τάξιν των θητών έδωκε το δικαίωμα να
+μετέχουν μόνον της γενικής συνελεύσεως του λαού και των
+δικαστηρίων. Ωρίσθη δε να πληρώνη φόρους πεντακοσιομεδίμνου μεν
+εκείνος του οποίου η ιδική του περιουσία δίδει εισόδημα
+πεντακοσίους μεδίμνους (48) (μέτρα χωρητικότητος) καρπών ξηρών
+και υγρών (49) ομού, ιππέως δε φόρους ο έχων εισόδημα
+τριακοσίους μεδίμνους, ως δε μερικοί λέγουν, ο έχων τα μέσα να
+συντηρή ίππον· ούτοι δε ως απόδειξιν προβάλλουν και την
+ονομασίαν της πολιτικής αυτής τάξεως, ως προκύψασαν εκ του
+πραγματικού αυτού γεγονότος, και τα αφιερώματα των παλαιών·
+διότι υπάρχει εις την ακρόπολιν αναθηματική εικών ενός Διφίλου,
+επί της οποίας είναι γραμμένα τα εξής:
+
+_Ο υιός του Διφίλου Ανθεμίων αυτήν εδώ (την εικόνα), εις τους
+θεούς αφιέρωσεν ανελθών από της τάξεως των θητών εις την τάξιν
+των ιππέων_ (50)
+
+και ευρίσκεται πλησίον της επιγραφής ίππος εις ένδειξιν ότι
+τούτο (το σημείον) δηλοί την τάξιν των ιππέων. Αλλ' εντούτοις
+ευλογώτερον είναι το ότι (η τάξις των ιππέων) εκανονίσθη εκ του
+εισοδήματος όπως ακριβώς η τάξις των πεντακοσιομεδίμνων· εις
+την τάξιν δε των ζευγιτών κατετάχθησαν οι εκ της περιουσίας των
+έχοντες εισόδημα διακοσίων μεδίμνων καρπών εξ αμφοτέρων των
+ειδών (ξηρών και υγρών). Οι δε άλλοι, η θητική δηλαδή τάξις,
+δεν είχον συμμετοχήν εις κανέν αξίωμα. Διά τούτο και τώρα ακόμη
+όταν ερωτώνται οι προσερχόμενοι ως κληρώσιμοι δι' οποιονδήποτε
+αξίωμα, εις ποίαν τάξιν (φορολογικήν) ανήκουν, ουδείς εξ αυτών
+λέγει ποτέ ότι ανήκει εις την τάξιν των θητών.
+
+Τας δε αρχάς (51) ώρισε να εκλέγωνται διά κλήρου από
+προηγουμένως κριθέντας (52) (ως εκλεξίμους), τους οποίους
+ήθελεν επί τούτω υποδείξει έκαστη φυλή. Εκάστη δε φυλή διά το
+αξίωμα των εννέα αρχόντων υπεδείκνυε δέκα και εκ τούτων εγίνετο
+η κλήρωσις· εκ τούτου ισχύει ακόμη το να κληρώνη εκάστη φυλή
+δέκα, εκ τούτων δε να γίνηται η εκλογή διά ψηφοφορίας (διά
+κυάμων). Του ότι δε τα αξιώματα διά του κλήρου ώρισεν (ο Σόλων)
+να παρέχωνται αναλόγως των τάξεων απόδειξις είναι ο νόμος περί
+ταμιών, ο ισχύων ακόμη και τώρα· διότι αυτός ο νόμος ορίζει να
+κληρώνονται οι ταμίαι εκ της τάξεως των πεντακοσιομεδίμνων
+(53).
+
+Ο Σόλων μεν λοιπόν τοιούτους νόμους έθεσε περί των εννέα
+αρχόντων. Διότι εις παλαιοτέραν εποχήν η εν Αρείω Πάγω βουλή
+ώριζε τους εκλεξίμους διά τα αξιώματα μεταξύ των μελών αυτής
+και απ' αυτούς εξέλεγε τους μάλλον ικανούς δι' έκαστον αξίωμα
+δι έν έτος ορίζουσα (54) τούτους.
+
+Αι φυλαί δε διετηρήθησαν όπως πρότερον τέσσαρες και
+φυλοβασιλείς ήσαν τέσσαρες. Εκάστη δε φυλή υποδιηρείτο εις
+τριττύας μεν τρεις, εις ναυκραρίας (55) δε τέσσαρας. Αρχηγός δε
+εκάστης ναυκραρίας ήτο είς ναύκραρος ωρισμένος να εποπτεύη τας
+εισφοράς και τας δαπάνας τας γινομένας, διά τούτο και εις τους
+νόμους του Σόλωνος, τους μη εν χρήσει πλέον, υπάρχει πολλαχού η
+διάταξις ότι οι ναύκραροι εισπράττουν και δαπανούν εκ του
+ναυκραρικού χρήματος.
+
+Ίδρυσε δε και βουλήν εκ τετρακοσίων, εκατόν από κάθε φυλήν.
+
+Εις δε την βουλήν του Αρείου Πάγου αφήκε την εποπτείαν της
+τηρήσεως των νόμων, καθώς ήτο αυτή και πρότερον επόπτης του
+πολιτεύματος, έχουσα το μεγαλύτερον και πλέον σημαντικόν μέρος
+της πολιτικής διαχειρίσεως, και δικαιουμένη να τιμωρή τους
+σφάλλοντας και επιβάλλουσα πρόστιμον και χρηματικάς ποινάς και
+καταθέτουσα εις το ταμείον της πόλεως τα εισπραττόμενα
+πρόστιμα, χωρίς να είναι υπόχρεος να παρέχη αιτιολογίαν των
+αποφάσεων αυτής. Εις την δικαιοδοσίαν αυτήν ο Σόλων επρόσθεσε
+την κρίσιν επί των πολιτικών στάσεων. Βλέπων δε την μεν πόλιν
+να στασιάζη συχνά, μερικούς δε των πολιτών εκ ραθυμίας
+απέχοντας και πολιτικώς αχρωματίστους, έθεσεν ειδικόν περί
+αυτών νόμον, κατά τον οποίον όστις, ενώ η πόλις ευρίσκεται εις
+στάσιν, δεν επεμβαίνει ενόπλως υπέρ μιας των αντιπάλων μερίδων
+καταδικάζεται εις ατιμίαν και στερείται των πολιτικών του
+δικαιωμάτων.
+
+Κατ' αυτόν μεν λοιπόν τον τρόπον εκανονίσθησαν αι περί
+αξιωμάτων διατάξεις.
+
+Φαίνεται δε ότι το πολίτευμα του Σόλωνος περιείχε τρεις
+υπερβολικά ευνοϊκάς διατάξεις διά τον λαόν, τας εξής: Πρώτην
+μεν και μεγίστην το ότι απηγορεύθη η συνομολόγησις δανείων διά
+σωματικής εγγυήσεως. Δεύτερον το ότι απέκτησε το δικαίωμα
+έκαστος πολίτης (ο βουλόμενος) να υποβάλη μήνυσιν υπέρ των
+υφισταμένων αδίκημά τι (εναντίον του αδικούντος). Τρίτην δε
+(διάταξιν), διά της οποίας, ως λέγεται, ισχυροποιήθη πολύ ο
+λαός, (την ορίζουσαν) ότι έφεσις εναντίον των αποφάσεων των
+αρχών εθεσπίσθη να γίνεται ενώπιον του δήμου· διότι γινόμενος
+κύριος της διά ψηφοφορίας αποφάσεως ο δήμος αποβαίνει (ούτω)
+κύριος της πολιτείας. Τόσω μάλλον, όσω, επειδή οι νόμοι δεν
+έχουσι διατυπωθή με απλότητα και με σαφήνειαν (παραδείγματος
+χάριν όπως ο περί κλήρων και επικλήρων νόμος), προκύπτουσι κατ'
+ανάγκην πολλαί αμφισβητήσεις και περί όλων (τούτων) και επί των
+δημοσίων και των ιδιωτικών υποθέσεων, οριστικώς αποφαίνεται το
+δικαστήριον (56) του δήμου. — Πιστεύουν μεν λοιπόν μερικοί ότι
+αυτός (ο Σόλων) επίτηδες έκαμεν ασαφείς τους νόμους, ίνα
+απομένη κύριος ο δήμος να τους ερμηνεύη. Τούτο όμως δεν είναι
+εύλογον, αλλ' (εύλογον φαίνεται) το ότι ούτω συνέταξεν αυτούς,
+διότι δεν ηδύνατο ως προς όλα να περιλάβη την τελειοτέραν
+διάταξιν διότι δεν είναι δίκαιον να κρίνωμεν την θέλησιν
+εκείνου (του Σόλωνος) εκ των γινομένων τώρα, αλλ' εκ της άλλης
+πολιτικής οργανώσεως (την οποίαν αυτός συνέταξεν).
+
+Εις μεν τους νόμους λοιπόν αυτούς φαίνεται ότι ώρισεν υπέρ του
+λαού τας νέας διατάξεις, προ της εφαρμογής δε της νομοθεσίας
+επιβαλών την αποκοπήν των χρεών και μετά ταύτα ενεργήσας την
+διακανόνισιν των μέτρων και των βαρών και την αύξησιν του
+νομίσματος. Διότι επί της εποχής εκείνου (του Σόλωνος) έγιναν
+και τα μέτρα μεγαλύτερα των Φειδωνείων (57) και η μνα έχουσα
+βάρος (αξίζουσα) πρότερον εβδομήκοντα δραχμάς (58) συνεπληρώθη
+εις εκατόν (δραχμάς).
+
+Ο παλαιός δε νομισματικός τύπος ήτο το δίδραχμον. Έκαμε δε και
+μέτρα βάρους (σταθμά) σχετικά με το νόμισμα με τάλαντον
+υποδιαιρεθέν εις εξήκοντα μνας και με στατήρα ως υποδιαίρεσιν
+της μνας και με άλλας ακόμη υποδιαιρέσεις. Κανονίσας δε το
+πολίτευμα κατά τον τρόπον, ο οποίος ανωτέρω διετυπώθη, ότε
+προσερχόμενοι εις αυτόν πολλοί τον ηνώχλουν, άλλοι μεν
+επικρίνοντες, άλλοι δε ζητούντες ερμηνείας και επειδή ήθελε να
+μη μεταβάλη τίποτε από τα νομοθετηθέντα και να μη γίνη μισητός
+μένων εις την πόλιν, έκαμε ταξίδι δι' εμπορικόν άμα και
+περιηγητικόν σκοπόν εις την Αίγυπτον ειπών ότι δεν θα επανέλθη
+πριν (παρέλθουν) δέκα έτη. Διότι έκρινεν ότι δεν ήτο δίκαιον
+παραμένων (εις τας Αθήνας) να εξηγή τους νόμους, αλλ' ότι
+έκαστος εχρεώστει να εκτελή όσα είχον αναγραφή εις τους νόμους.
+Συγχρόνως δε συνέβη εις αυτόν να διατεθούν εχθρικώς εναντίον
+του πολλοί των επιφανών πολιτών ένεκα της αποκοπής των χρεών
+και διότι είχε δυσαρεστήσει και τας δύο πολιτικάς μερίδας
+νομοθετήσας το πολίτευμα παρά τας προσδοκίας αυτών. Ο δήμος
+πράγματι είχε νομίσει ότι αυτός (ο Σόλων) θα προέβαινεν εις εκ
+νέου διανομήν όλων των περιουσιών· οι δε προύχοντες απ'
+εναντίας ότι θα έφερε πάλιν εις ισχύν την παλαιάν πολιτικήν
+κατάστασιν ή ολίγον τι διαφορετικήν. Εκείνος όμως εδείχθη
+αντίθετος και προς τους δύο και ενώ ήτο δυνατόν εις αυτόν
+προσεταιριζόμενος οποιανδήποτε εκ των δύο μερίδων ήθελε να γίνη
+τύραννος, επροτίμησε να γίνη εχθρός προς αμφοτέρας, σώσας
+(τοιουτοτρόπως την πατρίδα και καταρτίσας νομοθεσίαν επί τη
+βάσει των αρίστων γνωμών).
+
+Ταύτα δε ότι κατ' αυτόν τον τρόπον συνέβησαν και οι άλλοι όλοι
+συμφωνούσι και αυτός ο ίδιος εις το ποίημά του αναφέρει κάμνων
+περί αυτών λόγον εις τους εξής στίχους:
+
+ Εις τον δήμον μεν έδωκα τόσον μερίδιον όσον του ήτο αρκετόν,
+ oύτε αφαιρέσας τίποτε από την τιμήν όσην είχεν ούτε επαυξήσας
+ αυτήν πολύ·
+ και δι' εκείνους δε, οι οποίοι είχον δύναμιν και υπερείχον εις
+ πλούτον,
+ και δι' αυτούς εσκέφθην να μη έχουν τίποτε περισσότερον του
+ δικαίου,
+ εστάθηκα δε εις το μέσον προτάξας ισχυράν ασπίδα απέναντι και
+ των δύο,
+ δεν επέτρεψα δε εις κανένα από τους δύο να επικρατήση αδίκως
+(59).
+
+Πάλιν δε ομιλών περί του λαού, πώς δηλαδή πρέπει να φέρεται τις
+προς αυτόν, (λέγει):
+
+ Ο λαός δε κατά τον εξής τρόπον θα είναι δυνατόν να υπακούη
+ τους ηγεμόνας.
+ μήτε χαλαρόν έχων τον χαλινόν μήτε πολυτεντωμένον,
+ διότι γεννά η υπερβολή την ύβριν, όταν μεγάλη εξουσία υπάρχη
+ εις τους ανθρώπους εκείνους, όσοι δεν έχουν άρτιον τον νουν
+(60)
+
+Και πάλιν δε κάπου αλλού λέγει διά τους θέλοντας να γίνη
+διανομή περιουσίας:
+
+ Ούτοι δε ήλθαν με σκοπόν αρπαγών, είχαν δε πλουσίαν ελπίδα
+ κ' ενόμιζαν ότι καθένας απ' αυτούς θα εύρη πλούτον πολύν
+ κ' εγώ που ωμιλούσα εις αυτούς με πραότητα τους εφάνην
+ σκληρός,
+ ώστε δυσάρεστα μεν τότε περί εμού εσκέφθησαν, τώρα δε κατ'
+ εμού οργιζόμενοι
+ εχθρικόν με ατενίζουν όλοι, ωσάν αίτιον καταστροφής.
+ Τούτο δεν έπρεπε· διότι όσα μεν είπα με την βοήθειαν των θεών
+ εξετέλεσα,
+ άλλα δε όχι ματαίως έπραξα· ουδ' εις εμέ διά τυραννικής
+ εξουσίας
+ γεννάται ο πόθος να επιβάλω τι διά της βίας· ουδέ την αγαθήν
+ γην
+ της πατρίδος (αφήκα) να διανεμηθούν εξ ίσου οι ασήμαντοι και
+ οι επιφανείς (61),
+
+Πάλιν δε και διά την αποκοπήν των χρεών και διά τους όντας
+δούλους μεν πρότερον, ελευθερωθέντας δε με την εφαρμογήν της
+σεισαχθείας (γράφει):
+
+ Εγώ δε απ' εκείνα μεν, διά τα οποία συνήθροισα περί εμέ
+ τον λαόν, ποίον πριν να κατορθώσω απ' αυτά, έπαυσα ενεργών;
+ Μάρτυς δε λαμπρά ως προς ταύτα εις την δίκην (κρίσιν) που ο
+ χρόνος θα κάμη
+ θα μου είναι η μεγίστη μήτηρ των Ολυμπίων θεών,
+ η μαύρη δηλαδή γη, που αυτής εγώ κάποτε
+ αφήρεσα τα σύνορα (62) εκείνα, που εις πολλά μέρη ήσαν
+ εμπηγμένα
+ και η οποία, υπάρχουσα δούλη πριν, τώρα είναι ελευθέρα.
+ Πολλούς δε εις τας Αθήνας την θεοκτισμένην (63) πατρίδα μας
+ ελευθέρωσα, αγορασθέντας πριν ως δούλους άλλους άδικα
+ κι' άλλους νόμιμα, εκείνους δε που από αδυσώπητην
+ ανάγκην είχαν φύγει, και που την γλώσσαν την Αττικήν
+ δεν ωμιλούσαν, περιπλανημένοι εις πολλά μέρη.
+ κ' εκείνους που εδώ εις τον τόπον ανάρμοστην δουλείαν
+ είχαν, φοβισμένοι από την αγριότητα των δεσποτών
+ τους έκαμα εγώ ελευθέρους. Αυτά μεν με ισχύν
+ εγώ, συναρμόσας μαζί την βίαν και τον νόμον,
+ τα εξετέλεσα και τα έφερα εις πέρας, όπως είχα υποσχεθή.
+ Ομοίως δε νόμους, και διά το κακόν και διά το αγαθόν
+ αρμονικώς προνοήσας διά καθένα απ' αυτά,
+ συνέθεσα. Την μάστιγα δε άλλος κανένας ως εγώ λαβών,
+ κακομίλητος εάν ήτο και φιλοκερδής άνθρωπος,
+ δεν θα ημπορούσε να εξουσιάση επί του λαού· διότι, αν εγώ
+ ήθελα
+ όσα εις τους αντιθέτους (64) ήσαν αρεστά τότε,
+ ή και απεναντίας αν εδεχόμην όσα οι άλλοι υπαγόρευαν,
+ αυτή εδώ η πόλις θα είχε στερηθή πολλών ανδρών τώρα.
+ Και εξ αιτίας όλων τούτων επιδεικνύων σθένος απέναντι όλων
+ εστράφηκα απέναντι των, όπως ο λύκος απέναντι πολλών σκύλλων
+(65).
+
+Και πάλιν εξελέγχων ονειδιστικά τας ύστερον (μετά την θέσπισιν
+των νόμων) μεμψιμοιρίας των δύο μερίδων (λέγει):
+
+ Ίσως δε πρέπει τον λαόν τρανώς να επιτιμήσω,
+ (λέγων) ότι όσα έχει τώρα ποτέ εις τους οφθαλμούς του
+ δεν θα 'μπορούσε να τα ίδη και εις τον ύπνον του ακόμη.
+ Εκείνοι δε που μεγαλύτεροι και ισχυρότεροι είναι
+ (το ίδιο) πρέπει να μ' επαινούν και φίλον να με κάμουν (66).
+
+διότι, λέγει (περαιτέρω ο Σόλων), εάν κανείς άλλος ετύχαινε να
+λάβη αυτήν την εξουσίαν,
+
+ δεν θ' άφηνεν από την εξουσίαν του τον λαόν και δεν θα έπαυε
+ πριν αναταράξας αυτόν ήθελεν αφαιρέσει το πάχος από το γάλα.
+ Εγώ δε τούτων (των αντιπάλων) καθώς εις το μεταίχμιον μένων
+ έγινα σύνορον μεταξύ των (67).
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Δ'.
+
+ΑΙ ΤΡΕΙΣ ΦΡΑΤΡΙΑΙ
+
+
+
+Την μεν λοιπόν αποδημίαν επεχείρησε δι' αυτά τα αίτια. Ότε δε
+απεδήμησεν ο Σόλων, ενώ η πόλις ευρίσκετο ακόμη εις ταραχάς,
+επί τέσσαρα μεν έτη επέρασεν ο λαός ήσυχα· κατά δε το πέμπτον
+έτος μετά την αρχοντίαν του Σόλωνος δεν ανηγόρευσαν άρχοντα εξ
+αιτίας της στάσεως, και πάλιν κατά την διάρκειαν του πέμπτου
+έτους ένεκα του λόγου τούτου έμειναν εις αναρχίαν. Κατόπιν δε
+τούτων εις την εποχήν περίπου εκείνην ο Δαμασίας εκλεχθείς
+άρχων διετέλεσε τοιούτος επί δύο έτη και δύο μήνας, έως ου
+εξεδιώχθη της αρχής διά της βίας. Έπειτα δε απεφάσισαν, επειδή
+ευρίσκοντο εις διάστασιν, να εκλέξουν δέκα άρχοντας, πέντε μεν
+από την τάξιν των ευπατριδών, τρεις δε από την τάξιν των
+αγροτών, δύο δε από την τάξιν των επαγγελματιών (δημιουργών)
+και ούτοι (οι δέκα άρχοντες) έμειναν εις την εξουσίαν το έτος
+το μετά την αρχοντίαν του Δαμασία. Είναι δε φανερόν ότι
+μεγίστην είχε δύναμιν ο άρχων εκ του γεγονότος ότι διαρκώς
+ηγείρετο στάσις προς απόκτησιν αυτού του αξιώματος.
+Εξηκολούθουν δε ευρισκόμενοι εις όλως διόλου κακήν πολιτικήν
+κατάστασιν, άλλοι μεν ως αιτίαν και πρόφασιν έχοντες την
+αποκοπήν των χρεών (διότι είχε συμβή εις αυτούς να καταντήσουν
+πένητες), άλλοι δε δυσανασχετούντες εναντίον του πολιτεύματος
+ένεκα της μεγάλης μεταβολής, η οποία είχε γίνει, μερικοί δε
+ένεκα της μεταξύ των φιλονικίας· ήσαν δε τρεις αι πολιτικαί
+μερίδες· μία μεν η μερίς των παραλίων, της οποίας αρχηγός ήτο ο
+Μεγακλής ο υιός του Αλκμέωνος, οι οπαδοί δε της μερίδος αυτής
+εφαίνοντο να στέργουν κυρίως τον μετριοπαθή τύπον πολιτεύματος·
+άλλη δε μερίς ήτο των πεδινών, οι οποίοι εζήτουν την
+ολιγαρχίαν, αρχηγός δε αυτών ήτο ο Λυκούργος· τρίτη δε μερίς
+ήτο των διακρίων, της οποίας την ηγεσίαν είχεν ο Πεισίστρατος,
+φαινόμενος να είναι παραπολύ φίλος του λαού. Μαζί δε με τούτους
+(τους διακρίους) είχον συνταχθή και οι απελευθερωθέντες από τα
+χρέη ένεκα της πτωχείας των (68) και οι μη γνήσιοι την
+καταγωγήν ένεκα του φόβου των (69)· απόδειξις δε τούτου είναι
+ότι μετά την καθαίρεσιν των τυράννων έκαμαν (οι Αθηναίοι)
+εκκαθάρισιν (70) των εχόντων πολιτικά δικαιώματα, επί τω λόγω
+ότι ουχί νομίμως υπήρχον πολλοί μετέχοντες των πολιτικών
+δικαιωμάτων. Είχε δε καθεμία πολιτική μερίς την ονομασίαν της
+από τους τόπους, τους οποίους εκαλλιέργουν οι οπαδοί της.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Ε'.
+
+ΤΥΡΑΝΝΙΑ ΠΕΙΣΙΣΤΡΑΤΟΥ
+
+
+
+Ο Πεισίστρατος δε φαινόμενος να είναι εξόχως φίλος του λαού και
+έχων μεγάλως ευδοκιμήσει εις τον πόλεμον κατά των Μεγαρέων,
+κατώρθωσε τραυματίσας σοβαρώς τον εαυτόν του να πείση τον λαόν
+ότι αυτά (τον τραυματισμόν δηλαδή) είχε πάθει από τους
+αντιθέτους, ώστε να δοθή εις αυτόν σωματοφυλακή, αφού επρότεινε
+το σχετικόν ψήφισμα ο Αριστίων. Λαβών δε τους ονομαζομένους
+ροπαλοφόρους (71) και μετ' αυτών στραφείς εναντίον του λαού
+κατέλαβε την ακρόπολιν, το τριακοστόν δεύτερον έτος μετά την
+θέσπισιν των νόμων, επί Κωμέου άρχοντος. Λέγεται δε ότι ο
+Σόλων, ότε ο Πεισίστρατος εζήτησε σωματοφυλακήν προς ασφάλειάν
+του, αντέκρουσε την αίτησιν και είπεν ότι (ο Πεισίστρατος δεν
+είχεν ανάγκην σωματοφυλακής, διότι) τούτων μεν ήτο σοφώτερος,
+εκείνων δε ανδρειότερος· ήτοι όσοι μεν (72) δεν εννοούσιν ότι ο
+Πεισίστρατος επιδιώκει να γίνη τύραννος, απ' αυτούς είναι
+σοφώτερος, όσοι δε γνωρίζοντες καλώς τούτο τηρούν σιωπήν, απ'
+αυτούς είναι ανδρειότερος. (73) Αφού δε λέγων αυτά δεν
+κατόρθωσε να πείση τον λαόν, αφαιρέσας απ' επάνω του τα όπλα
+(και κρεμάσας) προ των θυρών (της οικίας του) είπεν ότι αυτός
+μεν είχε παράσχει βοήθειαν εις την πατρίδα όσον του ήτο
+δυνατόν, (διότι τότε πλέον ήτο πολύ γέρων), έχει δε την αξίωσιν
+και οι άλλοι ομοίως να πράξωσιν. Ο Σόλων μεν λοιπόν τίποτε δεν
+κατώρθωσεν επιμόνως συμβουλεύων· ο δε Πεισίστρατος αναλαβών την
+εξουσίαν εκυβέρνα τα κοινά κατά φιλελεύθερον μάλλον τρόπον παρά
+τυραννικόν. Ενώ δε ακόμη δεν είχεν αρκετά στερεωθή η εξουσία
+του, συνενωθέντες οι περί τον Μεγακλέα και τον Λυκούργον
+εξεδίωξαν αυτόν κατά το έκτον έτος μετά την πρώτην αυτού άνοδον
+εις την εξουσίαν, επί άρχοντος Ηγησίου. Κατά το δωδέκατον δε
+έτος μετά ταύτα, πανταχόθεν στενοχωρούμενος ο Μεγακλής υπό της
+αντιθέτου μερίδος, πάλιν αποστείλας προς συμβιβασμόν κήρυκα
+προς τον Πεισίστρατον, υπό τον όρον να λάβη εις γάμον την
+θυγατέρα του ο Πεισίστρατος, επανέφερεν αυτόν κατά τρόπον
+παλαιικόν και πολύ απλοϊκόν. Διότι διαδώσας προηγουμένως
+σπερμολογίαν ότι τάχα η Αθηνά επανέφερε τον Πεισίστρατον,
+εξευρών μίαν γυναίκα ωραίαν και μεγαλόσωμον, καθώς μεν λέγει ο
+Ηρόδοτος από τον δήμον Παιανιέων, καθώς δε μερικοί άλλοι λέγουν
+από τον δήμον Κωλλυτού, δούλην από την Θράκην (74) πωλούσαν
+στεφάνους, η οποία ωνομάζετο Φύη, στολίσας δε αυτήν με
+στολισμόν απομιμούμενον την θεάν την έφερεν εντός της πόλεως
+μαζί με αυτόν, και ο Πεισίστρατος εισήρχετο επάνω εις άρμα, επί
+του οποίου με πλήρη πανοπλίαν, πλησίον αυτού εστέκετο ορθή η
+γυναίκα, οι δε πολίται προσκυνούντες υπεδέχοντο αυτόν με
+θαυμασμόν.
+
+Η μεν λοιπόν πρώτη επάνοδος εις την πόλιν έγινε κατά τοιούτον
+τρόπον. Μετά ταύτα δε, αφού δευτέραν φοράν έπεσεν από την
+αρχήν, κατά το έβδομον μάλιστα έτος από την επάνοδόν του· —
+διότι όχι πολύν καιρόν έκτοτε διετήρησε την εξουσίαν, αλλά
+διότι δεν ηθέλησε να λάβη σύζυγόν του την θυγατέρα του
+Μεγακλέους, φοβηθείς και τας δύο πολιτικάς μερίδας έφυγεν από
+την πόλιν κρυφά· — πρώτον μεν εκατοίκισεν αυτός με τους ιδικούς
+του πλησίον του Θερμαίου κόλπου έν μέρος, τα οποίον ονομάζεται
+Ραίκηλος, εκείθεν δε μετέβη εις τα πλησίον εις το Πάγγαιον
+(όρος) μέρη, αφ' όπου αποκτήσας χρήματα και προσλαβών μισθωτούς
+στρατιώτας, ελθών εις Ερέτριαν πάλιν κατά το ενδέκατον έτος
+επεχείρησε κατ' αρχάς να αναλάβη την εξουσίαν διά της βίας, με
+την πρόθυμον βοήθειαν πολλών μεν άλλων, μάλιστα δε των Θηβαίων
+και του Λυγδάμιος του Ναξίου, προς δε τούτοις και της τάξεως
+των ιππέων των κυριαρχούντων εις την Ερέτριαν νικήσας δε εις
+την μάχην της Παλληνίδος (75) και καταλαβών την αρχήν και
+αφαιρέσας τα όπλα του λαού κατέλαβε στερεά πλέον την εξουσίαν
+ως τύραννος· και κυριεύσας την Νάξον κατέστησεν εκεί άρχοντα
+τον Λύγδαμιν.
+
+Αφήρεσε δε τα όπλα του λαού κατά τον εξής τρόπον. Προσκαλέσας
+εις το Θησείον ένοπλον συνάθροισιν του λαού ήρχισε να αγορεύη
+προς αυτούς, εχαμήλωσε δε ολίγον την φωνήν του· ότε δε εφώναξαν
+ότι δεν ακούουν καλά, επρότεινεν εις αυτούς να αναβούν μαζί του
+εις το πρόπυλον της Ακροπόλεως, διά ν' αγορεύση πλέον δυνατά.
+Ενώ δε εκείνος εξηκολούθει αγορεύων προς τον λαόν, αφαιρέσαντες
+οι επίτηδες υπ' αυτού βαλμένοι τα (αποτεθειμένα) όπλα και
+περιορίσαντες (πολλούς) εις τα πλησίον του Θησείου οικήματα
+ανήγγειλαν τούτο ελθόντες προς τον Πεισίστρατον. Εκείνος δε,
+αφού συνεπλήρωσε την άλλην του αγόρευσιν, είπε και διά τα όπλα
+ότι δεν πρέπει να απορούν διά το πράγμα που είχε γίνει ούτε να
+δυσανασχετούν, αλλ' απελθόντες να φροντίζουν διά τας ιδιωτικάς
+των υποθέσεις, διά δε τας δημοσίας υποθέσεις, όλας, αυτός θα
+λάβη φροντίδα.
+
+Η μεν λοιπόν τυραννίς του Πεισιστράτου εξ αρχής της εμφανίσεώς
+της ιδρύθη κατ' αυτόν τον τρόπον και τόσας υπέστη μεταβολάς.
+Ενήργει δε την διοίκησιν των πολιτικών πραγμάτων ο
+Πεισίστρατος, όπως ελέχθη, κατά μετριοπαθή τρόπον και πολιτικώς
+μάλλον παρά απολυταρχικώς· διότι και ως προς τα άλλα. ήτο
+φιλάνθρωπος και ήμερος και εις τους υποπίπτοντας εις παραβάσεις
+παρέχων συγχώρησιν· μάλιστα δε και εις τους πτωχούς έδιδε
+προκαταβολικά δάνεια διά τας εργασίας των, ώστε να πορίζωνται
+τας προς διατροφήν αυτών εκ της γεωργίας. Τούτο δε έκαμνε διά
+δύο λόγους· και ίνα μη διαμένουν εντός της πόλεως, αλλά
+ευρίσκωνται διεσπαρμένοι εις τους αγρούς και ίνα έχοντες
+κάποιαν μετρίαν ευπορίαν και προσηλωμένοι εις τα ιδιωτικά των
+συμφέροντα μήτε να επιθυμούν μήτε να χασομερούν φροντίζοντες
+διά τα πολιτικά πράγματα. Συγχρόνως δε προς το συμφέρον αυτού
+επήρχετο ούτως η αύξησις των εισοδημάτων διά της καλλιεργείας
+της χώρας· διότι εισέπραττεν ως φόρον την δεκάτην των
+προϊόντων. Διό και διώρισε τους δικαστάς (76) εις κάθε δήμον
+και αυτός έβγαινε συχνά έξω εις την αγροτικήν χώραν επιθεωρών
+και διαλύων τας διαφοράς των διαδίκων, ίνα μη καταβαίνοντες εις
+την πόλιν παραμελούν ούτω την καλλιέργειαν. Και εις μίαν
+τοιαύτην έξοδον του Πεισιστράτου λέγουν ότι του συνέβη το
+επεισόδιον με τον γεωργόν τον καλλιεργούντα εις τον Υμηττόν ένα
+τόπον, όπου ωνομάσθη κατόπιν αφορολόγητος.
+
+Διότι ιδών ένα που έσκαπτε και εκαλλιέργει έδαφος όλως διόλου
+πετρώδες ηπόρησε και διέταξε τον δούλον (ο οποίος τον συνώδευε)
+να ερωτήση τι προϊόν παράγεται από τον τόπον εκείνον· ο δε
+γεωργός είπεν: όλα τα κακά και ψυχρά, (77) και απ' αυτά όμως τα
+κακά και ψυχρά χρειάζεται να δίδω εις τον Πεισίστρατον την
+δεκάτην. Και ο μεν άνθρωπος λοιπόν απεκρίθη (ούτως) αγνοών (με
+ποίον ωμίλει), ο δε Πεισίστρατος ευχαριστηθείς διά την
+ελευθεροστομίαν του και φιλεργίαν του έκαμεν αυτόν εντελώς
+αφορολόγητον. Και ως προς τα άλλα δε καθόλου δεν ενωχλούσε την
+λαϊκήν τάξιν με την εξουσίαν του, αλλ' εφρόντιζε πάντοτε να
+επικρατή ειρήνη και διετήρει την ησυχίαν διό και πολλάκις
+ελέγετο (78) ότι η βασιλεία του Πεισιστράτου ήτο ο επί Κρόνου
+βίος (79), διότι συνέβη κατόπιν, ότε διεδέχθησαν αυτόν οι υιοί
+του, ν' αποβή πολύ πλέον τυραννική η διοίκησις. Ο μεγαλύτερος
+δε από τους (δι' αυτόν) επαίνους ήτο ότι εις την συμπεριφοράν
+του ήτο δημοτικός και φιλάνθρωπος. Διότι ως προς τα άλλα ήθελε
+να διοική όλα σύμφωνα με τους νόμους, μη παρέχων εις τον εαυτόν
+του κανέν ιδιαίτερον πλεονέκτημα. Και κάποτε εναχθείς ενώπιον
+του Αρείου Πάγου διά καταγγελίαν εναντίον του επί φόνω αυτός
+μεν προσήλθε διά ν' απολογηθή, ο δε καταμηνύσας αυτόν φοβηθείς
+δεν προσήλθε. Διά τούτο και πολύν καιρόν έμεινεν εις την
+εξουσίαν (80) και οσάκις έπιπτεν απ' αυτήν πάλιν εύκολα την
+ανελάμβανε. Διότι τον ήθελαν οι περισσότεροι και από τους
+επιφανείς και από τον λαόν διότι εκείνους μεν διά της φιλίας,
+αυτούς δε διά της συνδρομής του εις τα ιδιωτικά των πράγματα
+προσείλκυε. Και προς τας δύο δε μερίδας (ούτω) προσηρμόζετο
+καλώς. (Άλλως) δε και οι αναφερόμενοι εις την βασιλικήν
+εξουσίαν νόμοι των Αθηναίων κατά την εποχήν εκείνην ήσαν
+μετριοπαθείς, και όλοι μεν οι άλλοι και μάλιστα ο νόμος εκείνος
+ο σχετιζόμενος με την εν ισχύι επαναφοράν του θεσμού της
+βασιλείας. Διότι ως προς τούτο υπήρχε παρ' αυτοίς (τοις
+Αθηναίοις) ο εξής νόμος:
+
+«Νόμιμα και πατροπαράδοτα των Αθηναίων είναι τα εξής: Εάν τινες
+επιχειρήσουν στασιαστικόν κίνημα αποβλέπον εις σύστασιν
+βασιλικής εξουσίας, διά να γίνουν βασιλείς, ή εάν συνεργήσουν
+εις σύστασιν βασιλικής εξουσίας, στερούνται των πολιτικών
+δικαιωμάτων (γίνονται άτιμοι) αυτοί και το γένος των». (81)
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΣΤ'.
+
+ΟΙ ΥΙΟΙ ΤΟΥ ΠΕΙΣΙΣΤΡΑΤΟΥ
+
+
+
+Ο Πεισίστρατος μεν λοιπόν έμεινε μέχρι βαθέος γήρατος εις την
+εξουσίαν και απέθανεν ασθενήσας επί Φιλονέου άρχοντος, από της
+εποχής μεν που πρώτην φοράν έγινε τύραννος ζήσας τριάκοντα τρία
+έτη, είκοσι δε παρά εν έτη διαμείνας εις την εξουσίαν. Διότι
+κατά τα άλλα έτη ήτον εξόριστος. Διά τούτο και προδήλως λέγουν
+φλυαρίας οι ισχυριζόμενοι ότι ο Πεισίστρατος ήτον ερωμένος του
+Σόλωνος και ότι αυτός είχε την στρατηγίαν εις τον εναντίον των
+Μεγαρέων πόλεμον. Διότι δεν προσαρμόζονται αυτά προς τας
+ηλικίας, εάν τις αναλογισθή την ζωήν του καθενός εκ των δύο και
+επί εποχής ποίου άρχοντος απέθανεν. Αφού δε απέθανεν ο
+Πεισίστρατος, την εξουσίαν κατέλαβον οι υιοί του, διευθύνοντες
+τα πολιτικά πράγματα κατά τον αυτόν τρόπον. Ήσαν δε δύο μεν εκ
+του νομίμου γάμου του, ο Ιππίας και ο Ίππαρχος, δύο δε από την
+Αργείαν γυναίκα του, ο Ιοφών και ο Ηγησίστρατος, του οποίου
+παρωνύμιον ήτο Θεσσαλός. Διότι επήρεν ακόμη γυναίκα ο
+Πεισίστρατος από το Άργος, θυγατέρα ανδρός Αργείου, του οποίου
+το όνομα ήτο Γοργίλος, ονομαζομένην Τιμώνασσαν, την οποίαν
+πρότερον είχε σύζυγόν του ο Αρχίνος ο Αμπρακιώτης εκ του γένους
+των Κυψελίδων. Εκ του γεγονότος δε τούτου απορρέει και η φιλία
+(του Πεισιστράτου) προς τους Αργείους, από τους οποίους χίλιοι
+προσήλθον συμπολεμισταί του εις την μάχην της Παλληνίδος,
+οδηγήσαντος αυτούς εκεί του Ηγησιστράτου (82). Λέγουσι δε ότι
+ενυμφεύθη την Αργείαν γυναίκα άλλοι μεν μετά την πρώτην
+έκπτωσιν αυτού από της εξουσίας, άλλοι δε ενώ ακόμη κατείχε την
+εξουσίαν.
+
+Ήσαν δε κύριοι των πραγμάτων και λόγω της επισήμου καταγωγής
+και λόγω της (μεγαλυτέρας) ηλικίας των ο Ίππαρχος και ο Ιππίας,
+μεγαλύτερος δε κατά την ηλικίαν ων ο Ιππίας και έχων εκ φύσεως
+πολιτικήν επιδεξιότητα και σύνεσιν προΐστατο της εξουσίας. Ο δε
+Ίππαρχος ήτο φίλος των νεανικών διασκεδάσεων και των ερωτικών
+απολαύσεων και των καλλιτεχνικών τέρψεων και αυτός είχε
+προσκαλέσει εις Αθήνας τον Ανακρέοντα, τον Σιμωνίδην και τους
+φίλους αυτών και τους άλλους ποιητάς. Ο Θεσσαλός δε (ο
+Ηγησίστρατος) ήτο πολύ νεώτερος και κατά την συμπεριφοράν
+θρασύς και υβριστής, εξ αιτίας του οποίου και έγινεν αρχή όλων
+των κακών. Διότι αγαπήσας ερωτικώς τον Αρμόδιον και αποτυχών
+εις το ν' αποκτήση την φιλίαν του δεν συνεκράτει την οργήν του,
+αλλά και κατά τα άλλα εδείκνυε προσβλητικήν κατ' αυτού
+συμπεριφοράν και ιδίως εμπόδισε την αδελφήν του από το να
+παρακολουθήση τα Παναθήναια ως κανηφόρος παρθένος, ενώ είχεν
+εκλεχθή προς τούτο, εξυβρίσας μάλιστα διά φράσεων τινων τον
+Αρμόδιον ως διεφθαρμένον· εκ τούτου δε (του επεισοδίου) συνέβη
+ερεθισθείς ο Αρμόδιος να εκτελέση μαζί με τον Αριστογείτονα τον
+φόνον με συμμετοχήν (εις το πραξικόπημα τούτο) πολλών. Την
+ημέραν των Παναθηναίων, παρατηρούντες (83) τον Ιππίαν εις την
+Ακρόπολιν, διότι αυτός ανέμενεν εκεί προς υποδοχήν την πομπήν,
+ενώ ο Ίππαρχος επεστάτει το ξεκίνημα, ιδόντες (δε) ένα από τους
+συμμετόχους της συνωμοσίας με πολλήν οικειότητα συνδιαλεγόμενον
+με τον Ιππίαν και υποπτευθέντες ότι καταγγέλλει (προς αυτόν) το
+πράγμα, θέλοντες να κάμουν κάτι πριν συλληφθούν, καταβάντες (ο
+Αρμόδιος και ο Αριστογείτων δηλαδή) και εκδηλώσαντες την
+εξέγερσίν των πριν από τους άλλους (συνωμότας)· εφόνευσαν τον
+Ίππαρχον πλησίον εις το Λεωκόριον, ενώ ετακτοποίει την πομπήν,
+έβλαψαν δε (τοιουτοτρόπως) το όλον συνωμοτικόν κίνημα. Εκ των
+δύο δε αυτών ο μεν Αρμόδιος ευθύς επί τόπου εφονεύθη υπό των
+δορυφόρων, ο δε Αριστογείτων κατόπιν, αφού συνελήφθη και επί
+πολύν καιρόν εκακοποιήθη. Διατελών δε υπό βασανιστήρια
+κατήγγειλεν (ως συνωμότας) πολλούς, οι οποίοι και κατά την
+καταγωγήν ήσαν επίσημοι και φίλοι των τυράννων διετέλουν. Διότι
+δεν ηδύναντο ούτοι (οι τύραννοι) να συγκομίσωσιν ευθύς τότε
+ενδείξεις περί της συνωμοσίας. Αλλ' όμως η επικρατούσα φήμη,
+ότι ο Ιππίας διατάξας να καταθέσουν τα όπλα των όλοι οι
+ακολουθούντες την πομπήν, εθεώρησεν ως επ' αυτοφώρω
+συλληφθέντας συνωμότας εκείνους που είχαν εγχειρίδια, δεν είναι
+αληθινή. Διότι δεν εγίνετο ακόμη την εποχήν εκείνην η πομπή με
+ενόπλους (ακολουθούντας αυτήν), αλλά τούτο αργότερα επεκράτησεν
+ως συνήθεια κατά τους δημοκρατικούς χρόνους. Κατηγορεί δε (ο
+Αριστογείτων) ως συνωμότας τους φίλους του τυράννου — καθώς μεν
+λέγουν οι δημοκρατικοί — επίτηδες ίνα καταδιώξη ούτος αδίκως
+αυτούς (και εξοργισθούν εναντίον του) και ίνα ούτως οι τύραννοι
+εξασθενήσουν κατά την ισχύν των, φονεύοντες τους αθώους και
+φίλους των· ως δε μερικοί λέγουν όχι κατά φαντασίαν πλάττων
+αλλά τους πράγματι συνωμότας ο Αριστογείτων κατήγγειλε. Και
+τέλος, επειδή δεν κατώρθωνε παρ' όλας αυτού τας προσπαθείας ν'
+αποθάνη, υποσχεθείς ότι είχε να καταμηνύση και πολλούς άλλους
+ακόμη και πείσας τον Ιππίαν να του δώση την δεξιάν προς
+επίσημον υπόσχεσιν, ότε έλαβεν αυτήν ονειδίσας τον τύραννον
+διότι εις τον φονέα του αδελφού του έδιδε την δεξιάν, τόσον
+πολύ εξηρέθισε τον Ιππίαν, ώστε ούτος (εκμανείς) υπό της οργής
+δεν ημπόρεσε να συγκρατηθή, αλλά ανασύρας την μάχαιράν του τον
+εφόνευσε.
+
+Κατόπιν δε τούτων η τυραννίς έγινε πολύ τραχυτέρα· διότι με το
+να ζητή να λάβη εκδίκησιν διά τον αδελφόν του και με το να έχη
+φονεύσει και εξορίσει πολλούς εδείχθη προς όλους άπιστος και
+κακός. Μάλιστα δε κατά το τέταρτον έτος από της εποχής του
+θανάτου του Ιππάρχου, επειδή ευρίσκοντο εις κακήν (δι' αυτόν)
+κατάστασιν τα εν τη πόλει, επεχείρησε να οχυρώση με τείχος την
+Μουνιχίαν προς τον σκοπόν να μεταφέρη εκεί την έδραν της
+διαμονής του. Ενώ δε με αυτά κατεγίνετο, εξεδιώχθη υπό του
+βασιλέως των Λακεδαιμονίων Κλεομένους, διότι κατ' επανάληψιν
+είχον παραγγείλει εις τους Λάκωνας οι χρησμοί να καταλύσουν την
+τυραννίδα, διά την εξής αιτίαν:
+
+Οι εξόριστοι, των οποίων αρχηγοί ήσαν οι Αλκμεωνίδαι, αυτοί μεν
+μόνοι των δεν είχαν δυνάμεις διά να πραγματοποιήσουν την διά
+της βίας επάνοδον αυτών, αλλά πάντοτε απετύγχαναν διότι και εις
+τα άλλα, τα οποία επεχείρουν, απετύγχαναν και περικλείσαντες
+διά τείχους εις την (Αττικήν) χώραν το Λειψύδριον, το
+ευρισκόμενον εις ύψωμα του Πάρνηθος, όπου, φυγόντες από την
+πόλιν, ήλθαν μαζί τους μερικοί, ενικήθησαν διά πολιορκίας υπό
+των τυράννων· όθεν κατόπιν κάμνοντες υπαινιγμόν εις ταύτην την
+συμφοράν ετραγουδούσαν (οι Αθηναίοι) εις τα σκολιά (84) άσματά
+των πάντοτε·
+
+ Οχού Λειψύδριο προδοσιάρικο,
+ τι άνδρες έφαγες, για πόλεμο
+ ικανούς κι' όλο άρχοντες,
+ που αυτοί τώδειξαν τότε τι πατέρων ήσαν γυιοί (85).
+
+Αποτυγχάνοντες λοιπόν εις όλα τα άλλα ανέλαβαν εργολαβικώς την
+οικοδομήν του εν Δελφοίς ναού, εκ της επιχειρήσεως δε αυτής
+εκέρδισαν χρήματα, ώστε διά τούτων να επιτύχουν την βοήθειαν
+των Λακεδαιμονίων. Η δε Πυθία εις την αρχήν κάθε χρησμού προς
+τους Λακεδαιμονίους έλεγε (86) πάντοτε να ελευθερώσουν τας
+Αθήνας, με τόσην επιμονήν, ώστε έκαμε τους Σπαρτιάτας να το
+επιχειρήσουν, μολονότι οι Πεισιστρατίδαι συνεδέοντο διά δεσμών
+φιλοξενίας προς αυτούς· όχι δε ολιγώτερον συνετέλεσεν εις
+παρακίνησιν των Λακώνων η εκ μέρους των Πεισιστρατιδών
+υπάρχουσα φιλία προς τους Αργείους. Και κατά πρώτον μεν λοιπόν
+απέστειλαν διά θαλάσσης τον Αγχίμολον φέροντα στρατόν· ότε δε
+αυτός ενικήθη και εφονεύθη, διότι ήλθεν εις βοήθειαν (των
+Πεισιστρατιδών) ο Θεσσαλός Κινέας έχων χιλίους ιππείς,
+οργισθέντες ακόμη περισσότερον εξ αιτίας του συμβάντος αυτού
+έστειλαν εις την εκστρατείαν τον βασιλέα Κλεομένην διά ξηράς
+έχοντα μεγαλυτέραν πολεμικήν προετοιμασίαν· ούτος, αφού ενίκησε
+τους ιππείς των Θεσσαλών, επιχειρήσαντας να εμποδίσωσιν αυτόν
+να εισέλθη εις την Αττικήν, αποκλείσας τον Ιππίαν εις το τείχος
+το λεγόμενον Πελαργικόν επολιόρκει αυτόν έχων την βοήθειαν των
+Αθηναίων. Ενώ δε αυτός έμενεν εκεί, συνέπεσεν εξελθόντες
+κρυφίως να συλληφθώσιν οι υιοί των Πεισιστρατιδών ότε δε ούτοι
+ηχμαλωτίσθησαν, ελθόντες οι Πεισιστρατίδαι εις συνθηκολογίαν
+διά σωτηρίαν των τέκνων των και εντός πέντε ημερών
+μετακομίσαντες έξω των Αθηνών τα πράγματά των, παρέδωκαν την
+Ακρόπολιν εις τους Αθηναίους επί άρχοντος Αρπακτίδου,
+διατηρήσαντες την τυραννίδα μετά τον θάνατον του πατρός τως
+δεκαεπτά εν όλω έτη. Εν συνόλω δε μετά των ετών, τα οποία
+εβασίλευσεν ο πατήρ, πεντήκοντα έτη μείον έν.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Ζ'.
+
+ΚΛΕΙΣΘΕΝΗΣ
+
+
+
+Αφού δε κατηργήθη η τυραννίς, ευρέθησαν εις διάστασιν προς
+αλλήλους (χάριν της εξουσίας) ο Ισαγόρας ο υιός του Τεισάνδρου,
+ο οποίος ήτο φίλος των τυράννων, και ο Κλεισθένης, ο
+καταγόμενος εκ του γένους των Αλκμεωνιδών. Νικηθείς δε εις τα
+πολιτικά σωματεία (ήτοι έχων με το μέρος του ολιγώτερα πολιτικά
+σωματεία) ο Κλεισθένης προσεταιρίσθη τον λαόν, υποσχόμενος ν'
+αποδώση εις τούτον την διοίκησιν της πολιτείας. Ο δε Ισαγόρας
+ευρεθείς (ούτως) ασθενέστερος ως προς την δύναμιν, καλέσας και
+πάλιν προς βοήθειάν του τον Κλεομένην, ο οποίος συνεδέετο μετ'
+αυτού διά δεσμού φιλοξενίας· έπεισε συνάμα αυτόν να εκδιώξη από
+την πόλιν την ανοσιουργίαν (το άγος), διότι επιστεύετο ότι οι
+Αλκμεωνίδαι ήσαν από τα γένη των ανοσιουργών. Ότε δε (ένεκα
+τούτου) εξήλθε κρυφίως της πόλεως ο Κλεισθένης με ολίγους
+οπαδούς του, εξορίζει εκείνος ως εναγείς επτακοσίας
+οικογενείας· αυτά δε διαπράξας, την μεν βουλήν έκαμεν απόπειραν
+να καταργήση, τον δε Ισαγόραν και τριακοσίους των φίλων μαζί με
+αυτόν να καταστήση κυρίους της πόλεως. Επειδή δε η βουλή
+αντεστάθη και ο λαός συνηθροίσθη (προς επίθεσιν), οι μεν περί
+τον Κλεομένην και τον Ισαγόραν κατέφυγαν εις την ακρόπολιν, ο
+δε λαός δύο μεν ημέρας σταθείς εκεί τους επολιόρκει, την δε
+τρίτην ημέραν αφήσας ελευθέρους να εξέλθουν συνεπεία ενόρκου
+συμφωνίας τον Κλεομένην και τους στρατιώτας του, έστειλε και
+προσεκάλεσε τον Κλεισθένην και τους άλλους φυγάδας. Αφού δε
+(ούτω) κύριος των πραγμάτων έγινεν ο λαός, έγινεν αρχηγός αυτού
+ο Κλεισθένης και προστάτης της λαϊκής τάξεως. Διότι κυριώτατα
+αίτιοι σχεδόν της εκδιώξεως των τυράννων έγιναν οι Αλκμεωνίδαι
+και ως επί το πλείστον (τον καιρόν της τυραννίδος) διετέλεσαν
+στασιώται. Και πρότερον δε ακόμη ο Κήδων, του γένους των
+Αλκμεωνιδών, επετέθη (87) εναντίον των τυράννων, διά τούτο δε
+και τον ανέφεραν και αυτόν εις τα παροίνια άσματα (σκολιά):
+
+ Βάλε και του Κήδωνος, δούλε υπηρέτη, και μη τον λησμονείς,
+ 'σάν που πρέπει τους γενναίους άνδρας να τους κερνάμε κρασί (88).
+
+Διά τους λόγους μεν λοιπόν τούτους ο λαός είχεν εμπιστοσύνην
+εις τον Κλεισθένην. Τότε δε προϊστάμενος του λαού αυτός, το
+τέταρτον έτος μετά την εκδίωξιν των τυράννων, επί άρχοντος
+Ισαγόρου, πρώτον μεν διήρεσεν όλους εις δέκα φυλάς, αντί των
+τεσσάρων, θέλων να αναμίξη ούτως αυτούς (τους Αθηναίους) προς
+τον σκοπόν ν' αποκτήσουν τοιουτοτρόπως περισσότεροι πολιτικά
+δικαιώματα, εξ ου και προέκυψεν η φράσις «δεν πρέπει να γίνεται
+διάκρισις φυλών», αναφερομένη εναντίον εκείνων οι οποίοι θέλουν
+να εξετάζουν τα γένη.
+
+Έπειτα την βουλήν απετέλεσεν εκ πεντακοσίων αντί τετρακοσίων,
+(ορίσας) πεντήκοντα από καθεμίαν φυλήν· τότε δε ήσαν εκατόν από
+κάθε φυλήν, διά τούτο δε και δεν διήρεσεν εις δώδεκα φυλάς
+(89), διά να μη συμπέση με την υποδιαίρεσιν εις τριττύας, η
+οποία προϋπήρχε· ώστε η λαϊκή τάξις (το πλήθος) δεν συνέπιπτε
+να ευρίσκεται όλη εις ένα δήμον. Εχώρισε δε και την χώραν κατά
+δήμους εις τριάκοντα μέρη, δέκα μεν δήμους περί την πόλιν, δέκα
+δε της παραλίας και δέκα της μεσογείου χώρας, και αυτάς
+ονομάσας τριττύς ώρισε διά κλήρου να ληφθούν τρεις δήμοι διά να
+σχηματίζουν μίαν φυλήν, κατά τρόπον ώστε καθεμία φυλή να
+ευρίσκεται εις όλα τα μέρη της χώρας (90). Και διέστειλεν ως
+συνδημότας (έχοντας κοινήν δηλαδή προσωνυμίαν) τους
+κατοικούντας έκαστον δήμον, προς τον σκοπόν να μη φανερώνεται
+ποίοι έχουν λάβη νεωστί πολιτικά δικαιώματα διά της
+προσαγορεύσεως του οικογενειακού (πατρικού) ονόματος· έκτοτε δε
+επονομάζονται οι Αθηναίοι μεταξύ των εκ του ονόματος του δήμου
+(εις τον οποίον έκαστος ανήκει). Συνέστησε δε και αξίωμα
+δημάρχων, των οποίων αι δικαιοδοσίαι ήσαν αι αυταί με τας
+δικαιοδοσίας των προτέρων ναυκράρων· καθόσον αντικατέστησε τας
+ναυκραρίας με τους δήμους. Έδωκε δε εις τους δήμους ονόματα εις
+άλλους μεν εκ της τοποθεσίας, εις άλλους δε έδωκεν εκ των
+ιδρυτών αυτών διότι ουχί όλοι οι δήμοι υπήρχον εις
+προγενεστέρως εχούσας όνομα τοποθεσίας (91). Τα δε γένη και τας
+φρατρίας (92) και τα ιερατικά νόμιμα αφήκεν εις καθένα να έχουν
+κατά τα πατροπαράδοτα· εις τας φυλάς δε έδωκεν εκ των
+προεκλεγέντων εκατόν πατρογονικών ηρώων τα ονόματα των δέκα εξ
+αυτών, εκείνων τους οποίους υπέδειξεν η Πυθία.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Η'.
+
+ΑΝΑΠΤΥΞΙΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ — ΕΞΟΣΤΡΑΚΙΣΜΟΣ
+
+
+
+Αφού δε έγιναν αυτά, το πολίτευμα απέβη πολύ πλέον δημοκρατικόν
+παρά το του Σόλωνος· διότι πράγματι οι μεν νόμοι του Σόλωνος
+συνέβη να επιφέρωσι την εξάλειψιν του τυραννικού αξιώματος —
+διότι τούτο δεν είχε χρησιμοποιηθή καλώς — ο δε Κλεισθένης
+άλλους νέους νόμους εισήγαγεν αποβλέπων εις ενίσχυσιν της
+λαϊκής δυνάμεως, μεταξύ δε τούτων παρενεβλήθη και ο περί
+εξοστρακισμού νόμος. Πρώτον μεν λοιπόν κατά το πέμπτον έτος
+μετά την νέαν αυτήν πολιτικήν κατάστασιν επί της αρχοντίας του
+Ερμοκρέοντος έκαμε διά την βουλήν των πεντακοσίων τον όρκον
+(93) τον οποίον ακόμη και τώρα ομνύουν οι βουλευταί· έπειτα
+τους στρατηγούς εξέλεγον κατά φυλάς, από κάθε φυλήν ένα, όλου
+δε του στρατεύματος αρχηγός ήτον ο πολέμαρχος. Κατά δε το
+δωδέκατον μετά ταύτα έτος νικήσαντες εις την εν Μαραθώνι μάχην
+επί της αρχοντίας του Φαινίππου, μετά πάροδον δύο ετών από της
+νίκης, ότε ο λαός ανέλαβε το θάρρος του, τότε διά πρώτην φοράν
+εφήρμοσαν τον νόμον τον περί εξοστρακισμού, ο οποίος είχε τεθή
+από υποψίαν προς τους έχοντας δύναμιν, υποψίαν προκύψασαν εκ
+του ότι ο Πεισίστρατος, ηγέτης πολιτικής μερίδος ων και
+στρατηγός, έγινε τύραννος. Και πρώτος εξωστρακίσθη ο εκ των
+συγγενών εκείνου (του Πεισιστράτου) ο Ίππαρχος ο υιός του
+Χάρμου, Κολλυτεύς, διά τον οποίον και κυρίως έθεσε τον νόμον ο
+Κλεισθένης, θέλων να διώξη αυτόν εκ της πόλεως. Διότι οι
+Αθηναίοι σύμφωνα με την συνειθισμένην αγαθότητα του λαού των
+άφηναν να κατοικώσιν εις την πόλιν τους φίλους των τυράννων,
+εκείνους όσοι δεν ήθελαν συμπαρεκτραπή εις τας ταραχάς· των
+οποίων (φιλοτυράννων) αρχηγός και προστάτης ήτον ο Ίππαρχος. Το
+επόμενον δε αμέσως έτος επί της αρχοντίας του Τελεσίνου διά
+κυάμων (ψήφων) εξέλεξαν τους εννέα άρχοντας κατά φυλάς εκ του
+καταλόγου των προεκλεγέντων υπό των δημοτών πεντακοσίων (94),
+διά πρώτην τότε φοράν [μετά την εποχήν της τυραννίας] (95) ·
+προηγουμένως δε όλοι οι άρχοντες εξελέγοντο απ' ευθείας. Και
+τότε εξωστρακίσθη ο Μεγακλής, ο υιός του Ιπποκράτους εκ του
+δήμου της Αλωπεκής. Επί τρία μεν λοιπόν έτη εξωστράκιζαν (ούτω)
+τους φίλους των τυράννων, διά τους οποίους και έγινεν ο νόμος
+αυτός· μετά δε ταύτα κατά το τέταρτον έτος και εκ των άλλων,
+εάν κανείς εφαίνετο ότι ήτο μεγαλύτερος (εις την δύναμιν),
+εξωρίζετο· και πρώτος εκ των μη εχόντων σχέσιν προς τους
+τυράννους εξωστρακίσθη ο Ξάνθιππος ο υιός του Αρίφρονος. Εις το
+τρίτον δε κατόπιν έτος επί της αρχοντίας του Νικομήδους, κατά
+τον καιρόν που ευρέθησαν τα μεταλλεία εις την Μαρώνειαν (96)
+και επορίσθη εξ αυτών η πόλις εκατόν τάλαντα, ενώ μερικοί
+εσυμβούλευαν τον δήμον να γίνη διανομή του χρήματος (εις τους
+πολίτας), ο Θεμιστοκλής εμπόδισε τούτο, μη λέγων μεν κατά ποίον
+τρόπον θα εχρησιμοποίει τα χρήματα, αλλά προτείνων να δοθώσι
+ταύτα ως δάνειον εις τους πλέον πλουσίους εκ των Αθηναίων
+εκατόν, ανά έν τάλαντον εις καθένα, κατόπιν δε, εάν μεν ήθελεν
+είναι αρεστός (εις τον λαόν) ο τρόπος της δαπάνης, να λογίζεται
+αύτη εις βάρος της πόλεως, ει δ' άλλως να εισπράττωνται τα
+χρήματα από τους δανεισθέντας, διά του τρόπου δε τούτου λαβών
+τα χρήματα κατεσκεύασεν εκατόν τριήρεις, με το να ναυπηγήση
+καθένας από τους εκατόν ανά μίαν, με τας οποίας έκαμε την εν
+Σαλαμίνι ναυμαχίαν προς τους βαρβάρους. Εξωστρακίσθη δε κατ'
+εκείνον τον καιρόν ο Αριστείδης ο υιός του Λυσιμάχου. Μετά τρία
+δε έτη επί της αρχοντίας του Υψιχίδου εψήφισαν να δεχθώσι την
+επάνοδον όλων των εξωστρακισμένων, τούτο δε ένεκα της
+εκστρατείας του Ξέρξου. (97) Και ώρισαν εις το εξής, οι
+εξοστρακιζόμενοι να μη εγκαθίστανται πέραν της Γεραιστού και
+του Σπηλαίου (98), ει δ' άλλως να κηρύττωνται διά παντός
+στερημένοι των πολιτικών αυτών δικαιωμάτων.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Θ'.
+
+ΜΗΔΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ — ΑΡΕΙΟΣ ΠΑΓΟΣ — ΘΕΜΙΣΤΟΚΛΗΣ ΚΑΙ ΑΡΙΣΤΕΙΔΗΣ
+
+
+
+Τότε μεν λοιπόν μέχρι του σημείου τούτου ανεπτύχθη η πολιτεία
+παραλλήλως προς το δημοκρατικόν πολίτευμα ολίγον κατ' ολίγον
+προοδεύουσα. Μετά δε τους Μηδικούς πολέμους απέκτησεν εκ νέου
+δύναμιν η βουλή του Αρείου Πάγου και εκυβέρνα την πόλιν, μη
+λαβούσα την εξουσίαν με καμμίαν επίσημον απόφασιν, αλλά διότι
+(η βουλή αυτή) εστάθη αιτία της περί την Σαλαμίνα ναυμαχίαν.
+Διότι ενώ οι στρατηγοί ηυρέθησαν εις απορίαν διά τα πράγματα κ'
+έβγαλαν κήρυγμα να φροντίση καθένας διά την σωτηρίαν του, η
+βουλή του Αρείου Πάγου επρομήθευσε και εμοίρασεν εις έκαστον —
+— οκτώ δραχμάς και επεβίβασεν αυτούς εις τα πλοία· δι' αυτήν
+λοιπόν την αιτίαν υπετάσσοντο εις την εξουσίαν της και
+εκυβερνώντο οι Αθηναίοι καλώς επίσης και κατά την εποχήν αυτήν.
+Διότι συνέβη εις αυτούς, εις το χρονικόν εκείνο διάστημα, και
+να αναπτύξουν τας πολεμικάς αυτών δυνάμεις και ν' αποκτήσουν
+αγαθήν υπόληψιν μεταξύ των Ελλήνων και να λάβουν την ηγεμονίαν
+της θαλάσσης παρά την θέλησιν των Λακεδαιμονίων.
+
+Ήσαν δε προϊστάμενοι (αρχηγοί) του δήμου κατά τους καιρούς
+αυτούς ο Αριστείδης ο υιός του Λυσιμάχου και ο Θεμιστοκλής ο
+υιός του Νεοκλέους, ούτος μεν εξησκημένος εις τα πολεμικά,
+εκείνος δε ικανός εις τα πολιτικά πράγματα και υπέροχος των
+συγχρόνων του εις την δικαιοσύνην· δι' ό και μετεχειρίζοντο τον
+μεν ως στρατηγόν, τον δε ως σύμβουλον. Και την μεν
+ανοικοδόμησιν των τειχών από κοινού οι δύο έφεραν εις πέρας, αν
+και ευρισκόμενοι εις διάστασιν μεταξύ τους, ως προς δε την
+απομάκρυνσιν των Ιώνων από της συμμαχίας των Λακεδαιμονίων ο
+Αριστείδης υπήρξεν ο προτρέψας εις αυτήν, επιληφθείς της
+ευκαιρίας καθ' ήν οι Λάκωνες είχον υποστή μείωσιν της υπολήψεώς
+των εξ αιτίας του Παυσανίου. Διά τούτο δε και αυτός (ο
+Αριστείδης) ήτον ο επιβαλών τους πρώτους φόρους εις τας πόλεις
+κατά το τρίτον έτος μετά την εν Σαλαμίνι ναυμαχίαν επί της
+αρχοντίας του Τιμοσθένους, και αυτός διεξήγαγε τα της ορκήσεως
+των Ιώνων, σύμφωνα με την οποίαν ωρίζετο να έχουν τους αυτούς
+(με τους Αθηναίους) εχθρούς και φίλους, εις πίστωσιν των οποίων
+και τους πυρακτωμένους στρογγυλούς λίθους έρριψαν ομού εις την
+θάλασσαν (99).
+
+Μετά δε ταύτα, καθ' όσον ήδη ελάμβανε πεποίθησιν εις τας
+δυνάμεις της η πόλις και χρήματα πολλά είχαν συναθροισθή,
+συνεβούλευεν (ο Αριστείδης) ν' αναλάβωσιν αυτοβούλως την
+ηγεμονίαν και καταβαίνοντες εκ των αγρών να κατοικούν εις την
+πόλιν διότι τα της συντηρήσεως θα υπήρχον δι' όλους, εις άλλους
+μεν ως απησχολημένους εις εκστρατείας, εις άλλους δε ως έχοντας
+την φρούρησιν της χώρας, εις άλλους δε ως διαχειριζομένους τα
+κοινά· έπειτα κατά τοιούτον τρόπον (οργανούμενοι) θα καταλάβωσι
+την ηγεμονίαν. Πεισθέντες δε εις ταύτα και λαβόντες την
+εξουσίαν εφέροντο προς τους συμμάχους πλέον δεσποτικώς, εκτός
+εις τους Χίους και τους Λεσβίους και τους Σαμίους· τούτους δε
+τους είχαν φύλακας της ηγεμονίας, αφήσαντες εις αυτούς και τα
+ίδιά των πολιτεύματα και την εξουσίαν επί όσων παλαιότερα ήσαν
+άρχοντες. Εθέσπισαν δε και υπό του δημοσίου παροχήν των προς
+διατροφήν απαιτουμένων εις τον λαόν, καθώς υπέδειξε τούτο ο
+Αριστείδης. Τοιουτοτρόπως από των αμέσων και των εμμέσων φόρων
+και από των εισπραττομένων από τους συμμάχους συνέβη να
+συντηρούνται περισσότεροι από είκοσι χιλιάδες άνθρωποι. Διότι
+δικασταί μεν ήσαν έξ χιλιάδες, τοξόται δε χίλιοι εξακόσιοι και
+προς τούτοις χίλιοι διακόσιοι ιππείς, μέλη δε της βουλής
+πεντακόσιοι και φρουροί των νεωρείων πεντακόσιοι και προς
+τούτοις φρουροί εις την πόλιν (100) πενήντα, διαχειρισταί των
+εξουσιών (101) εγχωρίως μεν έως επτακόσιοι άνδρες, έξω δε της
+χώρας έως επτακόσιοι· επί πλέον, όταν κατόπιν έκαμαν τον
+πόλεμον, υπήρχον στρατιώται μεν δύο χιλιάδες πεντακόσιοι, πλοία
+δε φρουρούντα είκοσιν, άλλα δε πλοία μεταφέροντα τους διά
+ψηφοφορίας εκλεγομένους δύο χιλιάδας φρουρούς [των υποτελών
+πόλεων]· ακόμη δε υπήρχον το πρυτανείον, οι ορφανοί και οι
+δεσμοφύλακες· διότι εις όλους τούτους η συντήρησις παρείχετο
+από του δημοσίου ταμείου.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Ι'.
+
+ΠΡΟΟΔΟΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ — ΕΦΙΑΛΤΗΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΚΛΗΣ
+
+
+
+Η μεν λοιπόν διατροφή του λαού διά των τρόπων τούτων εγίνετο.
+Δεκαεπτά δε και πλέον έτη μετά τους Περσικούς πολέμους
+διετηρήθη η πολιτεία υπό την διεύθυνσιν των μελών του Αρείου
+Πάγου, αν και ολίγον κατ' ολίγον κατέπιπτεν. Όταν δε ηυξήθησαν
+αι λαϊκαί τάξεις, γενόμενος αρχηγός του λαού ο Εφιάλτης ο υιός
+του Σοφωνίδου, έχων υπόληψιν ότι και αδωροδόκητος ήτο και
+δίκαιος προς το πολίτευμα, επετέθη ούτος εναντίον της βουλής·
+και πρώτον μεν καθήρεσε πολλούς των Αρεοπαγιτών· προκαλών
+εναντίων αυτών δίκας περί της διαχειρίσεώς των (102)· έπειτα δε
+επί της αρχοντίας του Κόνωνος αφήρεσεν από την βουλήν όλας τας
+εξουσίας, διά των οποίων αυτή καθίστατο φρουρός του
+πολιτεύματος και άλλας μεν των εξουσιών έδωκεν εις τους
+πεντακοσίους, άλλας δε εις την συνέλευσιν του δήμου και εις τα
+δικαστήρια. [Διέπραξε (103) δε αυτά με το να γίνη συνεργός του
+ο Θεμιστοκλής, ο οποίος ήτο μεν μέλος του Αρείου Πάγου,
+επρόκειτο δε να δικασθή κατηγορούμενος διά φιλίαν προς τους
+Πέρσας (μηδισμόν)· θέλων δε ο Θεμιστοκλής να καταργηθή η
+εξουσία της βουλής, προς μεν τον Εφιάλτην έλεγεν ότι η βουλή
+εσχεδίαζε να τον συλλάβη, προς δε τους Αρεοπαγίτας ότι θα
+υποδείξη τινάς συνεννοημένους διά να καταλύσουν το πολίτευμα.
+Οδηγήσας δε τους προς τούτο υπό της βουλής εκλεγέντας εις το
+μέρος όπου διέμενεν ο Εφιάλτης, συνωμίλει με πολλήν ζωηρότητα
+μαζί τους. Ο δε Εφιάλτης, καθώς είδε τούτο, καταφεύγει
+μισοενδυμένος (104) ικέτης εις τον βωμόν. Αφού δε όλοι
+εξεπλάγησαν διά το συμβάν και η βουλή των πεντακοσίων συνήλθεν
+εις συνεδρίασιν, επετέθησαν διά διαφόρων κατηγοριών εναντίον
+των Αρεοπαγιτών και ο Εφιάλτης και ο Θεμιστοκλής και πάλιν
+έπειτα προ της εκκλησίας του δήμου κατά όμοιον τρόπον, έως ου
+τους αφήρεσαν την εξουσίαν]. Εφονεύθη δε και ο Εφιάλτης
+δολοφονικώς, όχι μετά πολύν καιρόν, διά του Ταναγραίου
+Αριστοδίκου.
+
+Η μεν λοιπόν βουλή των Αρεοπαγιτών τοιουτοτρόπως απεστερήθη της
+ανωτάτης εποπτείας· μετά δε ταύτα συνέβαινε να χαλαρώνεται
+ολοένα περισσότερον το πολίτευμα εξ αιτίας των εμπαθών
+δημαγωγών· διότι κατά την εποχήν εκείνην συνέπεσεν ουδέ αρχηγόν
+να έχουν οι μετριοπαθέστεροι, αλλά να προΐσταται αυτών ο Κίμων
+ο υιός του Μιλτιάδου ενώ ήτον ακόμη νέος (105) και αργά είχεν
+αναμιχθή εις τα πολιτικά πράγματα· προς δε τούτοις και διότι
+είχον εκλείψη οι περισσότεροι του κόμματος τούτου εις τας
+πολεμικάς επιχειρήσεις· διότι με το να σχηματίζεται κατά τους
+χρόνους εκείνους ο προς εκστρατείαν στρατός εκ του καταλόγου
+των εκλεξίμων πολιτών (106) και με το να διορίζωνται στρατηγοί
+άπειροι μεν εις τα του πολέμου τιμώμενοι δε διά τας πατρικάς
+δόξας, συνέβαινε πάντοτε να χάνωνται δύο ή τρεις χιλιάδες από
+τους εκστρατεύοντας, να εξολοθρεύωνται δε τοιουτοτρόπως οι
+μετριοπαθείς και εκ της τάξεως του λαού και εκ της τάξεως των
+ευπόρων.
+
+Όλα μεν λοιπόν τα άλλα πράγματα της πολιτείας εκυβέρνων όχι
+όμοια όπως πρότερον και σύμφωνα με τους κειμένους νόμους, τον
+δε τρόπον της εκλογής των εννέα αρχόντων δεν μετέβαλον, παρά
+μόνον μετά το έκτον έτος μετά τον θάνατον του Εφιάλτου
+απεφάσισαν να προεκλέξουν και εκ της τάξεως των πολιτών
+εκείνους εκ του καταλόγου, των οποίων θα ελαμβάνοντο διά κλήρων
+οι εννέα άρχοντες, και πρώτος εκ της τάξεως αυτών άρχων υπήρξεν
+ο Μνησιθείδης· οι δε προ τούτου άρχοντες όλοι ήσαν εκ των
+τάξεων των ιππέων και των πεντακοσιομεδίμνων, οι δε ζευγίται
+διωρίζοντο εις τα κατώτερα αξιώματα, αν μη εγίνετο παράβλεψις
+καμμία κάποτε εις τους νόμους. Κατά το πέμπτον δε έτος μετά
+ταύτα επί της αρχοντίας του Λυσικράτους επανήλθεν εν ισχύι ο
+θεσμός των τριάκοντα δικαστών, των λεγομένων δημοτικών (107).
+Και τρία έτη κατόπιν αυτού επί της αρχοντίας του Αντιδότου εξ
+αιτίας του πλήθους των πολιτών κατά πρότασιν του Περικλέους
+απεφάσισαν να μη έχη πολιτικά δικαιώματα εκείνος, όστις δεν
+είχε γεννηθή εκ γονέων αμφοτέρων πολιτών (Aθηναίων).
+
+Κατόπιν δε τούτων, ότε την αρχηγίαν του λαού έλαβεν ο Περικλής
+και διά πρώτην φοράν είχε διακριθή, ότε υπέβαλε καταγγελίαν
+ζητών να λογοδοτήση διά τας πράξεις της στρατηγίας του ο Κίμων,
+ενώ ακόμη ήτο (ο Περικλής) νέος, έγινεν ακόμη πλέον φιλολαϊκή η
+δημοκρατία. Διότι και των Αρεοπαγιτών μερικάς εξουσίας αφήρεσε
+και την πόλιν παρεκίνησεν εις αύξησιν της ναυτικής δυνάμεως,
+ένεκα της οποίας συνέβη να λάβη περισσότερον θάρρος ο λαός,
+ώστε να συγκεντρώση βαθμηδόν όλας τας εκ του πολιτεύματος
+εξουσίας εις εαυτόν. Μετά πενήντα δε μείον έν έτη από της εν
+Σαλαμίνι ναυμαχίας επί της αρχοντίας του Πυθοδώρου επήλθεν ο
+προς τους Πελοποννησίους πόλεμος, καθ' όν περιορισθείς ο λαός
+εντός της πόλεως και συνηθίσας ν' αναλαμβάνη υπηρεσίαν εις τα
+στρατιωτικά σώματα με μισθόν, προέβη εις την απόφασιν εν μέρει
+μεν θεληματικώς εν μέρει δε ακουσίως να διοική την πόλιν αυτός.
+
+Πρώτος δε ο Περικλής έκαμε και τα δικαστήρια μισθοφόρα,
+δημαγωγικώς παρουσιάζων αντιστάθμισμα της ευπορίας (του λαού)
+της υπαρχούσης επί της εποχής του Κίμωνος. Διότι ο Κίμων έχων
+ιδικήν του ηγεμονικήν (108) περιουσίαν, πρώτον μεν ο ίδιος τα
+βάρη των δημοσίων αξιωμάτων (109) εξετέλει κατά τρόπον λαμπρόν,
+έπειτα δε πολλούς των συνδημοτών του συνετήρει εξ ιδίων του·
+διότι κάθε πολίτης εκ του δήμου των Λακιαδών (110) ηδύνατο αν
+ήθελε μεταβαίνων καθημέραν εις αυτόν (τον Κίμωνα) να λαμβάνη τα
+προς συντήρησιν· προς τούτοις δε και οι αγροί του όλοι ήσαν
+απερίφρακτοι, διά να δύναται όστις ήθελε να λαμβάνη εξ αυτών
+οπώρας. Εις αυτάς λοιπόν τας παροχάς μη δυνάμενος διά της
+περιουσίας του να επαρκέση ο Περικλής, κατά συμβουλήν του
+Δάμωνος, του υιού του Δαμωνίδου δημότου Όας (111) (ο οποίος
+επιστεύετο ότι υπήρξεν εις τον Περικλέα εισηγητής των
+περισσοτέρων τούτου διαβημάτων, διό και εξωστρακίσθη ύστερον),
+επειδή ως προς την ατομικήν του περιουσίαν ήτο κατώτερος διά να
+παράσχη εις τον λαόν τα εις αυτόν ανήκοντα, ώρισε παροχήν
+μισθού εις τους απαρτίζοντας (καθημέραν) τα δικαστήρια· εξ
+αιτίας του οποίου, ως μερικοί κατηγορούσιν, έγιναν χειρότερα τα
+δικαστήρια, διότι με φροντίδα ιδιάζουσαν εκληρώνοντο πάντοτε οι
+τυχόντες μάλλον άνθρωποι παρά οι έγκριτοι. Ήρχισε δε κατόπιν
+και η δωροδοκία, της οποίας πρώτος έκαμεν αρχήν ο Άνυτος μετά
+την στρατηγίαν του εις Πύλον (112). Διότι καταγγελθείς υπό
+τινων ως αίτιος της απωλείας της Πύλου, αγοράσας διά &δώρων
+τους δικαστάς&, απηλλάγη.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΑ'.
+
+ΟΙ ΔΗΜΑΓΩΓΟΙ
+
+
+
+Εφ' όσον μεν λοιπόν ο Περικλής προΐστατο του λαού ήσαν καλύτερα
+της πολιτείας τα πράγματα. Όταν δε απέθανεν ο Περικλής απέβησαν
+πολύ χειρότερα. Διότι πρώτον τότε ο λαός έλαβεν ηγέτην αυτού
+άνθρωπον μη έχοντα υπόληψιν μεταξύ των εγκρίτων πολιτών. Κατά
+δε τους προγενεστέρους χρόνους πάντοτε έγκριτοι πολίται υπήρξαν
+αρχηγοί του λαού (δημαγωγοί). Διότι αρχικώς μεν και πρώτος του
+λαού ηγέτης έγινεν ο Σόλων, δεύτερος δε ο Πεισίστρατος, οι
+οποίοι ήσαν εκ της τάξεως των ευγενών και γνωστών οικογενειών.
+Ότε δε κατελύθη η τυραννίς (του Πεισιστράτου) ο Κλεισθένης, ο
+οποίος ήτον εκ του γένους των Αλκμεωνιδών, και τούτων μεν
+ουδείς υπήρξε πολιτικός αντίπαλος, αφ' ότου εξέπεσε το
+πολιτικόν κόμμα του Ισαγόρα. Μετά δε ταύτα της μεν λαϊκής
+τάξεως ηγέτης υπήρξεν ο Ξάνθιππος, των δε ευπόρων ο Μιλτιάδης,
+κατόπιν δε ο Θεμιστοκλής και ο Αριστείδης· μετά δε τούτους ο
+Εφιάλτης μεν υπήρξεν ηγέτης του λαού, ο Κίμων δε ο υιός του
+Μιλτιάδου υπήρξεν ηγέτης των ευπόρων έπειτα δε ο Περικλής μεν
+του λαού, ο Θουκυδίδης (113) δε των άλλων, συγγενής ων του
+Κίμωνος. Ότε δε απέθανεν ο Περικλής, των μεν εγκρίτων ηγέτης
+υπήρξεν ο Νικίας, ο αποθανών εν Σικελία, του δε λαού ο Κλέων ο
+υιός του Κλεαινέτου, ο οποίος φαίνεται κατ' εξοχήν επέφερε την
+διαφθοράν των διαθέσεων του λαού και πρώτος επί του βήματος
+εκραύγαζε και απηύθυνεν ύβρεις και φορέσας ζώνην (114)
+εδημηγόρησε, ενώ οι άλλοι ρήτορες ωμίλουν με κοσμιότητα. Έπειτα
+κατόπιν αυτών αρχηγός των μεν άλλων υπήρξεν ο Θηραμένης ο υιός
+του Άγνωνος, του δε λαού ο Κλεοφών ο κατασκευαστής λυρών, ο
+οποίος και πρώτος εισήγαγε την συνήθειαν της διωβολίας (115).
+Και επί τινα μεν χρόνον η συνήθεια αύτη εφηρμόζετο, μετά δε
+ταύτα κατήργησεν αυτήν ο Καλλικράτης ο Παιανιεύς, πρώτος αυτός
+δώσας εις τον λαόν υπόσχεσιν ότι θα προσθέση εις τους δύο
+οβολούς ένα ακόμη οβολόν. Αυτούς μεν λοιπόν και τους δύο
+κατεδίκασαν ύστερα εις θάνατον· διότι έχει συνήθειαν το πλήθος
+και αν παρασυρθή δι' απάτης να μισή κατόπιν εκείνους οι οποίοι
+το παρέσυραν να κάμη κάτι όχι καλόν. Από δε της εποχής του
+Κλεοφώντος πλέον διαδοχικώς ανελάμβανον πάντοτε την αρχηγίαν
+του λαού (δημαγωγίαν) εκείνοι όσοι είχον διάθεσιν να είναι
+περισσότερον θρασείς και να είναι ευχάριστοι εις τους πολλούς,
+αποβλέποντες εις την επιτυχίαν της στιγμής.
+
+Λογίζονται δε ότι υπήρξαν οι καλύτεροι των εις τας Αθήνας
+υπαρξάντων πολιτικών μετά τους παλαιούς ο Νικίας, ο Θουκυδίδης
+και ο Θηραμένης· και περί μεν του Νικίου και του Θουκυδίδου
+όλοι σχεδόν ομοφώνως λέγουν ότι υπήρξαν όχι μόνον καλοί και
+αγαθοί αλλά και με πολιτικόν νουν και προς όλους τους πολίτας
+φερόμενοι πατρικώς, περί δε του Θηραμένους, καθ' όσον συνέβη
+επί της εποχής του να είναι ταραχώδη τα πολιτικά πράγματα,
+υπάρχει αμφισβήτησις της κρίσεως. Φαίνεται όμως εις εκείνους οι
+οποίοι δεν αποφαίνονται επιπολαίως ότι αυτός όχι όπως τον
+συκοφαντούσι κατέλυεν όλους τους τρόπους της πολιτικής
+διοικήσεως, αλλ' απεναντίας όλους υπεστήριζε τους τρόπους
+μέχρις ότου δεν παρεξετρέποντο διόλου εις παρανομίας, δεικνύων
+ότι ηδύνατο να πολιτεύεται με οιονδήποτε πολίτευμα — το οποίον
+και ακριβώς είναι έργον αγαθού πολίτου — όταν δε παρεξετρέποντο
+εις παρανομίας, μη συγχωρών αλλ' αποστρεφόμενος.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΒ'.
+
+Η ΕΝ ΣΙΚΕΛΙΑ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ — ΣΤΑΣΙΣ ΟΛΙΓΑΡΧΙΚΩΝ
+
+
+
+Εφ' όσον μεν λοιπόν αι περιπέτειαι του πολέμου ήσαν ισόρροποι
+διετήρουν το δημοκρατικόν πολίτευμα. Όταν δε μετά την συμφοράν
+την επελθούσαν εις την Σικελίαν απέβησαν ισχυρότεροι οι
+Λακεδαιμόνιοι ένεκα της συμμαχίας των με τον βασιλέα (των
+Περσών), ηναγκάσθησαν οι Αθηναίοι μεταβαλόντες την δημοκρατίαν
+να συστήσωσι το πολίτευμα των τετρακοσίων και τον μεν προ του
+ψηφίσματος λόγον είπεν ο Μηλόβιος, την δε πρότασιν υπέβαλεν
+εγγράφως ο Πυθόδωρος ο Αναφλύστιος, εις αυτήν δε κατεπείσθησαν
+κυρίως οι πολλοί, διότι επίστευαν ότι ο βασιλεύς μάλλον με το
+μέρος των θα ταχθή εις τον πόλεμον εάν εγκαταστήσωσι πολίτευμα
+ολιγαρχικόν.
+
+Ήτο δε το υποβληθέν ψήφισμα του Πυθοδώρου τοιούτον: «Ο λαός να
+εκλέξη εκτός των προϋπαρχόντων δέκα προβούλων και άλλους
+είκοσιν εκ των εχόντων ηλικίαν πλέον των σαράντα ετών, οι
+οποίοι αφού ορκισθούν ότι δεν θα προτείνουν (116) ειμή εκείνα
+τα οποία ήθελον νομίζη συμφερώτερα εις την πόλιν, να υποβάλουν
+προτάσεις αποβλεπούσας εις την σωτηρίαν της πόλεως (117)· να
+είναι δε επιτετραμμένον εις όποιον θέλει από τους άλλους
+πολίτας να υποβάλη τοιαύτας εγγράφους προτάσεις, ίνα εξ όλων
+αυτών εκλέξωσι το καλύτερον μέτρον. Ο δε Κλειτοφών τα μεν άλλα
+είπεν όμοια με τον Πυθόδωρον, προσέθηκε δε εις την έγγραφον
+πρότασίν του να ασχοληθώσιν οι εκλεγέντες εις αναζήτησιν των
+πατρίων νόμων, τους οποίους έκαμεν ο Κλεισθένης ότε ίδρυσε την
+δημοκρατίαν, ίνα ο λαός γνωρίζων και τους νόμους αυτούς
+αποφασίση το άριστον, καθ' όσον ουχί δημοκρατική αλλά
+παραπλησία με την του Σόλωνος ήτον η νομοθεσία του Κλεισθένους·
+οι δε εκλεχθέντες πρώτον μεν επρότειναν ότι είναι επάναγκες οι
+πρυτάνεις να υποβάλωσιν εις ψηφοφορίαν όλα τα προτεινόμενα προς
+σωτηρίαν, κατόπιν δε κατήργησαν τας επί παρανομία καταγγελίας
+και τας δι' επιβουλήν του πολιτεύματος μηνύσεις και τας ενώπιον
+της συνελεύσεως του λαού εγκλήσεις, ίνα ούτω όλοι οι θέλοντες
+Αθηναίοι υποβάλωσι συμβουλάς επί των υπό συζήτησιν πραγμάτων.
+Εάν δε κανείς εξ αιτίας τοιαύτης ή ήθελεν επιβάλη πρόστιμον ή
+ήθελε καταγγείλη ενώπιον της Συνελεύσεως του λαού ή ήθελεν
+εισαγάγη εις δίκην ενώπιον δικαστηρίου, τούτο ν' αποτελή
+ένδειξιν παρανομίας αυτού και να προκαλή την παραπομπήν αυτού
+εις τους στρατηγούς, οι δε στρατηγοί να παραδίδωσιν αυτόν εις
+τους ένδεκα προς επιβολήν θανατικής ποινής (118).
+
+Μετά δε ταύτα εκανόνισαν τα πράγματα της πολιτείας με τον εξής
+τρόπον· τα μεν χρήματα, τα εισπραττόμενα, να μη είναι
+επιτετραμμένον να δαπανώσιν εις άλλο τι παρά εις τον πόλεμον,
+τα δε δημόσια υπουργήματα όλα να εκτελώσιν οι έχοντες αυτά άνευ
+μισθού, έως ότου εξακολουθεί ο πόλεμος, πλην των εννέα αρχόντων
+και των πρυτάνεων, οποιοιδήποτε και αν είναι· ούτοι δε να
+λαμβάνουν μισθόν τρεις οβολούς την ημέραν ο καθένας. Όλη δε η
+άλλη κυβέρνησις της πόλεως ν' ανατεθή εις τους πλέον δυνατούς
+και σωματικώς και χρηματικώς να διεξαγάγωσιν αυτήν, όχι
+ολιγωτέρους παρά πέντε χιλιάδες, έως ότου ο πόλεμος εξακολουθή.
+Ούτοι δε να είναι κύριοι και συνθήκας να συνομολογούν με
+οποιονδήποτε θέλουν. Να εκλέγουν δε διά ψηφοφορίας από καθεμίαν
+φυλήν δέκα άνδρες ηλικίας άνω των σαράντα ετών, οι οποίοι να
+διαλέξουν τους πεντακισχιλίους, αφού προηγουμένως ορκισθούν
+κατά ιεροτελεστίαν επίσημον (119).
+
+Οι μεν λοιπόν εκλεγέντες αυτούς τους νόμους συνέταξαν. Αφού δε
+εκυρώθησαν οι νόμοι ούτοι υπό του λαού, οι πέντε χιλιάδες (120)
+εξέλεξαν μεταξύ των τάξεων αυτών τους εκατόν άνδρας, οι οποίοι
+θα συνέταττον το οριστικόν πολίτευμα. Οι δε εκλεγέντες
+συνέταξαν και υπέβαλαν τα εξής: Να γίνωνται μεν κατ' έτος μέλη
+της βουλής οι έχοντες ηλικίαν άνω των τριάκοντα ετών άνευ
+απολαυών μισθού· απ' αυτούς δε να είναι στρατηγοί και οι εννέα
+άρχοντες και ο ιερομνήμων (121) και οι ταξίαρχοι και οι
+ίππαρχοι και οι φύλαρχοι (122) και οι διοικηταί των φρουρίων
+και οι ταμίαι των ιερών χρημάτων των αφιερωμένων εις την θεάν
+(Aθηνάν) και εις τους άλλους δέκα θεούς και ταμίαι των
+συμμαχικών χρημάτων και όλων των άλλων διά κοινωφελείς σκοπούς
+χρημάτων, είκοσιν εν όλω ταμίαι διαχειρισταί, προς δε τούτοις
+οι επιμεληταί των ιερών πραγμάτων και οι επόπται δέκα τον
+αριθμόν, να εκλέγωνται δε όλοι ούτοι εκ της τάξεως των
+προκρίτων, προτιμωμένων εις αυτά τ' αξιώματα περισσοτέρων εκ
+των εν ενεργεία βουλευτών· (123) εις όλα δε τα άλλα διοικητικά
+αξιώματα να εκλέγωνται διά κλήρου και όχι εκ της τάξεως των
+βουλευτών οι δε ταμίαι των συμμαχικών χρημάτων, οι έχοντες την
+διαχείρισιν, να μη επιτρέπεται να υποβάλωσι προτάσεις· να
+καταρτίζωνται δε τέσσαρα χωριστά βουλευτικά σώματα εκ πολιτών
+εχόντων την ειρημένην ηλικίαν και άνω, και εξ αυτών των σωμάτων
+διά κλήρου λαμβανόμενον έν ν' αποτελή την εν ενεργεία βουλήν·
+να κατανέμωνται δε υπ' αυτών και οι άλλοι νέοι πολίται εις τα
+βουλευτικά ταύτα σώματα, καθ' όσον συμπληρούται η ηλικία των
+(124). Οι δε αρχικώς υποδεικνυόμενοι ήδη εκατόν άνδρες να
+κατανείμωσιν εαυτούς και τους άλλους εις τέσσαρα μέρη κατά ίσην
+όσω το δυνατόν αναλογίαν και να ενεργήσωσι την ως άνω κλήρωσιν
+και οι διά κλήρου υποδειχθέντες προς συγκρότησιν της (πρώτης)
+βουλής να διατελώσιν εν ενεργεία βουλευταί δι' έν έτος· να
+λαμβάνωσι δε ως βουλευταί αποφάσεις οποιασδήποτε ήθελον νομίση
+ότι είναι ωφελιμώτεραι και ως προς τα χρήματα, ίνα
+διαφυλάττωνται ανέπαφα και δαπανώνται όπου πρέπει και περί των
+άλλων, μετά περισσοτέρας όσω το δυνατόν επιμελείας· εάν δε
+ήθελον να συσκεφθώσι με περισσοτέρους διά ζήτημά τι, να
+προσκαλή καθένας των εις την συνεδρίασιν ένα προσκεκλημένον,
+όποιον θέλει εκ της αυτής ηλικίας· αι δε συνεδριάσεις της
+βουλής να γίνωνται κάθε πέντε ημέρας, εάν μη υπάρχη ανάγκη
+περισσοτέρων συνεδριάσεων· την κλήρωσιν δε της βουλής να
+ενεργώσιν οι εννέα άρχοντες (125). Τας δε δι' υψώσεως της
+χειρός ψηφοφορίας να κρίνωσι πέντε, (126) οι διά κλήρου
+υποδεικνυόμενοι εκ των βουλευτών και εκ τούτων είς να
+υποδεικνύεται καθ' ημέραν ως προϊστάμενος με διπλήν ψήφον
+(127). Οι δε ούτω κληρωνόμενοι πέντε να εκλέγουν διά κλήρου
+τους θέλοντας να παρουσιασθούν προ της βουλής πρώτον μεν δι'
+υποθέσεις θρησκευτικάς, δεύτερον δε διά κηρύγματα προς τον
+λαόν, τρίτον διά πρεσβείας, τέταρτον δι' όλα τα άλλα· τα δε
+αναγόμενα εις τον πόλεμον, όταν παρουσιασθή ανάγκη,
+υποβάλλοντες εις την βουλήν άνευ κληρώσεώς των οι στρατηγοί να
+διαπραγματεύονται περί αυτών. Όστις δε δεν ήθελε να προσέλθη
+εις την βουλήν κατά την ωρισμένην ώραν να πληρώνη μίαν δραχμήν
+διά κάθε ημέραν, εάν δεν έχη απουσιάση λαβών άδειαν της βουλής.
+
+Τούτο μεν λοιπόν το πολίτευμα συνέταξαν διά το μέλλον, διά δε
+τον παρόντα καιρόν συνέταξαν το εξής· να είναι μεν βουλευταί
+τετρακόσιοι σύμφωνα με τα πατροπαράδοτα, τεσσαράκοντα από κάθε
+φυλήν, λαμβανόμενοι εξ αριθμού προεκλεγομένων υπό των φυλετών
+ηλικίας άνω των τριάκοντα ετών· ούτοι δε και τους άρχοντας να
+διορίζουν και τον όρκον, τον οποίον οι άρχοντες θα ορκίζωνται,
+να συντάξουν και διά τους νόμους και διά τας ευθύνας και διά τα
+άλλα να πράττουν όπως ήθελον νομίση συμφέρον. Τους δε νόμους,
+οι οποίοι τοιουτοτρόπως θα ετίθεντο ως προς τα πολιτικά, να
+μεταχειρίζωνται και να μη είναι επιτετραμμένον ούτε να
+τροποποιούν ούτε να μεταβάλλουν. Οι δε στρατηγοί διά το παρόν
+να εκλεχθούν εξ όλων των πέντε χιλιάδων, η δε βουλή όταν
+καταρτισθή, αφού ενεργήση επιθεώρησιν των ενόπλων, να εκλέξη
+δέκα άνδρας και ένα γραμματέα αυτών· οι δε ούτω εκλεγέντες να
+είναι άρχοντες στρατηγοί διά το επόμενον έτος με απεριόριστον
+εξουσίαν και εν ανάγκη συσκεπτόμενοι μετά της βουλής. Να
+εκλέξουν δε και ένα αρχηγόν του ιππικού και δέκα φυλάρχους. Εις
+δε το μέλλον η εκλογή όλων τούτων να γίνεται υπό της βουλής
+σύμφωνα με τα υπό του νόμου ωρισμένα· πλην δε των βουλευτών και
+των στρατηγών, ως προς τα άλλα αξιώματα να μη επιτρέπεται ούτε
+εις τους παρόντας άρχοντας ούτε εις άλλον κανένα να διατηρούν
+το αυτό αξίωμα πλέον ή άπαξ. Ίνα δε εις το μέλλον κατανεμηθώσιν
+οι τετρακόσιοι εις τας τέσσαρας βουλευτικάς εκκλησίας, (128)
+όταν οι πολίται θα επιτρέπεται να συνέρχωνται εις συνέλευσιν
+μετά των άλλων (των βουλευτών δηλαδή) ωρίσθη να κατανείμωσιν
+αυτούς από τούδε οι εκατόν άνδρες.
+
+Οι μεν λοιπόν εκατόν οι εκλεχθέντες υπό των πέντε χιλιάδων
+τούτο συνέταξαν το πολίτευμα. Αφού δε αυτά επεκυρώθησαν υπό του
+λαού, προϊσταμένου εις την διαλογήν των ψήφων του Αριστομάχου,
+(129) η μεν βουλή η κατά το έτος της αρχοντίας του Καλλίου
+διελύθη πριν συμπληρώση τας συνεδριάσεις της (130) την 14 του
+μηνός Θαργηλιώνος, οι δε τετρακόσιοι εισήλθον εις την εξουσίαν
+την 22 του Θαργηλιώνος· (131) ώφειλε δε η διά ψηφοφορίας
+συγκροτηθείσα βουλή ν' αναλάβη το αξίωμα αυτής την 14 του
+Σκιροφοριώνος. Η μεν λοιπόν ολιγαρχία κατά τοιούτον τρόπον
+καθιδρύθη επί της αρχοντίας του Καλλίου, σωστά δε εκατόν έτη
+(132) μετά την εκδίωξιν των τυράννων, γενομένων πρωτουργών (της
+μεταβολής) του Πεισάνδρου, του Αντιφώντος και του Θηραμένους,
+οι οποίοι ήσαν άνδρες και καλών οικογενειών και έχοντες μεγάλην
+υπόληψιν συνέσεως και ευθυκρισίας.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΓ'.
+
+ΚΥΒΕΡΝΗΣΙΣ ΤΩΝ ΤΕΤΡΑΚΟΣΙΩΝ
+
+
+
+Ότε δε κατέστη το πολίτευμα τούτο, οι μεν πέντε χιλιάδες
+ονομαστικώς μόνον εξελέγησαν, οι δε τετρακόσιοι μετά των δέκα
+των εχόντων απεριόριστον εξουσίαν (αυτοκρατόρων)
+εγκατασταθέντες εις το βουλευτήριον εκυβέρνων την πόλιν και
+αποστείλαντες πρέσβεις προς τους Λακεδαιμονίους επρότειναν
+τέλος του πολέμου επί τη βάσει να διατηρήσουν καθένας εκ των
+δύο συνθηκολογούντων όσα τότε κατείχεν. Επειδή δ' εκείνοι δεν
+απεδέχοντο ειμή υπό τον όρον να παραιτηθώσιν (οι Αθηναίοι) και
+της ηγεμονίας της θαλάσσης, ένεκα τούτου διέκοψαν τας
+διαπραγματεύσεις.
+
+Σχεδόν λοιπόν τέσσαρας μήνας διετηρήθη το πολίτευμα των
+τετρακοσίων (133) και εκ τούτων έγινεν άρχων ο Μνησίλοχος διά
+δύο μήνας επί της αρχοντίας του Θεοπόμπου, ο οποίος διετέλεσεν
+άρχων τους επιλοίπους δέκα μήνας. Νικηθέντες δε οι Αθηναίοι εις
+την ναυμαχίαν πλησίον της Ερετρείας και επειδή ολόκληρος η
+Εύβοια πλην του Ωρεού απεστάτησε, στενοχωρηθέντες διά την
+συμφοράν αυτήν περισσότερον παρά διά τας προγενεστέρας (διότι
+περισσότερα ωφελήματα είχον από την Εύβοιαν παρά απ' αυτήν την
+Αττικήν) κατέλυσαν την κυβέρνησιν των τετρακοσίων και παρέδωκαν
+την διεύθυνσιν των πολιτικών πραγμάτων εις τους πεντακισχιλίους
+τους ανήκοντας εις την τάξιν των στρατευομένων πολιτών (134)
+ψηφίσαντες να μη είναι κανέν πολιτικόν αξίωμα έμμισθον. Κυρίως
+δε την κατάλυσιν (των τετρακοσίων) ενήργησαν ο Αριστοκράτης και
+ο Θηραμένης, μη ευχαριστούμενοι με τα διαπραττόμενα υπό των
+τετρακοσίων, διότι όλα ούτοι ενήργουν μόνοι των, δι' ουδέν
+ζητούντες την γνώμην των πέντε χιλιάδων. Φαίνεται δε ότι καλώς
+εκυβερνήθη η πόλις εις εκείνους τους καιρούς, ενώ υπήρχε
+πόλεμος και η διοίκησις ήτο στρατοκρατική (135).
+
+Από τούτους μεν λοιπόν αφήρεσεν ο δήμος την διοίκησιν της
+πολιτείας πολύ γρήγορα (136). Κατά το έκτον (137) δε έτος μετά
+την κατάλυσιν των τετρακοσίων επί της αρχοντίας του Καλλίου,
+του εκ της περιφερείας Αγγελή (138) ότε εγένετο η εν
+Αργινούσαις ναυμαχία, πρώτον μεν οι δέκα στρατηγοί οι
+νικήσαντες εις την ναυμαχίαν συνέβη να καταδικασθώσιν όλοι ομού
+διά μιας ψηφοφορίας γενομένης δι' υψώσεως των χειρών, ενώ άλλοι
+μεν εξ αυτών ουδ' είχον λάβη μέρος εις την ναυμαχίαν, άλλοι δε
+εις ξένον πλοίον (ως ναυαγοί δηλαδή) είχον διασωθή, και τούτο
+διότι εξηπατήθη ο λαός υπό ανθρώπων, οι οποίοι του εξήγειραν
+επιτηδείως την οργήν κατόπιν δε, ότε οι Λακεδαιμόνιοι εδήλωσαν
+ότι δέχονται να αποσυρθούν από την Δεκέλειαν διά να
+συνομολογηθή ειρήνη υπό τον όρον να κρατήση καθένας εκ των δύο
+ότι κατέχει, μερικοί μεν προθύμως έστεργον, το δε πλήθος δεν
+απεδέχθη, διότι εξηπατήθη από τον Κλεοφώντα, ο οποίος, ελθών
+εις την εκκλησίαν του δήμου μεθυσμένος και φορών θώρακα,
+ημπόδισε να γίνη ειρήνη, λέγων ότι δεν θα επιτρέψη τούτο, εάν
+οι Λακεδαιμόνιοι δεν αφήσουν όλας τας πόλεις. Μη
+διαχειρισθέντες δε τότε καλώς τα πράγματα, ενόησαν μετ' ολίγον
+καιρόν το λάθος των διότι κατά το επόμενον έτος επί της
+αρχοντίας του Αλεξίου έπαθαν την συμφοράν της εν Αιγός Ποταμοίς
+ναυμαχίας, συνεπεία της οποίας, γενόμενος ο Λύσανδρος κύριος
+της πόλεως, εγκαθίδρυσε τους τριάκοντα (τυράννους) με τον εξής
+τρόπον. Αφού η ειρήνη συνομολογήθη με αυτούς (τους Αθηναίους)
+υπό τον όρον να εξακολουθήσουν κυβερνώμενοι κατά το πάτριον
+πολίτευμα, οι μεν λαϊκοί προσεπάθουν να διασώσουν την
+δημοκρατίαν, εκ δε των επιφανών οι μεν ανήκοντες εις πολιτικάς
+εταιρείας και μετ' αυτών εκείνοι εκ των εξορίστων, όσοι
+επανήλθον μετά την ειρήνην, επεθύμουν ολιγαρχίαν, όσοι δε εις
+καμμίαν εταιρείαν πολιτικήν δεν ανήκον, είχον δε πολιτικήν
+υπόληψιν ουχί κατωτέραν, εζήτουν το πάτριον (παλαιόν)
+πολίτευμα, μεταξύ των οποίων ήτο μεν και ο Αρχίνος και ο Άνυτος
+και ο Κλειτοφών και ο Φορμίσιος και άλλοι πολλοί, προεξήρχε δε
+κυρίως ο Θηραμένης. Ότε δε ο Λύσανδρος προσετέθη με τους
+ολιγαρχικούς, ο λαός κυριευθείς από φόβον ηναγκάσθη να ψηφίση
+ολιγαρχικόν πολίτευμα. Υπέβαλε δε ενυπογράφως το ψήφισμα ο
+Δρακοντίδης ο Αφιδναίος (139).
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΔ'.
+
+ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΤΩΝ ΤΡΙΑΚΟΝΤΑ
+
+
+
+Οι μεν λοιπόν τριάκοντα κατ' αυτόν τον τρόπον έλαβαν την
+εξουσίαν επί της αρχοντίας, του Πυθοδώρου, (140) γενόμενοι δε
+κύριοι της πόλεως, τα μεν άλλα τα ψηφισθέντα περί οργανώσεως
+του πολιτεύματος παρέβλεψαν, καταστήσαντες δε πεντακοσίους
+βουλευτάς και τα άλλα αξιώματα μεταξύ χιλίων προεκλεγέντων επί
+τούτω και εκλέξαντες μόνοι των απ' ευθείας δέκα άρχοντας του
+Πειραιώς και ένδεκα φύλακας του δεσμωτηρίου και τριακοσίους
+μαστιγοφόρους υπηρέτας έμεναν εξουσιασταί της πόλεως μόνοι των.
+Και κατ' αρχάς μεν ήσαν μετριοπαθείς προς τους πολίτας και
+προσεποιούντο ότι επεδίωκαν την εφαρμογήν του πατροπαραδότου
+πολιτεύματος και κατήργησαν τους νόμους του Εφιάλτου και του
+Αρχιστράτου τους περί των Αρεοπαγιτών (141), καθώς και εκ των
+θεσμών του Σόλωνος εκείνους όσοι διήγειρον αμφισβητήσεις και
+την αυθαίρετον ερμηνείαν την εις τους δικαστάς αναγνωριζομένην
+κατήργησαν, ως εάν ήθελαν να επανορθώσουν το πολίτευμα και ν'
+αποδώσουν εις αυτό κύρος. Παραδείγματος χάριν την διάταξιν ότι
+δύναταί τις να δώση (ν' αφήση) την περιουσίαν του εις όποιον
+αυτός θέλη, απλοποιήσαντες και αφήσαντες τούτο μόνον (142),
+αφήρεσαν τους συναφείς περιορισμούς, ήτοι τον όρον «εάν δεν
+είναι ακαταλόγιστος εξ αιτίας γηρατείων ή εάν δεν παρασυρθή εις
+τούτο υπό γυναικός» διά να μη δύνανται να επεμβαίνουν οι
+συκοφάνται. Ομοίως δε τούτο (τοιαύτην δηλαδή απλοποίησιν)
+έκαμναν και επί των άλλων νόμων. Κατ' αρχάς μεν λοιπόν ταύτα
+έπραττον και τους συκοφάντας και τους ομιλούντας προς τον λαόν
+δημαγωγικώς αντιθέτως προς το ωφέλιμον, ραδιούργους όντας και
+πονηρούς, εθανάτωναν δι' αυτά δε συντελούμενα ευχαριστούντο οι
+πολίται, νομίζοντες ότι χάριν της κοινής ωφελείας ενήργουν
+αυτοί. Όταν δε εστερέωσαν περισσότερον την εξουσίαν των, δεν
+ευλαβούντο πλέον κανένα εκ των πολιτών, αλλά εθανάτωναν τους
+διακρινομένους είτε διά την περιουσίαν των είτε διά το γένος
+των είτε διά τα αξιώματά των και διά ν' απαλλάσωνται του εξ
+αυτών φόβου και διότι ήθελαν να διαρπάζουν τας περιουσίας
+τούτων και εις διάστημα ολίγου καιρού είχαν θανατώση όχι
+ολιγωτέρους από χίλιους πεντακοσίους.
+
+Ενώ δε τοιουτοτρόπως εξέπιπτεν η πόλις (143), ο Θηραμένης
+αγανακτών διά τα διαπραττόμενα συνεβούλευε (τους τριάκοντα) να
+παύσωσι μεν την τοιαύτην κατάχρησιν της εξουσίας (144), να
+δώσουν δε εις τους εγκρίτους των πολιτών συμμετοχήν εις την
+διοίκησιν της πολιτείας. Εκείνοι δε κατ' αρχάς εναντιωθέντες,
+όταν διεδόθησαν οι λόγοι ούτοι εις το πλήθος και οι πολλοί ήσαν
+ευνοϊκοί προς τον Θηραμένην, φοβηθέντες μη αυτός γενόμενος
+αρχηγός του λαού καταλύση την δυναστικήν εξουσίαν των, εκλέγουν
+και καταγράφουν τρισχιλίους εκ των πολιτών διά να δώσουν εις
+αυτούς συμμετοχήν εις την διοίκησιν της πολιτείας. Ο Θηραμένης
+δε και πάλιν τους επικρίνει δι' αυτά, πρώτον μεν διότι θέλοντες
+να δώσουν πολιτικά δικαιώματα εις τους εγκριτωτέρους, απένειμαν
+τοιαύτα εις τρισχιλίους μόνον, ως εάν εις τον αριθμόν τούτον
+ακριβώς περιελαμβάνετο το πλήθος των εναρέτων, εξ άλλου δε ότι
+κάμνουν τα δύο εναντιώτατα, καθιστώντες επί της βίας
+στηριζομένην την εξουσίαν και εν ταυτώ αδυνατωτέραν των
+εξουσιαζομένων. Εκείνοι δε εις αυτά μεν δεν έδωκαν προσοχήν,
+τον δε κατάλογον των τρισχιλίων διά πολύν μεν καιρόν ανέβαλαν
+να εφαρμόσουν, είχαν όμως υπ' όψιν και εις αυτόν να
+περιλαμβάνουν τους γνωστούς ότι είναι φίλοι των, οσάκις δε
+ήθελαν νομίση πρόσφορον εις αυτούς να γνωστοποιούν (μεταβολάς
+του καταλόγου), άλλους μεν από τους περιλαμβανομένους εις αυτόν
+έσβυναν, άλλους δε εις αντικατάστασιν τούτων έξωθεν κατεχώρουν.
+
+Ήδη δε εις την αρχήν του χειμώνος, ότε ο Θρασύβουλος μετά των
+εξορίστων κατέλαβε το φρούριον της Φυλής και αφού από την
+επίθεσιν κατ' αυτού, την οποίαν επεχείρησαν οι τριάκοντα διά
+στρατού, κακώς απεχώρησαν, έλαβαν απόφασιν ν' αφαιρέσουν μεν τα
+όπλα των άλλων να φονεύσουν δε τον Θηραμένην κατά τον εξής
+τρόπον:
+
+Υπέβαλαν εις την βουλήν δύο σχέδια νόμου προστάζοντες να τα
+ψηφίση· εξ αυτών ο μεν ένας νόμος έκαμνεν απολύτους εξουσιαστάς
+(αυτοκράτορας) τους τριάκοντα να θανατώνουν όσους έκριναν εκ
+των πολιτών των μη περιλαμβανομένων εις τον κατάλογον των
+τρισχιλίων· ο δε άλλος απηγόρευε το να μετέχουν της παρούσης
+πολιτείας όσοι τυχόν είχαν κατεδαφίση το εν Ηετιωνεία τείχος ή
+είχαν πράξη τι εναντίον των τετρακοσίων των ιδρυτών της
+προγενεστέρας ολιγαρχίας· εις αυτά δε και τα δύο είχε λάβη
+μέρος ο Θηραμένης, ώστε με την ψήφισιν των νόμων συνέβαινε και
+να ευρίσκεται στερημένος αυτός πολιτικών δικαιωμάτων (145) και
+οι τριάκοντα να γίνωνται κύριοι να τον θανατώσουν· ότε δε
+εφονεύθη ο Θηραμένης, και τα όπλα αφήρεσαν όλων εκτός των
+τρισχιλίων και κατά τα άλλα πολύ εξετράπησαν εις σκληρότητα και
+πονηρίαν, αποστείλαντες δε πρέσβεις εις Λακεδαίμονα κατηγόρουν
+τον Θηραμένην, συνάμα δε εζήτουν (από τους Λακεδαιμονίους) να
+τους βοηθήσουν· τα οποία ακούσαντες οι Λακεδαιμόνιοι έστειλαν
+αρμοστήν (146) και ως επτακοσίους στρατιώτας, οι οποίοι
+ελθόντες εφρούρουν την Ακρόπολιν.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΕ'.
+
+ΚΥΒΕΡΝΗΣΙΣ ΤΩΝ ΔΕΚΑ. — ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΙΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ.
+
+
+
+Μετά δε ταύτα ότε οι από της Φυλής εκυρίευσαν την Μουνυχίαν και
+ενίκησαν εις μάχην τους μετά των τριάκοντα εκστρατεύσαντας
+εναντίον αυτών, οι εκ της πόλεως επιστρέψαντες μετά την
+συμπλοκήν εντός της πόλεως και συναθροισθέντες την επομένην
+ημέραν εις την αγοράν, τους μεν τριάκοντα καθήρεσαν από την
+εξουσίαν, εκλέγουν δε εκ των πολιτών δέκα αναθέτοντες εις
+αυτούς απόλυτον εξουσίαν διά την κατάλυσιν του πολέμου· ούτοι
+δε παραλαβόντες την κυβέρνησιν της πόλεως δεν έκαμναν μεν
+εκείνα, διά τα οποία εξελέγησαν, έστειλαν δε εις την
+Λακεδαίμονα μήνυμα ζητούντες βοήθειαν και διά να δανεισθούν
+χρήματα. Επειδή δε οι πολίται δυσηρεστούντο δι' αυτά, εκείνοι
+(οι δέκα άρχοντες) φοβούμενοι μη εκδιωχθούν από την εξουσίαν
+και θέλοντες να καταπλήξουν τους άλλους, το οποίον και συνέβη,
+συλλαβόντες τον Δημάρατον, ένα εκ των επιφανών πολιτών
+εφόνευσαν αυτόν και κατείχον την κυβέρνησιν ασφαλώς, με την
+βοήθειαν και του Καλλιβίου και των υπαρχόντων εις την πόλιν
+Πελοποννησίων (147) και μερικών εκ της τάξεως των ιππέων· προς
+τούτοις· διότι κυρίως εκ των πολιτών της τάξεως αυτής μερικοί
+εφρόντιζαν επιμόνως να μη επιστρέφουν εις την πόλιν οι
+ευρισκόμενοι εις το φρούριον της Φυλής.
+
+Ότε δε ούτοι, οι τον Πειραιά και την Μουνυχίαν έχοντες, επειδή
+όλος ο λαός απεστάτησε προς αυτούς, υπερίσχυον εις τον πόλεμον,
+τότε καθαιρέσαντες τους δέκα τους πρώτους εκλεγέντας, άλλους
+εξέλεξαν δέκα, εκείνους οι οποίοι επιστεύετο ότι ήσαν οι
+άριστοι· και επί της κυβερνήσεως τούτων επετεύχθη να γίνη η
+συνδιαλλαγή (148) των πολιτών και επανήλθεν εις την πόλιν ο
+λαός χάρις εις την συνδρομήν και προθυμίαν όλων· προεξήρχε δε
+αυτών κυρίως Ρίνων ο Παιανιεύς και Φαύλος ο Αχερδούσιος· διότι
+ούτοι πριν να φθάση ο Παυσανίας έστειλαν προς συνεννόησιν εις
+τους μένοντας εις τον Πειραιά και όταν εκείνος ήλθε
+συνειργάσθησαν με αυτόν προθύμως διά την επιστροφήν των πολιτών
+εις τον δήμον.
+
+Διότι την ειρήνην και την συνδιαλλαγήν έφερεν εις πέρας ο
+Παυσανίας, ο βασιλεύς των Λακεδαιμονίων, ομού με τους δέκα
+συνδιαλλακτάς, τους ελθόντας ύστερον από την Λακεδαίμονα, τους
+οποίους αυτός επειγόντως εζήτησε να έλθουν. Οι δε περί τον
+Ρίνωνα και διά την ευνοϊκήν υπέρ του λαού πολιτικήν των
+επηνέθησαν και αναλαβόντες την διοίκησιν εις καιρόν ολιγαρχίας,
+έδοσαν λογοδοσίαν εις καιρόν δημοκρατίας και κανείς διά τίποτε
+δεν κατήγγειλεν αυτούς ούτε εκ των πολιτών όσοι είχαν μείνη εις
+την πόλιν, ούτε εκ των πολιτών όσοι είχαν επανέλθη από τον
+Πειραιά, αλλά διά ταύτα και στρατηγός εξελέγη ευθύς έπειτα ο
+Ρίνων.
+
+Έγιναν δε αι συμφιλιώσεις επί της αρχοντίας του Ευκλείδου (149)
+κατά τας εξής συνθήκας:
+
+Όσοι εκ των Αθηναίων των μεινάντων εις την πόλιν ήθελαν να
+εγκατασταθώσιν έξω απ' αυτήν (150), ούτοι να κατοικήσουν εις
+την Ελευσίνα διατηρούντες όλα τα πολιτικά των δικαιώματα και
+έχοντες αυτοτέλειαν και αυτοδιοίκησιν ως προς τον εαυτόν τους
+και λαμβάνοντες τα εισοδήματα των περιουσιών των (151). Το δε
+ιερόν της Ελευσίνος να είναι κοινόν και εις τους δύο, να έχουν
+δε την επιμέλειαν αυτού οι Κήρυκες και οι Ευμολπίδαι (152)
+σύμφωνα με τα πατροπαράδοτα. Να μη επιτρέπεται δε μήτε εις τους
+εκ της Ελευσίνος να πηγαίνουν εις την πόλιν μήτε εις τους εκ
+της πόλεως να πηγαίνουν εις την Ελευσίνα πλην εις τας ημέρας
+της τελέσεως των (Ελευσινίων) μυστηρίων. Να καταβάλλουν δε οι
+Ελευσίνιοι την υποχρεωτικήν εισφοράν από των εισοδημάτων αυτών
+εις το συμμαχικόν ταμείον ακριβώς όπως οι άλλοι Αθηναίοι (153).
+Εάν δέ τινες των αποχωρούντων της πόλεως γίνωνται ιδιοκτήται
+οικίας εις την Ελευσίνα, πρέπει να συμφωνούν προς τούτο με τον
+πρότερον ιδιοκτήτην· εάν δε δεν μένουν σύμφωνοι μεταξύ τους να
+εκλέγη καθένας των τρεις εκτιμητάς και την τιμήν την οποίαν
+ούτοι θα ώριζαν, αυτή να καταβάλλεται. Από δε τους Ελευσινίους
+σύνοικοι (των νέων εγκαταστάτων) να μένουν μόνον εκείνοι τους
+οποίους αυτοί (οι εγκατάστατοι) θα ήθελαν. Η δε απογραφή διά
+τους θέλοντας να κατοικήσουν έξω της πόλεως να γίνη ως προς μεν
+τους διαμένοντας εις την πόλιν εντός δέκα ημερών, αφ' ότου
+ήθελον δώση τον όρκον (της τοιαύτης συμφωνίας) και η εκ της
+πόλεως έξοδος εντός είκοσι ημερών, ως προς δε τους απόντας, αφ'
+ότου ήθελον επιστρέψη εις την πόλιν κατά τας αυτάς προθεσμίας.
+Να μη επιτρέπεται δε ν' αναλάβη κανέν διοικητικόν εις την πόλιν
+αξίωμα ο κατοικών εις την Ελευσίνα, πριν ή δι' απογραφής δηλώση
+πάλιν ότι θα κατοικήση εις την πόλιν. Αι δε δίκαι διά φόνον να
+γίνωνται κατά τα πατροπαράδοτα, εάν τις ιδιοχείρως ήθελε
+φονεύση ή τραυματίση τινά. Διά δε τα περασμένα να μη
+επιτρέπεται ουδείς εναντίον ουδενός να διατηρή έχθραν εκτός
+προς τους τριάκοντα και τους δέκα και τους ένδεκα και τους
+κυριεύσαντας τον Πειραιά, ούτε δε προς αυτούς ακόμη εάν ήθελον
+προσέλθη και δώση λογοδοσίαν· λογοδοσίαν δε να δίδουν οι μεν
+καταλαβόντες τον Πειραιά εις τους εν Πειραιεί κατοίκους, οι δε
+κυβερνήσαντες εις την πόλιν ενώπιον των εχόντων δικαιοδοσίαν
+διορισμού, εις πολιτικά αξιώματα (154). Κατόπιν μετά την
+τοιαύτην διαδικασίαν να δύνανται όσοι απ' αυτούς θέλουν να
+εγκατασταθώσιν έξω της πόλεως. Τα δε χρήματα τα οποία αι δύο
+πολιτικαί μερίδες εδανείσθησαν εις τον πόλεμον καθεμία ν'
+αποδώση χωριστά.
+
+Ότε δε έγιναν τοιαύται αι συμφωνίαι συνδιαλλαγής και επειδή
+εφοβούντο όσοι μετά των τριάκοντα συνεπολέμησαν και πολλοί
+είχον μεν κατά νουν να εγκατασταθούν έξω της πόλεως, ανέβαλλαν
+δε την προς τούτο γραπτήν δήλωσιν εις τας τελευταίας της
+προθεσμίας ημέρας, όπως όλοι συνηθίζουν να κάμνουν, ο Αρχίνος
+αντιληφθείς ότι ούτοι ήσαν πολλοί και θέλων να τους εμποδίση
+αφήρεσε τας τελευταίας ημέρας της εγγράφου δηλώσεως (155), ώστε
+πολλοί ομού να εξαναγκασθούν να μείνουν παρά την θέλησίν των
+έως ου έλαβαν θάρρος. Και φαίνεται ότι και εις τούτο καλώς
+επολιτεύθη ο Αρχίνος και μετά ταύτα καταγγείλας ως παρά τον
+νόμον προτεινόμενον (156) το ψήφισμα του Θρασυβούλου, διά του
+οποίου παρείχοντο πολιτικά δικαιώματα εις όλους τους εκ
+Πειραιώς επανελθόντας, εκ των οποίων μερικοί αναντιρρήτως ήσαν
+δούλοι, και τρίτον όταν τις ήρχισε να εκδηλώνη έχθραν εναντίον
+των επανελθόντων, οδηγήσας διά της βίας αυτόν ενώπιον της
+βουλής και πείσας (τους βουλευτάς) να καταδικάσουν αυτόν εις
+θάνατον χωρίς δίκην, λέγων ότι εις την περίστασιν αυτήν θα
+δείξουν αν πράγματι θέλουν να σώσουν την δημοκρατίαν και να
+μείνουν πιστοί εις τους όρκους· διότι, αν μεν αθωώσουν αυτόν,
+θα παρακινήσωσιν (εις ομοίαν παρεκτροπήν) και άλλους, εάν δε
+τον θανατώσουν, θα δώσουν παράδειγμα εις όλους· το οποίον και
+συνέβη· διότι με το να θανατωθή αυτός κανένας ποτέ πλέον δεν
+εφανέρωσεν εχθροπάθειαν κατόπιν. Αλλά απεναντίας φαίνονται οι
+Αθηναίοι (τότε) ότι καλλίτερα και πολιτικώτερα από κάθε άλλον
+λαόν και ιδιαιτέρως και από κοινού επολιτεύθησαν απέναντι των
+προηγουμένων συμφορών διότι δεν εξήλειψαν μόνον τας αμοιβαίας
+αιτιάσεις περί των πρότερον γενομένων, αλλά και εις τους
+Λακεδαιμονίους απέδωσαν από κοινού τα χρήματα, τα οποία οι
+τριάκοντα έλαβαν διά τον πόλεμον, ενώ αι συνθήκαι ώριζαν
+καθεμία εκ των δύο μερίδων ν' αποδώση τα δανεισθέντα χωριστά,
+και οι εκ της πόλεως και οι εκ του Πειραιώς, φρονούντες ότι
+τούτο πρώτον έπρεπε προ παντός να επικρατήση, η ομόνοια· εις δε
+τας άλλας πόλεις όχι μόνον από τα ιδικά των δεν δίδουν οι
+επικρατήσαντες και ιδρύσαντες ούτω δημοκρατικόν πολίτευμα, αλλά
+προβαίνουσι και εις νέαν διανομήν της γης (157). Συνεφιλιώθησαν
+δε τελειωτικώς και με τους εγκατασταθέντας εις την Ελευσίνα, το
+τρίτον έτος μετά την εκεί εγκατάστασιν επί της αρχοντίας του
+Ξενενέτου.
+
+Ταύτα μεν λοιπόν συνέβη να γίνωσιν εις τους μετέπειτα χρόνους·
+τότε δε, δημοκρατική μερίς (ο λαός) γενομένη κυρία των
+πραγμάτων εγκατέστησε την υπάρχουσαν τώρα πολιτείαν επί της
+αρχοντίας μεν του Πυθοδώρου, κατά την κοινήν δε γνώμην δικαίως
+ο λαός ανέλαβε την διοίκησιν της πολιτείας, διά τον λόγον ότι
+αφ' εαυτού (ο λαός) επετέλεσε την επάνοδον αυτού εις την πόλιν.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΣΤ'.
+
+ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΣΙΣ
+
+
+
+Ήτο δε κατ' αριθμητικήν τάξιν ενδεκάτη η μεταβολή του
+πολιτεύματος αυτή (158). Διότι πρώτη μεν πολιτική οργάνωσις
+αρχήθεν έγινεν η του Ίωνος και εκείνων οι οποίοι μετ' αυτού
+εκατοίκησαν (εις την Αττικήν). Διότι τότε διά πρώτην φοράν
+κατενεμήθησαν εις τας τέσσαρας φυλάς αναμεταξύ των και
+καθίδρυσαν τους φυλοβασιλείς. Δευτέρα δε και πρώτη κατόπιν
+ταύτης κυρίως έχουσα μορφήν πολιτεύματος είναι η γενομένη επί
+Θησέως, έχουσα μικράν τινα παρέκκλισιν από του βασιλικού
+πολιτεύματος. Ύστερα δε απ' αυτήν (έρχεται) η επί της εποχής
+του Δράκοντος, ότε και διά πρώτην φοράν συνέταξαν γραπτούς
+νόμους (159). Τρίτη δε είναι η μετά την στάσιν, η επί της
+εποχής του Σόλωνος, από της οποίας έγινεν αρχή δημοκρατίας.
+Τετάρτη δε είναι η τυραννίς (το πολίτευμα των τυράννων) επί
+Πεισιστράτου. Πέμπτη δε η μετά την κατάλυσιν των τυράννων, η
+επί της εποχής του Κλεισθένους, έχουσα δημοκρατικώτερον
+χαρακτήρα παρά η του Σόλωνος. Έκτη δε είναι η μετά τους
+Μηδικούς πολέμους, οπότε την επίβλεψιν του πολιτεύματος είχεν η
+εξ Αρείου Πάγου βουλή. Εβδόμη δε και μετά ταύτην είναι εκείνη
+την οποίαν και ο Αριστείδης μεν υπέδειξεν, επραγματοποίησε δε ο
+Εφιάλτης με την κατάργησιν της εξουσίας του Αρείου Πάγου· κατά
+την οποίαν συνέβησαν και πολλά σφάλματα της πόλεως ως προς την
+ηγεμονίαν της θαλάσσης εξ αιτίας των δημαγωγών. Ογδόη δε
+υπήρξεν η πολιτική κατάστασις των τετρακοσίων. Και κατόπιν
+αυτής ενάτη η δημοκρατία πάλιν. Δεκάτη δε υπήρξεν η των
+τριάκοντα και η των δέκα τυραννική εξουσία. Ενδεκάτη δε η μετά
+την κάθοδον εκ Φυλής και εκ Πειραιώς, από της οποίας απορρέει
+το πολίτευμα έως τώρα, ολοένα πλειότερον παρέχουσα την εξουσίαν
+εις το πλήθος.
+
+Διότι όλων των πολιτικών πραγμάτων κύριον έκαμεν ο λαός τον
+εαυτόν του και όλα διοικούνται διά ψηφισμάτων και διά
+δικαστηρίων, εις τα οποία η λαϊκή τάξις έχει την υπεροχήν.
+Διότι και η νομοθετική δικαιοδοσία της βουλής μετεφέρθη εις την
+συνέλευσιν του λαού (160)· και τούτο φαίνεται ότι ορθώς (οι
+Αθηναίοι) πράττουσι· διότι πλέον εύκολα διαφθείρονται οι ολίγοι
+παρά οι πολλοί διά της παροχής κέρδους ή χαρίτων.
+
+Παροχήν δε μισθού εις τους συνερχομένους εις εκκλησίαν του
+δήμου κατ' αρχάς μεν απεφάσισαν να μη κάμουν επειδή δε δεν
+συνηθροίζοντο εις την εκκλησίαν, αλλ' υπήρχεν ανάγκη να
+σοφίζωνται πολλά οι πρυτάνεις διά να συναθροίζεται το πλήθος το
+επαρκούν διά να είναι έγκυρος η δι' ανυψώσεως των χειρών
+ψηφοφορία (161), πρώτον μεν ο Αγύρριος παρέσχεν ένα οβολόν (ως
+μισθόν εκάστου προσερχομένου), μετά δε τούτον ο Ηρακλείδης ο
+Κλαζομένιος (162), ο επονομαζόμενος βασιλεύς παρέσχε δύο
+οβολούς, πάλιν δε ο Αγύρριος τριώβολον.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟN ΙΖ'.
+
+ΕΓΓΡΑΦΗ ΤΗΝ ΠΟΛΙΤΩΝ — ΕΦΗΒΙΑ (163)
+
+
+
+Η σημερινή δε κατάστασις της πολιτείας είναι κατά τον εξής
+τρόπον:
+
+Μετέχουσι μεν των πολιτικών δικαιωμάτων όσοι έχουν γεννηθή από
+αμφοτέρους τους γονείς των πολίτας· εγγράφονται δε εις τον
+κατάλογον των δημοτών όταν έχουν ηλικίαν δεκαοκτώ ετών. Όταν δε
+εγγράφωνται ούτοι, ψηφίζουν περί αυτών οι ήδη δημόται ενόρκως,
+πρώτον μεν εάν πιστεύουν ότι έχουν την υπό του νόμου οριζομένην
+ηλικίαν, και αν δεν γίνη πιστευτόν ότι έχουν αυτήν, επιστρέφουν
+εις την τάξιν των παίδων· δεύτερον δε εάν καθένας απ' αυτούς
+είναι και έχη γεννηθή ελεύθερος σύμφωνα με τον νόμον έπειτα δε
+εάν μεν δώσουν αρνητικήν ψήφον (164), ότι δηλαδή δεν είναι ένας
+ελεύθερος, αυτός μεν εφεσιβάλλει (165) την απόφασιν εις το
+δικαστήριον, οι δε δημόται εκλέγουν πέντε εξ αυτών άνδρας ίνα
+υποστηρίξουν την κατηγορίαν, και αν μεν δεν γίνη δεκτόν ότι
+έχει δίκαιον να εγγραφή πολίτης, πωλεί αυτόν η πόλις (ως
+δούλον)· αν δε κερδήση την δίκην (166) αναγκαστικώς εγγράφουν
+αυτόν (εις το μητρώον των πολιτών) οι δημόται. Μετά δε ταύτα
+εξελέγχει (167) τον κατάλογον των εγγραφέντων η βουλή και, αν
+κανείς εξ αυτών λογισθή τότε νεώτερος των δεκαοκτώ ετών,
+επιβάλλει (η βουλή) πρόστιμον (168) εις τους πολίτας, οι οποίοι
+τον ενέγραψαν. Όταν δε υποστώσι τον τοιούτον έλεγχον οι έφηβοι,
+τότε κατά φυλάς συναθροισθέντες οι πατέρες των εκλέγουν κατόπιν
+ορκωμοσίας τρεις εκ καθεμιάς φυλής (169) έχοντας ηλικίαν άνω
+των τεσσαράκοντα ετών, εκείνους τους οποίους ήθελαν κρίνη ως
+τους καλλιτέρους και πλέον καταλλήλους διά να αναλάβωσι την
+επίβλεψιν των εφήβων, εξ αυτών δε ο δήμος εκλέγει διά
+χειροτονίας ένα από κάθε φυλήν ως &σωφρονιστήν& και &κοσμητήν&
+επί όλων εν γένει (170). Παραλαβόντες δε ούτοι όλους ομού τους
+εφήβους, πρώτον μεν περιέρχονται μετ' αυτών τα ιερά (171),
+έπειτα μεταβαίνουν μαζί τους εις Πειραιά και τους εγκαθιστώσιν
+φρουρούς άλλους μεν εις την Μουνυχίαν, άλλους δε εις την Ακτήν.
+Εκλέγει δε διά χειροτονίας ο δήμος και δύο παιδαγωγούς δι'
+αυτούς και διδασκάλους, οι οποίοι τους διδάσκουν να οπλομαχώσι,
+να τοξεύωσι, ν' ακοντίζωσι και να χειρίζωνται τον καταπέλτην
+(172).
+
+Δίδει δε η πολιτεία και διά τροφήν εις μεν τους σωφρονιστάς
+μίαν δραχμήν εις καθένα, εις δε τους εφήβους τέσσαρας οβολούς
+εις καθένα. Ο δε σωφρονιστής λαμβάνων τα χρήματα τα προωρισμένα
+διά τους εφήβους της ιδικής του φυλής ο καθένας, αγοράζει τα
+αναγκαιούντα εις όλους από κοινού (διότι έχουν συσσίτιον κατά
+φυλάς) και φροντίζει αυτός δι' όλα τα άλλα.
+
+Και το μεν πρώτον έτος τοιουτοτρόπως διάγουν· το δε επόμενον
+έτος, όταν γίνη εκκλησία (173) του δήμου εις το θέατρον,
+επιδείξαντες οι έφηβοι ενώπιον του δήμου την εξάσκησιν αυτών
+εις τα στρατιωτικά (174) και παρά της πόλεως λαβόντες ασπίδα
+και δόρυ καθίστανται φύλακες περίπολοι εις την χώραν και
+μένουσιν ως σκοποί εις τα φρούρια. Υπηρετούσι δε ως φρουροί
+κατά τα δύο έτη φορούντες χλαμύδας και είναι καθ' όλα
+αφορολόγητοι· και ούτε ενάγουσιν ούτε ενάγονται εις τα
+δικαστήρια (175), διά να μη υπάρχη πρόφασις απουσίας, εκτός εάν
+πρόκειται περί κληρονομικής υποθέσεως και περί επικλήρου, η εάν
+λόγω καταγωγής ανατεθή εις κανένα εξ αυτών ιερατικόν αξίωμα.
+Όταν δε περάσουν τα δύο έτη, προσέρχονται πλέον εις την τάξιν
+όλων των άλλων πολιτών.
+
+Τα μεν λοιπόν αφορώντα εις την εγγραφήν των πολιτών και εις
+τους εφήβους τοιουτοτρόπως έχουσι.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΗ'.
+
+ΒΟΥΛΗ ΚΑΙ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ
+
+
+
+Όλα δε τα αξιώματα, τα αναγόμενα εις την συνήθη διοίκησιν
+παρέχονται διά κλήρου, εκτός του ταμίου των στρατιωτικών και
+των ταμιών διά τα θεωρικά χρήματα και του επιμελητού των κρηνών
+της υδρεύσεως. Εις δε τα αξιώματα ταύτα διορίζουσι
+ψηφοφορούντες διά χειροτονίας και οι χειροτονηθέντες άρχοντες
+είναι από της εορτής των Παναθηναίων έως την επομένην εορτήν
+των Παναθηναίων. Διά χειροτονίας δε εκλέγουν και όλους τους διά
+τον πόλεμον άρχοντας.
+
+Η δε βουλή απαρτίζεται διά κλήρου εκ πεντακοσίων πενήντα από
+κάθε φυλήν. Έχει δε την πρυτανείαν (176), ιδιαιτέρως κάθε φυλή
+κατά σειράν όπως ήθελον έλθη διά κλήρου, αι μεν πρώται
+τέσσαρες, τριάντα έξ ημέρας η καθεμία, αι δε κατόπιν έξ,
+τριάντα πέντε ημέρας η καθεμία. Διότι το έτος υπολογίζουν
+σεληνιακόν. Εκείνοι δε εξ αυτών οι οποίοι είναι πρυτάνεις
+πρώτον μεν συντηρούνται διά συσσιτίου (παρεχομένου υπό της
+πόλεως) εις την Θόλον, (177) μισθοδοτούμενοι υπό της πόλεως,
+δεύτερον δε είναι επιφορτισμένοι να προσκαλώσιν εις συνέλευσιν
+την βουλήν και τον λαόν· την μεν βουλήν κάθε ημέραν, εκτός εάν
+είναι ημέρα εορτής, τον δε λαόν τέσσαρας φοράς εις καθεμίαν
+πρυτανείαν. Και όσα πρέπει να συζητήση η βουλή και ό,τι ειδικώς
+εις καθεμίαν ημέραν και πού να συνέλθη, ούτοι (οι πρυτάνεις) τα
+προδιορίζουν· προδιορίζουν δε ούτοι και τας συνελεύσεις του
+λαού· μιαν μεν συνέλευσιν κυρίαν κατά την οποίαν είναι
+ωρισμένον να αποφαίνωνται διά χειροτονίας ως προς την
+κυβέρνησιν, εάν δηλαδή καλώς κυβερνά, και να συσκέπτωνται διά
+τον σιτισμόν και διά την φρούρησιν της χώρας· και τας μηνύσεις
+διά πολιτικά εγκλήματα (178) την ημέραν εκείνην οφείλουν να
+κάμνουν οι θέλοντες και αι απογραφαί των δημευομένων κτημάτων
+(179) πρέπει να αναγινώσκωνται και αι λογοδοσίαι επί
+κληρονομικών υποθέσεων και επί της διαχειρίσεως κληρονομικών
+περιουσιών γυναικών ανυπάνδρων, (180) διά να μη διαφεύγη την
+γνώσιν κανενός τίποτε απροστάτευτον (181). Εις τον καιρόν δε
+της έκτης πρυτανείας ομού με τα ειρημένα (η συνέλευσις του
+λαού) διά χειροτονίας ψηφίζει περί της οστρακοφορίας (182), εάν
+πρέπη να ενεργηθή τοιαύτη ή μη, και περί επιβολής ποινών
+περιουσιακών (183) εις συκοφάντας Αθηναίους και μετοίκους, έως
+τρεις από καθεμίαν εκ των δύο τούτων τάξεων (184), και περί
+κατηγορίας εναντίον τινός, ο οποίος τυχόν υπεσχέθη τι εις τον
+δήμον και δεν το εξετέλεσεν. Άλλη δε συνέλευσις είναι διά τας
+αιτήσεις, εις την οποίαν υποβάλλει αίτησιν οποίος θέλει δι' όσα
+τυχόν θέλει και ιδιωτικής και δημοσίας φύσεως να ομιλήση προς
+τον δήμον (185). Αι δε δύο άλλαι πρυτανικοί συνελεύσεις είναι
+περί των άλλων δημοσίων υποθέσεων· εις αυτάς δε ορίζουσιν οι
+νόμοι να συζητούνται εις καθεμίαν τρία μεν ζητήματα αφορώντα
+εις τα ιερά, τρία δε αφορώντα εις αποστολάς κηρύκων και
+πρεσβείας και τρία αφορώντα εις τα όσια (186). Συζητούσι δε και
+αποφασίζουσι κάποτε χωρίς να προηγηθή διά χειροτονίας ψηφοφορία
+περί εισαγωγής του ζητήματος (187). Παρουσιάζονται δε και οι
+κήρυκες εις τους πρυτάνεις πρώτον (188)· και οι φέροντες (προς
+τον δήμον Αθηναίων) επιστολάς εις τούτους τας επιδίδουσιν
+(189).
+
+Υπάρχει δε επόπτης (αρχηγός) των πρυτάνεων (190) ένας διά
+κλήρου εκλεγόμενος· αυτός δε εποπτεύει νύκτα και ημέραν και δεν
+επιτρέπεται ούτε διά περισσότερον καιρόν ούτε δύο φοράς να
+χρηματίση ο ίδιος. Φυλάττει δε ούτος και τας κλείδας των ιερών
+κτιρίων, όπου υπάρχουν τα χρήματα και τα έγγραφα της πόλεως,
+και την δημοσίαν σφραγίδα· και αυτός να μένη εις την Θόλον
+είναι επιβεβλημένον καθώς και τρεις ακόμη των πρυτάνεων,
+εκείνοι τους οποίους αυτός ήθελεν ορίση. Και όταν συγκαλέσουν
+οι πρυτάνεις την βουλήν ή τον δήμον, ούτος διά κλήρου ορίζει
+εννέα προέδρους, ένα από κάθε φυλήν, πλην εκείνης η οποία έχει
+την πρυτανείαν, και εκ των εννέα τούτων ένα επόπτην, και
+παραδίδει εις αυτούς το πρόγραμμα (της ημερησίας διατάξεως) διά
+την συνέλευσιν· αυτοί δε παραλαβόντες το πρόγραμμα και διά την
+τήρησιν της τάξεως φροντίζουν και υποβάλλουν τα ζητήματα επί
+των οποίων θα γίνη συζήτησις και αποφαίνονται διά το αποτέλεσμα
+της ψηφοφορίας διά χειροτονίας και όλα τα άλλα διοικούσι και
+εξουσίαν έχουν να διαλύσουν την συνέλευσιν. Και να είναι τις
+επόπτης δεν επιτρέπεται παρά μίαν φοράν το έτος, να γίνη δε
+πρόεδρος (μιας φυλής) επιτρέπεται μίαν φοράν εις κάθε
+πρυτανείαν.
+
+Διενεργούσι δε (οι πρυτάνεις) και αρχαιρεσίας στρατηγών και
+αρχηγών του ιππικού και των άλλων πολεμικών αξιωμάτων υπό της
+συνελεύσεως του δήμου σύμφωνα με τας εν αυτή αποφάσεις του
+λαού. Διενεργούσι δε τας αρχαιρεσίας οι μετά την έκτην
+πρυτανείαν πρυτανεύοντες, εκείνοι επί της αρχής των οποίων οι
+οιωνοί θα εφαίνοντο ευνοϊκοί προς τούτο (191). Είναι δε ανάγκη
+να προηγηθή προκαταταρκτική της βουλής απόφασις (192) και περί
+τούτων.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΘ'.
+
+ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ
+
+
+
+Η δε βουλή εις προγενεστέραν εποχήν είχεν εξουσίαν και
+χρηματικήν ποινήν να επιβάλη και δεσμά και θάνατον (193)· και
+ότε αυτή έφερεν εις τον δήμιον κάποιον Λυσίμαχον, ο οποίος
+εκάθητο ήδη επί του εδωλίου της θανατικής εκτελέσεως και
+επρόκειτο να φονευθή, ο Ευμηλίδης ο εκ του δήμου Αλωπεκής
+απέσπασεν αυτόν λέγων ότι κανείς δεν πρέπει χωρίς δικαστικήν
+διαδικασίαν (194) να θανατώνεται· και με το να γίνη ούτω δίκη
+ενώπιον του δικαστηρίου ο μεν Λυσίμαχος απηλλάγη (195) και
+έλαβε παρωνύμιον «ο από του τυπάνου» (196), ο δε δήμος αφήρεσεν
+από την βουλήν το δικαίωμα του να καταδικάζη εις θάνατον και
+εις δεσμά και εις χρηματικήν ποινήν και έκαμεν νόμον ότι: αν η
+βουλή καταδικάση τινά ως υποπεσόντα εις αδίκημα ή του επιβάλλη
+πρόστιμον, τας τοιαύτας καταδίκας και χρηματικάς ποινάς να
+υποβάλλουν προς έγκρισιν οι θεσμοθέται εις το δικαστήριον και
+ό,τι οι δικασταί ήθελαν ψηφίση, τούτο να έχη οριστικήν ισχύν
+(197).
+
+Κρίνει δε η βουλή τα της διαχειρίσεως των αξιωμάτων, των
+περισσοτέρων, κυρίως δε των αφορώντων εις χρηματικήν
+διαχείρισιν· η απόφασις δε αυτής δεν είναι τελεσίδικος, αλλά
+υπόκειται εις έφεσιν προ του δικαστηρίου. Έχουν δε δικαίωμα και
+οι ιδιώται να υποβάλουν καταγγελίαν εναντίον οιασδήποτε αρχής
+ήθελον, ότι δεν ασκείται νομίμως· έφεσις δε και επί τούτων
+χωρεί εις το δικαστήριον, εάν η βουλή ήθελε καταδικάση.
+
+Ενεργεί δε και τον έλεγχον (198) των βουλευτών οι οποίοι κατά
+το επόμενον έτος θ' ασκήσωσι το βουλευτικόν αξίωμα, προς δε και
+των εννέα αρχόντων. Και πρότερον μεν είχεν εξουσίαν να
+αποκλείση (τινά εκ των αξιωμάτων τούτων), τώρα δε και ως προς
+αυτά χωρεί έφεσις εις το δικαστήριον.
+
+Ως προς ταύτα μεν λοιπόν δεν έχει εξουσίαν ν' αποφασίζη
+τελεσιδίκως η βουλή (199). Αποφασίζει δε προηγουμένως (200)
+περί των ζητημάτων, τα οποία θα υποβληθούν εις την κρίσιν της
+εκκλησίας του δήμου και δεν επιτρέπεται τίποτε μη
+προεψηφισμένον υπό της βουλής ουδέ καν ό,τι ήθελον υποβάλη προς
+συζήτησιν γραπτώς οι πρυτάνεις να ψηφίση η εκκλησία του δήμου·
+διότι ακριβώς ως προς αυτά κατ' αυτόν τον τρόπον ο επιτυχών
+τοιαύτην υπό του δήμου ψήφισιν καθίσταται ένοχος παρανόμου
+υποβολής νομοσχεδίου. (201)
+
+Έχει δε η βουλή και την επιμέλειαν των ναυπηγημένων πλοίων και
+των σκευών και των ναυστάθμων και ενεργεί την ναυπήγησιν νέων
+τριήρεων και τετρήρεων (202), όποιον εκ των δύο τούτων ειδών
+(πολεμικών πλοίων) διά χειροτονίας αποφασίση ο δήμος και σκεύη
+δι' αυτά και ναυστάθμους (203)· διά χειροτονίας δε ο λαός
+ορίζει αρχιτέκτονας διά τα πλοία. Αν δε δεν παραδώσουν ταύτα
+τελείως ναυπηγημένα εις την νέαν βουλήν, δεν επιτρέπεται να
+λάβωσιν αυτοί (οι παλαιοί βουλευταί) την επί τούτω παρεχομένην
+δωρεάν διότι οι βουλευταί της μετέπειτα βουλής την λαμβάνουν.
+Κατασκευάζει δε τας τριήρεις εκλέγουσα δέκα άνδρας εκ του
+βουλευτικού σώματος τριηροποιούς. Έχει δε την επίβλεψιν και των
+δημοσίων κτιρίων όλων και, αν νομίση ότι αδικεί τις τα δημόσια,
+καταγγέλλει αυτόν εις τον δήμον και, όταν τον καταδικάση ο
+δήμος, παραπέμπει αυτόν εις το δικαστήριον.
+
+Μετέχει δε της διοικήσεως και των άλλων αρχών ως προς τα
+πλείστα. Διότι πρώτον μεν &οι ταμίαι της Αθηνάς& είναι μεν
+δέκα, κληρώνεται δε ένας από κάθε φυλήν εκ της τάξεως των
+πεντακοσιομεδίμνων σύμφωνα με τον νόμον του Σόλωνος (διότι
+ακόμη έχει κύρος ο νόμος), γίνεται δε άρχων ο κληρωθείς ακόμη
+και αν είναι πολύ πτωχός. Παραλαμβάνουν δε και το άγαλμα της
+Αθηνάς και τας Νίκας (204) και τα άλλα κειμήλια και τα χρήματα
+ενώπιον της βουλής.
+
+Υπάρχουν ακόμη οι δέκα &πωληταί&, διά κλήρου δε λαμβάνονται
+ένας από κάθε φυλήν· παρέχουν δε εις μίσθωσιν ούτοι όλα τα
+μισθώματα και πωλούσι τα μέταλλα και τους παρεχομένους εις
+μίσθωσιν φόρους, (συνεργαζόμενοι προς τούτο) με τον ταμίαν των
+στρατιωτικών χρημάτων και με τους εκλεγομένους ταμίας του
+θεωρικού χρήματος, ενεργούντες τας μισθώσεις ενώπιον της βουλής
+και κατακυρούσιν εις όποιον η βουλή ήθελε ψηφίση· ομοίως και τα
+προς πώλησιν μέταλλα και τα διά κατεργασίαν και τα πωλούμενα
+(προς εξόρυξιν από της γης) διά τρία έτη (205) και τα
+παρεχόμενα εις μίσθωσιν (206) διά . . . έτη. Και τας περιουσίας
+των καταδικαζομένων υπό του Αρείου Πάγου και των άλλων (του
+Δημοσίου χρεωστών) πωλούσιν ενώπιον της βουλής, κάμνουν δε την
+κατακύρωσιν της πωλήσεως οι εννέα άρχοντες. Και τους φόρους
+τους μισθουμένους (εις ιδιώτας) ετησίως, αναγράφοντες εις
+ασπρισμένους πίνακας (207) και τον μισθωτήν και όσα έχει
+μισθώση, παραδίδουν εις την βουλήν. Αναγράφουν δε εις δέκα
+πίνακας χωριστά μεν εκείνους οι οποίοι υποχρεούνται να
+καταβάλλουν (φόρον) εις καθεμίαν πρυτανείαν, χωριστά δε
+εκείνους οι οποίοι υποχρεούνται να καταβάλουν τρις φοράς το
+έτος, συντάσσοντες πίνακας κατά την καταβολήν του καθενός,
+χωριστά δε καταγράφουν εκείνους όσοι υποχρεούνται να
+καταβάλλουν επί της ενάτης πρυτανείας (208). Καταχωρίζουσι δε
+εις πίνακας και τα κτήματα και τας οικίας, όσα έχουν απογραφή
+και πωληθή δικαστικώς. Διότι και ταύτα πωλούσιν αυτοί.
+Υποχρεούται δε ο αγοραστής των μεν οικιών εντός πέντε ετών να
+καταβάλη το τίμημα, των δε κτημάτων εντός δέκα ετών. Πληρώνουν
+δε αυτά επί της ενάτης πρυτανείας.
+
+Καταθέτει δε και ο άρχων βασιλεύς τας μισθώσεις των κτημάτων
+των ανηκόντων εις ιερά καθιδρύματα (209), αναγράφων αυτάς εις
+ασπρισμένους πίνακας. Είναι δε και τούτων η μίσθωσις διά δέκα
+έτη, πληρώνεται δε επί της ενάτης πρυτανείας· διό και πολλά
+χρήματα εισπράττονται επί της πρυτανείας αυτής.
+
+Κατατίθενται μεν λοιπόν εις την βουλήν οι πίνακες περιέχοντες
+καθεμίαν καταβολήν κατά τάξιν, φυλάττει δε αυτούς ο δημόσιος
+δούλος· όταν δε έρχεται η προθεσμία πληρωμής χρημάτων,
+παραδίδει αυτούς τους ιδίους πίνακας εις τους αποδέκτας, αφού
+τους ξεκρεμάση από τα επιστύλια, εκείνους δηλαδή τους πίνακας
+των οποίων τα χρήματα είναι πληρωτέα την ιδίαν αυτήν ημέραν και
+αποσβεστέα. Οι δε άλλοι πίνακες (οφειλών προς το Δημόσιον)
+μένουν χωριστά αποτεθειμένοι διά να μη προαποσβεσθούν.
+
+Είναι δε αποδέκται (210) δέκα, κληρωμένοι κατά φυλάς· ούτοι δε
+παραλαμβάνοντες τους πίνακας απαλείφουν τα καταβαλλόμενα
+χρήματα ενώπιον της βουλής εις το βουλευτήριον και πάλιν
+αποδίδουν τους πίνακας εις τον δημόσιον δούλον· και αν κανείς
+δεν πληρώση εκεί (ενώπιον της βουλής) σημειούται επί του
+πίνακος και υποχρεούται να καταβάλη διπλάσιον το
+καθυστερούμενον ή να φυλακισθή· και τα ούτω οφειλόμενα έχει
+εξουσίαν η βουλή να εισπράττη και προς τούτο να φυλακίζη κατά
+τους νόμους. Την μεν πρώτην ημέραν της πρυτανείας δέχονται τας
+πληρωμάς και διανέμουν (τα εισπραττόμενα ποσά) εις τας αρχάς
+της πόλεως, την δε επομένην και την διανομήν καταγράψαντες εις
+σανίδα υποβάλλουν και αναρτώσιν εις το βουλευτήριον και
+αναφέρουν προς την βουλήν εάν τις γνωρίζη τινά αδικούντα κατά
+την διανομήν ή άρχοντα ή ιδιώτην και εκδίδουν γνωμοδοτήσεις,
+εάν τις φαίνεται εις αυτούς ότι αδικεί εις τι.
+
+Εκλέγουσι δε διά κλήρου εκ του σώματος αυτών οι βουλευταί και
+δέκα λογιστάς, οι οποίοι θα κάμουν με τας αρχάς τους
+λογαριασμούς κάθε πρυτανείας. Επίσης δε διά κλήρου εκλέγουν
+&ευθύνους& (211) ένα από κάθε φυλήν και δύο παρέδρους δι'
+έκαστον εκ των &ευθύνων&, εις τους οποίους είναι υποχρέωσις να
+συνεδριάζωσι διά τας μηνύσεις (212) (καθένας των ευθύνων ομού
+μετά των δύο παρέδρων) διά κάθε φυλήν χωριστά ενώπιον του
+επωνύμου άρχοντος και εάν κανείς θέλη να προσκαλέση κανένα εις
+λογοδοσίαν είτε ιδιωτικής είτε δημοσίας διαχειρίσεως, εντός
+τριών ημερών αφ' ότου έδωκε λογοδοσίαν, γράψας εις πίνακα
+ασπρισμένον το όνομα και το ιδικόν του και το του μηνυομένου
+και το αδίκημα διά το οποίον καταγγέλλει και καθορίσας υπ'
+ευθύνην του το πληρωτέον ποσόν, εγχειρίζει (τον πίνακα) εις τον
+εύθυνον. Ούτος δε λαβών αυτόν και αναγνώσας, αν αποδεχθή την
+μήνυσιν, παραδίδει τας μεν ιδιωτικάς υποθέσεις εις τους
+δικαστάς κάθε δήμου αναλόγως με την φυλήν εις την οποίαν
+ανήκουσιν οι μηνυόμενοι, τας δε υποθέσεις του Δημοσίου αναφέρει
+γραπτώς εις τους θεσμοθέτας. Οι δε θεσμοθέται, εφ' όσον ήθελον
+παραλάβη τοιουτοτρόπως, εισάγουσιν επίσης και την υπόθεσιν
+αυτήν λογοδοσίας (213) εις το δικαστήριον, ό,τι δε αποφασίσουν
+οι δικασταί, τούτο είναι τελεσίδικον (214).
+
+Κάμνει δε επιθεώρησιν (215) και των ίππων η βουλή και, αν μεν
+κανείς πλούσιος ων καλόν ίππον φαίνεται να συντηρή κακώς, εις
+αυτόν επιβάλλει ως πρόστιμον την εξ ιδίων παρ' άλλου συντήρησιν
+(216) (του ίππου)· εις δε τους ίππους, οι οποίοι δεν ημπορούν
+να τρέχουν και δεν είναι ικανοί να μένουν εις παράταξιν, αλλά
+φεύγουν (217), χαράσσουν σφραγίδα επί της γνάθου και ο υποστάς
+το σφράγισμα τούτο ίππος δεν είναι μάχιμος (218). Εξετάζει δε
+και τους προδρόμους ίππους (219), ποίοι δηλαδή φαίνονται να
+είναι ικανοί να προπορεύωνται και αν κανένα εξ αυτών ψηφίση ως
+ανίκανον, υποβιβάζεται ούτος. Επιθεωρεί δε και τους βοηθούς
+ιππείς (220) και όποιον ήθελε καταψηφίση, αυτός παύει να
+μισθοδοτήται· τους ιππείς δε καταγράφουν εις τον κατάλογον οι
+&καταλογείς&, ήτοι δέκα άνδρες, εκείνοι τους οποίους ο δήμος
+ήθελε διά χειροτονίας ορίση· όσους δε αυτοί εγγράφουν εις τον
+κατάλογον τους παραδίδουν εις τους ιππάρχους και εις τους
+φυλάρχους, ούτοι δε παραλαβόντες τον κατάλογον τον υποβάλλουν
+εις την βουλήν, και (οι της βουλής) ανοίξαντες τον πίνακα, εις
+των οποίον είναι γραμμένα τα ονόματα των ιππέων, εκείνους μεν
+εκ των πρότερον εις αυτόν γραμμένων, οι οποίοι ενόρκως
+βεβαιώνουν ότι δεν είναι κατά το σώμα δυνατοί να ιππεύουν, τους
+σβύνουν από τον πίνακα, τους δε περιληφθέντας εις τον νέον
+κατάλογον προσκαλούσι και, αν μεν κανείς απ' αυτούς ενόρκως
+βεβαιώση ότι δεν δύναται είτε διά σωματικούς είτε διά
+περιουσιακούς λόγους να είναι ιππεύς, απαλάττουν αυτόν, δι'
+όποιον δε ουχί ενόρκως βεβαιώση αδυναμίαν ψηφίζουν διά
+χειροτονίας οι βουλευταί, ποίον εκ των δύο, είναι ικανός να
+ιππεύη ή όχι· και αν μεν τον ψηφίσουν ικανόν, εγγράφουν αυτόν
+εις τον πίνακα, ειδεμή, και αυτόν απαλάττουν.
+
+Έκρινε δε άλλοτε η βουλή και τας προμηθείας τας αναγομένας εις
+τον πέπλον (221) της Αθηνάς, τώρα δε αποφαίνεται δι' αυτάς το
+δικαστήριον, όποιον ήθελε τύχη· διότι επιστεύθη ότι αυτοί (οι
+βουλευταί) εχαρίζοντο εις τας αποφάσεις των. Και διά την
+διακόσμησιν των Νικών (222) και διά τα βραβεία τα παρεχόμενα
+εις την εορτήν των Παναθηναίων έχει μαζί με τον ταμίαν των
+στρατιωτικών την επιμέλειαν η βουλή.
+
+Κάμνει δε και επιθεώρησιν των ανικάνων η βουλή· διότι υπάρχει
+νόμος ο οποίος ορίζει ότι, τους έχοντας περιουσίαν μικροτέραν
+των τριών μνων και έχοντας σωματικάς βλάβας, ώστε να μη
+δύνανται να κάμνουν κανέν έργον, τους εξετάζει μεν η βουλή,
+δίδει δε εκ του δημοσίου ταμείου διά τροφήν δύο οβολούς την
+ημέραν εις καθένα. Και ταμίας διά κλήρου εκλεγόμενος υπάρχει
+δι' αυτούς.
+
+Μετέχει δε (η βουλή) της διοικήσεως και των άλλων δημοσίων
+διαχειρίσεων κατά τα πλείστα δυνατόν ειπείν.
+
+Τα μεν λοιπόν υπαγόμενα εις την δικαιοδοσίαν της βουλής είναι
+ταύτα.
+
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Κ'.
+
+ΕΤΗΣΙΑΙ ΚΑΤΩΤΕΡΑΙ ΑΡΧΑΙ ΚΛΗΡΩΤΑΙ
+
+
+
+Εκλέγονται δε διά κλήρου και &επισκευασταί& των ιερών δέκα
+άνδρες, οι οποίοι λαμβάνοντες τριάκοντα μνας παρά των ταμιών
+πληρωμής επισκευάζουν τα ιερά ιδρύματα, τα έχοντα μεγαλυτέραν
+ανάγκην επισκευής. Και &αστυνόμοι& εκλέγονται δέκα· εξ αυτών δε
+πέντε μεν ασκούσι την εξουσίαν των εις τον Πειραιά, πέντε δε
+εις την πόλιν, και τας αυλητρίδας και τας αοιδούς και τας
+κιθαριστρίας αυτοί επιβλέπουν, ίνα μη πληρώνωνται περισσότερον
+από δύο δραχμάς και, αν πολλοί θέλουν την ιδίαν να λάβουν,
+ούτοι θέτουν κλήρον και μισθώνεται αυτή εις όποιον λάχη ο
+κλήρος. Και επιβλέπουν όπως κανείς από τους οδοκαθαριστάς
+(κοπρολόγους) αποθέτη τας συλλεγομένας ακαθαρσίας εντός
+αποστάσεως δέκα σταδίων από του τείχους (223). Και εμποδίζουν
+να εγείρωνται οικοδομαί επί των οδών και ξύλινοι εξώσται να
+επεκτείνωνται υπεράνω των οδών (224) και να κατασκευάζωνται
+οχετοί μετέωροι έχοντες εκροήν εις την οδόν και να γίνωνται
+θύραι ανοιγόμεναι προς την οδόν (225). Και τους αποθνήσκοντας
+εις τους δρόμους σηκώνουν, έχοντες (προς τούτο) δημοσίους
+υπηρέτας.
+
+Διά κλήρου δε εκλέγονται και &αγορανόμοι& (226), πέντε μεν εις
+τον Πειραιά, πέντε δε εις την πόλιν. Εις αυτούς δε υπό των
+νόμων επιβάλλεται να επιβλέπουν τα πωλούμενα τρόφιμα όλα, διά
+να πωλούνται καθαρά και γνήσια.
+
+Διά κλήρου δε εκλέγονται και &μετρονόμοι&, πέντε μεν εις την
+πόλιν, πέντε δε εις τον Πειραιά· και ούτοι έχουν την επίβλεψιν
+όλων των μέτρων και των σταθμών διά να τα μεταχειρίζωνται
+δικαίως οι πωληταί.
+
+Υπήρχαν δε και &σιτοφύλακες& διά κλήρου εκλεγόμενοι, πέντε μεν
+εις τον Πειραιά, πέντε δε εις την πόλιν, τώρα δε είκοσι μεν εις
+την πόλιν, δεκαπέντε δε εις τον Πειραιά. Ούτοι δε φροντίζουν
+πρώτον μεν όπως ο εις την αγοράν αποκείμενος σίτος πωλείται
+δικαίως, έπειτα δε όπως οι μυλωθροί πωλούν τα άλευρα σύμφωνα με
+τας τιμάς των κριθών, και οι αρτοπώλαι σύμφωνα με τας τιμάς των
+αλεύρων πωλούν τους άρτους, και ορίζοντες τα ζύγια του άρτου
+όπως ούτοι (οι σιτοφύλακες) τάξουν· διότι ο νόμος προστάζει
+ούτοι να κάμνουν την διατίμησιν.
+
+Διά κλήρου δε λαμβάνουν δέκα &επιμελητάς εμπορίου&· εις αυτούς
+δε επιβάλλεται και να επιβλέπουν τας εμπορικάς αγοράς (227) και
+ν' αναγκάζουν τους εμπόρους να φέρουν εις την πόλιν τα δύο
+τρίτα του σίτου ο οποίος φθάνει διά θαλάσσης εις το
+σιτεμπόριον.
+
+Διορίζουν δε διά κλήρου και τους ένδεκα, οι οποίοι έχουν την
+επιστασίαν των φυλακισμένων και οι οποίοι δικαιούνται τους
+κλέπτας και τους άρπαγας ανθρώπων (προς πώλησιν) (228) και τους
+λωποδύτας, αν μεν ομολογούν την ενοχήν, να καταδικάζουν εις
+θάνατον, εάν δε την αρνούνται, να τους εισάγουν εις το
+δικαστήριον και αν μεν αθωωθούν, να τους αφήνουν ελευθέρους,
+ειδεμή, να θανατώνουν αυτούς (229). Και τα προς αναγκαστικήν
+πώλησιν απογραφόμενα κτήματα και οικίας αυτοί (είναι
+εντεταλμένοι) να τα δηλώσουν εις το δικαστήριον και, όσα ήθελον
+καταλογισθή ως δημευμένα, να παραδίδουν εις τους πωλητάς και να
+είναι εισηγηταί των μηνύσεων επί παραβάσει πολιτικών νόμων
+(230). Τινών δ' εξ αυτών εισηγηταί είναι και οι θεσμοθέται.
+
+Εκλέγονται δε διά κλήρου και &εισαγωγείς& (εισαγγελείς) πέντε
+άνδρες, οι οποίοι προ του δικαστηρίου εισάγουν τας δίκας όσαι
+δέον να εκδικασθούν εντός του μηνός (231), ένα ανά δύο φυλάς.
+Είναι δε εντός του μηνός δικαστέαι όσαι δίκαι αφορώσιν εις
+προίκα, εάν τις δηλαδή οφείλων τοιαύτην δεν καταβάλλη και αν
+τις δανεισθείς με συμφωνημένον τόκον δραχμής (232) (ένα τοις
+εκατόν κατά μήνα) καθυστερή και αν τις δι' εμπορικήν αιτίαν
+δανεισθείς παρά τινος χρεωστή (233). Επίσης δε και αι δίκαι δι'
+αικίας και διά καθυστερήσεις οφειλής παρασχεθείσης φιλικώς και
+δι' υποθέσεις απορρεούσας εκ κοινωνικών χρεών και δι' αφορώσας
+εις αγοραπωλησίας δούλων και υποζυγίων (234) και εις
+τριηραρχίας και δι' υποθέσεις τραπεζιτικάς. Ούτοι μεν λοιπόν
+δικάζουσιν αυτάς εισάγοντες προ του δικαστηρίου εντός μηνός, οι
+δε ταμίαι επί των εισπράξεων επίσης τας υποθέσεις τας αφορώσας
+εις εισπράκτορας φόρων (235) και εναντίον εισπρακτόρων φόρων
+διά μεν τας μέχρι δέκα δραχμών αποφασίζοντες αυτοί οριστικώς,
+τας δε άλλας εισάγοντες εις το δικαστήριον προς εκδίκασιν εντός
+μηνός.
+
+Εκλέγουν δε διά κλήρου και τους τεσσαράκοντα, τέσσαρας από κάθε
+φυλήν, εις τους οποίους αι άλλαι δίκαι ανατίθενται· οι οποίοι
+πρότερον μεν ήσαν τριάκοντα και περιερχόμενοι κατά δήμους
+εδίκαζον, μετά δε την ολιγαρχίαν των τριάκοντα έγιναν
+τεσσαράκοντα (236). Και τας μεν υποθέσεις μέχρι δέκα δραχμών
+είχον δικαιοδοσίαν μόνοι των να δικάζουν, τας δε άνω του ποσού
+τούτου παραδίδουν εις τους διαιτητάς. Αυτοί δε παραλαβόντες την
+υπόθεσιν, εάν μεν δύνανται να διαλύσουν τας διαφοράς,
+αποφαίνονται· και αν μεν αρέσουν και εις τους δύο (διαδίκους)
+τα αποφασισθέντα και τ' αποδέχωνται, τελειώνει η δίκη. Εάν δε
+ένας των αντιδίκων κάμη έφεσιν εις το δικαστήριον, θέσαντες τας
+μαρτυρικάς καταθέσεις και τας αγωγάς (237) και τους σχετικούς
+νόμους μέσα εις δικαστικά κιβωτίδια (238), χωριστά μεν τας του
+ενάγοντος, χωριστά δε τας του εναγομένου, και σφραγίσαντες οι
+ίδιοι τα κιβωτίδια και προσαρτήσαντες την γνωμοδότησιν του
+διαιτητού γραμμένην εις πίνακα (239), παραδίδουν αυτά εις τους
+τέσσαρας, τους δικάζοντας την φυλήν του εναγομένου (240). Ούτοι
+δε παραλαβόντες εισάγουν εις το δικαστήριον, τας μεν υποθέσεις
+μέχρι χιλίων δραχμών (241) ενώπιον διακοσίων ενός δικαστών, τας
+δε άνω των χιλίων ενώπιον τετρακοσίων ενός. Δεν επιτρέπεται δε
+ούτε νόμους ούτε αγωγάς (προκλήσεις) ούτε μαρτυρίας να
+προβάλλουν άλλας παρά τας του διαιτητού, εκείνας αι οποίαι
+είναι αποτεθειμέναι εις τα κιβωτίδια.
+
+Διαιτηταί δε γίνονται όσοι είναι εξήκοντα ετών. Τούτο δε
+εξακριβούται εκ του υπολογισμού των επωνύμων αρχόντων (242).
+Διότι είναι επώνυμοι δέκα μεν οι των φυλών, τεσσαράκοντα δύο δε
+οι των ηλικιών· οι δε έφηβοι εγγραφόμενοι (εις τον κατάλογον
+των πολιτών) πρότερον μεν ενεγράφοντο εις ασπρισμένους πίνακας
+και μαζί με τ' όνομά των εγράφοντο και ο άρχων (επώνυμος), επί
+της αρχοντίας του οποίου ενεγράφησαν, και ο επώνυμος ο υπάρξας
+το προηγούμενον έτος, τώρα δε εις στήλην χαλκήν αναγράφονται
+και είναι στημένη η στήλη προ του βουλευτηρίου πλησίον των
+επωνύμων. Λαβόντες δε τον τελευταίον (243) των επωνύμων οι
+τεσσαράκοντα μοιράζουν μεταξύ των τας διά διαιτησίας δίκας και
+διά λαχνού ορίζουσι ποίας καθείς θα δικάση· και είναι υπόχρεως
+καθείς όσας διά κλήρου λάβη διαιτησίας να εκκαθαρίζη. Διότι ο
+νόμος ορίζει ότι, εάν τις δεν γίνη διαιτητής όταν η ηλικία του
+έλθη, στερείται των πολιτικών του δικαιωμάτων, εκτός εάν τύχη
+να έχη άλλο τι αξίωμα το έτος εκείνο η αποδημή· ούτοι δε μόνον
+απαλλάσσονται της υποχρεώσεως. Επιτρέπεται δε να γίνεται και
+καταγγελία ενώπιον των διαιτητών, εάν κανείς ήθελεν αδικηθή υπό
+διαιτητού και, αν ούτος ήθελε καταδικασθή, ορίζουν οι νόμοι ν'
+αποστερήται των πολιτικών του δικαιωμάτων χωρεί δε και επί
+τούτων έφεσις. Κάμνουν δε χρήσιν των επωνύμων και διά τας
+εκστρατείας και, όταν κάμνουν επιστράτευσιν, ορίζουν από τίνος
+άρχοντος επωνύμου μέχρι τίνων καλούνται (οι πολίται) εις
+στράτευσιν.
+
+Διά κλήρου δε εκλέγουν και τας εξής αρχάς· πέντε &οδοποιούς&,
+εις τους οποίους επιβάλλεται να επισκευάζουν τας οδούς έχοντες
+(προς τούτο) δημοσίους εργάτας και δέκα &λογιστάς& και
+αναπληρωτάς (244) τούτων δέκα, προς τους οποίους όλους
+υποχρεούνται οι διαχειρισθέντες τα αξιώματα να λογοδοτήσουν
+διότι αυτοί είναι οι μόνοι κάμνοντες λογαριασμούς με τους
+υπολόγους και εισάγοντες τας εκ της εξελέγξεως διαφοράς εις το
+δικαστήριον. Και αν μεν εξελέγξουν κανένα κλέπτοντα, οι
+δικασταί τον καταδικάζουν διά κλοπήν και το καταλογισθέν ποσόν
+πληρώνεται υπ' αυτού εις το δεκαπλάσιον· εάν δε ανακαλύψουν και
+καταδείξουν τινά λαβόντα δώρα, καταδικάζουν αυτόν οι δικασταί
+ως δωροδόκον (245)· πληρώνεται δε και η αξία των δώρων εις το
+δεκαπλάσιον· αν δε καταλογίσουν είς τινα αδικίαν, καταδικάζουν
+αυτόν δι' αδίκημα (246), πληρώνεται δε τούτο απλούν, εάν ο
+υπόχρεως πληρώση προ της ενάτης πρυτανείας. Το δε δεκαπλούν δεν
+διπλασιάζεται (διά καθυστέρησιν πληρωμής).
+
+Εκλέγουν δε διά κλήρου και γραμματέα της πρυτανείας, ο οποίος
+έχει την εποπτείαν των εγγράφων και φυλάττει τα γενόμενα
+ψηφίσματα και όλα τ' άλλα φροντίζει ν' αντιγράφωνται και
+παρακάθηται εις την βουλήν. Πρότερον μεν λοιπόν αυτός εξελέγετο
+διά χειροτονίας και τους πλέον ενδόξους και πλέον αξιοπίστους
+εψήφιζον· διότι και εις τας στήλας, πλησίον εις τας συμμαχίας
+και εις τους διορισμούς προξένων και εις τας απονομάς
+δικαιωμάτων πολίτου (εις ξένους) αυτός αναγράφεται· τώρα δε
+διορίζεται διά κλήρου. Διά κλήρου δε εκλέγεται και άλλος διά
+τους νόμους, ο οποίος παρακάθηται εις την βουλήν και φροντίζει
+και αυτός ν' αντιγράφωνται όλοι οι νόμοι. Εκλέγει δε διά
+χειροτονίας και ο δήμος γραμματέα, ούτος δε ουδεμίαν άλλην έχει
+δικαιοδοσίαν ειμή ν' αναγινώσκη.
+
+Διά κλήρου δ' εκλέγονται και &ιεροποιοί& δέκα, οι επί των
+θυσιών ονομαζόμενοι, οι οποίοι και τα προς μαντείαν σφάγια
+θύουσι και, αν είναι ανάγκη να τελετουργήσωσι διά μαντείαν
+τινά, τελετουργούσι μετά των μάντεων (247).
+
+Διά κλήρου δε εκλέγουν και άλλους δέκα, τους λεγομένους
+ενιαυσίους, οι οποίοι και μερικάς θυσίας τελούσι και όλας τας
+εορτάς των πεντετηρίδων διοικούν πλην των Παναθηναίων. Είναι δε
+πεντετηρίδες μία μεν η (αποστολή) εις Δήλον, υπάρχει δε και
+επταετηρίς δι' εκεί, δευτέρα δε τα Βραυρώνια, τρίτη δε τα
+Ηράκλεια, τετάρτη δε τα Ελευσίνια, πέμπτη δε τα Παναθήναια· εκ
+των εορτών δε τούτων ουδεμία συμπίπτει με άλλην εις το αυτό
+έτος. Τώρα δε προσετέθησαν και τα Ηφαίστεια συσταθέντα επί της
+αρχοντίας του Κηφισοφώντος.
+
+Εκλέγουν δε διά κλήρου και άρχοντα εις Σαλαμίνα και δήμαρχον
+εις Πειραιά, οι οποίοι και την εορτήν των Διονυσίων
+διοργανώνουν εις τα δύο μέρη και διορίζουν χορηγούς (248). Εις
+την Σαλαμίνα δε και το όνομα του άρχοντος αναγράφεται (εις τα
+δημόσια έγγραφα).
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΚΑ'.
+
+ΟΙ ΕΝΝΕΑ ΑΡΧΟΝΤΕΣ
+
+
+
+Αυταί μεν λοιπόν αι αρχαί εκλέγονται διά κλήρου και έχουν την
+διαχείρισιν των ειρημένων εξουσιών.
+
+Οι δε ονομαζόμενοι εννέα άρχοντες κατά ποίον μεν τρόπον αρχικώς
+ανηγορεύοντο τοιούτοι έχει προλεχθή· τώρα δε διά κλήρου ορίζουν
+θεσμοθέτας μεν έξ και γραμματέα εις αυτούς, προς δε τούτοις ένα
+άρχοντα (επώνυμον) και ένα βασιλέα και ένα πολέμαρχον
+ιδιαιτέρως από καθεμίαν φυλήν. Υφίστανται δε ούτοι την εξέτασιν
+πρώτον μεν εις την βουλήν υπό των πεντακοσίων, πλην του
+γραμματέως· αυτός δε μόνον υπό του δικαστηρίου, καθώς όλοι οι
+άλλοι άρχοντες και οι διά κλήρου και οι διά ψήφου οριζόμενοι
+αναλαμβάνουσι το αξίωμά των κατόπιν δοκιμασίας· οι δε εννέα
+άρχοντες και ενώπιον της βουλής και κατόπιν ενώπιον του
+δικαστηρίου (υφίστανται την δοκιμασίαν). Και πρότερον μεν δεν
+εγίνετο άρχων εκείνος τον οποίον ήθελεν αποδοκιμάση η βουλή,
+τώρα δε χωρεί έφεσις ενώπιον του δικαστηρίου και τούτο
+τελεσιδίκως αποφαίνεται περί της δοκιμασίας (249). Υποβάλλουν
+δε εις τον εξεταζόμενον τας (εξής) ερωτήσεις, πρώτον μεν:
+«ποίος είναι ο πατήρ σου και από ποίον δήμον και ποίος είναι ο
+πατήρ του πατρός σου και ποία είναι η μήτηρ σου και ποίος ο
+πατήρ της μητρός σου και από ποίον δήμον;» Κατόπιν δε (τον
+ερωτούν) εάν πατρώον θεόν έχη τον Απόλλωνα και θεόν της εστίας
+(250) τον Δία, και πού υπάρχουσιν εις αυτόν οι βωμοί ούτοι·
+έπειτα (ερωτούν) εάν έχη οικογενειακούς τάφους (251) και πού
+αυτοί ευρίσκονται· έπειτα εάν τους γονείς τιμά και τας προς την
+πατρίδα υποχρεώσεις εκτελή (252) και εις τας εκστρατείας εάν
+μετέσχεν. Όταν δε υποβάλουν (253) εις αυτόν τας ερωτήσεις αυτάς
+του λέγουν, «προσκάλεσε μάρτυρας τούτων». Όταν δε παράσχη τους
+μάρτυρας, απευθύνεται προς όλους η ερώτησις: «θέλει κανείς να
+απευθύνη κατηγορίαν εναντίον τούτου;» Και αν μεν υπάρχη
+κατήγορος κανείς, δίδοντες τον λόγον εις τον κατήγορον και εις
+τον κατηγορούμενον προς απολογίαν (254), αφήνουσιν έπειτα
+τοιουτοτρόπως να εκδώση η ολομέλεια την απόφασιν, εάν μεν είναι
+η της βουλής δι' υψώσεως των χειρών, εάν δε το δικαστήριον διά
+ψηφοφορίας· εάν δε κανείς δεν θέλη να απευθύνη κατηγορίαν,
+ευθύς ενεργείται ψηφοφορία. Και πρότερον μεν ένας εψήφιζε, τώρα
+δε είναι ανάγκη όλοι να ψηφίζουν περί αυτών, ίνα εάν κανείς
+κακοήθης ων ήθελε διαφύγη από την κατηγορίαν ιδιωτών, να έχουν
+εξουσίαν οι δικασταί ν' αποκλείσουν αυτόν από το αξίωμα. Αφού
+δε υποστώσι τοιουτοτρόπως τον έλεγχον βαίνουν προς την πέτραν
+όπου είναι τα σφάγια (255), επί της οποίας και οι διαιτηταί
+δίδοντες όρκον εκδίδουν τας διαιτητικάς αποφάσεις των και οι
+μάρτυρες δίδουν τας ενόρκους αυτών καταθέσεις· αναβάντες δε
+επάνω εις αυτήν (την πέτραν) ορκίζονται ότι με δικαιοσύνην θα
+διαχειρισθούν το αξίωμά των, και σύμφωνα με τους νόμους δεν θα
+δεχθούν δώρα διά το αξίωμά των και, αν λάβουν δώρον τι, να
+αφιερώσουν εξ ιδίων χρυσούν ανδριάντα. Απ' εκεί δε,
+ορκισθέντες, πηγαίνουν εις την Ακρόπολιν και πάλιν εκεί
+ορκίζονται τα ίδια και μετά ταύτα αναλαμβάνουν το αξίωμα.
+
+Λαμβάνουν δε και παρέδρους και ο άρχων επώνυμος και ο βασιλεύς
+και ο πολέμαρχος, δύο καθένας των, όποιους καθένας των θέλει,
+και ούτοι υφίστανται έλεγχον υπό του δικαστηρίου πριν ή
+ασκήσουν την παρεδρείαν και δίδουν λογοδοσίαν αφού
+παρεδρεύσουν.
+
+Και ο μεν άρχων επώνυμος, ευθύς άμα αναλάβη το αξίωμα, πρώτον
+μεν διά κήρυκος διαγγέλλει ότι όσα καθείς είχε, πριν αυτός ν'
+αναλάβη το αξίωμα, ταύτα να έχη και να διατηρή μέχρι τέλους του
+αξιώματός του· έπειτα εγκαθιστά τρεις χορηγούς των τραγωδιών,
+τους πλέον πλουσίους εξ όλων των Αθηναίων. Πρότερον δε διώριζε
+και πέντε χορηγούς διά τας κωμωδίας, τώρα δε ορίζουν αυτούς αι
+φυλαί. Έπειτα παραλαβών τους χορηγούς, τους οποίους φέρουν εις
+αυτόν αι φυλαί, τους προς εκγύμνασιν χορών εξ ανδρών, παίδων
+και κωμωδών διά τα Διονύσια (256) και τους εξ ανδρών και παίδων
+διά τα Θαργήλια (257) (είναι δε οι μεν διά τα Διονύσια κατά
+φυλάς, οι δε διά τα Θαργήλια ένας ανά δύο φυλάς και παρέχει
+τούτον διαδοχικώς η μία εκ των δύο φυλών) διενεργεί ως προς
+αυτούς τας αντιδόσεις (258) και εξετάζει τας αιτήσεις απαλλαγής
+(259), εάν τις ή προβάλλη ότι έχει εκτελέση πρότερον την
+λειτουργίαν αυτήν, ή ότι είναι απαλλαγμένος, διότι έχει
+εκτελέση άλλην λειτουργίαν και δεν παρήλθε το χρονικόν
+διάστημα, εντός του οποίου έχει απαλλαγήν, ή ότι δεν έχει
+συμπληρώση την νόμιμον προς τούτο ηλικίαν· διότι πρέπει ο
+παρέχων χορηγίαν διά χορόν παίδων να είναι άνω των τεσσαράκοντα
+ετών.
+
+Διορίζει δε και εις Δήλον χορηγούς και αρχηγόν της θεωρίας
+(πομπής) διά το με τριάκοντα κώπας πλοίον, το οποίον φέρει τους
+νέους εις την Δήλον. Έχει δε την επιμέλειαν των πομπών, ήτοι
+της γινομένης προς τιμήν του Ασκληπιού, κατά την οποίαν οι
+μυούμενοι μένουν εις τας οικίας των, και της πομπής των μεγάλων
+Διονυσίων μαζί με τους επιμελητάς, τους οποίους πρότερον μεν
+διά χειροτονίας ώριζεν ο δήμος δέκα τον αριθμόν και τας δαπάνας
+διά την πομπήν εδαπάνων εξ ιδίων, τώρα δε διά κλήρου ορίζονται
+ένας από καθεμίαν φυλήν και δίδουσι διά την προετοιμασίαν της
+εορτής εκατόν μνας. Έχει δε την επιμέλειαν και της εορτής των
+Θαργηλίων και της του Διός Σωτήρος. Προΐσταται δε αυτός και του
+αγώνος των Διονυσίων και των Θαργηλίων.
+
+Αυτών μεν λοιπόν των εορτών έχει την επιμέλειαν.
+
+Καταγγελίαι δε και δίκαι, τας οποίας αφού κάμη προανάκρισιν
+εισάγει εις το δικαστήριον, είναι αι περί κακώσεως γονέων —
+αυταί δε (και απορριπτόμεναι) είναι αζήμιαι εις τον μηνυτήν —
+αι περί κακώσεως ορφανών, κινούμεναι κατά των επιτρόπων και των
+συνοικούντων, αι περί κακής διαχειρίσεως ορφανικής περιουσίας
+(260), κινούμεναι και αυταί κατά των επιτρόπων, αι περί
+φρενοβλαβίας, εάν κανείς ενάγη τινά ότι πάσχων τας φρένας χάνει
+την περιουσίαν του (261), αι περί διορισμού διανεμητών, εάν τις
+δεν θέλη να νέμεται την μετ' άλλων περιουσίαν του από κοινού
+(262), αι περί διορισμού επιτρόπου (263), αι περί αμφισβητήσεως
+επιτροπείας (264), αι περί εποπτείας εμφανών (265), διά να
+διορίση αυτός επίτροπον, αι περί επιδικάσεως περιουσίας
+κληρονομικής ή περιουσίας κόρης κληρονόμου (επικλήρου).
+
+Έχει δε την εποπτείαν και των ορφανών και των ανυπάνδρων
+γυναικών κληρονόμων περιουσίας, και των γυναικών όσαι,
+αποθανόντος του συζύγου, δηλούσιν εγκυμοσύνην· και έχει
+εξουσίαν να επιβάλλη πρόστιμον εις τους αδικούντας ή να ενάγη
+αυτούς εις το δικαστήριον. Ενεργεί δε και τας μισθώσεις των
+οικιών των (ανηλίκων) ορφανών και των ανυπάνδρων γυναικών
+κληρονόμων, μέχρις ου συμπληρώσουν αύται την ηλικίαν
+δεκατεσσάρων ετών, και τα μισθώματα λαμβάνει, και από τους
+επιτρόπους, εάν δεν παρέχουν εις τους επιτροπευομένους παίδας
+τα προς συντήρησιν, εισπράττει ταύτα αναγκαστικώς (266).
+
+Και ο μεν άρχων Επώνυμος έχει την επιμέλειαν τούτων.
+
+Ο δε άρχων βασιλεύς πρώτον μεν έχει την επιστασίαν των
+μυστηρίων συμπράττων με τους &επιμελητάς&, τους οποίους διά
+χειροτονίας ορίζει ο δήμος, δύο μεν εξ όλων των Αθηναίων, ένα
+δε εκ της οικογενείας των Ευμολπιδών, ένα δε εκ της οικογενείας
+των Κηρύκων. Έπειτα έχει την εποπτείαν των Διονυσίων, &των επί
+Ληναίω& (267). Είναι δε αυτά πομπή και αγωνίσματα. Την μεν
+λοιπόν πομπήν από κοινού διοργανώνουν και ο βασιλεύς και οι
+επιμεληταί, τα δε αγωνίσματα κανονίζει μόνος ο βασιλεύς.
+Κανονίζει δε και όλους τους αγώνας λαμπαδοδρομίας· εν συνόλω δε
+αυτός διευθύνει και όλας τας πατρίους θυσίας. Εις την
+δικαιοδοσίαν του δε ανάγονται αι μηνύσεις δι' ασέβειαν (268)
+και αν αμφισβητή κανείς το δικαίωμα ιερωσύνης προς τινα. Αυτός
+δε ως δικαστής αποφαίνεται και δι' όλας τας αμφισβητήσεις των
+γενών και των ιερέων διά τους ιερούς τόπους (269). Εις την
+δικαιοδοσίαν δε αυτού ανάγονται και όλαι αι δίκαι διά φόνον·
+και αυτός είναι ο έχων εξουσίαν ν' απαγγέλλη εναντίον τινός
+απαγόρευσιν συμμετοχής εις τελετή (270).
+
+Εισάγονται δε δίκαι διά φόνον και διά τραύμα, αν μεν εκ
+προμελέτης (271) φονεύση τις ή τραυματίση, ενώπιον του Αρείου
+Πάγου, καθώς και εάν φονεύση τις δίδων δηλητήριον ή διά
+πυρκαϊάς (272)· διότι αυτά μόνα δικάζει η βουλή. Τας δε
+ακουσίως διαπραττομένας ανθρωποκτονίας και τας προμελέτας (άνευ
+εκτελέσεως) και τας ανθρωποκτονίας δούλου ή μετοίκου ή ξένου
+δικάζουν οι του Παλλαδίου (273) (δικασταί). Εάν δε ομολογή μεν
+ένας ότι εφόνευσεν, ισχυρίζεται όμως ότι νομίμως, οίον συλλαβών
+(επ' αυτοφώρω) μοιχόν ή εξ αγνοίας εις τον πόλεμον ή εις αγώνα
+αθλητικόν, η δίκη τούτου γίνεται εις το Δελφίνιον (274). Εάν δε
+τις εξόριστος διά πράξιν αξιόποινον, εφ' ής παρέχεται συγγνώμη
+(275), κατηγορηθή ότι εφόνευσεν ή ετραυμάτισέ τινα, δικάζουσιν
+αυτόν εν Φρεάτου (276), αυτός δε απολογείται πλησιάζων εις την
+παραλίαν εντός πλοίου. Δικάζουν δε τα εγκλήματα οι διά κλήρου
+οριζόμενοι, πλην των δικαζομένων εις τον Άρειον Πάγον. Εισάγει
+δε την κατηγορίαν ο βασιλεύς, και οι δικασταί δικάζουν πλησίον
+ιερού χώρου και εις το ύπαιθρον, και ο βασιλεύς, όταν δικάζη,
+αφαιρεί από την κεφαλήν του τον στέφανον. Ο δε κατηγορούμενος
+(277), εις όλον τον καιρόν που είναι υπόδικος, εμποδίζεται του
+να μετέχη των ιεροτελεστειών και ουδ' εις την αγοράν νόμιμον
+είναι να εισέλθη· την ωρισμένην δε ημέραν (278) ο εισελθών εις
+τον ιερόν περίβολον, απολογείται. Όταν δε ο καταγγέλλων δεν
+γνωρίζη ποίος προσωπικώς είναι ο ένοχος, κάμνει μήνυσιν
+αόριστον εναντίον του δράστου (279), δικάζουν δε ο βασιλεύς και
+οι φυλοβασιλείς και τους φόνους, τους προελθόντας εκ των αψύχων
+και εκ των άλλων ζώων (280).
+
+Ο δε &πολέμαρχος& προΐσταται μεν των θυσιών προς την Άρτεμιν
+την αγροτέραν (281) και προς τον Ενυάλιον (282), διοργανώνει δε
+τους επιταφίους αγώνας προς τιμήν των αποθανόντων εις τον
+πόλεμον (283) και κάμνει τας επιμνημοσύνους τελετάς διά τον
+Αρμόδιον και τον Αριστογείτονα. Εις την δικαιοδοσίαν του δε
+(ανάγονται μόνον αι δίκαι αι γινόμεναι εις μετοίκους και εις
+ισοτελείς και εις προξένους· και υποχρεούται ούτος λαβών τας
+δίκας αυτάς και διανείμας εις δέκα μέρη να αναθέση εις καθεμίαν
+εκ των φυλών διά κλήρου την εκδίκασιν του μέρους το οποίον της
+έλαχε, οι δε δικασταί της φυλής υποχρεούνται να παραπέμψωσιν
+εις τους διαιτητάς. Αυτός δε (ο πολέμαρχος) προσωπικώς διεξάγει
+τας δίκας εναντίον απελευθέρων επί αχαριστία (284) και εναντίον
+μετοίκων στερουμένων προστασίας πολίτου (285) και τας
+κληρονομικάς και τας περί κληρονομικής περιουσίας γυναικών
+ανυπάνδρων δίκας των μετοίκων και όλας τας άλλας δίκας, όσας
+διά τους πολίτας δικάζει ο άρχων (επώνυμος), αυτάς διά τους
+μετοίκους δικάζει ο πολέμαρχος.
+
+Οι δε &θεσμοθέται& πρώτον μεν έχουν εξουσίαν να καταρτίζουν το
+πρόγραμμα των δικαστηρίων, ποίας ημέρας πρέπει να δικάζουν,
+έπειτα δε να επιδώσουν τούτο εις τας αρχάς· διότι κατά το
+πρόγραμμα, το οποίον ήθελον επιδόση αυτοί, γίνεται η
+διακανόνισις. Προσέτι δε εισάγουν προς εκδίκασιν ενώπιον του
+δήμου τας μηνύσεις δι' εγκλήματα εναντίον της επικρατείας (286)
+και τας εγκλήσεις εναντίον αρχόντων (287) και τας εναντίον
+συκοφαντών (288) όλας εν γένει και τας διά παράνομον πρότασιν
+νόμου και εάν τις υπέβαλε προς ψήφισιν νόμον όχι κατάλληλον
+(289) και τας εναντίον προεδρείου εν συνόλω και εναντίον
+προέδρου (290) και εναντίον στρατηγών καταγγελίας προς
+λογοδοσίαν. Από δε τας εγγράφους μηνύσεις προς τον δήμον δι'
+ωρισμένως προβλεπόμενον έγκλημα υπάγονται εις αυτούς (291)
+(τους θεσμοθέτας) αι καταγγελίαι δι' αντιποίησιν δικαιωμάτων
+πολιτικών υπό ξένου (292) και η διά δώρων επιτυχία του τοιούτου
+υπό ξένου (293), εάν τις δώσας δώρα αποφύγη τας υποχρεώσεις
+ξενίας, και αι (καταγγελίαι) διά συκοφαντίας και δωροδοκίας και
+διά πλαστήν εγγραφήν (294) και διά πλαστήν κλήτευσιν (295) και
+διά παράνομον αντιποίησιν του βουλευτικού δικαιώματος (296) και
+διά σβύσιμον από τους φορολογικούς καταλόγους (297) και διά
+μοιχείαν. Αυτοί δε είναι εισηγηταί της εξετάσεως (η οποία
+γίνεται προ της εγκαταστάσεως) όλων των αρχόντων και των
+εφέσεων εκείνων που απερρίφθη η εγγραφή των ως πολιτών (298)
+και των εφέσεων εναντίον των αποφάσεων της βουλής (299). Είναι
+δε εισηγηταί και ιδιωτικών τινων δικών, αναγομένων εις το
+εμπόριον, και εις τα μεταλλεία και εις δούλους, εάν τις
+(δούλος) υβρίση άνθρωπον ελεύθερον. Και διά κλήρου αναθέτουσιν
+ούτοι εις τους διαφόρους άρχοντας τα δικαστήρια τα δι'
+ιδιωτικάς και τα διά δημοσίας υποθέσεις. Και τας συμβάσεις προς
+άλλας πόλεις αυτοί επικυρώνουν και τας δίκας όσαι προκύπτουν εκ
+των συμβάσεων τούτων αυτοί εισάγουν ενώπιον του δήμου καθώς και
+τας μηνύσεις διά τας ενώπιον του Αρείου Πάγου ψευδομαρτυρίας
+(300).
+
+Τους δε δικαστάς διά κλήρου ονομάζουν όλοι οι εννέα άρχοντες,
+δέκατος δε ο γραμματεύς των θεσμοθετών, καθένας εξάγων τους
+κλήρους διά τους δικαστάς της ιδικής του φυλής.
+
+Τα μεν λοιπόν αναγόμενα εις τους εννέα άρχοντας τοιουτοτρόπως
+είναι ωρισμένα.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΚΒ'.
+
+ΑΛΛΑ ΚΛΗΡΩΤΑ ΑΞΙΩΜΑΤΑ
+
+
+
+Διά κλήρου δε ορίζουν και αθλοθέτας δέκα άνδρας, ένα από κάθε
+φυλήν· ούτοι δε υποστάντες τον έλεγχον, μένουν εις το αξίωμα
+τέσσαρα έτη και διοικούν και την πομπήν των Παναθηναίων και τον
+αγώνα της μουσικής και τον γυμνικόν αγώνα και την ιπποδρομίαν,
+και διά την κατασκευήν του πέπλου (της Αθηνάς) φροντίζουν, και
+τους αμφορείς (διά έπαθλα) αυτοί μετά της βουλής φροντίζουν να
+κατασκευασθούν και το έλαιον διανέμουν εις τους αθλητάς
+νικητάς. Συλλέγεται δε αυτό το έλαιον από τας ιεράς ελαίας
+(301)· εισπράττει δε ο άρχων από τους έχοντας τα κτήματα, εις
+τα οποία είναι αι ιεραί ελαίαι, τρία ημικοτύλια (302) από κάθε
+στέλεχος ελαίας. Πρότερον δε επωλούσε τον καρπόν η πόλις· και
+αν κανείς ήθελεν εκριζώση η υλοτομήση ελαίαν ιεράν, εδίκαζεν
+αυτόν η εξ Αρείου Πάγου βουλή, και αν ήθελε τον καταδικάση ως
+ένοχον τούτου, ετιμώρουν αυτόν με θάνατον. Αφ' ότου δε ο έχων
+το κτήμα παρέχει το έλαιον (303), υπάρχει μεν ο νόμος, έχει
+όμως περιπέση εις αχρηστίαν· διότι το έλαιον από το όλον κτήμα
+και όχι από καθένα στέλεχος χωριστά παρέχεται εις την πόλιν.
+Συλλέξας λοιπόν ο άρχων το επί της αρχοντίας του παρεχόμενον
+(ούτω), παραδίδει αυτό εις τους ταμίας εις την Ακρόπολιν και
+δεν επιτρέπεται εις αυτόν ν' αναβή εις την θέσιν του, εις τον
+Άρειον Πάγον, πριν ή παραδώση όλον το έλαιον εις τους ταμίας.
+Οι δε ταμίαι καθ’ όλον μεν τον άλλον καιρόν φυλάττουν αυτό εις
+την ακρόπολιν, εις την εποχήν δε των Παναθηναίων μοιράζουν αυτό
+μετρημένον εις τους αθλοθέτας, οι δε αθλοθέται εις τους εκ των
+αγωνιστών νικητάς. Διότι υπάρχουν έπαθλα διά μεν τους νικητάς
+εις την μουσικήν εξ αργύρου και χρυσού, διά δε τους νικητάς εις
+πολεμικά γυμνάσματα ασπίδες, διά δε τους νικητάς εις τους
+γυμνικούς αγώνας και την ιπποδρομίαν έλαιον.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΚΓ'
+
+ΑΞΙΩΜΑΤΑ ΔΙΑ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΑ
+
+
+
+Διά χειροτονίας δε εκλέγουν και τας στρατιωτικάς αρχάς όλας,
+δέκα στρατηγούς, πρότερον μεν ένα από καθεμίαν φυλήν, τώρα δε
+εξ όλων ομού των φυλών. Και τούτους διορίζουν με την ιδίαν
+ψηφοφορίαν, ένα μεν διά το βαρύ πεζικόν, ο οποίος είναι αρχηγός
+των πεζών, αν εκστρατεύσουν έξω της χώρας, ένα δε διά την
+χώραν, ο οποίος έχει την φύλαξιν της χώρας, και αν διεξάγεται
+πόλεμος εντός της χώρας, τον διεξάγει αυτός· δύο δε στρατηγούς
+διά τον Πειραιά, τον μεν ένα εις την Μουνυχίαν, τον δε άλλον
+εις την Ακτήν, οι οποίοι έχουν την φροντίδα της εκεί φρουρήσεως
+και των εν Πειραιεί (ναυστάθμων)· ένα δε στρατηγόν των
+πολεμικών ομίλων (συμμοριών), ο οποίος και τον κατάλογον των
+τριηράρχων (304) καταρτίζει, και μεταξύ τούτων διενεργεί τας
+αντιδόσεις (305), και τας ενστάσεις (306) τας αναφερομένας εις
+τούτους εισάγει προς εκδίκασιν· τους δε άλλους (πέντε)
+στρατηγούς διαθέτουσιν αναλόγως των παρουσιαζομένων αναγκών.
+
+Γίνεται δε νέα περί αυτών ψηφοφορία (307) εις κάθε νέαν
+πρυτανείαν, εάν φαίνωνται ότι καλώς άρχουν (ή όχι)· και αν διά
+της ψηφοφορίας αποδοκιμάσουν κανένα, γίνεται εναντίον αυτού
+δίκη εις το δικαστήριον, και αν μεν καταδικασθή (308), ορίζουν
+ποίαν ποινήν πρέπει να υποστή, ή τι πρόστιμον να πληρώση, αν δε
+απαλλαγή (309), αναλαμβάνει πάλιν το αξίωμα.
+
+Έχουν δ' εξουσίαν οι στρατηγοί όταν διοικούν τον στρατόν και να
+φυλακίζουν τον ατακτούντα και να εκδιώκουν αυτόν από το
+στράτευμα (310) και να του επιβάλλουν πρόστιμον (311)· δεν
+συνειθίζουν όμως τώρα να επιβάλλουν.
+
+Εκλέγουν δε διά χειροτονίας και δέκα &ταξιάρχους&, ένα από κάθε
+φυλήν· αυτός δε είναι αρχηγός των στρατιωτών της φυλής του
+(φυλετών) και διορίζει τους αρχηγούς των λόχων.
+
+Εκλέγουν δε διά χειροτονίας και &ιππάρχους&, δύο εξ όλων των
+φυλών, ούτοι δε διοικούν τους ιππείς διανείμαντες τας φυλάς,
+πέντε ο καθένας· έχουν δε εξουσίαν ομοίαν με εκείνην, την
+οποίαν έχουν οι στρατηγοί επί των πεζών· νέα δε ψηφοφορία (εις
+κάθε πρυτανείαν) γίνεται και δι' αυτούς.
+
+Διά χειροτονίας δε εκλέγουν και &φυλάρχους&, ένα από κάθε
+φυλήν, ο οποίος θα έχη την αρχηγίαν των ιππέων, καθώς ακριβώς
+οι ταξίαρχοι έχουν την αρχηγίαν των πεζών.
+
+Εκλέγουν δε και &ίππαρχον εις Λήμνον&, ο οποίος έχει την
+διοίκησιν των εις την Λήμνον ιππέων.
+
+Διά χειροτονίας δε εκλέγουν και ταμίαν (του ιερού πλοίου) της
+Παράλου και τώρα του πλοίου του Άμμωνος (312).
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΚΔ'.
+
+ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΑΙ ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΑΞΙΩΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΜΙΣΘΟΙ
+
+
+
+Αι δε διά κλήρου εκλεγόμεναι αρχαί πρότερον μεν ήσαν εκείναι
+μεν αι οποίαι εκληρούντο μαζί με τους εννέα άρχοντας διά κλήρου
+εκ του συνόλου κάθε φυλής (313), εκείναι δε αι οποίαι
+εκληρούντο εις το Θησείον, ελαμβάνοντο εξ υποψηφίων οι οποίοι
+ωρίζοντο εις κάθε δήμον (314)· επειδή δε επωλούσαν (τας ψήφους)
+οι δήμοι, κληρώνουν τώρα και τας αρχάς αυτάς εκ του συνόλου
+κάθε φυλής, πλην των βουλευτών και των φρουρών τούτους δε εις
+τους δήμους αφήνουν το δικαίωμα να τους εκλέγουν.
+
+Λαμβάνουν δε μισθόν (315) πρώτον μεν οι ψηφοφόροι πολίται (316)
+εις κάθε μεν συνέλευσιν του δήμου μίαν δραχμήν, εις δε την
+κυρίαν συνέλευσιν εννέα οβολούς (317). Έπειτα τα δικαστήρια
+(ήτοι οι δικασταί) τρεις οβολούς κάθε συνεδρίασιν, έπειτα η
+βουλή (οι βουλευταί) πέντε οβολούς κάθε συνεδρίασιν· εις δε
+τους πρυτανεύοντας δίδεται διά σιτηρέσιον επί πλέον ένας οβολός
+(318). Έπειτα διά συντήρησίν των λαμβάνουν οι εννέα άρχοντες
+τέσσαρας οβολούς καθένας και συντηρούν καθένας μαζί του ένα
+κήρυκα και ένα αυλητήν. Έπειτα ο άρχων εις Σαλαμίνα μίαν
+δραχμήν την ημέραν. Οι αθλοθέται δε δειπνούσιν εις το
+πρυτανείον όλον τον μήνα Εκατομβαιώνα όταν είναι η εορτή των
+Παναθηναίων, αρχίζοντες από την τετάρτην ημέραν του μηνός. Οι
+αμφικτύονες οι αποστελλόμενοι εις Δήλον, λαμβάνουν μίαν δραχμήν
+την ημέραν εκ του ταμείου της Δήλου. Λαμβάνουν δε μισθόν
+χρηματικόν διά συντήρησίν των και όσοι αποστέλλονται ως
+άρχοντες εις Σάμον ή Σκύρον ή Λήμνον ή Ίμβρον.
+
+Επιτρέπει δε ο νόμος τα μεν πολεμικά αξιώματα, ν' αναλαμβάνη
+πολλάκις ο αυτός, από δε τα άλλα αξιώματα κανέν (δεν
+επιτρέπεται ν' αναλάβη τις επανειλημμένως) πλην του βουλευτικού
+δύο φοράς.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΚΕ'.
+
+ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΩΝ
+
+
+
+Τα δε δικαστήρια καταρτίζουν (319) οι εννέα άρχοντες διά
+καθεμίαν φυλήν χωριστά, ο δε γραμματεύς των θεσμοθετών
+καταρτίζει τα της δεκάτης φυλής. Υπάρχουν δε εις τα δικαστήρια
+δέκα είσοδοι, μία διά κάθε φυλήν και είκοσι κληρωτίδες (320),
+δύο διά κάθε φυλήν, και εκατόν κιβώτια, από δέκα διά κάθε
+φυλήν, και ακόμη άλλα δέκα κιβώτια, μέσα εις τα οποία
+τοποθετούνται αι πινακίδες των κληρωθέντων δικαστών και δύο
+υδρίαι. Και εις κάθε είσοδον παρατίθενται βακτηρίαι τόσαι, όσοι
+είναι οι δικασταί· και βάλανοι ρίπτονται μέσα εις την υδρίαν
+ισάριθμοι με τας βακτηρίας, είναι δε γραμμένα επάνω εις τας
+βαλάνους από τα στοιχεία του αλφαβήτου τα μετά το ενδέκατον —
+το λ — τόσα στοιχεία, όσα δικαστήρια πρόκειται να καταρτισθούν.
+
+Δύνανται δε να είναι δικασταί οι άνω των τριάκοντα ετών, όσοι
+απ' αυτούς δεν χρεωστούν εις το δημόσιον ή δεν έχουν στερηθή
+των πολιτικών δικαιωμάτων αυτών· εάν δε κανείς παρακάθηται ως
+δικαστής παρανόμως, καταγγέλλεται και εισάγεται εις το
+δικαστήριον, εάν δε καταδικασθή, επιβάλλουν εις αυτόν ποινήν οι
+δικασταί, οποίαν ήθελον κρίνη ότι πρέπει να υποστή τιμωρίαν ή
+να πληρώση πρόστιμον. Εάν δε καταδικασθή εις χρηματικήν ποινήν,
+πρέπει να φυλακισθή έως ότου πληρώση και την προηγουμένην
+οφειλήν του διά την οποίαν κατηγγέλθη και το πρόστιμον το
+οποίον ήθελε επιβάλη εις αυτόν το δικαστήριον.
+
+Έχει δε κάθε δικαστής μίαν πινακίδα ξυλίνην (321) εις την
+οποίαν είναι γραμμένον το πατρικόν του όνομα και ο δήμος του
+και έν γράμμα από τα στοιχεία του αλφαβήτου έως το &κ&. Διότι
+οι δικασταί είναι κατά φυλάς χωρισμένοι εις δέκα μέρη,
+ισάριθμοι περίπου εις κάθε γράμμα. Όταν δε ο θεσμοθέτης διά
+κλήρου ορίση (322) τα γράμματα, όσα πρέπει να απαρτίσουν τα
+δικαστήρια (323), ο δημόσιος υπηρέτης λαμβάνων θέτει εις την
+είσοδον του καθενός δικαστηρίου το γράμμα, το οποίον διά κλήρου
+ωρίσθη (324).
+
+&[Το περαιτέρω κείμενον της 31ης μέχρι της 36ης στήλης του
+παπύρου είναι εις πολλά μέρη φθαρμένον, ώστε ασφαλής και
+συνεχής αποκατάστασις αυτού δεν είναι δυνατή. Από τας
+αναγνωσθείσας όμως φράσεις και λέξεις και από τας γενομένας
+συμπληρώσεις τη βοηθεία άλλων αρχαίων κειμένων δύναται να
+καταρτισθή η όλη έννοια του κειμένου ως εξής].&
+
+Μεθ' ό διά κλήρου προβαίνουν εις την υπόδειξιν των δικαστών της
+ημέρας. Προς τούτο οι δικασταί συναθροίζονται κατά φυλάς
+χωριστά εις τα δέκα τμήματα, ως ανωτέρω ελέχθη. Κάθε τμήμα δε
+περιέχει δέκα κιβώτια, φέροντα καθέν από ένα γράμμα μέχρι του
+&κ&, (όπως και αι πινακίδες των δικαστών). Όταν δε ρίψουν οι
+δικασταί τας πινακίδας καθείς μέσα εις το κιβώτιον, επί του
+οποίου είναι γραμμένον το αυτό γράμμα, το οποίον και εις την
+πινακίδα, ο θεσμοθέτης με την σειράν των γραμμάτων, αφού
+ανακινήση το κιβώτιον ο δημόσιος υπηρέτης, λαμβάνει από κάθε
+πινάκιον μίαν πινακίδα. Αυτός δε ο πρώτος κληρωθείς, λέγεται
+&εμπήκτης&, και εμπήγει τας πινακίδας τας εξαγομένας εκ του
+κιβωτίου κατά σειράν εις την &κανονίδα& (325), επί της οποίας
+υπάρχει το αυτό γράμμα το οποίον είναι επί του κιβωτίου. Διά
+κλήρου δε τοιουτοτρόπως λαμβάνεται ούτος, ίνα μη ο αυτός
+πάντοτε εμπηγνύων παρανομή. Είναι δε δέκα κανονίδες, μία εις
+καθέν κιβώτιον. Όταν δε ρίψη μέσα τους κύβους, ο άρχων
+προσκαλεί την αντίστοιχον φυλήν να προσέλθη εις την κληρωτίδα.
+Είναι δε κύβοι ξύλινοι ανάμικτοι μαύροι και λευκοί. Όσοι δε
+τυχόν χρειάζεται να κληρωθούν δικασταί, τόσοι ρίπτονται μέσα
+λευκοί, ήτοι ένας εις κάθε πέντε πινακίδας, οι δε μαύροι άλλοι
+τόσοι. Όταν δε ο άρχων εξάγη τους κύβους, προσκαλεί ο κήρυξ
+εκείνους οι οποίοι λάχουν (326). Είναι δε και ο εμπήκτης ο
+οποίος θέτει την εξαχθείσαν πινακίδα εις την κανονίδα.
+
+Εκείνος δε ο οποίος εκλήθη και εσημειώθη ανασύρει μίαν βάλανον
+από την υδρίαν και προβάλλων αυτήν ώστε να φαίνεται το γράμμα,
+την δεικνύει φανερά εις τον άρχοντα τον προεδρεύοντα. Ο δε
+άρχων όταν ιδή την βάλανον, αναλόγως ρίπτει την πινακίδα αυτού
+εις το κιβώτιον εκείνο, όπου είναι γραμμένον τα αυτό στοιχείον,
+το οποίον και εις την βάλανον· γίνεται δε τοιουτοτρόπως η διπλή
+κλήρωσις διά να αποτελή μέλος κάθε δικαστηρίου όποιος κληρωθή
+και όχι όποιος (εκ των προκληρωθέντων) θέλη και διά να μη είναι
+δυνατόν να μαζεύση κανείς εις ένα δικαστήριον εκείνους τους
+οποίους θα ήθελε. Ευρίσκονται δε πλησίον του άρχοντος τόσα
+κιβώτια, όσα πρόκειται να καταρτισθούν δικαστήρια και έχουν
+καθέν ένα στοιχείον, εκείνο ακριβώς το οποίον είναι επάνω εις
+την είσοδον κάθε ωρισμένου διά συνεδρίασιν δικαστηρίου. Μεθ’ ό
+(όταν συντελεσθή και αυτή η κλήρωσις) κάθε διά της κληρώσεως
+ορισθείς επιδεικνύει την βάλανον . . . . . . ο δε δημόσιος
+υπηρέτης δίδει εις αυτόν βακτηρίαν ομοιόχρωμον με το
+δικαστήριον, επί του οποίου είναι το αυτό γράμμα, το οποίον και
+εις την βάλανον, ίνα υποχρεωτικώς εισέλθη εις το ιδικόν του
+δικαστήριον διότι, εάν εισέλθη εις άλλο, εξελέγχεται από το
+χρώμα της βακτηρίας. Διότι τα δικαστήρια έχουν καθένα τα χρώμα
+του επάνω εις τον σφηκίσκον της εισόδου (327). Ο δε λαβών την
+βακτηρίαν πηγαίνει εις το δικαστήριον το ομοιόχρωμον μεν με την
+βακτηρίαν, έχον δε το αυτό γράμμα, τα οποίον είναι εις την
+βάλανον. Όταν δε εισέλθη, παραλαμβάνει επισήμως έν διάσημον του
+δικαστικού αξιώματος, διδόμενον παρά του διά κλήρου έχοντος το
+υπούργημα τούτο (328), αποθέτων και την βάλανον και την
+βακτηρίαν.
+
+Τα δικαστήρια μεν λοιπόν καταρτίζονται κατ' αυτόν τον τρόπον.
+Αφού δε τελειώσουν οι εμπήκται, αποδίδουν εις τους μη
+κληρωθέντας τας πινακίδας των. Οι δε υπηρέται οι δημόσιοι κάθε
+φυλής παραδίδουν — έν εις κάθε δικαστήριον — τα κιβώτια, μέσα
+εις τα οποία ευρίσκονται τα ονόματα της φυλής, όσα είναι εις
+καθέν από τα δικαστήρια. Παραδίδουν δε αυτά εις τους επί τούτω
+διά κλήρου οριζομένους διά ν' αποδώσουν εις τους δικαστάς εις
+καθέν δικαστήριον κατά τάξιν τας πινακίδας, ίνα επί τη βάσει
+τούτων πληρωθή ο μισθός (329). Διενεργείται δε ο έλεγχος ούτος
+εις κάθε δικαστήριον χωριστά.
+
+Τοποθετούνται δε εις το πρώτον δικαστήριον δύο κληρωτίδες και
+κύβοι χαλκοί, επάνω εις τους οποίους υπάρχουν τα χρώματα των
+δικαστηρίων, και άλλοι κύβοι επάνω εις τους οποίους είναι
+γραμμένα τα ονόματα των αρχών. Δύο δε θεσμοθέται, οποίοι
+ορισθούν διά κλήρου, ρίπτουν μέσα εις τας δύο κληρωτίδας τους
+κύβους, ο μεν ένας τους κύβους με τα χρώματα των δικαστηρίων
+εις την μίαν κληρωτίδα, ο δε άλλος τους κύβους με τα ονόματα
+των αρχών εις την άλλην. Συγχρόνως δε οι δύο ενεργούν την
+κλήρωσιν. Εκείνη δε εκ των αρχών (330) η οποία κληρωθή πρώτη
+αντίστοιχος με το πρώτον δικαστήριον το οποίον κληρωθή,
+ορίζεται διά κηρύγματος του κήρυκος να συνεδριάση εις το
+δικαστήριον τούτο, οποία δε τύχη να κληρωθή δευτέρα να
+συνεδριάση εις το δεύτερον και ούτω καθεξής όλαι αι άλλαι, διά
+να μη γνωρίζη καμμία από τας (δικαστικάς) αρχάς εις ποίον
+δικαστήριον θα δικάση, αλλά εις όποιον δικαστήριον διά κλήρου
+τύχη εις αυτό να συνεδριάση. Όταν δε αι δικαστικαί αρχαί
+προσέλθουν και συγχρόνως όλοι οι δικασταί έχουν συναθροισθή, η
+προϊσταμένη εις κάθε δικαστήριον αρχή εξάγει από κάθε κιβώτιον
+μίαν πινακίδα διά ν' αποτελεσθούν δέκα, ήτοι ένας από κάθε
+φυλήν και τας πινακίδας αυτάς θέτει ο πρόεδρος εις άλλο άδειο
+κιβώτιον, απ' αυτό δε διά κλήρου ορίζει τους τέσσαρας μεν
+πρώτους διά την επιστασίαν του ύδατος (331), τέσσαρας δε άλλους
+ως ψηφολέκτας, διά να μη δύναται κανείς (εκ των προτέρων
+γνωρίζων) να διαφθείρη μήτε εκείνον ο οποίος φυλάττει το ύδωρ,
+μήτε εκείνον ο οποίος συναθροίζει τας ψήφους των δικαστών, μηδέ
+να γίνεται εις τας υπηρεσίας αυτάς παρανομία καμμία. Όλοι δε οι
+κληρωθέντες δικασταί λαμβάνουν από τον ταμίαν την πληρωμήν των
+σύμφωνα με τον κατάλογον των ονομάτων (332) κατά την σειράν του
+οποίου θα λάβουν τον μισθόν. Λαμβάνουν δε ευθύς αυτόν κατά
+τάξιν κάθε μία φυλή εις καθέν δικαστήριον, όπου έλαχε διά να
+δικάση, και καταμερισθέντες εις ολιγαρίθμους ομάδας ανά δύο ή
+τρεις, ίνα μη πολλοί συρρεύσαντες εις το ίδιον μέρος
+παρενοχλούνται αναμεταξύ των.
+
+
+
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΚΣΤ'.
+
+ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ
+
+
+
+Όταν δε αυτά γίνουν, εκφωνούν τας δίκας, και όταν μεν ιδιωτικής
+φύσεως δικάζουν, κατά τους τύπους του ιδιωτικού δικαίου,
+σύμφωνα με την τάξιν η οποία κατά νόμον ορίζεται εις κάθε
+υπόθεσιν, και προβάλλουν ενστάσεις οι αντίδικοι ως προς αυτό
+μόνον το πράγμα (333). Όταν δε δικάζουν υποθέσεις δημοσίου
+δικαίου κατά τους τύπους του δημοσίου δικαίου, καθεμίαν
+υπόθεσιν χωριστά εις μίαν συνεδρίασιν.
+
+Είναι δε κλεψύδραι. . . (334) έχουσαι τας εκροάς αυτών προς το.
+. . (335) μέρος, οι δε κληρωθέντες επόπται του ύδατος ορίζουν
+τον χρόνον της διεξαγωγής κάθε δίκης (336). (Ορίζεται δε
+χρονικόν διάστημα διάφορον διά τας δίκας αναλόγως της
+σπουδαιότητος αυτών, μετρείται δε μόνον ο χρόνος ο διαρρέων διά
+την κατηγορίαν, διά την απολογίαν και την απόφασιν] (337)· ο δε
+επόπτης του ύδατος κρατεί τον σωλήνα (338) όταν είναι ανάγκη
+διά την δίκην ν' αναγνωσθή υπό του γραμματέως νόμος ή μαρτυρική
+κατάθεσις. Όταν δε η δίκη είναι δι' ολόκληρον ημέραν, τότε δεν
+κρατούν τον σωλήνα (339) (εφ' όσον αναγινώσκονται νόμοι ή
+καταθέσεις) το δε ύδωρ, το οποίον χύνουν μέσα εις τας κλεψύδρας
+διά τον κατήγορον ομού και τον απολογούμενον, υπολογίζεται με
+τας ημέρας του μηνός Ποσιδεώνος (340). [Έχουν δε δικαίωμα να
+&μεταχειρισθούν& χρονικόν διάστημα ο κατήγορος, ο απολογούμενος
+και οι δικασταί, ίσον ο καθένας. Διά να μη γίνωνται δε
+παραβάσεις, ωρίσθησαν οι επόπται, &ο μεν είς& εις μίαν
+κλεψύδραν &διά τους ενάγοντας, ο δε έτερος& εις άλλην κλεψύδραν
+&διά τους εναγομένους& (341). Το τρίτον δε μέρος του χρόνου
+διατίθεται διά την απόφασιν, ήτοι διά να &δικάσουν& οι
+δικασταί. . . Υπάρχουν δε ως ποιναί ωρισμέναι &δεσμά&
+(φυλάκισις), &δήμευσις&, πληρωμή &χρημάτων&, και αποφαίνονται
+οι δικασταί &τι πρέπει να υποστή, ή να πληρώση& ο
+καταδικαζόμενος (342). &Όταν δε είναι ανάγκη να εισαχθώσι προς
+εκδίκασιν& κατ' εξοχήν σοβαραί μηνύσεις, συνενούνται &τρία&
+δικαστήρια αποτελούντα την &ηλιαίαν&] (343)
+
+Υπάρχουν δε ψήφοι χάλκινοι έχουσαι εις το μέσον μικρόν αύλακα,
+αι μεν ημίσειαι τρυπημέναι, αι δε ημίσειαι πλήρεις· οι δε
+κληρωθέντες ψηφολέκται, όταν τελειώση η διαδικασία (344)
+παραδίδουν εις καθένα δικαστήν δύο ψήφους, μίαν τρυπημένην και
+μίαν πλήρη, φανερά διδομένας, ώστε να τας βλέπουν οι αντίδικοι,
+δια να μη λαμβάνουν οι δικασταί μήτε πλήρεις, μήτε τρυπημένας
+και τας δύο (345). — — — — — — — — — — — — — — —
+— — — — — — · καθόσον αποδίδων λαμβάνει (την βακτηρίαν)
+και ψηφίζουν τοιουτοτρόπως όλοι· διότι δεν είναι δυνατόν να
+λάβη (ο ψηφολέκτης) ουδενός το σύμβολον εάν δεν έχη ούτος
+ψηφίση.
+
+Υπάρχουν δε τοποθετημένοι εις το δικαστήριον δύο αμφορείς, ο
+μεν ένας χάλκινος ο δε άλλος ξύλινος, ξέσκεποι (346) διά να μη
+είναι δυνατόν να ριφθούν από πριν μέσα εις αυτούς ψήφοι, εις
+αυτούς δε ψηφίζουν οι δικασταί· και εις μεν τον χάλκινον
+γίνεται η πραγματική ψηφοφορία εις δε τον ξύλινον ρίπτονται αι
+άκυροι ψήφοι (347)· έχει δε ο χάλκινος σκέπασμα με μίαν οπήν
+ανοιγμένην τόσον, ώστε να χωρή μίαν μόνην ψήφον, διά να μη
+δύναται να ρίπτη ο αυτός δύο ψήφους (348). Όταν δε πρόκειται να
+αρχίσουν ψηφίζοντες οι δικασταί, ο κήρυξ φωνάζει πρώτον αν θα
+προσβάλουν τας μαρτυρίας οι αντίδικοι· διότι δεν επιτρέπεται να
+προσβληθούν αι μαρτυρίαι όταν αρχίση η ψηφοφορία· δεύτερον δε
+πάλιν τυπικώς φωνάζει (349): «η τρυπημένη ψήφος είναι δια τον
+πρώτον αγορεύσαντα, η δε πλήρης διά τον ύστερον αγορεύσαντα
+(350)». Ο δε δικαστής λαβών από το δισκάριον (351) τας ψήφους,
+πιέζων το μέσον της ψήφου και μη φανερώνων εις τους διαδίκους
+ούτε το τρυπημένον ούτε το πλήρες μέρος της ψήφου, ρίπτει την
+μεν κυρίαν (352) ψήφον εις τον χάλκινον αμφορέα την δε άκυρον
+εις τον ξύλινον.
+
+Όταν δε ψηφίσουν όλοι, τότε οι προς τούτο ωρισμένοι υπηρέται,
+λαβόντες τον κύριον αμφορέα (353), τον αδειάζουν επάνω εις
+άβακα, ο οποίος έχει τόσας τρύπας, όσαι ακριβώς είναι αι ψήφοι.
+[Αμέσως δε αρχίζει η αρίθμησις (354)]. Και ποίαι εκ των ψήφων
+είναι τρυπημέναι και ποίαι πλήρεις είναι φανερόν εις τους
+αντιδίκους (355). Οι δε διά κλήρου ορισθέντες ψηφολέκται
+κάμνουν την αρίθμησιν αυτών επί του άβακος (356), χωριστά μεν
+λογαριάζοντες τας πλήρεις, χωριστά δε τας τρυπημένας. Και
+φωνάζει ο κήρυξ τον αριθμόν των ψήφων, του μεν ενάγοντος τας
+τρυπημένας, του δε εναγομένου τας πλήρεις. Όποιος δε από τους
+δύο λάβη περισσοτέρους, αυτός κερδίζει την δίκην, αν δε είναι
+ίσαι απαλλάσσεται ο εναγόμενος. Έπειτα πάλιν ορίζουν την
+ποινήν, αν χρειάζεται να καθορισθή αύτη, ψηφίζοντες με τον
+αυτόν τρόπον, αποδίδοντες μεν το δικαστικόν σύμβολον
+παραλαμβάνοντες δε την βακτηρίαν. Ο δε καθορισμός της ποινής
+επιτρέπει αγόρευσιν διαρκείας ημίσεως μέτρου ύδατος εις καθένα
+των δύο διαδίκων (357) Όταν δε οι δικασταί έχουν δικάση
+(τοιουτοτρόπως) σύμφωνα με τας διατυπώσεις των νόμων, λαμβάνουν
+τον μισθόν, (προσερχόμενοι εκεί) όπου καθένας διά κλήρου
+αρχικώς ωρίσθη (358).
+
+
+
+
+
+Τ Ε Λ Ο Σ
+
+
+
+ΠΙΝΑΞ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ
+Βίος και έργα Αριστοτέλους . . . . . . . . . . . . . . .σελ γ'
+Εισαγωγή . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . » 13
+Αποσπάσματα εκ του ελλείποντος κειμένου . . . . . . . . .» 25
+Κεφάλαιον Α' . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . » 30
+ » Β'. [Το ευρεθέν κείμενον]. . . . . . . . . . . » 32
+ » Γ'. Νομοθεσία του Σόλωνος . . . . . . . . . . .» 37
+ » Δ'. Αι τρεις φρατρίαι . . . . . . . . . . . . .» 49
+ » Ε'. Τυραννία Πεισιστράτου . . . . . . . . . . .» 51
+ » ΣΤ'. Οι υιοί τον Πεισιστράτου . . . . . . . . . » 57
+ » Ζ'. Κλεισθένης . . . . . . . . . . . . . . . .» 62
+ » Η'. Ανάπτυξις της Δημοκρατίας — Εξοστρακισμός .» 65
+ » Θ'. Μηδικοί πόλεμοι — Άρειος Πάγος — Θεμιστοκλής
+ και Αριστείδης . . . . . . . . . . . . . . » 68
+ » Ι'. Πρόοδος της Δημοκρατίας — Εφιάλτης και
+ Περικλής . . . . . . . . . . . . . . . . . » 71
+ » ΙΑ'. Οι Δημαγωγοί . . . . . . . . . . . . . . . » 76
+ » ΙΒ'. Η εν Σικελία καταστροφή — Στάσις
+ ολιγαρχικών . . . . . . . . . . . . . . . .» 79
+ » ΙΓ'. Κυβέρνησις των τετρακοσίων. . . . . . . . .» 86
+ » ΙΔ'. Πολιτεία των τριάκοντα. . . . . . . . . . .» 89
+ » ΙΕ'. Κυβέρνησις των δέκα — Αποκατάστασις της
+ Δημοκρατίας . . . . . . . . . . . . . . . .» 93
+ » ΙΣΤ'. Ανακεφαλαίωσις . . . . . . . . . . . . . . » 99
+ » ΙΖ'. Εγγραφή των πολιτών — Εφηβία . . . . . . . »102
+ » ΙΗ'. Βουλή και Εκκλησία του Δήμου . . . . . . . »105
+ » ΙΘ'. Δικαιοδοσία της Βουλής . . . . . . . . . . »109
+ » Κ'. Ετήσιαι κατώτεραι αρχαί κληρωταί . . . . . »118
+ » ΚΑ'. Οι εννέα άρχοντες . . . . . . . . . . . . .»125
+ » ΚΒ'. Άλλα κληρωτά αξιώματα . . . . . . . . . . .»135
+ » ΚΓ'. Αξιώματα διά ψηφοφορίας και στρατιωτικά . .»137
+ » ΚΔ'. Λεπτομέρειαι περί των αξιωμάτων και μισθοί »140
+ » ΚΕ'. Οργανισμός των δικαστηρίων. . . . . . . . .»142
+ » ΚΣΤ'. Διαδικασία . . . . . . . . . . . . . . . . »148
+
+
+Η Σειρά των Αρχαίων Ελλήνων Συγγραφέων, των Εκδόσεων Φέξη,
+υπήρξεν ένας σταθμός στα ελληνικά χρονικά. Για πρώτη φορά
+προσφερόταν συστηματικά στο ελληνικό αναγνωστικό κοινό, η
+αρχαία ελληνική σκέψη (ιστορία, φιλοσοφία, ποίηση, δράμα,
+δικανικός και πολιτικός λόγος) σε δημιουργικές μεταφορές της,
+από τους άριστους μεταφραστές του τόπου, στην πιο σύγχρονη
+μορφή που πήρε εξελισσόμενο το γλωσσικό της όργανο. Ο Όμηρος,
+οι Τραγικοί κι ο Αριστοφάνης, ο Ηρόδοτος, ο Θουκυδίδης, ο
+Πλάτων, ο Ξενοφών, ο Αριστοτέλης, ο Θεόκριτος, ο Θεόφραστος, ο
+Επίκτητος, ο Πλούταρχος, ο Λουκιανός κλπ. προσφέρονται και
+σήμερα, στις κλασικές πια μεταφράσεις των Πολυλά, Ραγκαβή,
+Μωραϊτίδη, Κονδυλάκη, Ποριώτη, Γρυπάρη, Τανάγρα, Πολέμη,
+Καμπάνη, Καζαντζάκη, Βάρναλη, Αυγέρη, Βουτιερίδη, Ζερβού,
+Φιλαδελφέως, Τσοκόπουλου, Σιγούρου, Κ. Χρηστομάνου κλπ, σε μια
+σύγχρονη σειρά εκδόσεων βιβλίου τσέπης, πράγμα που επίσης
+γίνεται για πρώτη φορά, συστηματικά, στην Ελλάδα.
+
+Αθηναίων Πολιτεία Ιστορία πολιτική και πολιτεία των Αθηνών, η
+κυριωτέρα της μεγάλης «περί πολιτευμάτων» συγγραφής του Αριστοτέλους,
+θαυμάζεται εν αυτή η λιτότης, και η τάξις της συγγραφής,
+παρεχούσης πλείστας πολιτειακάς μελέτας.
+
+Η μετάφρασις με αποκατάστασιν του ελλείποντος κειμένου και με
+εισαγωγήν περί του βίου και του έργου του Αριστοτέλους υπό του
+κ. I. Ζερβού.
+
+ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΠΩΛΗΣΙΣ
+ΛΑΔΙΑΣ ΚΑΙ ΣΙΑ Ο.Ε.
+ΙΠΠΟΚΡΑΤΟΥΣ 22 — ΤΗΛ. 614.686, 654.506
+
+ΤΙΜΑΤΑΙ ΔΡΧ. 10
+
+
+1) A r i s t o t e l i s F r a g m e n t a (Teubner 1886),
+όπου υπό V. Rose παρατίθενται όλαι αι σχετικαί μαρτυρίαι.
+
+2) Ciceron, D e f i n i b u s V,): «omnium fere civitatum,
+non Graeciae solum s e d e t i a m b a r b a r i a e, ab
+Aristotele mores, instituta, disciplinas, a Theophrasto leges
+etiam cognovimus.
+
+3) Fragm. hist. Graecorum, edit. Müller (Didot) II, 681 και
+εφεξής.
+
+4) Κικέρωνος D e l e g i b u s III, 6, 14.
+
+5) Σουΐδα, λεξ Δ ι κ α ί α ρ χ ο ς. Κικέρωνος Ad. A t t II, 2.
+
+6) Μυριόβιβλος κωδ. 161.
+
+7) Μυριόβιβλος κωδ. 161.
+
+8) Η περίληψις αύτη δίδει πληροφορίας δια τα περιεχόμενα 43
+μόνον πολιτειών του Αριστοτελείου έργου.
+
+9) Αι καλύτεραι αποσπασμάτων εκδόσεις είναι η του G. Μüller
+(Frag. hist. Graec. II, 105 και εφεξής) και η προμνημονευθείσα
+Aristotelis Fragmentia (Teubner 1886).
+
+10) Αξιοσύστατος έκδοσις κριτική και διευκρινιστική του
+κειμένου έγινεν υπό του Γάλλου φιλολόγου Haussoulier.
+
+11) Αρίστην κριτικήν μελέτην υπό τον τίτλον «&Αριστοτέλης& ή
+&Κριτίας;&» δημοσιευθείσαν εις την Revue des Études Grêques τον
+Μάιον και Ιούνιον του 1891 έγραψεν ο Θ. Ραϊνάχ, από του οποίου
+ηρύσθημεν και πλείστας των άνω πληροφοριών.
+
+12) Υπαινιγμόν σαφή περί τούτου έχει εις την §§ 18.
+
+13) Th. Reinach: «Aristotle La Republique Athenienne», pref
+XXIV.
+
+14) Θεοπόμπου fragm. 99, edit Müller.
+
+15) Επιφανέστερος των Ατθιδογράφων υπήρξεν ο Φιλόχορος, ζήσας
+μετά τον Αριστοτέλην.
+
+16) Κλεοδήμου frag. 24 (Müller I, 364) προς Αθην. Πολιτ. §§ 14.
+Φανοδήμου frag. 15 προς Αθ. Πολ. 3. Ανδροτίωνος frag. 5 και 49
+προς Αθ. Πολ. §§ 22 και 29. — Τον έτερον γνωστόν Ατθιδογράφον
+Ελάνικον δεν έλαβεν ο Αριστοτέλης υπ' όψει διότι η χρονογραφία
+του ήτο συντεταγμένη, ως γράφει ο Θουκυδίδης, «βραχέως τε και
+τοις χρόνοις ουκ ακριβώς».
+
+17) Weil. (Journal des Savants Απριλίου 1891)
+
+18) Αθ. Πολ. § 26.
+
+19) Αθ. Πολ. § 34. Πρβλ. Φιλοχόρου Frag. 117 — 118 εκδ. Müller.
+
+20) Εξ Ηρακλείδου Επιτομής V. Rose [????]
+
+21) Εξ Ηρακλ. Επιτομής. Συνέχεια § 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11. Ταύτα
+είναι εκ των αναφερομένων εις το κείμενον της Αθην. Πολιτείας.
+
+22) Εξ Αρποκρατίωνος: Απόλ. πατρ.
+
+23) Πλούταρχ. Β. Παρ. Θησεύς ΚΕ'.
+
+24) «Δεύρ' ίτε πάντες λεώ».
+
+25) Ευπατρίδας, γεωμόρους, δημιουργούς.
+
+26) Ιλιάς, Β. 547.
+
+27) Λεξικόν Πατμ. Σακκελίονος Σελ. 152. Η έννοια ομοία εύρηται
+εις τον Σχολ. Αξιόχου Πλάτ. 371 θ.
+
+28) Πολ. VIII. 3.
+
+29) Ηροδότου V, 71.
+
+30) Θουκυδίδου I, 126.
+
+31) Πλουτάρχου βίοι Θησέως Γ, 25, Σόλωνος 12.
+
+32) Η τελευταία έννοια είναι η της πρώτης φράσεως του σωζομένου
+κειμένου (Μύρωνος καθ' ιερών ομόσαντες αριστίνδην).
+
+33) Η αρίθμησις εις κεφάλαια δεν υπάρχει εν τω κειμένω,
+γενομένη διά το σαφέστερον.
+
+34) Πελάται αντιστοιχεί με το σημερινόν &κολόνοι&. Εκτήμοροι =
+λαμβάνοντες την έκτην μοίραν (μερίδιον) των καρπών.
+
+35) Τα εντός παρενθέσεως είναι επεξηγήσεις, μη περιεχόμεναι εις
+το κείμενον.
+
+36) Αλληγορική παλαιοτάτη Θρησκευτική τελετή γινομένη κατά την
+εορτήν των Διονυσίων εις τας Αθήνας. Ιδέ Ησύχιον: «της του
+βασιλέως γυναικός και θεού γίνεται γάμος».
+
+37) Το επόμενον χωρίον πιστεύεται ότι έχει παρεμβληθή εις το
+αρχικόν κείμενον, εκτός της φράσεως, την οποίαν σημειώνω με
+κυρτούς χαρακτήρας εις το κείμενον.
+
+38) Έως εδώ τελειώνει το παρέμβλητον κείμενον.
+
+39) Γινώσκω, και μοι φρενός ένδοθεν άλγεα κείται, πρεσβυτάτην
+εσορών γαίαν Ιαονίας καινομένην.
+
+40)
+ Υμείς δ' ησυχάσαντες ενί φρεσί καρτερόν ήτορ
+ δι' πολλών αγαθών εις κόρον ηλάσατε
+ εν μετρίοισι τίθεσθε μέγαν νόον· ούτε γαρ ημείς
+ πεισόμεθ’ ούθ' υμίν άρτια ταύτ' έσεται.
+
+41) Η εντός των αγκυλών φράσις εις το κείμενον «&και νόμους
+έθηκε&»· φαίνεται ότι έχει μετατοπισθή.
+
+42) Οι &κύρβεις& ήσαν από ξύλον τετράγωνοι ή πυραμιδοειδείς
+πίνακες στρεφόμενοι περί άξονα και έχοντες επί των τριών ή των
+τεσσάρων πλευρών επιγραφάς. Ο Αρποκρατίων εις την λέξιν
+&κύρβεις& γράφει: «τους κύρβεις λίθους ορθούς εστώτας ους από
+μεν της στάσεως στήλας, από δε της εις ύψος ανατάσεως διά το
+κεκορυφώσθαι κύρβεις εκάλουν, ώσπερ και κυρβασίαν την από της
+κεφαλής τιθεμένην».
+
+43) Την διάταξιν εξηγεί ο Πλούταρχος εις τον βίον Σόλωνος 25,
+ορίζων ότι ο ανδριάς έπρεπε να είναι &ισομέτρητος&, δηλαδή του
+αυτού βάρους με εκείνον, διά τον οποίον ανετίθετο.
+
+44) Η αρχαία λέξις &τέλη&, την οποίαν και έχει το κείμενον,
+περιλαμβάνει διπλήν την έννοιαν — φορολογικής υποχρεώσεως του
+πολίτου και τάξεως εις την οποίαν ούτος ανήκει.
+
+45) Οι πωληταί ήσαν 10 άρχοντες, ένας από κάθε φυλήν, είχαν δε
+εξουσίαν να δίνουν εις μίσθωσιν τα δημόσια κτήματα και να
+αναθέτουν εις αρμοδίους τα δημόσια επί πληρωμή έργα.
+
+46) Οι ένδεκα είχον την επιτήρησιν των φυλακών και την φροντίδα
+των θανατικών εκτελέσεων.
+
+47) Οι κωλακρέται ήσαν 12 γραμματείς της οικονομικής
+διαχειρίσεως και ταμίαι πληρωμής μισθών.
+
+48) Ο μέδιμνος ήτο μέτρον δημητριακών (όπως το κοιλόν)·
+υποδιηρείτο δε εις 48 χοίνικας.
+
+49) Η πρόσοδος ξηρών προϊόντων ήτο πολυτιμοτέρα από την
+πρόσοδον υγρών τοιούτων.
+
+50)
+ Διφίλου Ανθεμίων τήνδ' ανέθηχε θεοίς
+ θητικού αντί τέλους ιππάδ' αμεοξάμενος.
+
+51) Η παράγραφος αυτή κρίνεται παρέμβλητος.
+
+52) Προκρίτους λέγει το κείμενον.
+
+53) Η τελευταία αυτή φράσις φαίνεται παρέμβλητος μεν, προκύψασα
+όμως εξ άλλης φράσεως του Αριστοτέλους.
+
+54) Λείπει από το κείμενον μία λέξις.
+
+55) Εκ του ναυς + κραίνω. Ο ναύκραρος συνέλεγε τας εισφοράς και
+επέβλεπε τας δαπάνας διά την κατασκευήν του πλοίου, το οποίον
+κάθε &ναυκραρία& υπεχρεούτο να συνεισφέρη. Οι φυλοβασιλείς
+είχον θρησκευτικήν δικαιοδοσίαν.
+
+56) Το χωρίον τούτο περίπλοκον εις το κείμενον εξηγείται
+διαφοροτρόπως υπό των ερμηνευτών, έγινε δε διά τας
+αμφισβητήσεις περιβόητον.
+
+57) Εις τον βασιλέα του Άργους Φείδωνα, ο οποίος εβασίλευσε το
+895 π Χ. ή κατ' άλλους ενάμισυ αιώνα αργότερον, απεδίδετο η
+εκκοπή του νομίσματος και ο καθορισμός των μέτρων και βαρών.
+(Ηροδ. VI 127).
+
+58) Η έκφρασις δεν είναι ακριβής. Η μνα έλαβε πράγματι
+μεγαλυτέραν αξίαν, όχι διότι ηύξησε το ποσόν των δραχμών, αλλά
+διότι μετά καλυτέρευσιν του μετάλλου ηύξανεν η πραγματική αξία
+των δραχμών.
+
+59)
+ δήμω μεν γαρ έδωκα τόσον γέρος όσον απαρκεί
+ τιμής ούτ' αφελών, ούτ' επορεξάμενος
+ οι δ' είχον δύναμιν και χρήμασιν ήσαν αγητοί,
+ και τοις εφρασάμην μηδέν αεικές έχειν.
+ Έστην δ' αμφιβαλών κρατερόν σάκος αμφοτέροιοι
+ νικάν δ' ουχ είασ' ουδετέρους αδίκως.
+
+60)
+ δήμος δ' αν ώδ' αν άριστα συν ηγεμόνεσσιν έποιτο
+ μήτε λίαν ανεθείς, μήτε βιαζόμενος·
+ τίκτει γαρ κόρος ύβριν, όταν πολύς όλβος έπηται
+ ανθρώποισιν όσοις μη νόος άρτιος η.
+
+61)
+ Οι δ' εφ' αρπαγαίσιν ήλθον, ελπίδ' είχον αφνεάν
+ καδόκουν έκαστος αυτών όλβον ευρήσειν πολύν,
+ και με κωτίλλοντα λείως τραχύν εκφανείν νόον
+ χαύνα μεν τότ' εφράσαντο, νυν δε μοι χολούμεναι
+ λοξόν οφθαλμοίσ' ορώσι πάντες ώστε δήιον·
+ ου χρεών· α μεν γαρ είπα συν θεοίσιν ήνυσα,
+ άλλα δ' ου μάτην έερδον, ουδέ μοι τυραννίδος
+ ανδάνει βία τι ρέζειν, ουδέ πιείρας χθονός
+ πατρίδος κακοίσιν εσθλοίς ισομοιρίαν έχειν.
+
+62) Διά να φανερώνουν ότι ένα κτήμα ήτο ενυπόθηκον ενέπηγον
+στήλας με επιγραφήν του χρέους.
+
+63) ως κτισθείσαν από την Αθηνάν και τον Ποσειδώνα.
+
+64) Δηλαδή τους δημοκρατικούς.
+
+65)
+ Εγώ δε των μεν ούνεκα ξυνήγαγον
+ δήμον, τι τούτων πριν τυχείν επαυσάμην,
+ συμμαρτυροίη ταύτ' αν εν δίκη χρόνου
+ μήτηρ μεγίστη δαιμόνων Ολυμπίων
+ άριστα, Γη μέλαινα, της εγώ ποτε
+ όρους ανείλον πολλαχή πεπηγότας,
+ πρόσθεν δε δουλεύουσα, νυν ελευθέρα
+ πολλούς δ' Αθήνας, πατρίδ' εις θεόκτιστον,
+ ανήγαγον πραθέντας, άλλον εκδίκως,
+ άλλον δικαίως, τους δ' αναγκαίης υπό
+ χρειούς φυγόντας, γλώσσαν ουκέτ' Αττικήν
+ ιέντας, ως αν πολλαχή πλανωμένους,
+ τους δ' ενθάδ' αυτού δουλίην αεικέα
+ έχοντας, ήθη δεσποτών τρομευμένους,
+ ελευθέρους έθηκα· ταύτα μεν κράτει,
+ ομού βίαν τε και δίκην συναρμόσας,
+ έρεξα και διήλθον ως υπεσχόμην,
+ θεσμούς δ' ομοίως τω κακώ τε καγαθώ
+ ευθείαν εις έκαστον αρμόσας δίκην,
+ έγραψα· κέντρον δ' άλλας ως εγώ λαβών,
+ κακοφραδής τε και φιλοκτήμων ανήρ,
+ ουκ αν κατέσχε δήμον· ει γαρ ήθελον
+ ά τοις εναντίοισιν ήνδανε τότε,
+ αύθις δ' ά τοίσιν ούτεροι φρασαίατο,
+ πολλών αν ανδρών ήδ' εχηρώθη πόλις·
+ των ούνεκ' αλκήν πάντοθεν ποιούμενος
+ ως εν κυσίν πολλήσιν εστράφην λύκος.
+
+66)
+ Δήμω μένει χρη διαφάδην ονειδίσαι
+ ά νύν έχουσιν ούποτ' οφθαλμοίσιν αν
+ εύδοντες είδον.
+
+ Όσοι δε μείζους και βίαν αμείνονες
+ αινοίεν αν με και φίλον ποιοίατο.
+
+67)
+ Ουκ αν κατέσχε δήμον ουδ' επαύσατο
+ πριν αναταράξας πίαρ εξείλε γάλα.
+ Εγώ δε τούτων, ώσπερ εν μεταιχμίω
+ όρος κατέστην.
+
+68) Το κείμενον λέγει «οι τε αφηρημένοι τα χρέη διά την
+απορίαν», ώστε δύναται να εξηγηθή διφορουμένως, δηλ. να
+εννοηθώσι διά της φράσεως οι απελευθερωθέντες των χρεών (οι
+χρεώσται) διότι ήσαν άποροι, είτε οι στερηθέντες των απαιτήσεών
+των (οι δανεισταί) διότι επτώχυναν.
+
+69) Μη δηλαδή εις άλλην νόμιμον πολιτικήν κατάστασιν στερηθούν
+των πολιτικών δικαιωμάτων.
+
+70) Διαψηφισμόν λέγει το κείμενον.
+
+71) Κορυνοφόρους.
+
+72) Διετήρησα το συντακτικόν σχήμα του κειμένου, διότι
+παρόμοιον υπάρχει τούτο και εις την σημερινήν γλώσσαν.
+
+73) Ο Διογένης Λαέρτιος (I, 49) αναφέρει διαφορετικά το πράγμα.
+Κατ' αυτόν ο Σόλων παρουσιασθείς εις την εκκλησίαν του δήμου
+προείπεν ως εξής την επιβουλήν του Πεισιστράτου: «Άνδρες
+Αθηναίοι, των μεν σοφώτερος, των δε ανδρειότερος ειμι,
+σοφώτερος μεν των την απάτην Πεισιστράτου μη συνιέντων,
+ανδρειότερος δε των επισταμένων μεν, διά δέος δε σιωπώντων».
+Πρβλ. και Πλουτάρχου βίον Σόλωνος 30.
+
+74) Θράτταν ωνόμαζαν συνήθως οι Αθηναίοι κάθε δούλην.
+
+75) Οι Παλληνείς ήτο δήμος της Αττικής πλησίον του Πεντελικού,
+15 σχεδόν χιλιόμετρα μακράν της πόλεως.
+
+76) Οι δικασταί εκείνοι περιερχόμενοι τους δήμους εδίκαζαν
+μέχρι ποσού 10 δραχμών και έκαμναν προανακρίσεις επί των άλλων
+υποθέσεων. Ήσαν ανάλογοι των τώρα ειρηνοδικών.
+
+77) «Όσα κακά και οδύνατα». Η φράσις παροιμιώδης και ανάλογος
+με την σημερινήν «τα κακά και ψυχρά».
+
+78) Από το κείμενον λείπει η λέξις αναπληρουμένη εκ της
+εννοίας.
+
+79) Ο Χρυσούς δηλαδή αιών.
+
+80) Από το κείμενον λείπει μία λέξις αναπληρουμένη εκ της
+εννοίας.
+
+81) «Θέσμια τάδε Αθηναίων και πάτρια· εάν τινες τυραννείν
+επανιστών ται επί τυραννίδι ή συγκαθιστή την τυραννίδα, άτιμον
+είναι και αυτόν και το γένος». Παραθέτομεν το κείμενον ως έν
+δείγμα της διατυπώσεως και του λεκτικού των Αττικών Νόμων.
+
+82) Είναι φανερόν ότι πρόκειται περί άλλου Ηγησιστράτου,
+συγγενούς, ίσως, όχι δε υιού του Πεισιστράτου.
+
+83) Κατασκοπεύοντες.
+
+84) Σκολιά ελέγοντο τα κατά την διάρκειαν οινοποσίας άσματα,
+είχον δε ίδιον τύπον.
+
+85)
+ Αιαί Λειψύδριον προδωσέταιρον,
+ οίους άνδρας απώλεσας, μάχεσθαι
+ αγαθούς τε και ευπατρίδας
+ οι τότ' έδειξαν οίων πατέρων ήσαν.
+
+86) «Προέφερεν» λέγει το κείμενον, μεταφραζόμενον και επρόλεγε.
+
+87) Εις το Λειψύδριον, περί του οποίου γίνεται ανωτέρω λόγος.
+
+88)
+ Έγχει και Κήδωνι, διάκονε, μηδ' επιλήθου.
+ ει χρη τοις αγαθοίς ανδράσιν οινοχοείν.
+
+89) Η διαίρεσις εις τέσσαρας φυλάς έγινεν από τον Ίωνα και
+διετηρήθη και τον Σόλωνα, ως βάσις των υποδιαιρέσεών του,
+γενομένη αρχικώς σύμφωνα με την τοπικήν των κατοίκων διαίρεσιν.
+Του Κλεισθένους η διαίρεσις εις 10 φυλάς δεν έλαβεν υπ' όψιν
+την διαμονήν των κατοίκων εις έν μέρος, διότι κατ' αυτήν κάθε
+φυλή είχε διάφορα μέρη της χώρας.
+
+90) Τοιουτοτρόπως συνεπεία της κληρώσεως το Φάληρον και ο
+Μαραθών ανήκον εις τον αυτόν δήμον.
+
+91) «Ου γαρ άπαντες υπήρχον εν τοις τόποις». Ήτοι όσον ηύξανεν
+ο πληθυσμός με τον καιρόν νέα χωρία εσχηματίζοντο.
+
+92) Των φρατριών υποδιαίρεσις ήσαν τα γένη. Καθεμία των
+τεσσάρων αρχαίων φυλών περιελάμβανε τρεις φρατρίας. Αι
+υποδιαιρέσεις δε αυταί εν συνόλω και μάλιστα οι δεσμοί των
+γενών είχον σημασίαν διά το κληρονομικόν ιδίως δίκαιον.
+
+93) Ο όρκος ούτος των πεντακοσίων βουλευτών έλεγεν ότι ομνύουν
+να διαχειρισθούν νομίμως το αξίωμά των και ουδέποτε άνευ
+κρίσεως και παρά το δίκαιον να εξορίσωσιν ή να φυλακίσωσιν ή να
+φονεύσωσιν.
+
+94) Κατά διόρθωσιν του Headlam δέον να τεθή
+«πεντακοσιομεδίμνων» αντί «πεντακοσίων».
+
+95) Η φράσις του κειμένου αύτη «μετά την τυραννίδα» φαίνεται
+παρέμβλητος.
+
+96) Εν εκ των βουνών της Λαυρεωτικής. Κατά Αρποκρ. εις λέξιν
+Μερώνεια — «τόπος εστίν της Αττικής· έστι μεν τοι και πόλις εν
+Θράκη».
+
+97) Διότι εφοβούντο μη οι ούτως εξόριστοι, και μάλιστα ο
+Αριστείδης, συνταχθώσι με τους Πέρσας. Πλουτάρχ. Αριστ. 8.
+
+98) Δύο ακρωτήρια (το έν εις την Δάκραν της Ευβοίας και το άλλο
+εις την Α άκραν της Πελοποννήσου) θεωρούμενα ως σύνορα της
+Αττικής.
+
+99) «Τους μύδρους εν τω πελάγει καθείσαν». Τους μύδρους λίθους
+πυρακτωμένους) ελάμβαναν διά των χειρών ενώ ωρκίζοντο και
+έρριπτον κατά το τέλος του όρκου εις την θάλασσαν· ήτο δε η
+τελετή αυτή συμβολισμός του απαραβιάστου της συνθήκης.
+
+100) Οι φρουροί επί της Ακροπόλεως.
+
+101) Οι δημόσιοι υπάλληλοι. Αι αρχαί.
+
+102) «Περί των διωκημένων» λέγει αορίστως το κείμενον. Ήτοι
+περί της διαχειρίσεώς των είτε της πολιτικής είτε ίσως της
+οικονομικής.
+
+103) Το μεταξύ αγκυλών φαίνεται ότι έχει παρεμβληθή υπό
+αντιγραφέως. Εξ άλλων πηγών ο Περικλής παρουσιάζεται πιθανώτερα
+συνεργός του Εφιάλτου.
+
+104) «Μονοχίτων».
+
+105) Ο Κίμων ήτο τότε 40 ετών και είχε διακριθή ως στρατηγός.
+
+106) Οι μικροί πόλεμοι προς διατήρησιν της Αθηναϊκής ηγεμονίας
+επί των Ελληνικών πόλεων και αποικιών εξηκολούθουν πάντοτε και
+τούτων μετείχον οι άριστοι των πολιτών.
+
+107) «Οι καλούμενοι κατά δήμους»
+
+108) «Τυραννικήν».
+
+109) «Τας κοινάς λειτουργίας ελειτούργει λαμπρώς». Λειτουργίαι
+δε καθαυτό δεν ήσαν δημόσια αξιώματα, αλλά τιμητικαί τινες
+υποχρεώσεις, τας οποίας είχαν οι πλούσιοι. Εξ αυτών
+σπουδαιότεραι ήσαν η &τριηραρχία& προς εξοπλισμόν πολεμικών
+πλοίων και η &χορηγία&, ήτοι η εκγύμνασις χορού προς
+διδασκαλίαν τριλογικής τραγωδίας.
+
+110) Εκ του δήμου τούτου ήτο ο Κίμων.
+
+111) «Οίηθεν» η κατά Στέφανον Βυζ. «Όαθεν». Η Οίη δε ή Όα δήμος
+της Αττικής. — Το όνομα Δάμων είχεν απαλειφθή πιθανώς εις
+αρχαία αντίγραφα, φαίνεται εκ του Πλουτάρχου: Περ. 9.
+«συμβουλεύσαντος αυτώ Δαμωνίδου του Οίηθεν, ως Αριστοτέλης
+ιστόρηκεν».
+
+112) Ο Άνυτος, ο κατόπιν κατήγορος του Σωκράτους, εστάλη μετά
+30 πλοίων εις Πύλον προς βοήθειαν του στρατηγού Δημοσθένους και
+εξ αιτίας διαφόρων δυσμενών περιστάσεων απέτυχεν.
+
+113) Όχι ο ιστορικός, αλλ' ο υιός του Μελησίου, ικανός και
+τίμιος πολιτικός, εξορισθείς αργότερα.
+
+114) Οι ρήτορες από του βήματος της Πνυκός ωμίλουν άνευ ζώνης
+διά την ούτω ευρυχωρίαν της αμφιέσεως και το εύσχημον. Ο Κλέων
+παρέβη το έθος, αγορεύσας με την συνήθη ανεπίσημον και αγοραίαν
+αμφίεσιν. Παραβλ. Σχολ. Αισχίν. σελ. 14.
+
+115) &Διωβολία& ή διωβελία ελέγετο η εκ του δημοσίου ταμείου
+παροχή δύο οβολών προς πληρωμήν εισητηρίων του θεάτρου κατ'
+αρχάς και κατόπιν άλλην επίσης επί πληρωμή θεωριών. Εδίδοντο δε
+εις πάντα ζητούντα πολίτην οι δύο οβολοί δι' εκάστην των τριών
+ημερών της εορτής των Μεγάλων Διονυσίων.
+
+116) «Ή μην συγγράψειν». Οι εκλεγόμενοι εις ωρισμένην ημέραν να
+γράψωσι νόμους ελέγοντο &συγγραφείς&. Ο Θουκυδίδης 8,67 τους
+ονομάζει «συγγραφείς αυτοκράτορας».
+
+117) Η επιτροπή αύτη συνέστη υπό του δήμου ευθύς μετά την
+καταστροφήν της Σικελίας &ίνα την δημοκρατίαν τροχοπεδήση.&
+Πρβλ. Σχολ. Αριστ. Λυσ. 421. Μετέσχον δ' αυτής οι ποιηταί
+Σοφοκλής και Άγνων ο πατήρ του Θηραμένους.
+
+118) Δύο συνοπτικοί τύποι διαδικασίας του δημοσίου δικονομικού
+δικαίου των Αθηναίων, δι' ων άνευ προηγουμένης κλητεύσεως δι'
+εγκλήματα πολιτικής φύσεως επ' αυτοφώρω, επενέβαινον οι
+ανώτατοι της πολιτεία άρχοντες. Αναλογία τις υπάρχει προς την
+παρ' ημίν κήρυξιν του στρατιωτικού νόμου.
+
+119) «Ομόσαντες καθ' ιερών τελείων», ήτοι επί σφαγίων,
+προσφερθέντων επί του βωμού εις θυσίαν διά πλήρους
+ιεροτελεστίας.
+
+120) Οι πέντε χιλιάδες αυτοί δεν ήσαν οι οριζόμενοι εις το
+σχέδιον των προδούλων διά ν' αποτελέσουν εις το μέλλον την
+εκκλησίαν του δήμου, οι οποίοι και ουδέποτε εξελέγησαν (ίδε
+Θουκ. 8, 92), αλλ' οι υπό τα όπλα πέντε χιλιάδες πολίται. Το δε
+όλον των πολιτών τότε ανήρχετο εις 26 χιλιάδας.
+
+121) Ιερομνήμων ελέγετο ο αντιπρόσωπος των Αθηνών εις το
+Αμφικτυωνικόν συνέδριον.
+
+122) Οι δέκα ταξίαρχοι διετέλουν υφιστάμενοι των δέκα
+στρατηγών, καθείς δε αυτών ήτο στρατιωτικός αρχηγός των πεζών
+της φυλής του. Ίππαρχοι δε ήσαν δύο και ούτοι προϊστάμενοι των
+ταξιάρχων και αρχηγοί των δύο ιππικών σωμάτων. — Φύλαρχοι ήσαν,
+ως αλλαχού εσημειώθη, οι διοικούντες τα παρ' εκάστη φυλή, πλην
+των στρατιωτικών, πράγματα.
+
+123) Διφορούμενον και πως ασαφές το κείμενον, έχον ούτω:
+«αιρείσθαι δε πάντας τούτους εκ προκρίτων, εκ των αεί
+βουλευόντων πλείους προκρίνοντας».
+
+124) «Νείμαι δε και τους άλλους προς την λήξιν εκάστων».
+
+125) «Κληρούν δε την βουλήν τους εννέα άρχοντας». Η φράσις
+φαίνεται παρέμβλητος.
+
+126) Ήτοι να ορίζωνται πέντε ψηφολέκται, αντικαταστήσαντες
+ούτως εις την δικαιοδοσίαν αυτήν τους πρυτάνεις.
+
+127) «Τον επιψηφιούντα».
+
+128) «Ίνα νεμηθώσιν οι τετρακόσιοι εις τας τέτταρας λήξεις».
+
+129) «Επιψηφίσαντος». Ο επιστατών την ψηφοφορίαν εψήφιζε
+τελευταίος.
+
+130) «Πριν διαβουλεύσαι».
+
+131) «Ενάτη φθίνοντος Θαργηλιώνος». Οι 12 μήνες του Αττικού
+ημερολογίου διηρούντο καθένας εις τρεις δεκάδας ημερών. Η πρώτη
+ημέρα του μηνός ελέγετο νουμηνία, η δεκάτη ελέγετο και προτέρα,
+— η εικοστή ελέγετο εικάς, η δε τριακοστή ελέγετο «ένη και νέα»
+ή τριακάς. Ο μην Θαργηλιών αντιστοιχεί με τον Μάιον και ήτο ο
+ενδέκατος του ημερολογίου και ο Σκιροφοριών (Ιούνιος) ήτον ο
+τελευταίος.
+
+132) Κατά ιστορικήν ακρίβειαν 99 έτη.
+
+133) Ήτοι από Μαΐου μέχρι Σεπτεμβρίου του 411 π. Χ.
+
+134) «Τοις πεντακισχιλίοις τοις εκ των όπλων».
+
+135) Την γνώμην αυτήν ο Αριστοτέλης αρύεται εκ του Θουκυδίδου
+(8,98) του οποίου τας κρίσεις αποδέχεται καθ' όλην την
+εξιστόρησιν των πολιτικών ανωμαλιών, των μετά την εν Σικελία
+καταστροφήν.
+
+136) Πιθανώς το 410 π. Χ. μετά την εν Κυζίκω ναυμαχίαν.
+
+137) Το κείμενον εκ παραδρομής φέρει «εβδόμω».
+
+138) «Αγγελήθεν» προς διάκρισιν του κατά το 412 π. Χ. ομωνύμου
+άρχοντος.
+
+139) «Πονηρός ούτος και πλείσταις καταδίκαις ενεχόμενος»
+Αριστοφ. Σχολ. 157.
+
+140) Το 404 — 403 π. Χ.
+
+141) «Τους περί Αρεοπαγιτών καθείλον εξ Αρείου Πάγου». Το εξ
+Αρείου Πάγου φαίνεται παρέμβλητος επεξήγησις αντιγραφέως.
+
+142) «Ποιήσαντες καθάπαξ, τας δε προϊούσας δυσκολίας». Το δε
+φαίνεται παρέμβλητον.
+
+143) «Της πόλεως υποφερομένης»· η μετοχή είναι και αιτιολογική
+και χρονική.
+
+144) «Παύσασθαι της ασελγείας»· η φράσις του κειμένου είναι
+πλέον παραστατική και μεταφορική, κατά την Αττικήν συνήθειαν.
+
+145) «Έξω τε γίγνεσθαι της πολιτείας αυτόν».
+
+146) Αρμοστής ελέγετο ο αποστελλόμενος υπό της Σπάρτης
+στρατιωτικός διοικητής εις κυριευθείσας πόλεις. Πρβλ. Θουκιδ.
+8, 5.
+
+147) Φρουρών εις την Ακρόπολιν.
+
+148) «Εφ' ων συνέβη και τας διαλύσεις γενέσθαι».
+
+149) Το 403 Π. Χ.
+
+150) «Εξοικείν».
+
+151) «Επιτίμους όντας και κυρίους και αυτοκράτορας».
+
+152) Οι Κήρυκες και οι Ευμολπίδαι ήσαν δύο παλαιοτάτης
+ευγενείας οικογένειαι της Αττικής. Απ' αυτάς κληρονομικώς
+απηρτίζετο το ιερατείον της Ελευσίνος, ήτοι των ναών της
+Δήμητρος και της Περσεφόνης. Οι Ευμολπίδαι μάλιστα φέρονται
+απόγονοι του βασιλέως της Ελευσίνος Ευμόλπου, ο οποίος
+επολέμησε με τον Ερεχθέα, τον πρώτον βασιλέα των Αθηνών.
+
+153) Το συμμαχικόν ταμείον ήτο πλέον το εμπιστευμένον εις τους
+Λακεδαιμονίους και υπ' αυτών χρησιμοποιούμενον, εις το οποίον
+οι Αθηναίοι μετά την άλωσιν της πόλεως υπό του Λυσάνδρου
+υπεχρεώθησαν να συνεισφέρουν.
+
+154) «Τοις τα τιμήματα παρεχομένοις».
+
+155) «Αφείλε τας υπολοίπους ημέρας της απογραφής», ήτοι
+εσυντόμευσε την προθεσμίαν των δηλώσεων.
+
+156) «Γραψάμενος το ψήφισμα το Θρασυβούλου παρανόμων». Η φράσις
+συνήθως δικονομική του Αττικού Δικαίου.
+
+157) «Την χώραν ανάδαστον ποιούσιν»· ήτοι κάμνουν νέαν διανομήν
+της κτηματικής περιουσίας.
+
+158) Ο Αριστοτέλης αριθμεί τόσα πολιτεύματα υπάρξαντα εις τας
+Αθήνας, όσαι έγιναν πολιτικαί μεταβολαί. Την «εξ αρχής» ούσαν
+κατάστασιν δεν λογίζει ως πολίτευμα.
+
+159) «Μετά δε ταύτην η επί Δράκοντος εν η και νόμους ανέγραψαν
+πρώτον». Η φράσις φαίνεται παρέμβλητος.
+
+160) «Αι της βουλής κρίσεις εις τον δήμον εληλύθασιν».
+
+161) «Προς την επικύρωσιν της χειροτονίας». Η φράσις είναι όρος
+νομικός του Αττικού συνταγματικού δικαίου.
+
+162) Ο ξένος αυτός γενόμενος στρατηγός των Αθηναίων και
+παρασχών πολλάς ωφελείας εις την πόλιν έλαβε το δικαίωμα του
+πολίτου. Πρβλ. Πλάτωνος Ίων c. 12 σελ. 541.
+
+163) Από του κεφαλαίου τούτον αρχίζει η περιγραφή του
+οργανισμού της Αθηναίων Πολιτείας, ήτοι λεπτομερής ανάπτυξις
+του συνταγματικού, του διοικητικού και εν μέρει του αστικού
+Αττικού δικαίου.
+
+164) «Αποψηφίσωνται».
+
+165) «Εφίησιν».
+
+166) «Αν δε νικήση».
+
+167) «Δοκιμάζει τους εγγραφέντας η βουλή». Ο όρος είναι
+νομικός, όπως και οι ανωτέρω και πολλοί των παραθετομένων
+κατόπιν. Γίνεται δε η εν υποσημειώσει παράθεσις διά να δοθή εις
+τον αναγνώστην ιδέα της νομικής φρασεολογίας του Αττικού
+δικαίου.
+
+168) «Ζημιοί».
+
+169) «Τρεις εκ των φυλετών».
+
+170) «. . . και κοσμητήν [εκ των άλλων Αθηναίων] επί πάντων». Η
+φράσις &εκ των άλλων Αθηναίων& είναι προδήλως παρέμβλητος, έχει
+δε και τεθή ως γλώσσα εις το περιθώριον του αρχικού κειμένου,
+πιθανώς γενομένη υπό αντιγραφέως θέλοντος να εξηγήση το επί
+πάντων. Το δε «επί πάντων» σημαίνει επί των εφήβων όλων των
+φυλών.
+
+171) «Πρώτον μεν τα ιερά περιήλθον».
+
+172) Πολεμικόν μηχάνημα με νευράν, διά του οποίου ερρίπτοντο
+βέλη και δόρατα.
+
+173) «Εκκλησίας γενομένης»· η μετοχή είναι και χρονική και
+τροπική.
+
+174) «Αποδειξάμενοι τω δήμω τα περί τας τάξεις».
+
+175) «Δίκην ούτε διδόασιν ούτε λαμβάνουσι».
+
+176) Προεδρείαν.
+
+177) «Εν η δει τας αρχάς επιχειροτονείν, ει δοκούσι καλώς
+άρχειν».
+
+178) «Τας εισαγγελίας». Κάθε πολίτης Αθηναίος είχε δικαίωμα να
+καταγγείλη οιονδήποτε είτε άρχοντα είτε ιδιώτην προ της
+εκκλησίας ως επιβουλευόμενον την πολιτείαν. Τούτο δε ελέγετο
+εισαγγελία.
+
+179) «Τας απογραφάς των δημευομένων αναγινώσκειν». Μεταξύ των
+ποινών διά πολιτικά εγκλήματα ήτο και η επιβολή προστίμου
+μεγάλου, συνεπεία του οποίου εδημεύετο η περιουσία του
+καταδικαζομένσυ, ως και διά καθυστέρησιν άλλης τινός προς το
+Δημόσιον οφειλής.
+
+180) «Τας λήξεις των κλήρων και επικλήρων». Η φράσις δικονομική
+του Αττ. δικαίου. Επίκληροι ελέγοντο γυναίκες ανύπανδροι
+κληρονόμοι περιουσίας, διά την διαχείρισιν της οποίας
+διωρίζοντο κατά συγγένειαν είτε διά δικαστικής αποφάσεως
+αντιλήπτορες.
+
+181) «Όπως μηδένα λάθη μηδέν έρημον γενόμενον».
+
+182) «Και περί της οστρακοφορίας επιχειροτονίαν διδόασιν». Οι
+θεωρούμενοι επικίνδυνοι εις το δημοκρατικόν πολίτευμα ήτο
+δυνατόν να καταδικασθώσι διά γενικής του λαού δι' οστράκων
+ψηφοφορίας εις εξορίαν (εξοστρακισμόν). Περί του αν πρέπη ή όχι
+να γίνη τοιαύτη ψηφοφορία προαπεφάσιζεν η εκκλησία του δήμου.
+
+183) «Και συκοφαντών προβολάς».
+
+184) Ήτοι διά τρεις Αθηναίους συκοφάντας και τρεις μετοίκους.
+
+185) «Θεις ο βουλόμενος ικετηρίαν ων αν βούληται και ιδίων και
+δημοσίων προς τον δήμον διαλέξηται». Τίθημι ικετηρίαν· νομική
+φράσις αντίστοιχος με το «υποβάλλω αίτησιν».
+
+186) «ΣΥΡΑΚΟΣΙΩΝ» φέρει το αρχικόν κείμενον. Υπάρχουσιν οι
+διορθώσαντες τέσσαρα δι' οσίων. Προτιμοτέρα όμως διόρθωσις και
+τυπικώς και εκ της εννοίας είναι: «τρία δ' οσίων».
+
+187) «Άνευ προχειροτονίας». Πρβλ. Αρποκρατ. και Δημοσθ. κατά
+Τιμοκράτους, 12 και Αισχ. κατά Τιμάρχου, 23.
+
+188) Πριν δηλαδή παρουσιασθούν ενώπιον της εκκλησίας του λαού.
+
+189) Ήτοι απεσταλμένοι εξ άλλων πόλεων φέροντες εγγράφους
+ανακοινώσεις, προτάσεις, αιτήσεις κλπ. προς την πόλιν των
+Αθηνών.
+
+190) «Έστι δ' επιστάτης των πρυτάνεων».
+
+191) «Εφ' ων αν ευσημία γένηται».
+
+192) «Προβούλευμα».
+
+193) «Ζημιώσαι και δήσαι και αποκτείναι».
+
+194) «Άνευ δικαστηρίου γνώσεως».
+
+195) «Απέφυγεν»· νομ. λέξις.
+
+196) Τύπανον = τύμπανον Λατιν. typanum. Ελέγετο ούτω και το
+εδώλιον επί του οποίου εκάθητο ο κατάδικος διά να υποστή την
+θανατικήν ποινήν.
+
+197) «Τούτο κύριον είναι». Η φράσις νομική.
+
+198) «Δοκιμάζει δε» λέξις νομική.
+
+199) «Τούτων μεν ουν άκυρός εστιν η βουλή».
+
+200) «Προβουλεύει δε».
+
+201) «Κατ' αυτά γαρ ταύτα ένοχός εστιν, ο νικήσας γραφή
+παρανόμων». Η τοιαύτη καταγγελία &γραφής παρανόμων& ήτο
+συνηθεστάτη.
+
+202) Με τρεις ή τέσσαρας σειράς κωπών.
+
+203) «Νεωσοίκους», ήτοι αποθήκας, εντός των οποίων εφυλάσσοντο
+τα πλοία.
+
+204) Τα αποτεθειμένα εις την Ακρόπολιν αγάλματα των Νικών ήσαν
+εκ χρυσού.
+
+205) Πρόκειται ιδίως περί των μεταλλείων της Λαυρεωτικής. Εξ
+αυτών πιθανώς άλλα εξεμεταλλεύετο απ' ευθείας το Δημόσιον και
+το εξαγόμενον μετάλλευμα επώλει, άλλα δε, τα ολιγώτερον
+σημαντικά, εμίσθωνε προς εκμετάλλευσιν εις ιδιώτας διά τρία
+έτη. Άλλην εξήγησιν δίδει ο Reinach διαρρυθμίζων κριτικώς το
+κείμενον ως εξής: και τα πραθέντα μέταλλα [και τα χωρία τα]
+εργάσιμα, τα εις τρία έτη πεπραμένα και τα εις αεί
+συγκεχωρημένα».
+
+206) «Συγκεχωρημένα τα εις . . . έτη πεπραμένα». Ήτοι τα
+παραχωρούμενα (και επεξηγηματικώς) τα διά . . . (πιθανώς ι'
+ήτοι 10) έτη μίσθούμενα. Άλλη ανάγνωσις φέρει: «τα
+συγκεχωσμένα» απιθάνως. Ίσως το &συγχωρώ& επί του προκειμένου
+ως νομικός όρος εσήμαινεν εκχώρησιν της εκμεταλλεύσεως ομού και
+της επιφανείας του εδάφους του μεταλλείου.
+
+207) «Εις λελευκωμένα γραμματεία». Επί λευκασμένων δερμάτων
+συνήθως εγράφοντο οι φορολογικοί πίνακες, ελέγοντο δε
+γραμματεία. Οι παλαιότεροι τοιούτοι πίνακες ελευκαίνοντο και
+πάλιν.
+
+208) Οι προσωπικοί και περιουσιακοί &φόροι& επληρώνοντο εις
+κάθε πρυτανείαν. Άλλαι δε τακτικαί εισφοραί των πολιτών
+κατεβάλλοντο τρεις φοράς το έτος. Και οφειλαί προς το Δημόσιον
+εκ μισθώσεων και άλλων ληψοδοσιών κατεβάλλοντο επί της ενάτης
+πρυτανείας, ήτοι ένα περίπου μήνα προ της λήξεως του
+διοικητικού και λογιστικού των Αθηναίων έτους.
+
+209) «Των τεμενών».
+
+210) «Αποδέκται» ή αποδεκταί, αντίστοιχον προς το ταμίαι
+εισπράξεως.
+
+211) Ο εύθυνος και οι δύο πάρεδροι αυτού απετέλουν ούτω
+δικαστήριον κρίνον κατ' έφεσιν τας υποθέσεις διαχειρίσεως
+αλλοτρίων.
+
+212) Το κείμενον φέρεται ελλιπές εις μίαν λέξιν ως εξής:. «οίς
+αναγκαίον εστι ταις α . . . αις κατά τον επώνυμον της φυλής
+έκαστον καθείσθαι» κλπ. Την ελλείπουσαν λέξιν συμπληρώ εις
+&α[ιτία]ις&.
+
+213) «Ταύτην την εύθυναν» . . .
+
+214) «Τούτο κύριόν εστι».
+
+215) «Δοκιμάζει δε και τους ίππους» . . .
+
+216) Από τους ίππους, οι οποίοι ευρίσκοντο εις τας Αθήνας,
+άλλοι ήσαν πολεμικοί και άλλοι αγοραίοι. Κάθε πολίτης της
+τάξεως των Ιππέων συνετήρει υποχρεωτικώς ένα πολεμικόν ίππον εξ
+ιδίων, παρείχε δηλαδή τα της συντηρήσεως αυτού εις τους
+ιπποκόμους. Αν ο ιπποκόμος κακώς συνετήρει τον ίππον, υφίστατο
+την ποινήν της με ιδικά του έξοδα ιπποκομίας. Οι κατά την
+επιθεώρησιν κρινόμενοι ως μη καλοί πολεμικοί ίπποι εσφραγίζοντο
+διά στίγματος.
+
+217) «Ή μη θέλουσι μένειν, αλλ' ανάγουσι». Πρβλ. Αριστ. Ηθικά
+Νικομ. II, 6, 2: «η του ίππου αρετή ίππον τε σπουδαίον ποιεί
+και αγαθόν δραμείν και ενεγκείν τον επιβάτην και μείναι τους
+πολεμίους».
+
+218) «Αδόκιμός εστι». Διά τον τρόπον σφραγίσεως των ίππων ίδε
+Ησυχίου: ίππου &τροχός και τρυσίππιον&.
+
+219) «Δοκιμάζει δε και τους προδρόμους», ήτοι τους εις την
+παράταξιν και κατά την μάχην προπορευομένους οδηγούς ίππους.
+
+220) «Τους αμίππους». Μαζί με τους ιππείς επήγαιναν και άλλοι
+πεζοί, οι οποίοι ήσαν γυμνασμένοι και να ιππεύουν και να
+μάχωνται έφιπποι, ως αντικαταστάται.
+
+221) «&Τα παραδείγματα&, τα εις την πέπλον». Η σημασία της
+λέξεως &παράδειγμα&, η επί του προκειμένου, δεν εξακριβούται εξ
+άλλων χωρίων συγγραφέων. Εκ της όλης εννοίας όμως και εκ των
+σχετικών ιστορικών πληροφοριών περί της ετησίας εορτής των
+Παναθηναίων, ότε Αθηναίαι παρθένοι έφερον τον νέον πέπλον της
+Αθηνάς εις τον Παρθενώνα, εγίνετο δε διά τούτο πομπή και
+διακόσμησις, πιθανόν φαίνεται ότι «παραδείγματα» ελέγοντο τα
+προσχέδια διακοσμήσεως, την οποίαν εγκρινομένην εξετέλουν
+ιδιώται με δαπάνην του Δημοσίου.
+
+222) «Και της ποιήσεως των Νικών». Τα εν τη Ακροπόλει χρυσά
+αγάλματα των Νικών εστολίζοντο κάθε εορτήν των Παναθηναίων.
+
+223) Ήτοι υπήρχεν αστυνομική διάταξις να ρίπτωνται αι
+ακαθαρσίαι εις απόστασιν μεγαλυτέραν των 10 σταδίων από του
+τείχους και ταύτην εφήρμοζον οι αστυνόμοι.
+
+224) Αι οδοί της πόλεως ήσαν στεναί και απηγορεύετο η κατασκευή
+προεξεχόντων εξωστών εις τας οικίας.
+
+225) Ήτοι έπρεπε ν' ανοίγουν αι θύραι προς τα έσω της οικίας,
+ώστε να μη εμποδίζεται ο δρόμος.
+
+226) Επιστάται της αγοράς.
+
+227) «Των εμπορίων επιμελείσθαι».
+
+228) «Ανδραποδιστάς». Ούτως ελέγοντο οι κλέπται ανθρώπων, οι
+οποίοι επώλουν τους αρπαζομένους αλλού ως δούλους. Το έγκλημα
+τούτο ήτο συνηθέστατον.
+
+229) Οι επ' αυτοφώρω συλλαμβανόμενοι ήσαν συνήθως οι
+ομολογούντες την ενοχήν των. Λεπτομέρειαι της ποινικής
+διαδικασίας επί του προκειμένου δεν είναι γνωσταί.
+
+230) «Και τας &ενδείξεις& εισάξοντας». Η ένδειξις ήτο ειδική
+μήνυσις διά πράξιν του μηνυομένου απαγορευομένην εις αυτόν
+προσωπικώς ή δι' είσοδον αυτού εις τόπον απηγορευμένον. Π. χ. η
+άσκησις πολιτικών δικαιωμάτων υπό ενός &ατίμου& ήτο έγκλημα
+υποκείμενον εις &ένδειξιν&.
+
+231) «Τας &εμμήνους& εισάγουσι δίκας» . . . .
+
+232) «Επί δραχμή δανεισάμενος αποστερεί».
+
+233) «Αν αγορά βουλόμενος εργάζεσθαι δανείσηται παρά τινος
+αφορμήν».
+
+Η φράσις δικανική.
+
+234) «Έτι δ' αικίαις και ερανικάς και κοινωνικάς και ανδραπόδων
+και υποζυγίων.» . . . Οι όροι δικανικοί. Αι περί ανδραπόδων και
+υποζυγίων υποθέσεις ήσαν πιθανώς αι διά &κεκρυμμένον ελάττωμα&.
+
+235) «Οι αποδέκται τοις τελώναις και κατά των τελωνών» . . .
+
+236) Οι περιοδεύοντες αυτοί δικασταί είχον γίνη υπό του
+Πεισιστράτου (όρα προηγ.), κατηργήθησαν υπό του Κλεισθένους και
+επανήλθον το 453. — Ηύξησαν δε οι Αθηναίοι τον αριθμόν διά να
+αποφεύγουν την ανάμνησιν των τυράννων.
+
+237) «Τας προκλήσεις.» . . . δικον. όρος περιλαμβάνων και την
+αγωγήν και τας προτάσεις.
+
+238) «Εις εχίνους». Εχίνοι ελέγοντο χαλκά σκεύη ή πήλινα αγγεία
+της δικαστικής τραπέζης, εις τα οποία απετίθεντο αι
+δικογραφίαι. Την δικον. αυτήν διατύπωσιν αναφέρει και ο
+Δημοσθένης.
+
+239) «Εν γραμματείω» . . . δικον. όρος.
+
+240) Ο κανονισμός της αρμοδιότητος του δικαστηρίου από του
+εναγομένου, δικονομική αρχή νεωτέρα, είχε καθιερωθή αρχαιότατα
+εις το Αττ. δίκαιον.
+
+241) «Εντός χιλίων». . .
+
+242) «Εκ των αρχόντων [και των] επωνύμων» . . το «και των»
+παρέμβλητον.
+
+243) Ήτοι τον αρχαιότερον και μετ' αυτού την αντιστοιχούσαν
+ηλικίαν.
+
+244) «Συνηγόρους».
+
+245) «Δώρων τιμώσι» . . . δικον. φράσις.
+
+246) «Αδικίαν τιμώσι» . . . δικον. φράσις.
+
+247) «Καλλιερούσι μετά των μάντεων».
+
+248) Πλουσίους πολίτας, αναλαμβάνοντας την διδασκαλίαν
+δραματικών έργων με δαπάνην ιδικήν των.
+
+249) «Και τούτο κύριόν εστι της δοκιμασίας».
+
+250) «Και Ζευς ερκείος», οικιακός, σπιτικός, διότι ως προστάτης
+των οίκων είχε συνήθως ο Ζευς τον βωμόν του εις τον πρόδρομον.
+
+251) «Είτα ηρία ει έστιν» . . .
+
+252) «Τα τέλη τελεί» . . .
+
+253) «Ταύτα δ' ανερωτήσας» . . . εις το κείμενον γίνεται αλλαγή
+του υποκειμένου από της φράσεως αυτής και εις τας επομένας,
+διότι διεξάγων την όλην δοκιμασίαν αντί της βουλής ορίζεται ο
+προεδρεύων.
+
+254) «Δους κατηγορίαν και απολογίαν» . . . η φράσις δικονομ.
+
+255) «Εφ' ω τα τόμι' εστι». Άλλη γραφή φέρει «τα ταμιεία», ήτοι
+τα δημόσια θησαυροφυλάκια.
+
+256) Εις τα «Μεγάλα Διονύσια» η &κατ' άστυ& ή &εν άστει& ή
+αστικά ή απλώς &Διονύσια&, τα τελούμενα τον μήνα Ελαφηβολιώνα
+(Μάρτιον), εδιδάσκοντο εις το θέατρον αι τραγωδίαι και αι
+κωμωδίαι διά την παράστασιν των οποίων και την προγύμνασιν
+εδαπάνων (εχορήγουν) ιδιώται.
+
+257) Εορταί προς τιμήν του Απόλλωνος και της Αρτέμιδος
+τελούμεναι τον μήνα Θαργηλιώνα (Μάιον — Ιούνιον).
+
+258) Πολίτης οριζόμενος διά να χορηγήση δημοσίαν δαπάνην
+(λειτουργίαν) βαρείαν, οποίαι ήσαν η χορηγία και η τριηραρχία,
+ηδύνατο να υποδείξη άλλον ικανώτερον προς τούτο κατά την γνώμην
+του, προτείνων εις αυτόν ή να εκτελέση την χορηγίαν ή ν'
+ανταλλάξουν τας περιουσίας των. Τούτο δε ελέγετο &αντίδοσις.&
+
+259) «Και τας σκήψεις εισάγει» . . η φράσις δικον. Η &σκήψις&
+αντιστοιχεί και με τον σημερινόν όρον &ένστασις.&
+
+260) «Γονέων κακώσεως (αύται δ' εισίν αζήμιοι τω βουλομένω
+διώκειν), ορφανών κακώσεως (αύται δ' εισί κατά των επιτρόπων),
+επικλήρου κακώσεως» . . . κλπ., δικονομική φρασιολογία του
+Αττικού δικαίου.
+
+261) «Παρανοίας, εάν τις αιτιάται τινα παρανοούντα τα εαυτού
+απολλύναι».
+
+262) «Εις δατητών αίρεσιν, εάν τις μη θέλη κοινά τα όντα
+νέμεσθαι» . . . . αγωγή αντίστοιχος προς την «περί διανομής
+κοινούν του Ρωμ. δικαίου.
+
+263) «Εις επιτροπής κατάστασιν» . . .
+
+264) «Εις επιτροπής διαδικασίαν» . . .
+
+265) Το κείμενον φέρει: «εις [εμφανών κατάστασ]ιν, επίτροπον
+αυτόν εγγράψαι». Ούτω δε η φράσις ακριβώς ερμηνεύεται: «διά την
+διαχείρισιν εμφανούς περιουσίας (προσωρινώς αδεσπότου) να
+διορίζη αυτός (ο άρχων) διαχειριστήν.
+
+266) «Και τους επιτρόπους, εάν μη διδώσι τοις παισί τον ούτον,
+ούτος εισπράττει».
+
+267) Εις την εορτήν αυτήν εγίνοντο οι δραματικοί αγώνες. Μην
+των εορτών τούτων ήτο ο Ληναιών κατά την αρχαίαν Ιωνικήν
+ονομασίαν, ήτοι ο αττικός Γαμηλιών (Ιανουάριος — Φεβρουάριος),
+έβδομος ερχόμενος εις το Αττικόν έτος. Ληναίος δε ελέγετο ο
+Διόνυσος, διότι εις αυτόν ήσαν αφιερωμένοι οι ληνοί.
+
+268) «Γραφαί δε λαγχάνονται προς αυτόν ασεβείας». . . .
+
+269) «Τας υπέρ των &γερών& απάσας» . . . φέρει το κείμενον.
+Διορθωτέον όμως &ιερών&, όπως ευρίσκεται αντιστοίχως και παρά
+τω Φωτίω.
+
+270) «Και ο απαγορεύων είργεσθαι των νομίμων ούτος εστι».
+
+271) «Αν εκ προνοίας αποκτείνη» . . .
+
+272) Και φαρμάκων εάν αποκτείνη δους και πυρκαάς».
+
+273) Τόπος εις τας Αθήνας, όπου υπήρχε δικαστήριον το «επί
+Παλλαδίω», εις το οποίον συνεδριάζοντες οι εφέται εδίκαζον.
+Παυσανίας I, 28. Πολυδ. VIII, 118. Το δικαστήριον τούτο
+μετεχειρίζοντο και οι Ηλιασταί.
+
+274) Ήτο ναός του Απόλλωνος, εις τον οποίον ήτο και δικαστήριον
+το «επί Δελφινίω».
+
+275) «Εάν δε φεύγων φυγήν ων έφεσίς εστιν». Η διαστολή γίνεται,
+διότι υπήρχον εξόριστοι καταδικασμένοι εις θάνατον ή αειφυγίαν,
+οπότε δεν εκαλούντο οι τοιούτοι εκ νέου κατηγορούμενοι εις
+απολογίαν.
+
+276) «Εν Φρεάτου» ή «Φρεατοί» ή κατ' Αρποκρατ. «Φρεαττοί»·
+παράλιον χωρίον ονομασθέν από τινος Φρεάτου ήρωος, όπου
+συνεδρίαζον εις δικαστήριον.
+
+277) «Ο δε την αιτίαν έχων». . .
+
+278) «Τότε δε» . . . .
+
+279) «Όταν δε μη ειδή τον ποιήσαντα, τω δράσαντι λαγχάνει» . .
+. .
+
+280) Ανάλογοι αι αγωγαί αύται προς την αγωγήν του Ακουιλίου
+νόμου εις το Ρωμ. Δικ.
+
+281) Κυνηγήτριαν.
+
+282) Επίθετον του Ποσειδώνος.
+
+283) «Διατίθησι δ' αγώνα τον επιτάφιον [και] τοις
+τετελευτηκόσιν» . . . Το και φαίνεται παρέμβλητον.
+
+284) «Αποστασίου» . . . Ο δούλος απελευθερούμενος υπό του
+κυρίου του και κακώς προς αυτόν έπειτα φερόμενος εισήγετο εις
+δίκην αποστασίου.
+
+285) «Προστασίου» . . . Καθένας ξένος έχων εγκατάστασιν εις τας
+Αθήνας ήτον υποχρεωμένος να ζητήση την προστασίαν πολίτου
+Αθηναίου, διά να τον εκπροσωπεί ούτος εις υποθέσεις κτηματικάς,
+ληξιαρχικάς και άλλας.
+
+286) «Έτι δε τας εισαγγελίας εισαγγέλλουσιν εις τον δήμον» . .
+.
+
+287) «Τας καταχειροτονίας».
+
+288) «Τας προβολάς».
+
+289) «Και γραφάς παρανόμων και νόμον μη επιτήδειον θείναι».
+
+290) «Επιστατικήν».
+
+291) «Εισί δε και γραφαί προς αυτούς ων παράστασις τίθεται» . .
+.
+
+292) «Ξενίας» . . .
+
+293) «Δωροξενίας» . . .
+
+294) «Ψευδεγγραφής» . . .
+
+295) «Ψευδοκλητείας» . . .
+
+296) «Βουλεύσεως» . . . Κατά την ερμηνείαν, την παρεχομένην υπό
+του Αρποκρ. γραφή βουλεύσεως εγίνετο εάν παρανόμως διετηρείτο
+τις εις τον κατάλογον των πολιτών. Αλλ' εκ των ανωτέρω υπό του
+Αριστ. αναγραφομένων περί βουλής και βουλευτών πιθανωτέρα
+φαίνεται η ερμηνεία ως άνω.
+
+297) «Αγραφίου» . . Πολλοί εφρόντιζαν να διαγράφουν τα όνομά
+των εκ των καταλόγων προς αποφυγήν πληρωμής φόρων.
+
+298) «Τους απεψηφισμένους υπό των δημοτών» . . .
+
+299) «Τας καταγνώσεις τας εκ της βουλής» . . .
+
+300) «Τα ψευδομαρτυρία εξ Αρείου Πάγου».
+
+301) «Από των μοριών» . . .
+
+302) Ήτοι 3/8 περίπου της λίτρας.
+
+303) Διότι προηγουμένως παρείχε ελαιόκαρπον.
+
+304) Ήτοι των οριζομένων διά να καταβάλουν την δαπάνην διά
+κατασκευήν ενός πολεμικού πλοίου.
+
+305) Τας ανταλλαγάς περιουσιών μεταξύ ενός ορισθέντος διά την
+δαπάνην, και ενός τον οποίον ο ορισθείς οπεδείκνυεν ως
+πλουσιώτερόν του. Εφ' όσον ο υποδεικνυόμενος ηρνείτο ν'
+αποδεχθή το βάρος, εγίνετο ανταλλαγή περιουσιών.
+
+306) «Τας διαδικασίας» . . .
+
+307) «Επιχειροτονία δ' αυτών εστι» . . . .
+
+308) «Καν μεν αλώ» . . . δικον. φράσις.
+
+309) «Αν δ' αποφύγη» . . .
+
+310) «Εκκηρύξαι» . . .
+
+311) «Επιβολήν επιβάλλειν».
+
+312) Ανέκαθεν δύο υπήρχον ιερά πλοία των Αθηναίων αποστελλόμενα
+εις θρησκευτικάς αποστολάς: η Πάραλος και η Σαλαμινία. Όταν δε
+η λατρεία του Διός Άμμωνος διεδόθη εν Ελλάδι, κυρίως από της
+βασιλείας του μεγάλου Αλεξάνδρου, ο οποίος επωνομάσθη μόνος του
+υιός του Άμμωνος, η Σαλαμινία μετωνομάσθη η &του Άμμωνος&, θα
+ετροποποιήθησαν δε βεβαίως τότε αι δι' αυτής θρησκευτικαί
+αποστολαί. Η μετονομασία έγινε προ της αναγνωρίσεως της
+θειότητος του Μ. Αλεξάνδρου το 324 π. Χ. υπό των Αθηναίων (ίδε
+Υπερείδ. κατά Δημ. 30, εκδ. Blass), διότι εξ επιγραφών
+βεβαιώνεται ότι ήδη το 333 η λατρεία του Άμμωνος υπήρχεν εις
+τας Αθήνας.
+
+313) «Αι μεν μετ' εννέα αρχόντων εκ της φυλής όλης κληρούμεναι»
+. . .
+
+314) «Αι δ' εν Θησείω κληρούμεναι διηρούντο εις τους δήμους» .
+. . ήτοι κάθε δήμος παρουσίαζε κατάλογον υποψηφίων, εκ του
+οποίου εγίνετο η κλήρωσις.
+
+315) «Μισθοφορούσι δε» . . .
+
+316) «Ο δήμος» . . .
+
+317) Η δραχμή είχεν έξ οβολούς. Η τιμή δε της δραχμής πρέπει να
+υπολογισθή τετραπλασία της σημερινής.
+
+318) «Τοις δε προτανεύουσιν εις σίτησιν οβολός προστίθεται
+[δέκα προστίθενται]». Αι δύο τελευταίαι λέξεις είναι
+παρέμβλητοι. Πιθανή κατ' εμέ διόρθωσις είναι: «τοις δε δέκα
+πρυτανεύουσιν οβολός προστίθεται» . .
+
+319) &Πληρούσιν& πρέπει να αναγνωσθή αντί του &κληρούσιν& του
+κειμένου.
+
+320) «Κληρωτήρια».
+
+321) «Πινάκιον πύξινον» . . . Από ξύλον πύξου (τσιμσιριού).
+
+322) «Ο θεσμοθέτης επικληρώση» . . .
+
+323) «Α δει προσπαρατίθεσθαι τοις δικαστηρίοις» . . .
+
+324) «Εφ' έκαστον το δικαστήριον, το γράμμα το λαχόν».
+
+325) Σανίς ξυλίνη έχουσα οπάς, εις τας οποίας εσφηνώνοντο αι
+πινακίδες.
+
+326) «Καλεί τους ειληχότας ο [κήρυξ]».
+
+327) «Τοις γαρ δικαστηρίοις χρώμα επιγέγραπται εκάστω επί τω
+σφηκίσκω της εισόδου». Ήτο δε ο σφηκίσκος μακρόν εις οξύ λήγον
+ξύλον (σουβλί, κοντάρι) αλλέως λεγόμενον και σκόλοψ. Πρβλ.
+Αριστοφ. Πλούτος 31 «Μέγαν λαβόντες ημμένον σφηκίσκον
+εκτυφλώσαι». Εκ του συμβόλου τούτου των δικαστηρίων έλαβεν ο
+Αριστοφ. τον τίτλον της κωμωδίας του «Σφήκες» παίζων με τας
+λέξεις σφηκίσκος και σφήκες.
+
+328) Πρβλ. Rose Frag. 460. — Σχολ. &Πλούτου& Αριστοφ. 278.
+
+329) «Ίνα εκ τούτων σκοπούντες αποδιδώσι τον μισθόν». Ο μισθός,
+ημερήσιος, επληρώνετο μετά την διεξαγωγήν της δίκης. Εις αυτόν
+δε αποβλέποντες οι πολίται συνωστίζοντο προ των δικαστηρίων
+ελπίζοντες να κληρωθούν λόγω του πλήθους των καθ' ημέραν
+δικαστών.
+
+330) Εις τα δικαστήρια, τα οποία απετελούντο τοιουτοτρόπως από
+δικαστάς διά κλήρου λαμβανομένους, προήδρευον αι αρχαί αι επί
+τούτω ωρισμέναι, καθώς ανωτέρω, εις τα περί δικαιοδοσίας
+εκάστου αξιώματος, διαλαμβάνεται. Αλλά και αι μόνιμοι αύται
+δικαστικαί αρχαί διά κλήρου κατενέμοντο εις τα δικαστήρια.
+
+331) Ήτοι διά την επίβλεψιν της κλεψύδρας. Ήτο δε η κλεψύδρα
+&ωρονομικόν σκεύασμα&, ήτοι όργανον διά του οποίου εμετρούντο
+αι ώραι. Ο λαιμός του αγγείου ήτο στενός, ο δε πυθμήν πλατύς
+και είχε μικράν οπήν από της οποίας άφηναν να τρέχη το ύδωρ.
+«Εν δικαστηρίω μεστόν ύδατος ετίθετο, και είων ρειν, άχρι της
+οπής, προς ο έλεγον οι ρήτορες». Πρβλ. και Γαληνού, περί Ψυχ.
+σφαλμάτων. Κεφ. Ε'.
+
+332) «Και το πρόγραμμα καθ' ό λήψονται».
+
+333) Ήτοι ως προς την τάξιν και τον τρόπον της εισαγωγής των
+δικών.
+
+334) Πιθανώς δύο.
+
+335) Έμπροσθεν μέρος, ήτοι το μέρος του κατηγόρου και του
+κατηγορουμένου διά να δύνανται ούτοι να εποπτεύουν την εκροήν
+του ύδατος.
+
+336) «Ο δ' επί το ύδωρ τας δίκας μετρεί» . . .
+
+337) Η εντός των αγκυλών περίοδος περιέχει κατά συμπερασμόν την
+έννοιαν του κειμένου, το οποίον εις το τμήμα τούτο του παπύρου
+και εις το επόμενον είναι κατά το πλείστον κατεστραμμένον. Ο
+Αρποκρ. ευτυχώς αναπληροί την έλλειψιν (Frag. 463) αναφέρων:
+«Διαμεμετρημένη ημέρα· μέτρον τι εστιν ύδατος προς μεμετρημένον
+ημέρας διάστημα ρέον. Εμετρείτο δε το Ποσιδεώνι μηνί· προς δη
+τούτο ηγωνίζοντο οι μέγιστοι και περί των μεγίστων αγώνες·
+διενέμοντο δε τρία μέρη το ύδωρ, το μεν τω διώκοντι, το δε τω
+φεύγοντι, το δε τρίτον τοις δικάζουσι. &Αριστοτέλης δ' εν
+Αθηναίων πολιτεία διδάσκει περί τούτων»&. Πρβλ. και Αισχίν. 2,
+126 «προς ένδεκα γαρ αμφορέας εν διαμεμετρημένη τη ημέρα
+κρίνομαι». Ο δε Ποσιδεών (Δεκέμβριος — Ιανουάριος) έκτος μην
+του Αττικού ημερολογίου είχε τας ολιγωτέρας ώρας την ημέραν.
+
+338) «Τον αυλίσκον» . . .
+
+339) «Επειδάν δ' η προς διαμεμετρημένην την ημέραν η δίκη, τότε
+δε ουκ επιλαμβάναυσιν αυτόν» . . . διορθ. &δη& αντί δε.
+
+340) Ήτοι η δικαστική ημέρα λογίζεται έχουσα τόσας ώρας, όσας
+ώρας έχουν αι ημέραι του μηνός Ποσιδεώνος (8 — 9)· και θέτουν
+εις τας κλεψύδρας τόσον ύδωρ, όσον δύναται να εκρεύση εις το
+χρονικόν διάστημα των ωρών τούτων.
+
+341) Οι άλλοι δύο επόπται (διότι ως ανωτέρω αναφέρεται
+εκληρώνοντο τέσσαρες) εχρησίμευαν πιθανώς ως αναπληρωταί.
+
+342) Αι εντός των αγκυλών περίοδοι παρέχουν κατά συμπεμασμόν
+την έννοιαν του κατεστραμμένου κειμένου, μόναι δε αι δια κυρτών
+στοιχείων λέξεις αντιστοιχούν πιστώς προς λέξεις του κειμένου,
+το οποίον εν συνόλω έχει ως εξής:
+
+ — — — — — — — — ντα[ι]
+ χρώντ — — — — — — — — — — θαι
+ τακτη — — — — — — — — ωσιν οι
+ δι[κ]ασ[ταί — — — — — — — Ε ίσον έ-
+ καστοι λ — — — — — — οι διώκοντ]ες] έσ-
+ πευδο[ν αν — — — — — — ρος εξω-
+ θείν τους [φεύγοντας — — — — — τ]ο ύδωρ
+ λαμβαν — — — — — — — — ο] μεν έτε-
+ ρος τοις δ[ιώκουσιν, ο δ' έτερος τοις φ)εύγο[υσι]ν.
+ εν δε τοις — — — — — — — — εξει
+ τ]ω διαψη[φι — — — — — — — είται δ . . . α
+ ε]πί τοις — — — — — — — — τοις πρόσ-
+ ε]στι δεσμ[ός — — — — — δ]ήμευσις
+ χ]ρημάτ[ων — — — — — ο]τι χρη παθείν
+ ή αποτελεί[σαι — — — — — δικ]αστηρίων
+ έστι φ' — — — — — — — ασιν, όταν
+ δε δέ[η — — — — — — ει]σαγαγείν,
+ συν — — — — — — — της ηλικίαν
+ ΤΑΛ — — — — — — — τ]ης δ[ί]κ[η]ς
+
+343) Ηλιαία ελέγετο το δικαστικόν σώμα, αλλά και το
+δικαστήριον, ήτοι το δημόσιον κτίριον όπου εγίνοντο αι Δίαιται
+και όπου συνήρχετο το μέγα τούτο δικαστήριον (των Ηλιαστών), το
+οποίον απετελείτο από πεντακοσίους, κάποτε δε χιλίους και
+κάποτε χιλίους πεντακοσίους, καθημένους και συνεδριάζοντας
+κυρίως όταν εκρίνοντο δημόσια πράγματα και εδικάζοντο πολιτικοί
+άνδρες. Ωνομάζετο δε ούτω κατά παλαιάν ετυμολογίαν «δια το εν
+υπαίθρω είναι τόπω και υπό του ηλίου βάλλεσθαι» ή ευλογώτερον
+από το αλίζεσθαι, συναθροίζεσθαι = αλιαία. Πρβλ. Παυσαν. I,
+18,8, Α. και Σχολ. Ευριπ. Ορ. 659 ΕΜ.
+
+344) «Επειδάν ειρημένοι ώσιν οι λόγοι» . . .
+
+345) Η επομένη περίοδος λόγου είναι τόσον κατεστραμμένη ώστε
+δεν δύναται να γίνη ουδεμία κατ' εικασίαν εξήγησις αυτής. Η προ
+αυτής όμως συμπληρούται επαρκώς εκ του Αρποκρ. (Frag. 464).
+
+346) «Διαιρετοί» . . . ήτοι δυνάμενοι να διαιρούνται εις το
+καθ' αυτό αγγείον και εις το σκέπασμά του.
+
+347) «Ο μεν χαλκούς κύριος, ο δε ξύλινος άκυρος».
+
+348) Ώστε ενώ οι αμφορείς ήσαν ξέσκεποι εφ' όσον εξηκολούθει η
+δίκη, όταν επρόκειτο να ψηφίσουν οι δικασταί, ο χάλκινος
+αμφορεύς εκαλύπτετο με το σκέπασμά του, το οποίον είχε την
+μικράν δια την ψηφοφορίαν οπήν.
+
+349) «Ανακηρύττει» . . .
+
+350) «Η τετρυπημένη του πρότερον λέγοντος, η δε πλήρης του
+ύστερον λέγοντος». Ήτοι οποίος θέλει να ψηφίση υπέρ του
+κατηγόρου (πρότερον λέγοντος) θα ρίψη εις τον χάλκινον αμφορέα
+την τρυπημένην ψήφον κλπ.
+
+351) «Λυχνείον» . . . Κυριολεκτικώς σημαίνει την βάσιν ή τον
+δίσκον επί του οποίου υπάρχει λύχνος.
+
+352) Ήτοι εκείνην, διά της οποίας εκφράζει την απόφασίν του.
+
+353) Ήτοι τον χάλκινον, εις τον οποίον ερρίπτετο η δικάζουσα
+ψήφος. Ούτω μετεχειρίζοντο δύο κάλπας (αμφορείς) διά να μη
+φαίνεται τι εψήφισε κάθε δικαστής.
+
+354) Η έννοια ολωσδιόλου κατ' εικασίαν. Το κείμενον έχει ούτω.
+. . ΑΥΤΑΟC. . . (αυτίκα;) ΛΙ . . Ρ. . . . . . . του αρίθμησαι .
+. .] ν.
+
+355) «Και τα διάκενα αυτών και τα πλήρη δήλα τοις αντιδίκοις».
+
+356) Υπήρχεν εις το δικαστήριον τράπεζα, της οποίας η επιφάνεια
+ήτο δίσκος, άβαξ, χωρών ωρισμένον αριθμόν ψήφων. Τοιουτοτρόπως
+εγίνετο εύκολα η αρίθμησις, αφού πρότερον αι πλήρεις ψήφοι
+εχωρίζοντο από τας τρυπημένας. Πρβλ. Πολυβ. Ε', 26.
+
+357) «Η δε τίμησίς εστιν προς ημίχουν ύδατος εκατέρω».
+
+358) Η τελευταία αύτη περίοδος διεσώθη αρτία εις το χειρόγραφον
+και κάτωθεν αυτής υπάρχει κορωνίς, ήτοι το σημείον τέλους του
+όλου έργου.
+
+
+
+
+
+
+
+
+End of Project Gutenberg's The Constitution of the Athenians, by Aristotle
+
+*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK THE CONSTITUTION OF THE ATHENIANS ***
+
+***** This file should be named 39963-0.txt or 39963-0.zip *****
+This and all associated files of various formats will be found in:
+ http://www.gutenberg.org/3/9/9/6/39963/
+
+Produced by Sophia Canoni
+
+Updated editions will replace the previous one--the old editions
+will be renamed.
+
+Creating the works from public domain print editions means that no
+one owns a United States copyright in these works, so the Foundation
+(and you!) can copy and distribute it in the United States without
+permission and without paying copyright royalties. Special rules,
+set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to
+copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to
+protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project
+Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you
+charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you
+do not charge anything for copies of this eBook, complying with the
+rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose
+such as creation of derivative works, reports, performances and
+research. They may be modified and printed and given away--you may do
+practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is
+subject to the trademark license, especially commercial
+redistribution.
+
+
+
+*** START: FULL LICENSE ***
+
+THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE
+PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK
+
+To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free
+distribution of electronic works, by using or distributing this work
+(or any other work associated in any way with the phrase "Project
+Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project
+Gutenberg-tm License (available with this file or online at
+http://gutenberg.org/license).
+
+
+Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm
+electronic works
+
+1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm
+electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to
+and accept all the terms of this license and intellectual property
+(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all
+the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy
+all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession.
+If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project
+Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the
+terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or
+entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8.
+
+1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be
+used on or associated in any way with an electronic work by people who
+agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few
+things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works
+even without complying with the full terms of this agreement. See
+paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project
+Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement
+and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic
+works. See paragraph 1.E below.
+
+1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation"
+or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project
+Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the
+collection are in the public domain in the United States. If an
+individual work is in the public domain in the United States and you are
+located in the United States, we do not claim a right to prevent you from
+copying, distributing, performing, displaying or creating derivative
+works based on the work as long as all references to Project Gutenberg
+are removed. Of course, we hope that you will support the Project
+Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by
+freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of
+this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with
+the work. You can easily comply with the terms of this agreement by
+keeping this work in the same format with its attached full Project
+Gutenberg-tm License when you share it without charge with others.
+
+1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern
+what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in
+a constant state of change. If you are outside the United States, check
+the laws of your country in addition to the terms of this agreement
+before downloading, copying, displaying, performing, distributing or
+creating derivative works based on this work or any other Project
+Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning
+the copyright status of any work in any country outside the United
+States.
+
+1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg:
+
+1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate
+access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently
+whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the
+phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project
+Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed,
+copied or distributed:
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org/license
+
+1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived
+from the public domain (does not contain a notice indicating that it is
+posted with permission of the copyright holder), the work can be copied
+and distributed to anyone in the United States without paying any fees
+or charges. If you are redistributing or providing access to a work
+with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the
+work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1
+through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the
+Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or
+1.E.9.
+
+1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted
+with the permission of the copyright holder, your use and distribution
+must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional
+terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked
+to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the
+permission of the copyright holder found at the beginning of this work.
+
+1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm
+License terms from this work, or any files containing a part of this
+work or any other work associated with Project Gutenberg-tm.
+
+1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this
+electronic work, or any part of this electronic work, without
+prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with
+active links or immediate access to the full terms of the Project
+Gutenberg-tm License.
+
+1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary,
+compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any
+word processing or hypertext form. However, if you provide access to or
+distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than
+"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version
+posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org),
+you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a
+copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon
+request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other
+form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm
+License as specified in paragraph 1.E.1.
+
+1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying,
+performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works
+unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9.
+
+1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing
+access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided
+that
+
+- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from
+ the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method
+ you already use to calculate your applicable taxes. The fee is
+ owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he
+ has agreed to donate royalties under this paragraph to the
+ Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments
+ must be paid within 60 days following each date on which you
+ prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax
+ returns. Royalty payments should be clearly marked as such and
+ sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the
+ address specified in Section 4, "Information about donations to
+ the Project Gutenberg Literary Archive Foundation."
+
+- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies
+ you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he
+ does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm
+ License. You must require such a user to return or
+ destroy all copies of the works possessed in a physical medium
+ and discontinue all use of and all access to other copies of
+ Project Gutenberg-tm works.
+
+- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any
+ money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the
+ electronic work is discovered and reported to you within 90 days
+ of receipt of the work.
+
+- You comply with all other terms of this agreement for free
+ distribution of Project Gutenberg-tm works.
+
+1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm
+electronic work or group of works on different terms than are set
+forth in this agreement, you must obtain permission in writing from
+both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael
+Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the
+Foundation as set forth in Section 3 below.
+
+1.F.
+
+1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable
+effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread
+public domain works in creating the Project Gutenberg-tm
+collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic
+works, and the medium on which they may be stored, may contain
+"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or
+corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual
+property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a
+computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by
+your equipment.
+
+1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right
+of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project
+Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project
+Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all
+liability to you for damages, costs and expenses, including legal
+fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT
+LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE
+PROVIDED IN PARAGRAPH 1.F.3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE
+TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE
+LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR
+INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH
+DAMAGE.
+
+1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a
+defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can
+receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a
+written explanation to the person you received the work from. If you
+received the work on a physical medium, you must return the medium with
+your written explanation. The person or entity that provided you with
+the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a
+refund. If you received the work electronically, the person or entity
+providing it to you may choose to give you a second opportunity to
+receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy
+is also defective, you may demand a refund in writing without further
+opportunities to fix the problem.
+
+1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth
+in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER
+WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO
+WARRANTIES OF MERCHANTABILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE.
+
+1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied
+warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages.
+If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the
+law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be
+interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by
+the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any
+provision of this agreement shall not void the remaining provisions.
+
+1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the
+trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone
+providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance
+with this agreement, and any volunteers associated with the production,
+promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works,
+harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees,
+that arise directly or indirectly from any of the following which you do
+or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm
+work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any
+Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause.
+
+
+Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm
+
+Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of
+electronic works in formats readable by the widest variety of computers
+including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists
+because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from
+people in all walks of life.
+
+Volunteers and financial support to provide volunteers with the
+assistance they need, are critical to reaching Project Gutenberg-tm's
+goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will
+remain freely available for generations to come. In 2001, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure
+and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations.
+To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation
+and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4
+and the Foundation web page at http://www.pglaf.org.
+
+
+Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive
+Foundation
+
+The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit
+501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the
+state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal
+Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification
+number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at
+http://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent
+permitted by U.S. federal laws and your state's laws.
+
+The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S.
+Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered
+throughout numerous locations. Its business office is located at
+809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email
+business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact
+information can be found at the Foundation's web site and official
+page at http://pglaf.org
+
+For additional contact information:
+ Dr. Gregory B. Newby
+ Chief Executive and Director
+ gbnewby@pglaf.org
+
+
+Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation
+
+Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide
+spread public support and donations to carry out its mission of
+increasing the number of public domain and licensed works that can be
+freely distributed in machine readable form accessible by the widest
+array of equipment including outdated equipment. Many small donations
+($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt
+status with the IRS.
+
+The Foundation is committed to complying with the laws regulating
+charities and charitable donations in all 50 states of the United
+States. Compliance requirements are not uniform and it takes a
+considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up
+with these requirements. We do not solicit donations in locations
+where we have not received written confirmation of compliance. To
+SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any
+particular state visit http://pglaf.org
+
+While we cannot and do not solicit contributions from states where we
+have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition
+against accepting unsolicited donations from donors in such states who
+approach us with offers to donate.
+
+International donations are gratefully accepted, but we cannot make
+any statements concerning tax treatment of donations received from
+outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff.
+
+Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation
+methods and addresses. Donations are accepted in a number of other
+ways including checks, online payments and credit card donations.
+To donate, please visit: http://pglaf.org/donate
+
+
+Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic
+works.
+
+Professor Michael S. Hart is the originator of the Project Gutenberg-tm
+concept of a library of electronic works that could be freely shared
+with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project
+Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support.
+
+
+Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed
+editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S.
+unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily
+keep eBooks in compliance with any particular paper edition.
+
+
+Most people start at our Web site which has the main PG search facility:
+
+ http://www.gutenberg.org
+
+This Web site includes information about Project Gutenberg-tm,
+including how to make donations to the Project Gutenberg Literary
+Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to
+subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.
diff --git a/39963-0.zip b/39963-0.zip
new file mode 100644
index 0000000..2f346b9
--- /dev/null
+++ b/39963-0.zip
Binary files differ
diff --git a/39963-h.zip b/39963-h.zip
new file mode 100644
index 0000000..e38e4a0
--- /dev/null
+++ b/39963-h.zip
Binary files differ
diff --git a/39963-h/39963-h.htm b/39963-h/39963-h.htm
new file mode 100644
index 0000000..e6975f8
--- /dev/null
+++ b/39963-h/39963-h.htm
@@ -0,0 +1,5741 @@
+<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Transitional//EN"
+ "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-transitional.dtd">
+<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml">
+
+<head>
+<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" />
+<meta name="keywords"
+ content="Αριστοτέλης, Ι. Ζερβός, Αθηναίων Πολιτεία" />
+
+<title>Αθηναίων Πολιτεία</title>
+
+<style type="text/css">
+
+body {
+font-family: verdana, geneva, arial, helvetica, sans-serif;
+line-height: 20px;
+margin-left: 5%;
+margin-right: 5%;
+}
+
+h1 { font-size: 185%; font-weight: bold; text-align: center; }
+h2 { font-size: 150%; font-weight: bold; text-align: center; }
+h3 { font-size: 120%; font-weight: bold; text-align: center; }
+h4 { font-size: 105%; font-weight: bold; text-align: center; }
+h5 { font-size: 90%; font-weight: bold; text-align: center; }
+h6 { font-size: 80%; font-weight: bold; text-align: center; }
+
+p{
+ text-align: justify;
+ margin-top: 1em;
+ margin-bottom: 1em;
+}
+
+hr{
+ width: 65%;
+}
+.poem {
+ FONT-SIZE: 95%; margin-left: 30%;
+}
+
+.sp{
+ letter-spacing:3px
+}
+
+</style>
+
+</head>
+<body>
+
+
+<pre>
+
+Project Gutenberg's The Constitution of the Athenians, by Aristotle
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org/license
+
+
+Title: The Constitution of the Athenians
+
+Author: Aristotle
+
+Translator: Ioannis Zervos
+
+Release Date: June 10, 2012 [EBook #39963]
+
+Language: Greek
+
+Character set encoding: UTF-8
+
+*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK THE CONSTITUTION OF THE ATHENIANS ***
+
+
+
+
+Produced by Sophia Canoni
+
+
+
+
+
+</pre>
+
+
+
+<p style='font-size: small;'>Note: The tonic system has been changed from
+polytonic to monotonic; otherwise the spelling of the book has not been changed.
+Footnotes have been converted to endnotes. //
+
+Σημείωση: Ο τονισμός έχει αλλάξει από πολυτονικό σε μονοτονικό. Κατά τα άλλα
+έχει διατηρηθεί η ορθογραφία του βιβλίου. Οι υποσημειώσεις έχουν μεταφερθεί
+στο τέλος του βιβλίου.</p>
+
+<p style='text-align: center;'><br /><img src ="images/cover.jpg" width="418"
+height="600"
+alt="Εξώφυλλο" border="2" /><br /></p>
+
+<h5 style="margin-top: 5em"><u>ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΦΕΞΗ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ
+ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ</u></h5>
+
+<h1 style="margin-top: 5em">ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ</h1>
+
+<h2 style="margin-top: 3em">ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΠΟΛΙΤΕΙΑ</h2>
+
+<h4 style="margin-top: 2em">
+ΜΕΤΑΦΡΑΣΙΣ</h4>
+<h3>ΙΩ. ΖΕΡΒΟΥ</h3>
+
+<h3 style="margin-top: 15em">ΒΙΟΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ</h3>
+
+<p>
+<br />
+Αν ως μέτρον αναγνωρίσεως του φιλοσόφου ετίθετο η φανερά και άμεσος
+θεωρητική επίδρασις εκ του έργου του, ο Αριστοτέλης αναντιρρήτως θα
+ανεγνωρίζετο ως ο μεγαλύτερος των φιλοσόφων και των αρχαίων και των
+νεωτέρων. Διότι άλλαι κορυφαίαι διάνοιαι, και μάλιστα ο φωτεινός και άφθαστος
+Πλάτων, επέδρασαν μεν σημαντικά και βαθύτατα εις την καθόλου εξέλιξιν της
+σκέψεως και εις την κοινωνικήν ταύτης εκδήλωσιν, εις την θρησκείαν δηλαδή και
+την πολιτείαν, εις την φιλοσοφίαν και την τέχνην, αλλ' όμως κανείς δεν
+εχρησίμευσεν ως ανεγνωρισμένος οδηγητής και διδάσκαλος εις πάντα κλάδον της
+ανθρωπίνης επιστήμης ως ο Αριστοτέλης. Διότι επί δύο και πλέον χιλιάδας έτη του
+φιλοσόφου τούτου τα έργα — η Λογική ως αυτός την διερρύθμισεν, η πρακτική
+φιλοσοφική αντίληψις, ως την εκανόνισεν, η μεθοδική και διά του πειράματος
+επιστημονική γνώσις, ως την επιχείρησεν, η επί τη βάσει όλως ωρισμένων κανόνων
+καλλιτεχνία, ως την διηυκρίνησε και τέλος η δογματική και ωφελιμιστική ηθική, ως
+την διετύπωσεν, υπήρξαν αφετηρίαι και γνώμονες της πρακτικής εν μέρει
+ενεργείας και της θεωρητικής εν γένει παραγωγής.</p>
+
+<p>Και κάτι πλέον τούτου ακόμη· η διδασκαλία του έπαυσε μεν από της εποχής
+του Βάκωνος να είναι η από καθέδρας και επίσημος, αλλ' ουχ ήττον παρέμεινεν
+αναγκαστικώς και οργανικώς ισχυρά και σπουδαίως επιδρώσα επί της ανθρωπίνης
+σκέψεως μέχρι σήμερον. Διότι, πλην ολίγων νεωτάτων φιλοσόφων, παραμένει
+εδραία και αποκλειστική ακόμη η πίστις εις το πείραμα και μάλιστα η υπαγωγή των
+γενικοτήτων εις τους επιστημονικούς νόμους, ήτοι εις τα εκ μερικοτήτων δεδομένα
+πορίσματα. Μικράν δε παραλλαγήν διά την πλειονότητα των σκεπτομένων υπέστη
+ο τρόπος του συλλογίζεσθαι, ο διατυπωθείς υπό του Αριστοτέλους. Μέχρι
+τοσούτου, ώστε ο βαθύτερον και ουσιαστικώτερον ερευνών και διεισδύων να
+διακρίνη ότι οι δύο αντίθετοι φιλοσοφικοί τρόποι, οι επικρατούντες ήδη, ήτοι η
+<i>Εγελειανή</i> φιλοσοφική μέθοδος, ο μεταφυσικισμός, και η αντίθετος
+<i>Θετική</i> φιλοσοφία, ο επιστημονισμός, έχουσιν επ' αυτών καταφανή και
+ουσιώδη την Αριστοτελικήν επίδρασιν, ο μεν Εγελειανός τρόπος εκ των
+μεταφυσικών του Αριστοτέλους, ο δε ποζιτιβιστικός εκ των φυσικών αυτού. Και
+μόνον ίσως εργασίαι μερικαί, ως αι περί <span style='font-size:
+large;'>groupes</span> και <span style='font-size: large;'>ensembles</span>
+μαθηματικαί θεωρίαι ή φιλοσοφικοί υπαινιγμοί ασυστηματοποίητοι ακόμη, ως π.χ.
+αι αντιλήψεις του Νίτσε και αι μελέται του Ποανκαρέ, δύνανται να θεωρηθώσιν
+αποφυγούσαι κατά το πλείστον την αριστοτελικήν επίδρασιν. Τούτο δε το
+κολοσσαίον όντως και μοναδικόν κατόρθωμα μιας μόνης διανοίας δύναται να
+εξηγηθή, όταν αντιληφθή τις ορθώς τον Αριστοτέλην όπως χαρακτηρίζει αυτόν ο
+Τζέλλερ ιδρυτήν της «<i>φιλοσοφίας των αντιλήψεων</i>» ήτοι — καθαρώτερα και
+γενικώτερα — ως συγκεφαλαιώσαντα και συστηματοποιήσαντα τα μέχρι των
+χρόνων του δεδομένα της ανθρωπίνης γνώσεως και σοφίας. Κατά τρόπον και δι'
+αιτίας αναλόγους προς τον τρόπον και τας αιτίας, αι οποίαι ανέδειξαν θεμελιωτάς
+θρησκειών τους παρουσιάσαντας εις πρακτικά πορίσματα ηθικά και εις δογματικά
+συμπεράσματα καλλίτεχνα την συνολικήν επί της εποχής των επικρατούσαν
+σκέψιν.</p>
+
+<p>Τοιαύτη υπήρξεν η επίδρασις του Αριστοτέλους και τοιούτον το έργον του κατά
+κεφαλαιώδη χαρακτηρισμόν.</p>
+
+<p>Εγεννήθη δε ο Έλλην φιλόσοφος το 384 π. χ. εις τα Στάγειρα της Μακεδονίας,
+ήτοι εις πόλιν Ελληνικήν αποικίαν των Χαλκιδέων. Πατήρ του ήτον ο ιατρός
+Νικόμαχος, συγγραφεύς έργων τινών περί φυσικής, φίλος δε στενός του βασιλέως
+των Μακεδόνων Αμύντα του Β' εις την αυλήν του οποίου και έζησε μέχρι του
+θανάτου αυτού. Μήτηρ δε αυτού ήτον η Βαιστιάς από παλαιάν και διαπρεπή
+οικογένειαν αποίκων, αποθανούσα κατά την νηπιακήν ηλικίαν του Αριστοτέλους.
+— Πριν ή γίνη έφηβος έχασε και τον πατέρα του ο Αριστοτέλης, ανέλαβε δε τότε
+την κηδεμονίαν αυτού και των αδελφών του ο πατρικός φίλος Πρόξενος ο
+Αταρνεύς, την δε Ανατροφήν η σύζυγος τούτου. Εις τα έργα του ο Αριστοτέλης με
+αγάπην κ' ευγνωμοσύνην αναφέρει συχνά τους κηδεμόνας του, απορφανισθέντα
+δε τον υιόν αυτών υιοθέτησε και κατόπιν ενύμφευσε με την θυγατέρα του
+Πυθιάδα. Και εις την διαθήκην του τέλος, ως διασώζει αυτήν Διογένης ο Λαέρτιος,
+ορίζει να στηθώσιν ανδριάντες εις εκείνους, προς ένδειξιν της ευγνωμοσύνης
+του.</p>
+
+<p>Κατά την νεανικήν ηλικίαν του ο Αριστοτέλης, ως λέγεται υπό τινων
+μεταγενεστέρων, επέρασε ζωήν άσωτον, σπαταλήσας δε την σημαντικήν πατρικήν
+περιουσίαν έγινε στρατιώτης ή κατ' άλλους μυροπώλης προς συντήρησίν του. Εκ
+παραλλήλου όμως είναι βεβαιωμένον ότι ανέκαθεν είχε φιλομάθειαν, επίδοσιν εις
+τας θεωρητικάς μελέτας και θαυμασίαν αντίληψιν. Διά τούτο δε και νεώτατος
+αυτός των μαθητών ή μάλλον ακροατών του Πλάτωνος — διότι δεκαεπτά ετών
+προσήλθεν εις την Πλατωνικήν Ακαδημίαν — διεκρίνετο υπέρ πάντας. Αναφέρεται
+δε ανεκδοτικώς διά την φιλοπονίαν του ότι επειδή εμελέτα και την νύκτα εις την
+κλίνην του, εκράτει εις την αριστεράν του χείρα χαλκίνην σφαίραν, είχε δε κάτωθεν
+λεκάνην μεταλλίνην, ώστε, εάν εκ του κόπου και της αγρυπνίας απεκοιμάτο να
+πίπτη η σφαίρα και ν' αφυπνίζεται αυτός από τον κρότον. Και είναι μεν ίσως ταύτα
+και τα παρόμοια υπερβολαί, εις τας οποίας ηρέσκοντο οι συγγραφείς της
+παρακμής, βέβαιον όμως απομένει ότι από της νεανικής ηλικίας του ο Αριστοτέλης
+επεδόθη με ζήλον και με εμβρίθειαν εις την μελέτην. Λαμβάνοντες δε υπ' όψιν ότι
+εδείκνυε τότε τάσιν εις τον υπερβολικόν του σώματος καλλωπισμόν και εις την
+επίδειξιν, δι' όπερ και ο Πλάτων ο διδάσκαλός του δυσηρεστείτο «Αριστοτέλους
+χρωμένου εσθήτι επισήμω και δακτυλίοις και κουρά» δυνάμεθα να δεχθώμεν ότι
+νέος ο Αριστοτέλης επεδίδετο παραλλήλως εις την κοσμικήν ζωήν και την
+φιλοσοφίαν.</p>
+
+<p>Διατελέσας μαθητής του Πλάτωνος αρκετά έτη ο Αριστοτέλης, έγινεν έπειτα
+διδάσκαλος της ρητορικής. Επειδή όμως υπεβλέπετο ως μακεδονίζων, έφυγε μετά
+τον θάνατον του Πλάτωνος, συμβάντα τω 348 π. χ., από τας Αθήνας και μετέβη με
+άλλον του Πλάτωνος επιφανή μαθητήν, τον Ξενοκράτην, εις Μικρασίαν, όπου
+εφιλοξενήθη υπό του Αταρνέως τυράννου Ερμεία. Ήτο δε ο Ερμείας πρώην δούλος,
+ακούσας μαθήματα ρητορικής από τον Αριστοτέλην εις τας Αθήνας και κατόπιν διά
+της αρετής και της αξίας του ανυψωθείς εις το αξίωμα του τυράννου, αναδειχθείς
+δε προστάτης της αυτονομίας των Ελληνικών της Ασίας πόλεων και ως τοιούτος δι'
+επιβουλής φονευθείς υπό του βασιλέως της Περσίας. Ο θάνατός του φαίνεται να
+ελύπησε πολύ τον υπ' αυτού ευεργετηθέντα Αριστοτέλην, ο οποίος και ενυμφεύθη
+εξ ευγνωμοσύνης την ορφανήν θυγατέρα εκείνου, αργότερον δε και έστησεν εις
+μνήμην του ανδριάντα εις τους Δελφούς με το επίγραμμα: </p>
+
+<p class="poem">Τόνδε ποτ' ουχ οσίως παραβάς μακάρων θέμιν αγνήν<br />
+έκτεινε Περσών τοξοφόρων βασιλεύς,<br />
+ου φανερώς λόγχη φονίοις εν αγώσι κρατήσας,<br />
+αλλ' ανδρός πίστει χρησάμενος δολίου — </p>
+
+<p>συνθέσας, ως λέγεται, προς τιμήν αυτού και τον έξοχον εκείνον παιάνα εις την
+αρετήν:</p>
+
+<p class="poem">Aρετά, πολύμοχθε γενεί βροτείω,<br />
+θήραμα κάλλιστον βίω . . . . .</p>
+
+<p>Μετά τον φόνον του Ερμεία φοβούμενος την καταδίωξιν του Πέρσου βασιλέως
+έφυγεν εις Μυτιλήνην, όπου και έμεινεν επί τινα έτη. Εκείθεν δε, είτε και εξ
+Αθηνών επιστρέψαντα, τον προσεκάλεσεν ο βασιλεύς της Μακεδονίας Φίλιππος,
+διά να του αναθέση την αγωγήν του υιού του Αλεξάνδρου, ο οποίος τότε ήτο
+δεκατεσσάρων ετών. Εις την διδασκαλίαν τούτου ο Αριστοτέλης ησχολήθη τέσσαρα
+έτη, συγγράψας ειδικώς διά τον μαθητήν του καί τινα έργα, μεταξύ των οποίων
+είναι το απωλεσθέν περί Βασιλείας και το αμφισβητούμενον Ρητορική εις
+Αλέξανδρον. Εις τον αυτόν καιρόν έκαμε και την επιμελημένην της Ιλιάδος
+αντιγραφήν — την περιώνυμον από νάρθηκος έκδοσιν — την οποίαν πάντοτε είχεν
+υπό το προσκεφάλαιόν του ο Αλέξανδρος.</p>
+
+<p>Και μετά την τετραετή διδασκαλίαν όμως ο Αριστοτέλης εξηκολούθησε να μένη
+εις την Μακεδονικήν αυλήν, μέχρι της εποχής καθ' ήν ο Αλέξανδρος ετοιμάζετο να
+εκστρατεύση εις Ασίαν.</p>
+
+<p>Τότε, κατά το 335 π. Χ., επέστρεψεν ο Αριστοτέλης εις τας Αθήνας, ίδρυσε δε
+την διάσημον φιλοσοφικήν σχολήν του, η οποία ωνομάσθη «Περιπατητική» εξ
+αιτίας της συνηθείας που είχεν ο Αριστοτέλης να διδάσκη περιπατών. Εσύστησε δε
+αυτήν εις το Λύκειον, ευρύχωρον, δημόσιον δενδρόφυτον και σύσκιον χώρον,
+αφιερωμένον εις τον Λύκειον Απόλλωνα, εκτεινόμενον δε υπό τον Λυκαβηττόν,
+ήτοι εις μέρος της πόλεως αντιθέτως κείμενον του κήπου της Ακαδημίας, όπου
+υπήρχεν η Πλατωνική σχολή. — Συνήθως, διδάσκων έκαμνεν ο Αριστοτέλης δύο
+παραδόσεις ή περιπάτους, τον εωθινόν και τον δειλινόν. Και κατά μεν τον εωθινόν
+εδίδασκε τους αρχαιοτέρους μαθητάς επιστημονικωτέρας γνώσεις και υψηλοτέραν
+θεωρητικήν σοφίαν, κατά δε τον δειλινόν εδίδασκε τους αρχαρίους μαθητάς και
+άλλους ακροατάς στοιχειώδη μαθήματα φιλοσοφίας, ρητορικής κ. τ. λ. Ούτω δε τα
+μεν πρωινά μαθήματα ωνομάσθησαν <i>ακροαματικοί λόγοι</i>, τα δε
+απογευματινά <i>εγκύκλιοι ή εν κοινώ ή εξωτερικοί λόγοι</i>. Μολονότι δε
+αργότερον ελέχθη ότι ήσαν <i>οι ακροαματικοί λόγοι</i> ιδιαιτέρα και απόκρυφος
+διδασκαλία του Αριστοτέλους, ώστε να πιστευθή ότι και μυστική Αριστοτελική
+φιλοσοφία υπήρξεν, όμως εκ της μελέτης των Αριστοτελικών έργων και εκ του
+ενιαίου τρόπου σκέψεως εν αυτοίς προκύπτει βέβαιον το πόρισμα ότι μία και μόνη
+υπήρξεν η Αριστοτελική φιλοσοφία, οποία μας παρουσιάζεται και σήμερον,
+διαστολή δε των μαθημάτων εγένετο απλώς λόγω της διαφόρου μορφώσεως των
+μαθητών του φιλοσόφου, οίτινες ήσαν πολλοί και ποικίλοι τον νουν και την γνώσιν
+— διότι η Σχολή ευθύς από της συστάσεώς της πολύ ευδοκίμησεν εις τας
+Αθήνας.</p>
+
+<p>Αιτία δε της ευδοκιμήσεως υπήρξεν η μεγάλη και μοναδική ευρυμάθεια του
+διδασκάλου και η θαυμαστή και σαφής ρητορική του δεινότης. Διότι αληθώς, ότε
+συνέστησε την σχολήν του, είχεν ήδη αποθησαυρίσει το πλείστον μέρος των
+θεωρητικών και των πρακτικών αυτού γνώσεων, εξακολουθήσας μολαταύτα τας
+μελέτας και τα πειράματα και τας θεωρητικάς εργασίας του μέχρι τέλους της ζωής
+του. Ούτω πλην της διδασκαλίας του Πλάτωνος φαίνεται ο Αριστοτέλης
+παρακολουθήσας και άλλων εις τας Αθήνας τότε φιλοσόφων και σοφιστών τας
+διδασκαλίας. Ήσαν δε πολλοί ούτοι και σημαντικοί, τους οποίους επεσκίασε πλέον
+του δέοντος ίσως η σθεναρά και διαυγής Σωκρατική φιλοσοφία, η εξαρθείσα εις
+ιλιγγιώδη ελαστικότητα και αποκτήσασα αίγλην ανυπέρβλητον διά των
+διατυπώσεων και γενικεύσεων του Πλάτωνος. Και τούτο, η απορρόφησις δηλαδή
+και η αμαύρωσις πολλών και σημαντικών εργασιών υπό μιας ολοκληρωτικής και
+υπερόχου εργασίας, παρουσιάζεται πάντοτε ως σταθερόν κοινωνιολογικόν
+φαινόμενον εις την εξέλιξιν της θεωρίας και της πράξεως — επαρκές μαρτύριον και
+χαρακτηριστική ένδειξις της μικράς σημασίας των ατόμων εν τη ζωή του
+συνόλου.</p>
+
+<p>Πλην δε της ποικίλης σοφίας, όσην κατά την πρώτην εις τας Αθήνας διατριβήν
+του είχε συγκομίσει ο Αριστοτέλης, φαίνεται ότι και κατά τους χρόνους της εν
+Μικρασία και εν Μυτιλήνη διαμονής του, μακράν του σοφιστικού συρμού και εις
+ησυχίαν ευρισκόμενος και γαλήνην επηύξησε τας γνώσεις αυτού με ακριβή
+μάθησιν των όσα και παλαιόθεν και κατά την εποχήν του εδίδασκαν οι φιλόσοφοι
+της Ιωνικής Σχολής, οι κυρίως περί τα φυσικά ασχολούμενοι και από τούτων την
+φιλοσοφίαν αναπτύσσοντες.</p>
+
+<p>Έπειτα κατά το διάστημα της παιδεύσεως του Αλεξάνδρου και εις την
+Μακεδονικήν αυλήν κατόπιν διατρίβων έλαβεν αφορμήν και άνεσιν να
+συστηματοποιήση μεν τας απείρους γνώσεις του κατά τρόπον διδακτικόν ως και τα
+εκ τούτων ηθικά και πολιτικά πορίσματα, να επαυξήση δε μεγάλως δι' ιδίων αυτού
+πειραμάτων και παρατηρήσεων τας επί της φυσικής και της φυσιολογίας γνώσεις
+του τότε καιρού. Διότι άφθονα προς τούτο παρείχοντο εις αυτόν τα μέσα υπό των
+Μακεδόνων βασιλέων και τότε και κατόπιν, ότε κατά την εκστρατείαν του Μεγάλου
+Αλεξάνδρου εις την Ασίαν χιλιάδες ανδρών εμισθοδοτούντο υπό του βασιλέως διά
+να συλλέγουν και ν' αποστέλλουν εις τον Αριστοτέλην όλα τα ζώα, τα φυτά και τα
+περίεργα εν γένει πράγματα της Ασιατικής χώρας, όπως αναφέρει ο Πλίνιος. Αν δε
+πιστεύσωμεν τον Αθήναιον, διά τον καταρτισμόν των επιστημονικών συλλογών και
+της βιβλιοθήκης του Αριστοτέλους εχορήγησεν ο Αλέξανδρος οκτακόσια τάλαντα,
+ήτοι τέσσαρα και πλέον εκατομμύρια φράγκων. Ούτω κατήρτισε την «περί ζώων
+ιστορίαν» και τα άλλα επί των φυσικών επιστημών έργα του θαυμαστά έως
+σήμερον διά την μέθοδον και εκπληκτικά ουχί σπανίως διά την ακρίβειαν,
+συγγραφέντα κατά την δευτέραν εις τας Αθήνας διαμονήν του και μετά την
+σύστασιν της ιδικής του Περιπατητικής του Σχολής.</p>
+
+<p>Ήτο δε ο Αριστοτέλης την εποχήν, κατά την οποίαν ίδρυσε την σχολήν του
+ηλικίας πεντήκοντα και πλέον ετών. Ώστε ευλόγως να δύναταί τις να υποθέση ότι
+τας μεν θεωρητικάς γνώσεις του είχεν έως τότε συμπληρώσει, την δε ταξινόμησιν
+της υπ' αυτού συναφθείσης ποικίλης θεωρητικής και πρακτικής ύλης και την
+συνέχειαν των πειραμάτων αυτού και παρατηρήσεων και την διαρρύθμισιν και
+συγγραφήν των πλειοτέρων και σημαντικωτέρων έργων του εξηκολούθησεν έκτοτε
+και μέχρι τέλους της ζωής του. Εβοήθησε δε πολύ εις την ταξινόμησιν και εις την
+κατασκευήν η καθημερινή και συστηματική διδασκαλία και όχι ολίγον ίσως
+συνετέλεσεν η υπό την επίβλεψιν και κατά τας οδηγίας του και κατά αρχικόν, δι'
+έκαστον έργον, ιδικόν του σχέδιον συνεργασία των μαθητών του.</p>
+
+<p>Διά τούτο δε και εις τα σωζόμενα συγγράμματα του Αριστοτέλους, εκ των
+οποίων ίσως μερικά εγράφησαν υπό των μαθητών του ως αυτός υπηγόρευσε και
+ωδήγει, καταφαίνεται πλείστη μεν φροντίς και ικανότης εις συστηματοποίησιν και
+σαφήνειαν, ολίγη δε επιμέλεια ύφους και πλαστικής εικονίσεως. Ώστε και κατά την
+ύλην και κατά την μορφήν να ενθυμίζουν τον τύπον Εγκυκλοπαιδείας
+περιλαμβανούσης τα σύνολον σχεδόν των τότε γνώσεων, αλλ' υπό μορφήν και
+κατά σύστημα και σύμφωνα προς την φιλοσοφίαν ενός μόνου συγγραφέως. Τόσον
+δε είναι το πλήθος των γνώσεων όσας τα Αριστοτελικά συγγράμματα περιέλαβον
+και τόσαι προδήλως είναι αι νέαι παρατηρήσεις και αι νέαι θεωρίαι, όσας εις έν
+έκαστον θέμα ο φυσιοδίφης και φιλόσοφος συγγραφεύς ιδικάς του προσέθεσε και
+τόση είναι της διευκρινήσεως και της συστηματοποιήσεως η δύναμις και η
+αρτιότης, ώστε δικαίως ελέχθη υπό Γερμανού σοφού ότι άλλος Αριστοτέλης ούτε
+εγεννήθη ούτε θα γεννηθή, αλλ' ούτε και είναι ανάγκη να γεννηθή.</p>
+
+<p>Εκ των συγγραμμάτων του Αριστοτέλους ολίγα, μόλις το έν τρίτον ίσως,
+διεσώθησαν. Και τούτο θετικώς δύναται τις να συμπεράνη εκ πολλών υπ' αρχαίων
+συγγραφέων αναφερομένων Αριστοτελικών έργων αγνώστων εις ημάς, μάλιστα δε
+εκ του καταλόγου του Διογένους Λαερτίου και εκ των υπό του Μεναγίου και του
+Άραβος Ελ Καζίρ μνημονευομένων απαριθμήσεων. Τίνα όμως ήσαν ακριβώς τα
+συγγράμματα ταύτα και τίνες καν οι τίτλοι των δεν δυνάμεθα να γνωρίζωμεν
+ασφαλώς, διότι και εις την παρένθεσιν αυτών παρ' αρχαίοις και εις τας
+μεταγενεστέρας απαριθμήσεις επικρατεί ασάφεια και αοριστία. Ουχ ήττον ως
+σημαντικωτέρα ίσως των απωλειών δύναται να θεωρηθή η απώλεια της
+«Συναγωγής Πολιτειών», ογκώδους έργου, το οποίον περιείχε την ανάλυσιν 158 ή
+κατ' άλλους 255 πολιτειών, εκ των οποίων μία είναι και η «Αθηναίων Πολιτεία» η
+ανευρεθείσα προ ολίγων ετών επί Αιγυπτιακού παπύρου και κατά το πλείστον
+αποκατασταθείσα.</p>
+
+<p>Τα έργα του Αριστοτέλους από των αρχαίων ήδη χρόνων κατετάχθησαν
+συστηματικώς και κατά διαφόρους τρόπους. Ούτως εχωρίσθησαν εις
+<i>υπομνηματικά</i>, ήτοι αποτελούμενα εκ σημειώσεων και
+<i>συνταγματικά</i>, ήτοι αποτελούντα πλήρεις πραγματείας, από άλλης δε
+απόψεως εις <i>εσωτερικά</i> ήτοι περιέχοντα τας υψηλοτέρας διδασκαλίας του
+Αριστοτέλους και <i>εξωτερικά ή εν κοινώ</i> ήτοι προπαιδευτικά.</p>
+
+<p>Και αυτός δε ο Αριστοτέλης επιτυχώς διεχώρισε τα φιλοσοφικά μόνον έργα του,
+τα κληθέντα υπ' αυτού <i>λόγοι</i>, εις <i>οργανικούς λόγους</i> ή λογικούς, εις
+<i>θεωρητικούς</i> και εις <i>πρακτικούς</i>.</p>
+
+<p>Εκ των νεωτέρων κατατάξεων τέλος επεκράτησεν η της πρώτης Αλδείου
+εκδόσεως, η χωρίζουσα τα σωζόμενα έργα εις:</p>
+
+<p>1) <i>Λογικήν</i>, περιλαμβάνουσαν τα έργα. <i>Κατηγορίαι, Περί ερμηνείας,
+Αναλυτικά πρότερα, Αναλυτικά ύστερα, Τοπικά</i> και <i>Περί σοφιστικών
+ελέγχων</i>. Η σειρά αύτη ωνομάσθη υπό των νεωτέρων «Όργανον».</p>
+
+<p>2) <i>Φυσικά</i>, κατά την αρχαίαν, εννοείται, και γενικωτέραν έννοιαν του
+όρου, περιλαμβάνοντα πραγματείας: <i>Φυσικής ακροάσεως βιβλίον 8ον Περί
+Ουρανού, Περί Γενέσεως και Φθοράς, Μετεωρολογικά, Περί Ψυχής, Περί
+Αισθήσεως και Αισθητών, Περί Μνήμης και Αναμνήσεως, Περί Μακροβιότητος, και
+Βραχυβιότητος, Περί Νεότητος και Γήρατος, Περί Ύπνου και Εγρηγόρσεως, Περί
+Μαντικής της εν τοις Ύπνοις, Περί Ζωής και Θανάτου, Περί Αναπνοής, Περί τα Ζώα
+Ιστορίας, Περί ζώων γενέσεως, Περί ζώων κινήσεως, Περί ζώων μορίων, Περί ζώων
+πορείας, Περί Ζώων χρωμάτων, Περί ακουστών, Φυσιογνωμικά, Περί φυτών
+(διασωθέν εν Λατινική ή Αραβική μεταφράσει), Περί θαυμασίων ακουσμάτων,
+Μηχανικά προβλήματα και Περί Ατόμων γραμμών.</i></p>
+
+<p>3) <i>Τα μετά τα φυσικά</i>, περιλαμβάνοντα δεκατέσσαρα βιβλία και τας
+διατριβάς <i>Περί Μελίσσου, Περί Ξενοφάνους</i> και <i>Περί Γοργίου.</i></p>
+
+<p>4) <i>Τα πρακτικά</i>, περιλαμβάνοντα τα <i>Ηθικά Νικομάχεια</i>, τα
+<i>Μεγάλα</i> και τα <i>Ευδήμεια, Τα Πολιτικά, την Αθηναίων Πολιτείαν, την
+Ρητορικήν, την Ρητορικήν εις Αλέξανδρον</i> (αμφισβητουμένην) και την
+<i>Ποιητικήν</i>· και</p>
+
+<p>5) <i>Τα αποσπάσματα</i> (ήτοι τα σωζόμενα παρενθετικώς εις έργα αρχαίων
+συγγραφέων). <i>Αι επιστολαί</i> (αμφισβητούμεναι κατά το πλείστον και <i>Τα
+ποιήματα</i> επίσης αμφισβητούμενα.</p>
+
+<p>Οι τίτλοι ούτοι απλώς άνευ επεξηγήσεως παρατεθέντες δύνανται να δείξωσι
+την ευρύτητα, την ποικιλίαν και το τεράστιον μέγεθος του Αριστοτελείου έργου, το
+οποίον, όπως εν αρχή των σημειώσεων τούτων είπομεν, απετέλεσε τον
+επιστημονικόν και φιλοσοφικόν κώδικα της πολιτισμένης ανθρωπότητος επί δύο
+και πλέον χιλιάδας έτη, αποτελεί δε και τώρα ακόμη το <i>πνευματικόν έθιμον</i>
+σχεδόν όλης της συνήθους επιστημονικής και φιλοσοφικής δημιουργίας.</p>
+
+<p>Και ανάλυσις μεν του φιλοσοφικού συστήματος του Αριστοτέλους και έκθεσις
+της επιστημονικής αυτού εργασίας, έστω και στοιχειωδώς επιχειρούμεναι, θα
+εξέτειναν το σημείωμα τούτο αναγκαστικώς εις ογκώδη πραγματείαν. Τούτο δε
+μόνον δύναται να λεχθή συμπερασματικώς και από μιας μόνον απόψεως, γενικής
+αλλ' όχι και συνολικής, ότι ο Αριστοτέλης βάσιν της επιστήμης έθεσε το πείραμα
+και την παρατήρησιν, ως σκοπόν δε πάσης επιστήμης ώρισε την γνώσιν των αιτίων,
+των πραγμάτων και φαινομένων εκείνων, όσα υπόκεινται εις την πείραν. Ούτω,
+καθ' α ο ίδιος διευκρινίζει, (Μετά τα φυσικά Βιβλ. Α'. III) <i>η πείρα μεν παρέχει
+ημίν το γεγονός, η επιστήμη δε ζητεί το αίτιον και το διατί πρώτον</i>.</p>
+
+<p>Από τοιαύτης αφετηρίας ορμώμενος ο Αριστοτέλης κρίνεται ως αντίθετος της
+Πλατωνικής φιλοσοφίας, ενώ ίσως επισταμένη και βαθυτέρα μελέτη του
+Πλατωνικού και παραλλήλως του Αριστοτελικού έργου θα εδείκνυε την
+Αριστοτελικήν φιλοσοφίαν, αντιθέτως προς την γνώμην και την απόφανσιν του
+μεγάλου ιδρυτού της, ως ασχοληθείσαν κυρίως περί έν μέρος των Πλατωνικών
+αντιλήψεων και ακολουθήσασαν μίαν από τας μεθόδους διανοητικής εξελίξεως και
+γνώσεως του επιστητού, τας οποίας διετύπωσεν η καταπληκτικώς αντιληπτική
+διάνοια του Πλάτωνος, η δαιμονίως διιδούσα ως ωρισμένον μεν και ωφέλιμον τον
+βαθμιαίως πλατυνόμενον ορίζοντα των γνώσεων — την ανθρωπίνην δηλονότι
+συνθήκην και συμφωνίαν — αόριστον δε και ατέρμονα τον ορίζοντα της όλης ζωής
+προς τον οποίον αναγκαστικώς και εξ εσωτερικής ορμής ατενίζει (<i>θεωρεί</i>) ο
+ανθρώπινος νους και τοιουτοτρόπως συμπερασματικώς διαχαράξασα ούτω τους
+επαλλήλους και ομοκέντρους κύκλους της Επιστήμης και της Υποθέσεως.</p>
+
+<p>Είναι δε χρήσιμος ο περί της Πλατωνικής φιλοσοφίας υπαινιγμός ούτος, διά να
+δειχθή κάπως εξ αντιδιαστολής και εναργέστερον πως ο μεν Πλάτων δύναται να
+λογισθή ως το υψηλότατον σημείον, εις το οποίον ανήλθεν η Ελληνική σκέψις, η
+κληρονόμος όλης της ανατολικής γνώσεως και δημιουργός αμυθήτου επί πλέον
+θησαυρού σοφίας, ο δε Αριστοτέλης πρέπει να χαρακτηρισθή ο πρώτος μετά την
+δημιουργικότητα και προς την κατάβασν σταθμός.</p>
+
+<p>Την φιλοσοφικήν αυτού σχολήν διηύθυνεν ο Αριστοτέλης μέχρι του 32? π. Χ.,
+οπότε, επειδή το αντιμακεδονικόν κόμμα είχεν ενισχυθή ένεκα του θανάτου του
+Αλεξάνδρου, κινδυνεύων ως φίλος της μακεδονικής δυναστείας ηναγκάσθη να
+φύγη εις Χαλκίδα της Ευβοίας, όπου και απέθανε μετά έν έτος από χρόνιον
+οικογενειακόν του νόσημα του στομάχου.</p>
+
+<p>Αι σπερμολογίαι, τας οποίας συγγραφείς της παρακμής καί τινες εκκλησιαστικοί
+ανέφεραν περί του Αριστοτέλους, ως αστόργου προς τον προστάτην του Ερμείαν
+και ως αγνώμονος προς τον Πλάτωνα και ως επιβουλευθέντος την ζωήν του
+μαθητού και ευεργέτου αυτού Αλεξάνδρου, καθώς και ο μύθος περί αυτοκτονίας
+του, αποδεικνύονται εξ αυτών των πραγμάτων, ήτοι εκ των συγγραμμάτων του
+Αριστοτέλους και εκ των αυθεντικών λεπτομερειών του βίου του, τελείως
+αστήρικτα μυθεύματα, ανάξια εκτενεστέρας μνείας.</p>
+
+<p style='text-align:right;'>I. Ζερβός</p>
+
+<h3 style="margin-top: 6em">ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΠΟΛΙΤΕΙΑΣ</h3>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΕΙΣΑΓΩΓΗ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Μεταξύ των έργων του Αριστοτέλους, τα οποία είτε συνετάχθησαν διά την
+<b>εξωτερικήν ή εν κοινώ</b> διδασκαλίαν, περί της οποίας εις τας
+προτασσομένας σημειώσεις έγινε λόγος, είτε εξ αυτής προέκυψαν, είναι και το
+απολεσθέν πολύτομον έργον του «Συναγωγή Πολιτειών» ή απλώς «Πολιτείαι»
+τιτλοφορούμενον. Εις το σύγγραμμα δε τούτο περιεγράφοντο και ανελύοντο κατά
+μεν τον Διογένην Λαέρτιον και τον Ησύχιον 158 πολιτεύματα διαφόρων πόλεων και
+κρατών, κατά δε τον Αραβικόν κατάλογον τον λεγόμενον του Πτολεμαίου 161, κατά
+δε τον Αμμώνιον 240, κατά δε τον Μενάγιον 245 και κατ' άλλους τέλος 250 ή και
+255 πολιτεύματα, (<span style='font-size: small;'><a href='#fn1'
+id='ref1'>1</a></span>)
+ εκ των οποίων πλείστα Ελληνικά, τινά δε βαρβαρικά. Ταύτα μάλιστα, ως φαίνεται,
+περιελαμβάνοντο εις μίαν μόνην πραγματείαν υπό τον τίτλον «Νόμιμα
+βαρβαρικά», πλην του πολιτεύματος των Καρχηδονίων, αποτελούντος ιδίαν
+πραγματείαν. Την τοιαύτην έκτασιν της Συναγωγής Πολιτειών προσμαρτυρεί και ο
+Κικέρων, παρέχων νύξιν και περί της ύλης εν συνόλω της συγγραφής (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn2' id='ref2'>2</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Προ του Αριστοτέλους ιστορικήν και κριτικήν ανάλυσιν πολιτευμάτων είχεν
+επιχειρήσει ο Κριτίας, ο μαθητής του Γοργίου και του Σωκράτους, ο κατόπιν
+γενόμενος εκ των τριάκοντα τυράννων, συγγράψας περί Λακεδαιμονίων, περί
+Θεσσαλών και περί Αθηναίων πολιτείας, λαών δηλαδή, παρά τοις οποίοις επί πολύ
+είχε διατρίψει. Τα σωζόμενα αποσπάσματα (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn3' id='ref3'>3</a></span>)
+ μαρτυρούσι τάσιν υπερβολικήν προς λεπτομερή και παραστατικήν περιγραφήν
+των εθίμων και ιστόρησιν αμφιβόλων ανεκδότων, ουχί δε και ιστορικήν
+εμβρίθειαν. Αντιθέτως ο Αριστοτέλης αποφυγών σχεδόν από συστήματος την
+περιγραφικότητα, αν και περιγράψας τα έθιμα εφ' όσον εχρειάζετο τούτο προς τον
+σκοπόν του, απέβλεψε κυρίως εις την ιστορικήν διευκρίνησιν της εξελίξεως των
+πολιτευμάτων και εις την επ' αυτών συγχρονιστικήν επί των γεγονότων κρίσιν.
+Ούτω κατά τον επιτυχή χαρακτηρισμόν του Θεοδ. Ραϊνάχ η «Συναγωγή Πολιτειών»
+ήτο <b>ανάλυσις</b> των γεγονότων και των ιδεών του φιλοσόφου, των οποίων
+τα <b>Πολιτικά</b> του απετέλουν την <b>σύνθεσιν</b>.</p>
+
+<p>Διά την προπαρασκευήν της ύλης του συγγράμματός του ο Αριστοτέλης θα
+εχρησιμοποίησε βεβαίως πολλούς συνεργάτας και μάλιστα τους επιδεξιωτέρους εκ
+των μαθητών του, την συγγραφήν όμως, καθ' ά και ασφαλώς δυνάμεθα να
+εικάσωμεν εκ της Αθηναίων Πολιτείας και εξ άλλων αποσπασμάτων, έκαμεν αυτός
+ο ίδιος. Η βεβαίωσις αύτη αποβλέπει, εννοείται, εις τας αυθεντικάς του έργου
+πραγματείας, διότι ως συνέχεια του Αριστοτελικού συγγράμματος προέκυψαν
+αναμφιβόλως βραδύτερον ομοιότυποι άλλων μεταγενεστέρων πραγματείαι,
+μαθητών ή μη του Αριστοτέλους, αποδοθείσαι εις αυτόν. Μεταξύ των συγγραφέων
+τοιούτων πραγματειών δέον να καταλεχθώσιν ο Ηρακλείδης ο Ποντικός (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn4' id='ref4'>4</a></span>)
+ και ο Δικαίαρχος (<span style='font-size: small;'><a href='#fn5'
+id='ref5'>5</a></span>)
+, του οποίου η Λακεδαιμονίων Πολιτεία υπήρξε διάσημος. Τόσον δε πολύ υπήρξεν,
+ως φαίνεται, το πλήθος των μιμήσεων, ώστε από της αρχαιότητος ήδη η κριτική
+διέστελλε τας γνησίας από τας μη γνησίας <b>πολιτείας</b> του Αριστοτέλους
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn6' id='ref6'>6</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Πρώτη εις το όλον έργον, ίσως τακτοποιηθέν αρχικώς με αλφαβητικήν (κατά
+στοιχείον) τάξιν, υπήρχεν η Αθηναίων Πολιτεία, ανέκαθεν μεν ως αυθεντική
+φερομένη, παλαιόθεν δε απολεσθείσα. Διότι και ο Φώτιος (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn7' id='ref7'>7</a></span>)
+ ο εξ επιτομής γνωρίσας αυτήν και ο παλαιότερος τούτου Ησύχιος ουδέν
+αυθεντικόν αυτής απόσπασμα αναφέρουσιν. Είναι δε περίεργος η τόσον ενωρίς
+συμβάσα απώλεια, διότι βεβαίως υπήρχον πολλά αυτής αντίγραφα, μεγίστη δε
+απεδίδετο σημασία εις αυτήν, καθ' ό γραφείσαν εξ ιδίας και προσωπικής
+αντιλήψεως του Αριστοτέλους, ο οποίος το πλείστον της ζωής του έμεινεν εις τας
+Αθήνας. Εκ του έργου πλείστοι των σημαντικών μεταγενεστέρων συγγραφέων
+εδανείζοντο πληροφορίας, κρίσεις και περικοπάς. Ο Κικέρων είχε το έργον τούτο
+εις την βιβλιοθήκην του, ο Πλούταρχος εξ αυτού ιδίως ήντλησε τον βίον του
+Σόλωνος και δι' αυτού διηυκρίνησε πολλά εις τους βίους του Θησέως, του
+Περικλέους και του Νικίου, ο Αρποκρατίων δε τέλος και άλλοι λεξικογράφοι εξ
+αυτού ηρύσθησαν τα πλείστα και σαφέστερα περί των Αθηναϊκών θεσμών. Την υπό
+πολλών και πολυτρόπως μνημόνευσιν ταύτην του έργου φέρει, όχι βέβαια και
+πειστικώς, ο Θεόδ. Ραϊνάχ ως αιτίαν της απωλείας, ισχυριζόμενος ότι οι Βυζαντινοί
+αντιγραφείς ελόγιζον ανωφελές να επιχειρώσι την συγγραφήν έργου ολοκλήρου
+σχεδόν, κατά την αντίληψίν των, περιλαμβανομένου αποσπασματικώς εις άλλα
+συγγράμματα.</p>
+
+<p>Οπωσδήποτε βέβαιον είναι ότι ήδη από της εποχής της Αναγεννήσεως η
+Αθηναίων Πολιτεία εθεωρείτο απολεσθείσα οριστικώς, και έκτοτε μόνον τα
+πολλαχόθεν συλλεγέντα αυθεντικά ή ηλλοιωμένα αποσπάσματα, 90 περίπου, και η
+δισέλιδος κολοβή περίληψις των περιεχομένων αυτής, η γνωστή υπό τον τίτλον «εκ
+των Ηρακλείδου περί πολιτείας Αθηναίων» (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn8' id='ref8'>8</a></span>)
+ έδιδαν ιδέαν τινά της όλης πραγματείας (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn9' id='ref9'>9</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Τω 1885 όμως επί εφθαρμένου παπύρου της βιβλιοθήκης του Βερολίνου
+ανέγνωσαν περικοπάς ιστορικάς, αι οποίαι ευκόλως ανεγνωρίσθησαν ως
+ανήκουσαι εις την Αριστοτέλους Αθηναίων Πολιτείαν. Επειδή δε ο πάπυρος
+προήρχετο εξ Αιγύπτου, όπου είχον ήδη ανευρεθή οι λόγοι του ρήτορος Υπερείδου
+και το Παρθένιον του ποιητού Αλκμάνος, εγεννήθη έκτοτε η ελπίς της εκεί
+ανευρέσεως της Αθηναίων Πολιτείας, καθ' όσον μάλιστα έκ τινος εν Πετρουπόλει
+αποκειμένου καταλόγου Αιγυπτιακής βιβλιοθήκης εβεβαιούτο ότι το έργον
+εσώζετο εκεί κατά τον τρίτον μ. Χ. αιώνα.</p>
+
+<p>Και η ελπίς εντός ολίγου επραγματοποιήθη. Το 1891 ηγγέλθη εκ Λονδίνου ότι
+μεταξύ δέσμης παπύρων, άγνωστον πώς και πότε εισαχθέντων εις το Βρεταννικόν
+Μουσείον, ανευρέθη η Αθηναίων Πολιτεία του Αριστοτέλους. Μετ' ολίγας δε
+εβδομάδας εξεδόθη αύτη υπό του κ. Kenyon το πρώτον.</p>
+
+<p>Ευθύς εξ αρχής το κείμενον, σύμφωνον άλλως προς τα σωζόμενα
+αποσπάσματα, ανεγνωρίσθη αυθεντικόν, διεπιστώθη δε μάλιστα και του
+αντιγράφου η μεγάλη αρχαιότης, αναγομένου εις τον πρώτον μ. Χ. αιώνα.
+Αποτελείται δε τούτο εκ τεσσάρων ταινιών παπύρου ανίσων διαστάσεων, μήκους
+εν όλω έξ σχεδόν μέτρων και μέσου πλάτους εικοσιοκτώ εκατοστών. Επί της κυρίας
+όψεως ευρίσκονται γραμμένοι λογαριασμοί ιδιωτικού τινός κτήματος, έχοντες
+χρονολογίαν το 11ον έτος της βασιλείας του Βεσπασιανού, ήτοι το 78 ή 79 Μ. Χ. Επί
+της αντιθέτου δε όψεως (In verso) υπάρχει το κείμενον της Αθηναίων Πολιτείας με
+τέσσαρας διαφόρους χαρακτήρας. Με τον γραφικόν δε χαρακτήρα του πρώτου
+αντιγραφέως, πιθανώς ειδικωτέρου, υπάρχουν διορθώσεις επί των άλλων τριών
+τεμαχίων.</p>
+
+<p>Και μολονότι ο γραφικός χαρακτήρ εν συνόλω είναι κανονικός και
+επιμελημένος, η ανάγνωσις όμως παρουσίασε δυσχερείας ένεκα της συνεχούς
+γραφής όλων των λέξεων, της μη στίξεως, της συντμήσεως των τελικών συλλαβών
+των λέξεων και της πολλαχού φθοράς του παπύρου, ώστε μέγα πράγματι
+κατόρθωμα ήτον η πρώτη αυτού ανάγνωσις υπό του Άγγλου φιλολόγου Κένυον.
+Μολονότι δε και τα ολίγα σχετικώς λάθη της πρώτης εκδόσεως διωρθώθησαν
+έκτοτε (<span style='font-size: small;'><a href='#fn10' id='ref10'>10</a></span>)
+, ουχ ήττον απομένουσι και άλλα, ουσιωδέστερα δε, λάθη οφειλόμενα εις τους
+παλαιούς αντιγραφείς. Και από της απόψεως δε αυτής μας παρέχει ο πάπυρος της
+Αθηναίων Πολιτείας σημαντικώτατα ωφελήματα, διότι μας δίδει να εννοήσωμεν το
+πλήθος των παραφθορών και αλλοιώσεων, όσαι εγίνοντο υπό των αντιγραφέων εις
+τα αρχαία κείμενα: Λέξεις ηλλοιωμέναι, φράσεις μετατοπισμέναι, κακή ανάγνωσις
+του αντιγραφομένου, παραλείψεις, φράσεις αυθαιρέτως εξηγητικαί (γλώσσαι),
+αντικαταστήσασαι κάποτε το αρχικόν κείμενον ή παρεμβαλλόμεναι παραπλεύρως
+των γνησίων, αλλοιούσιν εις πολλά μέρη το κείμενον. Μεγαλυτέρα ακόμη
+αλλοίωσις, ως απέδειξεν η κριτική του κειμένου μελέτη (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn11' id='ref11'>11</a></span>)
+, προήλθεν εκ της παρεμβολής περικοπών άλλου προγενεστέρου, αλλ' ασημοτέρου
+συγγράμματος επί του αυτού θέματος — παρεμβολής γενομένης μεθοδικώς μεν
+σύμφωνα με τας χρονολογίας, αλλ' αντιφασκούσης συχνότατα με το κείμενον. Εφ'
+όσον αι παρέμβλητοι φράσεις αυταί αφαιρούνται, επί τοσούτον καταφαίνεται το
+γνώριμον εις ημάς ύφος του Αριστοτέλους, η λιτότης και η ακρίβεια της φράσεως η
+ξηρά διατύπωσις του σκοπουμένου άνευ πλεονασμού και άνευ ελλείψεως.</p>
+
+<p>Δύναται δε να ορισθή εξ αυτού του ιδίου συγγράμματος η εποχή της
+συγγραφής του. Διότι ο τελευταίος αναφερόμενος εις αυτό άρχων είναι ο
+Κηφισοφών (&sect; 54) <b>επώνυμος</b> του έτους 329 — 328 π.Χ., ουδείς δε
+λόγος γίνεται περί των σημαντικών μεταβολών, όσας εις το Αθηναϊκόν πολίτευμα
+επέφερεν ο Αντίπατρος το 322 π. Χ., ήτοι το έτος ακριβώς του θανάτου του
+Αριστοτέλους. Ώστε βεβαίως μεταξύ του 328 και 322 συνετελέσθη η
+συγγραφή.</p>
+
+<p>Αι παρεχόμενοι υπό της Αθηναίων Πολιτείας νέαι πληροφορίαι και αι συμβολαί
+εις τας υπαρχούσας περί της ιστορίας καθόλου και της πολιτειακής εξελίξεως ιδίως
+των Αθηναίων είναι πολλαί και πολύτιμοι. Μάλιστα δ' εξόχως διαφωτιστική
+αποβαίνει η μελέτη του έργου και διά το αστικόν, κυρίως όμως διά το δημόσιον
+Αττικόν δίκαιον.</p>
+
+<p>Διαιρείται δε το σύγγραμμα εις <b>Ιστορικόν</b> και εις
+<b>Περιγραφικόν</b> μέρος. Το Ιστορικόν μέρος, ως ευρέθη εν τω παπύρω, είναι
+ελλιπές εις την αρχήν του, διότι δεν υπάρχει η απ' αρχής γραφείσα ιστορία των
+Αθηνών μέχρι της συνωμοσίας του Κύλωνος. Το δε Περιγραφικόν απομένει ατελές,
+διότι λόγω φθοράς του παπύρου λείπει η περιγραφή του οργανισμού και των
+δικονομικών τύπων των Αθηναϊκών δικαστηρίων. Και η απώλεια μεν της αρχής του
+έργου δεν είναι μεγάλη, διότι και άλλοθεν δυνάμεθα οπωσδήποτε να την
+συμπληρώσωμεν σχεδόν εξ αυτού του Αριστοτελικού κειμένου και αι ιστορικαί δε
+πηγαί, από των οποίων ηρύσθη ο Αριστοτέλης τα της γενέσεως και των αρχών της
+Αθηναϊκής πολιτείας, διεσώθησαν σχεδόν όλαι μέχρις ημών. Η έλλειψις όμως του
+τέλους αποβαίνει σημαντική ιδίως διά τους μελετητάς του Αττικού δικαίου.</p>
+
+<p>Το πρώτον μέρος του έργου το καθαρώς ιστορικόν ακολουθεί αυστηράν
+χρονολογικήν σειράν, συντομωτάτη δε ή ουδεμία γίνεται μνεία των ανδρών, έστω
+και επιφανών, όσοι δεν συνετέλεσαν εις πολιτειακάς ή διοικητικάς μεταβολάς.
+Ούτως ουδαμού αναφέρεται ο Αλκιβιάδης, ενώ απεναντίας εκτενώς αναφέρονται
+τα κατά τον Σόλωνα και τον Κλεισθένην, τα της διοικήσεως και πτώσεως των
+Πεισιστρατιδών, το μετά την εν Σικελία καταστροφήν ολιγαρχικόν κίνημα, η άλωσις
+των Αθηνών υπό του Λυσάνδρου και τέλος η αποκατάστασις του δημοκρατικού
+πολιτεύματος το 403 π. Χ. Σταματά δε ο Αριστοτέλης εις το σημείον τούτο, διότι την
+θριαμβευτικήν επάνοδον του δήμου εις την εξουσίαν διά του Θρασυβούλου κρίνει
+ως την ενδεκάτην και τελευταίαν μεταβολήν της πολιτειακής ιστορίας των
+Αθηναίων. Αληθώς δε καθ' όλον τον τέταρτον π. Χ. αιώνα η αθηναϊκή πολιτεία πλην
+μερικών τροποποιήσεων εις τας λεπτομερείας ουδεμίαν υπέστη ριζικήν
+μεταρρύθμισιν. </p>
+
+<p>Το τελευταίον τούτο επί της εποχής του δημοκρατικόν πολίτευμα, ως
+ελειτούργει επί της βασιλείας Αλεξάνδρου του Μεγάλου, αποτελεί το δεύτερον
+μέρος του συγγράμματος του Αριστοτέλους. Μετά εισαγωγικόν κεφάλαιον περί του
+αστικού νόμου και του περί εφήβων θεσμού ο Αριστοτέλης περιγράφει επακριβώς
+τα του διοικητικού συστήματος της Αθηναίων πολιτείας, η οποία ως προς την
+εσωτερικήν οργάνωσιν ήτο την εποχήν εκείνην πληρεστάτη. Εκθέτει κατά
+συσχέτισιν τας δικαιοδοσίας της εκκλησίας του δήμου και της Βουλής, αι οποίαι
+κατ' ουσίαν απετέλουν αμφότεραι την υπό του δήμου διοίκησιν της πολιτείας.
+Πραγματευόμενος δε τα της Βουλής των πεντακοσίων ορίζει και την δικαιοδοσίαν
+των καθέκαστα οικονομικών αρχόντων (ανωτέρων δηλαδή υπαλλήλων).</p>
+
+<p>Οι άρχοντες διαιρούνται εις δύο κατηγορίας, τους <b>κληρουμένους</b> και
+τους <b>εκλεγομένους</b>. Οι εκλεγόμενοι ήσαν σχετικώς ολίγοι και ιδίως
+τοιούτοι ήσαν προκειμένου περί αξιωμάτων απαιτούντων ειδικήν μόρφωσιν και
+πείραν.</p>
+
+<p>Οι διά κλήρου λαμβανόμενοι άρχοντες υποδιηρούντο εις:<br />
+&nbsp;<br />
+Άρχοντας ετησίους επί των κοινών διοικητικών υποθέσεων <b>(εγκύκλιος
+διοίκησις)</b>, εκλεγομένους ως επί το πλείστον ομαδικώς ανά δέκα δι' εκάστην
+διοικητικήν εξουσίαν. </p>
+
+<p>Άρχοντας ανωτέρους ετησίους (<b>οι εννέα άρχοντες</b>) και άρχοντας
+πενταετούς θητείας. Ο τρόπος του καταρτισμού ενός εκάστου σωματείου
+αρχόντων και η έκτασις της δικαιοδοσίας του εξηγούνται και καθορίζονται υπό του
+Αριστοτέλους, λεπτομερεστέρα δε γίνεται υπ' αυτού ανάλυσις των τύπων των
+αναφερομένων εις τα δικαστήρια και εις τας εορτάς.</p>
+
+<p>Η λεπτομερής περιγραφή των δικαστηρίων του δήμου, η οποία απετέλει το
+τελευταίον κεφάλαιον του συγγράμματος, δυστυχώς δεν διεσώθη πλήρης, και
+μόνον αποσπάσματα εξ αυτής έχομεν.</p>
+
+<p>Τα προ αυτού και τα σύγχρονά του ίσως κείμενα, εξ όσων ηρύσθη ο
+Αριστοτέλης τας ιστορικάς πληροφορίας, δεν αναφέρει ονομαστικώς,
+μεταχειριζόμενος πάντοτε αορίστους περί αυτών εκφράσεις, ως π. χ. «οι μεν . . . οι
+δε» — «η κοινή γνώμη» — «οι δημοκρατικοί συγγραφείς — «οι αντιφερόμενοι
+προς τούτους». Μόνον δε τον Ηρόδοτον και τον Σόλωνα ως συγγραφείς αναφέρει
+ονομαστί. Από του Ηροδότου ηρύσθη σχεδόν όλην την ιστορίαν των
+Πεισιστρατιδών και του Κλεισθένους, από δε τον Σόλωνα έλαβε και τα σχετικά προς
+την πολιτικήν και κοινωνικήν κατάστασιν, την προ και μετά την Σολώνειον
+νομοθεσίαν.</p>
+
+<p>Επίσης, αν και δεν αναφέρει ονομαστί τον Θουκυδίδην (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn12' id='ref12'>12</a></span>)
+, εδανείσθη απ' αυτόν πολλάς των λεπτομερειών της ολιγαρχικής στάσεως του 411
+π. Χ. και τας επί ταύτης κρίσεις του. — Από τον Ξενοφώντα απεναντίας, πλην του
+λόγου του Θηραμένους ίσως, ουδέν άλλο ηρύσθη.</p>
+
+<p>Και πρόδηλον φαίνεται, όπως δεικνύει προσφυώς ο Θ. Ραϊνάχ, (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn13' id='ref13'>13</a></span>)
+ ότι την αφήγησιν της ιστορίας των Τριάκοντα τυράννων και την σκιαγραφίαν του
+δημαγωγού Κλέωνος. (<span style='font-size: small;'><a href='#fn14'
+id='ref14'>14</a></span>)
+ εδανείσθη ο Αριστοτέλης από τον βαθύτερον και επιφανέστερον μετά τον
+Θουκυδίδην ιστορικόν Θεόπομπον, τον οποίον και Διόδωρος ο Σικελιώτης έλαβεν
+οδηγόν.</p>
+
+<p>Αι γενικαί ιστορίαι, πλην ως προελέχθη, της του Ηροδότου, δεν συνέβαλαν
+σημαντικώς εις τον καταρτισμόν του Αριστοτελικού συγγράμματος, παρασχούσαι
+μόνον εις αυτόν ενίοτε χαρακτηριστικά τινα επεισόδια. Ενώ αντιθέτως οι λεγόμενοι
+Ατθιδογράφοι (<span style='font-size: small;'><a href='#fn15'
+id='ref15'>15</a></span>)
+ ήτοι οι χρονικογράφοι της Αθηναϊκής ιστορίας ωδήγησαν αυτόν εις την
+χρονολογικήν αφήγησιν. Ο Κλεόδημος, ο Φανόδημος, ο Ανδροτίων
+συμπαραβαλλόμενοι υπό του Αριστοτέλους διεφώτισαν αυτόν ως προς την
+χρονολογικήν εξέλιξιν των γεγονότων, του παρέσχον δε μάλιστα πολλάκις
+συντόμους χαρακτηρισμούς αυτών τούτων των γεγονότων, ως αποδεικνύει του
+Αριστοτελικού κειμένου η παραβολή προς τα σωζόμενα σχετικά αποσπάσματα των
+Ατθιδογράφων. (<span style='font-size: small;'><a href='#fn16'
+id='ref16'>16</a></span>)
+</p>
+
+<p>Άλλα δε προς τούτοις βοηθήματα είχεν ο Αριστοτέλης την Συναγωγήν
+δογμάτων (διαταγμάτων) και επισήμων εγγράφων Κρατερού του Μακεδόνος, τας
+επιγραφάς και τα μνημεία, τα ποιήματα του Σόλωνος, τα λαϊκά άσματα και τας
+λαϊκάς παροιμίας, τας οποίας προσφυέστατα μεταχειρίζεται διεξηγών δι' αυτών ή
+επιβεβαιών ιστορικά γεγονότα.</p>
+
+<p>Το δεύτερον μέρος τον έργου κατ' ελάχιστον αναφέρεται εις ιστορικάς πηγάς,
+διότι ο Αριστοτέλης εις αυτό περιγράφει το σύγχρονόν του πολιτειακόν σύστημα,
+αντιλαμβανόμενος και πληροφορούμενος αυτός ο ίδιος τα πράγματα. Και ενώ εις
+το πρώτον μέρος, την ιστορικήν δηλαδή εξέλιξιν της Αθηναίων πολιτείας,
+διακρίνεται στιβαρά δύναμις κριτική, ρέει δε ομαλώς και καθαρώς η διήγησις ως
+αν από διαυγούς και πλουσίας πηγής, εις το δεύτερον μέρος, το περιγραφικόν
+δηλονότι και αναλυτικόν, επικρατεί η ανυπέρβλητος μεθοδικότης και ο θαυμαστός
+διασαφιστικός τρόπος της Αριστοτελικής διανοίας. Εν συνόλω δε ο Αριστοτέλης
+δεικνύεται κριτικός βαθύτατος και εις την χρήσιν των ιστορικών κειμένων και εις
+την εκλογήν αυτών και εις την εκτίμησιν της σημασίας των γεγονότων. Το
+<b>ομοιαληθές</b> — όπως εις όλον το Αριστοτελικόν σύστημα — διήκει απ'
+αρχής έως τέλους του συγγράμματος ως το ασφαλέστερον κριτήριον επί των
+ασαφών και επί των αντιθέτως αναφερομένων. Διά της τοιαύτης μεθόδου του
+ομοιαληθώς κρίνειν αποκρούει τας εναντίον του Σόλωνος και του Θηραμένους
+διαβολάς και ομοιοτρόπως τροποποιεί την διήγησιν του Θουκυδίδου περί της
+συνωμοσίας του Αρμοδίου και του Αριστογείτονος, αυτός ίσως επί του
+προκειμένου πλησιάσας περισσότερον την αλήθειαν. (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn17' id='ref17'>17</a></span>)
+</p>
+
+<p>Μ' όλα αυτά τα πλεονεκτήματα ο Αριστοτέλης δεν δύναται να θεωρηθή το
+πρότυπον ιστορικού συγγραφέως· όχι μόνον κατά την σημερινήν αντίληψιν της
+ιστορίας, αλλ' ουδέ παραραβαλλόμενος προς τους επιφανείς αρχαίους ιστορικούς
+συγγραφείς. Διότι την ιστορικήν του αφήγησιν δεν την ολοκληρώνει το βαθύ εκείνο
+και ιδιότυπον κριτικόν ύφος του Θουκυδίδου το καθιστών το σύγγραμμα του
+Πελοποννησιακού πολέμου σύνολον άρτιον και αδιάσπαστον, ουδ' εμψυχώνει
+αυτήν η υπερτέρα και γενική και κοσμοπολιτική αντίληψις των γεγονότων, η
+διαπνέουσα και διακρίνουσα την ιστορίαν του Πολυβίου.</p>
+
+<p>Άλλως δε, αν και διατριβών εις τας λεπτομερείας ο Αριστοτέλης, δεν είναι
+πάντοτε και εις ταύτας χρονογράφος αλάθητος. Τούτο δε πρέπει ν' αποδοθή εις το
+εσπευσμένον της συγγραφής και εις μη επιγενημένην αναθεώρησιν και βάσανον
+του έργου μάλλον, παρά εις άγνοιαν ιστορικών πηγών και αυθεντικών κειμένων.
+Ούτως ιστορεί τον Κίμωνα νέον κατά την εποχήν της εξασθενίσεως των εξουσιών
+του Αρείου Πάγου (<span style='font-size: small;'><a href='#fn18'
+id='ref18'>18</a></span>)
+, ενώ τότε, ήτοι μετά την θάνατον του δημαγωγού Εφιάλτου, ήτο τουλάχιστον 40
+ετών. Ομοίως τας περί ειρήνης προτάσεις των Λακεδαιμονίων ορίζει γενομένας
+μετά την εν Αργινούσαις ναυμαχίαν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn19'
+id='ref19'>19</a></span>)
+, ενώ εγένοντο αύται μετά την εν Κυζίκω.</p>
+
+<p>Αλλά και από διευκρινιστικής απόψεως και καθορισμού των συμβάντων
+παρουσιάζει ανακριβείας τινάς. Ούτως εξηγεί κακώς την επί Σόλωνος σεισάχθειαν,
+συγχέων τα επί των ακινήτων κτημάτων επιβεβλημένα βάρη προς τα ενυπόθηκα
+επ' αυτών ιδιωτικά δάνεια. Επίσης βεβαιοί εσφαλμένως ότι όλοι οι κατά το έτος της
+εν Αργινούσαις ναυμαχίας Αθηναίοι στρατηγοί κατεδικάσθησαν εις θάνατον,
+κλπ.</p>
+
+<p>Αλλ' αι ανακρίβειαι αύται ελάχισται κατ' αριθμόν, κατ' ουσίαν δε σχετικώς
+ασήμαντοι δεν ελαττώνουν την αυθεντικότητα και την ακρίβειαν του όλου
+κειμένου της Αθηναίων Πολιτείας, η οποία μάλιστα ως σύγγραμμα πολιτειακής
+ύλης, εξηγούν τα του πολιτεύματος και του διοικητικού συστήματος των Αθηναίων
+είναι μοναδικόν και πρότυπον αληθώς έργον. Εις τούτο δε κυρίως φαίνεται ν'
+απέβλεψεν ο Αριστοτέλης.</p>
+
+<p>Διακριτικά προς τούτοις χαρίσματα του Αριστοτελείου τούτου έργου είναι η απ'
+αρχής έως τέλους αυτού διήκουσα καλή πίστις τον συγγραφέως και το
+προμνημονευθέν λιτόν, διαυγές δε και αβίαστον αφηγηματικόν ύφος, περί του
+οποίου ενθουσιωδώς απεφαίνοντο κατά την αρχαιότητα, από του Κικέρωνος, ο
+οποίος τον Αριστοτέλειον λόγον ωνόμασε <b>ποταμόν χρυσού</b>, μέχρι
+Διονυσίου του Αλικαρνασσέως, ο οποίος θαυμάζει την <b>διαύγειαν και το
+θέλγητρον</b> των Αριστοτελικών σαφηνίσεων και μέχρι του Πλουτάρχου, ο
+οποίος εξαίρει την δύναμιν και την χάριν του ύφους του. Ούτω δε όχι μόνον από
+ιστορικής αλλά και από φιλολογικής απόψεως η Αθηναίων Πολιτεία είναι έν των
+πολυτιμοτέρων κειμηλίων, των κληροδοτηθέντων εις ημάς υπό της κλασσικής
+Ελληνικής αρχαιότητος.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΑΠΟΣΠΑΣΜΑΤΑ<br />
+ΕΚ ΤΟΥ ΕΛΛΕΙΠΟΝΤΟΣ ΚΕΙΜΕΝΟΥ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Από τα ελλείποντα εν αρχή κεφάλαια της Αθηναίων Πολιτείας διεσώθησαν εις
+άλλους αρχαίους συγγραφείς τα εξής αποσπάσματα, διά των οποίων γίνεται
+αποκατάστασις όχι βεβαίως του λεκτικού κειμένου της συγγραφής, αλλά του
+νοήματος και των εν αυτή πληροφοριών περί της αρχής και περί των πρώτων
+χρόνων της ιστορικής ζωής των Αθηνών. Το πρώτον των αποσπασμάτων τούτων
+είναι εκ της σωζομένης, ως εν τη εισαγωγή είρηται, Επιτομής της Αθηναίων
+Πολιτείας του Ηρακλείδου. Μετ' αυτό δε τα εν τη αυτή Επιτομή αποσπάσματα (5, 6,
+7, 8, 9, 10, 11) περιεχόμενα εις το σωζόμενον Αριστοτελικό κείμενον, παρετέθησαν
+διά να καταδειχθή ούτως αμοιβαίως η αυθεντικότης και του Λονδινίου παπύρου
+και του παρατιθεμένου πρώτου της Επιτομής αποσπάσματος. — Οι συγγραφείς,
+παρά τοις οποίοις ευρίσκονται ταποσπάσματα, αναφέρονται εις υποσημειώσεις,
+ελήφθησαν δε ταύτα εκ της εκδόσεως V. Rose, Arist. qui ferebantur libr. frag.
+Teubner και εκ της εκδόσεως Arist. Πολ. Αθην. υπό Fr. Blass. Teubner].</p>
+
+<h5 style="margin-top: 3em">
+Απόσπασμα 1ον.</h5>
+
+<p>
+&sect; 1. Οι Αθηναίοι (<span style='font-size: small;'><a href='#fn20'
+id='ref20'>20</a></span>)
+ αρχικώς μεν εκυβερνώντο υπό βασιλείας. Όταν δε ο Ίων κατώκησε μετ' αυτών,
+τότε κατά πρώτον ωνομάσθησαν Ίωνες. Ο δε Πανδίων, ο οποίος εβασίλευσε μετά
+τον Ερεχθέα, διένειμε την βασιλείαν (αρχήν) εις τους υιούς του· και ούτοι (οι
+Aθηναίοι) συνεχώς ευρίσκοντο εις πολιτικάς στάσεις μεταξύ των. Ο Θησεύς δε
+προσεκάλεσεν αυτούς διά προκηρύξεώς του και τους συνεφιλίωσε με δικαιοσύνην
+και ισότητα. Ούτος μεταβάς εις την Σκύρον απέθανε κρημνισθείς επί βράχων υπό
+του Λυκομήδους, ο οποίος εφοβήθη μη του αφαιρέση (ο Θησεύς) την νήσον. Οι δε
+Αθηναίοι μεταγενέστερον μετά τους Περσικούς πολέμους μετέφεραν τα οστά
+του.</p>
+
+<p>&sect; 2. Και από του γένους των απογόνων του Κόδρου δεν εξελέγοντο πλέον
+βασιλείς, διότι εφαίνετο ότι κατήντησαν τρυφηλοί και μαλθακοί. Ο δε Ιππομένης,
+είς των απογόνων του Κόδρου, θέλων ν' απορρίψη την κατηγορίαν αυτήν, ότε
+συνέλαβε μοιχευομένην την θυγατέρα αυτού Λειμόνην, εκείνον μεν τον μοιχόν
+εφόνευσε σύρας όπισθεν του άρματός του [μετά της θυγατρός], αυτήν δε την
+θυγατέρα του έκλεισε μαζί με ένα ίππον, έως ου απέθανεν.</p>
+
+<p>&sect; 3. Τους συντρόφους του Κύλωνος εις το κίνημα διά την αρπαγήν του
+τυραννικού αξιώματος, καταφυγόντας εις τον βωμόν της θεάς, τους εφόνευσαν οι
+οπαδοί του Μεγακλέους. Και τους δράστας της πράξεως ταύτης εξώρισαν (οι
+Αθηναίοι) ως ιεροσύλους.</p>
+
+<h5>_____</h5>
+
+<p>
+5. Ο Σόλων (<span style='font-size: small;'><a href='#fn21'
+id='ref21'>21</a></span>)
+ δώσας νομοθεσίαν εις τους Αθηναίους επέβαλε και αποκοπάς των χρεών, ήτοι την
+λεγομένην σεισάχθειαν· επειδή δε παρηνώχλουν αυτόν μερικοί σχετικώς με τους
+νόμους, ανεχώρησεν εις Αίγυπτον.</p>
+
+<p>6. Ο Πεισίστρατος διατελέσας τύραννος τριάκοντα και τρία έτη απέθανε γέρων.
+— Ο Ίππαρχος ο υιός του Πεισιστράτου έρρεπεν εις τους παιδικούς έρωτας και ήτο
+φιλόμουσος. Ο Θεσσαλός δε ήτο νεώτερος την ηλικίαν και αυθάδης. Τούτον, όντα
+(επίσης) τύραννον, μη δυνηθέντες να φονεύσωσιν, εφόνευσαν τον Ίππαρχον τον
+αδελφόν αυτού. Ο δε Ιππίας σκληρότατα (έκτοτε) εβασίλευεν.</p>
+
+<p>7. Και εισηγητής υπήρξε του νόμου περί εξοστρακισμού, ο οποίος ετέθη διά
+τους επιδιώκοντας να γίνωσι τύραννοι. Και άλλοι δε πολλοί εξωστρακίσθησαν και ο
+Ξάνθιππος και ο Αριστείδης.</p>
+
+<p>8. Ο Εφιάλτης επέτρεπε να λαμβάνουν οπώρας εκ των ιδικών του αγρών οι
+θέλοντες, πολλούς δ' εξ αυτών εκαλούσεν εις δείπνον. </p>
+
+<p>9. Ο Κλέων αναλαβών την αρχήν επέφερε την διαφθοράν του πολιτεύματος και
+ακόμη περισσότερον οι κατόπιν αυτού, οι οποίοι παντός είδους παρανομίας
+διέπραξαν και εφόνευσαν όχι ολιγωτέρους των χιλίων. Ότε δε η εξουσία τούτων
+κατελύθη, ανέλαβαν την αρχήν ο Θρασύβουλος και ο Ρίνων, ο οποίος ήτο ανήρ
+καλός και ενάρετος.</p>
+
+<p>10. Ο Θεμιστοκλής και ο Αριστείδης και η εξ Αρείου Πάγου Βουλή είχον
+μεγάλην πολιτικήν δύναμιν.</p>
+
+<p>11. Και των οδών έχουσι την επίβλεψιν ίνα μη καταλαμβάνουν μερικοί αυτάς
+δι' οικοδομών ή αποκλείουν με μάνδρας. — Ομοίως δε διορίζουν και τους ένδεκα
+διά κλήρου, τους έχοντας την επιστασίαν των φυλακισμένων. — Υπάρχουν δε και
+εννέα άρχοντες, (ήτοι έξ θεσμοθέται, οι οποίοι εκλεγέντες ορκίζονται ότι δικαίως
+θα διαχειρισθώσι την αρχήν και δεν θα λάβουν δώρα ή δεν θα αναθέσουν υπέρ
+εαυτών χρυσούν ανδριάντα. — Ο δε (άρχων) βασιλεύς διαχειρίζεται τα αφορώντα
+εις τας θυσίας και τον πόλεμον.</p>
+
+<h5 style="margin-top: 3em">Απόσπασμα 2ον.</h5>
+
+<p>Ο Απόλλων (<span style='font-size: small;'><a href='#fn22'
+id='ref22'>22</a></span>)
+ (λέγεται) πατρώος . . . . Τον Απόλλωνα εν κοινώ οι Αθηναίοι τιμώσιν ως
+πατρογονικόν θεόν αυτών (πατρώον) εξ αιτίας του Ίωνος· διότι αφ' ότου
+κατώκησεν ούτος εις την Αττικήν . . . οι Αθηναίοι ωνομάσθησαν Ίωνες και ο
+Απόλλων επωνομάσθη πατρογονικός αυτών.</p>
+
+<h5 style="margin-top: 3em">Απόσπασμα 3ον.</h5>
+
+<p>Θέλων (<span style='font-size: small;'><a href='#fn23'
+id='ref23'>23</a></span>)
+ δε ακόμη περισσότερον ν' αυξήση την πόλιν (ο Θησεύς) προσεκάλει πάντας
+παρέχων ισονομίαν· και το κήρυγμα «ο λαός εδώ ελάτε» (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn24' id='ref24'>24</a></span>)
+ λέγεται ότι καθιερώθη από τον Θησέα, ότε προσεκάλεσέ ποτε όλον τον λαόν εις
+συνάθροισιν. Αλλ' όμως δεν αφήκε να γίνη άτακτος και ανάμικτος συνεπεία του
+ανεξελέγκτως συρρεύσαντος πλήθους η δημοκρατία, αλλά πρώτος διεχώρισεν εις
+ευπατρίδας και γεωργούς και τεχνίτας (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn25' id='ref25'>25</a></span>)
+ και προσδιορίσας οι μεν ευπατρίδαι να επιβλέπωσι τα θεία και να γίνωνται
+άρχοντες και να είναι διδάσκαλοι των νόμων και εξηγηταί των οσίων και των ιερών
+ανέδειξεν αυτούς ούτως ειπείν ίσους με τους άλλου πολίτας, διότι οι μεν
+ευπατρίδαι εφαίνοντο υπέρτεροι κατά την δόξαν, οι δε γεωργοί κατά την
+χρησιμότητα και οι τεχνίται κατά το πλήθος. Ότι δε πρώτος έκλινε προς τον όχλον,
+ως ο Αριστοτέλης λέγει, και αφήκε την μοναρχίαν, φαίνεται ότι ο Όμηρος το
+μαρτυρεί εις τον κατάλογον των πλοίων (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn26' id='ref26'>26</a></span>)
+, μόνους τους Αθηναίους επονομάσας δήμον.</p>
+
+<h5 style="margin-top: 3em">Απόσπασμα 4ον.</h5>
+
+<p>[Ούτως] έχει γίνει (<span style='font-size: small;'><a href='#fn27'
+id='ref27'>27</a></span>)
+. Εις τον παλαιόν καιρόν ο λαός των Αθηναίων, πριν ή ο Κλεισθένης φέρη την
+τακτοποίησιν κατά φυλάς, ήτο διηρημένος εις [ευπατρίδας] γεωργούς και τεχνίτας
+και φυλαί τούτων ήσαν τέσσαρες, εκάστη δε των φυλών είχε τρεις μοίρας, τας
+οποίας ωνόμαζαν φατρίας και τριττύας· καθεμία δε απ' αυτάς απετελείτο από
+τριάκοντα γένη και καθέν γένος είχε τριάκοντα άνδρας τους προσδιωρισμένους
+από αυτό το ίδιον γένος, οι οποίοι ελέγοντο γεννήται, εκ των οποίων διά κλήρου
+εξελέγοντο χωριστά καθείς διά τα ιερατικά αξιώματα, οποίοι (παραδείγμ. χάριν) οι
+Ευμολπίδαι και οι Κήρυκες και οι Ετεοβουτάδοι, καθώς ιστορεί εις την Αθηναίων
+πολιτείαν ο Αριστοτέλης, λέγων τα εξής· κατενεμήθησαν δε όλοι ομού αυτοί εις
+τέσσαρας φυλάς απομιμούμενοι τας ώρας του έτους, καθεμία δε των φυλών ήτο
+διηρημένη εις τρία μέρη, ούτως ώστε όλα τα μέρη να είναι δώδεκα, όπως οι μήνες
+εις το έτος, ωνομάζοντο δε τριττύες και φατρίαι. Εις δε την φατρίαν ήσαν
+κανονισμένα τριάκοντα γένη, καθώς αι ημέραι εις τον μήνα, το δε γένος ήτο εκ
+τριάκοντα ανδρών.</p>
+
+<h5 style="margin-top: 3em">Απόσπασμα 5ον.</h5>
+
+<p>Οι φυλοβασιλείς (<span style='font-size: small;'><a href='#fn28'
+id='ref28'>28</a></span>)
+ (άρχοντες των φυλών) τέσσαρες εκλεγόμενοι μεταξύ των ευπατριδών ησχολούντο
+κυρίως περί τα θεία· διέμενον δε ομού εις το βασιλικόν οικοδόμημα, πλησίον του
+Βουκολίου.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Α'.</h4>
+
+<p>[Εκ των προτεθειμένων αποσπασμάτων και εκ του Ηροδότου
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn29' id='ref29'>29</a></span>)
+ και Θουκυδίδου (<span style='font-size: small;'><a href='#fn30'
+id='ref30'>30</a></span>)
+ αφ' ων ηρύσθη ο Αριστοτέλης, προς δε και εκ του Πλουτάρχου, ορυσθέντος εκ της
+«<b>Αθηναίων Πολιτείας</b>» (<span style='font-size: small;'><a href='#fn31'
+id='ref31'>31</a></span>)
+, αποκαθίσταται πλήρης η έννοια του ελλείποντος πρώτου κεφαλαίου συνοπτικώς,
+ως εξής]:</p>
+
+<p>Ανέκαθεν οι Αθηναίοι εκυβερνώντο υπό βασιλέων. Έπηλις ο Ίων εγκαταστάς εν
+Αττική έδωκε τ' όνομά του εις τους αυτόχθονας επονομασθέντας έκτοτε Ίωνας.
+Επιφανής μυθολογούμενος βασιλεύς υπήρξεν ο Ερεχθεύς, ο κατόπιν δ' αυτού
+βασιλεύσας Πανδίων κατένειμε την βασιλικήν εξουσίαν εις τους υιούς του, ένεκα
+δε της τοιαύτης διαιρέσεως η χώρα έκτοτε διαρκώς εστασίαζε μέχρι Θησέως.
+Ούτος συνήνωσε τους δήμους της Αττικής, έκαμε δε πυκνότερον των Αθηνών τον
+οικισμόν και προέβη εις κοινωνικήν και πολιτικήν διοργάνωσιν επί το
+δημοτικώτερον. Εις μεταγενεστέρους δε χρόνους, επιφανής και φιλόπατρις των
+Αθηνών βασιλεύς υπήρξεν ο Κόδρος, εν πολέμω πεσών.</p>
+
+<p>Η επελθούσα είτα κατάπτωσις του βασιλικού οίκου των Κοδριδών και η
+προϊούσα ανάπτυξις των δήμων επέφερε την κατάλυσιν της βασιλείας. Τότε δε αι
+Αθήναι εκυβερνήθησαν υπό των παλαιών ευγενών οικογενειών. Αλλ' αι μεταξύ
+τούτων έριδες και αντιζηλίαι προεκάλουν συνεχείς στάσεις.</p>
+
+<p>Τότε νέος τις ευπατρίδης, ο Κύλων, Ολυμπιονίκης, γαμβρός δε επί θυγατρί του
+Θεαγένους, τυράννου των Μεγάρων, επεχείρησε ν' αρπάση την τυραννίαν. Επέτυχε
+να καταλάβη την Ακρόπολιν, αλλ' οι εν τοις αγροίς σπεύσαντες πολυπληθείς
+επολιόρκησαν αυτόν εκεί. Ελλείψει τροφίμων οι εν τη Ακροπόλει δεινώς επιέζοντο.
+Και ο μεν Κύλων ηδυνήθη κρύφα να διαφύγη, οι δε οπαδοί του κατέφυγον ικέται
+εις τον ναόν της Αθηνάς. Εκεί συνεθηκολόγησαν μετά του άρχοντος Μεγακλέους,
+του εκ του οίκου των Αλκμεονιδών, αρχηγού των πολιορκητών. Αλλ' ότε πίστιν
+παρέχοντες εις τας σπονδάς εξήλθον του ναού, κατεσφάγησαν, τινές δε μάλιστα
+παρά τον βωμόν των Εριννύων, όπου είχον καταφύγει.</p>
+
+<p>Το εναγές πραξικόπημα τούτο κατέστησε παρά τω λαώ μισητόν τον οίκον των
+Αλκμεονιδών, η δε φατρία του Κύλωνος ενισχυθείσα ούτω, εστασίαζεν εκ του
+φανερού κατ' αυτών. Ίνα δοθή πέρας εις τους εμφυλίους σπαραγμούς απεφάσισεν
+ο δήμος να υποβληθώσιν εις δίκην οι δράσται της εναγούς πράξεως προ
+δικαστηρίου τριακοσίων ανδρών εκλεγέντων εκ των επιφανών και ορκισθέντων
+προ των βωμών ίνα κρίνωσι την υπό του Μύρωνος υποβληθείσαν σχετικήν
+καταγγελίαν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn32'
+id='ref32'>32</a></span>)
+.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Β. (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn33' id='ref33'>33</a></span>)
+<br /><br />
+
+[ΤΟ ΕΥΡΕΘΕΝ ΚΕΙΜΕΝΟΝ]</h4>
+
+<p>
+<br />
+. . . . . Ο Μύρων, αναλαβόντες δι' όρκου προ των βωμών την καταγγελίαν ότε δε
+απηγγέλθη καταδίκη εναντίον εκείνων διά το ανοσιούργημα, αυτοί μεν οι
+ανοσιουργήσαντες εξεχώθηκαν από τους τάφους των, οι δε απόγονοι των
+κατεδικάσθησαν εις παντοτινήν εξορίαν. Και κοντά εις αυτά έγινε θρησκευτική
+εξάγνισις (καθαρμός) από τον Επιμενίδην τον Κρήτα.</p>
+
+<p>II. Ύστερα δε απ' αυτά συνέβη να καταντήσουν εις στασιασμόν αναμεταξύ των
+οι επίσημοι και ο λαός διά πολύν καιρόν, διότι το πολίτευμα ήτο και καθ' όλα μεν
+τα άλλα ολιγαρχικόν και επί πλέον δε οι πτωχοί ήσαν υποδουλωμένοι εις τους
+πλουσίους και αυτοί και τα παιδιά των και αι γυναίκες των· και ωνομάζοντο
+πελάται και εκτήμοροι (<span style='font-size: small;'><a href='#fn34'
+id='ref34'>34</a></span>)
+. Διότι με τοιούτου είδους μίσθωσιν (ήτοι δίδοντες τα πέντε έκτα του εισοδήματος
+εις τον κύριον της γης) (<span style='font-size: small;'><a href='#fn35'
+id='ref35'>35</a></span>)
+ εκαλλιεργούσαν τους αγρούς των πλουσίων. Όλη δε η γη ανήκεν εις ολίγους. Και
+αν δεν έδιδαν όλον το μίσθωμα (οι γεωργοί) ήσαν εκ του νόμου υποκείμενοι εις
+δουλείαν αυτοί και τα τέκνα των και τα χρέη εξ οιασδήποτε αιτίας επέφεραν
+υποχρέωσιν σωματικής δουλείας (του χρεώστου) έως εις τον καιρόν του Σόλωνος·
+αυτός δε πρώτος έγινε προστάτης της λαϊκής τάξεως. Το σκληρότατον μεν λοιπόν
+και πικρότατον (απ' όλα) εις εκείνην την πολιτικήν κατάστασιν ήτο διά τους
+πολλούς ο τοιούτος θεσμός της δουλείας, αλλ' όμως και διά τα άλλα πολιτικά
+πράγματα επίσης ήσαν δυσαρεστημένοι· διότι δεν είχαν καμμίαν, διά να είπωμεν
+ούτω, συμμετοχήν εις όλην εν γένει την διαχείρισιν της πολιτείας.</p>
+
+<p>Η δε οργάνωσις του αρχαίου πολιτεύματος, εκείνου που υπήρχε προ του
+Δράκοντος, ήτο ως εξής. Οι μεν άρχοντες προήρχοντο από την αριστοκρατικήν και
+από την πλουτοκρατικήν τάξιν. Και κατ' αρχάς μεν ισοβίως, έπειτα δε διά μίαν
+δεκαετίαν. Τα πλέον μεγάλα δε και πρώτα αξιώματα ήσαν ο βασιλεύς, ο
+πολέμαρχος και ο άρχων· εκ τούτων δε πρώτον αξίωμα ήτο (το αξίωμα) του
+βασιλέως, διότι αυτό υπήρχε πατροπαράδοτα, δεύτερον δε αξίωμα ιδρύθη η
+πολεμαρχία, ένεκα του ότι υπήρξαν μερικοί των βασιλέων ανίκανοι εις τα πολεμικά
+πράγματα· εξ αιτίας δε τούτου και είχαν προσκαλέσει τον Ίωνα (ως στρατηγόν), ότε
+ευρέθησαν εις κρίσιμον περίστασιν· τελευταίον δε αξίωμα εσυστήθη το του
+άρχοντος, διότι, ως μεν λέγουν οι περισσότεροι, επί της αρχοντίας του Μέδωνος,
+ως δε λέγουν μερικοί, επί της αρχοντίας του Ακάστου ιδρύθη το αξίωμα αυτό.
+Ούτοι δε προβάλλουν ως τεκμήριον του ισχυρισμού των το ότι εννέα άρχοντες
+ορκίζονται να τηρούν τας ενόρκους αυτών υποχρεώσεις όπως αύται ισχύουν από
+της εποχής του Ακάστου, ώστε επί της βασιλείας τούτου (συμπεραίνουν)
+παρεχώρησαν οι απόγονοι του Κόδρου μέρος του βασιλικού αξιώματος εις
+αντάλλαγμα των δοθεισών εις τον τότε άρχοντα (εκ του γένους των) δωρεών. Το
+πράγμα μεν λοιπόν, κατά ποίαν εκ των δύο υποθέσεων συνέβη, μικράν διαφοράν
+παρουσιάζει ως προς την εποχήν που συνέβη. Απόδειξις δε της μεταγενεστέρας
+ιδρύσεως του αξιώματος του άρχοντος είναι το ότι ούτος δεν διοικεί καμμίαν από
+τας πατροπαραδότους τελετάς, όπως ο βασιλεύς και ο πολέμαρχος (διοικούν),
+αλλά όλαι αι τελεταί, τας οποίας διευθύνει, είναι μεταγενέστεραι· διό και το
+αξίωμα τούτο έχει μεγαλυνθή εις νεωτέρους χρόνους, αυξηθέν βαθμηδόν με
+προσθέτους δικαιοδοσίας. Οι θεσμοθέται δε (άρχοντες) εξελέγησαν ύστερ' από
+πολλά έτη, ότε πλέον εγίνετο εκλογή των αρχόντων ετησίως, προς τον σκοπόν
+καταγράφοντες τους ψηφιζομένους νόμους να τους διαφυλάττουν, διά να
+δικάζωνται σύμφωνα με αυτούς οι παρανομούντες· ούτω και είναι το μόνον
+αξίωμα τούτο που δεν είχε ποτε διάρκειαν πλέον ή ετησίαν. Ως προς μεν λοιπόν τον
+χρόνον της ιδρύσεώς των έχουν τα αξιώματα τοιαύτην διαφοράν αναμεταξύ των.
+Δεν ήσαν δε όλοι εγκατεστημένοι εις έν μέρος οι εννέα άρχοντες. Αλλ' ο μεν
+βασιλεύς έμενεν εις το ονομαζόμενον τώρα Βουκόλιον, πλησίον του πρυτανείου
+(απόδειξις δε τούτου είναι ακόμη ότι και τώρα εκεί γίνεται η σύμμειξις της
+γυναικός του βασιλέως με τον Διόνυσον) (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn36' id='ref36'>36</a></span>)
+. Ο δε άρχων έμενεν εις το πρυτανείον, ο δε πολέμαρχος εις το Επιλύκειον (το
+οποίον πρότερον μεν ελέγετο πολεμαρχείον, αφού δε ο Επίλυκος γενόμενος
+πολέμαρχος το ανοικοδόμησε και το εκαλλώπισεν, ωνομάσθη (Επιλύκειον), οι δε
+θεσμοθέται (άρχοντες) έμενον εις το θεσμοθετείον. Εις τον καιρόν δε του Σόλωνος
+όλοι ομού οι άρχοντες συνήλθον εις το θεσμοθετείον. Είχαν δε εξουσίαν τότε οι
+άρχοντες να δικάζουν κατ' ουσίαν και απ' ευθείας τας δίκας και όχι όπως τώρα να
+ενεργούν μόνον προανάκρισιν (επί των δικών).</p>
+
+<p>Ο οργανισμός μεν λοιπόν της διοικήσεως τοιούτος ήτο. Η δε βουλή των
+Αρεοπαγιτών είχεν αποστολήν το να επιβλέπη εις τήρησιν των νόμων, διηύθυνε δε
+τα πλείστα κυβερνητικά πράγματα της πόλεως και τα μεγαλύτερα, έχουσα συνάμα
+εξουσίαν και να τιμωρή και να επιβάλλη πρόστιμον εις όλους ιδίως τους
+παραβαίνοντας τους κοινωνικούς θεσμούς. (Τούτο δε), διότι η εκλογή των
+αρχόντων εγίνετο εκ της αριστοκρατικής τάξεως και της πλουτοκρατικής, εξ εκείνων
+δε που είχον διετελέσει άρχοντες εγίνοντο οι Αρεοπαγίται· διό και εξ όλων των
+αξιωμάτων μόνον τούτο διετηρήθη ισόβιον έως τώρα (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn37' id='ref37'>37</a></span>)
+. Ο οργανισμός μεν λοιπόν του πρώτου πολιτεύματος τοιούτος ήτο εις τας γενικάς
+του γραμμάς. Μετά δε τούτα ύστερα από την πάροδον όχι πολλού καιρού, επί του
+άρχοντος Αρισταίχμου, ο Δράκων έθεσε τους πολιτικούς νόμους αυτού. Το δε
+σύστημα των νόμων τούτο ήτο κατά τον εξής τρόπον· τα πολιτικά μεν δικαιώματα
+επενεμήθησαν εις τους έχοντας να εισφέρουν ένα πολεμικόν οπλισμόν
+στρατιώτου· διά δε τα αξιώματα των εννέα αρχόντων και των ταμιών ήσαν
+εκλέξιμοι όσοι είχον περιουσίαν όχι μικροτέραν των δέκα μνων, ελευθέραν (από
+κάθε βάρος), διά δε τα άλλα αξιώματα τα μικρότερα εκλέξιμοι ήσαν όλοι οι
+εισφέροντες ένα πολεμικόν οπλισμόν· στρατηγοί δε και ίππαρχοι εγίνοντο από
+τους έχοντας περιουσίαν όχι ολιγωτέραν των εκατόν μνων, ελευθέραν (από κάθε
+βάρος) και τέκνα γνήσια από νόμιμον γυναίκα μεγαλύτερα των δέκα ετών. Τούτους
+δε έπρεπε να κρατούν υπό εγγύησιν οι πρυτάνεις και οι στρατηγοί και οι ίππαρχοι,
+οι του παρελθόντος έτους, μέχρις ου ήθελαν δώσει λογοδοσίαν, ως εγγυηταί δε
+ήσαν δεκτοί εκ της αυτής τάξεως των στρατηγών και των ιππάρχων. Συνέστη δε
+βουλή από τετρακοσίους και ένα, οριζομένους διά κληρώσεως εκ των εχόντων
+πολιτικά δικαιώματα. Διά την κλήρωσιν δε ταύτην καθώς και διά τα άλλα αξιώματα
+ελαμβάνοντο οι άνω των τριάκοντα ετών και ωρίσθη να μη γίνεται δύο φοράς
+άρχων ο αυτός πριν ή όλοι οι πολίται ήθελον γίνει άρχοντες· τότε δε πάλιν να
+γίνεται εξ αρχής νέα κλήρωσις (προς εκλογήν αρχόντων). Και αν κανείς εκ των
+βουλευτών απουσίαζεν από την συνέλευσιν ότε συνεδρίαζεν η βουλή ή συνήρχετο
+ο δήμος, αυτός επλήρωνε πρόστιμον τρεις μεν δραχμάς ο πεντακοσιομέδιμνος, δύο
+δε ο ιππεύς και μίαν ο ζευγίτης. Η δε Βουλή του Αρείου Πάγου ήτο φύλαξ των
+νόμων και επέβλεπε τους άρχοντας, όπως κυβερνούν σύμφωνα με τους νόμους·
+είχε δε δικαίωμα κάθε αδικούμενος να καταγγέλλη ενώπιον της Βουλής των
+Αρεοπαγιτών, ορίζων τον νόμον, κατά παράβασιν του οποίου αυτός (ο
+καταγγέλλων) ηδικείτο· τα χρέη όμως επέφεραν (και τότε) υποχρέωσιν σωματικής
+δουλείας, καθώς έχει προαναφερθή· και η ιδιοκτησία της γης ευρίσκετο εις χείρας
+ολίγων (<span style='font-size: small;'><a href='#fn38' id='ref38'>38</a></span>)
+.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Γ'.<br /><br />
+
+ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΤΟΥ ΣΟΛΩΝΟΣ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Ενώ δε τοιαύτη ήτο η πολιτική οργάνωσις και οι πολλοί διετέλουν δούλοι των
+ολίγων έκαμεν επανάστασιν ο δήμος (ο λαός) εναντίον των επιφανών επειδή δε η
+επανάστασις ήχο ισχυρά και οι αντίπαλοι επί πολύν καιρόν ευρίσκοντο εις
+διάστασιν προς αλλήλους, εξέλεξαν από κοινού ως συνδιαλλακτήν και άρχοντα τον
+Σόλωνα και ανέθεσαν εις αυτόν να συντάξη την πολιτικήν οργάνωσιν, συνεπεία της
+ελεγείας (του ελεγειακού ποιήματος) την οποίαν αυτός είχε κάμει, και η οποία
+αρχίζει ως εξής:</p>
+
+<p class="poem">Γνωρίζω εγώ κ' εις την ψυχή μου μέσα φωλιάζει<br />
+η θλίψη που βλέπω έτσι την παλαιότερη χώρα της Ιωνίας<br />
+δυστυχισμένην. (<span style='font-size: small;'><a href='#fn39'
+id='ref39'>39</a></span>)
+</p>
+
+<p>Εις αυτήν (την ελεγείαν) συνηγορεί και υπέρ των δύο αντιπάλων μερίδων και
+συζητεί τας αξιώσεις των και μετά ταύτα συμβουλεύει ομού και τους δύο να
+καταπαύσουν την υπάρχουσαν φιλονικίαν.</p>
+
+<p>Ήτο δε ο Σόλων κατά μεν την καταγωγήν και την υπόληψιν μεταξύ των πρώτων,
+κατά δε την περιουσίαν και την κατάστασιν μεταξύ των της μεσαίως τάξεως, όπως
+και εκ των άλλων πραγμάτων είναι ομολογούμενον και όπως αυτός ο ίδιος εις τα
+ακόλουθα ποιήματά του βεβαιώνει, συμβουλεύων τους πλουσίους να μην είναι
+πλεονέκται:</p>
+
+<p class="poem">Σεις δε πρααίνοντας στην ψυχή τον δυνατό πόθο<br />
+που απ' τα πολλά αγαθά τον χορτασμό επιτύχατε,<br />
+σε μετριοπάθεια βάλετε την υψηλοφροσύνη σας· τι ούτε εμείς<br />
+(αλλοιώς) θα στέρξωμε, ούτε αυτά σε καλό θα σας βγουν, (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn40' id='ref40'>40</a></span>)
+</p>
+
+<p>και καθ' ολοκληρίαν πάντοτε την αιτίαν της στάσεως (ο Σόλων εις την ελεγείαν
+του) επιρρίπτει εις τους πλουσίους· διό και εις την αρχήν της ελεγείας λέγει ότι
+φοβείται αυτός «και την φιλαργυρίαν και την υπερηφάνειαν», διότι εξ αιτίας
+αυτών προέκυψεν η έχθρα.</p>
+
+<p>Κύριος δε γενόμενος των πολιτικών πραγμάτων ο Σόλων και τον λαόν
+αποκατέστησεν εις ελευθερίαν, και κατά το παρόν και κατά το μέλλον,
+απαγορεύσας να συνομολογούνται δάνεια με σωματικήν εγγύησιν (και νόμους
+συνέταξε) (<span style='font-size: small;'><a href='#fn41' id='ref41'>41</a></span>)
+ και έκαμε κατάργησιν των χρεών και των ιδιωτικών και των δημοσίων, την οποίαν
+(κατάργησιν) ονομάζουν σε ισάχθειαν, διότι απέσεισαν τα βάρη. Και ως προς τούτο
+μερικοί προσπαθούν να επικρίνουν συκοφαντικώς αυτόν διότι συνέβη εις τον
+Σόλωνα ενώ επρόκειτο να εφαρμόση την σεισάχθειαν να προείπη τούτο εις
+μερικούς των γνωρίμων του· έπειτα, όπως μεν λέγουν οι δημοκρατικοί, (ένεκα της
+προανακοινώσεως) έγινε καταστρατήγησις του νόμου υπό των φίλων προς όφελός
+των, όπως δε λέγουν οι θέλοντες να υβρίσουν, από την καταστρατήγησιν και αυτός
+επορίσθη ωφέλειαν. Διότι ούτοι (οι καταστρατηγήσαντες τον νόμον) δανεισθέντες
+ηγόρασαν πολλήν έκτασιν γης και μετ' ολίγον, ότε έγινεν η αποκοπή των χρεών,
+ευρέθησαν πλούσιοι· ως εκ τούτου λέγουν ότι έγιναν πλούσιοι οι κατόπιν
+παρουσιαζόμενοι ως ανέκαθεν πλούσιοι. Αλλ' όμως πιθανώτερον παρ' όλα ταύτα
+είναι το λεγόμενον υπό των δημοκρατικών. Διότι δεν είναι εύλογον ως προς μεν τα
+άλλα (να δειχθή ο Σόλων) τόσον μετριοπαθής και φιλόπατρις, ώστε, ενώ ήτο
+δυνατόν εις αυτόν εκτοπίζων τους άλλους να γίνη τύραννος της πόλεως, ν'
+αποκρούση και τα δύο ταύτα και να προτιμήση το καλόν και την σωτηρίαν της
+πόλεως μάλλον παρά την ιδικήν του επικράτησιν, ως προς τόσον μικρά δε και
+ανάξια να κατακηλιδώση τον εαυτόν του. Ότι δε ευρέθη εις τοιαύτην
+(δικτατωρικήν) εξουσίαν, τούτο μαρτυρούσι και η άθλια πολιτική κατάστασις και τα
+ποιήματα αυτού του ιδίου του Σόλωνος, ο οποίος εις πολλά μέρη των ποιημάτων
+αναφέρει τούτο (ότι δηλαδή θα ηδύνατο να γίνη απόλυτος άρχων) και όλοι οι άλλοι
+το ανομολογούσιν. Αυτή μεν λοιπόν η κατηγορία πρέπει να νομίζωμεν ότι είναι
+συκοφαντική.</p>
+
+<p>Πολιτικόν δε οργανισμόν εσύστησε και νόμους έκαμεν άλλους· τους δε
+πολιτικούς θεσμούς του Δράκοντος έπαυσαν να τους μεταχειρίζωνται εκτός των
+νόμων περί φόνου· χαράξαντες δε τους νόμους επάνω εις τους κύρβεις (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn42' id='ref42'>42</a></span>)
+, έστησαν τούτους εις την βασίλειον στοάν και ωρκίσθησαν να τους τηρούν όλοι. Οι
+δε εννέα άρχοντες ορκιζόμενοι προ του ιερού λίθου ωμολόγουν ότι, εάν ήθελον
+παραβή κανένα εκ των νόμων, θα προσέφερον (ως πρόστιμον της παραβάσεως)
+ένα ανδριάντα χρυσούν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn43'
+id='ref43'>43</a></span>)
+. Ώρισε δε (ο Σόλων) να ισχύωσιν οι νόμοι αμετάτρεπτοι δι' εκατόν έτη και
+ετακτοποίησε τον πολιτικόν οργανισμόν κατά τον εξής τρόπον. Κατά το τίμημα
+εχώρισε τον λαόν εις τέσσαρας τάξεις (τέλη) (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn44' id='ref44'>44</a></span>)
+ όπως ακριβώς ήτο διηρημένος και πρότερον, ήτοι εις πολίτην
+πεντακοσιομέδιμνον, εις πολίτην ιππέα, εις πολίτην ζευγίτην και εις πολίτην
+θήτα.</p>
+
+<p>Και τα μεν αξιώματα έδωκε προνόμιον να τα έχωσιν οι πεντακοσιομέδιμνοι και
+οι ιππείς και οι ζευγίται, ήτοι τα των εννέα αρχόντων και των ταμιών και των
+πωλητών (<span style='font-size: small;'><a href='#fn45' id='ref45'>45</a></span>)
+ (οικονομικών υπαλλήλων) και των ένδεκα (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn46' id='ref46'>46</a></span>)
+ και των κωλακρετών (<span style='font-size: small;'><a href='#fn47'
+id='ref47'>47</a></span>)
+ δώσας εις κάθε μίαν απ' αυτάς τας τάξεις τα αξιώματα ταύτα αναλόγως της
+φορολογίας· εις δε την τάξιν των θητών έδωκε το δικαίωμα να μετέχουν μόνον της
+γενικής συνελεύσεως του λαού και των δικαστηρίων. Ωρίσθη δε να πληρώνη
+φόρους πεντακοσιομεδίμνου μεν εκείνος του οποίου η ιδική του περιουσία δίδει
+εισόδημα πεντακοσίους μεδίμνους (<span style='font-size: small;'><a href='#fn48'
+id='ref48'>48</a></span>)
+ (μέτρα χωρητικότητος) καρπών ξηρών και υγρών (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn49' id='ref49'>49</a></span>)
+ ομού, ιππέως δε φόρους ο έχων εισόδημα τριακοσίους μεδίμνους, ως δε μερικοί
+λέγουν, ο έχων τα μέσα να συντηρή ίππον· ούτοι δε ως απόδειξιν προβάλλουν και
+την ονομασίαν της πολιτικής αυτής τάξεως, ως προκύψασαν εκ του πραγματικού
+αυτού γεγονότος, και τα αφιερώματα των παλαιών· διότι υπάρχει εις την
+ακρόπολιν αναθηματική εικών ενός Διφίλου, επί της οποίας είναι γραμμένα τα
+εξής:</p>
+
+<p><i>Ο υιός του Διφίλου Ανθεμίων αυτήν εδώ (την εικόνα), εις τους θεούς
+αφιέρωσεν ανελθών από της τάξεως των θητών εις την τάξιν των ιππέων</i> (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn50' id='ref50'>50</a></span>)
+</p>
+
+<p>και ευρίσκεται πλησίον της επιγραφής ίππος εις ένδειξιν ότι τούτο (το σημείον)
+δηλοί την τάξιν των ιππέων. Αλλ' εντούτοις ευλογώτερον είναι το ότι (η τάξις των
+ιππέων) εκανονίσθη εκ του εισοδήματος όπως ακριβώς η τάξις των
+πεντακοσιομεδίμνων· εις την τάξιν δε των ζευγιτών κατετάχθησαν οι εκ της
+περιουσίας των έχοντες εισόδημα διακοσίων μεδίμνων καρπών εξ αμφοτέρων των
+ειδών (ξηρών και υγρών). Οι δε άλλοι, η θητική δηλαδή τάξις, δεν είχον
+συμμετοχήν εις κανέν αξίωμα. Διά τούτο και τώρα ακόμη όταν ερωτώνται οι
+προσερχόμενοι ως κληρώσιμοι δι' οποιονδήποτε αξίωμα, εις ποίαν τάξιν
+(φορολογικήν) ανήκουν, ουδείς εξ αυτών λέγει ποτέ ότι ανήκει εις την τάξιν των
+θητών.</p>
+
+<p>Τας δε αρχάς (<span style='font-size: small;'><a href='#fn51'
+id='ref51'>51</a></span>)
+ ώρισε να εκλέγωνται διά κλήρου από προηγουμένως κριθέντας
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn52' id='ref52'>52</a></span>)
+ (ως εκλεξίμους), τους οποίους ήθελεν επί τούτω υποδείξει έκαστη φυλή. Εκάστη
+δε φυλή διά το αξίωμα των εννέα αρχόντων υπεδείκνυε δέκα και εκ τούτων εγίνετο
+η κλήρωσις· εκ τούτου ισχύει ακόμη το να κληρώνη εκάστη φυλή δέκα, εκ τούτων
+δε να γίνηται η εκλογή διά ψηφοφορίας (διά κυάμων). Του ότι δε τα αξιώματα διά
+του κλήρου ώρισεν (ο Σόλων) να παρέχωνται αναλόγως των τάξεων απόδειξις είναι
+ο νόμος περί ταμιών, ο ισχύων ακόμη και τώρα· διότι αυτός ο νόμος ορίζει να
+κληρώνονται οι ταμίαι εκ της τάξεως των πεντακοσιομεδίμνων
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn53' id='ref53'>53</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Ο Σόλων μεν λοιπόν τοιούτους νόμους έθεσε περί των εννέα αρχόντων. Διότι
+εις παλαιοτέραν εποχήν η εν Αρείω Πάγω βουλή ώριζε τους εκλεξίμους διά τα
+αξιώματα μεταξύ των μελών αυτής και απ' αυτούς εξέλεγε τους μάλλον ικανούς δι'
+έκαστον αξίωμα δι έν έτος ορίζουσα (<span style='font-size: small;'><a href='#fn54'
+id='ref54'>54</a></span>)
+ τούτους.</p>
+
+<p>Αι φυλαί δε διετηρήθησαν όπως πρότερον τέσσαρες και φυλοβασιλείς ήσαν
+τέσσαρες. Εκάστη δε φυλή υποδιηρείτο εις τριττύας μεν τρεις, εις ναυκραρίας
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn55' id='ref55'>55</a></span>)
+ δε τέσσαρας. Αρχηγός δε εκάστης ναυκραρίας ήτο είς ναύκραρος ωρισμένος να
+εποπτεύη τας εισφοράς και τας δαπάνας τας γινομένας, διά τούτο και εις τους
+νόμους του Σόλωνος, τους μη εν χρήσει πλέον, υπάρχει πολλαχού η διάταξις ότι οι
+ναύκραροι εισπράττουν και δαπανούν εκ του ναυκραρικού χρήματος.</p>
+
+<p>Ίδρυσε δε και βουλήν εκ τετρακοσίων, εκατόν από κάθε φυλήν. </p>
+
+<p>Εις δε την βουλήν του Αρείου Πάγου αφήκε την εποπτείαν της τηρήσεως των
+νόμων, καθώς ήτο αυτή και πρότερον επόπτης του πολιτεύματος, έχουσα το
+μεγαλύτερον και πλέον σημαντικόν μέρος της πολιτικής διαχειρίσεως, και
+δικαιουμένη να τιμωρή τους σφάλλοντας και επιβάλλουσα πρόστιμον και
+χρηματικάς ποινάς και καταθέτουσα εις το ταμείον της πόλεως τα εισπραττόμενα
+πρόστιμα, χωρίς να είναι υπόχρεος να παρέχη αιτιολογίαν των αποφάσεων αυτής.
+Εις την δικαιοδοσίαν αυτήν ο Σόλων επρόσθεσε την κρίσιν επί των πολιτικών
+στάσεων. Βλέπων δε την μεν πόλιν να στασιάζη συχνά, μερικούς δε των πολιτών εκ
+ραθυμίας απέχοντας και πολιτικώς αχρωματίστους, έθεσεν ειδικόν περί αυτών
+νόμον, κατά τον οποίον όστις, ενώ η πόλις ευρίσκεται εις στάσιν, δεν επεμβαίνει
+ενόπλως υπέρ μιας των αντιπάλων μερίδων καταδικάζεται εις ατιμίαν και στερείται
+των πολιτικών του δικαιωμάτων.</p>
+
+<p>Κατ' αυτόν μεν λοιπόν τον τρόπον εκανονίσθησαν αι περί αξιωμάτων
+διατάξεις.</p>
+
+<p>Φαίνεται δε ότι το πολίτευμα του Σόλωνος περιείχε τρεις υπερβολικά ευνοϊκάς
+διατάξεις διά τον λαόν, τας εξής: Πρώτην μεν και μεγίστην το ότι απηγορεύθη η
+συνομολόγησις δανείων διά σωματικής εγγυήσεως. Δεύτερον το ότι απέκτησε το
+δικαίωμα έκαστος πολίτης (ο βουλόμενος) να υποβάλη μήνυσιν υπέρ των
+υφισταμένων αδίκημά τι (εναντίον του αδικούντος). Τρίτην δε (διάταξιν), διά της
+οποίας, ως λέγεται, ισχυροποιήθη πολύ ο λαός, (την ορίζουσαν) ότι έφεσις
+εναντίον των αποφάσεων των αρχών εθεσπίσθη να γίνεται ενώπιον του δήμου·
+διότι γινόμενος κύριος της διά ψηφοφορίας αποφάσεως ο δήμος αποβαίνει (ούτω)
+κύριος της πολιτείας. Τόσω μάλλον, όσω, επειδή οι νόμοι δεν έχουσι διατυπωθή με
+απλότητα και με σαφήνειαν (παραδείγματος χάριν όπως ο περί κλήρων και
+επικλήρων νόμος), προκύπτουσι κατ' ανάγκην πολλαί αμφισβητήσεις και περί όλων
+(τούτων) και επί των δημοσίων και των ιδιωτικών υποθέσεων, οριστικώς
+αποφαίνεται το δικαστήριον (<span style='font-size: small;'><a href='#fn56'
+id='ref56'>56</a></span>)
+ του δήμου. — Πιστεύουν μεν λοιπόν μερικοί ότι αυτός (ο Σόλων) επίτηδες έκαμεν
+ασαφείς τους νόμους, ίνα απομένη κύριος ο δήμος να τους ερμηνεύη. Τούτο όμως
+δεν είναι εύλογον, αλλ' (εύλογον φαίνεται) το ότι ούτω συνέταξεν αυτούς, διότι δεν
+ηδύνατο ως προς όλα να περιλάβη την τελειοτέραν διάταξιν διότι δεν είναι δίκαιον
+να κρίνωμεν την θέλησιν εκείνου (του Σόλωνος) εκ των γινομένων τώρα, αλλ' εκ της
+άλλης πολιτικής οργανώσεως (την οποίαν αυτός συνέταξεν).</p>
+
+<p>Εις μεν τους νόμους λοιπόν αυτούς φαίνεται ότι ώρισεν υπέρ του λαού τας νέας
+διατάξεις, προ της εφαρμογής δε της νομοθεσίας επιβαλών την αποκοπήν των
+χρεών και μετά ταύτα ενεργήσας την διακανόνισιν των μέτρων και των βαρών και
+την αύξησιν του νομίσματος. Διότι επί της εποχής εκείνου (του Σόλωνος) έγιναν και
+τα μέτρα μεγαλύτερα των Φειδωνείων (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn57' id='ref57'>57</a></span>)
+ και η μνα έχουσα βάρος (αξίζουσα) πρότερον εβδομήκοντα δραχμάς (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn58' id='ref58'>58</a></span>)
+ συνεπληρώθη εις εκατόν (δραχμάς).</p>
+
+<p>Ο παλαιός δε νομισματικός τύπος ήτο το δίδραχμον. Έκαμε δε και μέτρα
+βάρους (σταθμά) σχετικά με το νόμισμα με τάλαντον υποδιαιρεθέν εις εξήκοντα
+μνας και με στατήρα ως υποδιαίρεσιν της μνας και με άλλας ακόμη υποδιαιρέσεις.
+Κανονίσας δε το πολίτευμα κατά τον τρόπον, ο οποίος ανωτέρω διετυπώθη, ότε
+προσερχόμενοι εις αυτόν πολλοί τον ηνώχλουν, άλλοι μεν επικρίνοντες, άλλοι δε
+ζητούντες ερμηνείας και επειδή ήθελε να μη μεταβάλη τίποτε από τα
+νομοθετηθέντα και να μη γίνη μισητός μένων εις την πόλιν, έκαμε ταξίδι δι'
+εμπορικόν άμα και περιηγητικόν σκοπόν εις την Αίγυπτον ειπών ότι δεν θα
+επανέλθη πριν (παρέλθουν) δέκα έτη. Διότι έκρινεν ότι δεν ήτο δίκαιον παραμένων
+(εις τας Αθήνας) να εξηγή τους νόμους, αλλ' ότι έκαστος εχρεώστει να εκτελή όσα
+είχον αναγραφή εις τους νόμους. Συγχρόνως δε συνέβη εις αυτόν να διατεθούν
+εχθρικώς εναντίον του πολλοί των επιφανών πολιτών ένεκα της αποκοπής των
+χρεών και διότι είχε δυσαρεστήσει και τας δύο πολιτικάς μερίδας νομοθετήσας το
+πολίτευμα παρά τας προσδοκίας αυτών. Ο δήμος πράγματι είχε νομίσει ότι αυτός
+(ο Σόλων) θα προέβαινεν εις εκ νέου διανομήν όλων των περιουσιών· οι δε
+προύχοντες απ' εναντίας ότι θα έφερε πάλιν εις ισχύν την παλαιάν πολιτικήν
+κατάστασιν ή ολίγον τι διαφορετικήν. Εκείνος όμως εδείχθη αντίθετος και προς
+τους δύο και ενώ ήτο δυνατόν εις αυτόν προσεταιριζόμενος οποιανδήποτε εκ των
+δύο μερίδων ήθελε να γίνη τύραννος, επροτίμησε να γίνη εχθρός προς αμφοτέρας,
+σώσας (τοιουτοτρόπως την πατρίδα και καταρτίσας νομοθεσίαν επί τη βάσει των
+αρίστων γνωμών).</p>
+
+<p>Ταύτα δε ότι κατ' αυτόν τον τρόπον συνέβησαν και οι άλλοι όλοι συμφωνούσι
+και αυτός ο ίδιος εις το ποίημά του αναφέρει κάμνων περί αυτών λόγον εις τους
+εξής στίχους:</p>
+
+<p class="poem">Εις τον δήμον μεν έδωκα τόσον μερίδιον όσον του ήτο
+αρκετόν,<br />
+oύτε αφαιρέσας τίποτε από την τιμήν όσην είχεν ούτε επαυξήσας αυτήν πολύ·<br
+/>
+και δι' εκείνους δε, οι οποίοι είχον δύναμιν και υπερείχον εις πλούτον,<br />
+και δι' αυτούς εσκέφθην να μη έχουν τίποτε περισσότερον του δικαίου,<br />
+εστάθηκα δε εις το μέσον προτάξας ισχυράν ασπίδα απέναντι και των δύο,<br />
+δεν επέτρεψα δε εις κανένα από τους δύο να επικρατήση αδίκως (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn59' id='ref59'>59</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Πάλιν δε ομιλών περί του λαού, πώς δηλαδή πρέπει να φέρεται τις προς αυτόν,
+(λέγει):</p>
+
+<p class="poem">Ο λαός δε κατά τον εξής τρόπον θα είναι δυνατόν να υπακούη
+τους ηγεμόνας.<br />
+μήτε χαλαρόν έχων τον χαλινόν μήτε πολυτεντωμένον,<br />
+διότι γεννά η υπερβολή την ύβριν, όταν μεγάλη εξουσία υπάρχη<br />
+εις τους ανθρώπους εκείνους, όσοι δεν έχουν άρτιον τον νουν
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn60' id='ref60'>60</a></span>)
+</p>
+
+<p>Και πάλιν δε κάπου αλλού λέγει διά τους θέλοντας να γίνη διανομή
+περιουσίας:</p>
+
+<p class="poem">Ούτοι δε ήλθαν με σκοπόν αρπαγών, είχαν δε πλουσίαν
+ελπίδα<br />
+κ' ενόμιζαν ότι καθένας απ' αυτούς θα εύρη πλούτον πολύν<br />
+κ' εγώ που ωμιλούσα εις αυτούς με πραότητα τους εφάνην σκληρός,<br />
+ώστε δυσάρεστα μεν τότε περί εμού εσκέφθησαν, τώρα δε κατ' εμού
+οργιζόμενοι<br />
+εχθρικόν με ατενίζουν όλοι, ωσάν αίτιον καταστροφής.<br />
+Τούτο δεν έπρεπε· διότι όσα μεν είπα με την βοήθειαν των θεών εξετέλεσα,<br />
+άλλα δε όχι ματαίως έπραξα· ουδ' εις εμέ διά τυραννικής εξουσίας<br />
+γεννάται ο πόθος να επιβάλω τι διά της βίας· ουδέ την αγαθήν γην<br />
+της πατρίδος (αφήκα) να διανεμηθούν εξ ίσου οι ασήμαντοι και οι επιφανείς
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn61' id='ref61'>61</a></span>)
+,</p>
+
+<p>Πάλιν δε και διά την αποκοπήν των χρεών και διά τους όντας δούλους μεν
+πρότερον, ελευθερωθέντας δε με την εφαρμογήν της σεισαχθείας (γράφει):</p>
+
+<p class="poem">Εγώ δε απ' εκείνα μεν, διά τα οποία συνήθροισα περί εμέ<br />
+τον λαόν, ποίον πριν να κατορθώσω απ' αυτά, έπαυσα ενεργών;<br />
+Μάρτυς δε λαμπρά ως προς ταύτα εις την δίκην (κρίσιν) που ο χρόνος θα κάμη<br
+/>
+θα μου είναι η μεγίστη μήτηρ των Ολυμπίων θεών,<br />
+η μαύρη δηλαδή γη, που αυτής εγώ κάποτε<br />
+αφήρεσα τα σύνορα (<span style='font-size: small;'><a href='#fn62'
+id='ref62'>62</a></span>)
+ εκείνα, που εις πολλά μέρη ήσαν εμπηγμένα<br />
+και η οποία, υπάρχουσα δούλη πριν, τώρα είναι ελευθέρα.<br />
+Πολλούς δε εις τας Αθήνας την θεοκτισμένην (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn63' id='ref63'>63</a></span>)
+ πατρίδα μας<br />
+ελευθέρωσα, αγορασθέντας πριν ως δούλους άλλους άδικα<br />
+κι' άλλους νόμιμα, εκείνους δε που από αδυσώπητην<br />
+ανάγκην είχαν φύγει, και που την γλώσσαν την Αττικήν<br />
+δεν ωμιλούσαν, περιπλανημένοι εις πολλά μέρη.<br />
+κ' εκείνους που εδώ εις τον τόπον ανάρμοστην δουλείαν<br />
+είχαν, φοβισμένοι από την αγριότητα των δεσποτών<br />
+τους έκαμα εγώ ελευθέρους. Αυτά μεν με ισχύν<br />
+εγώ, συναρμόσας μαζί την βίαν και τον νόμον,<br />
+τα εξετέλεσα και τα έφερα εις πέρας, όπως είχα υποσχεθή.<br />
+Ομοίως δε νόμους, και διά το κακόν και διά το αγαθόν<br />
+αρμονικώς προνοήσας διά καθένα απ' αυτά,<br />
+συνέθεσα. Την μάστιγα δε άλλος κανένας ως εγώ λαβών,<br />
+κακομίλητος εάν ήτο και φιλοκερδής άνθρωπος,<br />
+δεν θα ημπορούσε να εξουσιάση επί του λαού· διότι, αν εγώ ήθελα<br />
+όσα εις τους αντιθέτους (<span style='font-size: small;'><a href='#fn64'
+id='ref64'>64</a></span>)
+ ήσαν αρεστά τότε,<br />
+ή και απεναντίας αν εδεχόμην όσα οι άλλοι υπαγόρευαν,<br />
+αυτή εδώ η πόλις θα είχε στερηθή πολλών ανδρών τώρα.<br />
+Και εξ αιτίας όλων τούτων επιδεικνύων σθένος απέναντι όλων<br />
+εστράφηκα απέναντι των, όπως ο λύκος απέναντι πολλών σκύλλων (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn65' id='ref65'>65</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Και πάλιν εξελέγχων ονειδιστικά τας ύστερον (μετά την θέσπισιν των νόμων)
+μεμψιμοιρίας των δύο μερίδων (λέγει): </p>
+
+<p class="poem">Ίσως δε πρέπει τον λαόν τρανώς να επιτιμήσω,<br />
+(λέγων) ότι όσα έχει τώρα ποτέ εις τους οφθαλμούς του<br />
+δεν θα 'μπορούσε να τα ίδη και εις τον ύπνον του ακόμη.<br />
+Εκείνοι δε που μεγαλύτεροι και ισχυρότεροι είναι<br />
+(το ίδιο) πρέπει να μ' επαινούν και φίλον να με κάμουν (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn66' id='ref66'>66</a></span>)
+.</p>
+
+<p>διότι, λέγει (περαιτέρω ο Σόλων), εάν κανείς άλλος ετύχαινε να λάβη αυτήν την
+εξουσίαν,</p>
+
+<p class="poem">δεν θ' άφηνεν από την εξουσίαν του τον λαόν και δεν θα
+έπαυε<br />
+πριν αναταράξας αυτόν ήθελεν αφαιρέσει το πάχος από το γάλα.<br />
+Εγώ δε τούτων (των αντιπάλων) καθώς εις το μεταίχμιον μένων<br />
+έγινα σύνορον μεταξύ των (<span style='font-size: small;'><a href='#fn67'
+id='ref67'>67</a></span>)
+.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Δ'.<br /><br />
+
+ΑΙ ΤΡΕΙΣ ΦΡΑΤΡΙΑΙ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Την μεν λοιπόν αποδημίαν επεχείρησε δι' αυτά τα αίτια. Ότε δε απεδήμησεν ο
+Σόλων, ενώ η πόλις ευρίσκετο ακόμη εις ταραχάς, επί τέσσαρα μεν έτη επέρασεν ο
+λαός ήσυχα· κατά δε το πέμπτον έτος μετά την αρχοντίαν του Σόλωνος δεν
+ανηγόρευσαν άρχοντα εξ αιτίας της στάσεως, και πάλιν κατά την διάρκειαν του
+πέμπτου έτους ένεκα του λόγου τούτου έμειναν εις αναρχίαν. Κατόπιν δε τούτων
+εις την εποχήν περίπου εκείνην ο Δαμασίας εκλεχθείς άρχων διετέλεσε τοιούτος
+επί δύο έτη και δύο μήνας, έως ου εξεδιώχθη της αρχής διά της βίας. Έπειτα δε
+απεφάσισαν, επειδή ευρίσκοντο εις διάστασιν, να εκλέξουν δέκα άρχοντας, πέντε
+μεν από την τάξιν των ευπατριδών, τρεις δε από την τάξιν των αγροτών, δύο δε από
+την τάξιν των επαγγελματιών (δημιουργών) και ούτοι (οι δέκα άρχοντες) έμειναν
+εις την εξουσίαν το έτος το μετά την αρχοντίαν του Δαμασία. Είναι δε φανερόν ότι
+μεγίστην είχε δύναμιν ο άρχων εκ του γεγονότος ότι διαρκώς ηγείρετο στάσις προς
+απόκτησιν αυτού του αξιώματος. Εξηκολούθουν δε ευρισκόμενοι εις όλως διόλου
+κακήν πολιτικήν κατάστασιν, άλλοι μεν ως αιτίαν και πρόφασιν έχοντες την
+αποκοπήν των χρεών (διότι είχε συμβή εις αυτούς να καταντήσουν πένητες), άλλοι
+δε δυσανασχετούντες εναντίον του πολιτεύματος ένεκα της μεγάλης μεταβολής, η
+οποία είχε γίνει, μερικοί δε ένεκα της μεταξύ των φιλονικίας· ήσαν δε τρεις αι
+πολιτικαί μερίδες· μία μεν η μερίς των παραλίων, της οποίας αρχηγός ήτο ο
+Μεγακλής ο υιός του Αλκμέωνος, οι οπαδοί δε της μερίδος αυτής εφαίνοντο να
+στέργουν κυρίως τον μετριοπαθή τύπον πολιτεύματος· άλλη δε μερίς ήτο των
+πεδινών, οι οποίοι εζήτουν την ολιγαρχίαν, αρχηγός δε αυτών ήτο ο Λυκούργος·
+τρίτη δε μερίς ήτο των διακρίων, της οποίας την ηγεσίαν είχεν ο Πεισίστρατος,
+φαινόμενος να είναι παραπολύ φίλος του λαού. Μαζί δε με τούτους (τους
+διακρίους) είχον συνταχθή και οι απελευθερωθέντες από τα χρέη ένεκα της
+πτωχείας των (<span style='font-size: small;'><a href='#fn68'
+id='ref68'>68</a></span>)
+ και οι μη γνήσιοι την καταγωγήν ένεκα του φόβου των (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn69' id='ref69'>69</a></span>)
+· απόδειξις δε τούτου είναι ότι μετά την καθαίρεσιν των τυράννων έκαμαν (οι
+Αθηναίοι) εκκαθάρισιν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn70'
+id='ref70'>70</a></span>)
+ των εχόντων πολιτικά δικαιώματα, επί τω λόγω ότι ουχί νομίμως υπήρχον πολλοί
+μετέχοντες των πολιτικών δικαιωμάτων. Είχε δε καθεμία πολιτική μερίς την
+ονομασίαν της από τους τόπους, τους οποίους εκαλλιέργουν οι οπαδοί της.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Ε'.<br /><br />
+
+ΤΥΡΑΝΝΙΑ ΠΕΙΣΙΣΤΡΑΤΟΥ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Ο Πεισίστρατος δε φαινόμενος να είναι εξόχως φίλος του λαού και έχων μεγάλως
+ευδοκιμήσει εις τον πόλεμον κατά των Μεγαρέων, κατώρθωσε τραυματίσας
+σοβαρώς τον εαυτόν του να πείση τον λαόν ότι αυτά (τον τραυματισμόν δηλαδή)
+είχε πάθει από τους αντιθέτους, ώστε να δοθή εις αυτόν σωματοφυλακή, αφού
+επρότεινε το σχετικόν ψήφισμα ο Αριστίων. Λαβών δε τους ονομαζομένους
+ροπαλοφόρους (<span style='font-size: small;'><a href='#fn71'
+id='ref71'>71</a></span>)
+ και μετ' αυτών στραφείς εναντίον του λαού κατέλαβε την ακρόπολιν, το
+τριακοστόν δεύτερον έτος μετά την θέσπισιν των νόμων, επί Κωμέου άρχοντος.
+Λέγεται δε ότι ο Σόλων, ότε ο Πεισίστρατος εζήτησε σωματοφυλακήν προς
+ασφάλειάν του, αντέκρουσε την αίτησιν και είπεν ότι (ο Πεισίστρατος δεν είχεν
+ανάγκην σωματοφυλακής, διότι) τούτων μεν ήτο σοφώτερος, εκείνων δε
+ανδρειότερος· ήτοι όσοι μεν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn72'
+id='ref72'>72</a></span>)
+ δεν εννοούσιν ότι ο Πεισίστρατος επιδιώκει να γίνη τύραννος, απ' αυτούς είναι
+σοφώτερος, όσοι δε γνωρίζοντες καλώς τούτο τηρούν σιωπήν, απ' αυτούς είναι
+ανδρειότερος. (<span style='font-size: small;'><a href='#fn73'
+id='ref73'>73</a></span>)
+ Αφού δε λέγων αυτά δεν κατόρθωσε να πείση τον λαόν, αφαιρέσας απ' επάνω του
+τα όπλα (και κρεμάσας) προ των θυρών (της οικίας του) είπεν ότι αυτός μεν είχε
+παράσχει βοήθειαν εις την πατρίδα όσον του ήτο δυνατόν, (διότι τότε πλέον ήτο
+πολύ γέρων), έχει δε την αξίωσιν και οι άλλοι ομοίως να πράξωσιν. Ο Σόλων μεν
+λοιπόν τίποτε δεν κατώρθωσεν επιμόνως συμβουλεύων· ο δε Πεισίστρατος
+αναλαβών την εξουσίαν εκυβέρνα τα κοινά κατά φιλελεύθερον μάλλον τρόπον
+παρά τυραννικόν. Ενώ δε ακόμη δεν είχεν αρκετά στερεωθή η εξουσία του,
+συνενωθέντες οι περί τον Μεγακλέα και τον Λυκούργον εξεδίωξαν αυτόν κατά το
+έκτον έτος μετά την πρώτην αυτού άνοδον εις την εξουσίαν, επί άρχοντος Ηγησίου.
+Κατά το δωδέκατον δε έτος μετά ταύτα, πανταχόθεν στενοχωρούμενος ο Μεγακλής
+υπό της αντιθέτου μερίδος, πάλιν αποστείλας προς συμβιβασμόν κήρυκα προς τον
+Πεισίστρατον, υπό τον όρον να λάβη εις γάμον την θυγατέρα του ο Πεισίστρατος,
+επανέφερεν αυτόν κατά τρόπον παλαιικόν και πολύ απλοϊκόν. Διότι διαδώσας
+προηγουμένως σπερμολογίαν ότι τάχα η Αθηνά επανέφερε τον Πεισίστρατον,
+εξευρών μίαν γυναίκα ωραίαν και μεγαλόσωμον, καθώς μεν λέγει ο Ηρόδοτος από
+τον δήμον Παιανιέων, καθώς δε μερικοί άλλοι λέγουν από τον δήμον Κωλλυτού,
+δούλην από την Θράκην (<span style='font-size: small;'><a href='#fn74'
+id='ref74'>74</a></span>)
+ πωλούσαν στεφάνους, η οποία ωνομάζετο Φύη, στολίσας δε αυτήν με στολισμόν
+απομιμούμενον την θεάν την έφερεν εντός της πόλεως μαζί με αυτόν, και ο
+Πεισίστρατος εισήρχετο επάνω εις άρμα, επί του οποίου με πλήρη πανοπλίαν,
+πλησίον αυτού εστέκετο ορθή η γυναίκα, οι δε πολίται προσκυνούντες υπεδέχοντο
+αυτόν με θαυμασμόν.</p>
+
+<p>Η μεν λοιπόν πρώτη επάνοδος εις την πόλιν έγινε κατά τοιούτον τρόπον. Μετά
+ταύτα δε, αφού δευτέραν φοράν έπεσεν από την αρχήν, κατά το έβδομον μάλιστα
+έτος από την επάνοδόν του· — διότι όχι πολύν καιρόν έκτοτε διετήρησε την
+εξουσίαν, αλλά διότι δεν ηθέλησε να λάβη σύζυγόν του την θυγατέρα του
+Μεγακλέους, φοβηθείς και τας δύο πολιτικάς μερίδας έφυγεν από την πόλιν
+κρυφά· — πρώτον μεν εκατοίκισεν αυτός με τους ιδικούς του πλησίον του
+Θερμαίου κόλπου έν μέρος, τα οποίον ονομάζεται Ραίκηλος, εκείθεν δε μετέβη εις
+τα πλησίον εις το Πάγγαιον (όρος) μέρη, αφ' όπου αποκτήσας χρήματα και
+προσλαβών μισθωτούς στρατιώτας, ελθών εις Ερέτριαν πάλιν κατά το ενδέκατον
+έτος επεχείρησε κατ' αρχάς να αναλάβη την εξουσίαν διά της βίας, με την
+πρόθυμον βοήθειαν πολλών μεν άλλων, μάλιστα δε των Θηβαίων και του
+Λυγδάμιος του Ναξίου, προς δε τούτοις και της τάξεως των ιππέων των
+κυριαρχούντων εις την Ερέτριαν νικήσας δε εις την μάχην της Παλληνίδος (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn75' id='ref75'>75</a></span>)
+ και καταλαβών την αρχήν και αφαιρέσας τα όπλα του λαού κατέλαβε στερεά
+πλέον την εξουσίαν ως τύραννος· και κυριεύσας την Νάξον κατέστησεν εκεί
+άρχοντα τον Λύγδαμιν.</p>
+
+<p>Αφήρεσε δε τα όπλα του λαού κατά τον εξής τρόπον. Προσκαλέσας εις το
+Θησείον ένοπλον συνάθροισιν του λαού ήρχισε να αγορεύη προς αυτούς,
+εχαμήλωσε δε ολίγον την φωνήν του· ότε δε εφώναξαν ότι δεν ακούουν καλά,
+επρότεινεν εις αυτούς να αναβούν μαζί του εις το πρόπυλον της Ακροπόλεως, διά
+ν' αγορεύση πλέον δυνατά. Ενώ δε εκείνος εξηκολούθει αγορεύων προς τον λαόν,
+αφαιρέσαντες οι επίτηδες υπ' αυτού βαλμένοι τα (αποτεθειμένα) όπλα και
+περιορίσαντες (πολλούς) εις τα πλησίον του Θησείου οικήματα ανήγγειλαν τούτο
+ελθόντες προς τον Πεισίστρατον. Εκείνος δε, αφού συνεπλήρωσε την άλλην του
+αγόρευσιν, είπε και διά τα όπλα ότι δεν πρέπει να απορούν διά το πράγμα που είχε
+γίνει ούτε να δυσανασχετούν, αλλ' απελθόντες να φροντίζουν διά τας ιδιωτικάς
+των υποθέσεις, διά δε τας δημοσίας υποθέσεις, όλας, αυτός θα λάβη
+φροντίδα.</p>
+
+<p>Η μεν λοιπόν τυραννίς του Πεισιστράτου εξ αρχής της εμφανίσεώς της ιδρύθη
+κατ' αυτόν τον τρόπον και τόσας υπέστη μεταβολάς. Ενήργει δε την διοίκησιν των
+πολιτικών πραγμάτων ο Πεισίστρατος, όπως ελέχθη, κατά μετριοπαθή τρόπον και
+πολιτικώς μάλλον παρά απολυταρχικώς· διότι και ως προς τα άλλα. ήτο
+φιλάνθρωπος και ήμερος και εις τους υποπίπτοντας εις παραβάσεις παρέχων
+συγχώρησιν· μάλιστα δε και εις τους πτωχούς έδιδε προκαταβολικά δάνεια διά τας
+εργασίας των, ώστε να πορίζωνται τας προς διατροφήν αυτών εκ της γεωργίας.
+Τούτο δε έκαμνε διά δύο λόγους· και ίνα μη διαμένουν εντός της πόλεως, αλλά
+ευρίσκωνται διεσπαρμένοι εις τους αγρούς και ίνα έχοντες κάποιαν μετρίαν
+ευπορίαν και προσηλωμένοι εις τα ιδιωτικά των συμφέροντα μήτε να επιθυμούν
+μήτε να χασομερούν φροντίζοντες διά τα πολιτικά πράγματα. Συγχρόνως δε προς
+το συμφέρον αυτού επήρχετο ούτως η αύξησις των εισοδημάτων διά της
+καλλιεργείας της χώρας· διότι εισέπραττεν ως φόρον την δεκάτην των προϊόντων.
+Διό και διώρισε τους δικαστάς (<span style='font-size: small;'><a href='#fn76'
+id='ref76'>76</a></span>)
+ εις κάθε δήμον και αυτός έβγαινε συχνά έξω εις την αγροτικήν χώραν επιθεωρών
+και διαλύων τας διαφοράς των διαδίκων, ίνα μη καταβαίνοντες εις την πόλιν
+παραμελούν ούτω την καλλιέργειαν. Και εις μίαν τοιαύτην έξοδον του
+Πεισιστράτου λέγουν ότι του συνέβη το επεισόδιον με τον γεωργόν τον
+καλλιεργούντα εις τον Υμηττόν ένα τόπον, όπου ωνομάσθη κατόπιν
+αφορολόγητος.</p>
+
+<p>Διότι ιδών ένα που έσκαπτε και εκαλλιέργει έδαφος όλως διόλου πετρώδες
+ηπόρησε και διέταξε τον δούλον (ο οποίος τον συνώδευε) να ερωτήση τι προϊόν
+παράγεται από τον τόπον εκείνον· ο δε γεωργός είπεν: όλα τα κακά και ψυχρά,
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn77' id='ref77'>77</a></span>)
+ και απ' αυτά όμως τα κακά και ψυχρά χρειάζεται να δίδω εις τον Πεισίστρατον την
+δεκάτην. Και ο μεν άνθρωπος λοιπόν απεκρίθη (ούτως) αγνοών (με ποίον ωμίλει), ο
+δε Πεισίστρατος ευχαριστηθείς διά την ελευθεροστομίαν του και φιλεργίαν του
+έκαμεν αυτόν εντελώς αφορολόγητον. Και ως προς τα άλλα δε καθόλου δεν
+ενωχλούσε την λαϊκήν τάξιν με την εξουσίαν του, αλλ' εφρόντιζε πάντοτε να
+επικρατή ειρήνη και διετήρει την ησυχίαν διό και πολλάκις ελέγετο (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn78' id='ref78'>78</a></span>)
+ ότι η βασιλεία του Πεισιστράτου ήτο ο επί Κρόνου βίος (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn79' id='ref79'>79</a></span>)
+, διότι συνέβη κατόπιν, ότε διεδέχθησαν αυτόν οι υιοί του, ν' αποβή πολύ πλέον
+τυραννική η διοίκησις. Ο μεγαλύτερος δε από τους (δι' αυτόν) επαίνους ήτο ότι εις
+την συμπεριφοράν του ήτο δημοτικός και φιλάνθρωπος. Διότι ως προς τα άλλα
+ήθελε να διοική όλα σύμφωνα με τους νόμους, μη παρέχων εις τον εαυτόν του
+κανέν ιδιαίτερον πλεονέκτημα. Και κάποτε εναχθείς ενώπιον του Αρείου Πάγου διά
+καταγγελίαν εναντίον του επί φόνω αυτός μεν προσήλθε διά ν' απολογηθή, ο δε
+καταμηνύσας αυτόν φοβηθείς δεν προσήλθε. Διά τούτο και πολύν καιρόν έμεινεν
+εις την εξουσίαν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn80'
+id='ref80'>80</a></span>)
+ και οσάκις έπιπτεν απ' αυτήν πάλιν εύκολα την ανελάμβανε. Διότι τον ήθελαν οι
+περισσότεροι και από τους επιφανείς και από τον λαόν διότι εκείνους μεν διά της
+φιλίας, αυτούς δε διά της συνδρομής του εις τα ιδιωτικά των πράγματα
+προσείλκυε. Και προς τας δύο δε μερίδας (ούτω) προσηρμόζετο καλώς. (Άλλως) δε
+και οι αναφερόμενοι εις την βασιλικήν εξουσίαν νόμοι των Αθηναίων κατά την
+εποχήν εκείνην ήσαν μετριοπαθείς, και όλοι μεν οι άλλοι και μάλιστα ο νόμος
+εκείνος ο σχετιζόμενος με την εν ισχύι επαναφοράν του θεσμού της βασιλείας.
+Διότι ως προς τούτο υπήρχε παρ' αυτοίς (τοις Αθηναίοις) ο εξής νόμος: </p>
+
+<p>«Νόμιμα και πατροπαράδοτα των Αθηναίων είναι τα εξής: Εάν τινες
+επιχειρήσουν στασιαστικόν κίνημα αποβλέπον εις σύστασιν βασιλικής εξουσίας,
+διά να γίνουν βασιλείς, ή εάν συνεργήσουν εις σύστασιν βασιλικής εξουσίας,
+στερούνται των πολιτικών δικαιωμάτων (γίνονται άτιμοι) αυτοί και το γένος των».
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn81' id='ref81'>81</a></span>)
+</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΣΤ'.<br /><br />
+
+ΟΙ ΥΙΟΙ ΤΟΥ ΠΕΙΣΙΣΤΡΑΤΟΥ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Ο Πεισίστρατος μεν λοιπόν έμεινε μέχρι βαθέος γήρατος εις την εξουσίαν και
+απέθανεν ασθενήσας επί Φιλονέου άρχοντος, από της εποχής μεν που πρώτην
+φοράν έγινε τύραννος ζήσας τριάκοντα τρία έτη, είκοσι δε παρά εν έτη διαμείνας
+εις την εξουσίαν. Διότι κατά τα άλλα έτη ήτον εξόριστος. Διά τούτο και προδήλως
+λέγουν φλυαρίας οι ισχυριζόμενοι ότι ο Πεισίστρατος ήτον ερωμένος του Σόλωνος
+και ότι αυτός είχε την στρατηγίαν εις τον εναντίον των Μεγαρέων πόλεμον. Διότι
+δεν προσαρμόζονται αυτά προς τας ηλικίας, εάν τις αναλογισθή την ζωήν του
+καθενός εκ των δύο και επί εποχής ποίου άρχοντος απέθανεν. Αφού δε απέθανεν ο
+Πεισίστρατος, την εξουσίαν κατέλαβον οι υιοί του, διευθύνοντες τα πολιτικά
+πράγματα κατά τον αυτόν τρόπον. Ήσαν δε δύο μεν εκ του νομίμου γάμου του, ο
+Ιππίας και ο Ίππαρχος, δύο δε από την Αργείαν γυναίκα του, ο Ιοφών και ο
+Ηγησίστρατος, του οποίου παρωνύμιον ήτο Θεσσαλός. Διότι επήρεν ακόμη γυναίκα
+ο Πεισίστρατος από το Άργος, θυγατέρα ανδρός Αργείου, του οποίου το όνομα ήτο
+Γοργίλος, ονομαζομένην Τιμώνασσαν, την οποίαν πρότερον είχε σύζυγόν του ο
+Αρχίνος ο Αμπρακιώτης εκ του γένους των Κυψελίδων. Εκ του γεγονότος δε τούτου
+απορρέει και η φιλία (του Πεισιστράτου) προς τους Αργείους, από τους οποίους
+χίλιοι προσήλθον συμπολεμισταί του εις την μάχην της Παλληνίδος, οδηγήσαντος
+αυτούς εκεί του Ηγησιστράτου (<span style='font-size: small;'><a href='#fn82'
+id='ref82'>82</a></span>)
+. Λέγουσι δε ότι ενυμφεύθη την Αργείαν γυναίκα άλλοι μεν μετά την πρώτην
+έκπτωσιν αυτού από της εξουσίας, άλλοι δε ενώ ακόμη κατείχε την εξουσίαν.</p>
+
+<p>Ήσαν δε κύριοι των πραγμάτων και λόγω της επισήμου καταγωγής και λόγω της
+(μεγαλυτέρας) ηλικίας των ο Ίππαρχος και ο Ιππίας, μεγαλύτερος δε κατά την
+ηλικίαν ων ο Ιππίας και έχων εκ φύσεως πολιτικήν επιδεξιότητα και σύνεσιν
+προΐστατο της εξουσίας. Ο δε Ίππαρχος ήτο φίλος των νεανικών διασκεδάσεων και
+των ερωτικών απολαύσεων και των καλλιτεχνικών τέρψεων και αυτός είχε
+προσκαλέσει εις Αθήνας τον Ανακρέοντα, τον Σιμωνίδην και τους φίλους αυτών και
+τους άλλους ποιητάς. Ο Θεσσαλός δε (ο Ηγησίστρατος) ήτο πολύ νεώτερος και
+κατά την συμπεριφοράν θρασύς και υβριστής, εξ αιτίας του οποίου και έγινεν αρχή
+όλων των κακών. Διότι αγαπήσας ερωτικώς τον Αρμόδιον και αποτυχών εις το ν'
+αποκτήση την φιλίαν του δεν συνεκράτει την οργήν του, αλλά και κατά τα άλλα
+εδείκνυε προσβλητικήν κατ' αυτού συμπεριφοράν και ιδίως εμπόδισε την αδελφήν
+του από το να παρακολουθήση τα Παναθήναια ως κανηφόρος παρθένος, ενώ είχεν
+εκλεχθή προς τούτο, εξυβρίσας μάλιστα διά φράσεων τινων τον Αρμόδιον ως
+διεφθαρμένον· εκ τούτου δε (του επεισοδίου) συνέβη ερεθισθείς ο Αρμόδιος να
+εκτελέση μαζί με τον Αριστογείτονα τον φόνον με συμμετοχήν (εις το πραξικόπημα
+τούτο) πολλών. Την ημέραν των Παναθηναίων, παρατηρούντες
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn83' id='ref83'>83</a></span>)
+ τον Ιππίαν εις την Ακρόπολιν, διότι αυτός ανέμενεν εκεί προς υποδοχήν την
+πομπήν, ενώ ο Ίππαρχος επεστάτει το ξεκίνημα, ιδόντες (δε) ένα από τους
+συμμετόχους της συνωμοσίας με πολλήν οικειότητα συνδιαλεγόμενον με τον
+Ιππίαν και υποπτευθέντες ότι καταγγέλλει (προς αυτόν) το πράγμα, θέλοντες να
+κάμουν κάτι πριν συλληφθούν, καταβάντες (ο Αρμόδιος και ο Αριστογείτων
+δηλαδή) και εκδηλώσαντες την εξέγερσίν των πριν από τους άλλους (συνωμότας)·
+εφόνευσαν τον Ίππαρχον πλησίον εις το Λεωκόριον, ενώ ετακτοποίει την πομπήν,
+έβλαψαν δε (τοιουτοτρόπως) το όλον συνωμοτικόν κίνημα. Εκ των δύο δε αυτών ο
+μεν Αρμόδιος ευθύς επί τόπου εφονεύθη υπό των δορυφόρων, ο δε Αριστογείτων
+κατόπιν, αφού συνελήφθη και επί πολύν καιρόν εκακοποιήθη. Διατελών δε υπό
+βασανιστήρια κατήγγειλεν (ως συνωμότας) πολλούς, οι οποίοι και κατά την
+καταγωγήν ήσαν επίσημοι και φίλοι των τυράννων διετέλουν. Διότι δεν ηδύναντο
+ούτοι (οι τύραννοι) να συγκομίσωσιν ευθύς τότε ενδείξεις περί της συνωμοσίας.
+Αλλ' όμως η επικρατούσα φήμη, ότι ο Ιππίας διατάξας να καταθέσουν τα όπλα των
+όλοι οι ακολουθούντες την πομπήν, εθεώρησεν ως επ' αυτοφώρω συλληφθέντας
+συνωμότας εκείνους που είχαν εγχειρίδια, δεν είναι αληθινή. Διότι δεν εγίνετο
+ακόμη την εποχήν εκείνην η πομπή με ενόπλους (ακολουθούντας αυτήν), αλλά
+τούτο αργότερα επεκράτησεν ως συνήθεια κατά τους δημοκρατικούς χρόνους.
+Κατηγορεί δε (ο Αριστογείτων) ως συνωμότας τους φίλους του τυράννου — καθώς
+μεν λέγουν οι δημοκρατικοί — επίτηδες ίνα καταδιώξη ούτος αδίκως αυτούς (και
+εξοργισθούν εναντίον του) και ίνα ούτως οι τύραννοι εξασθενήσουν κατά την ισχύν
+των, φονεύοντες τους αθώους και φίλους των· ως δε μερικοί λέγουν όχι κατά
+φαντασίαν πλάττων αλλά τους πράγματι συνωμότας ο Αριστογείτων κατήγγειλε.
+Και τέλος, επειδή δεν κατώρθωνε παρ' όλας αυτού τας προσπαθείας ν' αποθάνη,
+υποσχεθείς ότι είχε να καταμηνύση και πολλούς άλλους ακόμη και πείσας τον
+Ιππίαν να του δώση την δεξιάν προς επίσημον υπόσχεσιν, ότε έλαβεν αυτήν
+ονειδίσας τον τύραννον διότι εις τον φονέα του αδελφού του έδιδε την δεξιάν,
+τόσον πολύ εξηρέθισε τον Ιππίαν, ώστε ούτος (εκμανείς) υπό της οργής δεν
+ημπόρεσε να συγκρατηθή, αλλά ανασύρας την μάχαιράν του τον εφόνευσε.</p>
+
+<p>Κατόπιν δε τούτων η τυραννίς έγινε πολύ τραχυτέρα· διότι με το να ζητή να
+λάβη εκδίκησιν διά τον αδελφόν του και με το να έχη φονεύσει και εξορίσει
+πολλούς εδείχθη προς όλους άπιστος και κακός. Μάλιστα δε κατά το τέταρτον έτος
+από της εποχής του θανάτου του Ιππάρχου, επειδή ευρίσκοντο εις κακήν (δι'
+αυτόν) κατάστασιν τα εν τη πόλει, επεχείρησε να οχυρώση με τείχος την Μουνιχίαν
+προς τον σκοπόν να μεταφέρη εκεί την έδραν της διαμονής του. Ενώ δε με αυτά
+κατεγίνετο, εξεδιώχθη υπό του βασιλέως των Λακεδαιμονίων Κλεομένους, διότι
+κατ' επανάληψιν είχον παραγγείλει εις τους Λάκωνας οι χρησμοί να καταλύσουν
+την τυραννίδα, διά την εξής αιτίαν:</p>
+
+<p>Οι εξόριστοι, των οποίων αρχηγοί ήσαν οι Αλκμεωνίδαι, αυτοί μεν μόνοι των
+δεν είχαν δυνάμεις διά να πραγματοποιήσουν την διά της βίας επάνοδον αυτών,
+αλλά πάντοτε απετύγχαναν διότι και εις τα άλλα, τα οποία επεχείρουν,
+απετύγχαναν και περικλείσαντες διά τείχους εις την (Αττικήν) χώραν το
+Λειψύδριον, το ευρισκόμενον εις ύψωμα του Πάρνηθος, όπου, φυγόντες από την
+πόλιν, ήλθαν μαζί τους μερικοί, ενικήθησαν διά πολιορκίας υπό των τυράννων·
+όθεν κατόπιν κάμνοντες υπαινιγμόν εις ταύτην την συμφοράν ετραγουδούσαν (οι
+Αθηναίοι) εις τα σκολιά (<span style='font-size: small;'><a href='#fn84'
+id='ref84'>84</a></span>)
+ άσματά των πάντοτε·</p>
+
+<p class="poem">Οχού Λειψύδριο προδοσιάρικο,<br />
+τι άνδρες έφαγες, για πόλεμο<br />
+ικανούς κι' όλο άρχοντες,<br />
+που αυτοί τώδειξαν τότε τι πατέρων ήσαν γυιοί (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn85' id='ref85'>85</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Αποτυγχάνοντες λοιπόν εις όλα τα άλλα ανέλαβαν εργολαβικώς την οικοδομήν
+του εν Δελφοίς ναού, εκ της επιχειρήσεως δε αυτής εκέρδισαν χρήματα, ώστε διά
+τούτων να επιτύχουν την βοήθειαν των Λακεδαιμονίων. Η δε Πυθία εις την αρχήν
+κάθε χρησμού προς τους Λακεδαιμονίους έλεγε (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn86' id='ref86'>86</a></span>)
+ πάντοτε να ελευθερώσουν τας Αθήνας, με τόσην επιμονήν, ώστε έκαμε τους
+Σπαρτιάτας να το επιχειρήσουν, μολονότι οι Πεισιστρατίδαι συνεδέοντο διά
+δεσμών φιλοξενίας προς αυτούς· όχι δε ολιγώτερον συνετέλεσεν εις παρακίνησιν
+των Λακώνων η εκ μέρους των Πεισιστρατιδών υπάρχουσα φιλία προς τους
+Αργείους. Και κατά πρώτον μεν λοιπόν απέστειλαν διά θαλάσσης τον Αγχίμολον
+φέροντα στρατόν· ότε δε αυτός ενικήθη και εφονεύθη, διότι ήλθεν εις βοήθειαν
+(των Πεισιστρατιδών) ο Θεσσαλός Κινέας έχων χιλίους ιππείς, οργισθέντες ακόμη
+περισσότερον εξ αιτίας του συμβάντος αυτού έστειλαν εις την εκστρατείαν τον
+βασιλέα Κλεομένην διά ξηράς έχοντα μεγαλυτέραν πολεμικήν προετοιμασίαν·
+ούτος, αφού ενίκησε τους ιππείς των Θεσσαλών, επιχειρήσαντας να εμποδίσωσιν
+αυτόν να εισέλθη εις την Αττικήν, αποκλείσας τον Ιππίαν εις το τείχος το λεγόμενον
+Πελαργικόν επολιόρκει αυτόν έχων την βοήθειαν των Αθηναίων. Ενώ δε αυτός
+έμενεν εκεί, συνέπεσεν εξελθόντες κρυφίως να συλληφθώσιν οι υιοί των
+Πεισιστρατιδών ότε δε ούτοι ηχμαλωτίσθησαν, ελθόντες οι Πεισιστρατίδαι εις
+συνθηκολογίαν διά σωτηρίαν των τέκνων των και εντός πέντε ημερών
+μετακομίσαντες έξω των Αθηνών τα πράγματά των, παρέδωκαν την Ακρόπολιν εις
+τους Αθηναίους επί άρχοντος Αρπακτίδου, διατηρήσαντες την τυραννίδα μετά τον
+θάνατον του πατρός τως δεκαεπτά εν όλω έτη. Εν συνόλω δε μετά των ετών, τα
+οποία εβασίλευσεν ο πατήρ, πεντήκοντα έτη μείον έν.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Ζ'.<br /><br />
+
+ΚΛΕΙΣΘΕΝΗΣ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Αφού δε κατηργήθη η τυραννίς, ευρέθησαν εις διάστασιν προς αλλήλους (χάριν της
+εξουσίας) ο Ισαγόρας ο υιός του Τεισάνδρου, ο οποίος ήτο φίλος των τυράννων,
+και ο Κλεισθένης, ο καταγόμενος εκ του γένους των Αλκμεωνιδών. Νικηθείς δε εις
+τα πολιτικά σωματεία (ήτοι έχων με το μέρος του ολιγώτερα πολιτικά σωματεία) ο
+Κλεισθένης προσεταιρίσθη τον λαόν, υποσχόμενος ν' αποδώση εις τούτον την
+διοίκησιν της πολιτείας. Ο δε Ισαγόρας ευρεθείς (ούτως) ασθενέστερος ως προς
+την δύναμιν, καλέσας και πάλιν προς βοήθειάν του τον Κλεομένην, ο οποίος
+συνεδέετο μετ' αυτού διά δεσμού φιλοξενίας· έπεισε συνάμα αυτόν να εκδιώξη
+από την πόλιν την ανοσιουργίαν (το άγος), διότι επιστεύετο ότι οι Αλκμεωνίδαι
+ήσαν από τα γένη των ανοσιουργών. Ότε δε (ένεκα τούτου) εξήλθε κρυφίως της
+πόλεως ο Κλεισθένης με ολίγους οπαδούς του, εξορίζει εκείνος ως εναγείς
+επτακοσίας οικογενείας· αυτά δε διαπράξας, την μεν βουλήν έκαμεν απόπειραν να
+καταργήση, τον δε Ισαγόραν και τριακοσίους των φίλων μαζί με αυτόν να
+καταστήση κυρίους της πόλεως. Επειδή δε η βουλή αντεστάθη και ο λαός
+συνηθροίσθη (προς επίθεσιν), οι μεν περί τον Κλεομένην και τον Ισαγόραν
+κατέφυγαν εις την ακρόπολιν, ο δε λαός δύο μεν ημέρας σταθείς εκεί τους
+επολιόρκει, την δε τρίτην ημέραν αφήσας ελευθέρους να εξέλθουν συνεπεία
+ενόρκου συμφωνίας τον Κλεομένην και τους στρατιώτας του, έστειλε και
+προσεκάλεσε τον Κλεισθένην και τους άλλους φυγάδας. Αφού δε (ούτω) κύριος
+των πραγμάτων έγινεν ο λαός, έγινεν αρχηγός αυτού ο Κλεισθένης και προστάτης
+της λαϊκής τάξεως. Διότι κυριώτατα αίτιοι σχεδόν της εκδιώξεως των τυράννων
+έγιναν οι Αλκμεωνίδαι και ως επί το πλείστον (τον καιρόν της τυραννίδος)
+διετέλεσαν στασιώται. Και πρότερον δε ακόμη ο Κήδων, του γένους των
+Αλκμεωνιδών, επετέθη (<span style='font-size: small;'><a href='#fn87'
+id='ref87'>87</a></span>)
+ εναντίον των τυράννων, διά τούτο δε και τον ανέφεραν και αυτόν εις τα παροίνια
+άσματα (σκολιά):</p>
+
+<p class="poem">Βάλε και του Κήδωνος, δούλε υπηρέτη, και μη τον λησμονείς,<br
+/>
+'σάν που πρέπει τους γενναίους άνδρας να τους κερνάμε κρασί
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn88' id='ref88'>88</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Διά τους λόγους μεν λοιπόν τούτους ο λαός είχεν εμπιστοσύνην εις τον
+Κλεισθένην. Τότε δε προϊστάμενος του λαού αυτός, το τέταρτον έτος μετά την
+εκδίωξιν των τυράννων, επί άρχοντος Ισαγόρου, πρώτον μεν διήρεσεν όλους εις
+δέκα φυλάς, αντί των τεσσάρων, θέλων να αναμίξη ούτως αυτούς (τους Αθηναίους)
+προς τον σκοπόν ν' αποκτήσουν τοιουτοτρόπως περισσότεροι πολιτικά
+δικαιώματα, εξ ου και προέκυψεν η φράσις «δεν πρέπει να γίνεται διάκρισις
+φυλών», αναφερομένη εναντίον εκείνων οι οποίοι θέλουν να εξετάζουν τα
+γένη.</p>
+
+<p>Έπειτα την βουλήν απετέλεσεν εκ πεντακοσίων αντί τετρακοσίων, (ορίσας)
+πεντήκοντα από καθεμίαν φυλήν· τότε δε ήσαν εκατόν από κάθε φυλήν, διά τούτο
+δε και δεν διήρεσεν εις δώδεκα φυλάς (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn89' id='ref89'>89</a></span>)
+, διά να μη συμπέση με την υποδιαίρεσιν εις τριττύας, η οποία προϋπήρχε· ώστε η
+λαϊκή τάξις (το πλήθος) δεν συνέπιπτε να ευρίσκεται όλη εις ένα δήμον. Εχώρισε δε
+και την χώραν κατά δήμους εις τριάκοντα μέρη, δέκα μεν δήμους περί την πόλιν,
+δέκα δε της παραλίας και δέκα της μεσογείου χώρας, και αυτάς ονομάσας τριττύς
+ώρισε διά κλήρου να ληφθούν τρεις δήμοι διά να σχηματίζουν μίαν φυλήν, κατά
+τρόπον ώστε καθεμία φυλή να ευρίσκεται εις όλα τα μέρη της χώρας (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn90' id='ref90'>90</a></span>)
+. Και διέστειλεν ως συνδημότας (έχοντας κοινήν δηλαδή προσωνυμίαν) τους
+κατοικούντας έκαστον δήμον, προς τον σκοπόν να μη φανερώνεται ποίοι έχουν
+λάβη νεωστί πολιτικά δικαιώματα διά της προσαγορεύσεως του οικογενειακού
+(πατρικού) ονόματος· έκτοτε δε επονομάζονται οι Αθηναίοι μεταξύ των εκ του
+ονόματος του δήμου (εις τον οποίον έκαστος ανήκει). Συνέστησε δε και αξίωμα
+δημάρχων, των οποίων αι δικαιοδοσίαι ήσαν αι αυταί με τας δικαιοδοσίας των
+προτέρων ναυκράρων· καθόσον αντικατέστησε τας ναυκραρίας με τους δήμους.
+Έδωκε δε εις τους δήμους ονόματα εις άλλους μεν εκ της τοποθεσίας, εις άλλους
+δε έδωκεν εκ των ιδρυτών αυτών διότι ουχί όλοι οι δήμοι υπήρχον εις
+προγενεστέρως εχούσας όνομα τοποθεσίας (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn91' id='ref91'>91</a></span>)
+. Τα δε γένη και τας φρατρίας (<span style='font-size: small;'><a href='#fn92'
+id='ref92'>92</a></span>)
+ και τα ιερατικά νόμιμα αφήκεν εις καθένα να έχουν κατά τα πατροπαράδοτα· εις
+τας φυλάς δε έδωκεν εκ των προεκλεγέντων εκατόν πατρογονικών ηρώων τα
+ονόματα των δέκα εξ αυτών, εκείνων τους οποίους υπέδειξεν η Πυθία.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Η'.<br /><br />
+
+ΑΝΑΠΤΥΞΙΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ — ΕΞΟΣΤΡΑΚΙΣΜΟΣ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Αφού δε έγιναν αυτά, το πολίτευμα απέβη πολύ πλέον δημοκρατικόν παρά το του
+Σόλωνος· διότι πράγματι οι μεν νόμοι του Σόλωνος συνέβη να επιφέρωσι την
+εξάλειψιν του τυραννικού αξιώματος — διότι τούτο δεν είχε χρησιμοποιηθή καλώς
+— ο δε Κλεισθένης άλλους νέους νόμους εισήγαγεν αποβλέπων εις ενίσχυσιν της
+λαϊκής δυνάμεως, μεταξύ δε τούτων παρενεβλήθη και ο περί εξοστρακισμού
+νόμος. Πρώτον μεν λοιπόν κατά το πέμπτον έτος μετά την νέαν αυτήν πολιτικήν
+κατάστασιν επί της αρχοντίας του Ερμοκρέοντος έκαμε διά την βουλήν των
+πεντακοσίων τον όρκον (<span style='font-size: small;'><a href='#fn93'
+id='ref93'>93</a></span>)
+ τον οποίον ακόμη και τώρα ομνύουν οι βουλευταί· έπειτα τους στρατηγούς
+εξέλεγον κατά φυλάς, από κάθε φυλήν ένα, όλου δε του στρατεύματος αρχηγός
+ήτον ο πολέμαρχος. Κατά δε το δωδέκατον μετά ταύτα έτος νικήσαντες εις την εν
+Μαραθώνι μάχην επί της αρχοντίας του Φαινίππου, μετά πάροδον δύο ετών από
+της νίκης, ότε ο λαός ανέλαβε το θάρρος του, τότε διά πρώτην φοράν εφήρμοσαν
+τον νόμον τον περί εξοστρακισμού, ο οποίος είχε τεθή από υποψίαν προς τους
+έχοντας δύναμιν, υποψίαν προκύψασαν εκ του ότι ο Πεισίστρατος, ηγέτης
+πολιτικής μερίδος ων και στρατηγός, έγινε τύραννος. Και πρώτος εξωστρακίσθη ο
+εκ των συγγενών εκείνου (του Πεισιστράτου) ο Ίππαρχος ο υιός του Χάρμου,
+Κολλυτεύς, διά τον οποίον και κυρίως έθεσε τον νόμον ο Κλεισθένης, θέλων να
+διώξη αυτόν εκ της πόλεως. Διότι οι Αθηναίοι σύμφωνα με την συνειθισμένην
+αγαθότητα του λαού των άφηναν να κατοικώσιν εις την πόλιν τους φίλους των
+τυράννων, εκείνους όσοι δεν ήθελαν συμπαρεκτραπή εις τας ταραχάς· των οποίων
+(φιλοτυράννων) αρχηγός και προστάτης ήτον ο Ίππαρχος. Το επόμενον δε αμέσως
+έτος επί της αρχοντίας του Τελεσίνου διά κυάμων (ψήφων) εξέλεξαν τους εννέα
+άρχοντας κατά φυλάς εκ του καταλόγου των προεκλεγέντων υπό των δημοτών
+πεντακοσίων (<span style='font-size: small;'><a href='#fn94'
+id='ref94'>94</a></span>)
+, διά πρώτην τότε φοράν [μετά την εποχήν της τυραννίας] (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn95' id='ref95'>95</a></span>)
+ · προηγουμένως δε όλοι οι άρχοντες εξελέγοντο απ' ευθείας. Και τότε
+εξωστρακίσθη ο Μεγακλής, ο υιός του Ιπποκράτους εκ του δήμου της Αλωπεκής.
+Επί τρία μεν λοιπόν έτη εξωστράκιζαν (ούτω) τους φίλους των τυράννων, διά τους
+οποίους και έγινεν ο νόμος αυτός· μετά δε ταύτα κατά το τέταρτον έτος και εκ των
+άλλων, εάν κανείς εφαίνετο ότι ήτο μεγαλύτερος (εις την δύναμιν), εξωρίζετο· και
+πρώτος εκ των μη εχόντων σχέσιν προς τους τυράννους εξωστρακίσθη ο Ξάνθιππος
+ο υιός του Αρίφρονος. Εις το τρίτον δε κατόπιν έτος επί της αρχοντίας του
+Νικομήδους, κατά τον καιρόν που ευρέθησαν τα μεταλλεία εις την Μαρώνειαν
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn96' id='ref96'>96</a></span>)
+ και επορίσθη εξ αυτών η πόλις εκατόν τάλαντα, ενώ μερικοί εσυμβούλευαν τον
+δήμον να γίνη διανομή του χρήματος (εις τους πολίτας), ο Θεμιστοκλής εμπόδισε
+τούτο, μη λέγων μεν κατά ποίον τρόπον θα εχρησιμοποίει τα χρήματα, αλλά
+προτείνων να δοθώσι ταύτα ως δάνειον εις τους πλέον πλουσίους εκ των Αθηναίων
+εκατόν, ανά έν τάλαντον εις καθένα, κατόπιν δε, εάν μεν ήθελεν είναι αρεστός (εις
+τον λαόν) ο τρόπος της δαπάνης, να λογίζεται αύτη εις βάρος της πόλεως, ει δ'
+άλλως να εισπράττωνται τα χρήματα από τους δανεισθέντας, διά του τρόπου δε
+τούτου λαβών τα χρήματα κατεσκεύασεν εκατόν τριήρεις, με το να ναυπηγήση
+καθένας από τους εκατόν ανά μίαν, με τας οποίας έκαμε την εν Σαλαμίνι
+ναυμαχίαν προς τους βαρβάρους. Εξωστρακίσθη δε κατ' εκείνον τον καιρόν ο
+Αριστείδης ο υιός του Λυσιμάχου. Μετά τρία δε έτη επί της αρχοντίας του Υψιχίδου
+εψήφισαν να δεχθώσι την επάνοδον όλων των εξωστρακισμένων, τούτο δε ένεκα
+της εκστρατείας του Ξέρξου. (<span style='font-size: small;'><a href='#fn97'
+id='ref97'>97</a></span>)
+ Και ώρισαν εις το εξής, οι εξοστρακιζόμενοι να μη εγκαθίστανται πέραν της
+Γεραιστού και του Σπηλαίου (<span style='font-size: small;'><a href='#fn98'
+id='ref98'>98</a></span>)
+, ει δ' άλλως να κηρύττωνται διά παντός στερημένοι των πολιτικών αυτών
+δικαιωμάτων.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Θ'.<br /><br />
+
+ΜΗΔΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ — ΑΡΕΙΟΣ ΠΑΓΟΣ — ΘΕΜΙΣΤΟΚΛΗΣ ΚΑΙ ΑΡΙΣΤΕΙΔΗΣ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Τότε μεν λοιπόν μέχρι του σημείου τούτου ανεπτύχθη η πολιτεία παραλλήλως προς
+το δημοκρατικόν πολίτευμα ολίγον κατ' ολίγον προοδεύουσα. Μετά δε τους
+Μηδικούς πολέμους απέκτησεν εκ νέου δύναμιν η βουλή του Αρείου Πάγου και
+εκυβέρνα την πόλιν, μη λαβούσα την εξουσίαν με καμμίαν επίσημον απόφασιν,
+αλλά διότι (η βουλή αυτή) εστάθη αιτία της περί την Σαλαμίνα ναυμαχίαν. Διότι
+ενώ οι στρατηγοί ηυρέθησαν εις απορίαν διά τα πράγματα κ' έβγαλαν κήρυγμα να
+φροντίση καθένας διά την σωτηρίαν του, η βουλή του Αρείου Πάγου επρομήθευσε
+και εμοίρασεν εις έκαστον — — οκτώ δραχμάς και επεβίβασεν αυτούς εις τα
+πλοία· δι' αυτήν λοιπόν την αιτίαν υπετάσσοντο εις την εξουσίαν της και
+εκυβερνώντο οι Αθηναίοι καλώς επίσης και κατά την εποχήν αυτήν. Διότι συνέβη
+εις αυτούς, εις το χρονικόν εκείνο διάστημα, και να αναπτύξουν τας πολεμικάς
+αυτών δυνάμεις και ν' αποκτήσουν αγαθήν υπόληψιν μεταξύ των Ελλήνων και να
+λάβουν την ηγεμονίαν της θαλάσσης παρά την θέλησιν των Λακεδαιμονίων.</p>
+
+<p>Ήσαν δε προϊστάμενοι (αρχηγοί) του δήμου κατά τους καιρούς αυτούς ο
+Αριστείδης ο υιός του Λυσιμάχου και ο Θεμιστοκλής ο υιός του Νεοκλέους, ούτος
+μεν εξησκημένος εις τα πολεμικά, εκείνος δε ικανός εις τα πολιτικά πράγματα και
+υπέροχος των συγχρόνων του εις την δικαιοσύνην· δι' ό και μετεχειρίζοντο τον μεν
+ως στρατηγόν, τον δε ως σύμβουλον. Και την μεν ανοικοδόμησιν των τειχών από
+κοινού οι δύο έφεραν εις πέρας, αν και ευρισκόμενοι εις διάστασιν μεταξύ τους, ως
+προς δε την απομάκρυνσιν των Ιώνων από της συμμαχίας των Λακεδαιμονίων ο
+Αριστείδης υπήρξεν ο προτρέψας εις αυτήν, επιληφθείς της ευκαιρίας καθ' ήν οι
+Λάκωνες είχον υποστή μείωσιν της υπολήψεώς των εξ αιτίας του Παυσανίου. Διά
+τούτο δε και αυτός (ο Αριστείδης) ήτον ο επιβαλών τους πρώτους φόρους εις τας
+πόλεις κατά το τρίτον έτος μετά την εν Σαλαμίνι ναυμαχίαν επί της αρχοντίας του
+Τιμοσθένους, και αυτός διεξήγαγε τα της ορκήσεως των Ιώνων, σύμφωνα με την
+οποίαν ωρίζετο να έχουν τους αυτούς (με τους Αθηναίους) εχθρούς και φίλους, εις
+πίστωσιν των οποίων και τους πυρακτωμένους στρογγυλούς λίθους έρριψαν ομού
+εις την θάλασσαν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn99'
+id='ref99'>99</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Μετά δε ταύτα, καθ' όσον ήδη ελάμβανε πεποίθησιν εις τας δυνάμεις της η
+πόλις και χρήματα πολλά είχαν συναθροισθή, συνεβούλευεν (ο Αριστείδης) ν'
+αναλάβωσιν αυτοβούλως την ηγεμονίαν και καταβαίνοντες εκ των αγρών να
+κατοικούν εις την πόλιν διότι τα της συντηρήσεως θα υπήρχον δι' όλους, εις άλλους
+μεν ως απησχολημένους εις εκστρατείας, εις άλλους δε ως έχοντας την φρούρησιν
+της χώρας, εις άλλους δε ως διαχειριζομένους τα κοινά· έπειτα κατά τοιούτον
+τρόπον (οργανούμενοι) θα καταλάβωσι την ηγεμονίαν. Πεισθέντες δε εις ταύτα και
+λαβόντες την εξουσίαν εφέροντο προς τους συμμάχους πλέον δεσποτικώς, εκτός
+εις τους Χίους και τους Λεσβίους και τους Σαμίους· τούτους δε τους είχαν φύλακας
+της ηγεμονίας, αφήσαντες εις αυτούς και τα ίδιά των πολιτεύματα και την εξουσίαν
+επί όσων παλαιότερα ήσαν άρχοντες. Εθέσπισαν δε και υπό του δημοσίου παροχήν
+των προς διατροφήν απαιτουμένων εις τον λαόν, καθώς υπέδειξε τούτο ο
+Αριστείδης. Τοιουτοτρόπως από των αμέσων και των εμμέσων φόρων και από των
+εισπραττομένων από τους συμμάχους συνέβη να συντηρούνται περισσότεροι από
+είκοσι χιλιάδες άνθρωποι. Διότι δικασταί μεν ήσαν έξ χιλιάδες, τοξόται δε χίλιοι
+εξακόσιοι και προς τούτοις χίλιοι διακόσιοι ιππείς, μέλη δε της βουλής πεντακόσιοι
+και φρουροί των νεωρείων πεντακόσιοι και προς τούτοις φρουροί εις την πόλιν
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn100' id='ref100'>100</a></span>)
+ πενήντα, διαχειρισταί των εξουσιών (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn101' id='ref101'>101</a></span>)
+ εγχωρίως μεν έως επτακόσιοι άνδρες, έξω δε της χώρας έως επτακόσιοι· επί
+πλέον, όταν κατόπιν έκαμαν τον πόλεμον, υπήρχον στρατιώται μεν δύο χιλιάδες
+πεντακόσιοι, πλοία δε φρουρούντα είκοσιν, άλλα δε πλοία μεταφέροντα τους διά
+ψηφοφορίας εκλεγομένους δύο χιλιάδας φρουρούς [των υποτελών πόλεων]·
+ακόμη δε υπήρχον το πρυτανείον, οι ορφανοί και οι δεσμοφύλακες· διότι εις όλους
+τούτους η συντήρησις παρείχετο από του δημοσίου ταμείου.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Ι'.<br /><br />
+
+ΠΡΟΟΔΟΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ — ΕΦΙΑΛΤΗΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΚΛΗΣ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Η μεν λοιπόν διατροφή του λαού διά των τρόπων τούτων εγίνετο. Δεκαεπτά δε και
+πλέον έτη μετά τους Περσικούς πολέμους διετηρήθη η πολιτεία υπό την
+διεύθυνσιν των μελών του Αρείου Πάγου, αν και ολίγον κατ' ολίγον κατέπιπτεν.
+Όταν δε ηυξήθησαν αι λαϊκαί τάξεις, γενόμενος αρχηγός του λαού ο Εφιάλτης ο
+υιός του Σοφωνίδου, έχων υπόληψιν ότι και αδωροδόκητος ήτο και δίκαιος προς το
+πολίτευμα, επετέθη ούτος εναντίον της βουλής· και πρώτον μεν καθήρεσε πολλούς
+των Αρεοπαγιτών· προκαλών εναντίων αυτών δίκας περί της διαχειρίσεώς των
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn102' id='ref102'>102</a></span>)
+· έπειτα δε επί της αρχοντίας του Κόνωνος αφήρεσεν από την βουλήν όλας τας
+εξουσίας, διά των οποίων αυτή καθίστατο φρουρός του πολιτεύματος και άλλας
+μεν των εξουσιών έδωκεν εις τους πεντακοσίους, άλλας δε εις την συνέλευσιν του
+δήμου και εις τα δικαστήρια. [Διέπραξε (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn103' id='ref103'>103</a></span>)
+ δε αυτά με το να γίνη συνεργός του ο Θεμιστοκλής, ο οποίος ήτο μεν μέλος του
+Αρείου Πάγου, επρόκειτο δε να δικασθή κατηγορούμενος διά φιλίαν προς τους
+Πέρσας (μηδισμόν)· θέλων δε ο Θεμιστοκλής να καταργηθή η εξουσία της βουλής,
+προς μεν τον Εφιάλτην έλεγεν ότι η βουλή εσχεδίαζε να τον συλλάβη, προς δε τους
+Αρεοπαγίτας ότι θα υποδείξη τινάς συνεννοημένους διά να καταλύσουν το
+πολίτευμα. Οδηγήσας δε τους προς τούτο υπό της βουλής εκλεγέντας εις το μέρος
+όπου διέμενεν ο Εφιάλτης, συνωμίλει με πολλήν ζωηρότητα μαζί τους. Ο δε
+Εφιάλτης, καθώς είδε τούτο, καταφεύγει μισοενδυμένος (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn104' id='ref104'>104</a></span>)
+ ικέτης εις τον βωμόν. Αφού δε όλοι εξεπλάγησαν διά το συμβάν και η βουλή των
+πεντακοσίων συνήλθεν εις συνεδρίασιν, επετέθησαν διά διαφόρων κατηγοριών
+εναντίον των Αρεοπαγιτών και ο Εφιάλτης και ο Θεμιστοκλής και πάλιν έπειτα προ
+της εκκλησίας του δήμου κατά όμοιον τρόπον, έως ου τους αφήρεσαν την
+εξουσίαν]. Εφονεύθη δε και ο Εφιάλτης δολοφονικώς, όχι μετά πολύν καιρόν, διά
+του Ταναγραίου Αριστοδίκου.</p>
+
+<p>Η μεν λοιπόν βουλή των Αρεοπαγιτών τοιουτοτρόπως απεστερήθη της
+ανωτάτης εποπτείας· μετά δε ταύτα συνέβαινε να χαλαρώνεται ολοένα
+περισσότερον το πολίτευμα εξ αιτίας των εμπαθών δημαγωγών· διότι κατά την
+εποχήν εκείνην συνέπεσεν ουδέ αρχηγόν να έχουν οι μετριοπαθέστεροι, αλλά να
+προΐσταται αυτών ο Κίμων ο υιός του Μιλτιάδου ενώ ήτον ακόμη νέος (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn105' id='ref105'>105</a></span>)
+ και αργά είχεν αναμιχθή εις τα πολιτικά πράγματα· προς δε τούτοις και διότι είχον
+εκλείψη οι περισσότεροι του κόμματος τούτου εις τας πολεμικάς επιχειρήσεις·
+διότι με το να σχηματίζεται κατά τους χρόνους εκείνους ο προς εκστρατείαν
+στρατός εκ του καταλόγου των εκλεξίμων πολιτών (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn106' id='ref106'>106</a></span>)
+ και με το να διορίζωνται στρατηγοί άπειροι μεν εις τα του πολέμου τιμώμενοι δε
+διά τας πατρικάς δόξας, συνέβαινε πάντοτε να χάνωνται δύο ή τρεις χιλιάδες από
+τους εκστρατεύοντας, να εξολοθρεύωνται δε τοιουτοτρόπως οι μετριοπαθείς και εκ
+της τάξεως του λαού και εκ της τάξεως των ευπόρων.</p>
+
+<p>Όλα μεν λοιπόν τα άλλα πράγματα της πολιτείας εκυβέρνων όχι όμοια όπως
+πρότερον και σύμφωνα με τους κειμένους νόμους, τον δε τρόπον της εκλογής των
+εννέα αρχόντων δεν μετέβαλον, παρά μόνον μετά το έκτον έτος μετά τον θάνατον
+του Εφιάλτου απεφάσισαν να προεκλέξουν και εκ της τάξεως των πολιτών εκείνους
+εκ του καταλόγου, των οποίων θα ελαμβάνοντο διά κλήρων οι εννέα άρχοντες, και
+πρώτος εκ της τάξεως αυτών άρχων υπήρξεν ο Μνησιθείδης· οι δε προ τούτου
+άρχοντες όλοι ήσαν εκ των τάξεων των ιππέων και των πεντακοσιομεδίμνων, οι δε
+ζευγίται διωρίζοντο εις τα κατώτερα αξιώματα, αν μη εγίνετο παράβλεψις καμμία
+κάποτε εις τους νόμους. Κατά το πέμπτον δε έτος μετά ταύτα επί της αρχοντίας του
+Λυσικράτους επανήλθεν εν ισχύι ο θεσμός των τριάκοντα δικαστών, των λεγομένων
+δημοτικών (<span style='font-size: small;'><a href='#fn107'
+id='ref107'>107</a></span>)
+. Και τρία έτη κατόπιν αυτού επί της αρχοντίας του Αντιδότου εξ αιτίας του
+πλήθους των πολιτών κατά πρότασιν του Περικλέους απεφάσισαν να μη έχη
+πολιτικά δικαιώματα εκείνος, όστις δεν είχε γεννηθή εκ γονέων αμφοτέρων
+πολιτών (Aθηναίων).</p>
+
+<p>Κατόπιν δε τούτων, ότε την αρχηγίαν του λαού έλαβεν ο Περικλής και διά
+πρώτην φοράν είχε διακριθή, ότε υπέβαλε καταγγελίαν ζητών να λογοδοτήση διά
+τας πράξεις της στρατηγίας του ο Κίμων, ενώ ακόμη ήτο (ο Περικλής) νέος, έγινεν
+ακόμη πλέον φιλολαϊκή η δημοκρατία. Διότι και των Αρεοπαγιτών μερικάς
+εξουσίας αφήρεσε και την πόλιν παρεκίνησεν εις αύξησιν της ναυτικής δυνάμεως,
+ένεκα της οποίας συνέβη να λάβη περισσότερον θάρρος ο λαός, ώστε να
+συγκεντρώση βαθμηδόν όλας τας εκ του πολιτεύματος εξουσίας εις εαυτόν. Μετά
+πενήντα δε μείον έν έτη από της εν Σαλαμίνι ναυμαχίας επί της αρχοντίας του
+Πυθοδώρου επήλθεν ο προς τους Πελοποννησίους πόλεμος, καθ' όν περιορισθείς ο
+λαός εντός της πόλεως και συνηθίσας ν' αναλαμβάνη υπηρεσίαν εις τα στρατιωτικά
+σώματα με μισθόν, προέβη εις την απόφασιν εν μέρει μεν θεληματικώς εν μέρει δε
+ακουσίως να διοική την πόλιν αυτός.</p>
+
+<p>Πρώτος δε ο Περικλής έκαμε και τα δικαστήρια μισθοφόρα, δημαγωγικώς
+παρουσιάζων αντιστάθμισμα της ευπορίας (του λαού) της υπαρχούσης επί της
+εποχής του Κίμωνος. Διότι ο Κίμων έχων ιδικήν του ηγεμονικήν
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn108' id='ref108'>108</a></span>)
+ περιουσίαν, πρώτον μεν ο ίδιος τα βάρη των δημοσίων αξιωμάτων (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn109' id='ref109'>109</a></span>)
+ εξετέλει κατά τρόπον λαμπρόν, έπειτα δε πολλούς των συνδημοτών του συνετήρει
+εξ ιδίων του· διότι κάθε πολίτης εκ του δήμου των Λακιαδών
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn110' id='ref110'>110</a></span>)
+ ηδύνατο αν ήθελε μεταβαίνων καθημέραν εις αυτόν (τον Κίμωνα) να λαμβάνη τα
+προς συντήρησιν· προς τούτοις δε και οι αγροί του όλοι ήσαν απερίφρακτοι, διά να
+δύναται όστις ήθελε να λαμβάνη εξ αυτών οπώρας. Εις αυτάς λοιπόν τας παροχάς
+μη δυνάμενος διά της περιουσίας του να επαρκέση ο Περικλής, κατά συμβουλήν
+του Δάμωνος, του υιού του Δαμωνίδου δημότου Όας (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn111' id='ref111'>111</a></span>)
+ (ο οποίος επιστεύετο ότι υπήρξεν εις τον Περικλέα εισηγητής των περισσοτέρων
+τούτου διαβημάτων, διό και εξωστρακίσθη ύστερον), επειδή ως προς την ατομικήν
+του περιουσίαν ήτο κατώτερος διά να παράσχη εις τον λαόν τα εις αυτόν ανήκοντα,
+ώρισε παροχήν μισθού εις τους απαρτίζοντας (καθημέραν) τα δικαστήρια· εξ αιτίας
+του οποίου, ως μερικοί κατηγορούσιν, έγιναν χειρότερα τα δικαστήρια, διότι με
+φροντίδα ιδιάζουσαν εκληρώνοντο πάντοτε οι τυχόντες μάλλον άνθρωποι παρά οι
+έγκριτοι. Ήρχισε δε κατόπιν και η δωροδοκία, της οποίας πρώτος έκαμεν αρχήν ο
+Άνυτος μετά την στρατηγίαν του εις Πύλον (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn112' id='ref112'>112</a></span>)
+. Διότι καταγγελθείς υπό τινων ως αίτιος της απωλείας της Πύλου, αγοράσας διά
+<b>δώρων τους δικαστάς</b>, απηλλάγη.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΑ'.<br /><br />
+
+ΟΙ ΔΗΜΑΓΩΓΟΙ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Εφ' όσον μεν λοιπόν ο Περικλής προΐστατο του λαού ήσαν καλύτερα της πολιτείας
+τα πράγματα. Όταν δε απέθανεν ο Περικλής απέβησαν πολύ χειρότερα. Διότι
+πρώτον τότε ο λαός έλαβεν ηγέτην αυτού άνθρωπον μη έχοντα υπόληψιν μεταξύ
+των εγκρίτων πολιτών. Κατά δε τους προγενεστέρους χρόνους πάντοτε έγκριτοι
+πολίται υπήρξαν αρχηγοί του λαού (δημαγωγοί). Διότι αρχικώς μεν και πρώτος του
+λαού ηγέτης έγινεν ο Σόλων, δεύτερος δε ο Πεισίστρατος, οι οποίοι ήσαν εκ της
+τάξεως των ευγενών και γνωστών οικογενειών. Ότε δε κατελύθη η τυραννίς (του
+Πεισιστράτου) ο Κλεισθένης, ο οποίος ήτον εκ του γένους των Αλκμεωνιδών, και
+τούτων μεν ουδείς υπήρξε πολιτικός αντίπαλος, αφ' ότου εξέπεσε το πολιτικόν
+κόμμα του Ισαγόρα. Μετά δε ταύτα της μεν λαϊκής τάξεως ηγέτης υπήρξεν ο
+Ξάνθιππος, των δε ευπόρων ο Μιλτιάδης, κατόπιν δε ο Θεμιστοκλής και ο
+Αριστείδης· μετά δε τούτους ο Εφιάλτης μεν υπήρξεν ηγέτης του λαού, ο Κίμων δε
+ο υιός του Μιλτιάδου υπήρξεν ηγέτης των ευπόρων έπειτα δε ο Περικλής μεν του
+λαού, ο Θουκυδίδης (<span style='font-size: small;'><a href='#fn113'
+id='ref113'>113</a></span>)
+ δε των άλλων, συγγενής ων του Κίμωνος. Ότε δε απέθανεν ο Περικλής, των μεν
+εγκρίτων ηγέτης υπήρξεν ο Νικίας, ο αποθανών εν Σικελία, του δε λαού ο Κλέων ο
+υιός του Κλεαινέτου, ο οποίος φαίνεται κατ' εξοχήν επέφερε την διαφθοράν των
+διαθέσεων του λαού και πρώτος επί του βήματος εκραύγαζε και απηύθυνεν ύβρεις
+και φορέσας ζώνην (<span style='font-size: small;'><a href='#fn114'
+id='ref114'>114</a></span>)
+ εδημηγόρησε, ενώ οι άλλοι ρήτορες ωμίλουν με κοσμιότητα. Έπειτα κατόπιν
+αυτών αρχηγός των μεν άλλων υπήρξεν ο Θηραμένης ο υιός του Άγνωνος, του δε
+λαού ο Κλεοφών ο κατασκευαστής λυρών, ο οποίος και πρώτος εισήγαγε την
+συνήθειαν της διωβολίας (<span style='font-size: small;'><a href='#fn115'
+id='ref115'>115</a></span>)
+. Και επί τινα μεν χρόνον η συνήθεια αύτη εφηρμόζετο, μετά δε ταύτα κατήργησεν
+αυτήν ο Καλλικράτης ο Παιανιεύς, πρώτος αυτός δώσας εις τον λαόν υπόσχεσιν ότι
+θα προσθέση εις τους δύο οβολούς ένα ακόμη οβολόν. Αυτούς μεν λοιπόν και τους
+δύο κατεδίκασαν ύστερα εις θάνατον· διότι έχει συνήθειαν το πλήθος και αν
+παρασυρθή δι' απάτης να μισή κατόπιν εκείνους οι οποίοι το παρέσυραν να κάμη
+κάτι όχι καλόν. Από δε της εποχής του Κλεοφώντος πλέον διαδοχικώς ανελάμβανον
+πάντοτε την αρχηγίαν του λαού (δημαγωγίαν) εκείνοι όσοι είχον διάθεσιν να είναι
+περισσότερον θρασείς και να είναι ευχάριστοι εις τους πολλούς, αποβλέποντες εις
+την επιτυχίαν της στιγμής.</p>
+
+<p>Λογίζονται δε ότι υπήρξαν οι καλύτεροι των εις τας Αθήνας υπαρξάντων
+πολιτικών μετά τους παλαιούς ο Νικίας, ο Θουκυδίδης και ο Θηραμένης· και περί
+μεν του Νικίου και του Θουκυδίδου όλοι σχεδόν ομοφώνως λέγουν ότι υπήρξαν όχι
+μόνον καλοί και αγαθοί αλλά και με πολιτικόν νουν και προς όλους τους πολίτας
+φερόμενοι πατρικώς, περί δε του Θηραμένους, καθ' όσον συνέβη επί της εποχής
+του να είναι ταραχώδη τα πολιτικά πράγματα, υπάρχει αμφισβήτησις της κρίσεως.
+Φαίνεται όμως εις εκείνους οι οποίοι δεν αποφαίνονται επιπολαίως ότι αυτός όχι
+όπως τον συκοφαντούσι κατέλυεν όλους τους τρόπους της πολιτικής διοικήσεως,
+αλλ' απεναντίας όλους υπεστήριζε τους τρόπους μέχρις ότου δεν παρεξετρέποντο
+διόλου εις παρανομίας, δεικνύων ότι ηδύνατο να πολιτεύεται με οιονδήποτε
+πολίτευμα — το οποίον και ακριβώς είναι έργον αγαθού πολίτου — όταν δε
+παρεξετρέποντο εις παρανομίας, μη συγχωρών αλλ' αποστρεφόμενος.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΒ'.<br /><br />
+
+Η ΕΝ ΣΙΚΕΛΙΑ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ — ΣΤΑΣΙΣ ΟΛΙΓΑΡΧΙΚΩΝ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Εφ' όσον μεν λοιπόν αι περιπέτειαι του πολέμου ήσαν ισόρροποι διετήρουν το
+δημοκρατικόν πολίτευμα. Όταν δε μετά την συμφοράν την επελθούσαν εις την
+Σικελίαν απέβησαν ισχυρότεροι οι Λακεδαιμόνιοι ένεκα της συμμαχίας των με τον
+βασιλέα (των Περσών), ηναγκάσθησαν οι Αθηναίοι μεταβαλόντες την δημοκρατίαν
+να συστήσωσι το πολίτευμα των τετρακοσίων και τον μεν προ του ψηφίσματος
+λόγον είπεν ο Μηλόβιος, την δε πρότασιν υπέβαλεν εγγράφως ο Πυθόδωρος ο
+Αναφλύστιος, εις αυτήν δε κατεπείσθησαν κυρίως οι πολλοί, διότι επίστευαν ότι ο
+βασιλεύς μάλλον με το μέρος των θα ταχθή εις τον πόλεμον εάν εγκαταστήσωσι
+πολίτευμα ολιγαρχικόν.</p>
+
+<p>Ήτο δε το υποβληθέν ψήφισμα του Πυθοδώρου τοιούτον: «Ο λαός να εκλέξη
+εκτός των προϋπαρχόντων δέκα προβούλων και άλλους είκοσιν εκ των εχόντων
+ηλικίαν πλέον των σαράντα ετών, οι οποίοι αφού ορκισθούν ότι δεν θα προτείνουν
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn116' id='ref116'>116</a></span>)
+ ειμή εκείνα τα οποία ήθελον νομίζη συμφερώτερα εις την πόλιν, να υποβάλουν
+προτάσεις αποβλεπούσας εις την σωτηρίαν της πόλεως (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn117' id='ref117'>117</a></span>)
+· να είναι δε επιτετραμμένον εις όποιον θέλει από τους άλλους πολίτας να
+υποβάλη τοιαύτας εγγράφους προτάσεις, ίνα εξ όλων αυτών εκλέξωσι το
+καλύτερον μέτρον. Ο δε Κλειτοφών τα μεν άλλα είπεν όμοια με τον Πυθόδωρον,
+προσέθηκε δε εις την έγγραφον πρότασίν του να ασχοληθώσιν οι εκλεγέντες εις
+αναζήτησιν των πατρίων νόμων, τους οποίους έκαμεν ο Κλεισθένης ότε ίδρυσε την
+δημοκρατίαν, ίνα ο λαός γνωρίζων και τους νόμους αυτούς αποφασίση το άριστον,
+καθ' όσον ουχί δημοκρατική αλλά παραπλησία με την του Σόλωνος ήτον η
+νομοθεσία του Κλεισθένους· οι δε εκλεχθέντες πρώτον μεν επρότειναν ότι είναι
+επάναγκες οι πρυτάνεις να υποβάλωσιν εις ψηφοφορίαν όλα τα προτεινόμενα
+προς σωτηρίαν, κατόπιν δε κατήργησαν τας επί παρανομία καταγγελίας και τας δι'
+επιβουλήν του πολιτεύματος μηνύσεις και τας ενώπιον της συνελεύσεως του λαού
+εγκλήσεις, ίνα ούτω όλοι οι θέλοντες Αθηναίοι υποβάλωσι συμβουλάς επί των υπό
+συζήτησιν πραγμάτων. Εάν δε κανείς εξ αιτίας τοιαύτης ή ήθελεν επιβάλη
+πρόστιμον ή ήθελε καταγγείλη ενώπιον της Συνελεύσεως του λαού ή ήθελεν
+εισαγάγη εις δίκην ενώπιον δικαστηρίου, τούτο ν' αποτελή ένδειξιν παρανομίας
+αυτού και να προκαλή την παραπομπήν αυτού εις τους στρατηγούς, οι δε
+στρατηγοί να παραδίδωσιν αυτόν εις τους ένδεκα προς επιβολήν θανατικής ποινής
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn118' id='ref118'>118</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Μετά δε ταύτα εκανόνισαν τα πράγματα της πολιτείας με τον εξής τρόπον· τα
+μεν χρήματα, τα εισπραττόμενα, να μη είναι επιτετραμμένον να δαπανώσιν εις
+άλλο τι παρά εις τον πόλεμον, τα δε δημόσια υπουργήματα όλα να εκτελώσιν οι
+έχοντες αυτά άνευ μισθού, έως ότου εξακολουθεί ο πόλεμος, πλην των εννέα
+αρχόντων και των πρυτάνεων, οποιοιδήποτε και αν είναι· ούτοι δε να λαμβάνουν
+μισθόν τρεις οβολούς την ημέραν ο καθένας. Όλη δε η άλλη κυβέρνησις της
+πόλεως ν' ανατεθή εις τους πλέον δυνατούς και σωματικώς και χρηματικώς να
+διεξαγάγωσιν αυτήν, όχι ολιγωτέρους παρά πέντε χιλιάδες, έως ότου ο πόλεμος
+εξακολουθή. Ούτοι δε να είναι κύριοι και συνθήκας να συνομολογούν με
+οποιονδήποτε θέλουν. Να εκλέγουν δε διά ψηφοφορίας από καθεμίαν φυλήν δέκα
+άνδρες ηλικίας άνω των σαράντα ετών, οι οποίοι να διαλέξουν τους
+πεντακισχιλίους, αφού προηγουμένως ορκισθούν κατά ιεροτελεστίαν επίσημον
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn119' id='ref119'>119</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Οι μεν λοιπόν εκλεγέντες αυτούς τους νόμους συνέταξαν. Αφού δε
+εκυρώθησαν οι νόμοι ούτοι υπό του λαού, οι πέντε χιλιάδες (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn120' id='ref120'>120</a></span>)
+ εξέλεξαν μεταξύ των τάξεων αυτών τους εκατόν άνδρας, οι οποίοι θα συνέταττον
+το οριστικόν πολίτευμα. Οι δε εκλεγέντες συνέταξαν και υπέβαλαν τα εξής: Να
+γίνωνται μεν κατ' έτος μέλη της βουλής οι έχοντες ηλικίαν άνω των τριάκοντα ετών
+άνευ απολαυών μισθού· απ' αυτούς δε να είναι στρατηγοί και οι εννέα άρχοντες
+και ο ιερομνήμων (<span style='font-size: small;'><a href='#fn121'
+id='ref121'>121</a></span>)
+ και οι ταξίαρχοι και οι ίππαρχοι και οι φύλαρχοι (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn122' id='ref122'>122</a></span>)
+ και οι διοικηταί των φρουρίων και οι ταμίαι των ιερών χρημάτων των
+αφιερωμένων εις την θεάν (Aθηνάν) και εις τους άλλους δέκα θεούς και ταμίαι των
+συμμαχικών χρημάτων και όλων των άλλων διά κοινωφελείς σκοπούς χρημάτων,
+είκοσιν εν όλω ταμίαι διαχειρισταί, προς δε τούτοις οι επιμεληταί των ιερών
+πραγμάτων και οι επόπται δέκα τον αριθμόν, να εκλέγωνται δε όλοι ούτοι εκ της
+τάξεως των προκρίτων, προτιμωμένων εις αυτά τ' αξιώματα περισσοτέρων εκ των
+εν ενεργεία βουλευτών· (<span style='font-size: small;'><a href='#fn123'
+id='ref123'>123</a></span>)
+ εις όλα δε τα άλλα διοικητικά αξιώματα να εκλέγωνται διά κλήρου και όχι εκ της
+τάξεως των βουλευτών οι δε ταμίαι των συμμαχικών χρημάτων, οι έχοντες την
+διαχείρισιν, να μη επιτρέπεται να υποβάλωσι προτάσεις· να καταρτίζωνται δε
+τέσσαρα χωριστά βουλευτικά σώματα εκ πολιτών εχόντων την ειρημένην ηλικίαν
+και άνω, και εξ αυτών των σωμάτων διά κλήρου λαμβανόμενον έν ν' αποτελή την
+εν ενεργεία βουλήν· να κατανέμωνται δε υπ' αυτών και οι άλλοι νέοι πολίται εις τα
+βουλευτικά ταύτα σώματα, καθ' όσον συμπληρούται η ηλικία των (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn124' id='ref124'>124</a></span>)
+. Οι δε αρχικώς υποδεικνυόμενοι ήδη εκατόν άνδρες να κατανείμωσιν εαυτούς και
+τους άλλους εις τέσσαρα μέρη κατά ίσην όσω το δυνατόν αναλογίαν και να
+ενεργήσωσι την ως άνω κλήρωσιν και οι διά κλήρου υποδειχθέντες προς
+συγκρότησιν της (πρώτης) βουλής να διατελώσιν εν ενεργεία βουλευταί δι' έν έτος·
+να λαμβάνωσι δε ως βουλευταί αποφάσεις οποιασδήποτε ήθελον νομίση ότι είναι
+ωφελιμώτεραι και ως προς τα χρήματα, ίνα διαφυλάττωνται ανέπαφα και
+δαπανώνται όπου πρέπει και περί των άλλων, μετά περισσοτέρας όσω το δυνατόν
+επιμελείας· εάν δε ήθελον να συσκεφθώσι με περισσοτέρους διά ζήτημά τι, να
+προσκαλή καθένας των εις την συνεδρίασιν ένα προσκεκλημένον, όποιον θέλει εκ
+της αυτής ηλικίας· αι δε συνεδριάσεις της βουλής να γίνωνται κάθε πέντε ημέρας,
+εάν μη υπάρχη ανάγκη περισσοτέρων συνεδριάσεων· την κλήρωσιν δε της βουλής
+να ενεργώσιν οι εννέα άρχοντες (<span style='font-size: small;'><a href='#fn125'
+id='ref125'>125</a></span>)
+. Τας δε δι' υψώσεως της χειρός ψηφοφορίας να κρίνωσι πέντε,
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn126' id='ref126'>126</a></span>)
+ οι διά κλήρου υποδεικνυόμενοι εκ των βουλευτών και εκ τούτων είς να
+υποδεικνύεται καθ' ημέραν ως προϊστάμενος με διπλήν ψήφον
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn127' id='ref127'>127</a></span>)
+. Οι δε ούτω κληρωνόμενοι πέντε να εκλέγουν διά κλήρου τους θέλοντας να
+παρουσιασθούν προ της βουλής πρώτον μεν δι' υποθέσεις θρησκευτικάς, δεύτερον
+δε διά κηρύγματα προς τον λαόν, τρίτον διά πρεσβείας, τέταρτον δι' όλα τα άλλα·
+τα δε αναγόμενα εις τον πόλεμον, όταν παρουσιασθή ανάγκη, υποβάλλοντες εις
+την βουλήν άνευ κληρώσεώς των οι στρατηγοί να διαπραγματεύονται περί αυτών.
+Όστις δε δεν ήθελε να προσέλθη εις την βουλήν κατά την ωρισμένην ώραν να
+πληρώνη μίαν δραχμήν διά κάθε ημέραν, εάν δεν έχη απουσιάση λαβών άδειαν
+της βουλής.</p>
+
+<p>Τούτο μεν λοιπόν το πολίτευμα συνέταξαν διά το μέλλον, διά δε τον παρόντα
+καιρόν συνέταξαν το εξής· να είναι μεν βουλευταί τετρακόσιοι σύμφωνα με τα
+πατροπαράδοτα, τεσσαράκοντα από κάθε φυλήν, λαμβανόμενοι εξ αριθμού
+προεκλεγομένων υπό των φυλετών ηλικίας άνω των τριάκοντα ετών· ούτοι δε και
+τους άρχοντας να διορίζουν και τον όρκον, τον οποίον οι άρχοντες θα ορκίζωνται,
+να συντάξουν και διά τους νόμους και διά τας ευθύνας και διά τα άλλα να
+πράττουν όπως ήθελον νομίση συμφέρον. Τους δε νόμους, οι οποίοι
+τοιουτοτρόπως θα ετίθεντο ως προς τα πολιτικά, να μεταχειρίζωνται και να μη
+είναι επιτετραμμένον ούτε να τροποποιούν ούτε να μεταβάλλουν. Οι δε στρατηγοί
+διά το παρόν να εκλεχθούν εξ όλων των πέντε χιλιάδων, η δε βουλή όταν
+καταρτισθή, αφού ενεργήση επιθεώρησιν των ενόπλων, να εκλέξη δέκα άνδρας και
+ένα γραμματέα αυτών· οι δε ούτω εκλεγέντες να είναι άρχοντες στρατηγοί διά το
+επόμενον έτος με απεριόριστον εξουσίαν και εν ανάγκη συσκεπτόμενοι μετά της
+βουλής. Να εκλέξουν δε και ένα αρχηγόν του ιππικού και δέκα φυλάρχους. Εις δε
+το μέλλον η εκλογή όλων τούτων να γίνεται υπό της βουλής σύμφωνα με τα υπό
+του νόμου ωρισμένα· πλην δε των βουλευτών και των στρατηγών, ως προς τα άλλα
+αξιώματα να μη επιτρέπεται ούτε εις τους παρόντας άρχοντας ούτε εις άλλον
+κανένα να διατηρούν το αυτό αξίωμα πλέον ή άπαξ. Ίνα δε εις το μέλλον
+κατανεμηθώσιν οι τετρακόσιοι εις τας τέσσαρας βουλευτικάς εκκλησίας, (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn128' id='ref128'>128</a></span>)
+ όταν οι πολίται θα επιτρέπεται να συνέρχωνται εις συνέλευσιν μετά των άλλων
+(των βουλευτών δηλαδή) ωρίσθη να κατανείμωσιν αυτούς από τούδε οι εκατόν
+άνδρες.</p>
+
+<p>Οι μεν λοιπόν εκατόν οι εκλεχθέντες υπό των πέντε χιλιάδων τούτο συνέταξαν
+το πολίτευμα. Αφού δε αυτά επεκυρώθησαν υπό του λαού, προϊσταμένου εις την
+διαλογήν των ψήφων του Αριστομάχου, (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn129' id='ref129'>129</a></span>)
+ η μεν βουλή η κατά το έτος της αρχοντίας του Καλλίου διελύθη πριν συμπληρώση
+τας συνεδριάσεις της (<span style='font-size: small;'><a href='#fn130'
+id='ref130'>130</a></span>)
+ την 14 του μηνός Θαργηλιώνος, οι δε τετρακόσιοι εισήλθον εις την εξουσίαν την 22
+του Θαργηλιώνος· (<span style='font-size: small;'><a href='#fn131'
+id='ref131'>131</a></span>)
+ ώφειλε δε η διά ψηφοφορίας συγκροτηθείσα βουλή ν' αναλάβη το αξίωμα αυτής
+την 14 του Σκιροφοριώνος. Η μεν λοιπόν ολιγαρχία κατά τοιούτον τρόπον
+καθιδρύθη επί της αρχοντίας του Καλλίου, σωστά δε εκατόν έτη
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn132' id='ref132'>132</a></span>)
+ μετά την εκδίωξιν των τυράννων, γενομένων πρωτουργών (της μεταβολής) του
+Πεισάνδρου, του Αντιφώντος και του Θηραμένους, οι οποίοι ήσαν άνδρες και
+καλών οικογενειών και έχοντες μεγάλην υπόληψιν συνέσεως και ευθυκρισίας.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΓ'.<br /><br />
+
+ΚΥΒΕΡΝΗΣΙΣ ΤΩΝ ΤΕΤΡΑΚΟΣΙΩΝ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Ότε δε κατέστη το πολίτευμα τούτο, οι μεν πέντε χιλιάδες ονομαστικώς μόνον
+εξελέγησαν, οι δε τετρακόσιοι μετά των δέκα των εχόντων απεριόριστον εξουσίαν
+(αυτοκρατόρων) εγκατασταθέντες εις το βουλευτήριον εκυβέρνων την πόλιν και
+αποστείλαντες πρέσβεις προς τους Λακεδαιμονίους επρότειναν τέλος του πολέμου
+επί τη βάσει να διατηρήσουν καθένας εκ των δύο συνθηκολογούντων όσα τότε
+κατείχεν. Επειδή δ' εκείνοι δεν απεδέχοντο ειμή υπό τον όρον να παραιτηθώσιν (οι
+Αθηναίοι) και της ηγεμονίας της θαλάσσης, ένεκα τούτου διέκοψαν τας
+διαπραγματεύσεις.</p>
+
+<p>Σχεδόν λοιπόν τέσσαρας μήνας διετηρήθη το πολίτευμα των τετρακοσίων
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn133' id='ref133'>133</a></span>)
+ και εκ τούτων έγινεν άρχων ο Μνησίλοχος διά δύο μήνας επί της αρχοντίας του
+Θεοπόμπου, ο οποίος διετέλεσεν άρχων τους επιλοίπους δέκα μήνας. Νικηθέντες
+δε οι Αθηναίοι εις την ναυμαχίαν πλησίον της Ερετρείας και επειδή ολόκληρος η
+Εύβοια πλην του Ωρεού απεστάτησε, στενοχωρηθέντες διά την συμφοράν αυτήν
+περισσότερον παρά διά τας προγενεστέρας (διότι περισσότερα ωφελήματα είχον
+από την Εύβοιαν παρά απ' αυτήν την Αττικήν) κατέλυσαν την κυβέρνησιν των
+τετρακοσίων και παρέδωκαν την διεύθυνσιν των πολιτικών πραγμάτων εις τους
+πεντακισχιλίους τους ανήκοντας εις την τάξιν των στρατευομένων πολιτών (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn134' id='ref134'>134</a></span>)
+ ψηφίσαντες να μη είναι κανέν πολιτικόν αξίωμα έμμισθον. Κυρίως δε την
+κατάλυσιν (των τετρακοσίων) ενήργησαν ο Αριστοκράτης και ο Θηραμένης, μη
+ευχαριστούμενοι με τα διαπραττόμενα υπό των τετρακοσίων, διότι όλα ούτοι
+ενήργουν μόνοι των, δι' ουδέν ζητούντες την γνώμην των πέντε χιλιάδων. Φαίνεται
+δε ότι καλώς εκυβερνήθη η πόλις εις εκείνους τους καιρούς, ενώ υπήρχε πόλεμος
+και η διοίκησις ήτο στρατοκρατική (<span style='font-size: small;'><a href='#fn135'
+id='ref135'>135</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Από τούτους μεν λοιπόν αφήρεσεν ο δήμος την διοίκησιν της πολιτείας πολύ
+γρήγορα (<span style='font-size: small;'><a href='#fn136'
+id='ref136'>136</a></span>)
+. Κατά το έκτον (<span style='font-size: small;'><a href='#fn137'
+id='ref137'>137</a></span>)
+ δε έτος μετά την κατάλυσιν των τετρακοσίων επί της αρχοντίας του Καλλίου, του
+εκ της περιφερείας Αγγελή (<span style='font-size: small;'><a href='#fn138'
+id='ref138'>138</a></span>)
+ ότε εγένετο η εν Αργινούσαις ναυμαχία, πρώτον μεν οι δέκα στρατηγοί οι
+νικήσαντες εις την ναυμαχίαν συνέβη να καταδικασθώσιν όλοι ομού διά μιας
+ψηφοφορίας γενομένης δι' υψώσεως των χειρών, ενώ άλλοι μεν εξ αυτών ουδ'
+είχον λάβη μέρος εις την ναυμαχίαν, άλλοι δε εις ξένον πλοίον (ως ναυαγοί
+δηλαδή) είχον διασωθή, και τούτο διότι εξηπατήθη ο λαός υπό ανθρώπων, οι
+οποίοι του εξήγειραν επιτηδείως την οργήν κατόπιν δε, ότε οι Λακεδαιμόνιοι
+εδήλωσαν ότι δέχονται να αποσυρθούν από την Δεκέλειαν διά να συνομολογηθή
+ειρήνη υπό τον όρον να κρατήση καθένας εκ των δύο ότι κατέχει, μερικοί μεν
+προθύμως έστεργον, το δε πλήθος δεν απεδέχθη, διότι εξηπατήθη από τον
+Κλεοφώντα, ο οποίος, ελθών εις την εκκλησίαν του δήμου μεθυσμένος και φορών
+θώρακα, ημπόδισε να γίνη ειρήνη, λέγων ότι δεν θα επιτρέψη τούτο, εάν οι
+Λακεδαιμόνιοι δεν αφήσουν όλας τας πόλεις. Μη διαχειρισθέντες δε τότε καλώς τα
+πράγματα, ενόησαν μετ' ολίγον καιρόν το λάθος των διότι κατά το επόμενον έτος
+επί της αρχοντίας του Αλεξίου έπαθαν την συμφοράν της εν Αιγός Ποταμοίς
+ναυμαχίας, συνεπεία της οποίας, γενόμενος ο Λύσανδρος κύριος της πόλεως,
+εγκαθίδρυσε τους τριάκοντα (τυράννους) με τον εξής τρόπον. Αφού η ειρήνη
+συνομολογήθη με αυτούς (τους Αθηναίους) υπό τον όρον να εξακολουθήσουν
+κυβερνώμενοι κατά το πάτριον πολίτευμα, οι μεν λαϊκοί προσεπάθουν να
+διασώσουν την δημοκρατίαν, εκ δε των επιφανών οι μεν ανήκοντες εις πολιτικάς
+εταιρείας και μετ' αυτών εκείνοι εκ των εξορίστων, όσοι επανήλθον μετά την
+ειρήνην, επεθύμουν ολιγαρχίαν, όσοι δε εις καμμίαν εταιρείαν πολιτικήν δεν
+ανήκον, είχον δε πολιτικήν υπόληψιν ουχί κατωτέραν, εζήτουν το πάτριον
+(παλαιόν) πολίτευμα, μεταξύ των οποίων ήτο μεν και ο Αρχίνος και ο Άνυτος και ο
+Κλειτοφών και ο Φορμίσιος και άλλοι πολλοί, προεξήρχε δε κυρίως ο Θηραμένης.
+Ότε δε ο Λύσανδρος προσετέθη με τους ολιγαρχικούς, ο λαός κυριευθείς από
+φόβον ηναγκάσθη να ψηφίση ολιγαρχικόν πολίτευμα. Υπέβαλε δε ενυπογράφως το
+ψήφισμα ο Δρακοντίδης ο Αφιδναίος (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn139' id='ref139'>139</a></span>)
+.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΔ'.<br /><br />
+
+ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΤΩΝ ΤΡΙΑΚΟΝΤΑ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Οι μεν λοιπόν τριάκοντα κατ' αυτόν τον τρόπον έλαβαν την εξουσίαν επί της
+αρχοντίας, του Πυθοδώρου, (<span style='font-size: small;'><a href='#fn140'
+id='ref140'>140</a></span>)
+ γενόμενοι δε κύριοι της πόλεως, τα μεν άλλα τα ψηφισθέντα περί οργανώσεως
+του πολιτεύματος παρέβλεψαν, καταστήσαντες δε πεντακοσίους βουλευτάς και τα
+άλλα αξιώματα μεταξύ χιλίων προεκλεγέντων επί τούτω και εκλέξαντες μόνοι των
+απ' ευθείας δέκα άρχοντας του Πειραιώς και ένδεκα φύλακας του δεσμωτηρίου και
+τριακοσίους μαστιγοφόρους υπηρέτας έμεναν εξουσιασταί της πόλεως μόνοι των.
+Και κατ' αρχάς μεν ήσαν μετριοπαθείς προς τους πολίτας και προσεποιούντο ότι
+επεδίωκαν την εφαρμογήν του πατροπαραδότου πολιτεύματος και κατήργησαν
+τους νόμους του Εφιάλτου και του Αρχιστράτου τους περί των Αρεοπαγιτών (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn141' id='ref141'>141</a></span>)
+, καθώς και εκ των θεσμών του Σόλωνος εκείνους όσοι διήγειρον αμφισβητήσεις
+και την αυθαίρετον ερμηνείαν την εις τους δικαστάς αναγνωριζομένην
+κατήργησαν, ως εάν ήθελαν να επανορθώσουν το πολίτευμα και ν' αποδώσουν εις
+αυτό κύρος. Παραδείγματος χάριν την διάταξιν ότι δύναταί τις να δώση (ν' αφήση)
+την περιουσίαν του εις όποιον αυτός θέλη, απλοποιήσαντες και αφήσαντες τούτο
+μόνον (<span style='font-size: small;'><a href='#fn142' id='ref142'>142</a></span>)
+, αφήρεσαν τους συναφείς περιορισμούς, ήτοι τον όρον «εάν δεν είναι
+ακαταλόγιστος εξ αιτίας γηρατείων ή εάν δεν παρασυρθή εις τούτο υπό γυναικός»
+διά να μη δύνανται να επεμβαίνουν οι συκοφάνται. Ομοίως δε τούτο (τοιαύτην
+δηλαδή απλοποίησιν) έκαμναν και επί των άλλων νόμων. Κατ' αρχάς μεν λοιπόν
+ταύτα έπραττον και τους συκοφάντας και τους ομιλούντας προς τον λαόν
+δημαγωγικώς αντιθέτως προς το ωφέλιμον, ραδιούργους όντας και πονηρούς,
+εθανάτωναν δι' αυτά δε συντελούμενα ευχαριστούντο οι πολίται, νομίζοντες ότι
+χάριν της κοινής ωφελείας ενήργουν αυτοί. Όταν δε εστερέωσαν περισσότερον την
+εξουσίαν των, δεν ευλαβούντο πλέον κανένα εκ των πολιτών, αλλά εθανάτωναν
+τους διακρινομένους είτε διά την περιουσίαν των είτε διά το γένος των είτε διά τα
+αξιώματά των και διά ν' απαλλάσωνται του εξ αυτών φόβου και διότι ήθελαν να
+διαρπάζουν τας περιουσίας τούτων και εις διάστημα ολίγου καιρού είχαν
+θανατώση όχι ολιγωτέρους από χίλιους πεντακοσίους.</p>
+
+<p>Ενώ δε τοιουτοτρόπως εξέπιπτεν η πόλις (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn143' id='ref143'>143</a></span>)
+, ο Θηραμένης αγανακτών διά τα διαπραττόμενα συνεβούλευε (τους τριάκοντα) να
+παύσωσι μεν την τοιαύτην κατάχρησιν της εξουσίας (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn144' id='ref144'>144</a></span>)
+, να δώσουν δε εις τους εγκρίτους των πολιτών συμμετοχήν εις την διοίκησιν της
+πολιτείας. Εκείνοι δε κατ' αρχάς εναντιωθέντες, όταν διεδόθησαν οι λόγοι ούτοι εις
+το πλήθος και οι πολλοί ήσαν ευνοϊκοί προς τον Θηραμένην, φοβηθέντες μη αυτός
+γενόμενος αρχηγός του λαού καταλύση την δυναστικήν εξουσίαν των, εκλέγουν και
+καταγράφουν τρισχιλίους εκ των πολιτών διά να δώσουν εις αυτούς συμμετοχήν
+εις την διοίκησιν της πολιτείας. Ο Θηραμένης δε και πάλιν τους επικρίνει δι' αυτά,
+πρώτον μεν διότι θέλοντες να δώσουν πολιτικά δικαιώματα εις τους
+εγκριτωτέρους, απένειμαν τοιαύτα εις τρισχιλίους μόνον, ως εάν εις τον αριθμόν
+τούτον ακριβώς περιελαμβάνετο το πλήθος των εναρέτων, εξ άλλου δε ότι κάμνουν
+τα δύο εναντιώτατα, καθιστώντες επί της βίας στηριζομένην την εξουσίαν και εν
+ταυτώ αδυνατωτέραν των εξουσιαζομένων. Εκείνοι δε εις αυτά μεν δεν έδωκαν
+προσοχήν, τον δε κατάλογον των τρισχιλίων διά πολύν μεν καιρόν ανέβαλαν να
+εφαρμόσουν, είχαν όμως υπ' όψιν και εις αυτόν να περιλαμβάνουν τους γνωστούς
+ότι είναι φίλοι των, οσάκις δε ήθελαν νομίση πρόσφορον εις αυτούς να
+γνωστοποιούν (μεταβολάς του καταλόγου), άλλους μεν από τους
+περιλαμβανομένους εις αυτόν έσβυναν, άλλους δε εις αντικατάστασιν τούτων
+έξωθεν κατεχώρουν.</p>
+
+<p>Ήδη δε εις την αρχήν του χειμώνος, ότε ο Θρασύβουλος μετά των εξορίστων
+κατέλαβε το φρούριον της Φυλής και αφού από την επίθεσιν κατ' αυτού, την
+οποίαν επεχείρησαν οι τριάκοντα διά στρατού, κακώς απεχώρησαν, έλαβαν
+απόφασιν ν' αφαιρέσουν μεν τα όπλα των άλλων να φονεύσουν δε τον Θηραμένην
+κατά τον εξής τρόπον:</p>
+
+<p>Υπέβαλαν εις την βουλήν δύο σχέδια νόμου προστάζοντες να τα ψηφίση· εξ
+αυτών ο μεν ένας νόμος έκαμνεν απολύτους εξουσιαστάς (αυτοκράτορας) τους
+τριάκοντα να θανατώνουν όσους έκριναν εκ των πολιτών των μη
+περιλαμβανομένων εις τον κατάλογον των τρισχιλίων· ο δε άλλος απηγόρευε το να
+μετέχουν της παρούσης πολιτείας όσοι τυχόν είχαν κατεδαφίση το εν Ηετιωνεία
+τείχος ή είχαν πράξη τι εναντίον των τετρακοσίων των ιδρυτών της προγενεστέρας
+ολιγαρχίας· εις αυτά δε και τα δύο είχε λάβη μέρος ο Θηραμένης, ώστε με την
+ψήφισιν των νόμων συνέβαινε και να ευρίσκεται στερημένος αυτός πολιτικών
+δικαιωμάτων (<span style='font-size: small;'><a href='#fn145'
+id='ref145'>145</a></span>)
+ και οι τριάκοντα να γίνωνται κύριοι να τον θανατώσουν· ότε δε εφονεύθη ο
+Θηραμένης, και τα όπλα αφήρεσαν όλων εκτός των τρισχιλίων και κατά τα άλλα
+πολύ εξετράπησαν εις σκληρότητα και πονηρίαν, αποστείλαντες δε πρέσβεις εις
+Λακεδαίμονα κατηγόρουν τον Θηραμένην, συνάμα δε εζήτουν (από τους
+Λακεδαιμονίους) να τους βοηθήσουν· τα οποία ακούσαντες οι Λακεδαιμόνιοι
+έστειλαν αρμοστήν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn146'
+id='ref146'>146</a></span>)
+ και ως επτακοσίους στρατιώτας, οι οποίοι ελθόντες εφρούρουν την
+Ακρόπολιν.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΕ'.<br /><br />
+
+ΚΥΒΕΡΝΗΣΙΣ ΤΩΝ ΔΕΚΑ. — ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΙΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ.</h4>
+
+<p>
+<br />
+Μετά δε ταύτα ότε οι από της Φυλής εκυρίευσαν την Μουνυχίαν και ενίκησαν εις
+μάχην τους μετά των τριάκοντα εκστρατεύσαντας εναντίον αυτών, οι εκ της πόλεως
+επιστρέψαντες μετά την συμπλοκήν εντός της πόλεως και συναθροισθέντες την
+επομένην ημέραν εις την αγοράν, τους μεν τριάκοντα καθήρεσαν από την
+εξουσίαν, εκλέγουν δε εκ των πολιτών δέκα αναθέτοντες εις αυτούς απόλυτον
+εξουσίαν διά την κατάλυσιν του πολέμου· ούτοι δε παραλαβόντες την κυβέρνησιν
+της πόλεως δεν έκαμναν μεν εκείνα, διά τα οποία εξελέγησαν, έστειλαν δε εις την
+Λακεδαίμονα μήνυμα ζητούντες βοήθειαν και διά να δανεισθούν χρήματα. Επειδή
+δε οι πολίται δυσηρεστούντο δι' αυτά, εκείνοι (οι δέκα άρχοντες) φοβούμενοι μη
+εκδιωχθούν από την εξουσίαν και θέλοντες να καταπλήξουν τους άλλους, το
+οποίον και συνέβη, συλλαβόντες τον Δημάρατον, ένα εκ των επιφανών πολιτών
+εφόνευσαν αυτόν και κατείχον την κυβέρνησιν ασφαλώς, με την βοήθειαν και του
+Καλλιβίου και των υπαρχόντων εις την πόλιν Πελοποννησίων
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn147' id='ref147'>147</a></span>)
+ και μερικών εκ της τάξεως των ιππέων· προς τούτοις· διότι κυρίως εκ των πολιτών
+της τάξεως αυτής μερικοί εφρόντιζαν επιμόνως να μη επιστρέφουν εις την πόλιν οι
+ευρισκόμενοι εις το φρούριον της Φυλής.</p>
+
+<p>Ότε δε ούτοι, οι τον Πειραιά και την Μουνυχίαν έχοντες, επειδή όλος ο λαός
+απεστάτησε προς αυτούς, υπερίσχυον εις τον πόλεμον, τότε καθαιρέσαντες τους
+δέκα τους πρώτους εκλεγέντας, άλλους εξέλεξαν δέκα, εκείνους οι οποίοι
+επιστεύετο ότι ήσαν οι άριστοι· και επί της κυβερνήσεως τούτων επετεύχθη να γίνη
+η συνδιαλλαγή (<span style='font-size: small;'><a href='#fn148'
+id='ref148'>148</a></span>)
+ των πολιτών και επανήλθεν εις την πόλιν ο λαός χάρις εις την συνδρομήν και
+προθυμίαν όλων· προεξήρχε δε αυτών κυρίως Ρίνων ο Παιανιεύς και Φαύλος ο
+Αχερδούσιος· διότι ούτοι πριν να φθάση ο Παυσανίας έστειλαν προς συνεννόησιν
+εις τους μένοντας εις τον Πειραιά και όταν εκείνος ήλθε συνειργάσθησαν με αυτόν
+προθύμως διά την επιστροφήν των πολιτών εις τον δήμον.</p>
+
+<p>Διότι την ειρήνην και την συνδιαλλαγήν έφερεν εις πέρας ο Παυσανίας, ο
+βασιλεύς των Λακεδαιμονίων, ομού με τους δέκα συνδιαλλακτάς, τους ελθόντας
+ύστερον από την Λακεδαίμονα, τους οποίους αυτός επειγόντως εζήτησε να έλθουν.
+Οι δε περί τον Ρίνωνα και διά την ευνοϊκήν υπέρ του λαού πολιτικήν των
+επηνέθησαν και αναλαβόντες την διοίκησιν εις καιρόν ολιγαρχίας, έδοσαν
+λογοδοσίαν εις καιρόν δημοκρατίας και κανείς διά τίποτε δεν κατήγγειλεν αυτούς
+ούτε εκ των πολιτών όσοι είχαν μείνη εις την πόλιν, ούτε εκ των πολιτών όσοι είχαν
+επανέλθη από τον Πειραιά, αλλά διά ταύτα και στρατηγός εξελέγη ευθύς έπειτα ο
+Ρίνων.</p>
+
+<p>Έγιναν δε αι συμφιλιώσεις επί της αρχοντίας του Ευκλείδου
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn149' id='ref149'>149</a></span>)
+ κατά τας εξής συνθήκας:</p>
+
+<p>Όσοι εκ των Αθηναίων των μεινάντων εις την πόλιν ήθελαν να εγκατασταθώσιν
+έξω απ' αυτήν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn150'
+id='ref150'>150</a></span>)
+, ούτοι να κατοικήσουν εις την Ελευσίνα διατηρούντες όλα τα πολιτικά των
+δικαιώματα και έχοντες αυτοτέλειαν και αυτοδιοίκησιν ως προς τον εαυτόν τους
+και λαμβάνοντες τα εισοδήματα των περιουσιών των (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn151' id='ref151'>151</a></span>)
+. Το δε ιερόν της Ελευσίνος να είναι κοινόν και εις τους δύο, να έχουν δε την
+επιμέλειαν αυτού οι Κήρυκες και οι Ευμολπίδαι (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn152' id='ref152'>152</a></span>)
+ σύμφωνα με τα πατροπαράδοτα. Να μη επιτρέπεται δε μήτε εις τους εκ της
+Ελευσίνος να πηγαίνουν εις την πόλιν μήτε εις τους εκ της πόλεως να πηγαίνουν εις
+την Ελευσίνα πλην εις τας ημέρας της τελέσεως των (Ελευσινίων) μυστηρίων. Να
+καταβάλλουν δε οι Ελευσίνιοι την υποχρεωτικήν εισφοράν από των εισοδημάτων
+αυτών εις το συμμαχικόν ταμείον ακριβώς όπως οι άλλοι Αθηναίοι (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn153' id='ref153'>153</a></span>)
+. Εάν δέ τινες των αποχωρούντων της πόλεως γίνωνται ιδιοκτήται οικίας εις την
+Ελευσίνα, πρέπει να συμφωνούν προς τούτο με τον πρότερον ιδιοκτήτην· εάν δε
+δεν μένουν σύμφωνοι μεταξύ τους να εκλέγη καθένας των τρεις εκτιμητάς και την
+τιμήν την οποίαν ούτοι θα ώριζαν, αυτή να καταβάλλεται. Από δε τους Ελευσινίους
+σύνοικοι (των νέων εγκαταστάτων) να μένουν μόνον εκείνοι τους οποίους αυτοί (οι
+εγκατάστατοι) θα ήθελαν. Η δε απογραφή διά τους θέλοντας να κατοικήσουν έξω
+της πόλεως να γίνη ως προς μεν τους διαμένοντας εις την πόλιν εντός δέκα
+ημερών, αφ' ότου ήθελον δώση τον όρκον (της τοιαύτης συμφωνίας) και η εκ της
+πόλεως έξοδος εντός είκοσι ημερών, ως προς δε τους απόντας, αφ' ότου ήθελον
+επιστρέψη εις την πόλιν κατά τας αυτάς προθεσμίας. Να μη επιτρέπεται δε ν'
+αναλάβη κανέν διοικητικόν εις την πόλιν αξίωμα ο κατοικών εις την Ελευσίνα, πριν
+ή δι' απογραφής δηλώση πάλιν ότι θα κατοικήση εις την πόλιν. Αι δε δίκαι διά
+φόνον να γίνωνται κατά τα πατροπαράδοτα, εάν τις ιδιοχείρως ήθελε φονεύση ή
+τραυματίση τινά. Διά δε τα περασμένα να μη επιτρέπεται ουδείς εναντίον ουδενός
+να διατηρή έχθραν εκτός προς τους τριάκοντα και τους δέκα και τους ένδεκα και
+τους κυριεύσαντας τον Πειραιά, ούτε δε προς αυτούς ακόμη εάν ήθελον προσέλθη
+και δώση λογοδοσίαν· λογοδοσίαν δε να δίδουν οι μεν καταλαβόντες τον Πειραιά
+εις τους εν Πειραιεί κατοίκους, οι δε κυβερνήσαντες εις την πόλιν ενώπιον των
+εχόντων δικαιοδοσίαν διορισμού, εις πολιτικά αξιώματα (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn154' id='ref154'>154</a></span>)
+. Κατόπιν μετά την τοιαύτην διαδικασίαν να δύνανται όσοι απ' αυτούς θέλουν να
+εγκατασταθώσιν έξω της πόλεως. Τα δε χρήματα τα οποία αι δύο πολιτικαί μερίδες
+εδανείσθησαν εις τον πόλεμον καθεμία ν' αποδώση χωριστά.</p>
+
+<p>Ότε δε έγιναν τοιαύται αι συμφωνίαι συνδιαλλαγής και επειδή εφοβούντο όσοι
+μετά των τριάκοντα συνεπολέμησαν και πολλοί είχον μεν κατά νουν να
+εγκατασταθούν έξω της πόλεως, ανέβαλλαν δε την προς τούτο γραπτήν δήλωσιν
+εις τας τελευταίας της προθεσμίας ημέρας, όπως όλοι συνηθίζουν να κάμνουν, ο
+Αρχίνος αντιληφθείς ότι ούτοι ήσαν πολλοί και θέλων να τους εμποδίση αφήρεσε
+τας τελευταίας ημέρας της εγγράφου δηλώσεως (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn155' id='ref155'>155</a></span>)
+, ώστε πολλοί ομού να εξαναγκασθούν να μείνουν παρά την θέλησίν των έως ου
+έλαβαν θάρρος. Και φαίνεται ότι και εις τούτο καλώς επολιτεύθη ο Αρχίνος και
+μετά ταύτα καταγγείλας ως παρά τον νόμον προτεινόμενον (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn156' id='ref156'>156</a></span>)
+ το ψήφισμα του Θρασυβούλου, διά του οποίου παρείχοντο πολιτικά δικαιώματα
+εις όλους τους εκ Πειραιώς επανελθόντας, εκ των οποίων μερικοί αναντιρρήτως
+ήσαν δούλοι, και τρίτον όταν τις ήρχισε να εκδηλώνη έχθραν εναντίον των
+επανελθόντων, οδηγήσας διά της βίας αυτόν ενώπιον της βουλής και πείσας (τους
+βουλευτάς) να καταδικάσουν αυτόν εις θάνατον χωρίς δίκην, λέγων ότι εις την
+περίστασιν αυτήν θα δείξουν αν πράγματι θέλουν να σώσουν την δημοκρατίαν και
+να μείνουν πιστοί εις τους όρκους· διότι, αν μεν αθωώσουν αυτόν, θα
+παρακινήσωσιν (εις ομοίαν παρεκτροπήν) και άλλους, εάν δε τον θανατώσουν, θα
+δώσουν παράδειγμα εις όλους· το οποίον και συνέβη· διότι με το να θανατωθή
+αυτός κανένας ποτέ πλέον δεν εφανέρωσεν εχθροπάθειαν κατόπιν. Αλλά
+απεναντίας φαίνονται οι Αθηναίοι (τότε) ότι καλλίτερα και πολιτικώτερα από κάθε
+άλλον λαόν και ιδιαιτέρως και από κοινού επολιτεύθησαν απέναντι των
+προηγουμένων συμφορών διότι δεν εξήλειψαν μόνον τας αμοιβαίας αιτιάσεις περί
+των πρότερον γενομένων, αλλά και εις τους Λακεδαιμονίους απέδωσαν από κοινού
+τα χρήματα, τα οποία οι τριάκοντα έλαβαν διά τον πόλεμον, ενώ αι συνθήκαι
+ώριζαν καθεμία εκ των δύο μερίδων ν' αποδώση τα δανεισθέντα χωριστά, και οι εκ
+της πόλεως και οι εκ του Πειραιώς, φρονούντες ότι τούτο πρώτον έπρεπε προ
+παντός να επικρατήση, η ομόνοια· εις δε τας άλλας πόλεις όχι μόνον από τα ιδικά
+των δεν δίδουν οι επικρατήσαντες και ιδρύσαντες ούτω δημοκρατικόν πολίτευμα,
+αλλά προβαίνουσι και εις νέαν διανομήν της γης (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn157' id='ref157'>157</a></span>)
+. Συνεφιλιώθησαν δε τελειωτικώς και με τους εγκατασταθέντας εις την Ελευσίνα, το
+τρίτον έτος μετά την εκεί εγκατάστασιν επί της αρχοντίας του Ξενενέτου.</p>
+
+<p>Ταύτα μεν λοιπόν συνέβη να γίνωσιν εις τους μετέπειτα χρόνους· τότε δε,
+δημοκρατική μερίς (ο λαός) γενομένη κυρία των πραγμάτων εγκατέστησε την
+υπάρχουσαν τώρα πολιτείαν επί της αρχοντίας μεν του Πυθοδώρου, κατά την
+κοινήν δε γνώμην δικαίως ο λαός ανέλαβε την διοίκησιν της πολιτείας, διά τον
+λόγον ότι αφ' εαυτού (ο λαός) επετέλεσε την επάνοδον αυτού εις την πόλιν.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΣΤ'.<br /><br />
+
+ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΣΙΣ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Ήτο δε κατ' αριθμητικήν τάξιν ενδεκάτη η μεταβολή του πολιτεύματος αυτή (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn158' id='ref158'>158</a></span>)
+. Διότι πρώτη μεν πολιτική οργάνωσις αρχήθεν έγινεν η του Ίωνος και εκείνων οι
+οποίοι μετ' αυτού εκατοίκησαν (εις την Αττικήν). Διότι τότε διά πρώτην φοράν
+κατενεμήθησαν εις τας τέσσαρας φυλάς αναμεταξύ των και καθίδρυσαν τους
+φυλοβασιλείς. Δευτέρα δε και πρώτη κατόπιν ταύτης κυρίως έχουσα μορφήν
+πολιτεύματος είναι η γενομένη επί Θησέως, έχουσα μικράν τινα παρέκκλισιν από
+του βασιλικού πολιτεύματος. Ύστερα δε απ' αυτήν (έρχεται) η επί της εποχής του
+Δράκοντος, ότε και διά πρώτην φοράν συνέταξαν γραπτούς νόμους (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn159' id='ref159'>159</a></span>)
+. Τρίτη δε είναι η μετά την στάσιν, η επί της εποχής του Σόλωνος, από της οποίας
+έγινεν αρχή δημοκρατίας. Τετάρτη δε είναι η τυραννίς (το πολίτευμα των
+τυράννων) επί Πεισιστράτου. Πέμπτη δε η μετά την κατάλυσιν των τυράννων, η επί
+της εποχής του Κλεισθένους, έχουσα δημοκρατικώτερον χαρακτήρα παρά η του
+Σόλωνος. Έκτη δε είναι η μετά τους Μηδικούς πολέμους, οπότε την επίβλεψιν του
+πολιτεύματος είχεν η εξ Αρείου Πάγου βουλή. Εβδόμη δε και μετά ταύτην είναι
+εκείνη την οποίαν και ο Αριστείδης μεν υπέδειξεν, επραγματοποίησε δε ο Εφιάλτης
+με την κατάργησιν της εξουσίας του Αρείου Πάγου· κατά την οποίαν συνέβησαν και
+πολλά σφάλματα της πόλεως ως προς την ηγεμονίαν της θαλάσσης εξ αιτίας των
+δημαγωγών. Ογδόη δε υπήρξεν η πολιτική κατάστασις των τετρακοσίων. Και
+κατόπιν αυτής ενάτη η δημοκρατία πάλιν. Δεκάτη δε υπήρξεν η των τριάκοντα και
+η των δέκα τυραννική εξουσία. Ενδεκάτη δε η μετά την κάθοδον εκ Φυλής και εκ
+Πειραιώς, από της οποίας απορρέει το πολίτευμα έως τώρα, ολοένα πλειότερον
+παρέχουσα την εξουσίαν εις το πλήθος.</p>
+
+<p>Διότι όλων των πολιτικών πραγμάτων κύριον έκαμεν ο λαός τον εαυτόν του και
+όλα διοικούνται διά ψηφισμάτων και διά δικαστηρίων, εις τα οποία η λαϊκή τάξις
+έχει την υπεροχήν. Διότι και η νομοθετική δικαιοδοσία της βουλής μετεφέρθη εις
+την συνέλευσιν του λαού (<span style='font-size: small;'><a href='#fn160'
+id='ref160'>160</a></span>)
+· και τούτο φαίνεται ότι ορθώς (οι Αθηναίοι) πράττουσι· διότι πλέον εύκολα
+διαφθείρονται οι ολίγοι παρά οι πολλοί διά της παροχής κέρδους ή χαρίτων.</p>
+
+<p>Παροχήν δε μισθού εις τους συνερχομένους εις εκκλησίαν του δήμου κατ'
+αρχάς μεν απεφάσισαν να μη κάμουν επειδή δε δεν συνηθροίζοντο εις την
+εκκλησίαν, αλλ' υπήρχεν ανάγκη να σοφίζωνται πολλά οι πρυτάνεις διά να
+συναθροίζεται το πλήθος το επαρκούν διά να είναι έγκυρος η δι' ανυψώσεως των
+χειρών ψηφοφορία (<span style='font-size: small;'>
+<a href='#fn161' id='ref161'>161</a></span>)
+, πρώτον μεν ο Αγύρριος παρέσχεν ένα οβολόν (ως μισθόν εκάστου
+προσερχομένου), μετά δε τούτον ο Ηρακλείδης ο Κλαζομένιος
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn162' id='ref162'>162</a></span>)
+, ο επονομαζόμενος βασιλεύς παρέσχε δύο οβολούς, πάλιν δε ο Αγύρριος
+τριώβολον.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟN ΙΖ'.<br /><br />
+
+ΕΓΓΡΑΦΗ ΤΗΝ ΠΟΛΙΤΩΝ — ΕΦΗΒΙΑ (<span style='font-size: small;'><a href='#fn163'
+id='ref163'>163</a></span>)</h4>
+
+
+<p>
+<br />
+Η σημερινή δε κατάστασις της πολιτείας είναι κατά τον εξής τρόπον:</p>
+
+<p>Μετέχουσι μεν των πολιτικών δικαιωμάτων όσοι έχουν γεννηθή από
+αμφοτέρους τους γονείς των πολίτας· εγγράφονται δε εις τον κατάλογον των
+δημοτών όταν έχουν ηλικίαν δεκαοκτώ ετών. Όταν δε εγγράφωνται ούτοι,
+ψηφίζουν περί αυτών οι ήδη δημόται ενόρκως, πρώτον μεν εάν πιστεύουν ότι
+έχουν την υπό του νόμου οριζομένην ηλικίαν, και αν δεν γίνη πιστευτόν ότι έχουν
+αυτήν, επιστρέφουν εις την τάξιν των παίδων· δεύτερον δε εάν καθένας απ' αυτούς
+είναι και έχη γεννηθή ελεύθερος σύμφωνα με τον νόμον έπειτα δε εάν μεν δώσουν
+αρνητικήν ψήφον (<span style='font-size: small;'><a href='#fn164' id='ref164'>
+164</a></span>)
+, ότι δηλαδή δεν είναι ένας ελεύθερος, αυτός μεν εφεσιβάλλει
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn165' id='ref165'>165</a></span>)
+ την απόφασιν εις το δικαστήριον, οι δε δημόται εκλέγουν πέντε εξ αυτών άνδρας
+ίνα υποστηρίξουν την κατηγορίαν, και αν μεν δεν γίνη δεκτόν ότι έχει δίκαιον να
+εγγραφή πολίτης, πωλεί αυτόν η πόλις (ως δούλον)· αν δε κερδήση την δίκην
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn166' id='ref166'>166</a></span>)
+ αναγκαστικώς εγγράφουν αυτόν (εις το μητρώον των πολιτών) οι δημόται. Μετά
+δε ταύτα εξελέγχει (<span style='font-size: small;'><a href='#fn167'
+id='ref167'>167</a></span>)
+ τον κατάλογον των εγγραφέντων η βουλή και, αν κανείς εξ αυτών λογισθή τότε
+νεώτερος των δεκαοκτώ ετών, επιβάλλει (η βουλή) πρόστιμον
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn168' id='ref168'>168</a></span>)
+ εις τους πολίτας, οι οποίοι τον ενέγραψαν. Όταν δε υποστώσι τον τοιούτον
+έλεγχον οι έφηβοι, τότε κατά φυλάς συναθροισθέντες οι πατέρες των εκλέγουν
+κατόπιν ορκωμοσίας τρεις εκ καθεμιάς φυλής (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn169' id='ref169'>169</a></span>)
+ έχοντας ηλικίαν άνω των τεσσαράκοντα ετών, εκείνους τους οποίους ήθελαν κρίνη
+ως τους καλλιτέρους και πλέον καταλλήλους διά να αναλάβωσι την επίβλεψιν των
+εφήβων, εξ αυτών δε ο δήμος εκλέγει διά χειροτονίας ένα από κάθε φυλήν ως
+<b>σωφρονιστήν</b> και <b>κοσμητήν</b> επί όλων εν γένει
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn170' id='ref170'>170</a></span>)
+. Παραλαβόντες δε ούτοι όλους ομού τους εφήβους, πρώτον μεν περιέρχονται μετ'
+αυτών τα ιερά (<span style='font-size: small;'><a href='#fn171'
+id='ref171'>171</a></span>)
+, έπειτα μεταβαίνουν μαζί τους εις Πειραιά και τους εγκαθιστώσιν φρουρούς
+άλλους μεν εις την Μουνυχίαν, άλλους δε εις την Ακτήν. Εκλέγει δε διά χειροτονίας
+ο δήμος και δύο παιδαγωγούς δι' αυτούς και διδασκάλους, οι οποίοι τους
+διδάσκουν να οπλομαχώσι, να τοξεύωσι, ν' ακοντίζωσι και να χειρίζωνται τον
+καταπέλτην (<span style='font-size: small;'><a href='#fn172'
+id='ref172'>172</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Δίδει δε η πολιτεία και διά τροφήν εις μεν τους σωφρονιστάς μίαν δραχμήν εις
+καθένα, εις δε τους εφήβους τέσσαρας οβολούς εις καθένα. Ο δε σωφρονιστής
+λαμβάνων τα χρήματα τα προωρισμένα διά τους εφήβους της ιδικής του φυλής ο
+καθένας, αγοράζει τα αναγκαιούντα εις όλους από κοινού (διότι έχουν συσσίτιον
+κατά φυλάς) και φροντίζει αυτός δι' όλα τα άλλα.</p>
+
+<p>Και το μεν πρώτον έτος τοιουτοτρόπως διάγουν· το δε επόμενον έτος, όταν γίνη
+εκκλησία (<span style='font-size: small;'><a href='#fn173'
+id='ref173'>173</a></span>)
+ του δήμου εις το θέατρον, επιδείξαντες οι έφηβοι ενώπιον του δήμου την
+εξάσκησιν αυτών εις τα στρατιωτικά (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn174' id='ref174'>174</a></span>)
+ και παρά της πόλεως λαβόντες ασπίδα και δόρυ καθίστανται φύλακες περίπολοι
+εις την χώραν και μένουσιν ως σκοποί εις τα φρούρια. Υπηρετούσι δε ως φρουροί
+κατά τα δύο έτη φορούντες χλαμύδας και είναι καθ' όλα αφορολόγητοι· και ούτε
+ενάγουσιν ούτε ενάγονται εις τα δικαστήρια (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn175' id='ref175'>175</a></span>)
+, διά να μη υπάρχη πρόφασις απουσίας, εκτός εάν πρόκειται περί κληρονομικής
+υποθέσεως και περί επικλήρου, η εάν λόγω καταγωγής ανατεθή εις κανένα εξ
+αυτών ιερατικόν αξίωμα. Όταν δε περάσουν τα δύο έτη, προσέρχονται πλέον εις
+την τάξιν όλων των άλλων πολιτών.</p>
+
+<p>Τα μεν λοιπόν αφορώντα εις την εγγραφήν των πολιτών και εις τους εφήβους
+τοιουτοτρόπως έχουσι.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΗ'.<br /><br />
+
+ΒΟΥΛΗ ΚΑΙ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Όλα δε τα αξιώματα, τα αναγόμενα εις την συνήθη διοίκησιν παρέχονται διά
+κλήρου, εκτός του ταμίου των στρατιωτικών και των ταμιών διά τα θεωρικά
+χρήματα και του επιμελητού των κρηνών της υδρεύσεως. Εις δε τα αξιώματα ταύτα
+διορίζουσι ψηφοφορούντες διά χειροτονίας και οι χειροτονηθέντες άρχοντες είναι
+από της εορτής των Παναθηναίων έως την επομένην εορτήν των Παναθηναίων. Διά
+χειροτονίας δε εκλέγουν και όλους τους διά τον πόλεμον άρχοντας. </p>
+
+<p>Η δε βουλή απαρτίζεται διά κλήρου εκ πεντακοσίων πενήντα από κάθε φυλήν.
+Έχει δε την πρυτανείαν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn176'
+id='ref176'>176</a></span>)
+, ιδιαιτέρως κάθε φυλή κατά σειράν όπως ήθελον έλθη διά κλήρου, αι μεν πρώται
+τέσσαρες, τριάντα έξ ημέρας η καθεμία, αι δε κατόπιν έξ, τριάντα πέντε ημέρας η
+καθεμία. Διότι το έτος υπολογίζουν σεληνιακόν. Εκείνοι δε εξ αυτών οι οποίοι είναι
+πρυτάνεις πρώτον μεν συντηρούνται διά συσσιτίου (παρεχομένου υπό της πόλεως)
+εις την Θόλον, (<span style='font-size: small;'><a href='#fn177'
+id='ref177'>177</a></span>)
+ μισθοδοτούμενοι υπό της πόλεως, δεύτερον δε είναι επιφορτισμένοι να
+προσκαλώσιν εις συνέλευσιν την βουλήν και τον λαόν· την μεν βουλήν κάθε
+ημέραν, εκτός εάν είναι ημέρα εορτής, τον δε λαόν τέσσαρας φοράς εις καθεμίαν
+πρυτανείαν. Και όσα πρέπει να συζητήση η βουλή και ό,τι ειδικώς εις καθεμίαν
+ημέραν και πού να συνέλθη, ούτοι (οι πρυτάνεις) τα προδιορίζουν· προδιορίζουν
+δε ούτοι και τας συνελεύσεις του λαού· μιαν μεν συνέλευσιν κυρίαν κατά την
+οποίαν είναι ωρισμένον να αποφαίνωνται διά χειροτονίας ως προς την κυβέρνησιν,
+εάν δηλαδή καλώς κυβερνά, και να συσκέπτωνται διά τον σιτισμόν και διά την
+φρούρησιν της χώρας· και τας μηνύσεις διά πολιτικά εγκλήματα
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn178' id='ref178'>178</a></span>)
+ την ημέραν εκείνην οφείλουν να κάμνουν οι θέλοντες και αι απογραφαί των
+δημευομένων κτημάτων (<span style='font-size: small;'><a href='#fn179'
+id='ref179'>179</a></span>)
+ πρέπει να αναγινώσκωνται και αι λογοδοσίαι επί κληρονομικών υποθέσεων και
+επί της διαχειρίσεως κληρονομικών περιουσιών γυναικών ανυπάνδρων,
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn180' id='ref180'>180</a></span>)
+ διά να μη διαφεύγη την γνώσιν κανενός τίποτε απροστάτευτον
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn181' id='ref181'>181</a></span>)
+. Εις τον καιρόν δε της έκτης πρυτανείας ομού με τα ειρημένα (η συνέλευσις του
+λαού) διά χειροτονίας ψηφίζει περί της οστρακοφορίας (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn182' id='ref182'>182</a></span>)
+, εάν πρέπη να ενεργηθή τοιαύτη ή μη, και περί επιβολής ποινών περιουσιακών
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn183' id='ref183'>183</a></span>)
+ εις συκοφάντας Αθηναίους και μετοίκους, έως τρεις από καθεμίαν εκ των δύο
+τούτων τάξεων (<span style='font-size: small;'><a href='#fn184'
+id='ref184'>184</a></span>)
+, και περί κατηγορίας εναντίον τινός, ο οποίος τυχόν υπεσχέθη τι εις τον δήμον και
+δεν το εξετέλεσεν. Άλλη δε συνέλευσις είναι διά τας αιτήσεις, εις την οποίαν
+υποβάλλει αίτησιν οποίος θέλει δι' όσα τυχόν θέλει και ιδιωτικής και δημοσίας
+φύσεως να ομιλήση προς τον δήμον (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn185' id='ref185'>185</a></span>)
+. Αι δε δύο άλλαι πρυτανικοί συνελεύσεις είναι περί των άλλων δημοσίων
+υποθέσεων· εις αυτάς δε ορίζουσιν οι νόμοι να συζητούνται εις καθεμίαν τρία μεν
+ζητήματα αφορώντα εις τα ιερά, τρία δε αφορώντα εις αποστολάς κηρύκων και
+πρεσβείας και τρία αφορώντα εις τα όσια (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn186' id='ref186'>186</a></span>)
+. Συζητούσι δε και αποφασίζουσι κάποτε χωρίς να προηγηθή διά χειροτονίας
+ψηφοφορία περί εισαγωγής του ζητήματος (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn187' id='ref187'>187</a></span>)
+. Παρουσιάζονται δε και οι κήρυκες εις τους πρυτάνεις πρώτον
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn188' id='ref188'>188</a></span>)
+· και οι φέροντες (προς τον δήμον Αθηναίων) επιστολάς εις τούτους τας
+επιδίδουσιν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn189'
+id='ref189'>189</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Υπάρχει δε επόπτης (αρχηγός) των πρυτάνεων (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn190' id='ref190'>190</a></span>)
+ ένας διά κλήρου εκλεγόμενος· αυτός δε εποπτεύει νύκτα και ημέραν και δεν
+επιτρέπεται ούτε διά περισσότερον καιρόν ούτε δύο φοράς να χρηματίση ο ίδιος.
+Φυλάττει δε ούτος και τας κλείδας των ιερών κτιρίων, όπου υπάρχουν τα χρήματα
+και τα έγγραφα της πόλεως, και την δημοσίαν σφραγίδα· και αυτός να μένη εις την
+Θόλον είναι επιβεβλημένον καθώς και τρεις ακόμη των πρυτάνεων, εκείνοι τους
+οποίους αυτός ήθελεν ορίση. Και όταν συγκαλέσουν οι πρυτάνεις την βουλήν ή τον
+δήμον, ούτος διά κλήρου ορίζει εννέα προέδρους, ένα από κάθε φυλήν, πλην
+εκείνης η οποία έχει την πρυτανείαν, και εκ των εννέα τούτων ένα επόπτην, και
+παραδίδει εις αυτούς το πρόγραμμα (της ημερησίας διατάξεως) διά την
+συνέλευσιν· αυτοί δε παραλαβόντες το πρόγραμμα και διά την τήρησιν της τάξεως
+φροντίζουν και υποβάλλουν τα ζητήματα επί των οποίων θα γίνη συζήτησις και
+αποφαίνονται διά το αποτέλεσμα της ψηφοφορίας διά χειροτονίας και όλα τα
+άλλα διοικούσι και εξουσίαν έχουν να διαλύσουν την συνέλευσιν. Και να είναι τις
+επόπτης δεν επιτρέπεται παρά μίαν φοράν το έτος, να γίνη δε πρόεδρος (μιας
+φυλής) επιτρέπεται μίαν φοράν εις κάθε πρυτανείαν.</p>
+
+<p>Διενεργούσι δε (οι πρυτάνεις) και αρχαιρεσίας στρατηγών και αρχηγών του
+ιππικού και των άλλων πολεμικών αξιωμάτων υπό της συνελεύσεως του δήμου
+σύμφωνα με τας εν αυτή αποφάσεις του λαού. Διενεργούσι δε τας αρχαιρεσίας οι
+μετά την έκτην πρυτανείαν πρυτανεύοντες, εκείνοι επί της αρχής των οποίων οι
+οιωνοί θα εφαίνοντο ευνοϊκοί προς τούτο (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn191' id='ref191'>191</a></span>)
+. Είναι δε ανάγκη να προηγηθή προκαταταρκτική της βουλής απόφασις (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn192' id='ref192'>192</a></span>)
+ και περί τούτων.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΘ'.<br /><br />
+
+ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Η δε βουλή εις προγενεστέραν εποχήν είχεν εξουσίαν και χρηματικήν ποινήν να
+επιβάλη και δεσμά και θάνατον (<span style='font-size: small;'><a href='#fn193'
+id='ref193'>193</a></span>)
+· και ότε αυτή έφερεν εις τον δήμιον κάποιον Λυσίμαχον, ο οποίος εκάθητο ήδη επί
+του εδωλίου της θανατικής εκτελέσεως και επρόκειτο να φονευθή, ο Ευμηλίδης ο
+εκ του δήμου Αλωπεκής απέσπασεν αυτόν λέγων ότι κανείς δεν πρέπει χωρίς
+δικαστικήν διαδικασίαν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn194'
+id='ref194'>194</a></span>)
+ να θανατώνεται· και με το να γίνη ούτω δίκη ενώπιον του δικαστηρίου ο μεν
+Λυσίμαχος απηλλάγη (<span style='font-size: small;'><a href='#fn195'
+id='ref195'>195</a></span>)
+ και έλαβε παρωνύμιον «ο από του τυπάνου» (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn196' id='ref196'>196</a></span>)
+, ο δε δήμος αφήρεσεν από την βουλήν το δικαίωμα του να καταδικάζη εις θάνατον
+και εις δεσμά και εις χρηματικήν ποινήν και έκαμεν νόμον ότι: αν η βουλή
+καταδικάση τινά ως υποπεσόντα εις αδίκημα ή του επιβάλλη πρόστιμον, τας
+τοιαύτας καταδίκας και χρηματικάς ποινάς να υποβάλλουν προς έγκρισιν οι
+θεσμοθέται εις το δικαστήριον και ό,τι οι δικασταί ήθελαν ψηφίση, τούτο να έχη
+οριστικήν ισχύν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn197'
+id='ref197'>197</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Κρίνει δε η βουλή τα της διαχειρίσεως των αξιωμάτων, των περισσοτέρων,
+κυρίως δε των αφορώντων εις χρηματικήν διαχείρισιν· η απόφασις δε αυτής δεν
+είναι τελεσίδικος, αλλά υπόκειται εις έφεσιν προ του δικαστηρίου. Έχουν δε
+δικαίωμα και οι ιδιώται να υποβάλουν καταγγελίαν εναντίον οιασδήποτε αρχής
+ήθελον, ότι δεν ασκείται νομίμως· έφεσις δε και επί τούτων χωρεί εις το
+δικαστήριον, εάν η βουλή ήθελε καταδικάση.</p>
+
+<p>Ενεργεί δε και τον έλεγχον (<span style='font-size: small;'><a href='#fn198'
+id='ref198'>198</a></span>)
+ των βουλευτών οι οποίοι κατά το επόμενον έτος θ' ασκήσωσι το βουλευτικόν
+αξίωμα, προς δε και των εννέα αρχόντων. Και πρότερον μεν είχεν εξουσίαν να
+αποκλείση (τινά εκ των αξιωμάτων τούτων), τώρα δε και ως προς αυτά χωρεί
+έφεσις εις το δικαστήριον.</p>
+
+<p>Ως προς ταύτα μεν λοιπόν δεν έχει εξουσίαν ν' αποφασίζη τελεσιδίκως η βουλή
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn199' id='ref199'>199</a></span>)
+. Αποφασίζει δε προηγουμένως (<span style='font-size: small;'><a href='#fn200'
+id='ref200'>200</a></span>)
+ περί των ζητημάτων, τα οποία θα υποβληθούν εις την κρίσιν της εκκλησίας του
+δήμου και δεν επιτρέπεται τίποτε μη προεψηφισμένον υπό της βουλής ουδέ καν
+ό,τι ήθελον υποβάλη προς συζήτησιν γραπτώς οι πρυτάνεις να ψηφίση η εκκλησία
+του δήμου· διότι ακριβώς ως προς αυτά κατ' αυτόν τον τρόπον ο επιτυχών τοιαύτην
+υπό του δήμου ψήφισιν καθίσταται ένοχος παρανόμου υποβολής νομοσχεδίου.
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn201' id='ref201'>201</a></span>)
+</p>
+
+<p>Έχει δε η βουλή και την επιμέλειαν των ναυπηγημένων πλοίων και των σκευών
+και των ναυστάθμων και ενεργεί την ναυπήγησιν νέων τριήρεων και τετρήρεων
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn202' id='ref202'>202</a></span>)
+, όποιον εκ των δύο τούτων ειδών (πολεμικών πλοίων) διά χειροτονίας αποφασίση
+ο δήμος και σκεύη δι' αυτά και ναυστάθμους (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn203' id='ref203'>203</a></span>)
+· διά χειροτονίας δε ο λαός ορίζει αρχιτέκτονας διά τα πλοία. Αν δε δεν
+παραδώσουν ταύτα τελείως ναυπηγημένα εις την νέαν βουλήν, δεν επιτρέπεται να
+λάβωσιν αυτοί (οι παλαιοί βουλευταί) την επί τούτω παρεχομένην δωρεάν διότι οι
+βουλευταί της μετέπειτα βουλής την λαμβάνουν. Κατασκευάζει δε τας τριήρεις
+εκλέγουσα δέκα άνδρας εκ του βουλευτικού σώματος τριηροποιούς. Έχει δε την
+επίβλεψιν και των δημοσίων κτιρίων όλων και, αν νομίση ότι αδικεί τις τα δημόσια,
+καταγγέλλει αυτόν εις τον δήμον και, όταν τον καταδικάση ο δήμος, παραπέμπει
+αυτόν εις το δικαστήριον.</p>
+
+<p>Μετέχει δε της διοικήσεως και των άλλων αρχών ως προς τα πλείστα. Διότι
+πρώτον μεν <b>οι ταμίαι της Αθηνάς</b> είναι μεν δέκα, κληρώνεται δε ένας από
+κάθε φυλήν εκ της τάξεως των πεντακοσιομεδίμνων σύμφωνα με τον νόμον του
+Σόλωνος (διότι ακόμη έχει κύρος ο νόμος), γίνεται δε άρχων ο κληρωθείς ακόμη και
+αν είναι πολύ πτωχός. Παραλαμβάνουν δε και το άγαλμα της Αθηνάς και τας Νίκας
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn204' id='ref204'>204</a></span>)
+ και τα άλλα κειμήλια και τα χρήματα ενώπιον της βουλής.</p>
+
+<p>Υπάρχουν ακόμη οι δέκα <b>πωληταί</b>, διά κλήρου δε λαμβάνονται ένας
+από κάθε φυλήν· παρέχουν δε εις μίσθωσιν ούτοι όλα τα μισθώματα και πωλούσι
+τα μέταλλα και τους παρεχομένους εις μίσθωσιν φόρους, (συνεργαζόμενοι προς
+τούτο) με τον ταμίαν των στρατιωτικών χρημάτων και με τους εκλεγομένους ταμίας
+του θεωρικού χρήματος, ενεργούντες τας μισθώσεις ενώπιον της βουλής και
+κατακυρούσιν εις όποιον η βουλή ήθελε ψηφίση· ομοίως και τα προς πώλησιν
+μέταλλα και τα διά κατεργασίαν και τα πωλούμενα (προς εξόρυξιν από της γης) διά
+τρία έτη (<span style='font-size: small;'><a href='#fn205'
+id='ref205'>205</a></span>)
+ και τα παρεχόμενα εις μίσθωσιν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn206'
+id='ref206'>206</a></span>)
+ διά . . . έτη. Και τας περιουσίας των καταδικαζομένων υπό του Αρείου Πάγου και
+των άλλων (του Δημοσίου χρεωστών) πωλούσιν ενώπιον της βουλής, κάμνουν δε
+την κατακύρωσιν της πωλήσεως οι εννέα άρχοντες. Και τους φόρους τους
+μισθουμένους (εις ιδιώτας) ετησίως, αναγράφοντες εις ασπρισμένους πίνακας
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn207' id='ref207'>207</a></span>)
+ και τον μισθωτήν και όσα έχει μισθώση, παραδίδουν εις την βουλήν. Αναγράφουν
+δε εις δέκα πίνακας χωριστά μεν εκείνους οι οποίοι υποχρεούνται να καταβάλλουν
+(φόρον) εις καθεμίαν πρυτανείαν, χωριστά δε εκείνους οι οποίοι υποχρεούνται να
+καταβάλουν τρις φοράς το έτος, συντάσσοντες πίνακας κατά την καταβολήν του
+καθενός, χωριστά δε καταγράφουν εκείνους όσοι υποχρεούνται να καταβάλλουν
+επί της ενάτης πρυτανείας (<span style='font-size: small;'><a href='#fn208'
+id='ref208'>208</a></span>)
+. Καταχωρίζουσι δε εις πίνακας και τα κτήματα και τας οικίας, όσα έχουν απογραφή
+και πωληθή δικαστικώς. Διότι και ταύτα πωλούσιν αυτοί. Υποχρεούται δε ο
+αγοραστής των μεν οικιών εντός πέντε ετών να καταβάλη το τίμημα, των δε
+κτημάτων εντός δέκα ετών. Πληρώνουν δε αυτά επί της ενάτης πρυτανείας.</p>
+
+<p>Καταθέτει δε και ο άρχων βασιλεύς τας μισθώσεις των κτημάτων των
+ανηκόντων εις ιερά καθιδρύματα (<span style='font-size: small;'><a href='#fn209'
+id='ref209'>209</a></span>)
+, αναγράφων αυτάς εις ασπρισμένους πίνακας. Είναι δε και τούτων η μίσθωσις διά
+δέκα έτη, πληρώνεται δε επί της ενάτης πρυτανείας· διό και πολλά χρήματα
+εισπράττονται επί της πρυτανείας αυτής.</p>
+
+<p>Κατατίθενται μεν λοιπόν εις την βουλήν οι πίνακες περιέχοντες καθεμίαν
+καταβολήν κατά τάξιν, φυλάττει δε αυτούς ο δημόσιος δούλος· όταν δε έρχεται η
+προθεσμία πληρωμής χρημάτων, παραδίδει αυτούς τους ιδίους πίνακας εις τους
+αποδέκτας, αφού τους ξεκρεμάση από τα επιστύλια, εκείνους δηλαδή τους πίνακας
+των οποίων τα χρήματα είναι πληρωτέα την ιδίαν αυτήν ημέραν και αποσβεστέα.
+Οι δε άλλοι πίνακες (οφειλών προς το Δημόσιον) μένουν χωριστά αποτεθειμένοι
+διά να μη προαποσβεσθούν.</p>
+
+<p>Είναι δε αποδέκται (<span style='font-size: small;'><a href='#fn210'
+id='ref210'>210</a></span>)
+ δέκα, κληρωμένοι κατά φυλάς· ούτοι δε παραλαμβάνοντες τους πίνακας
+απαλείφουν τα καταβαλλόμενα χρήματα ενώπιον της βουλής εις το βουλευτήριον
+και πάλιν αποδίδουν τους πίνακας εις τον δημόσιον δούλον· και αν κανείς δεν
+πληρώση εκεί (ενώπιον της βουλής) σημειούται επί του πίνακος και υποχρεούται
+να καταβάλη διπλάσιον το καθυστερούμενον ή να φυλακισθή· και τα ούτω
+οφειλόμενα έχει εξουσίαν η βουλή να εισπράττη και προς τούτο να φυλακίζη κατά
+τους νόμους. Την μεν πρώτην ημέραν της πρυτανείας δέχονται τας πληρωμάς και
+διανέμουν (τα εισπραττόμενα ποσά) εις τας αρχάς της πόλεως, την δε επομένην και
+την διανομήν καταγράψαντες εις σανίδα υποβάλλουν και αναρτώσιν εις το
+βουλευτήριον και αναφέρουν προς την βουλήν εάν τις γνωρίζη τινά αδικούντα
+κατά την διανομήν ή άρχοντα ή ιδιώτην και εκδίδουν γνωμοδοτήσεις, εάν τις
+φαίνεται εις αυτούς ότι αδικεί εις τι.</p>
+
+<p>Εκλέγουσι δε διά κλήρου εκ του σώματος αυτών οι βουλευταί και δέκα
+λογιστάς, οι οποίοι θα κάμουν με τας αρχάς τους λογαριασμούς κάθε πρυτανείας.
+Επίσης δε διά κλήρου εκλέγουν <b>ευθύνους</b> (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn211' id='ref211'>211</a></span>)
+ ένα από κάθε φυλήν και δύο παρέδρους δι' έκαστον εκ των <b>ευθύνων</b>, εις
+τους οποίους είναι υποχρέωσις να συνεδριάζωσι διά τας μηνύσεις (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn212' id='ref212'>212</a></span>)
+ (καθένας των ευθύνων ομού μετά των δύο παρέδρων) διά κάθε φυλήν χωριστά
+ενώπιον του επωνύμου άρχοντος και εάν κανείς θέλη να προσκαλέση κανένα εις
+λογοδοσίαν είτε ιδιωτικής είτε δημοσίας διαχειρίσεως, εντός τριών ημερών αφ'
+ότου έδωκε λογοδοσίαν, γράψας εις πίνακα ασπρισμένον το όνομα και το ιδικόν
+του και το του μηνυομένου και το αδίκημα διά το οποίον καταγγέλλει και
+καθορίσας υπ' ευθύνην του το πληρωτέον ποσόν, εγχειρίζει (τον πίνακα) εις τον
+εύθυνον. Ούτος δε λαβών αυτόν και αναγνώσας, αν αποδεχθή την μήνυσιν,
+παραδίδει τας μεν ιδιωτικάς υποθέσεις εις τους δικαστάς κάθε δήμου αναλόγως με
+την φυλήν εις την οποίαν ανήκουσιν οι μηνυόμενοι, τας δε υποθέσεις του
+Δημοσίου αναφέρει γραπτώς εις τους θεσμοθέτας. Οι δε θεσμοθέται, εφ' όσον
+ήθελον παραλάβη τοιουτοτρόπως, εισάγουσιν επίσης και την υπόθεσιν αυτήν
+λογοδοσίας (<span style='font-size: small;'><a href='#fn213'
+id='ref213'>213</a></span>)
+ εις το δικαστήριον, ό,τι δε αποφασίσουν οι δικασταί, τούτο είναι τελεσίδικον
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn214' id='ref214'>214</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Κάμνει δε επιθεώρησιν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn215'
+id='ref215'>215</a></span>)
+ και των ίππων η βουλή και, αν μεν κανείς πλούσιος ων καλόν ίππον φαίνεται να
+συντηρή κακώς, εις αυτόν επιβάλλει ως πρόστιμον την εξ ιδίων παρ' άλλου
+συντήρησιν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn216'
+id='ref216'>216</a></span>)
+ (του ίππου)· εις δε τους ίππους, οι οποίοι δεν ημπορούν να τρέχουν και δεν είναι
+ικανοί να μένουν εις παράταξιν, αλλά φεύγουν (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn217' id='ref217'>217</a></span>)
+, χαράσσουν σφραγίδα επί της γνάθου και ο υποστάς το σφράγισμα τούτο ίππος
+δεν είναι μάχιμος (<span style='font-size: small;'><a href='#fn218'
+id='ref218'>218</a></span>)
+. Εξετάζει δε και τους προδρόμους ίππους (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn219' id='ref219'>219</a></span>)
+, ποίοι δηλαδή φαίνονται να είναι ικανοί να προπορεύωνται και αν κανένα εξ
+αυτών ψηφίση ως ανίκανον, υποβιβάζεται ούτος. Επιθεωρεί δε και τους βοηθούς
+ιππείς (<span style='font-size: small;'><a href='#fn220' id='ref220'>220</a></span>)
+ και όποιον ήθελε καταψηφίση, αυτός παύει να μισθοδοτήται· τους ιππείς δε
+καταγράφουν εις τον κατάλογον οι <b>καταλογείς</b>, ήτοι δέκα άνδρες, εκείνοι
+τους οποίους ο δήμος ήθελε διά χειροτονίας ορίση· όσους δε αυτοί εγγράφουν εις
+τον κατάλογον τους παραδίδουν εις τους ιππάρχους και εις τους φυλάρχους, ούτοι
+δε παραλαβόντες τον κατάλογον τον υποβάλλουν εις την βουλήν, και (οι της
+βουλής) ανοίξαντες τον πίνακα, εις των οποίον είναι γραμμένα τα ονόματα των
+ιππέων, εκείνους μεν εκ των πρότερον εις αυτόν γραμμένων, οι οποίοι ενόρκως
+βεβαιώνουν ότι δεν είναι κατά το σώμα δυνατοί να ιππεύουν, τους σβύνουν από
+τον πίνακα, τους δε περιληφθέντας εις τον νέον κατάλογον προσκαλούσι και, αν
+μεν κανείς απ' αυτούς ενόρκως βεβαιώση ότι δεν δύναται είτε διά σωματικούς είτε
+διά περιουσιακούς λόγους να είναι ιππεύς, απαλάττουν αυτόν, δι' όποιον δε ουχί
+ενόρκως βεβαιώση αδυναμίαν ψηφίζουν διά χειροτονίας οι βουλευταί, ποίον εκ
+των δύο, είναι ικανός να ιππεύη ή όχι· και αν μεν τον ψηφίσουν ικανόν, εγγράφουν
+αυτόν εις τον πίνακα, ειδεμή, και αυτόν απαλάττουν.</p>
+
+<p>Έκρινε δε άλλοτε η βουλή και τας προμηθείας τας αναγομένας εις τον πέπλον
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn221' id='ref221'>221</a></span>)
+ της Αθηνάς, τώρα δε αποφαίνεται δι' αυτάς το δικαστήριον, όποιον ήθελε τύχη·
+διότι επιστεύθη ότι αυτοί (οι βουλευταί) εχαρίζοντο εις τας αποφάσεις των. Και διά
+την διακόσμησιν των Νικών (<span style='font-size: small;'><a href='#fn222'
+id='ref222'>222</a></span>)
+ και διά τα βραβεία τα παρεχόμενα εις την εορτήν των Παναθηναίων έχει μαζί με
+τον ταμίαν των στρατιωτικών την επιμέλειαν η βουλή.</p>
+
+<p>Κάμνει δε και επιθεώρησιν των ανικάνων η βουλή· διότι υπάρχει νόμος ο
+οποίος ορίζει ότι, τους έχοντας περιουσίαν μικροτέραν των τριών μνων και έχοντας
+σωματικάς βλάβας, ώστε να μη δύνανται να κάμνουν κανέν έργον, τους εξετάζει
+μεν η βουλή, δίδει δε εκ του δημοσίου ταμείου διά τροφήν δύο οβολούς την
+ημέραν εις καθένα. Και ταμίας διά κλήρου εκλεγόμενος υπάρχει δι' αυτούς.</p>
+
+<p>Μετέχει δε (η βουλή) της διοικήσεως και των άλλων δημοσίων διαχειρίσεων
+κατά τα πλείστα δυνατόν ειπείν.</p>
+
+<p>Τα μεν λοιπόν υπαγόμενα εις την δικαιοδοσίαν της βουλής είναι ταύτα.</p>
+
+<p>
+</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Κ'.<br /><br />
+
+ΕΤΗΣΙΑΙ ΚΑΤΩΤΕΡΑΙ ΑΡΧΑΙ ΚΛΗΡΩΤΑΙ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Εκλέγονται δε διά κλήρου και <b>επισκευασταί</b> των ιερών δέκα άνδρες, οι
+οποίοι λαμβάνοντες τριάκοντα μνας παρά των ταμιών πληρωμής επισκευάζουν τα
+ιερά ιδρύματα, τα έχοντα μεγαλυτέραν ανάγκην επισκευής. Και
+<b>αστυνόμοι</b> εκλέγονται δέκα· εξ αυτών δε πέντε μεν ασκούσι την εξουσίαν
+των εις τον Πειραιά, πέντε δε εις την πόλιν, και τας αυλητρίδας και τας αοιδούς και
+τας κιθαριστρίας αυτοί επιβλέπουν, ίνα μη πληρώνωνται περισσότερον από δύο
+δραχμάς και, αν πολλοί θέλουν την ιδίαν να λάβουν, ούτοι θέτουν κλήρον και
+μισθώνεται αυτή εις όποιον λάχη ο κλήρος. Και επιβλέπουν όπως κανείς από τους
+οδοκαθαριστάς (κοπρολόγους) αποθέτη τας συλλεγομένας ακαθαρσίας εντός
+αποστάσεως δέκα σταδίων από του τείχους (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn223' id='ref223'>223</a></span>)
+. Και εμποδίζουν να εγείρωνται οικοδομαί επί των οδών και ξύλινοι εξώσται να
+επεκτείνωνται υπεράνω των οδών (<span style='font-size: small;'><a href='#fn224'
+id='ref224'>224</a></span>)
+ και να κατασκευάζωνται οχετοί μετέωροι έχοντες εκροήν εις την οδόν και να
+γίνωνται θύραι ανοιγόμεναι προς την οδόν (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn225' id='ref225'>225</a></span>)
+. Και τους αποθνήσκοντας εις τους δρόμους σηκώνουν, έχοντες (προς τούτο)
+δημοσίους υπηρέτας.</p>
+
+<p>Διά κλήρου δε εκλέγονται και <b>αγορανόμοι</b> (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn226' id='ref226'>226</a></span>)
+, πέντε μεν εις τον Πειραιά, πέντε δε εις την πόλιν. Εις αυτούς δε υπό των νόμων
+επιβάλλεται να επιβλέπουν τα πωλούμενα τρόφιμα όλα, διά να πωλούνται καθαρά
+και γνήσια.</p>
+
+<p>Διά κλήρου δε εκλέγονται και <b>μετρονόμοι</b>, πέντε μεν εις την πόλιν,
+πέντε δε εις τον Πειραιά· και ούτοι έχουν την επίβλεψιν όλων των μέτρων και των
+σταθμών διά να τα μεταχειρίζωνται δικαίως οι πωληταί.</p>
+
+<p>Υπήρχαν δε και <b>σιτοφύλακες</b> διά κλήρου εκλεγόμενοι, πέντε μεν εις τον
+Πειραιά, πέντε δε εις την πόλιν, τώρα δε είκοσι μεν εις την πόλιν, δεκαπέντε δε εις
+τον Πειραιά. Ούτοι δε φροντίζουν πρώτον μεν όπως ο εις την αγοράν αποκείμενος
+σίτος πωλείται δικαίως, έπειτα δε όπως οι μυλωθροί πωλούν τα άλευρα σύμφωνα
+με τας τιμάς των κριθών, και οι αρτοπώλαι σύμφωνα με τας τιμάς των αλεύρων
+πωλούν τους άρτους, και ορίζοντες τα ζύγια του άρτου όπως ούτοι (οι
+σιτοφύλακες) τάξουν· διότι ο νόμος προστάζει ούτοι να κάμνουν την
+διατίμησιν.</p>
+
+<p>Διά κλήρου δε λαμβάνουν δέκα <b>επιμελητάς εμπορίου</b>· εις αυτούς δε
+επιβάλλεται και να επιβλέπουν τας εμπορικάς αγοράς (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn227' id='ref227'>227</a></span>)
+ και ν' αναγκάζουν τους εμπόρους να φέρουν εις την πόλιν τα δύο τρίτα του σίτου ο
+οποίος φθάνει διά θαλάσσης εις το σιτεμπόριον.</p>
+
+<p>Διορίζουν δε διά κλήρου και τους ένδεκα, οι οποίοι έχουν την επιστασίαν των
+φυλακισμένων και οι οποίοι δικαιούνται τους κλέπτας και τους άρπαγας
+ανθρώπων (προς πώλησιν) (<span style='font-size: small;'><a href='#fn228'
+id='ref228'>228</a></span>)
+ και τους λωποδύτας, αν μεν ομολογούν την ενοχήν, να καταδικάζουν εις θάνατον,
+εάν δε την αρνούνται, να τους εισάγουν εις το δικαστήριον και αν μεν αθωωθούν,
+να τους αφήνουν ελευθέρους, ειδεμή, να θανατώνουν αυτούς
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn229' id='ref229'>229</a></span>)
+. Και τα προς αναγκαστικήν πώλησιν απογραφόμενα κτήματα και οικίας αυτοί
+(είναι εντεταλμένοι) να τα δηλώσουν εις το δικαστήριον και, όσα ήθελον
+καταλογισθή ως δημευμένα, να παραδίδουν εις τους πωλητάς και να είναι
+εισηγηταί των μηνύσεων επί παραβάσει πολιτικών νόμων (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn230' id='ref230'>230</a></span>)
+. Τινών δ' εξ αυτών εισηγηταί είναι και οι θεσμοθέται.</p>
+
+<p>Εκλέγονται δε διά κλήρου και <b>εισαγωγείς</b> (εισαγγελείς) πέντε άνδρες,
+οι οποίοι προ του δικαστηρίου εισάγουν τας δίκας όσαι δέον να εκδικασθούν εντός
+του μηνός (<span style='font-size: small;'><a href='#fn231'
+id='ref231'>231</a></span>)
+, ένα ανά δύο φυλάς. Είναι δε εντός του μηνός δικαστέαι όσαι δίκαι αφορώσιν εις
+προίκα, εάν τις δηλαδή οφείλων τοιαύτην δεν καταβάλλη και αν τις δανεισθείς με
+συμφωνημένον τόκον δραχμής (<span style='font-size: small;'><a href='#fn232'
+id='ref232'>232</a></span>)
+ (ένα τοις εκατόν κατά μήνα) καθυστερή και αν τις δι' εμπορικήν αιτίαν δανεισθείς
+παρά τινος χρεωστή (<span style='font-size: small;'><a href='#fn233'
+id='ref233'>233</a></span>)
+. Επίσης δε και αι δίκαι δι' αικίας και διά καθυστερήσεις οφειλής παρασχεθείσης
+φιλικώς και δι' υποθέσεις απορρεούσας εκ κοινωνικών χρεών και δι' αφορώσας εις
+αγοραπωλησίας δούλων και υποζυγίων (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn234' id='ref234'>234</a></span>)
+ και εις τριηραρχίας και δι' υποθέσεις τραπεζιτικάς. Ούτοι μεν λοιπόν δικάζουσιν
+αυτάς εισάγοντες προ του δικαστηρίου εντός μηνός, οι δε ταμίαι επί των
+εισπράξεων επίσης τας υποθέσεις τας αφορώσας εις εισπράκτορας φόρων (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn235' id='ref235'>235</a></span>)
+ και εναντίον εισπρακτόρων φόρων διά μεν τας μέχρι δέκα δραχμών
+αποφασίζοντες αυτοί οριστικώς, τας δε άλλας εισάγοντες εις το δικαστήριον προς
+εκδίκασιν εντός μηνός.</p>
+
+<p>Εκλέγουν δε διά κλήρου και τους τεσσαράκοντα, τέσσαρας από κάθε φυλήν, εις
+τους οποίους αι άλλαι δίκαι ανατίθενται· οι οποίοι πρότερον μεν ήσαν τριάκοντα
+και περιερχόμενοι κατά δήμους εδίκαζον, μετά δε την ολιγαρχίαν των τριάκοντα
+έγιναν τεσσαράκοντα (<span style='font-size: small;'><a href='#fn236'
+id='ref236'>236</a></span>)
+. Και τας μεν υποθέσεις μέχρι δέκα δραχμών είχον δικαιοδοσίαν μόνοι των να
+δικάζουν, τας δε άνω του ποσού τούτου παραδίδουν εις τους διαιτητάς. Αυτοί δε
+παραλαβόντες την υπόθεσιν, εάν μεν δύνανται να διαλύσουν τας διαφοράς,
+αποφαίνονται· και αν μεν αρέσουν και εις τους δύο (διαδίκους) τα αποφασισθέντα
+και τ' αποδέχωνται, τελειώνει η δίκη. Εάν δε ένας των αντιδίκων κάμη έφεσιν εις το
+δικαστήριον, θέσαντες τας μαρτυρικάς καταθέσεις και τας αγωγάς (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn237' id='ref237'>237</a></span>)
+ και τους σχετικούς νόμους μέσα εις δικαστικά κιβωτίδια (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn238' id='ref238'>238</a></span>)
+, χωριστά μεν τας του ενάγοντος, χωριστά δε τας του εναγομένου, και
+σφραγίσαντες οι ίδιοι τα κιβωτίδια και προσαρτήσαντες την γνωμοδότησιν του
+διαιτητού γραμμένην εις πίνακα (<span style='font-size: small;'><a href='#fn239'
+id='ref239'>239</a></span>)
+, παραδίδουν αυτά εις τους τέσσαρας, τους δικάζοντας την φυλήν του εναγομένου
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn240' id='ref240'>240</a></span>)
+. Ούτοι δε παραλαβόντες εισάγουν εις το δικαστήριον, τας μεν υποθέσεις μέχρι
+χιλίων δραχμών (<span style='font-size: small;'><a href='#fn241'
+id='ref241'>241</a></span>)
+ ενώπιον διακοσίων ενός δικαστών, τας δε άνω των χιλίων ενώπιον τετρακοσίων
+ενός. Δεν επιτρέπεται δε ούτε νόμους ούτε αγωγάς (προκλήσεις) ούτε μαρτυρίας
+να προβάλλουν άλλας παρά τας του διαιτητού, εκείνας αι οποίαι είναι
+αποτεθειμέναι εις τα κιβωτίδια.</p>
+
+<p>Διαιτηταί δε γίνονται όσοι είναι εξήκοντα ετών. Τούτο δε εξακριβούται εκ του
+υπολογισμού των επωνύμων αρχόντων (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn242' id='ref242'>242</a></span>)
+. Διότι είναι επώνυμοι δέκα μεν οι των φυλών, τεσσαράκοντα δύο δε οι των
+ηλικιών· οι δε έφηβοι εγγραφόμενοι (εις τον κατάλογον των πολιτών) πρότερον μεν
+ενεγράφοντο εις ασπρισμένους πίνακας και μαζί με τ' όνομά των εγράφοντο και ο
+άρχων (επώνυμος), επί της αρχοντίας του οποίου ενεγράφησαν, και ο επώνυμος ο
+υπάρξας το προηγούμενον έτος, τώρα δε εις στήλην χαλκήν αναγράφονται και
+είναι στημένη η στήλη προ του βουλευτηρίου πλησίον των επωνύμων. Λαβόντες δε
+τον τελευταίον (<span style='font-size: small;'><a href='#fn243'
+id='ref243'>243</a></span>)
+ των επωνύμων οι τεσσαράκοντα μοιράζουν μεταξύ των τας διά διαιτησίας δίκας
+και διά λαχνού ορίζουσι ποίας καθείς θα δικάση· και είναι υπόχρεως καθείς όσας
+διά κλήρου λάβη διαιτησίας να εκκαθαρίζη. Διότι ο νόμος ορίζει ότι, εάν τις δεν
+γίνη διαιτητής όταν η ηλικία του έλθη, στερείται των πολιτικών του δικαιωμάτων,
+εκτός εάν τύχη να έχη άλλο τι αξίωμα το έτος εκείνο η αποδημή· ούτοι δε μόνον
+απαλλάσσονται της υποχρεώσεως. Επιτρέπεται δε να γίνεται και καταγγελία
+ενώπιον των διαιτητών, εάν κανείς ήθελεν αδικηθή υπό διαιτητού και, αν ούτος
+ήθελε καταδικασθή, ορίζουν οι νόμοι ν' αποστερήται των πολιτικών του
+δικαιωμάτων χωρεί δε και επί τούτων έφεσις. Κάμνουν δε χρήσιν των επωνύμων
+και διά τας εκστρατείας και, όταν κάμνουν επιστράτευσιν, ορίζουν από τίνος
+άρχοντος επωνύμου μέχρι τίνων καλούνται (οι πολίται) εις στράτευσιν.</p>
+
+<p>Διά κλήρου δε εκλέγουν και τας εξής αρχάς· πέντε <b>οδοποιούς</b>, εις τους
+οποίους επιβάλλεται να επισκευάζουν τας οδούς έχοντες (προς τούτο) δημοσίους
+εργάτας και δέκα <b>λογιστάς</b> και αναπληρωτάς (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn244' id='ref244'>244</a></span>)
+ τούτων δέκα, προς τους οποίους όλους υποχρεούνται οι διαχειρισθέντες τα
+αξιώματα να λογοδοτήσουν διότι αυτοί είναι οι μόνοι κάμνοντες λογαριασμούς με
+τους υπολόγους και εισάγοντες τας εκ της εξελέγξεως διαφοράς εις το δικαστήριον.
+Και αν μεν εξελέγξουν κανένα κλέπτοντα, οι δικασταί τον καταδικάζουν διά κλοπήν
+και το καταλογισθέν ποσόν πληρώνεται υπ' αυτού εις το δεκαπλάσιον· εάν δε
+ανακαλύψουν και καταδείξουν τινά λαβόντα δώρα, καταδικάζουν αυτόν οι
+δικασταί ως δωροδόκον (<span style='font-size: small;'><a href='#fn245'
+id='ref245'>245</a></span>)
+· πληρώνεται δε και η αξία των δώρων εις το δεκαπλάσιον· αν δε καταλογίσουν είς
+τινα αδικίαν, καταδικάζουν αυτόν δι' αδίκημα (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn246' id='ref246'>246</a></span>)
+, πληρώνεται δε τούτο απλούν, εάν ο υπόχρεως πληρώση προ της ενάτης
+πρυτανείας. Το δε δεκαπλούν δεν διπλασιάζεται (διά καθυστέρησιν
+πληρωμής).</p>
+
+<p>Εκλέγουν δε διά κλήρου και γραμματέα της πρυτανείας, ο οποίος έχει την
+εποπτείαν των εγγράφων και φυλάττει τα γενόμενα ψηφίσματα και όλα τ' άλλα
+φροντίζει ν' αντιγράφωνται και παρακάθηται εις την βουλήν. Πρότερον μεν λοιπόν
+αυτός εξελέγετο διά χειροτονίας και τους πλέον ενδόξους και πλέον αξιοπίστους
+εψήφιζον· διότι και εις τας στήλας, πλησίον εις τας συμμαχίας και εις τους
+διορισμούς προξένων και εις τας απονομάς δικαιωμάτων πολίτου (εις ξένους)
+αυτός αναγράφεται· τώρα δε διορίζεται διά κλήρου. Διά κλήρου δε εκλέγεται και
+άλλος διά τους νόμους, ο οποίος παρακάθηται εις την βουλήν και φροντίζει και
+αυτός ν' αντιγράφωνται όλοι οι νόμοι. Εκλέγει δε διά χειροτονίας και ο δήμος
+γραμματέα, ούτος δε ουδεμίαν άλλην έχει δικαιοδοσίαν ειμή ν' αναγινώσκη.</p>
+
+<p>Διά κλήρου δ' εκλέγονται και <b>ιεροποιοί</b> δέκα, οι επί των θυσιών
+ονομαζόμενοι, οι οποίοι και τα προς μαντείαν σφάγια θύουσι και, αν είναι ανάγκη
+να τελετουργήσωσι διά μαντείαν τινά, τελετουργούσι μετά των μάντεων (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn247' id='ref247'>247</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Διά κλήρου δε εκλέγουν και άλλους δέκα, τους λεγομένους ενιαυσίους, οι
+οποίοι και μερικάς θυσίας τελούσι και όλας τας εορτάς των πεντετηρίδων διοικούν
+πλην των Παναθηναίων. Είναι δε πεντετηρίδες μία μεν η (αποστολή) εις Δήλον,
+υπάρχει δε και επταετηρίς δι' εκεί, δευτέρα δε τα Βραυρώνια, τρίτη δε τα
+Ηράκλεια, τετάρτη δε τα Ελευσίνια, πέμπτη δε τα Παναθήναια· εκ των εορτών δε
+τούτων ουδεμία συμπίπτει με άλλην εις το αυτό έτος. Τώρα δε προσετέθησαν και
+τα Ηφαίστεια συσταθέντα επί της αρχοντίας του Κηφισοφώντος.</p>
+
+<p>Εκλέγουν δε διά κλήρου και άρχοντα εις Σαλαμίνα και δήμαρχον εις Πειραιά, οι
+οποίοι και την εορτήν των Διονυσίων διοργανώνουν εις τα δύο μέρη και διορίζουν
+χορηγούς (<span style='font-size: small;'><a href='#fn248'
+id='ref248'>248</a></span>)
+. Εις την Σαλαμίνα δε και το όνομα του άρχοντος αναγράφεται (εις τα δημόσια
+έγγραφα).</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΚΑ'.<br /><br />
+
+ΟΙ ΕΝΝΕΑ ΑΡΧΟΝΤΕΣ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Αυταί μεν λοιπόν αι αρχαί εκλέγονται διά κλήρου και έχουν την διαχείρισιν των
+ειρημένων εξουσιών.</p>
+
+<p>Οι δε ονομαζόμενοι εννέα άρχοντες κατά ποίον μεν τρόπον αρχικώς
+ανηγορεύοντο τοιούτοι έχει προλεχθή· τώρα δε διά κλήρου ορίζουν θεσμοθέτας
+μεν έξ και γραμματέα εις αυτούς, προς δε τούτοις ένα άρχοντα (επώνυμον) και ένα
+βασιλέα και ένα πολέμαρχον ιδιαιτέρως από καθεμίαν φυλήν. Υφίστανται δε ούτοι
+την εξέτασιν πρώτον μεν εις την βουλήν υπό των πεντακοσίων, πλην του
+γραμματέως· αυτός δε μόνον υπό του δικαστηρίου, καθώς όλοι οι άλλοι άρχοντες
+και οι διά κλήρου και οι διά ψήφου οριζόμενοι αναλαμβάνουσι το αξίωμά των
+κατόπιν δοκιμασίας· οι δε εννέα άρχοντες και ενώπιον της βουλής και κατόπιν
+ενώπιον του δικαστηρίου (υφίστανται την δοκιμασίαν). Και πρότερον μεν δεν
+εγίνετο άρχων εκείνος τον οποίον ήθελεν αποδοκιμάση η βουλή, τώρα δε χωρεί
+έφεσις ενώπιον του δικαστηρίου και τούτο τελεσιδίκως αποφαίνεται περί της
+δοκιμασίας (<span style='font-size: small;'><a href='#fn249'
+id='ref249'>249</a></span>)
+. Υποβάλλουν δε εις τον εξεταζόμενον τας (εξής) ερωτήσεις, πρώτον μεν: «ποίος
+είναι ο πατήρ σου και από ποίον δήμον και ποίος είναι ο πατήρ του πατρός σου και
+ποία είναι η μήτηρ σου και ποίος ο πατήρ της μητρός σου και από ποίον δήμον;»
+Κατόπιν δε (τον ερωτούν) εάν πατρώον θεόν έχη τον Απόλλωνα και θεόν της εστίας
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn250' id='ref250'>250</a></span>)
+ τον Δία, και πού υπάρχουσιν εις αυτόν οι βωμοί ούτοι· έπειτα (ερωτούν) εάν έχη
+οικογενειακούς τάφους (<span style='font-size: small;'><a href='#fn251'
+id='ref251'>251</a></span>)
+ και πού αυτοί ευρίσκονται· έπειτα εάν τους γονείς τιμά και τας προς την πατρίδα
+υποχρεώσεις εκτελή (<span style='font-size: small;'><a href='#fn252'
+id='ref252'>252</a></span>)
+ και εις τας εκστρατείας εάν μετέσχεν. Όταν δε υποβάλουν (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn253' id='ref253'>253</a></span>)
+ εις αυτόν τας ερωτήσεις αυτάς του λέγουν, «προσκάλεσε μάρτυρας τούτων». Όταν
+δε παράσχη τους μάρτυρας, απευθύνεται προς όλους η ερώτησις: «θέλει κανείς να
+απευθύνη κατηγορίαν εναντίον τούτου;» Και αν μεν υπάρχη κατήγορος κανείς,
+δίδοντες τον λόγον εις τον κατήγορον και εις τον κατηγορούμενον προς απολογίαν
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn254' id='ref254'>254</a></span>)
+, αφήνουσιν έπειτα τοιουτοτρόπως να εκδώση η ολομέλεια την απόφασιν, εάν μεν
+είναι η της βουλής δι' υψώσεως των χειρών, εάν δε το δικαστήριον διά
+ψηφοφορίας· εάν δε κανείς δεν θέλη να απευθύνη κατηγορίαν, ευθύς ενεργείται
+ψηφοφορία. Και πρότερον μεν ένας εψήφιζε, τώρα δε είναι ανάγκη όλοι να
+ψηφίζουν περί αυτών, ίνα εάν κανείς κακοήθης ων ήθελε διαφύγη από την
+κατηγορίαν ιδιωτών, να έχουν εξουσίαν οι δικασταί ν' αποκλείσουν αυτόν από το
+αξίωμα. Αφού δε υποστώσι τοιουτοτρόπως τον έλεγχον βαίνουν προς την πέτραν
+όπου είναι τα σφάγια (<span style='font-size: small;'><a href='#fn255'
+id='ref255'>255</a></span>)
+, επί της οποίας και οι διαιτηταί δίδοντες όρκον εκδίδουν τας διαιτητικάς
+αποφάσεις των και οι μάρτυρες δίδουν τας ενόρκους αυτών καταθέσεις·
+αναβάντες δε επάνω εις αυτήν (την πέτραν) ορκίζονται ότι με δικαιοσύνην θα
+διαχειρισθούν το αξίωμά των, και σύμφωνα με τους νόμους δεν θα δεχθούν δώρα
+διά το αξίωμά των και, αν λάβουν δώρον τι, να αφιερώσουν εξ ιδίων χρυσούν
+ανδριάντα. Απ' εκεί δε, ορκισθέντες, πηγαίνουν εις την Ακρόπολιν και πάλιν εκεί
+ορκίζονται τα ίδια και μετά ταύτα αναλαμβάνουν το αξίωμα.</p>
+
+<p>Λαμβάνουν δε και παρέδρους και ο άρχων επώνυμος και ο βασιλεύς και ο
+πολέμαρχος, δύο καθένας των, όποιους καθένας των θέλει, και ούτοι υφίστανται
+έλεγχον υπό του δικαστηρίου πριν ή ασκήσουν την παρεδρείαν και δίδουν
+λογοδοσίαν αφού παρεδρεύσουν.</p>
+
+<p>Και ο μεν άρχων επώνυμος, ευθύς άμα αναλάβη το αξίωμα, πρώτον μεν διά
+κήρυκος διαγγέλλει ότι όσα καθείς είχε, πριν αυτός ν' αναλάβη το αξίωμα, ταύτα να
+έχη και να διατηρή μέχρι τέλους του αξιώματός του· έπειτα εγκαθιστά τρεις
+χορηγούς των τραγωδιών, τους πλέον πλουσίους εξ όλων των Αθηναίων. Πρότερον
+δε διώριζε και πέντε χορηγούς διά τας κωμωδίας, τώρα δε ορίζουν αυτούς αι
+φυλαί. Έπειτα παραλαβών τους χορηγούς, τους οποίους φέρουν εις αυτόν αι
+φυλαί, τους προς εκγύμνασιν χορών εξ ανδρών, παίδων και κωμωδών διά τα
+Διονύσια (<span style='font-size: small;'><a href='#fn256'
+id='ref256'>256</a></span>)
+ και τους εξ ανδρών και παίδων διά τα Θαργήλια (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn257' id='ref257'>257</a></span>)
+ (είναι δε οι μεν διά τα Διονύσια κατά φυλάς, οι δε διά τα Θαργήλια ένας ανά δύο
+φυλάς και παρέχει τούτον διαδοχικώς η μία εκ των δύο φυλών) διενεργεί ως προς
+αυτούς τας αντιδόσεις (<span style='font-size: small;'><a href='#fn258'
+id='ref258'>258</a></span>)
+ και εξετάζει τας αιτήσεις απαλλαγής (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn259' id='ref259'>259</a></span>)
+, εάν τις ή προβάλλη ότι έχει εκτελέση πρότερον την λειτουργίαν αυτήν, ή ότι είναι
+απαλλαγμένος, διότι έχει εκτελέση άλλην λειτουργίαν και δεν παρήλθε το χρονικόν
+διάστημα, εντός του οποίου έχει απαλλαγήν, ή ότι δεν έχει συμπληρώση την
+νόμιμον προς τούτο ηλικίαν· διότι πρέπει ο παρέχων χορηγίαν διά χορόν παίδων να
+είναι άνω των τεσσαράκοντα ετών.</p>
+
+<p>Διορίζει δε και εις Δήλον χορηγούς και αρχηγόν της θεωρίας (πομπής) διά το με
+τριάκοντα κώπας πλοίον, το οποίον φέρει τους νέους εις την Δήλον. Έχει δε την
+επιμέλειαν των πομπών, ήτοι της γινομένης προς τιμήν του Ασκληπιού, κατά την
+οποίαν οι μυούμενοι μένουν εις τας οικίας των, και της πομπής των μεγάλων
+Διονυσίων μαζί με τους επιμελητάς, τους οποίους πρότερον μεν διά χειροτονίας
+ώριζεν ο δήμος δέκα τον αριθμόν και τας δαπάνας διά την πομπήν εδαπάνων εξ
+ιδίων, τώρα δε διά κλήρου ορίζονται ένας από καθεμίαν φυλήν και δίδουσι διά την
+προετοιμασίαν της εορτής εκατόν μνας. Έχει δε την επιμέλειαν και της εορτής των
+Θαργηλίων και της του Διός Σωτήρος. Προΐσταται δε αυτός και του αγώνος των
+Διονυσίων και των Θαργηλίων.</p>
+
+<p>Αυτών μεν λοιπόν των εορτών έχει την επιμέλειαν.</p>
+
+<p>Καταγγελίαι δε και δίκαι, τας οποίας αφού κάμη προανάκρισιν εισάγει εις το
+δικαστήριον, είναι αι περί κακώσεως γονέων — αυταί δε (και απορριπτόμεναι)
+είναι αζήμιαι εις τον μηνυτήν — αι περί κακώσεως ορφανών, κινούμεναι κατά των
+επιτρόπων και των συνοικούντων, αι περί κακής διαχειρίσεως ορφανικής
+περιουσίας (<span style='font-size: small;'><a href='#fn260'
+id='ref260'>260</a></span>)
+, κινούμεναι και αυταί κατά των επιτρόπων, αι περί φρενοβλαβίας, εάν κανείς
+ενάγη τινά ότι πάσχων τας φρένας χάνει την περιουσίαν του (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn261' id='ref261'>261</a></span>)
+, αι περί διορισμού διανεμητών, εάν τις δεν θέλη να νέμεται την μετ' άλλων
+περιουσίαν του από κοινού (<span style='font-size: small;'><a href='#fn262'
+id='ref262'>262</a></span>)
+, αι περί διορισμού επιτρόπου (<span style='font-size: small;'><a href='#fn263'
+id='ref263'>263</a></span>)
+, αι περί αμφισβητήσεως επιτροπείας (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn264' id='ref264'>264</a></span>)
+, αι περί εποπτείας εμφανών (<span style='font-size: small;'><a href='#fn265'
+id='ref265'>265</a></span>)
+, διά να διορίση αυτός επίτροπον, αι περί επιδικάσεως περιουσίας κληρονομικής ή
+περιουσίας κόρης κληρονόμου (επικλήρου).</p>
+
+<p>Έχει δε την εποπτείαν και των ορφανών και των ανυπάνδρων γυναικών
+κληρονόμων περιουσίας, και των γυναικών όσαι, αποθανόντος του συζύγου,
+δηλούσιν εγκυμοσύνην· και έχει εξουσίαν να επιβάλλη πρόστιμον εις τους
+αδικούντας ή να ενάγη αυτούς εις το δικαστήριον. Ενεργεί δε και τας μισθώσεις
+των οικιών των (ανηλίκων) ορφανών και των ανυπάνδρων γυναικών κληρονόμων,
+μέχρις ου συμπληρώσουν αύται την ηλικίαν δεκατεσσάρων ετών, και τα
+μισθώματα λαμβάνει, και από τους επιτρόπους, εάν δεν παρέχουν εις τους
+επιτροπευομένους παίδας τα προς συντήρησιν, εισπράττει ταύτα αναγκαστικώς
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn266' id='ref266'>266</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Και ο μεν άρχων Επώνυμος έχει την επιμέλειαν τούτων.</p>
+
+<p>Ο δε άρχων βασιλεύς πρώτον μεν έχει την επιστασίαν των μυστηρίων
+συμπράττων με τους <b>επιμελητάς</b>, τους οποίους διά χειροτονίας ορίζει ο
+δήμος, δύο μεν εξ όλων των Αθηναίων, ένα δε εκ της οικογενείας των Ευμολπιδών,
+ένα δε εκ της οικογενείας των Κηρύκων. Έπειτα έχει την εποπτείαν των Διονυσίων,
+<b>των επί Ληναίω</b> (<span style='font-size: small;'><a href='#fn267'
+id='ref267'>267</a></span>)
+. Είναι δε αυτά πομπή και αγωνίσματα. Την μεν λοιπόν πομπήν από κοινού
+διοργανώνουν και ο βασιλεύς και οι επιμεληταί, τα δε αγωνίσματα κανονίζει μόνος
+ο βασιλεύς. Κανονίζει δε και όλους τους αγώνας λαμπαδοδρομίας· εν συνόλω δε
+αυτός διευθύνει και όλας τας πατρίους θυσίας. Εις την δικαιοδοσίαν του δε
+ανάγονται αι μηνύσεις δι' ασέβειαν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn268'
+id='ref268'>268</a></span>)
+ και αν αμφισβητή κανείς το δικαίωμα ιερωσύνης προς τινα. Αυτός δε ως δικαστής
+αποφαίνεται και δι' όλας τας αμφισβητήσεις των γενών και των ιερέων διά τους
+ιερούς τόπους (<span style='font-size: small;'><a href='#fn269'
+id='ref269'>269</a></span>)
+. Εις την δικαιοδοσίαν δε αυτού ανάγονται και όλαι αι δίκαι διά φόνον· και αυτός
+είναι ο έχων εξουσίαν ν' απαγγέλλη εναντίον τινός απαγόρευσιν συμμετοχής εις
+τελετή (<span style='font-size: small;'><a href='#fn270'
+id='ref270'>270</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Εισάγονται δε δίκαι διά φόνον και διά τραύμα, αν μεν εκ προμελέτης (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn271' id='ref271'>271</a></span>)
+ φονεύση τις ή τραυματίση, ενώπιον του Αρείου Πάγου, καθώς και εάν φονεύση τις
+δίδων δηλητήριον ή διά πυρκαϊάς (<span style='font-size: small;'><a href='#fn272'
+id='ref272'>272</a></span>)
+· διότι αυτά μόνα δικάζει η βουλή. Τας δε ακουσίως διαπραττομένας
+ανθρωποκτονίας και τας προμελέτας (άνευ εκτελέσεως) και τας ανθρωποκτονίας
+δούλου ή μετοίκου ή ξένου δικάζουν οι του Παλλαδίου (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn273' id='ref273'>273</a></span>)
+ (δικασταί). Εάν δε ομολογή μεν ένας ότι εφόνευσεν, ισχυρίζεται όμως ότι νομίμως,
+οίον συλλαβών (επ' αυτοφώρω) μοιχόν ή εξ αγνοίας εις τον πόλεμον ή εις αγώνα
+αθλητικόν, η δίκη τούτου γίνεται εις το Δελφίνιον (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn274' id='ref274'>274</a></span>)
+. Εάν δε τις εξόριστος διά πράξιν αξιόποινον, εφ' ής παρέχεται συγγνώμη (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn275' id='ref275'>275</a></span>)
+, κατηγορηθή ότι εφόνευσεν ή ετραυμάτισέ τινα, δικάζουσιν αυτόν εν Φρεάτου
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn276' id='ref276'>276</a></span>)
+, αυτός δε απολογείται πλησιάζων εις την παραλίαν εντός πλοίου. Δικάζουν δε τα
+εγκλήματα οι διά κλήρου οριζόμενοι, πλην των δικαζομένων εις τον Άρειον Πάγον.
+Εισάγει δε την κατηγορίαν ο βασιλεύς, και οι δικασταί δικάζουν πλησίον ιερού
+χώρου και εις το ύπαιθρον, και ο βασιλεύς, όταν δικάζη, αφαιρεί από την κεφαλήν
+του τον στέφανον. Ο δε κατηγορούμενος (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn277' id='ref277'>277</a></span>)
+, εις όλον τον καιρόν που είναι υπόδικος, εμποδίζεται του να μετέχη των
+ιεροτελεστειών και ουδ' εις την αγοράν νόμιμον είναι να εισέλθη· την ωρισμένην
+δε ημέραν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn278'
+id='ref278'>278</a></span>)
+ ο εισελθών εις τον ιερόν περίβολον, απολογείται. Όταν δε ο καταγγέλλων δεν
+γνωρίζη ποίος προσωπικώς είναι ο ένοχος, κάμνει μήνυσιν αόριστον εναντίον του
+δράστου (<span style='font-size: small;'><a href='#fn279'
+id='ref279'>279</a></span>)
+, δικάζουν δε ο βασιλεύς και οι φυλοβασιλείς και τους φόνους, τους προελθόντας
+εκ των αψύχων και εκ των άλλων ζώων (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn280' id='ref280'>280</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Ο δε <b>πολέμαρχος</b> προΐσταται μεν των θυσιών προς την Άρτεμιν την
+αγροτέραν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn281'
+id='ref281'>281</a></span>)
+ και προς τον Ενυάλιον (<span style='font-size: small;'><a href='#fn282'
+id='ref282'>282</a></span>)
+, διοργανώνει δε τους επιταφίους αγώνας προς τιμήν των αποθανόντων εις τον
+πόλεμον (<span style='font-size: small;'><a href='#fn283'
+id='ref283'>283</a></span>)
+ και κάμνει τας επιμνημοσύνους τελετάς διά τον Αρμόδιον και τον Αριστογείτονα.
+Εις την δικαιοδοσίαν του δε (ανάγονται μόνον αι δίκαι αι γινόμεναι εις μετοίκους
+και εις ισοτελείς και εις προξένους· και υποχρεούται ούτος λαβών τας δίκας αυτάς
+και διανείμας εις δέκα μέρη να αναθέση εις καθεμίαν εκ των φυλών διά κλήρου
+την εκδίκασιν του μέρους το οποίον της έλαχε, οι δε δικασταί της φυλής
+υποχρεούνται να παραπέμψωσιν εις τους διαιτητάς. Αυτός δε (ο πολέμαρχος)
+προσωπικώς διεξάγει τας δίκας εναντίον απελευθέρων επί αχαριστία (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn284' id='ref284'>284</a></span>)
+ και εναντίον μετοίκων στερουμένων προστασίας πολίτου (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn285' id='ref285'>285</a></span>)
+ και τας κληρονομικάς και τας περί κληρονομικής περιουσίας γυναικών
+ανυπάνδρων δίκας των μετοίκων και όλας τας άλλας δίκας, όσας διά τους πολίτας
+δικάζει ο άρχων (επώνυμος), αυτάς διά τους μετοίκους δικάζει ο πολέμαρχος.</p>
+
+<p>Οι δε <b>θεσμοθέται</b> πρώτον μεν έχουν εξουσίαν να καταρτίζουν το
+πρόγραμμα των δικαστηρίων, ποίας ημέρας πρέπει να δικάζουν, έπειτα δε να
+επιδώσουν τούτο εις τας αρχάς· διότι κατά το πρόγραμμα, το οποίον ήθελον
+επιδόση αυτοί, γίνεται η διακανόνισις. Προσέτι δε εισάγουν προς εκδίκασιν
+ενώπιον του δήμου τας μηνύσεις δι' εγκλήματα εναντίον της επικρατείας (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn286' id='ref286'>286</a></span>)
+ και τας εγκλήσεις εναντίον αρχόντων (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn287' id='ref287'>287</a></span>)
+ και τας εναντίον συκοφαντών (<span style='font-size: small;'><a href='#fn288'
+id='ref288'>288</a></span>)
+ όλας εν γένει και τας διά παράνομον πρότασιν νόμου και εάν τις υπέβαλε προς
+ψήφισιν νόμον όχι κατάλληλον (<span style='font-size: small;'><a href='#fn289'
+id='ref289'>289</a></span>)
+ και τας εναντίον προεδρείου εν συνόλω και εναντίον προέδρου
+<span style='font-size: small;'><a href='#fn290' id='ref290'>290</a></span>)
+ και εναντίον στρατηγών καταγγελίας προς λογοδοσίαν. Από δε τας εγγράφους
+μηνύσεις προς τον δήμον δι' ωρισμένως προβλεπόμενον έγκλημα υπάγονται εις
+αυτούς (<span style='font-size: small;'><a href='#fn291'
+id='ref291'>291</a></span>)
+ (τους θεσμοθέτας) αι καταγγελίαι δι' αντιποίησιν δικαιωμάτων πολιτικών υπό
+ξένου (<span style='font-size: small;'><a href='#fn292' id='ref292'>292</a></span>)
+ και η διά δώρων επιτυχία του τοιούτου υπό ξένου (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn293' id='ref293'>293</a></span>)
+, εάν τις δώσας δώρα αποφύγη τας υποχρεώσεις ξενίας, και αι (καταγγελίαι) διά
+συκοφαντίας και δωροδοκίας και διά πλαστήν εγγραφήν (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn294' id='ref294'>294</a></span>)
+ και διά πλαστήν κλήτευσιν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn295'
+id='ref295'>295</a></span>)
+ και διά παράνομον αντιποίησιν του βουλευτικού δικαιώματος
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn296' id='ref296'>296</a></span>)
+ και διά σβύσιμον από τους φορολογικούς καταλόγους (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn297' id='ref297'>297</a></span>)
+ και διά μοιχείαν. Αυτοί δε είναι εισηγηταί της εξετάσεως (η οποία γίνεται προ της
+εγκαταστάσεως) όλων των αρχόντων και των εφέσεων εκείνων που απερρίφθη η
+εγγραφή των ως πολιτών (<span style='font-size: small;'><a href='#fn298'
+id='ref298'>298</a></span>)
+ και των εφέσεων εναντίον των αποφάσεων της βουλής (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn299' id='ref299'>299</a></span>)
+. Είναι δε εισηγηταί και ιδιωτικών τινων δικών, αναγομένων εις το εμπόριον, και εις
+τα μεταλλεία και εις δούλους, εάν τις (δούλος) υβρίση άνθρωπον ελεύθερον. Και
+διά κλήρου αναθέτουσιν ούτοι εις τους διαφόρους άρχοντας τα δικαστήρια τα δι'
+ιδιωτικάς και τα διά δημοσίας υποθέσεις. Και τας συμβάσεις προς άλλας πόλεις
+αυτοί επικυρώνουν και τας δίκας όσαι προκύπτουν εκ των συμβάσεων τούτων
+αυτοί εισάγουν ενώπιον του δήμου καθώς και τας μηνύσεις διά τας ενώπιον του
+Αρείου Πάγου ψευδομαρτυρίας (<span style='font-size: small;'><a href='#fn300'
+id='ref300'>300</a></span>)
+.</p>
+
+<p>Τους δε δικαστάς διά κλήρου ονομάζουν όλοι οι εννέα άρχοντες, δέκατος δε ο
+γραμματεύς των θεσμοθετών, καθένας εξάγων τους κλήρους διά τους δικαστάς της
+ιδικής του φυλής.</p>
+
+<p>Τα μεν λοιπόν αναγόμενα εις τους εννέα άρχοντας τοιουτοτρόπως είναι
+ωρισμένα.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΚΒ'.<br /><br />
+
+ΑΛΛΑ ΚΛΗΡΩΤΑ ΑΞΙΩΜΑΤΑ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Διά κλήρου δε ορίζουν και αθλοθέτας δέκα άνδρας, ένα από κάθε φυλήν· ούτοι δε
+υποστάντες τον έλεγχον, μένουν εις το αξίωμα τέσσαρα έτη και διοικούν και την
+πομπήν των Παναθηναίων και τον αγώνα της μουσικής και τον γυμνικόν αγώνα και
+την ιπποδρομίαν, και διά την κατασκευήν του πέπλου (της Αθηνάς) φροντίζουν, και
+τους αμφορείς (διά έπαθλα) αυτοί μετά της βουλής φροντίζουν να
+κατασκευασθούν και το έλαιον διανέμουν εις τους αθλητάς νικητάς. Συλλέγεται δε
+αυτό το έλαιον από τας ιεράς ελαίας (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn301' id='ref301'>301</a></span>)
+· εισπράττει δε ο άρχων από τους έχοντας τα κτήματα, εις τα οποία είναι αι ιεραί
+ελαίαι, τρία ημικοτύλια (<span style='font-size: small;'><a href='#fn302'
+id='ref302'>302</a></span>)
+ από κάθε στέλεχος ελαίας. Πρότερον δε επωλούσε τον καρπόν η πόλις· και αν
+κανείς ήθελεν εκριζώση η υλοτομήση ελαίαν ιεράν, εδίκαζεν αυτόν η εξ Αρείου
+Πάγου βουλή, και αν ήθελε τον καταδικάση ως ένοχον τούτου, ετιμώρουν αυτόν με
+θάνατον. Αφ' ότου δε ο έχων το κτήμα παρέχει το έλαιον (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn303' id='ref303'>303</a></span>)
+, υπάρχει μεν ο νόμος, έχει όμως περιπέση εις αχρηστίαν· διότι το έλαιον από το
+όλον κτήμα και όχι από καθένα στέλεχος χωριστά παρέχεται εις την πόλιν.
+Συλλέξας λοιπόν ο άρχων το επί της αρχοντίας του παρεχόμενον (ούτω), παραδίδει
+αυτό εις τους ταμίας εις την Ακρόπολιν και δεν επιτρέπεται εις αυτόν ν' αναβή εις
+την θέσιν του, εις τον Άρειον Πάγον, πριν ή παραδώση όλον το έλαιον εις τους
+ταμίας. Οι δε ταμίαι καθ’ όλον μεν τον άλλον καιρόν φυλάττουν αυτό εις την
+ακρόπολιν, εις την εποχήν δε των Παναθηναίων μοιράζουν αυτό μετρημένον εις
+τους αθλοθέτας, οι δε αθλοθέται εις τους εκ των αγωνιστών νικητάς. Διότι
+υπάρχουν έπαθλα διά μεν τους νικητάς εις την μουσικήν εξ αργύρου και χρυσού,
+διά δε τους νικητάς εις πολεμικά γυμνάσματα ασπίδες, διά δε τους νικητάς εις τους
+γυμνικούς αγώνας και την ιπποδρομίαν έλαιον. </p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΚΓ'<br /><br />
+
+ΑΞΙΩΜΑΤΑ ΔΙΑ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΑ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Διά χειροτονίας δε εκλέγουν και τας στρατιωτικάς αρχάς όλας, δέκα στρατηγούς,
+πρότερον μεν ένα από καθεμίαν φυλήν, τώρα δε εξ όλων ομού των φυλών. Και
+τούτους διορίζουν με την ιδίαν ψηφοφορίαν, ένα μεν διά το βαρύ πεζικόν, ο
+οποίος είναι αρχηγός των πεζών, αν εκστρατεύσουν έξω της χώρας, ένα δε διά την
+χώραν, ο οποίος έχει την φύλαξιν της χώρας, και αν διεξάγεται πόλεμος εντός της
+χώρας, τον διεξάγει αυτός· δύο δε στρατηγούς διά τον Πειραιά, τον μεν ένα εις την
+Μουνυχίαν, τον δε άλλον εις την Ακτήν, οι οποίοι έχουν την φροντίδα της εκεί
+φρουρήσεως και των εν Πειραιεί (ναυστάθμων)· ένα δε στρατηγόν των πολεμικών
+ομίλων (συμμοριών), ο οποίος και τον κατάλογον των τριηράρχων (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn304' id='ref304'>304</a></span>)
+ καταρτίζει, και μεταξύ τούτων διενεργεί τας αντιδόσεις (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn305' id='ref305'>305</a></span>)
+, και τας ενστάσεις (<span style='font-size: small;'><a href='#fn306'
+id='ref306'>306</a></span>)
+ τας αναφερομένας εις τούτους εισάγει προς εκδίκασιν· τους δε άλλους (πέντε)
+στρατηγούς διαθέτουσιν αναλόγως των παρουσιαζομένων αναγκών.</p>
+
+<p>Γίνεται δε νέα περί αυτών ψηφοφορία (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn307' id='ref307'>307</a></span>)
+ εις κάθε νέαν πρυτανείαν, εάν φαίνωνται ότι καλώς άρχουν (ή όχι)· και αν διά της
+ψηφοφορίας αποδοκιμάσουν κανένα, γίνεται εναντίον αυτού δίκη εις το
+δικαστήριον, και αν μεν καταδικασθή (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn308' id='ref308'>308</a></span>)
+, ορίζουν ποίαν ποινήν πρέπει να υποστή, ή τι πρόστιμον να πληρώση, αν δε
+απαλλαγή (<span style='font-size: small;'><a href='#fn309'
+id='ref309'>309</a></span>)
+, αναλαμβάνει πάλιν το αξίωμα.</p>
+
+<p>Έχουν δ' εξουσίαν οι στρατηγοί όταν διοικούν τον στρατόν και να φυλακίζουν
+τον ατακτούντα και να εκδιώκουν αυτόν από το στράτευμα (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn310' id='ref310'>310</a></span>)
+ και να του επιβάλλουν πρόστιμον (<span style='font-size: small;'><a href='#fn311'
+id='ref311'>311</a></span>)
+· δεν συνειθίζουν όμως τώρα να επιβάλλουν.</p>
+
+<p>Εκλέγουν δε διά χειροτονίας και δέκα <b>ταξιάρχους</b>, ένα από κάθε φυλήν·
+αυτός δε είναι αρχηγός των στρατιωτών της φυλής του (φυλετών) και διορίζει τους
+αρχηγούς των λόχων.</p>
+
+<p>Εκλέγουν δε διά χειροτονίας και <b>ιππάρχους</b>, δύο εξ όλων των φυλών,
+ούτοι δε διοικούν τους ιππείς διανείμαντες τας φυλάς, πέντε ο καθένας· έχουν δε
+εξουσίαν ομοίαν με εκείνην, την οποίαν έχουν οι στρατηγοί επί των πεζών· νέα δε
+ψηφοφορία (εις κάθε πρυτανείαν) γίνεται και δι' αυτούς.</p>
+
+<p>Διά χειροτονίας δε εκλέγουν και <b>φυλάρχους</b>, ένα από κάθε φυλήν, ο
+οποίος θα έχη την αρχηγίαν των ιππέων, καθώς ακριβώς οι ταξίαρχοι έχουν την
+αρχηγίαν των πεζών.</p>
+
+<p>Εκλέγουν δε και <b>ίππαρχον εις Λήμνον</b>, ο οποίος έχει την διοίκησιν των
+εις την Λήμνον ιππέων.</p>
+
+<p>Διά χειροτονίας δε εκλέγουν και ταμίαν (του ιερού πλοίου) της Παράλου και
+τώρα του πλοίου του Άμμωνος (<span style='font-size: small;'><a href='#fn312'
+id='ref312'>312</a></span>)
+.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΚΔ'.<br /><br />
+
+ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΑΙ ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΑΞΙΩΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΜΙΣΘΟΙ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Αι δε διά κλήρου εκλεγόμεναι αρχαί πρότερον μεν ήσαν εκείναι μεν αι οποίαι
+εκληρούντο μαζί με τους εννέα άρχοντας διά κλήρου εκ του συνόλου κάθε φυλής
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn313' id='ref313'>313</a></span>)
+, εκείναι δε αι οποίαι εκληρούντο εις το Θησείον, ελαμβάνοντο εξ υποψηφίων οι
+οποίοι ωρίζοντο εις κάθε δήμον (<span style='font-size: small;'><a href='#fn314'
+id='ref314'>314</a></span>)
+· επειδή δε επωλούσαν (τας ψήφους) οι δήμοι, κληρώνουν τώρα και τας αρχάς
+αυτάς εκ του συνόλου κάθε φυλής, πλην των βουλευτών και των φρουρών τούτους
+δε εις τους δήμους αφήνουν το δικαίωμα να τους εκλέγουν.</p>
+
+<p>Λαμβάνουν δε μισθόν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn315'
+id='ref315'>315</a></span>)
+ πρώτον μεν οι ψηφοφόροι πολίται (<span style='font-size: small;'><a href='#fn316'
+id='ref316'>316</a></span>)
+ εις κάθε μεν συνέλευσιν του δήμου μίαν δραχμήν, εις δε την κυρίαν συνέλευσιν
+εννέα οβολούς (<span style='font-size: small;'><a href='#fn317'
+id='ref317'>317</a></span>)
+. Έπειτα τα δικαστήρια (ήτοι οι δικασταί) τρεις οβολούς κάθε συνεδρίασιν, έπειτα η
+βουλή (οι βουλευταί) πέντε οβολούς κάθε συνεδρίασιν· εις δε τους πρυτανεύοντας
+δίδεται διά σιτηρέσιον επί πλέον ένας οβολός (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn318' id='ref318'>318</a></span>)
+. Έπειτα διά συντήρησίν των λαμβάνουν οι εννέα άρχοντες τέσσαρας οβολούς
+καθένας και συντηρούν καθένας μαζί του ένα κήρυκα και ένα αυλητήν. Έπειτα ο
+άρχων εις Σαλαμίνα μίαν δραχμήν την ημέραν. Οι αθλοθέται δε δειπνούσιν εις το
+πρυτανείον όλον τον μήνα Εκατομβαιώνα όταν είναι η εορτή των Παναθηναίων,
+αρχίζοντες από την τετάρτην ημέραν του μηνός. Οι αμφικτύονες οι αποστελλόμενοι
+εις Δήλον, λαμβάνουν μίαν δραχμήν την ημέραν εκ του ταμείου της Δήλου.
+Λαμβάνουν δε μισθόν χρηματικόν διά συντήρησίν των και όσοι αποστέλλονται ως
+άρχοντες εις Σάμον ή Σκύρον ή Λήμνον ή Ίμβρον.</p>
+
+<p>Επιτρέπει δε ο νόμος τα μεν πολεμικά αξιώματα, ν' αναλαμβάνη πολλάκις ο
+αυτός, από δε τα άλλα αξιώματα κανέν (δεν επιτρέπεται ν' αναλάβη τις
+επανειλημμένως) πλην του βουλευτικού δύο φοράς.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΚΕ'.<br /><br />
+
+ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΩΝ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Τα δε δικαστήρια καταρτίζουν (<span style='font-size: small;'><a href='#fn319'
+id='ref319'>319</a></span>)
+ οι εννέα άρχοντες διά καθεμίαν φυλήν χωριστά, ο δε γραμματεύς των θεσμοθετών
+καταρτίζει τα της δεκάτης φυλής. Υπάρχουν δε εις τα δικαστήρια δέκα είσοδοι, μία
+διά κάθε φυλήν και είκοσι κληρωτίδες (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn320' id='ref320'>320</a></span>)
+, δύο διά κάθε φυλήν, και εκατόν κιβώτια, από δέκα διά κάθε φυλήν, και ακόμη
+άλλα δέκα κιβώτια, μέσα εις τα οποία τοποθετούνται αι πινακίδες των
+κληρωθέντων δικαστών και δύο υδρίαι. Και εις κάθε είσοδον παρατίθενται
+βακτηρίαι τόσαι, όσοι είναι οι δικασταί· και βάλανοι ρίπτονται μέσα εις την υδρίαν
+ισάριθμοι με τας βακτηρίας, είναι δε γραμμένα επάνω εις τας βαλάνους από τα
+στοιχεία του αλφαβήτου τα μετά το ενδέκατον — το λ — τόσα στοιχεία, όσα
+δικαστήρια πρόκειται να καταρτισθούν.</p>
+
+<p>Δύνανται δε να είναι δικασταί οι άνω των τριάκοντα ετών, όσοι απ' αυτούς δεν
+χρεωστούν εις το δημόσιον ή δεν έχουν στερηθή των πολιτικών δικαιωμάτων
+αυτών· εάν δε κανείς παρακάθηται ως δικαστής παρανόμως, καταγγέλλεται και
+εισάγεται εις το δικαστήριον, εάν δε καταδικασθή, επιβάλλουν εις αυτόν ποινήν οι
+δικασταί, οποίαν ήθελον κρίνη ότι πρέπει να υποστή τιμωρίαν ή να πληρώση
+πρόστιμον. Εάν δε καταδικασθή εις χρηματικήν ποινήν, πρέπει να φυλακισθή έως
+ότου πληρώση και την προηγουμένην οφειλήν του διά την οποίαν κατηγγέλθη και
+το πρόστιμον το οποίον ήθελε επιβάλη εις αυτόν το δικαστήριον.</p>
+
+<p>Έχει δε κάθε δικαστής μίαν πινακίδα ξυλίνην (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn321' id='ref321'>321</a></span>)
+ εις την οποίαν είναι γραμμένον το πατρικόν του όνομα και ο δήμος του και έν
+γράμμα από τα στοιχεία του αλφαβήτου έως το <b>κ</b>. Διότι οι δικασταί είναι
+κατά φυλάς χωρισμένοι εις δέκα μέρη, ισάριθμοι περίπου εις κάθε γράμμα. Όταν
+δε ο θεσμοθέτης διά κλήρου ορίση (<span style='font-size: small;'><a href='#fn322'
+id='ref322'>322</a></span>)
+ τα γράμματα, όσα πρέπει να απαρτίσουν τα δικαστήρια (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn323' id='ref323'>323</a></span>)
+, ο δημόσιος υπηρέτης λαμβάνων θέτει εις την είσοδον του καθενός δικαστηρίου
+το γράμμα, το οποίον διά κλήρου ωρίσθη (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn324' id='ref324'>324</a></span>)
+.</p>
+
+<p><b>[Το περαιτέρω κείμενον της 31ης μέχρι της 36ης στήλης του παπύρου είναι
+εις πολλά μέρη φθαρμένον, ώστε ασφαλής και συνεχής αποκατάστασις αυτού δεν
+είναι δυνατή. Από τας αναγνωσθείσας όμως φράσεις και λέξεις και από τας
+γενομένας συμπληρώσεις τη βοηθεία άλλων αρχαίων κειμένων δύναται να
+καταρτισθή η όλη έννοια του κειμένου ως εξής].</b></p>
+
+<p>Μεθ' ό διά κλήρου προβαίνουν εις την υπόδειξιν των δικαστών της ημέρας.
+Προς τούτο οι δικασταί συναθροίζονται κατά φυλάς χωριστά εις τα δέκα τμήματα,
+ως ανωτέρω ελέχθη. Κάθε τμήμα δε περιέχει δέκα κιβώτια, φέροντα καθέν από ένα
+γράμμα μέχρι του <b>κ</b>, (όπως και αι πινακίδες των δικαστών). Όταν δε ρίψουν
+οι δικασταί τας πινακίδας καθείς μέσα εις το κιβώτιον, επί του οποίου είναι
+γραμμένον το αυτό γράμμα, το οποίον και εις την πινακίδα, ο θεσμοθέτης με την
+σειράν των γραμμάτων, αφού ανακινήση το κιβώτιον ο δημόσιος υπηρέτης,
+λαμβάνει από κάθε πινάκιον μίαν πινακίδα. Αυτός δε ο πρώτος κληρωθείς, λέγεται
+<b>εμπήκτης</b>, και εμπήγει τας πινακίδας τας εξαγομένας εκ του κιβωτίου κατά
+σειράν εις την <b>κανονίδα</b> (<span style='font-size: small;'><a href='#fn325'
+id='ref325'>325</a></span>)
+, επί της οποίας υπάρχει το αυτό γράμμα το οποίον είναι επί του κιβωτίου. Διά
+κλήρου δε τοιουτοτρόπως λαμβάνεται ούτος, ίνα μη ο αυτός πάντοτε εμπηγνύων
+παρανομή. Είναι δε δέκα κανονίδες, μία εις καθέν κιβώτιον. Όταν δε ρίψη μέσα
+τους κύβους, ο άρχων προσκαλεί την αντίστοιχον φυλήν να προσέλθη εις την
+κληρωτίδα. Είναι δε κύβοι ξύλινοι ανάμικτοι μαύροι και λευκοί. Όσοι δε τυχόν
+χρειάζεται να κληρωθούν δικασταί, τόσοι ρίπτονται μέσα λευκοί, ήτοι ένας εις κάθε
+πέντε πινακίδας, οι δε μαύροι άλλοι τόσοι. Όταν δε ο άρχων εξάγη τους κύβους,
+προσκαλεί ο κήρυξ εκείνους οι οποίοι λάχουν (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn326' id='ref326'>326</a></span>)
+. Είναι δε και ο εμπήκτης ο οποίος θέτει την εξαχθείσαν πινακίδα εις την
+κανονίδα.</p>
+
+<p>Εκείνος δε ο οποίος εκλήθη και εσημειώθη ανασύρει μίαν βάλανον από την
+υδρίαν και προβάλλων αυτήν ώστε να φαίνεται το γράμμα, την δεικνύει φανερά εις
+τον άρχοντα τον προεδρεύοντα. Ο δε άρχων όταν ιδή την βάλανον, αναλόγως
+ρίπτει την πινακίδα αυτού εις το κιβώτιον εκείνο, όπου είναι γραμμένον τα αυτό
+στοιχείον, το οποίον και εις την βάλανον· γίνεται δε τοιουτοτρόπως η διπλή
+κλήρωσις διά να αποτελή μέλος κάθε δικαστηρίου όποιος κληρωθή και όχι όποιος
+(εκ των προκληρωθέντων) θέλη και διά να μη είναι δυνατόν να μαζεύση κανείς εις
+ένα δικαστήριον εκείνους τους οποίους θα ήθελε. Ευρίσκονται δε πλησίον του
+άρχοντος τόσα κιβώτια, όσα πρόκειται να καταρτισθούν δικαστήρια και έχουν
+καθέν ένα στοιχείον, εκείνο ακριβώς το οποίον είναι επάνω εις την είσοδον κάθε
+ωρισμένου διά συνεδρίασιν δικαστηρίου. Μεθ’ ό (όταν συντελεσθή και αυτή η
+κλήρωσις) κάθε διά της κληρώσεως ορισθείς επιδεικνύει την βάλανον . . . . . . ο δε
+δημόσιος υπηρέτης δίδει εις αυτόν βακτηρίαν ομοιόχρωμον με το δικαστήριον, επί
+του οποίου είναι το αυτό γράμμα, το οποίον και εις την βάλανον, ίνα
+υποχρεωτικώς εισέλθη εις το ιδικόν του δικαστήριον διότι, εάν εισέλθη εις άλλο,
+εξελέγχεται από το χρώμα της βακτηρίας. Διότι τα δικαστήρια έχουν καθένα τα
+χρώμα του επάνω εις τον σφηκίσκον της εισόδου (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn327' id='ref327'>327</a></span>)
+. Ο δε λαβών την βακτηρίαν πηγαίνει εις το δικαστήριον το ομοιόχρωμον μεν με
+την βακτηρίαν, έχον δε το αυτό γράμμα, τα οποίον είναι εις την βάλανον. Όταν δε
+εισέλθη, παραλαμβάνει επισήμως έν διάσημον του δικαστικού αξιώματος,
+διδόμενον παρά του διά κλήρου έχοντος το υπούργημα τούτο
+<span style='font-size: small;'><a href='#fn328' id='ref328'>328</a></span>)
+, αποθέτων και την βάλανον και την βακτηρίαν.</p>
+
+<p>Τα δικαστήρια μεν λοιπόν καταρτίζονται κατ' αυτόν τον τρόπον. Αφού δε
+τελειώσουν οι εμπήκται, αποδίδουν εις τους μη κληρωθέντας τας πινακίδας των. Οι
+δε υπηρέται οι δημόσιοι κάθε φυλής παραδίδουν — έν εις κάθε δικαστήριον — τα
+κιβώτια, μέσα εις τα οποία ευρίσκονται τα ονόματα της φυλής, όσα είναι εις καθέν
+από τα δικαστήρια. Παραδίδουν δε αυτά εις τους επί τούτω διά κλήρου
+οριζομένους διά ν' αποδώσουν εις τους δικαστάς εις καθέν δικαστήριον κατά τάξιν
+τας πινακίδας, ίνα επί τη βάσει τούτων πληρωθή ο μισθός (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn329' id='ref329'>329</a></span>)
+. Διενεργείται δε ο έλεγχος ούτος εις κάθε δικαστήριον χωριστά.</p>
+
+<p>Τοποθετούνται δε εις το πρώτον δικαστήριον δύο κληρωτίδες και κύβοι χαλκοί,
+επάνω εις τους οποίους υπάρχουν τα χρώματα των δικαστηρίων, και άλλοι κύβοι
+επάνω εις τους οποίους είναι γραμμένα τα ονόματα των αρχών. Δύο δε
+θεσμοθέται, οποίοι ορισθούν διά κλήρου, ρίπτουν μέσα εις τας δύο κληρωτίδας
+τους κύβους, ο μεν ένας τους κύβους με τα χρώματα των δικαστηρίων εις την μίαν
+κληρωτίδα, ο δε άλλος τους κύβους με τα ονόματα των αρχών εις την άλλην.
+Συγχρόνως δε οι δύο ενεργούν την κλήρωσιν. Εκείνη δε εκ των αρχών (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn330' id='ref330'>330</a></span>)
+ η οποία κληρωθή πρώτη αντίστοιχος με το πρώτον δικαστήριον το οποίον
+κληρωθή, ορίζεται διά κηρύγματος του κήρυκος να συνεδριάση εις το δικαστήριον
+τούτο, οποία δε τύχη να κληρωθή δευτέρα να συνεδριάση εις το δεύτερον και
+ούτω καθεξής όλαι αι άλλαι, διά να μη γνωρίζη καμμία από τας (δικαστικάς) αρχάς
+εις ποίον δικαστήριον θα δικάση, αλλά εις όποιον δικαστήριον διά κλήρου τύχη εις
+αυτό να συνεδριάση. Όταν δε αι δικαστικαί αρχαί προσέλθουν και συγχρόνως όλοι
+οι δικασταί έχουν συναθροισθή, η προϊσταμένη εις κάθε δικαστήριον αρχή εξάγει
+από κάθε κιβώτιον μίαν πινακίδα διά ν' αποτελεσθούν δέκα, ήτοι ένας από κάθε
+φυλήν και τας πινακίδας αυτάς θέτει ο πρόεδρος εις άλλο άδειο κιβώτιον, απ' αυτό
+δε διά κλήρου ορίζει τους τέσσαρας μεν πρώτους διά την επιστασίαν του ύδατος
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn331' id='ref331'>331</a></span>)
+, τέσσαρας δε άλλους ως ψηφολέκτας, διά να μη δύναται κανείς (εκ των προτέρων
+γνωρίζων) να διαφθείρη μήτε εκείνον ο οποίος φυλάττει το ύδωρ, μήτε εκείνον ο
+οποίος συναθροίζει τας ψήφους των δικαστών, μηδέ να γίνεται εις τας υπηρεσίας
+αυτάς παρανομία καμμία. Όλοι δε οι κληρωθέντες δικασταί λαμβάνουν από τον
+ταμίαν την πληρωμήν των σύμφωνα με τον κατάλογον των ονομάτων (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn332' id='ref332'>332</a></span>)
+ κατά την σειράν του οποίου θα λάβουν τον μισθόν. Λαμβάνουν δε ευθύς αυτόν
+κατά τάξιν κάθε μία φυλή εις καθέν δικαστήριον, όπου έλαχε διά να δικάση, και
+καταμερισθέντες εις ολιγαρίθμους ομάδας ανά δύο ή τρεις, ίνα μη πολλοί
+συρρεύσαντες εις το ίδιον μέρος παρενοχλούνται αναμεταξύ των.</p>
+
+<h4 style="margin-top: 3em">
+ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΚΣΤ'.<br /><br />
+
+ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ</h4>
+
+<p>
+<br />
+Όταν δε αυτά γίνουν, εκφωνούν τας δίκας, και όταν μεν ιδιωτικής φύσεως
+δικάζουν, κατά τους τύπους του ιδιωτικού δικαίου, σύμφωνα με την τάξιν η οποία
+κατά νόμον ορίζεται εις κάθε υπόθεσιν, και προβάλλουν ενστάσεις οι αντίδικοι ως
+προς αυτό μόνον το πράγμα (<span style='font-size: small;'><a href='#fn333'
+id='ref333'>333</a></span>)
+. Όταν δε δικάζουν υποθέσεις δημοσίου δικαίου κατά τους τύπους του δημοσίου
+δικαίου, καθεμίαν υπόθεσιν χωριστά εις μίαν συνεδρίασιν.</p>
+
+<p>Είναι δε κλεψύδραι. . . (<span style='font-size: small;'><a href='#fn334'
+id='ref334'>334</a></span>)
+ έχουσαι τας εκροάς αυτών προς το. . . (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn335' id='ref335'>335</a></span>)
+ μέρος, οι δε κληρωθέντες επόπται του ύδατος ορίζουν τον χρόνον της διεξαγωγής
+κάθε δίκης (<span style='font-size: small;'><a href='#fn336'
+id='ref336'>336</a></span>)
+. (Ορίζεται δε χρονικόν διάστημα διάφορον διά τας δίκας αναλόγως της
+σπουδαιότητος αυτών, μετρείται δε μόνον ο χρόνος ο διαρρέων διά την
+κατηγορίαν, διά την απολογίαν και την απόφασιν] (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn337' id='ref337'>337</a></span>)
+· ο δε επόπτης του ύδατος κρατεί τον σωλήνα (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn338' id='ref338'>338</a></span>)
+ όταν είναι ανάγκη διά την δίκην ν' αναγνωσθή υπό του γραμματέως νόμος ή
+μαρτυρική κατάθεσις. Όταν δε η δίκη είναι δι' ολόκληρον ημέραν, τότε δεν κρατούν
+τον σωλήνα (<span style='font-size: small;'><a href='#fn339'
+id='ref339'>339</a></span>)
+ (εφ' όσον αναγινώσκονται νόμοι ή καταθέσεις) το δε ύδωρ, το οποίον χύνουν μέσα
+εις τας κλεψύδρας διά τον κατήγορον ομού και τον απολογούμενον, υπολογίζεται
+με τας ημέρας του μηνός Ποσιδεώνος (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn340' id='ref340'>340</a></span>)
+. [Έχουν δε δικαίωμα να <b>μεταχειρισθούν</b> χρονικόν διάστημα ο κατήγορος, ο
+απολογούμενος και οι δικασταί, ίσον ο καθένας. Διά να μη γίνωνται δε
+παραβάσεις, ωρίσθησαν οι επόπται, <b>ο μεν είς</b> εις μίαν κλεψύδραν <b>διά
+τους ενάγοντας, ο δε έτερος</b> εις άλλην κλεψύδραν <b>διά τους
+εναγομένους</b> (<span style='font-size: small;'><a href='#fn341'
+id='ref341'>341</a></span>)
+. Το τρίτον δε μέρος του χρόνου διατίθεται διά την απόφασιν, ήτοι διά να
+<b>δικάσουν</b> οι δικασταί. . . Υπάρχουν δε ως ποιναί ωρισμέναι <b>δεσμά</b>
+(φυλάκισις), <b>δήμευσις</b>, πληρωμή <b>χρημάτων</b>, και αποφαίνονται οι
+δικασταί <b>τι πρέπει να υποστή, ή να πληρώση</b> ο καταδικαζόμενος (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn342' id='ref342'>342</a></span>)
+. <b>Όταν δε είναι ανάγκη να εισαχθώσι προς εκδίκασιν</b> κατ' εξοχήν σοβαραί
+μηνύσεις, συνενούνται <b>τρία</b> δικαστήρια αποτελούντα την <b>ηλιαίαν</b>]
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn343' id='ref343'>343</a></span>)
+</p>
+
+<p>Υπάρχουν δε ψήφοι χάλκινοι έχουσαι εις το μέσον μικρόν αύλακα, αι μεν
+ημίσειαι τρυπημέναι, αι δε ημίσειαι πλήρεις· οι δε κληρωθέντες ψηφολέκται, όταν
+τελειώση η διαδικασία (<span style='font-size: small;'><a href='#fn344'
+id='ref344'>344</a></span>)
+ παραδίδουν εις καθένα δικαστήν δύο ψήφους, μίαν τρυπημένην και μίαν πλήρη,
+φανερά διδομένας, ώστε να τας βλέπουν οι αντίδικοι, δια να μη λαμβάνουν οι
+δικασταί μήτε πλήρεις, μήτε τρυπημένας και τας δύο (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn345' id='ref345'>345</a></span>)
+. — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — · καθόσον
+αποδίδων λαμβάνει (την βακτηρίαν) και ψηφίζουν τοιουτοτρόπως όλοι· διότι δεν
+είναι δυνατόν να λάβη (ο ψηφολέκτης) ουδενός το σύμβολον εάν δεν έχη ούτος
+ψηφίση.</p>
+
+<p>Υπάρχουν δε τοποθετημένοι εις το δικαστήριον δύο αμφορείς, ο μεν ένας
+χάλκινος ο δε άλλος ξύλινος, ξέσκεποι (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn346' id='ref346'>346</a></span>)
+ διά να μη είναι δυνατόν να ριφθούν από πριν μέσα εις αυτούς ψήφοι, εις αυτούς
+δε ψηφίζουν οι δικασταί· και εις μεν τον χάλκινον γίνεται η πραγματική
+ψηφοφορία εις δε τον ξύλινον ρίπτονται αι άκυροι ψήφοι (<span style='font-size:
+small;'><a href='#fn347' id='ref347'>347</a></span>)
+· έχει δε ο χάλκινος σκέπασμα με μίαν οπήν ανοιγμένην τόσον, ώστε να χωρή μίαν
+μόνην ψήφον, διά να μη δύναται να ρίπτη ο αυτός δύο ψήφους
+(<span style='font-size: small;'><a href='#fn348' id='ref348'>348</a></span>)
+. Όταν δε πρόκειται να αρχίσουν ψηφίζοντες οι δικασταί, ο κήρυξ φωνάζει πρώτον
+αν θα προσβάλουν τας μαρτυρίας οι αντίδικοι· διότι δεν επιτρέπεται να
+προσβληθούν αι μαρτυρίαι όταν αρχίση η ψηφοφορία· δεύτερον δε πάλιν τυπικώς
+φωνάζει (<span style='font-size: small;'><a href='#fn349'
+id='ref349'>349</a></span>)
+: «η τρυπημένη ψήφος είναι δια τον πρώτον αγορεύσαντα, η δε πλήρης διά τον
+ύστερον αγορεύσαντα (<span style='font-size: small;'><a href='#fn350'
+id='ref350'>350</a></span>)
+». Ο δε δικαστής λαβών από το δισκάριον (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn351' id='ref351'>351</a></span>)
+ τας ψήφους, πιέζων το μέσον της ψήφου και μη φανερώνων εις τους διαδίκους
+ούτε το τρυπημένον ούτε το πλήρες μέρος της ψήφου, ρίπτει την μεν κυρίαν (<span
+style='font-size: small;'><a href='#fn352' id='ref352'>352</a></span>)
+ ψήφον εις τον χάλκινον αμφορέα την δε άκυρον εις τον ξύλινον.</p>
+
+<p>Όταν δε ψηφίσουν όλοι, τότε οι προς τούτο ωρισμένοι υπηρέται, λαβόντες τον
+κύριον αμφορέα (<span style='font-size: small;'><a href='#fn353'
+id='ref353'>353</a></span>)
+, τον αδειάζουν επάνω εις άβακα, ο οποίος έχει τόσας τρύπας, όσαι ακριβώς είναι
+αι ψήφοι. [Αμέσως δε αρχίζει η αρίθμησις (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn354' id='ref354'>354</a></span>)
+]. Και ποίαι εκ των ψήφων είναι τρυπημέναι και ποίαι πλήρεις είναι φανερόν εις
+τους αντιδίκους (<span style='font-size: small;'><a href='#fn355'
+id='ref355'>355</a></span>)
+. Οι δε διά κλήρου ορισθέντες ψηφολέκται κάμνουν την αρίθμησιν αυτών επί του
+άβακος (<span style='font-size: small;'><a href='#fn356'
+id='ref356'>356</a></span>)
+, χωριστά μεν λογαριάζοντες τας πλήρεις, χωριστά δε τας τρυπημένας. Και φωνάζει
+ο κήρυξ τον αριθμόν των ψήφων, του μεν ενάγοντος τας τρυπημένας, του δε
+εναγομένου τας πλήρεις. Όποιος δε από τους δύο λάβη περισσοτέρους, αυτός
+κερδίζει την δίκην, αν δε είναι ίσαι απαλλάσσεται ο εναγόμενος. Έπειτα πάλιν
+ορίζουν την ποινήν, αν χρειάζεται να καθορισθή αύτη, ψηφίζοντες με τον αυτόν
+τρόπον, αποδίδοντες μεν το δικαστικόν σύμβολον παραλαμβάνοντες δε την
+βακτηρίαν. Ο δε καθορισμός της ποινής επιτρέπει αγόρευσιν διαρκείας ημίσεως
+μέτρου ύδατος εις καθένα των δύο διαδίκων (<span style='font-size: small;'><a
+href='#fn357' id='ref357'>357</a></span>)
+ Όταν δε οι δικασταί έχουν δικάση (τοιουτοτρόπως) σύμφωνα με τας διατυπώσεις
+των νόμων, λαμβάνουν τον μισθόν, (προσερχόμενοι εκεί) όπου καθένας διά
+κλήρου αρχικώς ωρίσθη (<span style='font-size: small;'><a href='#fn358'
+id='ref358'>358</a></span>)
+.</p>
+
+<h5 style="margin-top: 3em">
+
+Τ Ε Λ Ο Σ</h5>
+
+<table>
+<tr><th colspan="5" align='center'>ΠΙΝΑΞ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ</th></tr>
+<tr><td colspan="3">Βίος και έργα Αριστοτέλους</td><td
+align='center'>σελ</td><td align='right'>γ'</td></tr>
+
+<tr><td colspan="3">Εισαγωγή</td><td align='center'>»</td><td
+align='right'>13</td></tr>
+
+<tr><td colspan="3">Αποσπάσματα εκ του ελλείποντος κειμένου
+</td><td align='center'>»</td><td align='right'>25</td></tr>
+
+<tr><td align='center'>Κεφάλαιον</td><td align='center'
+>Α'</td><td></td><td align='center'>»</td><td
+align='right'>30</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>Β'.</td><td>Το ευρεθέν κείμενον'</td><td
+align='center'>»</td><td align='right'>32</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>Γ'.</td><td>Νομοθεσία του Σόλωνος </td><td
+align='center'>»</td><td align='right'>37</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>Δ'.</td><td>Αι τρεις φρατρίαι </td><td
+align='center'>»</td><td align='right'>49</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>Ε'.</td><td>Τυραννία Πεισιστράτου </td><td
+align='center'>»</td><td align='right'>51</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>ΣΤ'.</td><td>Οι υιοί τον Πεισιστράτου</td><td
+align='center'>»</td><td align='right'>57</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>Ζ'.</td><td>Κλεισθένης »</td><td align='center'>»</td><td
+align='right'>62</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>Η'.</td><td>Ανάπτυξις της Δημοκρατίας — Εξοστρακισμός </td><td
+align='center'>»</td><td align='right'>65</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>Θ'.</td><td>Μηδικοί πόλεμοι — Άρειος Πάγος — Θεμιστοκλής<br />
+και Αριστείδης</td><td align='center'>»</td><td
+align='right'>68</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>Ι'.</td><td>Πρόοδος της Δημοκρατίας — Εφιάλτης και<br />
+Περικλής </td><td align='center'>»</td><td
+align='right'>71</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>ΙΑ'.</td><td>Οι Δημαγωγοί </td><td align='center'>»</td><td
+align='right'>76</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>ΙΒ'.</td><td>Η εν Σικελία καταστροφή — Στάσις <br />
+ολιγαρχικών »</td><td align='center'>»</td><td
+align='right'>79</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>ΙΓ'.</td><td>Κυβέρνησις των τετρακοσίων</td><td
+align='center'>»</td><td align='right'>86</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>ΙΔ'.</td><td>Πολιτεία των τριάκοντα.</td><td
+align='center'>»</td><td align='right'>89</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>ΙΕ'.</td><td>Κυβέρνησις των δέκα — Αποκατάστασις της<br />
+Δημοκρατίας »</td><td align='center'>»</td><td
+align='right'>93</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>ΙΣΤ'.</td><td>Ανακεφαλαίωσις</td><td align='center'>»</td><td
+align='right'>99</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>ΙΖ'.</td><td>Εγγραφή των πολιτών — Εφηβία </td><td
+align='center'>»</td><td align='right'>102</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>ΙΗ'.</td><td>Βουλή και Εκκλησία του Δήμου </td><td
+align='center'>»</td><td align='right'>105</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>ΙΘ'.</td><td>Δικαιοδοσία της Βουλής</td><td
+align='center'>»</td><td align='right'>109</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>Κ'.</td><td>Ετήσιαι κατώτεραι αρχαί κληρωταί </td><td
+align='center'>»</td><td align='right'>118</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>ΚΑ'.</td><td>Οι εννέα άρχοντες </td><td
+align='center'>»</td><td align='right'>125</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>ΚΒ'.</td><td>Άλλα κληρωτά αξιώματα </td><td
+align='center'>»</td><td align='right'>135</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>ΚΓ'.</td><td>Αξιώματα διά ψηφοφορίας και στρατιωτικά </td><td
+align='center'>»</td><td align='right'>137</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>ΚΔ'.</td><td>Λεπτομέρειαι περί των αξιωμάτων και
+μισθοί</td><td align='center'>»</td><td
+align='right'>140</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>ΚΕ'.</td><td>Οργανισμός των δικαστηρίων</td><td
+align='center'>»</td><td align='right'>142</td></tr>
+<tr><td align='center'>»</td><td align='center'
+>ΚΣΤ'.</td><td>Διαδικασία</td><td align='center'>»</td><td
+align='right'>148</td></tr>
+</table>
+
+<p>
+Η Σειρά των Αρχαίων Ελλήνων Συγγραφέων, των Εκδόσεων Φέξη, υπήρξεν ένας
+σταθμός στα ελληνικά χρονικά. Για πρώτη φορά προσφερόταν συστηματικά στο
+ελληνικό αναγνωστικό κοινό, η αρχαία ελληνική σκέψη (ιστορία, φιλοσοφία,
+ποίηση, δράμα, δικανικός και πολιτικός λόγος) σε δημιουργικές μεταφορές της,
+από τους άριστους μεταφραστές του τόπου, στην πιο σύγχρονη μορφή που πήρε
+εξελισσόμενο το γλωσσικό της όργανο. Ο Όμηρος, οι Τραγικοί κι ο Αριστοφάνης, ο
+Ηρόδοτος, ο Θουκυδίδης, ο Πλάτων, ο Ξενοφών, ο Αριστοτέλης, ο Θεόκριτος, ο
+Θεόφραστος, ο Επίκτητος, ο Πλούταρχος, ο Λουκιανός κλπ. προσφέρονται και
+σήμερα, στις κλασικές πια μεταφράσεις των Πολυλά, Ραγκαβή, Μωραϊτίδη,
+Κονδυλάκη, Ποριώτη, Γρυπάρη, Τανάγρα, Πολέμη, Καμπάνη, Καζαντζάκη, Βάρναλη,
+Αυγέρη, Βουτιερίδη, Ζερβού, Φιλαδελφέως, Τσοκόπουλου, Σιγούρου, Κ.
+Χρηστομάνου κλπ, σε μια σύγχρονη σειρά εκδόσεων βιβλίου τσέπης, πράγμα που
+επίσης γίνεται για πρώτη φορά, συστηματικά, στην Ελλάδα.</p>
+
+<p>Αθηναίων Πολιτεία Ιστορία πολιτική και πολιτεία των Αθηνών, η κυριωτέρα<br
+/>
+της μεγάλης «περί πολιτευμάτων» συγγραφής του Αριστοτέλους, θαυμάζεται εν
+αυτή η λιτότης, και η τάξις της συγγραφής, παρεχούσης πλείστας πολιτειακάς
+μελέτας.</p>
+
+<p>Η μετάφρασις με αποκατάστασιν του ελλείποντος κειμένου και με εισαγωγήν
+περί του βίου και του έργου του Αριστοτέλους υπό του κ. I. Ζερβού.</p>
+
+<p style='text-align:center;'>ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΠΩΛΗΣΙΣ<br />
+ΛΑΔΙΑΣ ΚΑΙ ΣΙΑ Ο.Ε.<br />
+ΙΠΠΟΚΡΑΤΟΥΣ 22 — ΤΗΛ. 614.686, 654.506<br /><br />
+
+ΤΙΜΑΤΑΙ ΔΡΧ. 10</p>
+
+<hr></hr>
+<p id='fn1'>1) <span class='sp'>Aristotelis Fragmenta</span> (Teubner 1886), όπου υπό V. Rose
+παρατίθενται όλαι αι σχετικαί μαρτυρίαι.<a href='#ref1'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn2'>2) Ciceron, <span class='sp'>De finibus V</span>,): «omnium fere
+civitatum, non Graeciae
+solum <span class='sp'>sed etiam barbariae</span>, ab Aristotele mores, instituta, disciplinas, a
+Theophrasto leges etiam cognovimus.<a href='#ref2' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+
+<p id='fn3'>3) Fragm. hist. Graecorum, edit. M&uuml;ller (Didot) II, 681 και
+εφεξής.<a href='#ref3' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn4'>4) Κικέρωνος <span class='sp'>De legibus</span> III, 6, 14.<a href='#ref4'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn5'>5) Σουΐδα, λεξ <span class='sp'>Δικαίαρχος</span>. Κικέρωνος Ad.
+<span class='sp'>Att</span> II, 2.<a href='#ref5'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn6'>6) Μυριόβιβλος κωδ. 161.<a href='#ref6' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn7'>7) Μυριόβιβλος κωδ. 161.<a href='#ref7' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn8'>8) Η περίληψις αύτη δίδει πληροφορίας δια τα περιεχόμενα 43 μόνον
+πολιτειών του Αριστοτελείου έργου.<a href='#ref8' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn9'>9) Αι καλύτεραι αποσπασμάτων εκδόσεις είναι η του G. Μ&uuml;ller
+(Frag. hist. Graec. II, 105 και εφεξής) και η προμνημονευθείσα Aristotelis
+Fragmentia (Teubner 1886).<a href='#ref9' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn10'>10) Αξιοσύστατος έκδοσις κριτική και διευκρινιστική του κειμένου
+έγινεν υπό του Γάλλου φιλολόγου Haussoulier.<a href='#ref10'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn11'>11) Αρίστην κριτικήν μελέτην υπό τον τίτλον «<b>Αριστοτέλης</b> ή
+<b>Κριτίας;</b>» δημοσιευθείσαν εις την Revue des 1Etudes Gr&ecirc;ques τον
+Μάιον και Ιούνιον του 1891 έγραψεν ο Θ. Ραϊνάχ, από του οποίου ηρύσθημεν και
+πλείστας των άνω πληροφοριών.<a href='#ref11' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn12'>12) Υπαινιγμόν σαφή περί τούτου έχει εις την &sect;&sect; 18.<a
+href='#ref12' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn13'>13) Th. Reinach: «Aristotle La Republique Athenienne», pref XXIV.<a
+href='#ref13' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn14'>14) Θεοπόμπου fragm. 99, edit M&uuml;ller.<a href='#ref14'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn15'>15) Επιφανέστερος των Ατθιδογράφων υπήρξεν ο Φιλόχορος, ζήσας
+μετά τον Αριστοτέλην.<a href='#ref15' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn16'>16) Κλεοδήμου frag. 24 (Μ&uuml;ller I, 364) προς Αθην. Πολιτ.
+&sect;&sect; 14. Φανοδήμου frag. 15 προς Αθ. Πολ. 3. Ανδροτίωνος frag. 5 και 49
+προς Αθ. Πολ. &sect;&sect; 22 και 29. — Τον έτερον γνωστόν Ατθιδογράφον
+Ελάνικον δεν έλαβεν ο Αριστοτέλης υπ' όψει διότι η χρονογραφία του ήτο
+συντεταγμένη, ως γράφει ο Θουκυδίδης, «βραχέως τε και τοις χρόνοις ουκ
+ακριβώς».<a href='#ref16' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn17'>17) Weil. (Journal des Savants Απριλίου 1891)<a href='#ref17'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn18'>18) Αθ. Πολ. &sect; 26.<a href='#ref18' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn19'>19) Αθ. Πολ. &sect; 34. Πρβλ. Φιλοχόρου Frag. 117 — 118 εκδ.
+M&uuml;ller.<a href='#ref19' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn20'>20) Εξ Ηρακλείδου Επιτομής V. Rose [????]<a href='#ref20'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn21'>21) Εξ Ηρακλ. Επιτομής. Συνέχεια &sect; 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11. Ταύτα
+είναι εκ των αναφερομένων εις το κείμενον της Αθην. Πολιτείας.<a href='#ref21'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn22'>22) Εξ Αρποκρατίωνος: Απόλ. πατρ.<a href='#ref22'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn23'>23) Πλούταρχ. Β. Παρ. Θησεύς ΚΕ'. <a href='#ref23'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn24'>24) «Δεύρ' ίτε πάντες λεώ». <a href='#ref24'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn25'>25) Ευπατρίδας, γεωμόρους, δημιουργούς. <a href='#ref25'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn26'>26) Ιλιάς, Β. 547.<a href='#ref26' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn27'>27) Λεξικόν Πατμ. Σακκελίονος Σελ. 152. Η έννοια ομοία εύρηται εις
+τον Σχολ. Αξιόχου Πλάτ. 371 θ.<a href='#ref27' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn28'>28) Πολ. VIII. 3.<a href='#ref28' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn29'>29) Ηροδότου V, 71.<a href='#ref29' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn30'>30) Θουκυδίδου I, 126.<a href='#ref30' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn31'>31) Πλουτάρχου βίοι Θησέως Γ, 25, Σόλωνος 12.<a href='#ref31'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn32'>32) Η τελευταία έννοια είναι η της πρώτης φράσεως του σωζομένου
+κειμένου (Μύρωνος καθ' ιερών ομόσαντες αριστίνδην).<a href='#ref32'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn33'>33) Η αρίθμησις εις κεφάλαια δεν υπάρχει εν τω κειμένω, γενομένη
+διά το σαφέστερον.<a href='#ref33' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn34'>34) Πελάται αντιστοιχεί με το σημερινόν <b>κολόνοι</b>. Εκτήμοροι =
+λαμβάνοντες την έκτην μοίραν (μερίδιον) των καρπών.<a href='#ref34'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn35'>35) Τα εντός παρενθέσεως είναι επεξηγήσεις, μη περιεχόμεναι εις το
+κείμενον.<a href='#ref35' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn36'>36) Αλληγορική παλαιοτάτη Θρησκευτική τελετή γινομένη κατά την
+εορτήν των Διονυσίων εις τας Αθήνας. Ιδέ Ησύχιον: «της του βασιλέως γυναικός και
+θεού γίνεται γάμος».<a href='#ref36' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn37'>37) Το επόμενον χωρίον πιστεύεται ότι έχει παρεμβληθή εις το
+αρχικόν κείμενον, εκτός της φράσεως, την οποίαν σημειώνω με κυρτούς
+χαρακτήρας εις το κείμενον.<a href='#ref37' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn38'>38) Έως εδώ τελειώνει το παρέμβλητον κείμενον.<a href='#ref38'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn39'>39) Γινώσκω, και μοι φρενός ένδοθεν άλγεα κείται, πρεσβυτάτην
+εσορών γαίαν Ιαονίας καινομένην.<a href='#ref39' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn40'>40)</p>
+<p class="poem">Υμείς δ' ησυχάσαντες ενί φρεσί καρτερόν ήτορ<br />
+δι' πολλών αγαθών εις κόρον ηλάσατε<br />
+εν μετρίοισι τίθεσθε μέγαν νόον· ούτε γαρ ημείς<br />
+πεισόμεθ’ ούθ' υμίν άρτια ταύτ' έσεται.<a href='#ref40'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn41'>41) Η εντός των αγκυλών φράσις εις το κείμενον «<b>και νόμους
+έθηκε</b>»· φαίνεται ότι έχει μετατοπισθή.<a href='#ref41'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn42'>42) Οι <b>κύρβεις</b> ήσαν από ξύλον τετράγωνοι ή πυραμιδοειδείς
+πίνακες στρεφόμενοι περί άξονα και έχοντες επί των τριών ή των τεσσάρων
+πλευρών επιγραφάς. Ο Αρποκρατίων εις την λέξιν <b>κύρβεις</b> γράφει: «τους
+κύρβεις λίθους ορθούς εστώτας ους από μεν της στάσεως στήλας, από δε της εις
+ύψος ανατάσεως διά το κεκορυφώσθαι κύρβεις εκάλουν, ώσπερ και κυρβασίαν την
+από της κεφαλής τιθεμένην».<a href='#ref42' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn43'>43) Την διάταξιν εξηγεί ο Πλούταρχος εις τον βίον Σόλωνος 25, ορίζων
+ότι ο ανδριάς έπρεπε να είναι <b>ισομέτρητος</b>, δηλαδή του αυτού βάρους με
+εκείνον, διά τον οποίον ανετίθετο.<a href='#ref43' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn44'>44) Η αρχαία λέξις <b>τέλη</b>, την οποίαν και έχει το κείμενον,
+περιλαμβάνει διπλήν την έννοιαν — φορολογικής υποχρεώσεως του πολίτου και
+τάξεως εις την οποίαν ούτος ανήκει.<a href='#ref44' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn45'>45) Οι πωληταί ήσαν 10 άρχοντες, ένας από κάθε φυλήν, είχαν δε
+εξουσίαν να δίνουν εις μίσθωσιν τα δημόσια κτήματα και να αναθέτουν εις
+αρμοδίους τα δημόσια επί πληρωμή έργα.<a href='#ref45'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn46'>46) Οι ένδεκα είχον την επιτήρησιν των φυλακών και την φροντίδα
+των θανατικών εκτελέσεων.<a href='#ref46' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn47'>47) Οι κωλακρέται ήσαν 12 γραμματείς της οικονομικής διαχειρίσεως
+και ταμίαι πληρωμής μισθών.<a href='#ref47' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn48'>48) Ο μέδιμνος ήτο μέτρον δημητριακών (όπως το κοιλόν)·
+υποδιηρείτο δε εις 48 χοίνικας.<a href='#ref48' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn49'>49) Η πρόσοδος ξηρών προϊόντων ήτο πολυτιμοτέρα από την
+πρόσοδον υγρών τοιούτων.<a href='#ref49' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn50'>50)</p>
+<p class="poem">Διφίλου Ανθεμίων τήνδ' ανέθηχε θεοίς<br />
+θητικού αντί τέλους ιππάδ' αμεοξάμενος.<a href='#ref50'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn51'>51) Η παράγραφος αυτή κρίνεται παρέμβλητος.<a href='#ref51'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn52'>52) Προκρίτους λέγει το κείμενον.<a href='#ref52'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn53'>53) Η τελευταία αυτή φράσις φαίνεται παρέμβλητος μεν, προκύψασα
+όμως εξ άλλης φράσεως του Αριστοτέλους.<a href='#ref53'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn54'>54) Λείπει από το κείμενον μία λέξις.<a href='#ref54'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn55'>55) Εκ του ναυς + κραίνω. Ο ναύκραρος συνέλεγε τας εισφοράς και
+επέβλεπε τας δαπάνας διά την κατασκευήν του πλοίου, το οποίον κάθε
+<b>ναυκραρία</b> υπεχρεούτο να συνεισφέρη. Οι φυλοβασιλείς είχον
+θρησκευτικήν δικαιοδοσίαν.<a href='#ref55' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn56'>56) Το χωρίον τούτο περίπλοκον εις το κείμενον εξηγείται
+διαφοροτρόπως υπό των ερμηνευτών, έγινε δε διά τας αμφισβητήσεις
+περιβόητον.<a href='#ref56' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn57'>57) Εις τον βασιλέα του Άργους Φείδωνα, ο οποίος εβασίλευσε το 895
+π Χ. ή κατ' άλλους ενάμισυ αιώνα αργότερον, απεδίδετο η εκκοπή του νομίσματος
+και ο καθορισμός των μέτρων και βαρών. (Ηροδ. VI 127).<a href='#ref57'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn58'>58) Η έκφρασις δεν είναι ακριβής. Η μνα έλαβε πράγματι μεγαλυτέραν
+αξίαν, όχι διότι ηύξησε το ποσόν των δραχμών, αλλά διότι μετά καλυτέρευσιν του
+μετάλλου ηύξανεν η πραγματική αξία των δραχμών.<a href='#ref58'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn59'>59)</p>
+<p class="poem">δήμω μεν γαρ έδωκα τόσον γέρος όσον απαρκεί<br />
+τιμής ούτ' αφελών, ούτ' επορεξάμενος<br />
+οι δ' είχον δύναμιν και χρήμασιν ήσαν αγητοί,<br />
+και τοις εφρασάμην μηδέν αεικές έχειν.<br />
+Έστην δ' αμφιβαλών κρατερόν σάκος αμφοτέροιοι<br />
+νικάν δ' ουχ είασ' ουδετέρους αδίκως.<a href='#ref59'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn60'>60)</p>
+<p class="poem">δήμος δ' αν ώδ' αν άριστα συν ηγεμόνεσσιν έποιτο<br />
+μήτε λίαν ανεθείς, μήτε βιαζόμενος·<br />
+τίκτει γαρ κόρος ύβριν, όταν πολύς όλβος έπηται<br />
+ανθρώποισιν όσοις μη νόος άρτιος η.<a href='#ref60'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn61'>61) </p>
+<p class="poem">Οι δ' εφ' αρπαγαίσιν ήλθον, ελπίδ' είχον αφνεάν<br />
+καδόκουν έκαστος αυτών όλβον ευρήσειν πολύν,<br />
+και με κωτίλλοντα λείως τραχύν εκφανείν νόον<br />
+χαύνα μεν τότ' εφράσαντο, νυν δε μοι χολούμεναι<br />
+λοξόν οφθαλμοίσ' ορώσι πάντες ώστε δήιον·<br />
+ου χρεών· α μεν γαρ είπα συν θεοίσιν ήνυσα,<br />
+άλλα δ' ου μάτην έερδον, ουδέ μοι τυραννίδος<br />
+ανδάνει βία τι ρέζειν, ουδέ πιείρας χθονός<br />
+πατρίδος κακοίσιν εσθλοίς ισομοιρίαν έχειν.<a href='#ref61'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn62'>62) Διά να φανερώνουν ότι ένα κτήμα ήτο ενυπόθηκον ενέπηγον
+στήλας με επιγραφήν του χρέους.<a href='#ref62' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn63'>63) ως κτισθείσαν από την Αθηνάν και τον Ποσειδώνα.<a href='#ref63'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn64'>64) Δηλαδή τους δημοκρατικούς.<a href='#ref64'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn65'>65)</p>
+<p class="poem">Εγώ δε των μεν ούνεκα ξυνήγαγον<br />
+δήμον, τι τούτων πριν τυχείν επαυσάμην,<br />
+συμμαρτυροίη ταύτ' αν εν δίκη χρόνου<br />
+μήτηρ μεγίστη δαιμόνων Ολυμπίων<br />
+άριστα, Γη μέλαινα, της εγώ ποτε<br />
+όρους ανείλον πολλαχή πεπηγότας,<br />
+πρόσθεν δε δουλεύουσα, νυν ελευθέρα<br />
+πολλούς δ' Αθήνας, πατρίδ' εις θεόκτιστον,<br />
+ανήγαγον πραθέντας, άλλον εκδίκως,<br />
+άλλον δικαίως, τους δ' αναγκαίης υπό<br />
+χρειούς φυγόντας, γλώσσαν ουκέτ' Αττικήν<br />
+ιέντας, ως αν πολλαχή πλανωμένους,<br />
+τους δ' ενθάδ' αυτού δουλίην αεικέα<br />
+έχοντας, ήθη δεσποτών τρομευμένους,<br />
+ελευθέρους έθηκα· ταύτα μεν κράτει,<br />
+ομού βίαν τε και δίκην συναρμόσας,<br />
+έρεξα και διήλθον ως υπεσχόμην,<br />
+θεσμούς δ' ομοίως τω κακώ τε καγαθώ<br />
+ευθείαν εις έκαστον αρμόσας δίκην,<br />
+έγραψα· κέντρον δ' άλλας ως εγώ λαβών,<br />
+κακοφραδής τε και φιλοκτήμων ανήρ,<br />
+ουκ αν κατέσχε δήμον· ει γαρ ήθελον<br />
+ά τοις εναντίοισιν ήνδανε τότε,<br />
+αύθις δ' ά τοίσιν ούτεροι φρασαίατο,<br />
+πολλών αν ανδρών ήδ' εχηρώθη πόλις·<br />
+των ούνεκ' αλκήν πάντοθεν ποιούμενος<br />
+ως εν κυσίν πολλήσιν εστράφην λύκος.<a href='#ref65'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn66'>66)</p>
+<p class="poem">Δήμω μένει χρη διαφάδην ονειδίσαι<br />
+ά νύν έχουσιν ούποτ' οφθαλμοίσιν αν<br />
+εύδοντες είδον.<br /><br />
+Όσοι δε μείζους και βίαν αμείνονες<br />
+αινοίεν αν με και φίλον ποιοίατο.<a href='#ref66'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn67'>67)</p>
+<p class="poem"> Ουκ αν κατέσχε δήμον ουδ' επαύσατο<br />
+πριν αναταράξας πίαρ εξείλε γάλα.<br />
+Εγώ δε τούτων, ώσπερ εν μεταιχμίω<br />
+όρος κατέστην.<a href='#ref67' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn68'>68) Το κείμενον λέγει «οι τε αφηρημένοι τα χρέη διά την απορίαν»,
+ώστε δύναται να εξηγηθή διφορουμένως, δηλ. να εννοηθώσι διά της φράσεως οι
+απελευθερωθέντες των χρεών (οι χρεώσται) διότι ήσαν άποροι, είτε οι στερηθέντες
+των απαιτήσεών των (οι δανεισταί) διότι επτώχυναν.<a href='#ref68'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn69'>69) Μη δηλαδή εις άλλην νόμιμον πολιτικήν κατάστασιν στερηθούν
+των πολιτικών δικαιωμάτων.<a href='#ref69' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn70'>70) Διαψηφισμόν λέγει το κείμενον.<a href='#ref70'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn71'>71) Κορυνοφόρους.<a href='#ref71' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn72'>72) Διετήρησα το συντακτικόν σχήμα του κειμένου, διότι παρόμοιον
+υπάρχει τούτο και εις την σημερινήν γλώσσαν.<a href='#ref72'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn73'>73) Ο Διογένης Λαέρτιος (I, 49) αναφέρει διαφορετικά το πράγμα. Κατ'
+αυτόν ο Σόλων παρουσιασθείς εις την εκκλησίαν του δήμου προείπεν ως εξής την
+επιβουλήν του Πεισιστράτου: «Άνδρες Αθηναίοι, των μεν σοφώτερος, των δε
+ανδρειότερος ειμι, σοφώτερος μεν των την απάτην Πεισιστράτου μη συνιέντων,
+ανδρειότερος δε των επισταμένων μεν, διά δέος δε σιωπώντων». Πρβλ. και
+Πλουτάρχου βίον Σόλωνος 30.<a href='#ref73' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn74'>74) Θράτταν ωνόμαζαν συνήθως οι Αθηναίοι κάθε δούλην.<a
+href='#ref74' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn75'>75) Οι Παλληνείς ήτο δήμος της Αττικής πλησίον του Πεντελικού, 15
+σχεδόν χιλιόμετρα μακράν της πόλεως.<a href='#ref75'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn76'>76) Οι δικασταί εκείνοι περιερχόμενοι τους δήμους εδίκαζαν μέχρι
+ποσού 10 δραχμών και έκαμναν προανακρίσεις επί των άλλων υποθέσεων. Ήσαν
+ανάλογοι των τώρα ειρηνοδικών.<a href='#ref76' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn77'>77) «Όσα κακά και οδύνατα». Η φράσις παροιμιώδης και ανάλογος με
+την σημερινήν «τα κακά και ψυχρά».<a href='#ref77' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn78'>78) Από το κείμενον λείπει η λέξις αναπληρουμένη εκ της εννοίας.<a
+href='#ref78' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn79'>79) Ο Χρυσούς δηλαδή αιών.<a href='#ref79'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn80'>80) Από το κείμενον λείπει μία λέξις αναπληρουμένη εκ της εννοίας.<a
+href='#ref80' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn81'>81) «Θέσμια τάδε Αθηναίων και πάτρια· εάν τινες τυραννείν
+επανιστών ται επί τυραννίδι ή συγκαθιστή την τυραννίδα, άτιμον είναι και αυτόν
+και το γένος». Παραθέτομεν το κείμενον ως έν δείγμα της διατυπώσεως και του
+λεκτικού των Αττικών Νόμων.<a href='#ref81' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn82'>82) Είναι φανερόν ότι πρόκειται περί άλλου Ηγησιστράτου, συγγενούς,
+ίσως, όχι δε υιού του Πεισιστράτου.<a href='#ref82' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn83'>83) Κατασκοπεύοντες.<a href='#ref83' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn84'>84) Σκολιά ελέγοντο τα κατά την διάρκειαν οινοποσίας άσματα, είχον
+δε ίδιον τύπον.<a href='#ref84' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn85'>85) </p>
+<p class="poem">Αιαί Λειψύδριον προδωσέταιρον, <br />
+οίους άνδρας απώλεσας, μάχεσθαι<br />
+αγαθούς τε και ευπατρίδας <br />
+οι τότ' έδειξαν οίων πατέρων ήσαν.<a href='#ref85'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn86'>86) «Προέφερεν» λέγει το κείμενον, μεταφραζόμενον και επρόλεγε.<a
+href='#ref86' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn87'>87) Εις το Λειψύδριον, περί του οποίου γίνεται ανωτέρω λόγος. <a
+href='#ref87' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn88'>88)</p>
+<p class="poem">Έγχει και Κήδωνι, διάκονε, μηδ' επιλήθου.<br />
+ει χρη τοις αγαθοίς ανδράσιν οινοχοείν.<a href='#ref88'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn89'>89) Η διαίρεσις εις τέσσαρας φυλάς έγινεν από τον Ίωνα και
+διετηρήθη και τον Σόλωνα, ως βάσις των υποδιαιρέσεών του, γενομένη αρχικώς
+σύμφωνα με την τοπικήν των κατοίκων διαίρεσιν. Του Κλεισθένους η διαίρεσις εις
+10 φυλάς δεν έλαβεν υπ' όψιν την διαμονήν των κατοίκων εις έν μέρος, διότι κατ'
+αυτήν κάθε φυλή είχε διάφορα μέρη της χώρας.<a href='#ref89'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn90'>90) Τοιουτοτρόπως συνεπεία της κληρώσεως το Φάληρον και ο
+Μαραθών ανήκον εις τον αυτόν δήμον.<a href='#ref90'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn91'>91) «Ου γαρ άπαντες υπήρχον εν τοις τόποις». Ήτοι όσον ηύξανεν ο
+πληθυσμός με τον καιρόν νέα χωρία εσχηματίζοντο.<a href='#ref91'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn92'>92) Των φρατριών υποδιαίρεσις ήσαν τα γένη. Καθεμία των τεσσάρων
+αρχαίων φυλών περιελάμβανε τρεις φρατρίας. Αι υποδιαιρέσεις δε αυταί εν
+συνόλω και μάλιστα οι δεσμοί των γενών είχον σημασίαν διά το κληρονομικόν
+ιδίως δίκαιον.<a href='#ref92' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn93'>93) Ο όρκος ούτος των πεντακοσίων βουλευτών έλεγεν ότι ομνύουν να
+διαχειρισθούν νομίμως το αξίωμά των και ουδέποτε άνευ κρίσεως και παρά το
+δίκαιον να εξορίσωσιν ή να φυλακίσωσιν ή να φονεύσωσιν.<a href='#ref93'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn94'>94) Κατά διόρθωσιν του Headlam δέον να τεθή
+«πεντακοσιομεδίμνων» αντί «πεντακοσίων».<a href='#ref94'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn95'>95) Η φράσις του κειμένου αύτη «μετά την τυραννίδα» φαίνεται
+παρέμβλητος.<a href='#ref95' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn96'>96) Εν εκ των βουνών της Λαυρεωτικής. Κατά Αρποκρ. εις λέξιν
+Μερώνεια — «τόπος εστίν της Αττικής· έστι μεν τοι και πόλις εν Θράκη».<a
+href='#ref96' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn97'>97) Διότι εφοβούντο μη οι ούτως εξόριστοι, και μάλιστα ο Αριστείδης,
+συνταχθώσι με τους Πέρσας. Πλουτάρχ. Αριστ. 8.<a href='#ref97'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn98'>98) Δύο ακρωτήρια (το έν εις την Δάκραν της Ευβοίας και το άλλο εις
+την Α άκραν της Πελοποννήσου) θεωρούμενα ως σύνορα της Αττικής.<a
+href='#ref98' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn99'>99) «Τους μύδρους εν τω πελάγει καθείσαν». Τους μύδρους λίθους
+πυρακτωμένους) ελάμβαναν διά των χειρών ενώ ωρκίζοντο και έρριπτον κατά το
+τέλος του όρκου εις την θάλασσαν· ήτο δε η τελετή αυτή συμβολισμός του
+απαραβιάστου της συνθήκης.<a href='#ref99' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn100'>100) Οι φρουροί επί της Ακροπόλεως.<a href='#ref100'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn101'>101) Οι δημόσιοι υπάλληλοι. Αι αρχαί.<a href='#ref101'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn102'>102) «Περί των διωκημένων» λέγει αορίστως το κείμενον. Ήτοι περί
+της διαχειρίσεώς των είτε της πολιτικής είτε ίσως της οικονομικής.<a href='#ref102'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn103'>103) Το μεταξύ αγκυλών φαίνεται ότι έχει παρεμβληθή υπό
+αντιγραφέως. Εξ άλλων πηγών ο Περικλής παρουσιάζεται πιθανώτερα συνεργός
+του Εφιάλτου.<a href='#ref103' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn104'>104) «Μονοχίτων».<a href='#ref104' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn105'>105) Ο Κίμων ήτο τότε 40 ετών και είχε διακριθή ως στρατηγός.<a
+href='#ref105' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn106'>106) Οι μικροί πόλεμοι προς διατήρησιν της Αθηναϊκής ηγεμονίας επί
+των Ελληνικών πόλεων και αποικιών εξηκολούθουν πάντοτε και τούτων μετείχον οι
+άριστοι των πολιτών.<a href='#ref106' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn107'>107) «Οι καλούμενοι κατά δήμους»<a href='#ref107'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn108'>108) «Τυραννικήν». <a href='#ref108' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn109'>109) «Τας κοινάς λειτουργίας ελειτούργει λαμπρώς». Λειτουργίαι δε
+καθαυτό δεν ήσαν δημόσια αξιώματα, αλλά τιμητικαί τινες υποχρεώσεις, τας
+οποίας είχαν οι πλούσιοι. Εξ αυτών σπουδαιότεραι ήσαν η <b>τριηραρχία</b>
+προς εξοπλισμόν πολεμικών πλοίων και η <b>χορηγία</b>, ήτοι η εκγύμνασις
+χορού προς διδασκαλίαν τριλογικής τραγωδίας.<a href='#ref109'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn110'>110) Εκ του δήμου τούτου ήτο ο Κίμων.<a href='#ref110'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn111'>111) «Οίηθεν» η κατά Στέφανον Βυζ. «Όαθεν». Η Οίη δε ή Όα δήμος
+της Αττικής. — Το όνομα Δάμων είχεν απαλειφθή πιθανώς εις αρχαία αντίγραφα,
+φαίνεται εκ του Πλουτάρχου: Περ. 9. «συμβουλεύσαντος αυτώ Δαμωνίδου του
+Οίηθεν, ως Αριστοτέλης ιστόρηκεν».<a href='#ref111'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn112'>112) Ο Άνυτος, ο κατόπιν κατήγορος του Σωκράτους, εστάλη μετά 30
+πλοίων εις Πύλον προς βοήθειαν του στρατηγού Δημοσθένους και εξ αιτίας
+διαφόρων δυσμενών περιστάσεων απέτυχεν.<a href='#ref112'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn113'>113) Όχι ο ιστορικός, αλλ' ο υιός του Μελησίου, ικανός και τίμιος
+πολιτικός, εξορισθείς αργότερα.<a href='#ref113' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn114'>114) Οι ρήτορες από του βήματος της Πνυκός ωμίλουν άνευ ζώνης
+διά την ούτω ευρυχωρίαν της αμφιέσεως και το εύσχημον. Ο Κλέων παρέβη το
+έθος, αγορεύσας με την συνήθη ανεπίσημον και αγοραίαν αμφίεσιν. Παραβλ. Σχολ.
+Αισχίν. σελ. 14.<a href='#ref114' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn115'>115) <b>Διωβολία</b> ή διωβελία ελέγετο η εκ του δημοσίου
+ταμείου παροχή δύο οβολών προς πληρωμήν εισητηρίων του θεάτρου κατ' αρχάς
+και κατόπιν άλλην επίσης επί πληρωμή θεωριών. Εδίδοντο δε εις πάντα ζητούντα
+πολίτην οι δύο οβολοί δι' εκάστην των τριών ημερών της εορτής των Μεγάλων
+Διονυσίων.<a href='#ref115' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn116'>116) «Ή μην συγγράψειν». Οι εκλεγόμενοι εις ωρισμένην ημέραν να
+γράψωσι νόμους ελέγοντο <b>συγγραφείς</b>. Ο Θουκυδίδης 8,67 τους ονομάζει
+«συγγραφείς αυτοκράτορας».<a href='#ref116' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn117'>117) Η επιτροπή αύτη συνέστη υπό του δήμου ευθύς μετά την
+καταστροφήν της Σικελίας <b>ίνα την δημοκρατίαν τροχοπεδήση.</b> Πρβλ. Σχολ.
+Αριστ. Λυσ. 421. Μετέσχον δ' αυτής οι ποιηταί Σοφοκλής και Άγνων ο πατήρ του
+Θηραμένους.<a href='#ref117' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn118'>118) Δύο συνοπτικοί τύποι διαδικασίας του δημοσίου δικονομικού
+δικαίου των Αθηναίων, δι' ων άνευ προηγουμένης κλητεύσεως δι' εγκλήματα
+πολιτικής φύσεως επ' αυτοφώρω, επενέβαινον οι ανώτατοι της πολιτεία άρχοντες.
+Αναλογία τις υπάρχει προς την παρ' ημίν κήρυξιν του στρατιωτικού νόμου.<a
+href='#ref118' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn119'>119) «Ομόσαντες καθ' ιερών τελείων», ήτοι επί σφαγίων,
+προσφερθέντων επί του βωμού εις θυσίαν διά πλήρους ιεροτελεστίας.<a
+href='#ref119' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn120'>120) Οι πέντε χιλιάδες αυτοί δεν ήσαν οι οριζόμενοι εις το σχέδιον
+των προδούλων διά ν' αποτελέσουν εις το μέλλον την εκκλησίαν του δήμου, οι
+οποίοι και ουδέποτε εξελέγησαν (ίδε Θουκ. 8, 92), αλλ' οι υπό τα όπλα πέντε
+χιλιάδες πολίται. Το δε όλον των πολιτών τότε ανήρχετο εις 26 χιλιάδας.<a
+href='#ref120' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn121'>121) Ιερομνήμων ελέγετο ο αντιπρόσωπος των Αθηνών εις το
+Αμφικτυωνικόν συνέδριον.<a href='#ref121' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn122'>122) Οι δέκα ταξίαρχοι διετέλουν υφιστάμενοι των δέκα στρατηγών,
+καθείς δε αυτών ήτο στρατιωτικός αρχηγός των πεζών της φυλής του. Ίππαρχοι δε
+ήσαν δύο και ούτοι προϊστάμενοι των ταξιάρχων και αρχηγοί των δύο ιππικών
+σωμάτων. — Φύλαρχοι ήσαν, ως αλλαχού εσημειώθη, οι διοικούντες τα παρ'
+εκάστη φυλή, πλην των στρατιωτικών, πράγματα.<a href='#ref122'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn123'>123) Διφορούμενον και πως ασαφές το κείμενον, έχον ούτω:
+«αιρείσθαι δε πάντας τούτους εκ προκρίτων, εκ των αεί βουλευόντων πλείους
+προκρίνοντας».<a href='#ref123' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn124'>124) «Νείμαι δε και τους άλλους προς την λήξιν εκάστων».<a
+href='#ref124' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn125'>125) «Κληρούν δε την βουλήν τους εννέα άρχοντας». Η φράσις
+φαίνεται παρέμβλητος.<a href='#ref125' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn126'>126) Ήτοι να ορίζωνται πέντε ψηφολέκται, αντικαταστήσαντες ούτως
+εις την δικαιοδοσίαν αυτήν τους πρυτάνεις.<a href='#ref126'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn127'>127) «Τον επιψηφιούντα».<a href='#ref127'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn128'>128) «Ίνα νεμηθώσιν οι τετρακόσιοι εις τας τέτταρας λήξεις».<a
+href='#ref128' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn129'>129) «Επιψηφίσαντος». Ο επιστατών την ψηφοφορίαν εψήφιζε
+τελευταίος.<a href='#ref129' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn130'>130) «Πριν διαβουλεύσαι».<a href='#ref130'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn131'>131) «Ενάτη φθίνοντος Θαργηλιώνος». Οι 12 μήνες του Αττικού
+ημερολογίου διηρούντο καθένας εις τρεις δεκάδας ημερών. Η πρώτη ημέρα του
+μηνός ελέγετο νουμηνία, η δεκάτη ελέγετο και προτέρα, — η εικοστή ελέγετο
+εικάς, η δε τριακοστή ελέγετο «ένη και νέα» ή τριακάς. Ο μην Θαργηλιών
+αντιστοιχεί με τον Μάιον και ήτο ο ενδέκατος του ημερολογίου και ο Σκιροφοριών
+(Ιούνιος) ήτον ο τελευταίος.<a href='#ref131' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn132'>132) Κατά ιστορικήν ακρίβειαν 99 έτη.<a href='#ref132'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn133'>133) Ήτοι από Μαΐου μέχρι Σεπτεμβρίου του 411 π. Χ.<a
+href='#ref133' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn134'>134) «Τοις πεντακισχιλίοις τοις εκ των όπλων».<a href='#ref134'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn135'>135) Την γνώμην αυτήν ο Αριστοτέλης αρύεται εκ του Θουκυδίδου
+(8,98) του οποίου τας κρίσεις αποδέχεται καθ' όλην την εξιστόρησιν των πολιτικών
+ανωμαλιών, των μετά την εν Σικελία καταστροφήν.<a href='#ref135'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn136'>136) Πιθανώς το 410 π. Χ. μετά την εν Κυζίκω ναυμαχίαν.<a
+href='#ref136' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn137'>137) Το κείμενον εκ παραδρομής φέρει «εβδόμω».<a href='#ref137'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn138'>138) «Αγγελήθεν» προς διάκρισιν του κατά το 412 π. Χ. ομωνύμου
+άρχοντος.<a href='#ref138' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn139'>139) «Πονηρός ούτος και πλείσταις καταδίκαις ενεχόμενος» Αριστοφ.
+Σχολ. 157.<a href='#ref139' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn140'>140) Το 404 — 403 π. Χ.<a href='#ref140'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn141'>141) «Τους περί Αρεοπαγιτών καθείλον εξ Αρείου Πάγου». Το εξ
+Αρείου Πάγου φαίνεται παρέμβλητος επεξήγησις αντιγραφέως.<a href='#ref141'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn142'>142) «Ποιήσαντες καθάπαξ, τας δε προϊούσας δυσκολίας». Το δε
+φαίνεται παρέμβλητον.<a href='#ref142' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn143'>143) «Της πόλεως υποφερομένης»· η μετοχή είναι και αιτιολογική
+και χρονική.<a href='#ref143' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn144'>144) «Παύσασθαι της ασελγείας»· η φράσις του κειμένου είναι πλέον
+παραστατική και μεταφορική, κατά την Αττικήν συνήθειαν.<a href='#ref144'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn145'>145) «Έξω τε γίγνεσθαι της πολιτείας αυτόν».<a href='#ref145'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn146'>146) Αρμοστής ελέγετο ο αποστελλόμενος υπό της Σπάρτης
+στρατιωτικός διοικητής εις κυριευθείσας πόλεις. Πρβλ. Θουκιδ. 8, 5.<a
+href='#ref146' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn147'>147) Φρουρών εις την Ακρόπολιν.<a href='#ref147'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn148'>148) «Εφ' ων συνέβη και τας διαλύσεις γενέσθαι».<a href='#ref148'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn149'>149) Το 403 Π. Χ.<a href='#ref149' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn150'>150) «Εξοικείν».<a href='#ref150' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn151'>151) «Επιτίμους όντας και κυρίους και αυτοκράτορας».<a
+href='#ref151' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn152'>152) Οι Κήρυκες και οι Ευμολπίδαι ήσαν δύο παλαιοτάτης ευγενείας
+οικογένειαι της Αττικής. Απ' αυτάς κληρονομικώς απηρτίζετο το ιερατείον της
+Ελευσίνος, ήτοι των ναών της Δήμητρος και της Περσεφόνης. Οι Ευμολπίδαι
+μάλιστα φέρονται απόγονοι του βασιλέως της Ελευσίνος Ευμόλπου, ο οποίος
+επολέμησε με τον Ερεχθέα, τον πρώτον βασιλέα των Αθηνών. <a href='#ref152'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn153'>153) Το συμμαχικόν ταμείον ήτο πλέον το εμπιστευμένον εις τους
+Λακεδαιμονίους και υπ' αυτών χρησιμοποιούμενον, εις το οποίον οι Αθηναίοι μετά
+την άλωσιν της πόλεως υπό του Λυσάνδρου υπεχρεώθησαν να συνεισφέρουν.<a
+href='#ref153' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn154'>154) «Τοις τα τιμήματα παρεχομένοις».<a href='#ref154'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn155'>155) «Αφείλε τας υπολοίπους ημέρας της απογραφής», ήτοι
+εσυντόμευσε την προθεσμίαν των δηλώσεων.<a href='#ref155'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn156'>156) «Γραψάμενος το ψήφισμα το Θρασυβούλου παρανόμων». Η
+φράσις συνήθως δικονομική του Αττικού Δικαίου.<a href='#ref156'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn157'>157) «Την χώραν ανάδαστον ποιούσιν»· ήτοι κάμνουν νέαν διανομήν
+της κτηματικής περιουσίας.<a href='#ref157' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn158'>158) Ο Αριστοτέλης αριθμεί τόσα πολιτεύματα υπάρξαντα εις τας
+Αθήνας, όσαι έγιναν πολιτικαί μεταβολαί. Την «εξ αρχής» ούσαν κατάστασιν δεν
+λογίζει ως πολίτευμα.<a href='#ref158' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn159'>159) «Μετά δε ταύτην η επί Δράκοντος εν η και νόμους ανέγραψαν
+πρώτον». Η φράσις φαίνεται παρέμβλητος.<a href='#ref159'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn160'>160) «Αι της βουλής κρίσεις εις τον δήμον εληλύθασιν».<a
+href='#ref160' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn161'>161) «Προς την επικύρωσιν της χειροτονίας». Η φράσις είναι όρος
+νομικός του Αττικού συνταγματικού δικαίου.<a href='#ref161'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn162'>162) Ο ξένος αυτός γενόμενος στρατηγός των Αθηναίων και
+παρασχών πολλάς ωφελείας εις την πόλιν έλαβε το δικαίωμα του πολίτου. Πρβλ.
+Πλάτωνος Ίων c. 12 σελ. 541.<a href='#ref162' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn163'>163) Από του κεφαλαίου τούτον αρχίζει η περιγραφή του
+οργανισμού της Αθηναίων Πολιτείας, ήτοι λεπτομερής ανάπτυξις του
+συνταγματικού, του διοικητικού και εν μέρει του αστικού Αττικού δικαίου.<a
+href='#ref163' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn164'>164) «Αποψηφίσωνται».<a href='#ref164'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn165'>165) «Εφίησιν».<a href='#ref165' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn166'>166) «Αν δε νικήση».<a href='#ref166' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn167'>167) «Δοκιμάζει τους εγγραφέντας η βουλή». Ο όρος είναι νομικός,
+όπως και οι ανωτέρω και πολλοί των παραθετομένων κατόπιν. Γίνεται δε η εν
+υποσημειώσει παράθεσις διά να δοθή εις τον αναγνώστην ιδέα της νομικής
+φρασεολογίας του Αττικού δικαίου.<a href='#ref167' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn168'>168) «Ζημιοί».<a href='#ref168' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn169'>169) «Τρεις εκ των φυλετών».<a href='#ref169'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn170'>170) «. . . και κοσμητήν [εκ των άλλων Αθηναίων] επί πάντων». Η
+φράσις <b>εκ των άλλων Αθηναίων</b> είναι προδήλως παρέμβλητος, έχει δε και
+τεθή ως γλώσσα εις το περιθώριον του αρχικού κειμένου, πιθανώς γενομένη υπό
+αντιγραφέως θέλοντος να εξηγήση το επί πάντων. Το δε «επί πάντων» σημαίνει επί
+των εφήβων όλων των φυλών.<a href='#ref170' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn171'>171) «Πρώτον μεν τα ιερά περιήλθον».<a href='#ref171'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn172'>172) Πολεμικόν μηχάνημα με νευράν, διά του οποίου ερρίπτοντο
+βέλη και δόρατα.<a href='#ref172' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn173'>173) «Εκκλησίας γενομένης»· η μετοχή είναι και χρονική και
+τροπική.<a href='#ref173' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn174'>174) «Αποδειξάμενοι τω δήμω τα περί τας τάξεις». <a href='#ref174'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn175'>175) «Δίκην ούτε διδόασιν ούτε λαμβάνουσι».<a href='#ref175'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn176'>176) Προεδρείαν.<a href='#ref176' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn177'>177) «Εν η δει τας αρχάς επιχειροτονείν, ει δοκούσι καλώς
+άρχειν».<a href='#ref177' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn178'>178) «Τας εισαγγελίας». Κάθε πολίτης Αθηναίος είχε δικαίωμα να
+καταγγείλη οιονδήποτε είτε άρχοντα είτε ιδιώτην προ της εκκλησίας ως
+επιβουλευόμενον την πολιτείαν. Τούτο δε ελέγετο εισαγγελία.<a href='#ref178'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn179'>179) «Τας απογραφάς των δημευομένων αναγινώσκειν». Μεταξύ των
+ποινών διά πολιτικά εγκλήματα ήτο και η επιβολή προστίμου μεγάλου, συνεπεία
+του οποίου εδημεύετο η περιουσία του καταδικαζομένσυ, ως και διά καθυστέρησιν
+άλλης τινός προς το Δημόσιον οφειλής.<a href='#ref179'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn180'>180) «Τας λήξεις των κλήρων και επικλήρων». Η φράσις δικονομική
+του Αττ. δικαίου. Επίκληροι ελέγοντο γυναίκες ανύπανδροι κληρονόμοι περιουσίας,
+διά την διαχείρισιν της οποίας διωρίζοντο κατά συγγένειαν είτε διά δικαστικής
+αποφάσεως αντιλήπτορες.<a href='#ref180' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn181'>181) «Όπως μηδένα λάθη μηδέν έρημον γενόμενον».<a
+href='#ref181' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn182'>182) «Και περί της οστρακοφορίας επιχειροτονίαν διδόασιν». Οι
+θεωρούμενοι επικίνδυνοι εις το δημοκρατικόν πολίτευμα ήτο δυνατόν να
+καταδικασθώσι διά γενικής του λαού δι' οστράκων ψηφοφορίας εις εξορίαν
+(εξοστρακισμόν). Περί του αν πρέπη ή όχι να γίνη τοιαύτη ψηφοφορία
+προαπεφάσιζεν η εκκλησία του δήμου.<a href='#ref182'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn183'>183) «Και συκοφαντών προβολάς».<a href='#ref183'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn184'>184) Ήτοι διά τρεις Αθηναίους συκοφάντας και τρεις μετοίκους.<a
+href='#ref184' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn185'>185) «Θεις ο βουλόμενος ικετηρίαν ων αν βούληται και ιδίων και
+δημοσίων προς τον δήμον διαλέξηται». Τίθημι ικετηρίαν· νομική φράσις
+αντίστοιχος με το «υποβάλλω αίτησιν».<a href='#ref185'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn186'>186) <img src ="images/0054.jpg" width="166" height="28"
+alt="ΣΥΡΑΚΟΣΙΩΝ" />
+φέρει το αρχικόν κείμενον. Υπάρχουσιν οι διορθώσαντες τέσσαρα δι' οσίων.
+Προτιμοτέρα όμως διόρθωσις και τυπικώς και εκ της εννοίας είναι: «τρία δ'
+οσίων».<a href='#ref186' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn187'>187) «Άνευ προχειροτονίας». Πρβλ. Αρποκρατ. και Δημοσθ. κατά
+Τιμοκράτους, 12 και Αισχ. κατά Τιμάρχου, 23.<a href='#ref187'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn188'>188) Πριν δηλαδή παρουσιασθούν ενώπιον της εκκλησίας του
+λαού.<a href='#ref188' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn189'>189) Ήτοι απεσταλμένοι εξ άλλων πόλεων φέροντες εγγράφους
+ανακοινώσεις, προτάσεις, αιτήσεις κλπ. προς την πόλιν των Αθηνών.<a
+href='#ref189' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn190'>190) «Έστι δ' επιστάτης των πρυτάνεων».<a href='#ref190'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn191'>191) «Εφ' ων αν ευσημία γένηται». <a href='#ref191'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn192'>192) «Προβούλευμα».<a href='#ref192'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn193'>193) «Ζημιώσαι και δήσαι και αποκτείναι».<a href='#ref193'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn194'>194) «Άνευ δικαστηρίου γνώσεως».<a href='#ref194'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn195'>195) «Απέφυγεν»· νομ. λέξις.<a href='#ref195'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn196'>196) Τύπανον = τύμπανον Λατιν. typanum. Ελέγετο ούτω και το
+εδώλιον επί του οποίου εκάθητο ο κατάδικος διά να υποστή την θανατικήν
+ποινήν.<a href='#ref196' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn197'>197) «Τούτο κύριον είναι». Η φράσις νομική.<a href='#ref197'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn198'>198) «Δοκιμάζει δε» λέξις νομική.<a href='#ref198'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn199'>199) «Τούτων μεν ουν άκυρός εστιν η βουλή». <a href='#ref199'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn200'>200) «Προβουλεύει δε».<a href='#ref200'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn201'>201) «Κατ' αυτά γαρ ταύτα ένοχός εστιν, ο νικήσας γραφή
+παρανόμων». Η τοιαύτη καταγγελία <b>γραφής παρανόμων</b> ήτο
+συνηθεστάτη.<a href='#ref201' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn202'>202) Με τρεις ή τέσσαρας σειράς κωπών.<a href='#ref202'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn203'>203) «Νεωσοίκους», ήτοι αποθήκας, εντός των οποίων εφυλάσσοντο
+τα πλοία. <a href='#ref203' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn204'>204) Τα αποτεθειμένα εις την Ακρόπολιν αγάλματα των Νικών ήσαν
+εκ χρυσού.<a href='#ref204' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn205'>205) Πρόκειται ιδίως περί των μεταλλείων της Λαυρεωτικής. Εξ
+αυτών πιθανώς άλλα εξεμεταλλεύετο απ' ευθείας το Δημόσιον και το εξαγόμενον
+μετάλλευμα επώλει, άλλα δε, τα ολιγώτερον σημαντικά, εμίσθωνε προς
+εκμετάλλευσιν εις ιδιώτας διά τρία έτη. Άλλην εξήγησιν δίδει ο Reinach
+διαρρυθμίζων κριτικώς το κείμενον ως εξής: και τα πραθέντα μέταλλα [και τα
+χωρία τα] εργάσιμα, τα εις τρία έτη πεπραμένα και τα εις αεί συγκεχωρημένα».<a
+href='#ref205' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn206'>206) «Συγκεχωρημένα τα εις . . . έτη πεπραμένα». Ήτοι τα
+παραχωρούμενα (και επεξηγηματικώς) τα διά . . . (πιθανώς ι' ήτοι 10) έτη
+μίσθούμενα. Άλλη ανάγνωσις φέρει: «τα συγκεχωσμένα» απιθάνως. Ίσως το
+<b>συγχωρώ</b> επί του προκειμένου ως νομικός όρος εσήμαινεν εκχώρησιν της
+εκμεταλλεύσεως ομού και της επιφανείας του εδάφους του μεταλλείου.<a
+href='#ref206' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn207'>207) «Εις λελευκωμένα γραμματεία». Επί λευκασμένων δερμάτων
+συνήθως εγράφοντο οι φορολογικοί πίνακες, ελέγοντο δε γραμματεία. Οι
+παλαιότεροι τοιούτοι πίνακες ελευκαίνοντο και πάλιν.<a href='#ref207'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn208'>208) Οι προσωπικοί και περιουσιακοί <b>φόροι</b> επληρώνοντο
+εις κάθε πρυτανείαν. Άλλαι δε τακτικαί εισφοραί των πολιτών κατεβάλλοντο τρεις
+φοράς το έτος. Και οφειλαί προς το Δημόσιον εκ μισθώσεων και άλλων
+ληψοδοσιών κατεβάλλοντο επί της ενάτης πρυτανείας, ήτοι ένα περίπου μήνα προ
+της λήξεως του διοικητικού και λογιστικού των Αθηναίων έτους.<a href='#ref208'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn209'>209) «Των τεμενών».<a href='#ref209' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn210'>210) «Αποδέκται» ή αποδεκταί, αντίστοιχον προς το ταμίαι
+εισπράξεως.<a href='#ref210' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn211'>211) Ο εύθυνος και οι δύο πάρεδροι αυτού απετέλουν ούτω
+δικαστήριον κρίνον κατ' έφεσιν τας υποθέσεις διαχειρίσεως αλλοτρίων.<a
+href='#ref211' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn212'>212) Το κείμενον φέρεται ελλιπές εις μίαν λέξιν ως εξής:. «οίς
+αναγκαίον εστι ταις α . . . αις κατά τον επώνυμον της φυλής έκαστον καθείσθαι»
+κλπ. Την ελλείπουσαν λέξιν συμπληρώ εις <b>α[ιτία]ις</b>.<a href='#ref212'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn213'>213) «Ταύτην την εύθυναν» . . . <a href='#ref213'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn214'>214) «Τούτο κύριόν εστι».<a href='#ref214'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn215'>215) «Δοκιμάζει δε και τους ίππους» . . .<a href='#ref215'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn216'>216) Από τους ίππους, οι οποίοι ευρίσκοντο εις τας Αθήνας, άλλοι
+ήσαν πολεμικοί και άλλοι αγοραίοι. Κάθε πολίτης της τάξεως των Ιππέων συνετήρει
+υποχρεωτικώς ένα πολεμικόν ίππον εξ ιδίων, παρείχε δηλαδή τα της συντηρήσεως
+αυτού εις τους ιπποκόμους. Αν ο ιπποκόμος κακώς συνετήρει τον ίππον, υφίστατο
+την ποινήν της με ιδικά του έξοδα ιπποκομίας. Οι κατά την επιθεώρησιν κρινόμενοι
+ως μη καλοί πολεμικοί ίπποι εσφραγίζοντο διά στίγματος.<a href='#ref216'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn217'>217) «Ή μη θέλουσι μένειν, αλλ' ανάγουσι». Πρβλ. Αριστ. Ηθικά
+Νικομ. II, 6, 2: «η του ίππου αρετή ίππον τε σπουδαίον ποιεί και αγαθόν δραμείν
+και ενεγκείν τον επιβάτην και μείναι τους πολεμίους».<a href='#ref217'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+
+<p id='fn218'>218) «Αδόκιμός εστι». Διά τον τρόπον σφραγίσεως των ίππων ίδε
+Ησυχίου: ίππου <b>τροχός και τρυσίππιον</b>.<a href='#ref218'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn219'>219) «Δοκιμάζει δε και τους προδρόμους», ήτοι τους εις την
+παράταξιν και κατά την μάχην προπορευομένους οδηγούς ίππους.<a href='#ref219'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn220'>220) «Τους αμίππους». Μαζί με τους ιππείς επήγαιναν και άλλοι
+πεζοί, οι οποίοι ήσαν γυμνασμένοι και να ιππεύουν και να μάχωνται έφιπποι, ως
+αντικαταστάται.<a href='#ref220' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn221'>221) «<b>Τα παραδείγματα</b>, τα εις την πέπλον». Η σημασία της
+λέξεως <b>παράδειγμα</b>, η επί του προκειμένου, δεν εξακριβούται εξ άλλων
+χωρίων συγγραφέων. Εκ της όλης εννοίας όμως και εκ των σχετικών ιστορικών
+πληροφοριών περί της ετησίας εορτής των Παναθηναίων, ότε Αθηναίαι παρθένοι
+έφερον τον νέον πέπλον της Αθηνάς εις τον Παρθενώνα, εγίνετο δε διά τούτο
+πομπή και διακόσμησις, πιθανόν φαίνεται ότι «παραδείγματα» ελέγοντο τα
+προσχέδια διακοσμήσεως, την οποίαν εγκρινομένην εξετέλουν ιδιώται με δαπάνην
+του Δημοσίου.<a href='#ref221' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn222'>222) «Και της ποιήσεως των Νικών». Τα εν τη Ακροπόλει χρυσά
+αγάλματα των Νικών εστολίζοντο κάθε εορτήν των Παναθηναίων.<a href='#ref222'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn223'>223) Ήτοι υπήρχεν αστυνομική διάταξις να ρίπτωνται αι ακαθαρσίαι
+εις απόστασιν μεγαλυτέραν των 10 σταδίων από του τείχους και ταύτην εφήρμοζον
+οι αστυνόμοι.<a href='#ref223' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn224'>224) Αι οδοί της πόλεως ήσαν στεναί και απηγορεύετο η κατασκευή
+προεξεχόντων εξωστών εις τας οικίας.<a href='#ref224'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn225'>225) Ήτοι έπρεπε ν' ανοίγουν αι θύραι προς τα έσω της οικίας, ώστε
+να μη εμποδίζεται ο δρόμος.<a href='#ref225' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn226'>226) Επιστάται της αγοράς.<a href='#ref226'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn227'>227) «Των εμπορίων επιμελείσθαι».<a href='#ref227'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn228'>228) «Ανδραποδιστάς». Ούτως ελέγοντο οι κλέπται ανθρώπων, οι
+οποίοι επώλουν τους αρπαζομένους αλλού ως δούλους. Το έγκλημα τούτο ήτο
+συνηθέστατον.<a href='#ref228' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn229'>229) Οι επ' αυτοφώρω συλλαμβανόμενοι ήσαν συνήθως οι
+ομολογούντες την ενοχήν των. Λεπτομέρειαι της ποινικής διαδικασίας επί του
+προκειμένου δεν είναι γνωσταί.<a href='#ref229' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn230'>230) «Και τας <b>ενδείξεις</b> εισάξοντας». Η ένδειξις ήτο ειδική
+μήνυσις διά πράξιν του μηνυομένου απαγορευομένην εις αυτόν προσωπικώς ή δι'
+είσοδον αυτού εις τόπον απηγορευμένον. Π. χ. η άσκησις πολιτικών δικαιωμάτων
+υπό ενός <b>ατίμου</b> ήτο έγκλημα υποκείμενον εις <b>ένδειξιν</b>.<a
+href='#ref230' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn231'>231) «Τας <b>εμμήνους</b> εισάγουσι δίκας» . . . .<a href='#ref231'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn232'>232) «Επί δραχμή δανεισάμενος αποστερεί».<a href='#ref232'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn233'>233) «Αν αγορά βουλόμενος εργάζεσθαι δανείσηται παρά τινος
+αφορμήν».<br />
+
+Η φράσις δικανική.<a href='#ref233' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn234'>234) «Έτι δ' αικίαις και ερανικάς και κοινωνικάς και ανδραπόδων και
+υποζυγίων.» . . . Οι όροι δικανικοί. Αι περί ανδραπόδων και υποζυγίων υποθέσεις
+ήσαν πιθανώς αι διά <b>κεκρυμμένον ελάττωμα</b>.<a href='#ref234'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn235'>235) «Οι αποδέκται τοις τελώναις και κατά των τελωνών» . . . <a
+href='#ref235' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn236'>236) Οι περιοδεύοντες αυτοί δικασταί είχον γίνη υπό του
+Πεισιστράτου (όρα προηγ.), κατηργήθησαν υπό του Κλεισθένους και επανήλθον το
+453. — Ηύξησαν δε οι Αθηναίοι τον αριθμόν διά να αποφεύγουν την ανάμνησιν
+των τυράννων.<a href='#ref236' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn237'>237) «Τας προκλήσεις.» . . . δικον. όρος περιλαμβάνων και την
+αγωγήν και τας προτάσεις.<a href='#ref237' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn238'>238) «Εις εχίνους». Εχίνοι ελέγοντο χαλκά σκεύη ή πήλινα αγγεία της
+δικαστικής τραπέζης, εις τα οποία απετίθεντο αι δικογραφίαι. Την δικον. αυτήν
+διατύπωσιν αναφέρει και ο Δημοσθένης.<a href='#ref238'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn239'>239) «Εν γραμματείω» . . . δικον. όρος.<a href='#ref239'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn240'>240) Ο κανονισμός της αρμοδιότητος του δικαστηρίου από του
+εναγομένου, δικονομική αρχή νεωτέρα, είχε καθιερωθή αρχαιότατα εις το Αττ.
+δίκαιον.<a href='#ref240' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn241'>241) «Εντός χιλίων». . .<a href='#ref241'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn242'>242) «Εκ των αρχόντων [και των] επωνύμων» . . το «και των»
+παρέμβλητον.<a href='#ref242' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn243'>243) Ήτοι τον αρχαιότερον και μετ' αυτού την αντιστοιχούσαν
+ηλικίαν.<a href='#ref243' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn244'>244) «Συνηγόρους».<a href='#ref244' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn245'>245) «Δώρων τιμώσι» . . . δικον. φράσις.<a href='#ref245'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn246'>246) «Αδικίαν τιμώσι» . . . δικον. φράσις.<a href='#ref246'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn247'>247) «Καλλιερούσι μετά των μάντεων».<a href='#ref247'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn248'>248) Πλουσίους πολίτας, αναλαμβάνοντας την διδασκαλίαν
+δραματικών έργων με δαπάνην ιδικήν των.<a href='#ref248'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn249'>249) «Και τούτο κύριόν εστι της δοκιμασίας».<a href='#ref249'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn250'>250) «Και Ζευς ερκείος», οικιακός, σπιτικός, διότι ως προστάτης των
+οίκων είχε συνήθως ο Ζευς τον βωμόν του εις τον πρόδρομον.<a href='#ref250'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn251'>251) «Είτα ηρία ει έστιν» . . .<a href='#ref251'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn252'>252) «Τα τέλη τελεί» . . .<a href='#ref252'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn253'>253) «Ταύτα δ' ανερωτήσας» . . . εις το κείμενον γίνεται αλλαγή του
+υποκειμένου από της φράσεως αυτής και εις τας επομένας, διότι διεξάγων την
+όλην δοκιμασίαν αντί της βουλής ορίζεται ο προεδρεύων.<a href='#ref253'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn254'>254) «Δους κατηγορίαν και απολογίαν» . . . η φράσις δικονομ.<a
+href='#ref254' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn255'>255) «Εφ' ω τα τόμι' εστι». Άλλη γραφή φέρει «τα ταμιεία», ήτοι τα
+δημόσια θησαυροφυλάκια.<a href='#ref255' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn256'>256) Εις τα «Μεγάλα Διονύσια» η <b>κατ' άστυ</b> ή <b>εν
+άστει</b> ή αστικά ή απλώς <b>Διονύσια</b>, τα τελούμενα τον μήνα
+Ελαφηβολιώνα (Μάρτιον), εδιδάσκοντο εις το θέατρον αι τραγωδίαι και αι
+κωμωδίαι διά την παράστασιν των οποίων και την προγύμνασιν εδαπάνων
+(εχορήγουν) ιδιώται.<a href='#ref256' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn257'>257) Εορταί προς τιμήν του Απόλλωνος και της Αρτέμιδος τελούμεναι
+τον μήνα Θαργηλιώνα (Μάιον — Ιούνιον).<a href='#ref257'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn258'>258) Πολίτης οριζόμενος διά να χορηγήση δημοσίαν δαπάνην
+(λειτουργίαν) βαρείαν, οποίαι ήσαν η χορηγία και η τριηραρχία, ηδύνατο να
+υποδείξη άλλον ικανώτερον προς τούτο κατά την γνώμην του, προτείνων εις αυτόν
+ή να εκτελέση την χορηγίαν ή ν' ανταλλάξουν τας περιουσίας των. Τούτο δε ελέγετο
+<b>αντίδοσις.</b><a href='#ref258' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn259'>259) «Και τας σκήψεις εισάγει» . . η φράσις δικον. Η <b>σκήψις</b>
+αντιστοιχεί και με τον σημερινόν όρον <b>ένστασις.</b><a href='#ref259'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn260'>260) «Γονέων κακώσεως (αύται δ' εισίν αζήμιοι τω βουλομένω
+διώκειν), ορφανών κακώσεως (αύται δ' εισί κατά των επιτρόπων), επικλήρου
+κακώσεως» . . . κλπ., δικονομική φρασιολογία του Αττικού δικαίου.<a
+href='#ref260' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn261'>261) «Παρανοίας, εάν τις αιτιάται τινα παρανοούντα τα εαυτού
+απολλύναι».<a href='#ref261' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn262'>262) «Εις δατητών αίρεσιν, εάν τις μη θέλη κοινά τα όντα νέμεσθαι» .
+. . . αγωγή αντίστοιχος προς την «περί διανομής κοινούν του Ρωμ. δικαίου.<a
+href='#ref262' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn263'>263) «Εις επιτροπής κατάστασιν» . . .<a href='#ref263'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn264'>264) «Εις επιτροπής διαδικασίαν» . . .<a href='#ref264'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn265'>265) Το κείμενον φέρει: «εις [εμφανών κατάστασ]ιν, επίτροπον
+αυτόν εγγράψαι». Ούτω δε η φράσις ακριβώς ερμηνεύεται: «διά την διαχείρισιν
+εμφανούς περιουσίας (προσωρινώς αδεσπότου) να διορίζη αυτός (ο άρχων)
+διαχειριστήν.<a href='#ref265' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn266'>266) «Και τους επιτρόπους, εάν μη διδώσι τοις παισί τον ούτον,
+ούτος εισπράττει».<a href='#ref266' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn267'>267) Εις την εορτήν αυτήν εγίνοντο οι δραματικοί αγώνες. Μην των
+εορτών τούτων ήτο ο Ληναιών κατά την αρχαίαν Ιωνικήν ονομασίαν, ήτοι ο αττικός
+Γαμηλιών (Ιανουάριος — Φεβρουάριος), έβδομος ερχόμενος εις το Αττικόν έτος.
+Ληναίος δε ελέγετο ο Διόνυσος, διότι εις αυτόν ήσαν αφιερωμένοι οι ληνοί.<a
+href='#ref267' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn268'>268) «Γραφαί δε λαγχάνονται προς αυτόν ασεβείας». . . .<a
+href='#ref268' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn269'>269) «Τας υπέρ των <b>γερών</b> απάσας» . . . φέρει το κείμενον.
+Διορθωτέον όμως <b>ιερών</b>, όπως ευρίσκεται αντιστοίχως και παρά τω
+Φωτίω.<a href='#ref269' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn270'>270) «Και ο απαγορεύων είργεσθαι των νομίμων ούτος εστι». <a
+href='#ref270' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn271'>271) «Αν εκ προνοίας αποκτείνη» . . .<a href='#ref271'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn272'>272) Και φαρμάκων εάν αποκτείνη δους και πυρκαάς».<a
+href='#ref272' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn273'>273) Τόπος εις τας Αθήνας, όπου υπήρχε δικαστήριον το «επί
+Παλλαδίω», εις το οποίον συνεδριάζοντες οι εφέται εδίκαζον. Παυσανίας I, 28.
+Πολυδ. VIII, 118. Το δικαστήριον τούτο μετεχειρίζοντο και οι Ηλιασταί.<a
+href='#ref273' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn274'>274) Ήτο ναός του Απόλλωνος, εις τον οποίον ήτο και δικαστήριον το
+«επί Δελφινίω».<a href='#ref274' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn275'>275) «Εάν δε φεύγων φυγήν ων έφεσίς εστιν». Η διαστολή γίνεται,
+διότι υπήρχον εξόριστοι καταδικασμένοι εις θάνατον ή αειφυγίαν, οπότε δεν
+εκαλούντο οι τοιούτοι εκ νέου κατηγορούμενοι εις απολογίαν.<a href='#ref275'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn276'>276) «Εν Φρεάτου» ή «Φρεατοί» ή κατ' Αρποκρατ. «Φρεαττοί»·
+παράλιον χωρίον ονομασθέν από τινος Φρεάτου ήρωος, όπου συνεδρίαζον εις
+δικαστήριον.<a href='#ref276' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn277'>277) «Ο δε την αιτίαν έχων». . . <a href='#ref277'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn278'>278) «Τότε δε» . . . .<a href='#ref278' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn279'>279) «Όταν δε μη ειδή τον ποιήσαντα, τω δράσαντι λαγχάνει» . . . .<a
+href='#ref279' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn280'>280) Ανάλογοι αι αγωγαί αύται προς την αγωγήν του Ακουιλίου
+νόμου εις το Ρωμ. Δικ.<a href='#ref280' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn281'>281) Κυνηγήτριαν.<a href='#ref281' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn282'>282) Επίθετον του Ποσειδώνος.<a href='#ref282'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn283'>283) «Διατίθησι δ' αγώνα τον επιτάφιον [και] τοις τετελευτηκόσιν» . .
+. Το και φαίνεται παρέμβλητον.<a href='#ref283' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn284'>284) «Αποστασίου» . . . Ο δούλος απελευθερούμενος υπό του κυρίου
+του και κακώς προς αυτόν έπειτα φερόμενος εισήγετο εις δίκην αποστασίου.<a
+href='#ref284' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn285'>285) «Προστασίου» . . . Καθένας ξένος έχων εγκατάστασιν εις τας
+Αθήνας ήτον υποχρεωμένος να ζητήση την προστασίαν πολίτου Αθηναίου, διά να
+τον εκπροσωπεί ούτος εις υποθέσεις κτηματικάς, ληξιαρχικάς και άλλας.<a
+href='#ref285' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn286'>286) «Έτι δε τας εισαγγελίας εισαγγέλλουσιν εις τον δήμον» . . .<a
+href='#ref286' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn287'>287) «Τας καταχειροτονίας».<a href='#ref287'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn288'>288) «Τας προβολάς».<a href='#ref288'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn289'>289) «Και γραφάς παρανόμων και νόμον μη επιτήδειον θείναι». <a
+href='#ref289' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn290'>290) «Επιστατικήν».<a href='#ref290' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn291'>291) «Εισί δε και γραφαί προς αυτούς ων παράστασις τίθεται» . . .<a
+href='#ref291' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn292'>292) «Ξενίας» . . .<a href='#ref292' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn293'>293) «Δωροξενίας» . . . <a href='#ref293'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn294'>294) «Ψευδεγγραφής» . . .<a href='#ref294'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn295'>295) «Ψευδοκλητείας» . . .<a href='#ref295'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn296'>296) «Βουλεύσεως» . . . Κατά την ερμηνείαν, την παρεχομένην υπό
+του Αρποκρ. γραφή βουλεύσεως εγίνετο εάν παρανόμως διετηρείτο τις εις τον
+κατάλογον των πολιτών. Αλλ' εκ των ανωτέρω υπό του Αριστ. αναγραφομένων περί
+βουλής και βουλευτών πιθανωτέρα φαίνεται η ερμηνεία ως άνω.<a href='#ref296'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn297'>297) «Αγραφίου» . . Πολλοί εφρόντιζαν να διαγράφουν τα όνομά των
+εκ των καταλόγων προς αποφυγήν πληρωμής φόρων. <a href='#ref297'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn298'>298) «Τους απεψηφισμένους υπό των δημοτών» . . .<a href='#ref298'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn299'>299) «Τας καταγνώσεις τας εκ της βουλής» . . .<a href='#ref299'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn300'>300) «Τα ψευδομαρτυρία εξ Αρείου Πάγου».<a href='#ref300'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn301'>301) «Από των μοριών» . . .<a href='#ref301'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn302'>302) Ήτοι 3/8 περίπου της λίτρας.<a href='#ref302'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn303'>303) Διότι προηγουμένως παρείχε ελαιόκαρπον.<a href='#ref303'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn304'>304) Ήτοι των οριζομένων διά να καταβάλουν την δαπάνην διά
+κατασκευήν ενός πολεμικού πλοίου.<a href='#ref304'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn305'>305) Τας ανταλλαγάς περιουσιών μεταξύ ενός ορισθέντος διά την
+δαπάνην, και ενός τον οποίον ο ορισθείς οπεδείκνυεν ως πλουσιώτερόν του. Εφ'
+όσον ο υποδεικνυόμενος ηρνείτο ν' αποδεχθή το βάρος, εγίνετο ανταλλαγή
+περιουσιών.<a href='#ref305' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn306'>306) «Τας διαδικασίας» . . .<a href='#ref306'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn307'>307) «Επιχειροτονία δ' αυτών εστι» . . . .<a href='#ref307'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn308'>308) «Καν μεν αλώ» . . . δικον. φράσις.<a href='#ref308'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn309'>309) «Αν δ' αποφύγη» . . .<a href='#ref309'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn310'>310) «Εκκηρύξαι» . . .<a href='#ref310' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn311'>311) «Επιβολήν επιβάλλειν».<a href='#ref311'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn312'>312) Ανέκαθεν δύο υπήρχον ιερά πλοία των Αθηναίων
+αποστελλόμενα εις θρησκευτικάς αποστολάς: η Πάραλος και η Σαλαμινία. Όταν δε
+η λατρεία του Διός Άμμωνος διεδόθη εν Ελλάδι, κυρίως από της βασιλείας του
+μεγάλου Αλεξάνδρου, ο οποίος επωνομάσθη μόνος του υιός του Άμμωνος, η
+Σαλαμινία μετωνομάσθη η <b>του Άμμωνος</b>, θα ετροποποιήθησαν δε βεβαίως
+τότε αι δι' αυτής θρησκευτικαί αποστολαί. Η μετονομασία έγινε προ της
+αναγνωρίσεως της θειότητος του Μ. Αλεξάνδρου το 324 π. Χ. υπό των Αθηναίων
+(ίδε Υπερείδ. κατά Δημ. 30, εκδ. Blass), διότι εξ επιγραφών βεβαιώνεται ότι ήδη το
+333 η λατρεία του Άμμωνος υπήρχεν εις τας Αθήνας.<a href='#ref312'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn313'>313) «Αι μεν μετ' εννέα αρχόντων εκ της φυλής όλης κληρούμεναι» . .
+.<a href='#ref313' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn314'>314) «Αι δ' εν Θησείω κληρούμεναι διηρούντο εις τους δήμους» . . .
+ήτοι κάθε δήμος παρουσίαζε κατάλογον υποψηφίων, εκ του οποίου εγίνετο η
+κλήρωσις.<a href='#ref314' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn315'>315) «Μισθοφορούσι δε» . . .<a href='#ref315'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn316'>316) «Ο δήμος» . . .<a href='#ref316' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn317'>317) Η δραχμή είχεν έξ οβολούς. Η τιμή δε της δραχμής πρέπει να
+υπολογισθή τετραπλασία της σημερινής.<a href='#ref317'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn318'>318) «Τοις δε προτανεύουσιν εις σίτησιν οβολός προστίθεται [δέκα
+προστίθενται]». Αι δύο τελευταίαι λέξεις είναι παρέμβλητοι. Πιθανή κατ' εμέ
+διόρθωσις είναι: «τοις δε δέκα πρυτανεύουσιν οβολός προστίθεται» . .<a
+href='#ref318' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn319'>319) <b>Πληρούσιν</b> πρέπει να αναγνωσθή αντί του
+<b>κληρούσιν</b> του κειμένου.<a href='#ref319' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn320'>320) «Κληρωτήρια».<a href='#ref320' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn321'>321) «Πινάκιον πύξινον» . . . Από ξύλον πύξου (τσιμσιριού).<a
+href='#ref321' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn322'>322) «Ο θεσμοθέτης επικληρώση» . . .<a href='#ref322'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn323'>323) «Α δει προσπαρατίθεσθαι τοις δικαστηρίοις» . . .<a
+href='#ref323' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn324'>324) «Εφ' έκαστον το δικαστήριον, το γράμμα το λαχόν».<a
+href='#ref324' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn325'>325) Σανίς ξυλίνη έχουσα οπάς, εις τας οποίας εσφηνώνοντο αι
+πινακίδες.<a href='#ref325' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn326'>326) «Καλεί τους ειληχότας ο [κήρυξ]».<a href='#ref326'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn327'>327) «Τοις γαρ δικαστηρίοις χρώμα επιγέγραπται εκάστω επί τω
+σφηκίσκω της εισόδου». Ήτο δε ο σφηκίσκος μακρόν εις οξύ λήγον ξύλον (σουβλί,
+κοντάρι) αλλέως λεγόμενον και σκόλοψ. Πρβλ. Αριστοφ. Πλούτος 31 «Μέγαν
+λαβόντες ημμένον σφηκίσκον εκτυφλώσαι». Εκ του συμβόλου τούτου των
+δικαστηρίων έλαβεν ο Αριστοφ. τον τίτλον της κωμωδίας του «Σφήκες» παίζων με
+τας λέξεις σφηκίσκος και σφήκες. <a href='#ref327' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn328'>328) Πρβλ. Rose Frag. 460. — Σχολ. <b>Πλούτου</b> Αριστοφ. 278.<a
+href='#ref328' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn329'>329) «Ίνα εκ τούτων σκοπούντες αποδιδώσι τον μισθόν». Ο μισθός,
+ημερήσιος, επληρώνετο μετά την διεξαγωγήν της δίκης. Εις αυτόν δε αποβλέποντες
+οι πολίται συνωστίζοντο προ των δικαστηρίων ελπίζοντες να κληρωθούν λόγω του
+πλήθους των καθ' ημέραν δικαστών.<a href='#ref329'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn330'>330) Εις τα δικαστήρια, τα οποία απετελούντο τοιουτοτρόπως από
+δικαστάς διά κλήρου λαμβανομένους, προήδρευον αι αρχαί αι επί τούτω
+ωρισμέναι, καθώς ανωτέρω, εις τα περί δικαιοδοσίας εκάστου αξιώματος,
+διαλαμβάνεται. Αλλά και αι μόνιμοι αύται δικαστικαί αρχαί διά κλήρου
+κατενέμοντο εις τα δικαστήρια.<a href='#ref330' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn331'>331) Ήτοι διά την επίβλεψιν της κλεψύδρας. Ήτο δε η κλεψύδρα
+<b>ωρονομικόν σκεύασμα</b>, ήτοι όργανον διά του οποίου εμετρούντο αι ώραι.
+Ο λαιμός του αγγείου ήτο στενός, ο δε πυθμήν πλατύς και είχε μικράν οπήν από
+της οποίας άφηναν να τρέχη το ύδωρ. «Εν δικαστηρίω μεστόν ύδατος ετίθετο, και
+είων ρειν, άχρι της οπής, προς ο έλεγον οι ρήτορες». Πρβλ. και Γαληνού, περί Ψυχ.
+σφαλμάτων. Κεφ. Ε'.<a href='#ref331' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn332'>332) «Και το πρόγραμμα καθ' ό λήψονται».<a href='#ref332'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn333'>333) Ήτοι ως προς την τάξιν και τον τρόπον της εισαγωγής των
+δικών.<a href='#ref333' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn334'>334) Πιθανώς δύο.<a href='#ref334' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn335'>335) Έμπροσθεν μέρος, ήτοι το μέρος του κατηγόρου και του
+κατηγορουμένου διά να δύνανται ούτοι να εποπτεύουν την εκροήν του ύδατος.<a
+href='#ref335' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn336'>336) «Ο δ' επί το ύδωρ τας δίκας μετρεί» . . .<a href='#ref336'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn337'>337) Η εντός των αγκυλών περίοδος περιέχει κατά συμπερασμόν την
+έννοιαν του κειμένου, το οποίον εις το τμήμα τούτο του παπύρου και εις το
+επόμενον είναι κατά το πλείστον κατεστραμμένον. Ο Αρποκρ. ευτυχώς αναπληροί
+την έλλειψιν (Frag. 463) αναφέρων: «Διαμεμετρημένη ημέρα· μέτρον τι εστιν
+ύδατος προς μεμετρημένον ημέρας διάστημα ρέον. Εμετρείτο δε το Ποσιδεώνι
+μηνί· προς δη τούτο ηγωνίζοντο οι μέγιστοι και περί των μεγίστων αγώνες·
+διενέμοντο δε τρία μέρη το ύδωρ, το μεν τω διώκοντι, το δε τω φεύγοντι, το δε
+τρίτον τοις δικάζουσι. <b>Αριστοτέλης δ' εν Αθηναίων πολιτεία διδάσκει περί
+τούτων»</b>. Πρβλ. και Αισχίν. 2, 126 «προς ένδεκα γαρ αμφορέας εν
+διαμεμετρημένη τη ημέρα κρίνομαι». Ο δε Ποσιδεών (Δεκέμβριος — Ιανουάριος)
+έκτος μην του Αττικού ημερολογίου είχε τας ολιγωτέρας ώρας την ημέραν.<a
+href='#ref337' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn338'>338) «Τον αυλίσκον» . . .<a href='#ref338'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn339'>339) «Επειδάν δ' η προς διαμεμετρημένην την ημέραν η δίκη, τότε δε
+ουκ επιλαμβάναυσιν αυτόν» . . . διορθ. <b>δη</b> αντί δε.<a href='#ref339'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn340'>340) Ήτοι η δικαστική ημέρα λογίζεται έχουσα τόσας ώρας, όσας
+ώρας έχουν αι ημέραι του μηνός Ποσιδεώνος (8 — 9)· και θέτουν εις τας
+κλεψύδρας τόσον ύδωρ, όσον δύναται να εκρεύση εις το χρονικόν διάστημα των
+ωρών τούτων.<a href='#ref340' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn341'>341) Οι άλλοι δύο επόπται (διότι ως ανωτέρω αναφέρεται
+εκληρώνοντο τέσσαρες) εχρησίμευαν πιθανώς ως αναπληρωταί.<a href='#ref341'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn342'>342) Αι εντός των αγκυλών περίοδοι παρέχουν κατά συμπεμασμόν
+την έννοιαν του κατεστραμμένου κειμένου, μόναι δε αι δια κυρτών στοιχείων
+λέξεις αντιστοιχούν πιστώς προς λέξεις του κειμένου, το οποίον εν συνόλω έχει ως
+εξής:</p>
+<p class="poem"> — — — — — — — — ντα [ι]<br />
+χρώντ — — — — — — — — — — θαι<br />
+τακτη — — — — — — — — ωσιν οι <br />
+δι[κ]ασ[ταί — — — — — — — Ε ίσον έ-<br />
+καστοι λ — — — — — — οι διώκοντ]ες] έσ-<br />
+πευδο[ν αν — — — — — — ρος εξω-<br />
+θείν τους [φεύγοντας — — — — — τ]ο ύδωρ<br />
+λαμβαν — — — — — — — — ο] μεν έτε-<br />
+ρος τοις δ[ιώκουσιν, ο δ' έτερος τοις φ)εύγο[υσι]ν.<br />
+εν δε τοις — — — — — — — — εξει<br />
+τ]ω διαψη[φι — — — — — — — είται δ . . . α<br />
+ε]πί τοις — — — — — — — — τοις πρόσ-<br />
+ε]στι δεσμ[ός — — — — — δ]ήμευσις<br />
+χ]ρημάτ[ων — — — — — ο]τι χρη παθείν<br />
+ή αποτελεί[σαι — — — — — δικ]αστηρίων<br />
+έστι φ' — — — — — — — ασιν, όταν<br />
+δε δέ[η — — — — — — ει]σαγαγείν,<br />
+συν — — — — — — — της ηλικίαν<br />
+ΤΑΛ — — — — — — — τ]ης δ[ί]κ[η]ς<a href='#ref342'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn343'>343) Ηλιαία ελέγετο το δικαστικόν σώμα, αλλά και το δικαστήριον,
+ήτοι το δημόσιον κτίριον όπου εγίνοντο αι Δίαιται και όπου συνήρχετο το μέγα
+τούτο δικαστήριον (των Ηλιαστών), το οποίον απετελείτο από πεντακοσίους,
+κάποτε δε χιλίους και κάποτε χιλίους πεντακοσίους, καθημένους και
+συνεδριάζοντας κυρίως όταν εκρίνοντο δημόσια πράγματα και εδικάζοντο
+πολιτικοί άνδρες. Ωνομάζετο δε ούτω κατά παλαιάν ετυμολογίαν «δια το εν
+υπαίθρω είναι τόπω και υπό του ηλίου βάλλεσθαι» ή ευλογώτερον από το
+αλίζεσθαι, συναθροίζεσθαι = αλιαία. Πρβλ. Παυσαν. I, 18,8, Α. και Σχολ. Ευριπ. Ορ.
+659 ΕΜ.<a href='#ref343' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn344'>344) «Επειδάν ειρημένοι ώσιν οι λόγοι» . . .<a href='#ref344'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn345'>345) Η επομένη περίοδος λόγου είναι τόσον κατεστραμμένη ώστε
+δεν δύναται να γίνη ουδεμία κατ' εικασίαν εξήγησις αυτής. Η προ αυτής όμως
+συμπληρούται επαρκώς εκ του Αρποκρ. (Frag. 464).<a href='#ref345'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn346'>346) «Διαιρετοί» . . . ήτοι δυνάμενοι να διαιρούνται εις το καθ' αυτό
+αγγείον και εις το σκέπασμά του.<a href='#ref346' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn347'>347) «Ο μεν χαλκούς κύριος, ο δε ξύλινος άκυρος».<a href='#ref347'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn348'>348) Ώστε ενώ οι αμφορείς ήσαν ξέσκεποι εφ' όσον εξηκολούθει η
+δίκη, όταν επρόκειτο να ψηφίσουν οι δικασταί, ο χάλκινος αμφορεύς εκαλύπτετο
+με το σκέπασμά του, το οποίον είχε την μικράν δια την ψηφοφορίαν οπήν.<a
+href='#ref348' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn349'>349) «Ανακηρύττει» . . .<a href='#ref349'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn350'>350) «Η τετρυπημένη του πρότερον λέγοντος, η δε πλήρης του
+ύστερον λέγοντος». Ήτοι οποίος θέλει να ψηφίση υπέρ του κατηγόρου (πρότερον
+λέγοντος) θα ρίψη εις τον χάλκινον αμφορέα την τρυπημένην ψήφον κλπ.<a
+href='#ref350' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn351'>351) «Λυχνείον» . . . Κυριολεκτικώς σημαίνει την βάσιν ή τον δίσκον
+επί του οποίου υπάρχει λύχνος.<a href='#ref351' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn352'>352) Ήτοι εκείνην, διά της οποίας εκφράζει την απόφασίν του.<a
+href='#ref352' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn353'>353) Ήτοι τον χάλκινον, εις τον οποίον ερρίπτετο η δικάζουσα ψήφος.
+Ούτω μετεχειρίζοντο δύο κάλπας (αμφορείς) διά να μη φαίνεται τι εψήφισε κάθε
+δικαστής.<a href='#ref353' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn354'>354) Η έννοια ολωσδιόλου κατ' εικασίαν. Το κείμενον έχει ούτω. . .
+ΑΥΤΑΟC. . . (αυτίκα;) ΛΙ . . Ρ. . . . . . . του αρίθμησαι . . .] ν.<a href='#ref354'
+title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn355'>355) «Και τα διάκενα αυτών και τα πλήρη δήλα τοις αντιδίκοις».<a
+href='#ref355' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn356'>356) Υπήρχεν εις το δικαστήριον τράπεζα, της οποίας η επιφάνεια
+ήτο δίσκος, άβαξ, χωρών ωρισμένον αριθμόν ψήφων. Τοιουτοτρόπως εγίνετο
+εύκολα η αρίθμησις, αφού πρότερον αι πλήρεις ψήφοι εχωρίζοντο από τας
+τρυπημένας. Πρβλ. Πολυβ. Ε', 26.<a href='#ref356' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn357'>357) «Η δε τίμησίς εστιν προς ημίχουν ύδατος εκατέρω».<a
+href='#ref357' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+<p id='fn358'>358) Η τελευταία αύτη περίοδος διεσώθη αρτία εις το χειρόγραφον
+και κάτωθεν αυτής υπάρχει κορωνίς, ήτοι το σημείον τέλους του όλου έργου.<a
+href='#ref358' title='πίσω'>&#8617;</a></p>
+
+
+
+
+
+
+
+
+<pre>
+
+
+
+
+
+End of Project Gutenberg's The Constitution of the Athenians, by Aristotle
+
+*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK THE CONSTITUTION OF THE ATHENIANS ***
+
+***** This file should be named 39963-h.htm or 39963-h.zip *****
+This and all associated files of various formats will be found in:
+ http://www.gutenberg.org/3/9/9/6/39963/
+
+Produced by Sophia Canoni
+
+Updated editions will replace the previous one--the old editions
+will be renamed.
+
+Creating the works from public domain print editions means that no
+one owns a United States copyright in these works, so the Foundation
+(and you!) can copy and distribute it in the United States without
+permission and without paying copyright royalties. Special rules,
+set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to
+copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to
+protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project
+Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you
+charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you
+do not charge anything for copies of this eBook, complying with the
+rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose
+such as creation of derivative works, reports, performances and
+research. They may be modified and printed and given away--you may do
+practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is
+subject to the trademark license, especially commercial
+redistribution.
+
+
+
+*** START: FULL LICENSE ***
+
+THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE
+PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK
+
+To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free
+distribution of electronic works, by using or distributing this work
+(or any other work associated in any way with the phrase "Project
+Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project
+Gutenberg-tm License (available with this file or online at
+http://gutenberg.org/license).
+
+
+Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm
+electronic works
+
+1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm
+electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to
+and accept all the terms of this license and intellectual property
+(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all
+the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy
+all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession.
+If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project
+Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the
+terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or
+entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8.
+
+1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be
+used on or associated in any way with an electronic work by people who
+agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few
+things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works
+even without complying with the full terms of this agreement. See
+paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project
+Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement
+and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic
+works. See paragraph 1.E below.
+
+1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation"
+or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project
+Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the
+collection are in the public domain in the United States. If an
+individual work is in the public domain in the United States and you are
+located in the United States, we do not claim a right to prevent you from
+copying, distributing, performing, displaying or creating derivative
+works based on the work as long as all references to Project Gutenberg
+are removed. Of course, we hope that you will support the Project
+Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by
+freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of
+this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with
+the work. You can easily comply with the terms of this agreement by
+keeping this work in the same format with its attached full Project
+Gutenberg-tm License when you share it without charge with others.
+
+1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern
+what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in
+a constant state of change. If you are outside the United States, check
+the laws of your country in addition to the terms of this agreement
+before downloading, copying, displaying, performing, distributing or
+creating derivative works based on this work or any other Project
+Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning
+the copyright status of any work in any country outside the United
+States.
+
+1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg:
+
+1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate
+access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently
+whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the
+phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project
+Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed,
+copied or distributed:
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org/license
+
+1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived
+from the public domain (does not contain a notice indicating that it is
+posted with permission of the copyright holder), the work can be copied
+and distributed to anyone in the United States without paying any fees
+or charges. If you are redistributing or providing access to a work
+with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the
+work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1
+through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the
+Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or
+1.E.9.
+
+1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted
+with the permission of the copyright holder, your use and distribution
+must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional
+terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked
+to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the
+permission of the copyright holder found at the beginning of this work.
+
+1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm
+License terms from this work, or any files containing a part of this
+work or any other work associated with Project Gutenberg-tm.
+
+1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this
+electronic work, or any part of this electronic work, without
+prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with
+active links or immediate access to the full terms of the Project
+Gutenberg-tm License.
+
+1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary,
+compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any
+word processing or hypertext form. However, if you provide access to or
+distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than
+"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version
+posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org),
+you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a
+copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon
+request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other
+form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm
+License as specified in paragraph 1.E.1.
+
+1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying,
+performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works
+unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9.
+
+1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing
+access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided
+that
+
+- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from
+ the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method
+ you already use to calculate your applicable taxes. The fee is
+ owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he
+ has agreed to donate royalties under this paragraph to the
+ Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments
+ must be paid within 60 days following each date on which you
+ prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax
+ returns. Royalty payments should be clearly marked as such and
+ sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the
+ address specified in Section 4, "Information about donations to
+ the Project Gutenberg Literary Archive Foundation."
+
+- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies
+ you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he
+ does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm
+ License. You must require such a user to return or
+ destroy all copies of the works possessed in a physical medium
+ and discontinue all use of and all access to other copies of
+ Project Gutenberg-tm works.
+
+- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any
+ money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the
+ electronic work is discovered and reported to you within 90 days
+ of receipt of the work.
+
+- You comply with all other terms of this agreement for free
+ distribution of Project Gutenberg-tm works.
+
+1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm
+electronic work or group of works on different terms than are set
+forth in this agreement, you must obtain permission in writing from
+both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael
+Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the
+Foundation as set forth in Section 3 below.
+
+1.F.
+
+1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable
+effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread
+public domain works in creating the Project Gutenberg-tm
+collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic
+works, and the medium on which they may be stored, may contain
+"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or
+corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual
+property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a
+computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by
+your equipment.
+
+1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right
+of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project
+Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project
+Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all
+liability to you for damages, costs and expenses, including legal
+fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT
+LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE
+PROVIDED IN PARAGRAPH 1.F.3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE
+TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE
+LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR
+INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH
+DAMAGE.
+
+1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a
+defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can
+receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a
+written explanation to the person you received the work from. If you
+received the work on a physical medium, you must return the medium with
+your written explanation. The person or entity that provided you with
+the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a
+refund. If you received the work electronically, the person or entity
+providing it to you may choose to give you a second opportunity to
+receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy
+is also defective, you may demand a refund in writing without further
+opportunities to fix the problem.
+
+1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth
+in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER
+WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO
+WARRANTIES OF MERCHANTABILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE.
+
+1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied
+warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages.
+If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the
+law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be
+interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by
+the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any
+provision of this agreement shall not void the remaining provisions.
+
+1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the
+trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone
+providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance
+with this agreement, and any volunteers associated with the production,
+promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works,
+harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees,
+that arise directly or indirectly from any of the following which you do
+or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm
+work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any
+Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause.
+
+
+Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm
+
+Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of
+electronic works in formats readable by the widest variety of computers
+including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists
+because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from
+people in all walks of life.
+
+Volunteers and financial support to provide volunteers with the
+assistance they need, are critical to reaching Project Gutenberg-tm's
+goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will
+remain freely available for generations to come. In 2001, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure
+and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations.
+To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation
+and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4
+and the Foundation web page at http://www.pglaf.org.
+
+
+Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive
+Foundation
+
+The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit
+501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the
+state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal
+Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification
+number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at
+http://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent
+permitted by U.S. federal laws and your state's laws.
+
+The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S.
+Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered
+throughout numerous locations. Its business office is located at
+809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email
+business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact
+information can be found at the Foundation's web site and official
+page at http://pglaf.org
+
+For additional contact information:
+ Dr. Gregory B. Newby
+ Chief Executive and Director
+ gbnewby@pglaf.org
+
+
+Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation
+
+Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide
+spread public support and donations to carry out its mission of
+increasing the number of public domain and licensed works that can be
+freely distributed in machine readable form accessible by the widest
+array of equipment including outdated equipment. Many small donations
+($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt
+status with the IRS.
+
+The Foundation is committed to complying with the laws regulating
+charities and charitable donations in all 50 states of the United
+States. Compliance requirements are not uniform and it takes a
+considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up
+with these requirements. We do not solicit donations in locations
+where we have not received written confirmation of compliance. To
+SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any
+particular state visit http://pglaf.org
+
+While we cannot and do not solicit contributions from states where we
+have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition
+against accepting unsolicited donations from donors in such states who
+approach us with offers to donate.
+
+International donations are gratefully accepted, but we cannot make
+any statements concerning tax treatment of donations received from
+outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff.
+
+Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation
+methods and addresses. Donations are accepted in a number of other
+ways including checks, online payments and credit card donations.
+To donate, please visit: http://pglaf.org/donate
+
+
+Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic
+works.
+
+Professor Michael S. Hart is the originator of the Project Gutenberg-tm
+concept of a library of electronic works that could be freely shared
+with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project
+Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support.
+
+
+Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed
+editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S.
+unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily
+keep eBooks in compliance with any particular paper edition.
+
+
+Most people start at our Web site which has the main PG search facility:
+
+ http://www.gutenberg.org
+
+This Web site includes information about Project Gutenberg-tm,
+including how to make donations to the Project Gutenberg Literary
+Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to
+subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.
+
+
+</pre>
+
+</body>
+</html>
+
+
+
diff --git a/39963-h/images/0054.jpg b/39963-h/images/0054.jpg
new file mode 100644
index 0000000..b9910f6
--- /dev/null
+++ b/39963-h/images/0054.jpg
Binary files differ
diff --git a/39963-h/images/cover.jpg b/39963-h/images/cover.jpg
new file mode 100644
index 0000000..a3150ec
--- /dev/null
+++ b/39963-h/images/cover.jpg
Binary files differ
diff --git a/LICENSE.txt b/LICENSE.txt
new file mode 100644
index 0000000..6312041
--- /dev/null
+++ b/LICENSE.txt
@@ -0,0 +1,11 @@
+This eBook, including all associated images, markup, improvements,
+metadata, and any other content or labor, has been confirmed to be
+in the PUBLIC DOMAIN IN THE UNITED STATES.
+
+Procedures for determining public domain status are described in
+the "Copyright How-To" at https://www.gutenberg.org.
+
+No investigation has been made concerning possible copyrights in
+jurisdictions other than the United States. Anyone seeking to utilize
+this eBook outside of the United States should confirm copyright
+status under the laws that apply to them.
diff --git a/README.md b/README.md
new file mode 100644
index 0000000..d602ef6
--- /dev/null
+++ b/README.md
@@ -0,0 +1,2 @@
+Project Gutenberg (https://www.gutenberg.org) public repository for
+eBook #39963 (https://www.gutenberg.org/ebooks/39963)