diff options
| author | Roger Frank <rfrank@pglaf.org> | 2025-10-14 20:12:33 -0700 |
|---|---|---|
| committer | Roger Frank <rfrank@pglaf.org> | 2025-10-14 20:12:33 -0700 |
| commit | df845f33f59cbc34d5ad3fb2c1b4494af1ec17d8 (patch) | |
| tree | 3024d132a1fbaebff75fd78fe3f9faa279e65f6e /39354-h | |
Diffstat (limited to '39354-h')
| -rw-r--r-- | 39354-h/39354-h.htm | 3365 | ||||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/back.png | bin | 0 -> 14254 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/cover-th.jpg | bin | 0 -> 37918 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/cover.jpg | bin | 0 -> 138836 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/extern.png | bin | 0 -> 172 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p011-th.jpg | bin | 0 -> 17313 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p011.jpg | bin | 0 -> 66955 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p013-th.png | bin | 0 -> 11271 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p013.png | bin | 0 -> 43447 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p018-th.png | bin | 0 -> 15521 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p018.png | bin | 0 -> 41643 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p019-th.png | bin | 0 -> 12428 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p019.png | bin | 0 -> 41200 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p023-th.png | bin | 0 -> 13276 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p023.png | bin | 0 -> 57500 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p026a-th.png | bin | 0 -> 4562 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p026a.png | bin | 0 -> 16946 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p026b-th.png | bin | 0 -> 6300 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p026b.png | bin | 0 -> 23906 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p027-th.png | bin | 0 -> 4434 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p027.png | bin | 0 -> 15545 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p027a-th.png | bin | 0 -> 2324 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p027a.png | bin | 0 -> 7969 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p027b-th.png | bin | 0 -> 2311 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p027b.png | bin | 0 -> 7909 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p028-th.jpg | bin | 0 -> 57049 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p028.jpg | bin | 0 -> 208461 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p031-th.jpg | bin | 0 -> 55992 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p031.jpg | bin | 0 -> 199286 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p032-th.png | bin | 0 -> 15023 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p032.png | bin | 0 -> 51246 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p035-th.png | bin | 0 -> 10089 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p035.png | bin | 0 -> 37363 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p039-th.png | bin | 0 -> 7521 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p039.png | bin | 0 -> 30377 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p040-th.jpg | bin | 0 -> 16574 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p040.jpg | bin | 0 -> 67201 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p041-th.png | bin | 0 -> 10148 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p041.png | bin | 0 -> 37109 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p042-th.jpg | bin | 0 -> 15811 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p042.jpg | bin | 0 -> 67218 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p043-th.jpg | bin | 0 -> 14714 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p043.jpg | bin | 0 -> 61842 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p044-th.jpg | bin | 0 -> 21411 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p044.jpg | bin | 0 -> 77116 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p045-th.png | bin | 0 -> 39920 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p045.png | bin | 0 -> 42228 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p046-th.png | bin | 0 -> 24384 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p046.png | bin | 0 -> 26425 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p049-th.jpg | bin | 0 -> 27610 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p049.jpg | bin | 0 -> 109356 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p050a-th.jpg | bin | 0 -> 15495 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p050a.jpg | bin | 0 -> 66799 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p050b-th.jpg | bin | 0 -> 16178 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p050b.jpg | bin | 0 -> 55586 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p051-th.jpg | bin | 0 -> 18051 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/ill_p051.jpg | bin | 0 -> 70475 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/knac01.png | bin | 0 -> 635 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/knac02.png | bin | 0 -> 635 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/knac03.png | bin | 0 -> 434 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/knac04.png | bin | 0 -> 500 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/knac05.png | bin | 0 -> 692 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/knac06.png | bin | 0 -> 701 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/knac07.png | bin | 0 -> 395 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/knac08.png | bin | 0 -> 600 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/knac09.png | bin | 0 -> 612 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/knac10.png | bin | 0 -> 485 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/knac11.png | bin | 0 -> 328 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/knac12.png | bin | 0 -> 239 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/knac13.png | bin | 0 -> 353 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/knac14.png | bin | 0 -> 942 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/knac15.png | bin | 0 -> 843 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/knac16.png | bin | 0 -> 486 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/model1a.png | bin | 0 -> 1546 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/model1b.png | bin | 0 -> 1783 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/model2a.png | bin | 0 -> 1572 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/model2b.png | bin | 0 -> 1477 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/model3a.png | bin | 0 -> 1353 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/model3b.png | bin | 0 -> 1702 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/model4.png | bin | 0 -> 1412 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/model5.png | bin | 0 -> 1356 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/snor.png | bin | 0 -> 223 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 39354-h/images/tp.png | bin | 0 -> 3577 bytes |
83 files changed, 3365 insertions, 0 deletions
diff --git a/39354-h/39354-h.htm b/39354-h/39354-h.htm new file mode 100644 index 0000000..aedf2f7 --- /dev/null +++ b/39354-h/39354-h.htm @@ -0,0 +1,3365 @@ +<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.1//EN" + "http://www.w3.org/TR/xhtml11/DTD/xhtml11.dtd"> + +<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="nl"> + +<head> + <meta http-equiv="Content-Type" content="text/html;charset=iso-8859-1" /> + <meta http-equiv="Content-Style-Type" content="text/css" /> + <meta name="description" content="Korte handleiding uit 1918 over het 'Automobiel-rijden'. + Aanwijzingen over de besturing van de auto en het gedrag op de openbare weg, aangevuld met enkele verkeersborden." /> + <meta name="author" content="Tom Schilperoort" /> + <meta name="keywords" content="auto, automobiel, rijden, besturen, besturing, gedrag, weg, verkeersdeelname, verkeer, manoeuvres, handleiding, introductie, waarschuwingsborden, verkeersborden, 1918" /> + + <title> + Automobiel-rijden, by Tom Schilperoort—A Project Gutenberg eBook. + </title> + <style type="text/css"> + +h1 {text-align: center; clear: both; margin-top: 2em; margin-bottom: 2em; + font-size: 120%;} +h2 {text-align: center; clear: both; margin-top: 3em; margin-bottom: 1em; + font-weight: normal; font-size: 125%;} +h2.h2ls2 {letter-spacing: 0.2em; margin-right: -0.2em;} +h3 {text-align: center; clear: both; margin-top: 2em; margin-bottom: 2em; + font-weight: bold; font-size: 110%;} + +p {text-align: justify; text-indent: 1em;} +p.tp {margin-top: 2em; margin-bottom: 1em; text-align: center; text-indent: 0em;} +p.noi {text-indent: 0em;} +p.model {text-align: center; text-indent: 0em; font-size: 70%} +p.bieb {margin-top: 1em; margin-bottom: 1em; text-align: center; + text-indent: 0; font-weight: bold;} +p.alert {margin-top: 1.5em; margin-bottom: 1.5em; + margin-left: 5em; margin-right: 0em; text-indent: -2.5em; + font-weight: bold; font-size: 115%;} +p.pachter {margin-top: 1em; margin-bottom: 0.5em; text-align: center; + text-indent: 0; font-family: sans-serif;} + +div.title {margin-top: 3em; margin-bottom: 1em; text-align: center;} +div.inhoud {margin-top: 5em; margin-bottom: 1em; font-size: 100%;} +div.ad {width: 38em; padding: 1em; border: 3px solid black; + margin-top: 3em; margin-bottom: 2em; margin-left: auto; margin-right: auto;} +div.water {margin-top: 4em; margin-bottom: 3em; text-align: justify; font-size: 70%; + margin-left: auto; margin-right: auto; width: 44em; padding: 0.6em; + border-top: 2px solid black; border-bottom: 2px solid black;} +div.ad2 {margin-top: 3em; margin-bottom: 2em; + margin-left: auto; margin-right: auto; width: 25em;} +div.niwa {margin-top: 3em; margin-bottom: 1em;} +div.praktijk {margin-top: 1em; margin-bottom: 1em; + text-align: justify; text-indent: -1.5em; margin-left: 1.5em;} +div.bestel {text-align: center; text-indent: 0; clear: both; padding-top: 1.5em;} +div.achter {width: 38em; padding: 1em; border: 5px solid black; + margin-top: 3em; margin-bottom: 2em; margin-left: auto; margin-right: auto;} + +/* TB */ +hr {width: 33%; clear: both; border: 1px solid black; + margin-top: 1em; margin-bottom: 2em; margin-left: auto; margin-right: auto;} +hr.fnsep {width: 18%; text-align: left; + margin-top: 0.5em; margin-bottom: 0.5em; margin-left: 0; margin-right: 0;} +hr.chend {width: 20%; margin-top: 2em; margin-bottom: 2em;} +hr.chbegin {width: 15%; margin-top: 1em; margin-bottom: 1em;} +hr.hrdot {width: 100%; margin-top: 1em; margin-bottom: 2em; + border-top: 5px dotted black; border-bottom: 5px dotted black; + border-left: 0; border-right: 0; height: 12px;} +hr.hrstar {border: 0; width: 3em;} +hr.hrstar:after {content: "* * *"; color: black;} + +.pagenum {/* uncomment the next line for invisible page numbers */ + /* visibility: hidden; */ + position: absolute; left: 93%; text-indent: 0em; text-align: right; + font-size: small; font-weight: normal; font-variant: normal; font-style: normal; + letter-spacing: normal; color: #888888;} +span[title].pagenum:after {content: "[" attr(title) "] ";} + +/* TABLES */ +table {margin-left: auto; margin-right: auto; + padding: 0; border: 0; border-collapse: collapse;} +.toc {margin-top: 3em; margin-bottom: 1em;} +td.tdtoc1 {text-align: left; padding-left: 2.5em; padding-right: 0.5em;} +td.tdtoc2 {text-align: left; padding-left: 0.5em; padding-right: 0.5em; + font-variant: small-caps;} +td.tdl {text-align: left; padding-left: 0.5em; padding-right: 0.5em;} +td.tdlwide {text-align: left; padding-left: 0.5em; padding-right: 0.5em; word-spacing: 1em;} +td.tdr {text-align: right; padding-left: 0.5em; padding-right: 0.5em;} +.boeken {font-size: 67%;} +.nwa {width: 45em; margin-top: 1em; margin-bottom: 1em; font-size: 70%;} +td.model100 {width: 100%; text-align: center; vertical-align: top; + padding-left: 0.5em; padding-right: 0.5em;} +td.model50 {width: 50%; text-align: center; vertical-align: top; + padding-left: 0.5em; padding-right: 0.5em;} +td.model25 {width: 25%; text-align: center; vertical-align: top; + padding-left: 0.5em; padding-right: 0.5em;} +.knac {margin-top: 1em; margin-bottom: 1em; font-size: 70%;} +td.tdknac {padding-left: 0.5em; padding-right: 0.5em; text-align: center; + padding-top: 1em; padding-bottom: 1em; width: 150px; + vertical-align: top; line-height: 1.5em;} +td.ivens {padding-top: 0.5em; padding-bottom: 0.5em; padding-left: 1.5em; padding-right: 1.5em; + text-align: left; text-indent: 0; font-family: sans-serif;} + +/* ALIGN */ +.clear {clear: both;} +.center {text-align: center;} +.floatleft {float: left; width: auto;} +.floatright {text-align: left; text-indent: 0em; float: right; width: auto;} + +sup {vertical-align: 0.3em; font-size: 75%;} +.mixcap {font-variant: small-caps;} +.boek {font-weight: bold; font-size: 110%;} +.ls2 {letter-spacing: 0.2em; margin-right: -0.2em;} +.smalled {letter-spacing: -0.07em;} +ins.corr {border-bottom: 1px dotted red; text-decoration: none;} +ins.info {border-bottom: 1px dotted green; text-decoration: none;} +abbr {border-bottom: 1px dotted green; speak: spell-out;} + +/* IMAGES */ +img {border: 0;} +.figcenter {margin: auto; text-align: center;} +.figleft {float: left; clear: left; padding: 0; text-align: center; width: 100%; + margin-left: 0; margin-bottom: 1em; margin-top: 1em; margin-right: 1em;} +.figright {float: right; clear: right; padding: 0; text-align: center; width: 100%; + margin-left: 1em; margin-bottom: 1em; margin-top: 1em; margin-right: 0;} +.extern {display: inline; padding-left: 0.1em; vertical-align: -1px;} +.caption {text-align: center; font-size: 80%;} +.bron {text-align: right; font-size: 85%;} + +/* FOOTNOTES */ +.footnote {margin-left: 0; margin-right: 0; font-size: 75%; text-align: justify; } +.footnote .label {padding-right: 1.5em; text-decoration: none;} +.fnanchor {text-decoration: none; margin-left: 0.05em;} + +.size60 {font-size: 60%;} +.size70 {font-size: 70%;} +.size75 {font-size: 75%;} +.size90 {font-size: 90%;} +.size110 {font-size: 110%;} +.size115 {font-size: 115%;} +.size125 {font-size: 125%;} +.size150 {font-size: 150%;} +.size167 {font-size: 167%;} +.size180 {font-size: 180%;} +.size200 {font-size: 200%;} +.size220 {font-size: 220%;} +.size325 {font-size: 325%;} +.size333 {font-size: 333%;} +.size400 {font-size: 400%;} + +/* Transcriber Note */ +.TNbox {border: 1px solid; padding: 1em; font-family: sans-serif; font-size: 90%;} +.TNbox h2 {font-variant: small-caps; font-size: 130%; letter-spacing: 0; + margin-top: 1em; margin-bottom: 1em; line-height: 2em;} +.TNbox p {text-indent: 0em; margin-top: 0.7em; margin-bottom: 0.7em;} +.TNbox table {width: 100%; font-size: 90%;} +.TNbox th {text-align: left;} +.TNbox td {text-align: left; vertical-align: top;} +td.td2 {width: 20%;} +td.td4 {width: 40%;} + +@media screen +{ body {margin-left: 8%; margin-right: 8%;} + p {margin-top: .4em; margin-bottom: .4em;} + .TNbox {margin: 10% 10% 5% 10%; background-color: #dddddd;} +} + +@media print +{ p {margin: 0;} + .pagenum {display: none;} + ins {border: none;} +} + +@media handheld +{ body {margin-left: 2%; margin-right: 2%;} + p {margin-top: .2em; margin-bottom: .2em;} + .pagenum {display: none;} +} + + </style> +</head> + +<body> + + +<pre> + +The Project Gutenberg EBook of Automobiel-rijden, by Tom Schilperoort + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + + +Title: Automobiel-rijden + +Author: Tom Schilperoort + +Release Date: April 2, 2012 [EBook #39354] + +Language: Dutch + +Character set encoding: ISO-8859-1 + +*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK AUTOMOBIEL-RIJDEN *** + + + + +Produced by The Online Distributed Proofreading Team at +http://www.pgdp.net + + + + + + +</pre> + + +<div class="TNbox"> + + <h2>Opmerkingen van de bewerker</h2> + + <p>De tekst in dit bestand wordt weergegeven in de originele, verouderde spelling. + Er is geen poging gedaan de tekst te moderniseren.</p> + + <p>Afgebroken woorden aan het einde van de regel zijn stilzwijgend hersteld. + Voetnoten zijn hernummerd en verplaatst naar het eind van het hoofdstuk.</p> + + <p>Overduidelijke druk- en spelfouten in het origineel zijn gecorrigeerd; deze zijn voorzien van een + <ins class="corr" title="Bron: dnnne roed stipppellijn">dunne rode stippellijn</ins>, + waarbij de Brontekst via een zwevende pop-up beschikbaar is. Variaties in spelling zijn behouden. + Een extra verduidelijking of vertaling is beschikbaar bij woorden die voorzien zijn van een + <ins class="info" title="Vertaling of verduidelijking.">dunne groene stippellijn</ins>.</p> + + <p>Van de meeste illustraties is een vergroting beschikbaar door op de betreffende + illustratie te klikken.</p> + + <p>Een overzicht van de aangebrachte correcties is te vinden aan + <a href="#correctie">het eind van dit bestand</a>.</p> + + <p>Dit Project Gutenberg e-boek bevat externe referenties. Het kan zijn + dat deze links voor u niet werken.</p> + +</div> + +<div class="figcenter" style="width: 342px;"> + <a href="images/cover.jpg"><img src="images/cover-th.jpg" width="342" height="546" alt="" title="Klik voor vergroting (684×1092px, 135kB)" /></a> +</div> + +<p><span class="pagenum" title="-"> </span><a id="ad1"></a></p> + +<div class="ad"> + + <p class="bieb size220 smalled">Bibliotheek voor Sport en Spel</p> + + <p class="bieb size110 ls2">GEÏLLUSTREERD.</p> + + <table class="boeken" summary=""> + <tbody> + <tr> + <td class="tdlwide">No. 1.</td> + <td class="tdl">SAMSON, <b class="boek"><a href="http://www.gutenberg.org/ebooks/36418" title="Dit boek is via http://www.gutenberg.org/ als e-boek #36418 beschikbaar.">Voetbal-Sport, Voor en Tegen</a></b><img class="extern" src="images/extern.png" width="12" height="12" alt="externe link" /></td> + <td class="tdl">35 Cent.</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 2.</td> + <td class="tdl">GROOTHOFF, <b class="boek">Voetbal-Scheidsrechter</b>.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">75 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 3.</td> + <td class="tdl"><b class="boek">Voetbal</b>, Volledige Handleiding.—<b>Vijfde druk</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 4.</td> + <td class="tdl">TENNISSER, <b class="boek" xml:lang="en">Lawn Tennis</b>.—<b>Vierde druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 5.</td> + <td class="tdl">SINCLAIR, <b class="boek">Water-Polo</b>.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 6.</td> + <td class="tdl">SMINK, <b class="boek">Cricket</b>. Handleiding.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 7.</td> + <td class="tdl"><span class="mixcap">Jhr. R. v. R.</span>, <b class="boek">Croquet</b>, Handleiding.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 8.</td> + <td class="tdl"><b class="boek">Handleiding Kegelen.</b>—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 9.</td> + <td class="tdl">GODEFROY, <b class="boek">Korfbal</b>, Handleiding.—<b>Derde druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 10.</td> + <td class="tdl"><b class="boek">Handleiding Hockey</b>, Regels en Wenken.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 11.</td> + <td class="tdl">VAN BOOVEN, <b class="boek">Hockey</b>, Engelsche Regels</td> + <td class="tdlwide">75 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 12.</td> + <td class="tdl"><b class="boek">Volledige Handleiding Roeien.</b>—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 13.</td> + <td class="tdl"><b class="boek">Volledige Handleiding Zeilen.</b>—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">60 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 14.</td> + <td class="tdl">DISSE, <b class="boek">Zwemschool</b>.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 15.</td> + <td class="tdl">DISSE, <b class="boek">Droogzwemmen</b>.—<b>Derde druk</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 16.</td> + <td class="tdl">KUFAHL, <b class="boek">Schermen</b>.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">60 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 17.</td> + <td class="tdl"><b class="boek">Boksen.</b>—<b>Derde druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 18.</td> + <td class="tdl">J. E. TOL, <b class="boek">Worstelen</b>. 51 Foto's.—<b>Derde druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 19.</td> + <td class="tdl">J. A. SCHUTTER, <b class="boek">Schoonrijden</b></td> + <td class="tdlwide">60 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 20.</td> + <td class="tdl">A. P. L. SPUYBROEK, <b class="boek">Kolven</b></td> + <td class="tdlwide">60 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 21.</td> + <td class="tdl"><b class="boek">Handleiding Rolschaatsenrijden</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 22.</td> + <td class="tdl">DISSE, <b class="boek">26 Openluchtspelen</b>.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 23.</td> + <td class="tdl">VAN E., <b class="boek">Halteren</b>, voor Dames en Heeren.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 24.</td> + <td class="tdl">JAEGER, <b class="boek">Skiloopen</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 25.</td> + <td class="tdl">WESTRA, <b class="boek"><a href="http://www.gutenberg.org/ebooks/38546" title="Dit boek is via http://www.gutenberg.org/ als e-boek #38546 beschikbaar.">Kaatsen</a></b><img class="extern" src="images/extern.png" width="12" height="12" alt="externe link" />, Volledige Handleiding</td> + <td class="tdlwide">60 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 26.</td> + <td class="tdl">ULYSSES, <b class="boek">Wielrennen en Trainen</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 27.</td> + <td class="tdl">HARTMANN, <b class="boek">Wandelen en Springen</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 28.</td> + <td class="tdl">HARTMANN, <b class="boek">Hardloopen</b>, Cross Country.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 29.</td> + <td class="tdl"><b class="boek">Handleiding Balwerpen</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 30.</td> + <td class="tdl"><b class="boek">Handleiding Handboogschieten</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 31.</td> + <td class="tdl">TOEPOEL, <b class="boek">Ju Jutsu</b>, Japansche Vecht-Methode.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">75 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 32.</td> + <td class="tdl">R. JOHN, <b class="boek">Motorboot-Sport</b></td> + <td class="tdlwide">75 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 33.</td> + <td class="tdl">VAN RIESEN, <b class="boek">Manoeuvres</b>.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">75 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 34.</td> + <td class="tdl"><b class="boek">Golfspel</b>, Regels en Wenken</td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 35.</td> + <td class="tdl">SCHAKER, <b class="boek">De Jonge Schaker</b>.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 36.</td> + <td class="tdl">BROEKKAMP, <b class="boek">Jonge Dammer</b></td> + <td class="tdl">ƒ 1.35</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 37.</td> + <td class="tdl">BROEKKAMP, <b class="boek">Handleiding Dammen</b>.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdl">45 Cent.</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 38.</td> + <td class="tdl">BROEKKAMP, <b class="boek">De Dammer</b>, gewijzigde centrumopening.—<b>2e druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 39.</td> + <td class="tdl">LEEFSON, <b class="boek">Meest voork. Dansen</b> en <b class="boek">beleefdheidsvormen</b>.<ins class="corr" id="corr1" title="Bron: ">—</ins><b>2e dr.</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 40.</td> + <td class="tdl"><b class="boek">Handleiding Skatspel.</b>—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 41.</td> + <td class="tdl"><b class="boek">Kleine Billardschool.</b>—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 42.</td> + <td class="tdl">YVONNE, <b class="boek">Spelenboek</b>, Whist, Ombre, Pandoeren enz.—<b>Vierde druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 43.</td> + <td class="tdl">YVONNE, <b class="boek">Wat zullen wij Spelen?</b> 100 + Spelletjes.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">60 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 44.</td> + <td class="tdl"><b class="boek">Padvindershandboek</b>, 3 dl. in één band</td> + <td class="tdl">ƒ 1.25</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 44<i>a</i>.</td> + <td class="tdl"><b class="boek">Spelletjes voor Jonge Padvinders.</b>—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdl">35 Cent.</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 45.</td> + <td class="tdl">ANTON, <b class="boek">Training voor Roeien en Zwemmen</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 46.</td> + <td class="tdl">ANTON, <b class="boek">Paardensport</b>, Wenken voor beginners.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">60 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 47.</td> + <td class="tdl">YVONNE, <b class="boek">Hoe leer ik Dansen?</b><ins class="corr" id="corr2" title="Bron: ">—</ins><b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 48.</td> + <td class="tdl">DE COUBERTIN, <b class="boek">Practische Lichaamsoefening</b></td> + <td class="tdlwide">60 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 49.</td> + <td class="tdl">LECUYER, <b class="boek">Het Sabelschermen</b>, met 15 Foto's</td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 50.</td> + <td class="tdl">EVERTS, <b class="boek">Techniek en Tactiek Hockey</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 51.</td> + <td class="tdl">CHARLEMONT, <b class="boek">Fransch Boksen</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 52.</td> + <td class="tdl">C. TURNER, <b class="boek">Regels Badmintonspel</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 53.</td> + <td class="tdl">DISSE, <b class="boek">Bijzondere Zwemoefeningen</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 54.</td> + <td class="tdl">JOLIZZA, <b class="boek">Tien bekende Dansen</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 55.</td> + <td class="tdl">MEA, <b class="boek">Het Boek der Patiënces</b>, 50 Patiënce-Spelen.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 56.</td> + <td class="tdl">STABENOW, <b class="boek">Bridge</b>, Een beknopte Handleiding</td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 57.</td> + <td class="tdl">MERKESTEIJN, <b class="boek">Het rijden van Bok</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 58.</td> + <td class="tdl">VAN BOOVEN, <b class="boek">Ruby Voetbalregels</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 59.</td> + <td class="tdl">YVONNE, <b class="boek">Sjoelbak en Triktak</b>. Spelregels</td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 60.</td> + <td class="tdl">LEEFSON, <b class="boek">Nieuwste Dansen 1916</b></td> + <td class="tdlwide">60 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 61.</td> + <td class="tdl">VAN DER EEM, <b class="boek">Spelen en Kunstjes</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 62.</td> + <td class="tdl">VAN SANTEN, <b class="boek">Wandelsport en Training</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + </tbody> + </table> + +</div> + +<p><span class="pagenum" title="1"> </span><a id="p_1"></a></p> + +<h1>AUTOMOBIEL-RIJDEN.</h1> + +<p><span class="pagenum" title="2"> </span><a id="p_2"></a></p> + +<p><span class="pagenum" title="3"><br /> </span><a id="p_3"></a></p> + +<div class="title"> + + <p class="tp size325">AUTOMOBIEL-RIJDEN</p> + + <p class="tp">DOOR</p> + + <p class="tp size180">TOM SCHILPEROORT.</p> + + <div class="figcenter" style="width: 217px;"> + <img src="images/tp.png" width="217" height="145" alt="" /> + <div class="size60"><ins class="info" title="een gezonde geest in een gezond lichaam">MENS SANA IN CORPORE SANO</ins></div> + </div> + + <p class="tp size110">BAARN.—J. F. VAN DE VEN.</p> + +</div> + +<p><span class="pagenum" title="4"> </span><a id="p_4"></a></p> + +<p><span class="pagenum" title="5"><br /> </span><a id="p_5"></a></p> + +<div class="inhoud"> + + <h2 class="h2ls2"><a id="INHOUD"></a>INHOUD.</h2> + + <hr class="chbegin" /> + + <table class="toc" summary="inhoudsopgave"> + <tbody> + <tr> + <td class="tdtoc1"></td> + <td class="tdr size70">Bladz.</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdtoc1">Inleiding</td> + <td class="tdr"><a href="#p_7">7</a></td> + </tr> + <tr> + <td class="tdtoc1">De bestuurder</td> + <td class="tdr"><a href="#p_8">8</a></td> + </tr> + <tr> + <td class="tdtoc1">Het vertrek!</td> + <td class="tdr"><a href="#p_11">11</a></td> + </tr> + <tr> + <td class="tdtoc1">Het remmen</td> + <td class="tdr"><a href="#p_15">15</a></td> + </tr> + <tr> + <td class="tdtoc2"><a href="#OP_DEN_WEG">Op den Weg.</a></td> + <td class="tdr"></td> + </tr> + <tr> + <td class="tdtoc1">Het verkennen van den weg en het oefenen van de oogen</td> + <td class="tdr"><a href="#p_19">19</a></td> + </tr> + <tr> + <td class="tdtoc1">Signalen en weggebruiken</td> + <td class="tdr"><a href="#p_25">25</a></td> + </tr> + <tr> + <td class="tdtoc2"><a href="#MANOEUVRES">Manoeuvres.</a></td> + <td class="tdr"></td> + </tr> + <tr> + <td class="tdtoc1">Uitwijken</td> + <td class="tdr"><a href="#p_35">35</a></td> + </tr> + <tr> + <td class="tdtoc1">Overwegen, trams en rails</td> + <td class="tdr"><a href="#p_39">39</a></td> + </tr> + <tr> + <td class="tdtoc1">Achteruit rijden, enz.</td> + <td class="tdr"><a href="#p_43">43</a></td> + </tr> + <tr> + <td class="tdtoc1">Nachtritten en mist</td> + <td class="tdr"><a href="#p_48">48</a></td> + </tr> + <tr> + <td class="tdtoc1">Slippen</td> + <td class="tdr"><a href="#p_53">53</a></td> + </tr> + <tr> + <td class="tdtoc1">Slotwoord</td> + <td class="tdr"><a href="#p_56">56</a></td> + </tr> + <tr> + <td class="tdtoc2"><a href="#NIWBA">Toevoegsel.</a></td> + <td class="tdr"></td> + </tr> + <tr> + <td class="tdtoc1">Nationale en internationale verkeersborden voor automobilisten, enz. </td> + <td class="tdr"><a href="#p_59">59</a></td> + </tr> + </tbody> + </table> + +</div> + +<p><span class="pagenum" title="6"> </span><a id="p_6"></a></p> + +<p><span class="pagenum" title="7"><br /> </span><a id="p_7"></a></p> + +<div class="water">HET ZOO GUNSTIG EN ALGEMEEN BEKENDE VICTORIAWATER, +NATUURLIJK MINERAALWATER UIT DE VICTORIABRON TE OBERLAHNSTEIN, +IS TEN ALLEN TIJDE ALS EEN GEZONDE SPORTDRANK +AAN TE BEVELEN, DAAR HET GUNSTIG WERKT OP DE VERTERINGSORGANEN +EN NIMMER DE MAAG VERKOELT.</div> + +<h2 class="h2ls2"><a id="AUTOMOBIEL-RIJDEN"></a>AUTOMOBIEL-RIJDEN.</h2> + +<hr class="chbegin" /> + +<p>„<span xml:lang="en">Simple when you know how!</span>” zeggen de Amerikanen. En +zeker is dit van toepassing op het besturen van automobielen.</p> + +<p>Want al moge het feit, dat gedurende de laatste tien jaren +er in de behandeling van de machine, 'n groote vereenvoudiging +is gekomen, door de steeds groeiende vervolmaking +van het mecanisme, ook van groote invloed zijn geweest op +de besturing, toch blijft 't besturen van 'n auto iets, wat op +zich zelf beschouwd, méér den man betreft, die bestuurt, dan +de machine, die zich besturen laat.</p> + +<p>En in dit kleine verhaal, dat ik u ga doen, omtrent de +ervaringen, welke de automobilist in z'n functie als bestuurder +langs den weg kan opdoen, zal slechts ternauwernood en niet +meer dan strikt noodig is, sprake zijn van het mecanisme, en +héél veel van andere dingen. We gaan zelfs in dit boekje van +de gedachte uit, dat 'n wagen nooit stopt, dan door den wil +van z'n bestuurder. We gaan rijden met den meest volmaakten +wagen, die ons gedurende deze tochten nooit <span xml:lang="fr">en panne</span> zal +laten, die de grootst mogelijke geruischloosheid betracht, en +die door 'n onzichtbaren mecanicien op de meest zorgvolle +wijze wordt onderhouden. Met andere woorden, we schakelen +alle bedrijfsstoornissen uit, zoolang die niets met het besturen +te maken hebben. Alle aandacht kunnen we zoodoende richten +op den weg met deszelfs hindernissen, en op ons zelve, opdat +<span class="pagenum" title="8"> </span><a id="p_8"></a>onze lichamelijke functiën zoo prompt mogelijk leeren reageeren +op de zich op dien weg voordoende hinderpalen, welke ons +naar 't leven staan, of minstens doen alsof.</p> + +<hr class="chend" /> + +<h3><a id="BESTUURDER"></a>DE BESTUURDER.</h3> + +<p>De goede en juiste reactie van ons zelf, op wat ons als +bestuurder in den weg komt, maakt van ons 'n goed bestuurder. +'n Automobiel- (of motor-)bestuurder, moet snel kunnen +handelen, hij moet direct en onmiddellijk kunnen dóórtasten. +Hij moet zich zoo snel rekenschap van 'n situatie kunnen +geven, en van de wijze die te beheerschen, dat z'n overleg +hierbij achterna komt. Want bij moeilijke problemen bij het +besturen, in de vaart, en bij plotseling zich voordoende hindernissen, +is er geen tijd voor overleggen. Wat op dat oogenblik +handelen doet, en <i>goed</i> handelen doet is de resultante van +doorproefde ervaring en van wat je „<span xml:lang="fr">nerf</span>” zou kunnen noemen. +Tegenwoordigheid van geest is hierbij vergeleken nog 'n te +langzaam begrip. Zelfvertrouwen, met 'n zeker zuiver gevoel +van verweer tegen de op de auto ageerende machten gedurende +de manoeuvre, redden in de meeste gevallen alleen van 'n +ongeval. In dergelijke noodgevallen moeten, om zoo te zeggen, +handen en voeten het op direct commando van de zenuwen +kennen en doen, zonder controle van 'n uitgedacht plan +van verweer.</p> + +<p>Hieruit volgt dus al vanzelf, dat aan den toekomstigen +automobilist 'n reeks handelingen moeten bijgebracht worden, +die dermate vastgeknoopt in z'n hersenen moeten komen te +zitten, dat ze zoo noodig instinctmatig moeten kunnen worden +uitgevoerd in geval dat snel beleid wordt vereischt. Want het +is niet voldoende z'n auto baas te zijn bij 35 K.M. snelheid, +maar ook bij het dubbele en, <span xml:lang="fr">au besoin</span>, bij het driedubbele. +Dat men van die hooge snelheden geen gebruik maakt, mag geen +reden zijn, dat er iemand achter 't stuurwiel zit, die er niet boven +<span class="pagenum" title="9"> </span><a id="p_9"></a>gaan durft of kan. Eerstens kan snelheid op 'n gegeven moment +gebiedend noodzakelijk worden of zijn, tweedens is iemand, die, +z'n wagen niet harder durft, of kan rijden dan b.v. 35 K.M. +daardoor volstrekt niet immuun geworden voor ongevallen. +Integendeel zal degene, die boven 'n dergelijke snelheid zich +'n waaghals voelt, en er daarom liever beneden blijft, méér +blootstaan aan de kans van 'n ongeval, omdat hieruit blijkt, +dat hem voor het bestuurderschap een der daarvoor noodige +kwaliteiten ontbreekt, 't geen dus in geval van moeilijkheden +in het verkeer, hem noodwendig eens noodlottig moet worden. +Het verminderen der maximum-snelheid is dus wel voor 'n +dergelijk rijder 'n wijze voorzorg, maar geeft geen zekerheid. +Want al verlaagt hij dáárdoor den gevaren-coëfficiënt, deze +wordt door z'n gebrek aan rijkunst weer buitensporig verhoogd. +En zoo komt het, dat, al ziet men het ze niet aan, vaak die +zoo voorzichtig uitziende bestuurders, grooter gevaar voor het +verkeer kunnen opleveren, dan zij, die sneller, maar doordacht, +hun wagen volledig beheerschen. Want ik zei het reeds vaak +elders: <i>Niet van de snelheid hangt in hoofdzaak het gevaar af, +maar van de bekwaamheid van den bestuurder!</i><a id="FNa_1" href="#FN_1" class="fnanchor"><sup>1</sup>)</a></p> + +<hr class="hrstar" /> + +<p>Men leide uit het voorgaande nu echter niet af, dat „jakkeren” +noodzakelijk is, of ten allen tijde gewenscht. Het tegendeel is +waar. Maar ieder vervoermiddel moet door z'n bestuurder in alle +stadia beheerscht kunnen worden, omdat nooit met zekerheid +vooruit kan worden gezegd, aan welke moeilijkheden, aan den +aard van het vervoermiddel eigen, het hoofd moet worden +geboden. 'n Goed bestuurder moet dus geacht worden iemand +te zijn, die steeds paraat is bij alle gebeurtenissen welke +zich tijdens zijn besturen in het verkeer kunnen voordoen, en +<span class="pagenum" title="10"> </span><a id="p_10"></a>waarbij met slipkansen en het eventueel springen van 'n band +en deszelfs gevolgen moeten worden rekening gehouden. Maar +er is meer: 'n goed bestuurder wordt ook geacht iemand te zijn, +die z'n helder verstand met talent gebruikt en dus niet, hij +moge zoo vaardig in het besturen zijn, als hij wil, bij verkeershindernissen +maar doorjakkert, vertrouwend op z'n behendigheid +en op z'n „lef” van God-zegen-de-greep! Ik geloof niet +duidelijk genoeg te kunnen zijn, door nog eens nadrukkelijk +te wijzen dat z.n. rijden „op groot lef” uit den booze is. +De uitdrukking moge niet parlementair klinken, ze duidt te +goed het euvel aan, om 'n vagere omschrijving te gebruiken. +Deze funeste manier van rijden, die bestaat met open knalpot +doorrennen van dorpen, wier besturen vriendelijk automobiel-bestuurders +verzoeken hun vaart te temperen en welwillend +genoeg zijn om 'n fatsoenlijk tempo te billijken; die gedemonstreerd +wordt bij het langs suizen van schichtige paarden, +waarbij de voerman om matiging van de vaart verzoekt; die +inhoudt het om korte bochten jakkeren, zonder op de waarschuwingsborden +te letten, of het links <span xml:lang="en">full speed</span> passeeren, +als niet gauw genoeg aan het verzoek om uit te wijken +voldaan wordt, al deze rooversmanieren doen afbreuk aan +het prestige, dat ieder <span xml:lang="en">gentlemanlike</span> automobilist voor zich en +voor z'n sportmakkers moet trachten te handhaven, vooral +bij de toch al reeds te vaak voorkomende stugheid der overige +weggebruikers tegenover den automobilist, 'tgeen door bovenbedoelde +manier van rijden vanzelfsprekend niet wordt verbeterd. +Integendeel het geeft leeken en kwaadwilligen 'n schijn van +recht te ageeren tegen den automobilist in 't algemeen, wat +ten ieders voordeele dient te worden vermeden.</p> + +<p>Want dit is mij nog volkomen 'n raadsel, waarom of 't +noodig is dat menschen, die ik in hun dagelijksch leven als +prettige, aangename en welwillende familievaders ken, opeens +tegen iedere kar, iederen boer met 'n kruiwagen, iedere koe, +of zelfs tegen 'n simpele kip de snoodste uitdrukkingen van +haat uitstooten, zoodra ze achter het stuur van 'n genoegelijke +<span class="pagenum" title="11"> </span><a id="p_11"></a>12 P.K. zitten, en waarmede ze dan voor hun pleizier +uit zijn!...</p> + +<p>Zou wellicht de nurksche en onwillige boer, die met z'n +wagen steeds links op den weg zit en halsstarrig weigert uit +te wijken, daarvoor 'n verklaring weten?</p> + +<hr class="chend" /> + +<h3><a id="VERTREK"></a>HET VERTREK!</h3> + +<p>Waar we dus vaststelden, dat den automobiel-bestuurder, +'n reeks handelingen moet bijgebracht worden, die hem 'n +basis geven om z'n wagen ten allen tijde en goed te besturen, +willen we even met den beginneling den weg opgaan, ten +einde hem bij z'n eerste passen behulpzaam te zijn.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 361px;"> + + <a href="images/ill_p011.jpg"><img src="images/ill_p011-th.jpg" width="361" height="205" alt="" title="Klik voor vergroting (650×369px, 66kB)" /></a> + <div class="caption">Fig. 1.<br /> + <table summary=""> + <tbody> + <tr> + <td class="tdl"><i>Links</i>: de verkeerde methode om den motor aan te slaan.</td> + <td class="tdl"><i>Rechts</i>: de goede methode om den motor aan te slaan.</td> + </tr> + </tbody> + </table> + </div> + +</div> + +<p>Het allereerste wat bij het afrijden geschieden moet is: zien +of de auto water in den koeler heeft, olie in het carter, benzine in +de tank, of het contact aanstaat, opdat de motor aangedraaid +kan worden, en of de versnellingshandle wellicht niet in de versnelling +staat; wat beteekent dat de verbinding tusschen den +<span class="pagenum" title="12"> </span><a id="p_12"></a>motor en de achterwielen is ingeschakeld en er dus kans +bestaat, dat bij het aanslaan (met de hand aan d' aanzetslinger) +de wagen direct aan 't rijden over u heen en op hol zou +kunnen slaan, wat minder gewenscht is. Dat aanslaan geschiedt +het best, door vóór met flinken ruk van rechts naar links en van +onder naar boven te trachten den motor 'n paar toeren te doen +maken, eerst langzaam <i>zonder</i> ruk den slinger rond te draaien. +Hierbij voelt men dan direct of de motor vrij draait of dat de +wagen ingeschakeld staat, in welk geval deze onder 't draaien 'n +beweging zou maken van vooruit te willen gaan. Bij de nieuwere +wagens meest met electrische zelfstarters toegerust is het gevaar +overreden te worden natuurlijk uitgesloten, omdat men meestentijds +op 't oogenblik dat men met den voet op den knop van dat +instrument drukt, reeds achter 't stuur zit. Toch zou 'n bruuske +en onverwachte voortbeweging in zoo'n geval zeer schadelijke +en hoogstgevaarlijke gevolgen kunnen hebben, zooals men licht +zal beseffen. Ook voor den motor zelf, is 'n dergelijk bruusk +aanzetten nadeelig. Men zorge er dus voor dat de handle, die de +versnellingen regelt, bij het starten in rust staat! Zoover gekomen, +dat de motor loopt en ge achter het stuur zit, zorg dan het +eerst dat ge recht gemakkelijk zit. „<ins class="info" title="Het kost niets, en het geeft veel pret!" xml:lang="fr">Ça ne coûte rien, et ça +fait tant de plaisir!</ins>” denkt ge maar. Ge moet door niets gehinderd +worden bij het rijden. Zorg dat uw autojas niet in den +weg zit bij het gebruiken van de handles, die zich 'tzij links, +'tzij rechts—dat verschilt bij vele wagens—van u bevinden. +Neem 't stuurwiel in de hand, zoo dat ge de kleinst mogelijke +beweging met den arm behoeft te maken om het heen en +weer te draaien en zoo dat het gemakkelijk te hanteeren is +zonder krampachtig te worden vastgehouden. Zijt ge zoover +klaar dat ge weg kunt rijden, probeer dan even of de +handrem los staat; die handremhandle zult ge naast het versnellingshandle +vinden. Is ook dit in orde, druk dan met uw +linkervoet van de drie pedalen, welke zich aan uwe voeten +bevinden, het meest linksche in (dit is tenminste bij de <i>meeste</i> +wagens de plaats van het koppelingspedaal), en breng de versnellingshandle +<span class="pagenum" title="13"> </span><a id="p_13"></a>in de gleuf, welke u als de plaats voor de +eerste versnelling zal worden aangewezen. Door deze manipulatie +maakt ge 'n verbinding klaar tusschen den motor en de +achterwielen, die evenwel op 't oogenblik dat ge den hefboom +verzet, nog door uw voet, die 'n zware veer weerhoudt z'n +plicht te doen en daarmede 'n koppeling ontkoppeld houdt, +wordt weerhouden z'n uitwerking te toonen. Is nu door het +verzetten van dezen hefboom de verbinding in den versnellingsbak, +door het in elkaar grijpen van twee stellen tandwielen +gereed gekomen, dan kunt ge den voet loslaten, opdat +gelijkelijk de veer (ik neem hiervoor nu maar het gemakkelijkste +begrip) zich geleidelijk ontspanne, en dus even geleidelijk het +draaiende deel van de koppeling met het niet draaiende in +contact brengt, en dus ook geleidelijk de verbinding van +motor met achterwielen in werking treedt, waarop de wagen +langzaam-aan in beweging komt. Men ziet 't nut, het pedaal, +(het koppelingspedaal dus), vooral voorzichtig te laten opkomen, +opdat de overgang van stilstand in vooruitgang, niet te +bruusk geschiede. Trouwens we hebben immers drie pedalen: +behalve het koppelingspedaal, nog het rempedaal en het gaspedaal. +En van het goede bedienen van alle drie hangt veel +<span class="pagenum" title="14"> </span><a id="p_14"></a>af. Daarom is het 't beste den rechtervoet het gaspedaal te +doen bedienen, en den linkervoet (zie fig. 2) naast het koppelingspedaal +te plaatsen. Bevindt zich het gaspedaal in het +midden, wat het meest voorkomt, dan zal de uniforme beweging +om den wagen tot stilstand te brengen, het verplaatsen +van de twee voeten naar rechts zijn; zit het gaspedaal geheel +rechts (wat minder vaak voorkomt) dan worden de voeten +naar elkaar toegebracht, waar ze vanzelf ieder op 'n pedaal +terechtkomen, d' een op het rempedaal (het rechtsche) d' ander +op het koppelingspedaal. Hierdoor wordt het automatisch-worden +van deze beweging in de hand gewerkt. Is de stand +der pedalen bij uitzondering <ins class="corr" id="corr3" title="Bron: andors">anders</ins>, dan blijve als voorschrift +de regel gelden, steeds de voeten zoo te plaatsen, dat ze +met 'n vaste zelfde beweging in den stand, „gereed-om-te-stoppen”, +kunnen worden gebracht. In deze beweging kan +men zich bij stilstaanden wagen oefenen.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 363px;"> + <a href="images/ill_p013.png"><img src="images/ill_p013-th.png" width="363" height="207" alt="" title="Klik voor vergroting (654×372px, 43kB)" /></a> + <div class="caption"> + <div class="bron">(<i>De Kampioen</i>).</div> + Fig. 2. + </div> +</div> + +<p>Nu rijden we de garage uit, 'n goed signaal gevend, opdat +mogelijke naderende voertuigen of voetgangers in de straat, +die we nog niet overzien kunnen, gewaarschuwd zijn. Het +verdient aanbeveling voor hem, die zich 't eerst op 'n auto +„waagt”, die eerste maal maar niet zelf uit de garage te willen +rijden, en de lessen maar eerst aan te vangen op 'n eenzamen +weg, met wat minder verkeer, dan gebruikelijk is in de buurt +van stadsgarages. Bovendien maakt het probeeren van dingen, +die eenigszins riskant zijn, en waarvan het succes twijfelachtig +is, den beginnenden bestuurder maar onnoodig nerveus. Juist +met 't oog op de goede „opvoeding” diene, dat begonnen +wordt met niets te doen, alvorens de reden of het begrip der +handeling volledig is doorgedrongen tot den patiënt. Hoe +minder dus in den aanvang bijkomstige dingen, de aandacht +van de hoofdpunten afleiden, des te beter.</p> + +<p>Gewoonlijk staat bij 'n ervaren bestuurder 'n moderne wagen +direct na het verlaten der garage al in de hoogste versnelling, +doordat deze tegenwoordig veel vlugger na elkaar kunnen worden +ingeschakeld dan vroeger, dank zij mede de veel soepeler +<span class="pagenum" title="15"> </span><a id="p_15"></a>motoren. Waar bijna ieder wielrijder tegenwoordig op z'n fiets +al drie versnellingen heeft, mag ik de beteekenis van dit woord +wel als bekend veronderstellen. Om nu met 'n automobiel +van de eerste in de tweede versnelling te komen, drukke men +met den voet de koppelingspedaal in, waardoor wéér de +koppeling losgedrukt en de gelegenheid geschapen wordt in +den versnellingsbak tusschen de tandwielen, 'n nieuwe combinatie +te vormen, 'tgeen geschiedt, door het rustig overzetten +(b.v. 2 seconden na het vol-indrukken van de pedaal) van +den versnellingshefboom in het gleufje dat voor de tweede +versnelling is bestemd. Is dit rustig geschied en de hefboom +<span xml:lang="fr">au fond</span> op z'n plaats aangeland, dan wordt weer de koppelingspedaal +voorzichtig losgelaten en rijdt de wagen verder, +die 't korte oogenblik, die deze manipulatie heeft geduurd, +om zoo te zeggen ge-vrijwield heeft. Dit verklaart waarom +het overzetten der versnellings niet te lang mag duren. +Heeft de wagen eenige vaart—daarvoor is bij vele moderne +wagens hoogstens 'n 10 à 12 K.M. gang noodig,—dan wordt +op dezelfde als boven omschreven wijze, de derde versnelling +ingeschakeld.</p> + +<p>Dies rijden we! Voor we echter voorgoed de wereld in +gaan eerst iets over 't remmen.</p> + +<hr class="chend" /> + +<h3><a id="REMMEN"></a>HET REMMEN.</h3> + +<p>Om goed te leeren rijden, moet men den wagen ook goed +kunnen remmen. Iedere wagen heeft twee remmen, 'n hand- en +'n voetrem. Soms werken die op verschillende deelen van +het mecanisme, soms werken ze beiden direct op de achterwielen. +Remmen kan van buitengewonen invloed zijn op de +duurzaamheid van den wagen en vooral op die van de banden. +Door steeds onbedachtzaam te remmen kunnen de bedrijfskosten +van 'n wagen aanzienlijk verhoogd worden. Ieder +<span class="pagenum" title="16"> </span><a id="p_16"></a>begrijpt dat bruusk de vaart te temperen door remmen, nadeelig +<i>moet</i> zijn voor het geheele mecanisme.</p> + +<p>Over de kwestie welke rem het best te gebruiken is, wordt +verschillend geoordeeld. Vast staat, dat in de meeste gevallen +de handrem het geleidelijkst remt en daardoor voor het behoud +van den wagen het beste is. Maar daarvoor moet 't +stuur met één hand worden losgelaten, wat niet in alle +gevallen, en bijna nooit in noodgevallen gemakkelijk is. Dan +is de voetrem sneller te hanteeren. De voorstanders van de +handrem beweren wel, dat ook deze snel genoeg te bereiken +is, als men er op geoefend is, maar mij lijkt in gevallen waar +het op seconden af gaat, de voetrem verkieselijker. In gevallen +van gewoon langzaam stoppen vervalt dit bezwaar. Uitgaand +echter van het principe, dat deze en andere handelingen zoo +automatisch en daardoor zoo snel mogelijk, met de minste +kans op mis te tasten, den bestuurder bij moeten worden +gebracht, zullen we even de voetrembeweging nader bezien.</p> + +<p>Bij het remmen drukke men in de meeste gevallen, nadat +dus <i>beide</i> voeten in de stand-om-te-stoppen staan, eerst het +koppelingspedaal neer. Door het innemen van dezen stand +is vanzelf reeds het gaspedaal losgelaten. Dit is mede 'n +voordeel van het remmen met den voet, dat men, om dit +te kunnen doen, het gaspedaal los <i>moet</i> laten, waardoor de +vaart van den wagen al reeds op zich zelf sterk mindert, +omdat hierdoor de gastoevoer naar de motor tot op 'n +minimum wordt gereduceerd. Voor 'n beginner en voor +'n bestuurder van 'n kleine automobiel is verder bij remmen +het volgende systeem aan te bevelen: gaspedaal loslaten, +voeten op beide pedalen brengen, dan éérst de koppelingspedaal, +en direct daarna het rempedaal geleidelijk indrukken. +Bij goed geconstrueerde zwaardere wagens kan met succes +het omgekeerde worden toegepast, d. i. door eerst het rempedaal +en op 't laatst pas het koppelingspedaal indrukken, +tenminste in gevallen, waarbij vrij vlug de vaart verminderd +moet worden. Echter op wagens met wormwieloverbrenging +<span class="pagenum" title="17"> </span><a id="p_17"></a>moet, ook al zijn ze zwaarder geconstrueerd, toch de eerste +methode worden gevolgd, daar anders evenals bij de kleinere +of laaggegierde wagens, de motor en de overbrenging te +veel te lijden zou krijgen. Indien 'n wagen zich leent tot de +laatste methode, moet de motor ontkoppeld worden, als de +wagen niet langer door z'n vaart de thans van gas-verstoken-motor +duwt en diens remmend vermogen dus heeft uitgewerkt. +Als dàn de motor niet ontkoppeld zou worden, zou +de motor stoppen. Bij gelegenheden, waarbij de wagen zeer +snel tot stilstand moet worden gebracht, moet zoo mogelijk +de handrem tevens worden aangezet. Dergelijke gevallen +wenschen wij onze lezers echter niet al te talrijk toe.</p> + +<p><i>Moet</i> men bruusk remmen bij geringe vaart dan drukke +men beide pedalen tegelijk in. Doch zoo mogelijk niet al te +straf, óók, omdat remmen steeds gróótere uitwerking heeft indien +de wielen niet geheel geblokkeerd worden en dus nog vast +blijven houden aan de grond, dan wanneer de wagen gaat +glijden en dus het wieloppervlak geen houvast meer heeft +aan den bodem. De grootste wrijving wordt namelijk verkregen +even voordat het slipmoment wordt bereikt. Het beste en +'t doelmatigste is praktisch dus 'n procédé, waarvoor echter in +moeilijke momenten „<span xml:lang="fr">nerf</span>” noodig is, n.l. eenige malen snel +na elkaar de remmen los te laten en weer aan te zetten, +waardoor wèl sterk geremd wordt, op slippen af, maar geen +slip ontstaat. Een en ander kan echter alleen routine leeren.</p> + +<p>Op hellingen gebruike men de remmen om beurten; wil +men zeer voorzichtig dalen bij steile of slibberige hellingen, +dan schakele men op de eerste versnelling over, sluit het +gas zoo veel mogelijk af, en gebruike verder nog de remmen +naar behoefte.</p> + +<p>In alle normale gevallen is dus geleidelijk remmen vereischte. +Het is heelemaal niet buitengewoon sportief, om b.v. voor 'n +gesloten spoorboom heel hard te komen aanrijden, en dan pas +vlakbij bruusk te stoppen, als om ieder te laten zien, dat 'n +stel banden voor u geen waarde heeft. Want dáármede betaalt +<span class="pagenum" title="18"> </span><a id="p_18"></a>ge in hoofdzaak het gelag, terwijl het ook voor uwe +passagiers niet aangenaam is. Bovendien<ins class="corr" id="corr4" title="Niet in Bron.">,</ins> weigert eens een +uwer remmen, dan bereidt ge u zelve 'n wèl onderlegd +ongeval, dat ge geheel aan u zelf zult hebben te wijten.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 340px;"> + <a href="images/ill_p018.png"><img src="images/ill_p018-th.png" width="340" height="203" alt="" title="Klik voor vergroting (612×365px, 41kB)" /></a> + <div class="caption">Fig. 3.<br /> + Het remmen voor bijv. 'n spoorbaan.</div> +</div> + +<p>Nog een raad in deze rem-kwestie: <i>Oefen u goed met beide +remmen!</i> Vergeet niet, zoo ge altijd uw voetrem gebruikt, +dat ge 'n handrem hebt ook! Dat komt n.l. voor. Iemand +die achter op 'n vrachtwagen reed, verontschuldigde zich later, +met te zeggen, dat z'n voetrem geweigerd had. Toen 'm gevraagd +werd, waarom ie dan de handrem niet gebruikt had, +moest hij erkennen dat hij daar niet aan gedacht had! Dat +was àl te automatisch!</p> + +<p>Verder zorg er voor dat uw remmen, door modder of stof +niet onbruikbaar of half bruikbaar worden. Ge hebt ze altijd +noodig en als ze weigeren kan het u en uw wagen noodlottig +worden! En behandel ze met zachtheid, spaar ze, gelijk de +vogels. Dat is voor uwe geheele wagen 't beste.</p> + +<p>Na dus ook deze manipulaties onder de oogen te hebben +gezien, kunnen we naar buiten om ons met de dingen van +den weg vertrouwd te maken.</p> + +<hr class="fnsep" /> + +<div class="footnote"><p><a id="FN_1" href="#FNa_1" class="label"><sup>1</sup>)</a> <i>Het zou dáárom ook gewenscht zijn, dat in ons land evenals in Frankrijk, +voor het verkrijgen van 'n rijbewijs, van Staatswege 'n klein examen +noodzakelijk werd gesteld.</i></p></div> + +<hr class="chend" /> + +<p><span class="pagenum" title="19"> </span><a id="p_19"></a></p> + +<h2 class="h2ls2"><a id="OP_DEN_WEG"></a>OP DEN WEG.</h2> + +<hr class="chbegin" /> + +<h3><a id="VERKENNEN"></a>Het verkennen van den weg en 't oefenen van de oogen.</h3> + +<div class="figright" style="width: 168px;"> + <a href="images/ill_p019.png"><img src="images/ill_p019-th.png" width="168" height="511" alt="" title="Klik voor vergroting (303×921px, 41kB)" /></a> + <div class="caption">'n Bondswegwijzer.</div> +</div> + +<p>'n Autobestuurder moet niet alleen +de faculteit bezitten om méér te zien, +maar ook om sneller te òverzien dan +'n ander sterveling. Hij moet zich +dus oefenen, eerstens in 't opmerken, +tweedens in 't juiste conclusies-trekken +uit wat hij opmerkt. En dit tijdens +de vaart van den wagen. Het is dus +van groot nut hier de meest mogelijke +ervaring in te krijgen. 'n Goede +memorie zal hem daarbij te pas komen. +Want wat hij eens onthoudt en verwerkte, +stelt hem in staat 'n volgende +maal weer meer aandacht op tal van +àndere dingen te vestigen, die hij op +z'n weg ontmoet. Hij zal bovendien +sneller den aard ervan weten te +definieeren en er dus alreeds bewuster +tegenover staan. En alles wat hij +méér <ins class="corr" id="corr5" title="Bron: ontleed">ontleedt</ins>, ontdekt, tot z'n eigendom maakt, sterkt bovendien +z'n zelfvertrouwen. Dat heeft hij bovenal noodig, want +van alles wat binnen z'n gezichtskring komt, moet hij minstens +kennis nemen. En hoeveel meer dingen komen er binnen +denzelfden tijd niet binnen zijn gezichtskring, achter het stuur +<span class="pagenum" title="20"> </span><a id="p_20"></a>van 'n wagen in vaart gezeten, dan wanneer hij 't zelfde traject +eens wandelende of fietsende aflegde. Hoe beter hij dus +onmiddellijk den aard en het karakter van alles wat hij op +z'n weg ontmoet, en het verband waarin dat staat, of kan +staan, of zou kunnen komen te staan tot z'n wagen en hemzelf, +kan vaststellen en dus daarmede het eerste begin klaar +heeft voor het overwinnen van 'n mogelijke wegbelemmering, +hoe veiliger of z'n rijden reeds zal geworden zijn. Hoe minder +hij zeker is van alles, wat er binnen zijn gezichtskring gebeurt, hoe +meer dus z'n vaart dient getemperd te worden. De vaart van +den wagen mag immers nooit zoo gróót zijn, dat de bestuurder +ook zelfs maar gedeeltelijk de capaciteit verliest, z'n weg en +deszelfs verschijnselen te kunnen controleeren. Immers hangt +voor 'n goed bestuurder, behalve van de kracht van z'n wagen, +de snelheid af van de mate, waarop de weg kans geeft op +direct of indirect gevaar, 'tzij voortspruitende uit te <i>voorziene</i> +verkeersbelemmeringen (wagens, drukte, verkeer), 'tzij uit de +mogelijkheid van 't zich voordoen van onvoorziene belemmeringen +(zooals die ontstaan in bochten, onoverzichtelijke kruispunten, +door geboomte verborgen opritten van boerenerven e. a.).</p> + +<p>Er zijn dus vele dingen waarop hij met 't bepalen van z'n +snelheid te letten heeft; en 't eerste wat daarvoor in aanmerking +komt is dus de aard van den weg en van deszelfs +verschijnselen, n.l. van alles wat er zich òp bevindt of deze +nadert; van het aantal zijwegen, het meer of minder overzichtlijke +dier zijwegen of van den aard dier zijwegen; van +de breedte van den weg, van de overzichtlijkheid der bochten, +van de ligging van het profiel van den weg (met de bocht +hol of bol uitgebouwd), van de al of niet zich er langs bevindende +woningen, van de ligging dier woningen, van de beteekenis +van den weg als verkeersweg (waardoor b.v. meer of minder +verkeerswederrechtelijke gebeurlijkheden te verwachten zijn +van de zijde van plotseling opdoemende karrendrijvers) en +door nog tal van oorzaken meer.</p> + +<p>Alles wat dus den weg betreft, is dus voor den automobilist, +<span class="pagenum" title="21"> </span><a id="p_21"></a>die z'n wagen en z'n rijden in de hand wil hebben van 't +hoogste belang. Dus hij observeere! En om dat goed te leeren, +beginne hij met langzaam te rijden en zich goed rekenschap +te geven van het karakter van den weg. Zoo moet hij leeren +zien aan 'n enkel paaltje, of aan 'n lichte glooiing in 'n berm, +of iets dergelijks, dat hij 'n zijweg, verder door struikgewas +of geboomte verborgen, nadert. Zoo'n monding van 'n zijweg +heeft, hoe verborgen de weg zelve moge zijn, echter zekere +karakteristieken, die in negen van de tien gevallen de aandacht +op z'n bestaan vestigen: 'tzij dat de wegberm in de verte +voor u verloopt, 'tzij door 't aanwezig zijn van wat hooger +struikgewas, zooals vaak op 'n hoek van 'n weg voorkomt, +'tzij door 'n bijna onmerkbare vervloeiing van het wegprofiel +naar den zijweg toe, 'tzij door 'n rij boomen die op den +hoofdweg gerijd staan, meestal is er iets van te bespeuren. +En 't geven van 'n goed signaal is dan nuttig. Want +alhoewel de berijder van den zijweg verplicht is, bij het naderen +van den hoofdweg z'n vaart te minderen, en <i>hij</i> te waken +heeft voor de verkeers-veiligheid, is de onachtzaamheid van +boeren, karrerijders of anderen te algemeen om blindelings op +dezen verkeersregel te kunnen vertrouwen. Daarom is 't ook +goed bij zijwegen 't midden van den weg te houden en deze +niet te dicht bij hunne monding te passeeren. 'n Nadering +van 'n wagen b.v. kan vaak door struikgewas heen, indien +men daar onderdoor ziet, worden waargenomen, zoo ook kan +'n reflexbeweging van 'n voor u passeerend fietser, of wandelaar +u opmerkzaam maken op 'n van 'n boerenerf of uit +'n zijweg te voorschijn rijdend vehikel. Zoo ben ik eens op +het naderen van twee ruiters uit 'n vrij verborgen zandweg +attent gemaakt door het kakelend vluchten van eenige kippen. +Ik koos daarop onmiddellijk het midden van den weg (ik reed +rechts) en gaf signaal, op 'tzelfde oogenblik dat de paarden +den weg zouden zijn overgestoken. Zoo zijn er vele teekenen, +die langs den weg u op 'n gevaar wijzen, dat niet altijd +dreigend behoeft te zijn, nòch zelfs vaak 'n gevaar, maar +<span class="pagenum" title="22"> </span><a id="p_22"></a>met welks mogelijkheid ge rekening dient te houden, en dat +ge even, zij 't slechts door 't geven van 'n signaal moet verwijderd +houden. De duizend-en-één eigenaardigheden van +iederen weg laten zich niet allen omschrijven. Twijfelt ge aan +verborgen zijwegen, of andere gevaar opleverende paden of +opritten, houdt dan flink het midden van den weg, en rijdt +geen grooter snelheid dan waarin ge uw wagen volkomen +voelt meester te zijn. Een signaal kan nooit kwaad. Doch +maak er ook geen misbruik van. Het getuigt van slechten +smaak en neemt anderen maar onnoodig tegen u en uw vervoermiddel +in. Houdt u bij 'n bocht, die ge niet geheel +overzien kunt ook op de rechterzijde van den weg, en steek +nooit bruusk over naar 'n zijweg. Haal ook geen anderen +wagen aan den verkeerden kant in (rechts), en let goed op +bij spoorwegovergangen en rails. Meestal is de kei- of straatweg +op die punten zeer slecht en de kans op veeren breken groot. +Rijdt ook niet te dicht langs 'n anderen wagen, dien ge inhaalt +of ontmoet. Is het noodzakelijk, matig dan in alle opzichten +uw vaart en laat den ander zooveel plaats als mogelijk is. Ge +weet nooit welk soort bestuurder op dien anderen wagen +achter 't stuur zit, en zelfs al zou deze in alle opzichten 'n +uitstekend vakman zijn, ge verhoogt 't risico door onvoorzichtig +te doen, voor beiden. En <span xml:lang="en">last not least</span> is 't niet hoffelijk.</p> + +<p>Van belang is 't ook te weten, als ge dicht met uw wagen +ergens door of langs moet, welke breedte ge noodig hebt. Dat +kan zoo'n zekerheid voor u worden, dat 't voor oningewijden op +virtuositeit gaat lijken. Het is vanzelfsprekend 'n kwestie van +routine, maar 't kan buitengewoon geoefend worden. Begonnen +moet worden met naar de uiterste punten van de spatborden +te rekenen. Later is vaak zelfs dit hulpmiddel overbodig. De +beste wijze dit te leeren is op den grond twee blokjes hout +te plaatsen, of twee paaltjes te slaan, die uitgemeten juist op +de breedte van den wagen uit elkaar staan. Daarop af te +rijden is het middel om 'n smallen doorgang te leeren schatten. +Is de breedte om te passeeren wel ruim genoeg, maar wat +<span class="pagenum" title="23"> </span><a id="p_23"></a>krap gemeten, houdt dan vlak aan op de zijde van de verkeershindernis, +die aan uwen stuurwielkant is (fig. 4). Immers +kunt ge hier precies zien tot hoe dicht ge naderen kunt zonder +kans op 'n aanrijding. Van zelf zal dan de andere zijde vrij zijn.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 368px;"> + <a href="images/ill_p023.png"><img src="images/ill_p023-th.png" width="368" height="242" alt="" title="Klik voor vergroting (662×435px, 57kB)" /></a> + <div class="caption"> + <div class="bron">(<i>De Kampioen</i>).</div> + Fig. 4. + </div> +</div> + +<p>In de stad zijn alle bovengenoemde regels en wenken eveneens +van toepassing in zooverre, dat hier geen plotseling +opdoemende zijstraat te vreezen is, doch de verkeersbelemmeringen +zelf natuurlijk te ingewikkelder zijn. Zoo ergens de +blik geoefend moet zijn voor duizend en een mogelijkheden, +dan is het hier. Een kruispunt van straten, als in Amsterdam +op den Dam of op het Muntpleintje, in Den Haag 't Spui +bij de Spuistraat of op de Groenmarkt, in Rotterdam 't +Beursplein of 't Calandsplein, maken dat beginnende bestuurders +vaak voor moeilijke problemen komen te staan. Hier +kan men dagelijks zien hoe noodig is 'n geoefenden kijk op +het verkeer te bezitten. De ongeoefende ziet bijna alleen voor +zich uit en 'n weinig slechts op zijde. Terwijl de geoefende +bestuurder alles omvat, zoowel wat zich terzijde en voor de +radiator bevindt, als wat nadert of zich verwijdert, en dit +zonder speciaal snel het hoofd rechts en links te wenden. +<span class="pagenum" title="24"> </span><a id="p_24"></a>Het <span xml:lang="fr">mouvement</span> wordt door hem volkomen overzien en hij +rijdt dóór waar de onervaren rijder herhaalde malen zou +hebben gestopt en weer aangezet. Dit resultaat van het oefenen +van het zien, zoowel buiten als in de stad, heeft vaak ten +gevolge, dat leeken bij het aanschouwen van sommige manoeuvres +gelooven aan eene roekelooze of onvoorzichtige wijze +van handelen en zich daarover verontwaardigd toonen, waar +zij zich niet kunnen begrijpen dat de veel snellere en +geoefende visie van den bestuurder de schijnbaar onvoorzichtige +of gewaagde handeling volkomen veroorloofde.</p> + +<p>Het is dus voor alles noodzakelijk om in den beginne, +buiten zoowel als in de stad langzaam te rijden en alles wat +ge ontmoet zeer goed op te nemen, ja te bestudeeren. Langzamerhand +moet ge de oogen oefenen om bij grootere snelheid +eveneens alles op te merken, en zoo kunt ge dan geleidelijk +de snelheid opvoeren. Dat dit geen fictie is, bewijst de +passagier, die ge voor 't eerst in uw auto meeneemt, en +die klaagt „dat ie niets gezien heeft onderweg, omdat 't 'm +te gauw ging”. Dat was 'n ongeoefende en 't spreekt vanzelf +dat we meer of minder allemaal van af dien graad van ongeoefendheid +begonnen zijn met te leeren zien.</p> + +<p>Zoo zijn het dus de oogen, die na de handen en de voeten, +'t eerst in aanmerking komen voor 'n door en door degelijke +oefening, opdat zij mede leeren in alle situaties onmiddellijk +den toestand te overzien. Ontleedt den weg, die voor u ligt. +Let op rails, waar ze zich splitsen, op slechte wegstukken. +Goed opletten spaart uw wagen. Zijt ge niet zeker van uw +zaak, begin met gas af te sluiten, te debrayeeren en uw +wagen z'n gang uit te laten loopen. Waagt nooit, en rijdt niet +„op groot lef”! Wordt ook niet „vaart-wellustig”, of laat u +niet door de snelheid verbijsteren! <i>Goed uitzien, en de waarde +van wàt ge ziet, voor uw wagen bij de snelheid die ge rijdt, +weten te schatten, opdat geen gevaar u slecht voorbereid vindt, +dat is een der voorwaarden voor veilig en goed rijden!</i></p> + +<hr class="chend" /> + +<p><span class="pagenum" title="25"> </span><a id="p_25"></a></p> + +<h2><a id="SIGNALEN"></a>SIGNALEN EN WEGGEBRUIKEN.</h2> + +<hr class="chbegin" /> + +<p>Het spreekt vanzelf, dat we ons op den weg temidden van +andere auto's en weggebruikers niet bewegen, zonder elkaar van +tijd tot tijd te moeten vóórbereiden op plotselinge manoeuvres, +die wellicht anders zoowel ten onzen nadeele als ten nadeele +van anderen, op ongelukken zouden kunnen uitdraaien. Daarom +is het beleefd en ook veiliger, daarvoor zekere teekens te +geven, ook al zijn we in ons land nog niet zoover dat ze +verplichtend zijn gesteld.</p> + +<p>Begint ieder die ge tegenkomt, de ruimte die hen toekomt +te geven. In Amerika staan er op sommige plaatsen langs de +wegen borden, waarop staat: „<span xml:lang="en">One half the road is yours, +the other half is mine</span>”. En dat principe dient ge ook hier +te huldigen. Zijt ge alleen op den weg, dan kunt ge op onze +meest vrij smalle wegen, natuurlijk wat meer naar 't midden, +of precies in 't midden rijden, maar nooit aan den verkeerden +kant natuurlijk. Ge rijdt dus in hoofdzaak rechts en wijkt +flink ruim bij het passeeren uit. Is het stuur links, dan bepaalt +ge den afstand tusschen den anderen wagen en u vrij gemakkelijk, +rekenend langs uw linker spatbord en treeplank. Is het stuur +rechts, dan houdt ge zooveel mogelijk langs den rechterberm +van den weg aan.</p> + +<p>Rijdt 'n andere wagen met grootere snelheid u achterop, +houdt dan ook zooveel mogelijk rechts. Is de weg smal en +<span class="pagenum" title="26"> </span><a id="p_26"></a>geeft hij door signaal te kennen dat hij passeeren wil, matig +dan uw vaart, en gaat dan zooveel mogelijk rechts; zijt ge zoo +ver gegaan als ge kunt, en wacht de andere wagen op 'n teeken +van u, beweeg dan de vrije hand buiten den wagen gestoken +van achter naar voren, als om hem te beduiden te passeeren.</p> + +<div class="figleft" style="width: 213px;"> + <a href="images/ill_p026a.png"><img src="images/ill_p026a-th.png" width="213" height="134" alt="" title="Klik voor vergroting (384×241px, 17kB)" /></a> + <div class="caption">Fig. 5.</div> +</div> + +<p>Moet ge stoppen, voor welke reden dan ook, en zijn er +wagens achter u, steek dan +den arm buiten den wagen +en houdt dien schuin naar +beneden, doch niet te vlak +langs den wagen, daar anders +uw signaal niet zou worden +opgemerkt. Beweegt ge den +arm langzaam op en neer, +dan beduidt dit signaal alleen, +dat ge vaart mindert. Moet +ge rechts 'n zijweg inslaan, dan houdt ge den arm gestrekt +in horizontale richting buiten den wagen (fig. 5).</p> + +<div class="figright" style="width: 291px;"> + <a href="images/ill_p026b.png"><img src="images/ill_p026b-th.png" width="291" height="146" alt="" title="Klik voor vergroting (523×262px, 24kB)" /></a> + <div class="caption">Fig. 6.</div> +</div> + +<p>Bij 'n open torpedo kan het stopsignaal ook gegeven worden +door den arm recht in de hoogte te steken (fig. 6). In ieder geval +moet dan rekening gehouden worden met den wat hoogeren +achterkant van +den wagen of +met de mogelijkheid +dat de +achterzittenden +de beweging van +den arm maskeeren.</p> + +<p>'n Moeilijkheid +doet zich +voor, indien 'n +gesloten wagen zich van rechts op den weg naar 'n zijweg +links wil begeven. Behalve in gevallen waarbij het stuur +links is en dus de kwestie kalm opgelost wordt door het +<span class="pagenum" title="27"> </span><a id="p_27"></a>uitsteken van den linkerarm (fig. 7<i>a</i>), is het bij rechts gesteld stuur, +vaak moeilijk den arm links buiten den wagen te steken. +Bij 'n <i>open</i> wagen kan de arm links schuins naar boven worden +gestoken. 't Beste lijkt me het signaal van stoppen te geven, +de eventueel achteropkomende wagen eerst te laten passeeren, +en dan voorzichtig den zijweg in te slaan naar links. Zit +naast den bestuurder nog iemand, dan kan deze natuurlijk +het attentie-sein geven en den bestuurder op de hoogte +stellen van den al of niet veiligen weg.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 413px;"> + <div class="floatleft" style="width: 204px;"> + <a href="images/ill_p027a.png"><img src="images/ill_p027a-th.png" width="204" height="171" alt="" title="Klik voor vergroting (347×305px, 8kB)" /></a> + <div class="caption">Fig. 7.</div> + </div> + <div class="floatright" style="width: 209px;"> + <a href="images/ill_p027b.png"><img src="images/ill_p027b-th.png" width="209" height="171" alt="" title="Klik voor vergroting (366×306px, 8kB)" /></a> + <div class="caption">Fig. 7<i>a</i>.</div> + </div> + + <div class="clear caption">Een der voordeelen van links stuur bij het naar links afslaan.</div> +</div> + +<p class="alert"><b>Steek nooit den weg over, zonder u ervan +overtuigd te hebben of de weg vrij is voor deze beweging!</b></p> + +<p>Deze zelfde regel geldt bij kruispunten, en nog sterker op +zijwegen bij het naderen van den grooten weg. Immers op +den berijder van den zijweg rust <i>de plicht</i> van z'n nadering +van den hoofdweg op goed-hoorbare wijze kennis te geven, +en er zich eerst goed van te vergewissen dat hij zonder de +veiligheid van het verkeer in gevaar te brengen, dezen kruisen +kan of er zich op begeven. Rijdt dus eerstens zeer langzaam. +Dan, moet ge rechts inslaan den hoofdweg op, draai dan zoo +kort mogelijk om den hoek, eveneens heel langzaam; moet +<span class="pagenum" title="28"> </span><a id="p_28"></a>ge naar links den hoofdweg op, of alleen maar dezen kruisen +let dan bijzonder goed op of de weg vrij is. Helaas staan op +<span class="pagenum" title="29"> </span><a id="p_29"></a>deze punten nog niet altijd spiegels, als te Doorn en te +Bussum (fig<ins class="corr" id="corr6" title="Bron: ,">.</ins> 8), (de laatste door den A. N. W. B., de eerste door +'t gemeentebestuur geplaatst), onze speelsche Hollandsche jeugd +weet er nog te veel raad op om ze te vernielen. Tot zoolang, +dienen we dus alweer op onze oogen te vertrouwen en... +op ons gehoor.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 570px;"> + <a href="images/ill_p028.jpg"><img src="images/ill_p028-th.jpg" width="570" height="472" alt="" title="Klik voor vergroting (1027×850px, 204kB)" /></a> + <div class="caption"> + <div class="bron">(<i>De Kampioen</i>).</div> + Fig. 8.<br /> + De A. N. W. B. spiegel te Bussum. + </div> +</div> + +<p><span xml:lang="fr">En passant</span> zij vermeld, dat de kwestie van kruispunten +ook in Frankrijk, <i>het</i> land van de auto, al heel wat stof heeft +opgeworpen. Daar was even voor den oorlog 'n voorstel ingediend, +de groote kruispunten van signalen als bij het spoor +gebruikelijk, te voorzien. Daarvoor zouden dan vaste bewakers +moeten komen, die ook 's avonds de verlichting (blauwe en +roode lampen) verzorgden. In Duitschland had men gedacht +aan 'n soort automatischen drempel, op 200 M. afstand van +het kruispunt, welke neergedrukt door de auto den signaalarm +bediende en pas in 't midden van den hoofdweg (of aan de +andere zijde der kruising) door 'n anderen neergedrukten +drempel den signaalarm weer op veilig zetten zou. In ons +land zijn we nog zoo ver niet. Daar zijn we pas aan het +bedenken hoe het automobilisme te beperken, inplaats van +hoe het tot bloei te brengen. Maar we zullen maar moed +houden.</p> + +<p>Ten slotte nog iets over 'n Amerikaansch nieuwtje aan den +wagen zelf, welks invoering bij de electrische installatie, die +thans bijna alle wagens bezitten geen bezwaar meer kan opleveren. +Achter op den wagen zijn behalve, ook náást het +roode achterlicht, signalen aangebracht met in licht-letters +(overdag: <i>wit</i>) „<span xml:lang="en">stop</span>”, „<span xml:lang="en">left</span>” en „<span xml:lang="en">right</span>” erop, en door den +bestuurder van het stuurwiel af te bedienen. Het kan mij +dunkt weinig moeite noch veel kosten meebrengen op iederen +wagen 'n dergelijk signaal te doen aanbrengen. Zelfs lijkt het +me hier te lande zelf niet moeilijk te fabriceeren. Achterop, +in het midden van de reservebanden aangebracht zit het +niets in den weg.</p> + +<hr class="hrstar" /> + +<p><span class="pagenum" title="30"> </span><a id="p_30"></a></p> + +<p>Het wagen-signaal, de claxon, of de hoorn, dient geconsidereerd +te worden als 'n instrument, dat met reden, matig en nooit +overbodig moet worden bespeeld. Passeer geen dorpen of steden, +te snel, met overbodig verwoed gekakel van het spektakel +makend ding, of loeiend als 'n locomotief. 'n Automobiel behoeft +geen reclame voor z'n bestaan te maken en gij, of ge 'n +automobiel bezit of niet, niet voor 't uwe, door onnoodig +hinderen uwer medeburgers. Daarentegen wees ook niet bang +er gebruik van te maken, als het noodig is. Er zijn nog +anderen op den weg dan gij, en die op 'n gefluisterd signaal +geen acht geven. Maar het is niet noodig dat ge tegenover +andere weggebruikers den boeman speelt. Het is aangenaam +tegenover 'n beleefd weggebruiker beleefd terug te zijn. Het +schept 'n prettiger atmosfeer, dan het eeuwige mopperen of +razen, al is dit helaas in ons land met hardleersche boeren +en slapende karrevoerders wel eens zéér noodig. En met +beleefd te zijn bewijst ge het geheele automobilisme 'n dienst.</p> + +<p>Zoo matigt uw vaart bij het uitgaan van 'n kerk, of bij +andere gelegenheden, die op 'n kleine plaats veel volk bijeen +doen zijn. Rijdt ook wat langzamer als de weg slikkerig is en +ge reeksen kerkgangers passeert. Uw wielen zouden meer slijk +op kunnen spatten, dan wel voor Zondagsche voetgangers +aangenaam zou zijn. Aan stof daarentegen is niet veel te doen, +daar kunnen de gemeentebesturen en de bewoners zelf beter +tegen waken dan gij, ook al is het daarom niet noodig het euvel +nog te verergeren door onachtzaam te rijden. <i>Beschouw u in 'n +dorp als de gast, wien het veroorloofd is 'n tuin van 'n buurman door +te loopen, om op 't eigen erf te komen<a id="FNa_2" href="#FN_2" class="fnanchor"><sup>2</sup>)</a>.</i> Ge zoudt dan zeker zonder +noodzaak dien buurman immers ook niet onaangenaam zijn.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 470px;"> + <a href="images/ill_p031.jpg"><img src="images/ill_p031-th.jpg" width="470" height="652" alt="" title="Klik voor vergroting (846×1174px, 195kB)" /></a> + <div class="caption"> + <div class="bron">(<i>De Kampioen</i>).</div> + Fig. 9.<br /> + De kruisingsborden der A. N. W. B. en K. N. A. C. + </div> +</div> + +<p>Weest voorzichtig met paarden, waarvan de begeleider u +verzoekt uw vaart te matigen, en rijdt ook niet te plotseling +langs 'n wagen met paarden bespannen. Zijn de dieren al +<span class="pagenum" title="31,32"> </span><a id="p_31"></a><a id="p_323"></a>schichtig (fig. 9<i>a</i>), als ge nadert, matig dan uw vaart, passeer met +uitgeschakelde motor, en fluit de dieren zachtjes toe, vriendelijk +en speelsch, dat leidt vaak de beesten van uw voertuig +af en maakt hen voor 'n moment rustiger.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 379px;"> + <a href="images/ill_p032.png"><img src="images/ill_p032-th.png" width="379" height="300" alt="" title="Klik voor vergroting (683×539px, 51kB)" /></a> + <div class="caption">Fig. 9<i>a</i>.<br /> + Paarden zijn nerveuse dieren.</div> +</div> + +<p>Kinderen, die op of langs den weg spelen, moeten ook +de bijzondere aandacht van den bestuurder hebben. Niet +alleen zijn ze niet altijd even voorzichtig, maar bij uwe +nadering drijft hen vaak iets, juist hun heil aan de andere +zijde van den weg te zoeken, als waar ze zich bevinden. +Vaak ook loopen ze naar moeder's huis of naar 'n waarschuwend +zusje en komen daarmede op 't onverwachtst voor +uw wagen. En op de ernstige gevolgen daarvan, bij de +geringste onattentie van den bestuurder, behoeft in waarheid +hier, meen ik, niet gewezen te worden.</p> + +<p><i>Spaar ook de dieren</i>, honden, katten, die voor uw wagen +wegvluchten, of bij ongeluk binnen uw baan komen. Doe +<span class="pagenum" title="33"> </span><a id="p_33"></a>daarvoor het mogelijke! Onnoodig te zeggen, dat ge uwe +passagiers of uzelven er niet aan opofferen kunt, maar door +van het principe uit te gaan, dat het letsel, wèlk dan ook, +dat ge hen aan zoudt doen bij 'n aanrijding, uit 'n gevoel van +menschelijkheid zooveel mogelijk vermeden dient te worden, +zult ge vele ongelukken voorkomen. Onze huisdieren zijn 's menschen +goede vrienden, en dienen als zij, ontzien te worden. Het +is heusch niet zoo moeilijk even de vaart van uw wagen te +matigen, als er onbewust gevaar voor hen dreigt, en ge bewijst +er de goede propaganda voor het automobilisme 'n dienst mee.</p> + +<p>Ja, zelfs voor wie in observeeren belang stelt, leveren de +huisdieren, die ge langs den weg ontmoet, 'n zeer rendeerend +studieveld. De karakteristiek van de wijze, waarop elk soort +op de tuf reageert, is zeer leerzaam en typeert vaak de +diersoort sterk. Hen negeeren is 'n mooi stuk natuur voorbij zien.</p> + +<p>Verzuim ook nooit 'n automobilist „<span xml:lang="fr">en panne</span>” even uwe assistentie +aan te bieden. Veelal, als bandenpech hem kwelt, zal +hij die niet behoeven, maar de mogelijkheid bestaat, dat ge +door 'n kleinigheid hem van dienst kunt zijn. Bedenk eens +hoe onaangenaam het voor uzelf zou zijn, indien ge op 'n +verlaten weg of op de hei „<span xml:lang="fr">en panne</span>” stond, en ge ziet, terwijl +'n kleinigheid u uit den nood zou kunnen helpen, uwe +sportbroeders langs daveren, zonder zich om u te bekommeren.</p> + +<p>Hebt ge electrische lampen, en ontmoet ge 's avonds 'n +andere auto, die last ondervindt van uw licht, draai dan even +uw lampen uit en de stadslampen aan. Dat zoudt ge zelf +apprecieeren, als 't u gebeurde. Wagens met acetyleenlampen +zullen u dit niet kunnen beantwoorden, maar daartegenover +staat, dat ge daar ook niet zoo'n last van zult hebben, omdat +'t licht minder fel is. <a id="cross1">Als 't gewoonte werd</a>, dat de wagens, +met zware zoeklichten, deze even doofden bij elkaars passeeren, +dan zou daardoor het gevaar, ontstaan door verblinding, te +niet worden gedaan<a id="FNa_3" href="#FN_3" class="fnanchor"><sup>3</sup>)</a>. Worden de lichten niet gedoofd, dan +<span class="pagenum" title="34"> </span><a id="p_34"></a>kunnen er het eerste oogenblik na het passeeren de ernstigste +ongelukken gebeuren. Dit kwam reeds voor, o. a. doordat de +wagen met 'n mijlpaal rechts van den weg in botsing kwam, +omdat de door het licht van 'n tegemoetkomenden wagen verblinde +bestuurder het paaltje niet had waargenomen. 'n Anderen +keer is 'n wagen op dezelfde wijze in 'n sloot langs den weg +terecht gekomen.</p> + +<p class="alert"><b>Daarom automobilisten dooft bij het passeeren +uwe zware zoeklichten! Passeert elkaar +bij het licht uwer stadslampen!</b></p> + +<p>Indien beide bestuurders zich hieraan houden is het gevaar +voor ongelukken onder deze omstandigheden buitengewoon +verminderd.</p> + +<p>Wees ten slotte voorzichtig met weggebruikers, die de regels +van 't verkeer verwaarloozen, met op den rijweg wandelende +voetgangers, met links van den weg rijdende wagens of fietsers, +of dergelijke. Regelmatig<a id="FNa_4" href="#FN_4" class="fnanchor"><sup>4</sup>)</a> zich volgens de voorschriften van +het verkeer zich op rijwielpad, voetpad of rijweg zich voortbewegende +voertuigen of personen, ze mogen al deel uitmaken +van de algemeene „wegvisie” van den bestuurder, en als +zoodanig onder z'n observatie staan, van hen behoeven redelijkerwijze +geen afwijkingen van dit normaal voortbewegen +verwacht te worden. Echter weest op uw hoede voor hen, +die plotseling soms schijnbaar zonder de geringst redelijke +motieven, van de regels van den weg, afwijken. Zij leveren +'n verkeersgevaar op, waartegen niet genoeg kan worden +gewaarschuwd. In zoo'n geval werke uw signaal krachtig en +worde voorzichtig gemanoeuvreerd. En al zoude ook bij 'n +ongeval aan hunne eigene onvoorzichtigheid te wijten, dus het +ongelijk aan hunne zijde zijn, toch geldt altijd, dat „voorkomen +beter is dan verhelpen”, ook hier. Dat dus de ervarenheid +in 't besturen, de voorzichtigheid bij 't rijden niet uitschakele!</p> + +<hr class="fnsep" /> + +<div class="footnote"><p><a id="FN_2" href="#FNa_2" class="label"><sup>2</sup>)</a> De + <abbr title="Koninklijke Nederlandsche Motorrijders Vereniging">K. N. M. V.</abbr> en de + <abbr title="Koninklijke Nederlandsche Automobiel Club">K. N. A. C.</abbr> hebben in verscheidene dorpen + op verzoek borden geplaatst met „vriendelijk verzoek langzaam te rijden”.</p></div> + +<div class="footnote"><p><a id="FN_3" href="#FNa_3" class="label"><sup>3</sup>)</a> Zie ook pag. <a href="#cross2">50</a>.</p></div> + +<div class="footnote"><p><a id="FN_4" href="#FNa_4" class="label"><sup>4</sup>)</a> Zie: de „Regels van den Weg” (verspreid door de + <abbr title="Algemeene Nederlandsche Wielrijders-Bond">A. N. W. B.</abbr>).</p></div> + +<hr class="chend" /> + +<p><span class="pagenum" title="35"> </span><a id="p_35"></a></p> + +<h2 class="h2ls2"><a id="MANOEUVRES"></a>MANOEUVRES.</h2> + +<hr class="chbegin" /> + +<h3><a id="UITWIJKEN"></a>Uitwijken.</h3> + +<div class="figcenter" style="width: 442px;"> + <a href="images/ill_p035.png"><img src="images/ill_p035-th.png" width="442" height="226" alt="" title="Klik voor vergroting (796×407px, 37kB)" /></a> + <div class="caption">Fig. 10.<br /> + Het uitwijken op kruispunten.</div> +</div> + +<p>In 't algemeen liet ik al blijken, dat het bij 't passeeren +van zijwegen gewenscht is, het midden van den hoofdweg te +houden, om op alle eventualiteiten beter verdacht te zijn. +'n Bocht uit 'n zijweg naar links, neme men wijd, 'n bocht +naar rechts kort. Er zijn voor den oorlog o. a. ook alweer +in Frankrijk pogingen gedaan om 'n voorschrift te vervaardigen, +waarbij iedere een kruising of zijwegen naderende auto verplicht +<span class="pagenum" title="36"> </span><a id="p_36"></a>zou worden, alleen te letten op alles wat van de rechterzijde komt. +Zoodoende zal de van links naderende wagen, voor 'n van +'n zijweg rechts komende moeten uitwijken of stoppen, evenals +'n van 'n zijweg links naderende wagen zal moeten stoppen +voor wat rechts van den hoofdweg komt. Het voorschrift, zij +'t 'n goed bedoelde poging, is evenmin compleet, als eenig +ander tot dusver, en de goede oplossing moet nog gevonden +worden. Tot zoolang diene, dat ieder goed uitkijkt en men +zich hoofdzakelijk aan de boven eerstgenoemde regels houdt, +waarbij wordt aangenomen, als reeds eerder gezegd, dat het +verkeer op den hoofdweg vóór gaat. Ook deze regels dienen +bij 'n bestuurder vast in 't geheugen geprent te zijn. Hij geve +zich dus in den aanvang daarvan bij iederen zijweg of kruising +rekenschap en bedenke 'n aantal gevallen tot oefening om z'n +geest ook in deze richting soepel en snel gereed tot conclusies +te maken. Ook bij kruisingen houde men wat naar 't midden van +'t kruispunt, waardoor bij onvoorziene gebeurtenissen voor den +wagen de meeste ruimte rondom open blijft om te kunnen +manoeuvreeren naar den eisch van 't oogenblik. In geen +geval passeere men 'n niet geheel overzichtelijke kruising te +snel, nòch sla men met te groote snelheid 'n zijweg in. De +kans, waarbij men in dergelijke gevallen zoo doende zich aan +gevaar blootstelt is van zelf sprekend dan groot.</p> + +<p>Tracht ook niet nog snel vóór 'n uit 'n zijweg komend +voertuig of wat 't ook zij, heen te komen, als ge gelegenheid +hebt om te stoppen. Laat liever de andere weggebruiker dan +kalm even voortgaan. Er is zelfs kans, dat, waar bij zoo'n +geval het uitzicht op den hoofdweg belemmerd wordt gedurende +'n oogenblik, ge, door snel voor het andere voertuig heen te +willen schieten—en daardoor den verkeerden kant van den +weg nemend—in de baan van 'n uit de tegenovergestelde +richting komende auto of wagen zoudt komen, en dus deze +verkeerde manoeuvre de aanleiding voor 'n ernstig ongeval +zou kunnen worden. <i>Doch niet dit alleen moet u er van terug +houden, maar uw gevoel voor verkeersorde!</i> Dit principe moet +<span class="pagenum" title="37"> </span><a id="p_37"></a>bij ieder rijder voorzitten, dat het zich houden aan 'n goede +verkeersregeling de verkeers-anarchie het beste keert. En +daaraan heeft dus ieder weggebruiker mede te werken<a id="FNa_5" href="#FN_5" class="fnanchor"><sup>5</sup>)</a>.</p> + +<p>Neem in bochten nooit de buitenbocht, als de binnenbocht +de aangewezen plaats is, waarop ge u bevinden moet (rechts +van den weg). Ook het voordeel even naar links te buigen, +teneinde sneller de bocht te kunnen overzien, weegt eerstens +niet op tegen 't gevaar, dat daardoor ontstaat van door 'n +van de andere zijde komenden wagen te worden aangereden, +en is tweedens van verkeersregel-standpunt beschouwd, absoluut +niet geoorloofd. „Snij” ook 'n bocht naar links, die ge <i>niet</i> +overzien kunt, te scherp af, want daardoor stelt ge u aan +dezelfde gevaren bloot. Prent u goed in 't hoofd, dat ge u +eigenlijk <i>nooit</i>, onder welke omstandigheden ook, links van +den weg moogt bevinden, behalve dan 't kleine oogenblik +waarop ge 'n anderen wagen inhaalt en voorbij rijdt. Zorg in +dat geval er zeker van te zijn, dat van de andere zijde geen +wagen nadert met dezelfde bedoeling uit tegenovergestelde +richting. In zoo'n geval is het gewenscht, de auto of ander +voertuig, dat u tegemoet komt, eerst te laten passeeren, en +daarna pas de voor u in dezelfde richting als de uwe zich +voortbewegende wagen of auto voorbij te rijden. In 'n dorp +of bij woningen of op 'n smallen weg, zij men met dat +achterop rijden eveneens zeer voorzichtig. Beter is het even +te wachten tot 'n plaats waar de weg ruimer passeeren veroorlooft, +dan dit te forceeren. Door bruuske maatregelen +verbetert men geen te wenschen latende weggesteldheid, integendeel +vergroot men uit veiligheidsoogpunt de kans op +ongevallen.</p> + +<p>Men moet echter niet uit 't oog verliezen, dat in al deze +gevallen echter de ervaren rijder, dank zij z'n geoefend opmerkingsvermogen +en z'n rij-ervaring, allicht doortastender op +<span class="pagenum" title="38"> </span><a id="p_38"></a>zal treden, dan door onervarenen mogelijk geloofd zal worden. +Hier dan wederom onmiddellijk van roekeloosheid te spreken, +is overdreven. Waarmede ik maar zeggen wil, dat ook in deze +gevallen ieder voor zich duidelijk moet weten, wat hij zich +veroorloven kan en mag, en <b class="size115">hier de norm alleen te +trekken is door deskundigen</b>. <i>Want het mag als vanzelfsprekend +worden beschouwd dat de geoefendheid van oog +en hand mogelijkheden schept, waarover geen ongeoefende 'n +oordeel uit kan spreken.</i></p> + +<p>Nog 'n enkel woord over 't rijden in de stad, in verband +met dit onderwerp.</p> + +<p>Rijdt dan nooit te hard; volg de verkeersregelen, en let +op den verkeersagent. Wilt ge passeeren, of afslaan, vraag +dezen dan door 'n enkel gebaar, waarmede ge de gewenschte +richting tevens aangeeft, of ge passeeren kunt. Verkeersagenten +zijn zeer nuttig voor het verkeer en het is voor ieder van +belang hen in de hand te werken bij die regeling. Is er geen +verkeersagent, rijdt dan bedachtzaam en houdt u aan de regels +van den weg. Indruk maken door buitengewone manoeuvres +is ook hier uit den booze. Het is veel mooier, juist met 'n +grooten wagen, die buiten makkelijk z'n 100 K.M. loopt en in +de stad gewillig en handelbaar is, gemakkelijk en rustig om +te gaan, als met 'n kinderwagen, dan deze voor te stellen als +woeste kilometervreters. Integendeel zal het uiterst handelbare +van zoo'n weglokomotief sympathieker werken, dan het schrik-aanjagende, +verwekt door het donderen met vrijen uitlaat of +door groot misbaar van loeiende signalen. <ins class="info" title="Dat wordt niet meer gedaan." xml:lang="fr">Cela ne se fait plus.</ins> +Als 't vroeger gebeurde, dan was 't vaak <ins class="info" title="gebrek aan beter" xml:lang="fr">faute de mieux</ins>. +Onze moderne machines zijn daar werkelijk te volkomen voor +geworden. En voor menschen, die, van hun wagen of van het +automobilisme houden, is de waardeering van dit volkomene +meer waard, dan de romantiek van den schijn, waarin sommigen +zich, door het laten knallen hunner motorrossen, aan +draken temmende helden gelijk, meenen te hullen!</p> + +<p>Ook op dit gebied, geloof me, is de romantiek uit den tijd!</p> + +<hr class="fnsep" /> + +<div class="footnote"><p><a id="FN_5" href="#FNa_5" class="label"><sup>5</sup>)</a> Zie ook in dit verband de „Regels van den Weg”, door de +<abbr title="Algemeene Nederlandsche Wielrijders-Bond">A. N. W. B.</abbr> verspreid.</p></div> + +<p><span class="pagenum" title="39"> </span><a id="p_39"></a></p> + +<h3><a id="OVERWEGEN"></a>Overwegen, trams en rails.</h3> + +<p>Niet in alle steden zijn voor het verkeer ten opzichte van +de trams zoo duidelijke regels voorgeschreven als te Amsterdam. +Deze zijn in 'n keurig uitgevoerd boekje, dat we hier gaarne +<span xml:lang="fr">en passant</span> vermelden, bij de Verkeerspolitie te verkrijgen, en +dus kunnen die locale verordeningen hier worden voorbijgegaan.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 302px;"> + <a href="images/ill_p039.png"><img src="images/ill_p039-th.png" width="302" height="278" alt="" title="Klik voor vergroting (543×500px, 30kB)" /></a> + <div class="caption"> + <div class="bron">(<i>De Kampioen</i>).</div> + Fig. 11. + </div> +</div> + +<p>In het algemeen dient men bij het passeeren van trams, +mede dank zij de onvoorzichtigheid der trampassagiers, zoowel +buiten als in de stad, uiterst voorzichtig te zijn. Bovendien +geven rails en de aan hun baan gebonden tramwagens, +vaak aanleiding tot gevaarlijke momenten.</p> + +<p>In de eerste plaats in de bochten (fig. 11). Groote tramwagens, +vooral die op smal spoor, hebben daar de onhebbelijke gewoonte, +vrij ver buiten de baan der rails te zwaaien, o. a. de +wagens van de Amsterdam–Haarlem–Zandvoort-lijn, de <abbr title="Electrische Spoorweg-Maatschappij">E.S.M.</abbr> +Wacht men in zoo'n bocht op 'n naderende tram, of wil men +<span class="pagenum" title="40"> </span><a id="p_40"></a>die in de bocht passeeren, dan loopt een auto kans tusschen +de rails en den trottoirband, door het omzwaaiende voor- of +achter bovengedeelte van den wagen, geknakt of minstens +beschadigd te worden. Staat uw wagen of rijdt ge langs de +rails (fig. 11<i>a</i>), reken dus dan niet met de sporen, maar doe +er nog 'n goed stuk bij voor den wagen met de treeplanken, +en mijdt het in 'n bocht te wachten als er 'n tram nadert.</p> + +<p>Dan dienen wegvernauwingen uwe bijzondere oplettendheid +te vragen, indien zich tram- of locaalspoor daar ook bevindt. De +loop der rails is niet altijd goed waarneembaar van uit de verte; +een in vaart zijnde tram kan, dank zij de korte bochten in de +lijn, heel plotseling en heel onvoorbereid u den weg versperren.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 358px;"> + <a href="images/ill_p040.jpg"><img src="images/ill_p040-th.jpg" width="358" height="227" alt="" title="Klik voor vergroting (645×408px, 66kB)" /></a> + <div class="caption"> + <div class="bron">(<i>Autoleven</i>).</div> + Fig. 11<i>a</i>. + </div> +</div> + +<p id="cross3">Wacht u er ook voor met de wielen in het spoor te +geraken. Eerstens is dit gevaarlijk bij de nadering van andere +voertuigen, omdat ge onmogelijk, eenmaal in 't spoor, op 'n +door u zelf gekozen oogenblik er uit kunt komen en dus kans +hebt, dat dit op 't ongelegenste oogenblik geschiedt. Zitten +de wielen in de rails, dan moet ge voorzichtig trachten door +het heen en weer bewegen van 't stuurwiel ze er uit te +draaien. Dit gebeurt altijd bruusk en gaat meest met slipbewegingen +<span class="pagenum" title="41"> </span><a id="p_41"></a>van den wagen gepaard. Redresseert dus onmiddellijk +nadat de wielen uit de rails springen, de <span xml:lang="fr">fausse</span> +manoeuvre die de wagen maakt, met 'n contra-beweging +van het stuurwiel. Lukt het u niet uit de rails te komen +met voorzichtig manoeuvreeren van het stuurwiel, dan dienen +de wielen met 'n stuk hout, 'n plank of iets dergelijks geholpen +te worden. Die plank wordt dan dwars over de rails +gelegd en gestut, dat wegglijden onmogelijk is. Manoeuvreer +hierbij voorzichtig, en fausseer de stuurinrichting hierbij niet. +In de stad zal zoo iets niet voorkomen maar wel op buitenwegen +waar het railsprofiel niet met den weg gelijk ligt.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 286px;"> + <a href="images/ill_p041.png"><img src="images/ill_p041-th.png" width="286" height="312" alt="" title="Klik voor vergroting (515×562px, 37kB)" /></a> + <div class="caption">Fig. 12.</div> +</div> + +<p>Let bij het inhalen van 'n tram ook op de mogelijkheid, dat +er iemand voor of van de tram weg zal springen (fig. 12). Goed +signaal geven en zooveel mogelijk wegbreedte latend tusschen de +tram en uw wagen is hierbij 'n vereischte. Om 'n stoomtram in +te halen, die z'n stoompluim over den weg slingert, en u het +<span class="pagenum" title="42"> </span><a id="p_42"></a>uitzicht belemmert is het geraden te wachten, tot even de +wind den stoom verjaagt. Want de afstand noodig, om 'n +snel rijdend voertuig als 'n tram in te halen, is te lang, dat +de kans niet te groot zou worden, dat er, in den tijd noodig +om den stoompluim in te halen en er doorheen te rijden, zich +van de andere zijde ondertusschen 'n wegbelemmering zou +voordoen, die ge niet zoudt hebben kunnen zien naderen. +Komt ge 'n dergelijk vehikel tegen, matig dan uw vaart zoodanig, +dat ge voor plotseling uit dien stoompluim opdoemende +voertuigen stoppen kunt. <i>Geef flink signaal</i> en zet desnoods +den wagen stop aan den rechterkant van den weg, tot de +tram voorbij is. Want dan hebt ge de meeste zekerheid, omdat +dan alléén 'n voertuig sneller of even snel als de tram zich +voortbewegend, gevaar kan opleveren. En dit gevaar kan +worden afgewend door 't geven van 'n signaal en door goed +den rechterkant van den weg te houden.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 358px;"> + <a href="images/ill_p042.jpg"><img src="images/ill_p042-th.jpg" width="358" height="227" alt="" title="Klik voor vergroting (645×409px, 66kB)" /></a> + <div class="caption"> + <div class="bron">(<i>Autoleven</i>).</div> + Fig. 13. + </div> +</div> + +<p>Wil ook niet te dicht voor 'n tram heen oversteken. 'n Tram +glijdt bij bruusk stoppen nog vaak ver langs de rails door. +En wordt ge door 'n zich achter de tram bevindend vehikel +genoodzaakt plotseling te stoppen (fig. 13), dan kan den wagen-bestuurder +<span class="pagenum" title="43"> </span><a id="p_43"></a>z'n tram op de gladde rails moeilijk houden. Niet +alleen uit eigenbehoud is dus deze manoeuvre verkeerd, +maar zeer zeker ook uit 'n oogpunt van verkeersorde, en voor +het behoud van derden. Kijk ook bij het oversteken van rails +goed uit en praat niet met uwe passagiers (fig. 14), 't hoofd naar +hen toegewend, en daardoor onoplettend voor wat u omringt of +op de lijn nadert. <i>Het is veel moeilijker ongelukken te voorkomen, +dan ze te veroorzaken.</i> En matig de vaart van uw auto bij +stopplaatsen waar passagiers wachten, of uit 'n wachtlokaal +te voorschijn treden. Want meestal schijnt de nadering van +de tram de passagiers zoo te biologeeren, dat ze vergeten, +dat ze zich op den verkeersweg bevinden of deze moeten +oversteken om in te stappen en dus van dien verkeersweg +tijdelijk 'n bagagedepôt maken of 'n wachtlokaal. Het vluchtheuvel-systeem +der Amsterdamsche verkeerspolitie is dan ook +wat dit punt betreft 'n zeer toe te juichen verkeersbeveiliging.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 364px;"> + <a href="images/ill_p043.jpg"><img src="images/ill_p043-th.jpg" width="364" height="225" alt="" title="Klik voor vergroting (654×405px, 61kB)" /></a> + <div class="caption"> + <div class="bron">(<i>Autoleven</i>).</div> + Fig. 14. + </div> +</div> + +<h3><a id="ACHTERUIT"></a>Achteruitrijden en manoeuvreeren.</h3> + +<p>Een moeilijk punt voor den beginner, die nog niet zeker +is van z'n bewegingen. In de eerste plaats worden de voeten +<span class="pagenum" title="44"> </span><a id="p_44"></a>op het rempedaal en het koppelingspedaal geplaatst en wordt +als gas gegeven moet worden, dit met den voet gedaan, die +het rempedaal bedient, of zoo mogelijk, met de hand, door +middel van 't gashandle op 't stuurwiel. Dan wordt bij 'n open +wagen het lichaam gedraaid naar de binnenzijde van den +wagen, de rechterhand aan 't stuurwiel, de linker op den rug +van de zitting (fig. 15), zoodat de bestuurder stevig zit, de pedalen +bedienen kan, en de geheele achterzijde van den wagen over +de geheele breedte overzien, terwijl het effect van de minste +beweging kan worden geobserveerd. Dit geldt natuurlijk alleen +bij open wagen, bij gesloten wagens moet met de linkerhand +gestuurd worden, en rechts langs den wagen naar buiten en +naar de punt van het achterspatbord worden gezien. Met +een langzaam manoeuvreeren leert men ook dit het best. +Zorg dat ge zoo zit, dat geen kans bestaat dat uw voeten +van de pedalen afglijden. Dit kan, door half te gaan staan +op de pedalen en uzelve schoor te zetten tusschen den rug +van de zitting en het voorschutbord. Bij wagens met het +stuurwiel links, geldt wat manoeuvres betreft natuurlijk het +tegenovergestelde.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 382px;"> + <a href="images/ill_p044.jpg"><img src="images/ill_p044-th.jpg" width="382" height="211" alt="" title="Klik voor vergroting (688×379px, 76kB)" /></a> + <div class="caption"> + <div class="bron">(<i>De Kampioen</i>).</div> + Fig. 15. + </div> +</div> + +<p>Houdt de <i>uit</i>stekende deelen van den wagen goed in het +<span class="pagenum" title="45"> </span><a id="p_45"></a>oog en houdt rekening met 't feit, dat ge achterop 'n kap +hebt, die 'n eind uitsteekt, of dat ge reservebanden en in +ieder geval 'n benzine-tank achter uw wagen hebt. Rijdt dus +ook niet te dicht op 'n achter u staanden wagen.</p> + +<p>Bij het inrijden van garages moet op den rand van het +rechter achter- en voorspatbord worden gelet. De breedte +van den inrij garandeert dan vanzelf dat de andere zijde <span xml:lang="en">safe</span> +is. Zie echter toe, dat er zich geen voorwerpen, 'n fiets, 'n +benzineblik of zoo iets dergelijks op uw weg bevinden, zooals +te vaak voorkomt. En uitwijken laat zoo'n ingang veelal niet toe.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 366px;"> + <a href="images/ill_p045.png"><img src="images/ill_p045-th.png" width="366" height="214" alt="" title="Klik voor vergroting (658×384px, 42kB)" /></a> + <div class="caption"> + <div class="bron">(<i>De Kampioen</i>).</div> + Fig. 16.<br /> + Methoden om in 'n garage op de juiste plaats te geraken. + </div> +</div> + +<p>Bij het op z'n plaats zetten van den wagen in de garage +moet ge ook voorzichtig manoeuvreeren. De hoofdzaak is dat +ge op uw plaats komt te staan en zoo goed mogelijk. Van +te veel brio komen kapotte muren en verbogen spatschermen. +Maakt het u nerveus, dit heen en weer gedraai, laat het dan +gerust 'n ander over. Het is niet ieders werk en juist bij dit +rangeeren kunnen kleine oorzaken groote gevolgen hebben.</p> + +<p>Stopt ge in 'n straat, verzuim dan niet eerst de hand uit +te steken, als teeken voor het achter u volgend voertuig. Zet +uw wagen netjes langs het trottoir, niet scheef, of zoo, dat +'t verkeer er door belemmerd wordt. Moet ge tusschen +<span class="pagenum" title="46"> </span><a id="p_46"></a>twee voertuigen of auto's in komen te staan, rijdt dan iets +verder, en dan achteruit tusschen de wagens in (fig. 16<i>a</i>). Rijdt +niet dwars over naar de linksche zijde van de straat, tegen het +verkeer in, maar rijdt rechts en draai dan om mèt de richting +van het verkeer méé, tot vóór het huis, waar ge wezen wilt. +Dit is in nauwe straten natuurlijk niet mogelijk, maar daar +bestaan òf voorschriften dat ze slechts in ééne richting bereden +mogen worden <ins class="corr" id="corr7" title="Bron: of">òf</ins> 't zijn stille straten, waar ge niemand in +den weg staat. Is geen van deze manoeuvres mogelijk, blijf +dan, al moet ge ook links zijn, rechts langs de trottoir staan.</p> + +<div class="figleft" style="width: 260px;"> + <a href="images/ill_p046.png"><img src="images/ill_p046-th.png" width="260" height="181" alt="" title="Klik voor vergroting (468×327px, 26kB)" /></a> + <div class="caption"> + <div class="bron">(<i>De Kampioen</i>).</div> + Fig. 16<i>a</i>. + </div> +</div> + +<p>Ook buiten de stad +dient ge daarop te +letten. Moet ge plotseling +stoppen, 'tzij +door 'n motorpanne +of door 'n lekken band, +gebruik dan de laatste +vaart van den wagen +om 'm langs de rechterzijde +van den weg +„uit de baan” te zetten. +Gebeurt dit op +'n helling en geven +de remmen wat mee, zet dan dalend 't rechtervoorwiel, +stijgend het rechterachterwiel schuin tegen den berm aan.</p> + +<p>Keeren op 'n smalle weg of in 'n nauwe straat, wordt, zoo +nergens 'n oprit of 'n zijweg aanwezig is, het beste volbracht +door bij de eerste manoeuvre den wagen zoover mogelijk dwars +over den weg te zetten met de voorzijde zoo dicht mogelijk +bij den berm (of tegen 't trottoir), met het stuur zoo ver mogelijk +om. Dan wordt het stuur zoover mogelijk in de andere richting +gedraaid en achteruit gereden. Slaagt men er niet in de auto +bij de eerste manoeuvre zoo ver rond te krijgen, dat 'n voorwaartsche +beweging in tegenovergestelde richting al kan worden +bewerkstelligd, dan herhale men geleidelijk aan de beweging +<span class="pagenum" title="47"> </span><a id="p_47"></a>tot den stand van den wagen achterwaarts 'n kwart slag op +de wegbreedte mogelijk maakt, waardoor vanzelf de wagen +in de goede richting zal staan.</p> + +<p>Het spreekt vanzelf, dat ge in uwe automobilistische loopbaan +vaak voor gevallen zult komen te staan, die moeilijk +allen van te voren omschreven kunnen worden. Dit is ook +niet de bedoeling. De hoofdzaak is, dat ge volkomen meester +wordt, door 'n koel en kundig leeren bezien, van elke situatie, +'tzij dat deze snel beleid of kalm overleg vraagt. In vele gevallen +zal 'n begrip van wat verkeer beduidt, geholpen door +locale voorschriften, u sneller voorschrijven wat ge te doen +hebt dan honderd geschreven regels. Maar de principes ervan, +dient ge allicht vooruit te kennen.</p> + +<hr class="chend" /> + +<p><span class="pagenum" title="48"> </span><a id="p_48"></a></p> + +<h2 class="h2ls2"><a id="NACHTIRTTEN"></a>NACHTRITTEN EN MIST.</h2> + +<hr class="chbegin" /> + +<div class="figright" style="width: 351px;"> + <a href="images/ill_p049.jpg"><img src="images/ill_p049-th.jpg" width="351" height="329" alt="" title="Klik voor vergroting (631×592px, 107kB)" /></a> + <div class="caption"> + <div class="bron">(<i>Autoleven</i>).</div> + Fig. 17.<br /> + De vormen der dingen bij het licht van schijnwerpers. + </div> +</div> + +<p>Het onderscheiden van de voorwerpen en de weggesteldheid +met deszelfs verschijnselen bij nacht, is voor 'n bestuurder, +die over dag goed vér kan zien, heel wat gemakkelijker dan +voor een, bij wien dit minder het geval is. Natuurlijk is goed +observeeren hier nog nuttiger dan bij 't rijden bij dag, omdat het +voorwerp of voertuig in het licht van de lampen zich minder snel +definieeren laat. Bij kruisingen verraden vaak witte lichtglansen +op de boomen, op 'n hek, op struikgewas, op 'n telegraafpaal, +die zich op het kruispunt bevinden, reeds het naderen van +'n auto uit de andere richting. Hetzelfde valt bij 'n bocht te +constateeren. Het achteroprijden van onverlichte wagens kan +soms worden waargenomen doordat zich tusschen 'n eerst +waargenomen lichtend punt in de verte en uwe lantaarns zich +iets donkers geschoven heeft. De lantaarn of 't licht dat ge +eerst zaagt is verdwenen. Reeds elders beschreef ik („De +Kampioen”, 23 Maart 1917) het effect, dat 'n rijtuig, 'n tentwagen, +of ander van achter met zeil afgesloten of gelakt +voertuig maakt. Uit het eerst volslagen duister begint vaag, +als 'n zeer ver verwijderd schijnsel iets te glimmen, flauwe +bewegelijke glansen, die saamvloeien tot 'n vlak, als van 'n +zwart geverniste blikken plaat. De beweging ontstaat door het +ongelijkmatig terugglanzen van uw lantaarnlicht op de achterzijde +van het steeds op en neer of heen en weer veerende +<span class="pagenum" title="49"> </span><a id="p_49"></a>voertuig. Pas vlak bij snijdt het donkere silhouet van het voertuig +zich duidelijker in de donkerte uit, doch pas op 't oogenblik, dat +de lantaarnlichten van de auto het inhalen. Pas op voor onverlichte +karren, vooral op 's nachts naar de markt rijdende bodewagens +of groentekarren. De laatste vloeien door hunne last, +vooral 's zomers, zóó met het boomenloof ineen, dat ze niet +dan van zeer nabij daaruit te herkennen zijn, om zich als +gevaarlijke verkeersstoornissen te openbaren. De plaats voor +de lampen om het beste licht te leveren, is ze laag te plaatsen +en zoo ver mogelijk naar voren. Verkieslijk is de voorruit +schuin te plaatsen opdat de weerglans van het licht den +bestuurder niet hindere. Dat heeft ook z'n voordeel indien ge +door 'n andere auto achterop wordt gereden. Staat de voorruit +recht, dan wordt ge door de spiegeling van de lantaarnlichten +van de auto achter u, vaak volkomen verblind, of dansen de +<span class="pagenum" title="50"> </span><a id="p_50"></a>lichtschijnsels daarin zóó onaangenaam heen en weer, dat deze +u het uitzien zeer moeilijk maken.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 427px;"> + <a href="images/ill_p050a.jpg"><img src="images/ill_p050a-th.jpg" width="427" height="161" alt="" title="Klik voor vergroting (768×289px, 66kB)" /></a> + <div class="caption"> + <div class="bron">(<i>De Kampioen</i>).</div> + Fig. 18.<br /> + </div> +</div> + +<p><a id="cross2" href="#cross1">Reeds maakte ik melding</a> van de wenschelijkheid, om zware +zoeklichten uit te schakelen en de stadslampen in te schakelen +bij het passeeren van 'n anderen wagen<a id="FNa_6" href="#FN_6" class="fnanchor"><sup>6</sup>)</a>. Daarmede kan veel +gevaar voorkomen worden. 'n Middel om het gevaar van verblind +<span class="pagenum" title="51"> </span><a id="p_51"></a>te worden, te ontloopen, indien de ander z'n licht niet dooft, +is een van de oogen dicht te doen, het linksche, en dit direct +na het passeeren weer te openen, waardoor men tenminste +met een der oogen zien kan. De ruimte tusschen den naderenden +wagen en de uwe, wordt door het licht fel beschenen en kan +er dus nauwkeurig geconstateerd worden of de weg zóóver +veilig is. Het niet <ins class="corr" id="corr8" title="Bron: verblindde">verblinde</ins> oog wordt dan onmiddellijk bij +het passeeren geopend en kan dan normaal dienst doen.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 261px;"> + <a href="images/ill_p050b.jpg"><img src="images/ill_p050b-th.jpg" width="261" height="263" alt="" title="Klik voor vergroting (470×473px, 55kB)" /></a> + <div class="caption"> + <div class="bron">(<i>Autoleven</i>).</div> + Fig. 18<i>a</i>. + </div> +</div> + +<p>Even wil ik hier in 't voorbijgaan op wijzen op 'n uit +Amerika sinds eenigen tijd gebruikt genre schijnwerpers-lenzen, +die niet hooger belichten dan ongeveer 1.30 M. van +den grond (fig. 18 en 18<i>a</i>). Daardoor wordt het gevaar van +verblinding op niet geringe wijze verkleind. Verder zijn er +ook lenzen die het licht van de schijnwerpers breken op +zoodanige wijze, dat hierdoor geen overlast wordt aangedaan +aan eenig ander weggebruiker, maar toch op de voor den +bestuurder noodige plaats en afstand de volle lichtkracht +plaatselijk tot haar recht komt (fig. 18<i>b</i>). Het nut van +<span class="pagenum" title="52"> </span><a id="p_52"></a>dergelijke lenzen en schijnwerpers is na het bovenstaande +duidelijk en lijken deze mij op den duur onontbeerlijk.</p> + +<div class="figcenter" style="width: 277px;"> + <a href="images/ill_p051.jpg"><img src="images/ill_p051-th.jpg" width="277" height="275" alt="" title="Klik voor vergroting (499×495px, 69kB)" /></a> + <div class="caption"> + <div class="bron">(<i>Autoleven</i>).</div> + Fig. 18<i>b</i>. + </div> +</div> + +<p>Pas ook op voor <i>ieder</i> rood licht, dat ge ziet, zelfs al is de +beteekenis bij het passeeren er u niet duidelijk van. Gewoonlijk +bevindt zich vlak daarna 'n tramovergang of om 'n bocht, +'n spoorwegovergang.</p> + +<p>Bij mist zijn gele vloeipapieren schijven voor de schijnwerpers +het doelmatigst. Ook kunnen de lantaarns zoo laag +mogelijk naar den grond vóór den wagen gedraaid worden, +opdat geen stralenbundels de hoogte in gaan, om voor uw +wagen groote witte misttrechters te zetten, die alle uitzicht +belemmeren. Ook kunt ge 'n simpele fiets-carbid-lantaarn heel +laag vooraan het chassis of onder den koeler opgehangen, +die onder den mist door lichtend, uw pad verlicht. Indien +het overdag mist, is het echter juist geraden de groote lampen +aan te steken, teneinde andere weggebruikers sneller uwe +nadering aan te kondigen. Zelf hebt ge er dan geen last van.</p> + +<p>Zoowel 's nachts als bij mist, dient men vooral de geluiden +die men waarneemt, te controleeren. Bij twijfel houde men +den wagen in en kan altijd tevens 'n signaal gegeven worden.</p> + +<hr class="fnsep" /> + +<div class="footnote"><p><a id="FN_6" href="#FNa_6" class="label"><sup>6</sup>)</a> Pag. <a href="#cross1">33/4</a>.</p></div> + +<hr class="chend" /> + +<p><span class="pagenum" title="53"> </span><a id="p_53"></a></p> + +<h2 class="h2ls2"><a id="SLIPPEN"></a>SLIPPEN.</h2> + +<hr class="chbegin" /> + +<p>Ik zie u al rillen. Slippen! Angstaanjagende <ins class="info" title="nachtmerries" xml:lang="fr">cauchemars</ins> +met gedeukte en verbrijzelde koelers, verbogen spatborden, +ontzette voor- of achter-assen en versplinterde wielen rijzen +bij dit woord voor uw geest op. Doch het is niet zoo erg als +ge u voorstelt. 'n Goed bestuurder kan aan 'n slippende +beweging zelf veel redresseeren, en veelal zijn ernstige ongelukken +aan onervarenheid of onvoorzichtigheid te wijten.</p> + +<p>Eigenlijk zijn er twee wijzen van slippen. Eene wijze, +waarop de geheele wagen, <ins class="info" title="tegen wil en dank" xml:lang="fr">n'en déplaise</ins> elke stuurbeweging +wordt voortgeschoven langs de eenmaal genomen baan, de +andere waarop alleen de achterwielen wegschuiven en 'n +zijdelingsche slipbeweging ontstaat.</p> + +<p>Slippen kan ontstaan door het remmen van de auto, terwijl +deze zich op 'n glad of glibberig weggedeelte bevindt. De +toestand van zoo'n weggedeelte of straat (op asfalt b.v.) kan +in vele gevallen door den bestuurder worden opgemerkt, en +indien ongevallen voorkomen, kan dit dus vaak de schuld van +'n plotseling opdoemende hindernis, in den vorm b.v. van 'n +onvoorzichtigen voetganger of 'n achteloos rijdende voerman +zijn. Want de glijbeweging door 'n wagen gemaakt als direct +en enkel gevolg van de weggesteldheid, kan vaak door 'n ervaren +bestuurder wel degelijk worden hersteld. Deze voelt in de +meeste gevallen die glijbeweging al aankomen en voor dat deze +<span class="pagenum" title="54"> </span><a id="p_54"></a>goed tot ontwikkeling gekomen is, heeft-ie 'm al geredresseerd, +door 'n snelle, doch nooit bruuske stuurbeweging. Het spreekt +vanzelf dat hier van 'n zijdelingsche slipbeweging sprake is.</p> + +<p>De glijbeweging, waarbij ondanks het bij-sturen der voorwielen, +de wagen doorglijdt, geeft 'n eigenaardig hopeloos +gevoel; niets kan dit glijden voorkomen, dan voorzichtig kleine +draaiingen heen en weer met 't stuur uit te voeren, om zoo +te zeggen met de voorwielen te tasten naar houvast. Vaak +gebeurt dit plotseling en dient men dus verdacht te zijn op +'n daaruit voortvloeiend zijdelingsch slippen, dat, als de voorwielen +eenmaal weer houvast hebben, zich gemakkelijker laat +redresseeren. 'n Zijdelingsche slipbeweging is tegen te gaan +door met 't stuurwiel de voorwielen te draaien in de richting +waarheen de achterwielen slippen. Het kan dan voorkomen, +dat de wagen dan naar de andere zijde doorglijdt, wat dan +opnieuw door dezelfde beweging met 't stuur moet worden +bijgewerkt. Voor 'n goed bestuurder wordt deze beweging +dezelfde als voor 'n koorddanser, die zich door balanceeren +in evenwicht houdt. Hieruit volgt vanzelf dat 'n onzeker en +nerveus bestuurder in dergelijke gevallen het meest kans zal +hebben op 'n ongeval. Wie eenmaal rustig het onzekere, wat +weeë gevoel, dat slippen den beginnenden bestuurder geeft, +heeft overwonnen, het „griezelige” er van niet meer ondervindt, +heeft heel veel minder te vreezen. Want geen <i>angst</i> +meer te hebben voor het slippen is 'n groote factor om zich +goed te durven verweren bij 'n slipgeval.</p> + +<p>Bij lichte wagens kunnen verschillende te voorziene oorzaken +tot slippen leiden. Eerstens zijn rubber groefbanden +voor deze kleine vehikels beter dan nagelbanden, die bij weinig +gewicht niet geheel tot hun recht komen. Voor grooten +bewijzen de nagelbanden uitstekende diensten. Ook 'n op z'n +veeren springende wagen kan slippen in de hand werken, +evenals, om dezelfde reden 'n slechte bestrating hiertoe leiden +kan. De variatie in druk van de wielen op den grond is er +oorzaak van. Hoe gelijkmatiger die druk, des te veiliger rijden. +<span class="pagenum" title="55"> </span><a id="p_55"></a>Dan kan 'n minder goed gestelde rem tot slippen aanleiding +geven en evenzoo 'n slechte verdeeling van het gewicht +waarmede de wagen belast is. De minder goed gestelde rem +is oorzaak dat niet beide wielen denzelfden weerstand ondervinden +en de slechte gewichtsverdeeling veroorzaakt weer +verscheidenheid in druk.</p> + +<p>Geheel drijfnatte wegen zijn minder gevaarlijk dan slibberige. +Ook onder boomen kan 'n overigens droge weg gevaarlijke +stukken bevatten. Vooral in 't najaar dient hierop gelet te +worden, omdat de bladeren der boomen op den harden +ondergrond der straatsteenen 'n sliplaag bedekken en dus +oogenschijnlijk geen slipgevaar opleveren. Daarom mijde men +in de gure jaargetijden zooveel mogelijk den rand der bestrating, +die vaak 'n glijkans biedt welke nog gevaarlijker wordt door de +dichte nabijheid van den berm en deszelfs ap- en dependenties +als boomen, telegraafpalen, lantaarns en tutti quanti.</p> + +<p>Het slippen op rails, door het geraken van de wielen +tusschen de spoorstaven vermeldde ik op pag. <a href="#cross3">40</a>. Neem +de bochten breed bij slipgevaar en blijf zoo mogelijk midden +op den weg. Rijdt ook in dit geval niet te dicht langs 'n +hindernis of 'n ander voertuig of auto. Geeft elkaar steeds +de ruimte, vooral onder deze omstandigheden.</p> + +<p>Over het gebruik dat ervaren bestuurders wel van de slipbeweging +maken in noodgevallen, behoef ik hier niets te +zeggen, als vallende buiten den opzet van dit boekske.</p> + +<hr class="chend" /> + +<p><span class="pagenum" title="56"> </span><a id="p_56"></a></p> + +<h2 class="h2ls2"><a id="SLOTWOORD"></a>SLOTWOORD.</h2> + +<hr class="chbegin" /> + +<p>Zoo zijn we dan aan 't einde van deze beknopte handleiding +gekomen. Wie van den weg en zijne verschijnselen +houdt, zal daar 'n uitgebreid veld voor studie van mensch en +dier vinden. Voor wie graag reist heeft alles wat zich aan z'n +oog vertoont bekoring, omdat het 'n deel vormt van dat groote +verlangen naar levensuitbreiding, waartoe reizen de gelegenheid +biedt. Die zal ook van z'n auto gaan houden, als 'n vriend, +die op uwe tochten met u meeleeft, en aan wiens verfijnd +mecanisme ge 'n deel van uwe beste levensmomenten dankt. +En als ge zóóver zijt, dan heeft de ervaring u al meer dan +deze grondregels, opmerkingen en gevolgtrekkingen van buiten +doen leeren. Doch deze zullen dan toch tenminste het +genoegen hebben gehad, u wellicht op uwe eerste schreden +vergezeld te hebben op den weg om 'n goed, ervaren en +humaan bestuurder te worden!</p> + +<hr class="chend" /> + +<p><span class="pagenum" title="57"> </span><a id="p_57"></a></p> + +<h2><a id="NIWBA"></a>NATIONALE EN INTERNATIONALE WAARSCHUWINGSBORDEN VOOR AUTOMOBILISTEN.</h2> + +<p><span class="pagenum" title="58"> </span><a id="p_58"></a></p> + +<div class="ad2"> + + <div class="center"><b><span class="ls2">IEDERE AUTOMOBILIST</span> MOET IN ZIJN BEZIT HEBBEN + ONDERSTAANDE PRACTISCHE WERKEN:</b></div> + + <div class="praktijk">DE AUTOMOBIEL EN HARE BEHANDELING, door <span class="mixcap">Julius Kuster</span> + <div class="floatright">Prijs ƒ 1.25</div></div> + + <div class="praktijk">HET MOTORRIJWIEL EN ZIJNE BEHANDELING, + door <span class="mixcap">W. Schuricht</span> + <div class="floatright">Prijs ƒ 0.75</div></div> + + <div class="praktijk">DE MOTOR-MACHINIST van <span class="mixcap">J. E. Bos</span>. + <div class="floatright">Prijs ƒ 1.35</div></div> + + <div class="praktijk">DE MACHINIST-BANKWERKER van <span class="mixcap">J. E. Bos</span>. + <div class="floatright">Prijs ƒ 1.25</div></div> + + <div class="bestel">In iederen boekhandel verkrijgbaar, of na ontvangst + van postwissel door den uitgever dezes.</div> + +</div> + +<p><span class="pagenum" title="59"> </span><a id="p_59"></a></p> + +<div class="niwa"> + + <h3><a id="NWA"></a><b>Nationale Waarschuwingsborden voor Automobilisten.</b></h3> + + <table class="nwa" summary=""> + <tbody> + <tr> + <td class="model100" colspan="3"><span class="size115">MODEL I.</span><br /> + Sluiting voor alle motorrijtuigen op meer dan twee wielen + (art. 3, art. 4, art. 8, alle eerste lid, sub a.)</td> + </tr> + <tr> + <td class="model50"><b class="size115">A. Voortdurend.</b></td> + <td class="model50" colspan="2"><b class="size115">B. Tijdelijk.</b></td> + </tr> + + <tr> + <td class="model50">Kleur: rood met witte letters.</td> + <td class="model25">Kleur: Linkerhelft rood met witte letters.</td> + <td class="model25">Rechterhelft wit met roode letters.</td> + </tr> + + <tr> + <td class="model50"><img src="images/model1a.png" width="157" height="135" alt="" /></td> + <td class="model50" colspan="2"><img src="images/model1b.png" width="159" height="133" alt="" /></td> + </tr> + </tbody> + </table> + + <table class="nwa" summary=""> + <tbody> + <tr> + <td class="model100" colspan="2"><span class="size115">MODEL II.</span><br /> + Sluiting voor motorrijtuigen op meer dan twee wielen boven zekere afmeting + of gewicht (art. 3, art. 4, art. 8, alle eerste lid, sub a en b.)</td> + </tr> + <tr> + <td class="model50"><b class="size115">A. Boven zekere afmetingen.</b></td> + <td class="model50"><b class="size115">B. Boven zeker gewicht.</b><br /> + (Te bepalen met samenstelling en inrichting)</td> + </tr> + <tr> + <td class="model100" colspan="2">Kleur: rood met witte letters.<br /> + <img src="images/snor.png" width="274" height="7" alt="" /></td> + </tr> + <tr> + <td class="model50"><img src="images/model2a.png" width="158" height="137" alt="" /></td> + <td class="model50"><img src="images/model2b.png" width="158" height="136" alt="" /></td> + </tr> + </tbody> + </table> + + <table class="nwa" summary=""> + <tbody> + <tr> + <td class="model100" colspan="3"><span class="size115">MODEL III.</span><br /> + Sluiting voor alle motorrijtuigen en voor rijwielen + (art. 8, eerste lid, sub a.)</td> + </tr> + <tr> + <td class="model50"><b class="size115">A. Voortdurend.</b></td> + <td class="model25" colspan="2"><b class="size115">B. Tijdelijk.</b></td> + </tr> + <tr> + <td class="model50">Kleur: rood met witte letters.</td> + <td class="model25">Kleur: Linkerhelft rood met witte letters.</td> + <td class="model25">Rechterhelft wit met roode letters.</td> + </tr> + <tr> + <td class="model50"><img src="images/model3a.png" width="156" height="137" alt="" /></td> + <td class="model50" colspan="2"><img src="images/model3b.png" width="158" height="138" alt="" /></td> + </tr> + </tbody> + </table> + + <p class="model"><span class="size115">MODEL IV.</span></p> + + <p class="model">Snelheidsbeperking voor bepaalde wegen binnen bebouwde + kommen (art. 8, tweede lid.)</p> + + <p class="model">Kleur: groen met witte letters.</p> + + <p class="center noi"><img src="images/model4.png" width="138" height="137" alt="" /></p> + + <p class="model"><b class="size115">Kenteeken voor rijwielpaden.</b></p> + + <p class="model">(Art. 2, tweede lid, sub 6º, der wet en art. 1, + sub 4º, van het Motor- en Rijwielreglement 1905, + Staatsblad N<sup>o</sup>. 294.)</p> + + <p class="model">Kleur: zwart met witte letters.</p> + + <p class="center noi"><img src="images/model5.png" width="163" height="91" alt="" /></p> + +</div> + +<p><span class="pagenum" title="60"> </span><a id="p_60"></a></p> + +<div class="niwa"> + + <h3><a id="IWA"></a><b>Internationale Waarschuwingsborden voor Automobilisten.</b></h3> + + <table class="knac" summary=""> + <tbody> + <tr> + <td class="tdknac"><b>K. N. A. C.</b><br /> + <img src="images/knac01.png" width="141" height="123" alt="Steile daling." /><br /> + Steile daling.</td> + + <td class="tdknac"><b>K. N. A. C.</b><br /> + <img src="images/knac02.png" width="141" height="123" alt="Stijging." /><br /> + Stijging.</td> + + <td class="tdknac"><b>K. N. A. C.</b><br /> + <img src="images/knac03.png" width="142" height="123" alt="Bocht naar rechts." /><br /> + Bocht naar rechts.</td> + + <td class="tdknac"><b>K. N. A. C.</b><br /> + <img src="images/knac04.png" width="142" height="122" alt="Bocht naar links." /><br /> + Bocht naar links.</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdknac"><b>K. N. A. C.</b><br /> + <img src="images/knac05.png" width="142" height="127" alt="Bocht met stijging." /><br /> + Bocht met stijging.</td> + + <td class="tdknac"><b>K. N. A. C.</b><br /> + <img src="images/knac06.png" width="141" height="128" alt="Bocht met daling." /><br /> + Bocht met daling.</td> + + <td class="tdknac"><b>K. N. A. C.</b><br /> + <img src="images/knac07.png" width="143" height="128" alt="„Dos d'âne”." /><br /> + „<ins class="info" title="verkeersdrempel">Dos d'âne</ins>”.</td> + + <td class="tdknac"><b>K. N. A. C.</b><br /> + <img src="images/knac08.png" width="144" height="127" alt="Knik." /><br /> + Knik.</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdknac"><b>K. N. A. C.</b><br /> + <img src="images/knac09.png" width="143" height="132" alt="Spoorwegovergang." /><br /> + Spoorwegovergang.</td> + + <td class="tdknac"><b>K. N. A. C.</b><br /> + <img src="images/knac10.png" width="144" height="133" alt="Doorgang onder viaduct." /><br /> + Doorgang onder viaduct.</td> + + <td class="tdknac"><b>K. N. A. C.</b><br /> + <img src="images/knac11.png" width="141" height="132" alt="Railskruising over den weg." /><br /> + Railskruising over den weg.</td> + + <td class="tdknac"><b>K. N. A. C.</b><br /> + <img src="images/knac12.png" width="144" height="134" alt="Slechte bestrating." /><br /> + Slechte bestrating.</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdknac"><b>K. N. A. C.</b><br /> + <img src="images/knac13.png" width="94" height="30" style="margin-top: 55px; margin-bottom: 55px;" alt="Hoornsignaal." /><br /> + Hoornsignaal.</td> + + <td class="tdknac"><b>K. N. A. C.</b><br /> + <img src="images/knac14.png" width="139" height="140" alt="Gevaarlijke kruising." /><br /> + Gevaarlijke kruising.</td> + + <td class="tdknac"><b>K. N. A. C.</b><br /> + <img src="images/knac15.png" width="139" height="140" alt="Daling met gevaarlijke bochten." /><br /> + Daling met gevaarlijke bochten.</td> + + <td class="tdknac"><b>K. N. A. C.</b><br /> + <img src="images/knac16.png" width="138" height="140" alt="Dorp." /><br /> + Dorp.</td> + </tr> + </tbody> + </table> + + <p class="noi center size90"><b>De borden worden geplaatst ongeveer 200 M. vóór 't gevaarlijke + punt en 2 M. boven den grond.</b></p> + +</div> + +<p><span class="pagenum" title="-"> </span><a id="ad2"></a></p> + +<div class="ad"> + + <p class="bieb size180 smalled">Practische Bibliotheek—Geïllustreerd.</p> + + <table class="boeken" summary=""> + <tbody> + <tr> + <td class="tdlwide">No. 1.</td> + <td class="tdl">SCHREBER, <b class="boek">Longen-Gymnastiek</b>.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdl">45 Cent.</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 2.</td> + <td class="tdl">SCHREBER, <b class="boek">Eerste Hulp bij Ongelukken</b>.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 3.</td> + <td class="tdl">VAN DE VEN, <b class="boek">Amateur Fotograaf</b>.—<b>Derde druk</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 4.</td> + <td class="tdl">TOEPOEL, <b class="boek" xml:lang="en">Physical Culture</b>. Lichaamsversterking</td> + <td class="tdlwide">75 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 5.</td> + <td class="tdl">PAUL, <b class="boek">Licht-, Lucht- en Zonnebaden</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 6.</td> + <td class="tdl">YVONNE, <b class="boek">De Kleine Briefsteller</b>.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 7.</td> + <td class="tdl">REICHELL, <b class="boek">Levensmagnetisme</b>.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">25 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 8.</td> + <td class="tdl">ANTON, <b class="boek">Mijn Terrarium</b>.</td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 9.</td> + <td class="tdl">ANTON, <b class="boek">Mijn Aquarium</b>.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 10.</td> + <td class="tdl">HILDEBRAND, <b class="boek">Luchtscheepvaart</b>, popul. beschouwing</td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 11.</td> + <td class="tdl">KÜSTERS, <b class="boek">Automobiel en behandeling</b>.—<b>2e druk</b></td> + <td class="tdl">ƒ 1.25</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 12.</td> + <td class="tdl">TESSELHOFF, <b class="boek"><ins class="corr" id="corr9" title="Bron: Eenvoud">Eenvoud.</ins> Boekhouding</b>.—<b>Derde druk</b></td> + <td class="tdl">45 <ins class="corr" id="corr10" title="Bron: „">Cent.</ins></td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 13.</td> + <td class="tdl">VOSMAER, <b class="boek">Radium en Röntgenstralen</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 14.</td> + <td class="tdl">VOSMAER, <b class="boek">Telegrafie zonder draad</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 15.</td> + <td class="tdl">BETTS, <b class="boek">Zweedsche Gymnastiek</b>. Vrije oefeningen</td> + <td class="tdlwide">75 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 16.</td> + <td class="tdl">MACKENZIE, <b class="boek">Hoe men een goedk. Tent kan maken</b>.<ins class="corr" id="corr11" title="Bron: ">—</ins><b>2e druk</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 17.</td> + <td class="tdl">LIERNUR, <b class="boek">Voetbal <span xml:lang="la">Omnia Vincit</span></b><ins class="corr" id="corr12" title="Bron: ,">.</ins> Blijspel</td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 18.</td> + <td class="tdl">ANTON, <b class="boek" xml:lang="en">Do you speak English?</b>—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 19.</td> + <td class="tdl">ANTON, <b class="boek" xml:lang="fr">Parlez-vous Français?</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 20.</td> + <td class="tdl">ANTON, <b class="boek" xml:lang="it">Parla Italiano?</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 21.</td> + <td class="tdl">ANTON, <b class="boek" xml:lang="eo">Parolas Esperante?</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 22.</td> + <td class="tdl">ANTON, <b class="boek" xml:lang="de">Sprechen Sie Deutsch?</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 23.</td> + <td class="tdl">ANTON, <b class="boek" xml:lang="es">Habla usted Espanol?</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 24.</td> + <td class="tdl"><span class="mixcap">v. d. BOOM</span>, <b class="boek">Wereld-Hulptaal</b>. Systeem „Ido”.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 25.</td> + <td class="tdl">LURASCO, <b class="boek">De Vlinderverzameling</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 26.</td> + <td class="tdl">YVONNE, <b class="boek">Fröbelwerkjes</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 29.</td> + <td class="tdl">VISSER, <b class="boek">Volksnamen Geneesmiddelen</b></td> + <td class="tdlwide">95 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 30.</td> + <td class="tdl">TOEPOEL, <b class="boek">Knotszwaaien en Balstooten</b></td> + <td class="tdlwide">60 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 31.</td> + <td class="tdl">OTT, <b class="boek">Rijwiel. inrichting</b><ins class="corr" id="corr13" title="Bron: ,">.</ins>—<b>Derde druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 32.</td> + <td class="tdl">B. P. SCOUT, <b class="boek">Padvinders</b>. Handleiding.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 33.</td> + <td class="tdl">ANTON, <b class="boek">De Hengelsport</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 33<i>a</i>.</td> + <td class="tdl">B. P. SCOUT, <b class="boek">Boschleven voor Padvinders</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 34.</td> + <td class="tdl">ACKERMAN, <b class="boek">Duiventeelt</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 35.</td> + <td class="tdl">ACKERMAN, <b class="boek">Konijnenfokken</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 36.</td> + <td class="tdl">LURASCO, <b class="boek">Het Zeewater-Aquarium</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 37.</td> + <td class="tdl">ANTON, <b class="boek">Ring-, Brug- en Standoefeningen</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 38.</td> + <td class="tdl">YVONNE, <b class="boek"><a href="http://www.gutenberg.org/ebooks/37023" title="Dit boek is via http://www.gutenberg.org/ als e-boek #37023 beschikbaar.">Het Boek der Etiquette</a></b><img class="extern" src="images/extern.png" width="12" height="12" alt="externe link" />.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 39.</td> + <td class="tdl">SCHURICHT, <b class="boek">Motorrijwiel en zijne Behandeling</b></td> + <td class="tdlwide">75 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 40.</td> + <td class="tdl">LURASCO, <b class="boek">Siervisschen en Amphibiën</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 41.</td> + <td class="tdl">WALTHER, <b class="boek">Samenstelling van Vliegmachines</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 41<i>a</i>.</td> + <td class="tdl">YVONNE, <b class="boek">Nieuw Kookboek</b><ins class="corr" id="corr14" title="Bron: ,">.</ins> 250 Recepten</td> + <td class="tdlwide">60 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 42.</td> + <td class="tdl"><ins class="corr" id="corr15" title="Bron: RARTELS">BARTELS</ins>, <b class="boek">Kanarieteelt</b>.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 43.</td> + <td class="tdl">REMLOF, <b class="boek">Hoenderteelt</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 44.</td> + <td class="tdl">BARTELS, <b class="boek">De Octrooiwet</b>. Handleiding voor den uitvinder</td> + <td class="tdlwide">60 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 44<i>a</i>.</td> + <td class="tdl">YVONNE, <b class="boek">Handelscorrespondentie in 4 Talen</b>. I</td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 45.</td> + <td class="tdl">DISSE, <b class="boek">Redden van Drenkelingen</b>. Met 9 Foto's</td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 46.</td> + <td class="tdl">REMLOF, <b class="boek">Groenteteelt</b>.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">75 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 47.</td> + <td class="tdl">PREISS, <b class="boek">Handleiding voor Postzegelverzamelaars</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 48.</td> + <td class="tdl">ORNITHOPHILOS, <b class="boek">Exotische Siervogels</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 49.</td> + <td class="tdl">LURASCO, <b class="boek">Handleiding voor Herbarium</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 50.</td> + <td class="tdl"><b class="boek">Hoe kan ik mijn brood verdienen?</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 51.</td> + <td class="tdl">ORNITHOPHILOS, <b class="boek">Inheemsche Zangvogels</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 51<i>a</i>.</td> + <td class="tdl">ANTON, <b class="boek">Engelsche Taal met Uitspraak</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 52.</td> + <td class="tdl">ANTON, <b class="boek">Hondenverzorging</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 53.</td> + <td class="tdl"><span class="mixcap">v. d. WAAL</span>, <b class="boek">Machineschrijven</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 54.</td> + <td class="tdl">BOS, <b class="boek">Zakhandboek v. d. Machinist-Bankwerker</b>.—<b>2e druk</b></td> + <td class="tdl">ƒ 1.25</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 55.</td> + <td class="tdl">BOS, <b class="boek">Motor-Machinist</b></td> + <td class="tdl">„ 1.35</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 56.</td> + <td class="tdl">YVONNE, <b class="boek">Bereiding verschillende Dranken</b>. Americ. Drincs</td> + <td class="tdl">45 Cent.</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 57.</td> + <td class="tdl">ABRAAS, <b class="boek">Padvinders Seinboek</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 58.</td> + <td class="tdl">DE REGT, <b class="boek">Nederlandsch voor Vreemdelingen</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 59.</td> + <td class="tdl">YVONNE, <b class="boek">Handleiding Jams, Geleien, Compôte's en Vla's</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 60.</td> + <td class="tdl">WEGERIF, <b class="boek">Wat moet men weten voor men laat bouwen</b></td> + <td class="tdlwide">75 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 61.</td> + <td class="tdl">REMLOF, <b class="boek">Bijenteelt op beperkte ruimte</b></td> + <td class="tdlwide">75 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 62.</td> + <td class="tdl">REMLOF, <b class="boek">Fruitteelt op beperkte ruimte</b></td> + <td class="tdlwide">90 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 63.</td> + <td class="tdl">REMLOF, <b class="boek">Bloementeelt op beperkte ruimte</b></td> + <td class="tdlwide">90 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 64.</td> + <td class="tdl">TER HAAR, <b class="boek">Eten om te leven</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 65.</td> + <td class="tdl">YVONNE, <b class="boek">Handleiding voor het Inmaken van Groenten</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 66.</td> + <td class="tdl">YVONNE, <b class="boek">Het gebruik van de Hooikist</b>.—<b>Tweede druk</b></td> + <td class="tdlwide">35 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 67.</td> + <td class="tdl">DE REGT, <b class="boek" xml:lang="de">Holländisch für Deutsche</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 68.</td> + <td class="tdl">DE REGT, <b class="boek" xml:lang="en">Dutch for Englishmen</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 69.</td> + <td class="tdl">DE REGT, <b class="boek" xml:lang="fr">Hollandais pour Français</b></td> + <td class="tdlwide">45 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 70.</td> + <td class="tdl">GALESLOOT, <b class="boek">Snoeien van Bloemheesters</b></td> + <td class="tdlwide">75 „</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 71.</td> + <td class="tdl">SCHILPEROORT, <b class="boek">Automobielrijden</b></td> + <td class="tdl">ƒ 1.25</td> + </tr> + <tr> + <td class="tdlwide"> „ 72.</td> + <td class="tdl">DE JONG, <b class="boek">Administratieve Statistiek</b></td> + <td class="tdl">90 Cent.</td> + </tr> + </tbody> + </table> + +</div> + +<p><span class="pagenum" title="achter"> </span><a id="aachter"></a></p> + +<div class="achter"> + + <div class="figcenter" style="width: 328px;"> + <img src="images/back.png" width="328" height="184" alt="" /> + </div> + + <p class="pachter size125">Vraagt GRATIS de geïllustreerde Brochure:</p> + + <p class="pachter size150">„DE FOTOGRAFIE. Fotografeeren ontwikkelt<br /> + den smaak en het kunstgevoel”.</p> + + <hr class="hrdot" /> + + <p class="pachter"><span class="size400">IVENS & Co.</span><br /> + <span class="size75">HOFLEVERANCIERS</span></p> + + <table summary="vestigingen Ivens & Co"> + <tbody> + <tr> + <td class="ivens"> + <span class="size167">NIJMEGEN</span><br /> + <span class="size75">13–17 Van Berchenstraat</span><br /> + </td> + <td class="ivens"> + <span class="size167">GRONINGEN</span><br /> + <span class="size75">3 Kleine Pelsterstraat</span><br /> + </td> + </tr> + <tr> + <td class="ivens"> + <span class="size167">AMSTERDAM</span><br /> + <span class="size75">115 Kalverstraat</span> + </td> + <td class="ivens"> + <span class="size167">DEN HAAG</span><br /> + <span class="size75">124 Noordeinde</span> + </td> + </tr> + </tbody> + </table> + + <hr class="hrdot" /> + + <p class="pachter"><span class="size333">Foto-Toestellen</span><br /> + <span class="size200">VOOR THUIS OF OP REIS</span><br /> + <span class="size150">in elke grootte en voor ieders beurs.</span></p> + +</div> + +<div class="TNbox"> +<a id="correctie"></a> + +<h2>Overzicht aangebrachte correcties</h2> + +<p>De volgende correcties zijn aangebracht in de tekst:</p> + +<table summary="correcties in tekst"> + <thead> + <tr><th>Plaats</th><th>Bron</th><th>Correctie</th></tr> + </thead> + <tbody> + <tr><td class="td2"><a href="#corr1">Blz. -</a></td><td class="td4"> </td><td class="td4">—</td></tr> + <tr><td class="td2"><a href="#corr2">Blz. -</a></td><td class="td4"> </td><td class="td4">—</td></tr> + <tr><td class="td2"><a href="#corr3">Blz. 14</a></td><td class="td4">andors</td><td class="td4">anders</td></tr> + <tr><td class="td2"><a href="#corr4">Blz. 18</a></td><td class="td4">[<i>Niet in Bron.</i>]</td><td class="td4">,</td></tr> + <tr><td class="td2"><a href="#corr5">Blz. 19</a></td><td class="td4">ontleed</td><td class="td4">ontleedt</td></tr> + <tr><td class="td2"><a href="#corr6">Blz. 29</a></td><td class="td4">,</td><td class="td4">.</td></tr> + <tr><td class="td2"><a href="#corr7">Blz. 46</a></td><td class="td4">of</td><td class="td4">òf</td></tr> + <tr><td class="td2"><a href="#corr8">Blz. 51</a></td><td class="td4">verblindde</td><td class="td4">verblinde</td></tr> + <tr><td class="td2"><a href="#corr9">Blz. -</a></td><td class="td4">Eenvoud</td><td class="td4">Eenvoud.</td></tr> + <tr><td class="td2"><a href="#corr10">Blz. -</a></td><td class="td4">„</td><td class="td4">Cent.</td></tr> + <tr><td class="td2"><a href="#corr11">Blz. -</a></td><td class="td4"> </td><td class="td4">—</td></tr> + <tr><td class="td2"><a href="#corr12">Blz. -</a></td><td class="td4">,</td><td class="td4">.</td></tr> + <tr><td class="td2"><a href="#corr13">Blz. -</a></td><td class="td4">,</td><td class="td4">.</td></tr> + <tr><td class="td2"><a href="#corr14">Blz. -</a></td><td class="td4">,</td><td class="td4">.</td></tr> + <tr><td class="td2"><a href="#corr15">Blz. -</a></td><td class="td4">RARTELS</td><td class="td4">BARTELS</td></tr> + </tbody> +</table> +</div> + + + + + + + + +<pre> + + + + + +End of the Project Gutenberg EBook of Automobiel-rijden, by Tom Schilperoort + +*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK AUTOMOBIEL-RIJDEN *** + +***** This file should be named 39354-h.htm or 39354-h.zip ***** +This and all associated files of various formats will be found in: + http://www.gutenberg.org/3/9/3/5/39354/ + +Produced by The Online Distributed Proofreading Team at +http://www.pgdp.net + + +Updated editions will replace the previous one--the old editions +will be renamed. + +Creating the works from public domain print editions means that no +one owns a United States copyright in these works, so the Foundation +(and you!) can copy and distribute it in the United States without +permission and without paying copyright royalties. Special rules, +set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to +copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to +protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project +Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you +charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you +do not charge anything for copies of this eBook, complying with the +rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose +such as creation of derivative works, reports, performances and +research. They may be modified and printed and given away--you may do +practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is +subject to the trademark license, especially commercial +redistribution. + + + +*** START: FULL LICENSE *** + +THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE +PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK + +To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free +distribution of electronic works, by using or distributing this work +(or any other work associated in any way with the phrase "Project +Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project +Gutenberg-tm License (available with this file or online at +http://gutenberg.org/license). + + +Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm +electronic works + +1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm +electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to +and accept all the terms of this license and intellectual property +(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all +the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy +all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession. +If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project +Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the +terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or +entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8. + +1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be +used on or associated in any way with an electronic work by people who +agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few +things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works +even without complying with the full terms of this agreement. See +paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project +Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement +and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic +works. See paragraph 1.E below. + +1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation" +or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project +Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the +collection are in the public domain in the United States. If an +individual work is in the public domain in the United States and you are +located in the United States, we do not claim a right to prevent you from +copying, distributing, performing, displaying or creating derivative +works based on the work as long as all references to Project Gutenberg +are removed. Of course, we hope that you will support the Project +Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by +freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of +this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with +the work. You can easily comply with the terms of this agreement by +keeping this work in the same format with its attached full Project +Gutenberg-tm License when you share it without charge with others. + +1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern +what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in +a constant state of change. If you are outside the United States, check +the laws of your country in addition to the terms of this agreement +before downloading, copying, displaying, performing, distributing or +creating derivative works based on this work or any other Project +Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning +the copyright status of any work in any country outside the United +States. + +1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg: + +1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate +access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently +whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the +phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project +Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed, +copied or distributed: + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + +1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived +from the public domain (does not contain a notice indicating that it is +posted with permission of the copyright holder), the work can be copied +and distributed to anyone in the United States without paying any fees +or charges. If you are redistributing or providing access to a work +with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the +work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1 +through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the +Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or +1.E.9. + +1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted +with the permission of the copyright holder, your use and distribution +must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional +terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked +to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the +permission of the copyright holder found at the beginning of this work. + +1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm +License terms from this work, or any files containing a part of this +work or any other work associated with Project Gutenberg-tm. + +1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this +electronic work, or any part of this electronic work, without +prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with +active links or immediate access to the full terms of the Project +Gutenberg-tm License. + +1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary, +compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any +word processing or hypertext form. However, if you provide access to or +distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than +"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version +posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org), +you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a +copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon +request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other +form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm +License as specified in paragraph 1.E.1. + +1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying, +performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works +unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9. + +1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing +access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided +that + +- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from + the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method + you already use to calculate your applicable taxes. The fee is + owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he + has agreed to donate royalties under this paragraph to the + Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments + must be paid within 60 days following each date on which you + prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax + returns. Royalty payments should be clearly marked as such and + sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the + address specified in Section 4, "Information about donations to + the Project Gutenberg Literary Archive Foundation." + +- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies + you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he + does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm + License. You must require such a user to return or + destroy all copies of the works possessed in a physical medium + and discontinue all use of and all access to other copies of + Project Gutenberg-tm works. + +- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any + money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the + electronic work is discovered and reported to you within 90 days + of receipt of the work. + +- You comply with all other terms of this agreement for free + distribution of Project Gutenberg-tm works. + +1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm +electronic work or group of works on different terms than are set +forth in this agreement, you must obtain permission in writing from +both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael +Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the +Foundation as set forth in Section 3 below. + +1.F. + +1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable +effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread +public domain works in creating the Project Gutenberg-tm +collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic +works, and the medium on which they may be stored, may contain +"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or +corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual +property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a +computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by +your equipment. + +1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right +of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project +Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project +Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all +liability to you for damages, costs and expenses, including legal +fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT +LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE +PROVIDED IN PARAGRAPH 1.F.3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE +TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE +LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR +INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH +DAMAGE. + +1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a +defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can +receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a +written explanation to the person you received the work from. If you +received the work on a physical medium, you must return the medium with +your written explanation. The person or entity that provided you with +the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a +refund. If you received the work electronically, the person or entity +providing it to you may choose to give you a second opportunity to +receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy +is also defective, you may demand a refund in writing without further +opportunities to fix the problem. + +1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth +in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER +WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO +WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE. + +1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied +warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages. +If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the +law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be +interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by +the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any +provision of this agreement shall not void the remaining provisions. + +1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the +trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone +providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance +with this agreement, and any volunteers associated with the production, +promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works, +harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees, +that arise directly or indirectly from any of the following which you do +or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm +work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any +Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause. + + +Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm + +Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of +electronic works in formats readable by the widest variety of computers +including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists +because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from +people in all walks of life. + +Volunteers and financial support to provide volunteers with the +assistance they need are critical to reaching Project Gutenberg-tm's +goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will +remain freely available for generations to come. In 2001, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure +and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations. +To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation +and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4 +and the Foundation web page at http://www.pglaf.org. + + +Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive +Foundation + +The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit +501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the +state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal +Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification +number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at +http://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent +permitted by U.S. federal laws and your state's laws. + +The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S. +Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered +throughout numerous locations. Its business office is located at +809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email +business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact +information can be found at the Foundation's web site and official +page at http://pglaf.org + +For additional contact information: + Dr. Gregory B. Newby + Chief Executive and Director + gbnewby@pglaf.org + + +Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation + +Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide +spread public support and donations to carry out its mission of +increasing the number of public domain and licensed works that can be +freely distributed in machine readable form accessible by the widest +array of equipment including outdated equipment. Many small donations +($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt +status with the IRS. + +The Foundation is committed to complying with the laws regulating +charities and charitable donations in all 50 states of the United +States. Compliance requirements are not uniform and it takes a +considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up +with these requirements. We do not solicit donations in locations +where we have not received written confirmation of compliance. To +SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any +particular state visit http://pglaf.org + +While we cannot and do not solicit contributions from states where we +have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition +against accepting unsolicited donations from donors in such states who +approach us with offers to donate. + +International donations are gratefully accepted, but we cannot make +any statements concerning tax treatment of donations received from +outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff. + +Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation +methods and addresses. Donations are accepted in a number of other +ways including checks, online payments and credit card donations. +To donate, please visit: http://pglaf.org/donate + + +Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic +works. + +Professor Michael S. Hart is the originator of the Project Gutenberg-tm +concept of a library of electronic works that could be freely shared +with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project +Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support. + + +Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed +editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S. +unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily +keep eBooks in compliance with any particular paper edition. + + +Most people start at our Web site which has the main PG search facility: + + http://www.gutenberg.org + +This Web site includes information about Project Gutenberg-tm, +including how to make donations to the Project Gutenberg Literary +Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to +subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks. + + +</pre> + +</body> +</html> diff --git a/39354-h/images/back.png b/39354-h/images/back.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..4d7d55a --- /dev/null +++ b/39354-h/images/back.png diff --git a/39354-h/images/cover-th.jpg b/39354-h/images/cover-th.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..f10031c --- /dev/null +++ b/39354-h/images/cover-th.jpg diff --git a/39354-h/images/cover.jpg b/39354-h/images/cover.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..16255bb --- /dev/null +++ b/39354-h/images/cover.jpg diff --git a/39354-h/images/extern.png b/39354-h/images/extern.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..ba4f205 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/extern.png diff --git a/39354-h/images/ill_p011-th.jpg b/39354-h/images/ill_p011-th.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..8ad63bd --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p011-th.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p011.jpg b/39354-h/images/ill_p011.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..4603b22 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p011.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p013-th.png b/39354-h/images/ill_p013-th.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..bfadb71 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p013-th.png diff --git a/39354-h/images/ill_p013.png b/39354-h/images/ill_p013.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..fbbda36 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p013.png diff --git a/39354-h/images/ill_p018-th.png b/39354-h/images/ill_p018-th.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..2930957 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p018-th.png diff --git a/39354-h/images/ill_p018.png b/39354-h/images/ill_p018.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..2538c55 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p018.png diff --git a/39354-h/images/ill_p019-th.png b/39354-h/images/ill_p019-th.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..ee2c2be --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p019-th.png diff --git a/39354-h/images/ill_p019.png b/39354-h/images/ill_p019.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..337d2ab --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p019.png diff --git a/39354-h/images/ill_p023-th.png b/39354-h/images/ill_p023-th.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..b6ee3b8 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p023-th.png diff --git a/39354-h/images/ill_p023.png b/39354-h/images/ill_p023.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..1722dd3 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p023.png diff --git a/39354-h/images/ill_p026a-th.png b/39354-h/images/ill_p026a-th.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..1a9a846 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p026a-th.png diff --git a/39354-h/images/ill_p026a.png b/39354-h/images/ill_p026a.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..9377c91 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p026a.png diff --git a/39354-h/images/ill_p026b-th.png b/39354-h/images/ill_p026b-th.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..c55f20f --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p026b-th.png diff --git a/39354-h/images/ill_p026b.png b/39354-h/images/ill_p026b.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..33054de --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p026b.png diff --git a/39354-h/images/ill_p027-th.png b/39354-h/images/ill_p027-th.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..e8e88ff --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p027-th.png diff --git a/39354-h/images/ill_p027.png b/39354-h/images/ill_p027.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..bfcc696 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p027.png diff --git a/39354-h/images/ill_p027a-th.png b/39354-h/images/ill_p027a-th.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..208ddbf --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p027a-th.png diff --git a/39354-h/images/ill_p027a.png b/39354-h/images/ill_p027a.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..7907175 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p027a.png diff --git a/39354-h/images/ill_p027b-th.png b/39354-h/images/ill_p027b-th.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..9a8c170 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p027b-th.png diff --git a/39354-h/images/ill_p027b.png b/39354-h/images/ill_p027b.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..e556b48 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p027b.png diff --git a/39354-h/images/ill_p028-th.jpg b/39354-h/images/ill_p028-th.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..dc427ab --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p028-th.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p028.jpg b/39354-h/images/ill_p028.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..c82fa77 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p028.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p031-th.jpg b/39354-h/images/ill_p031-th.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..ea0ac59 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p031-th.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p031.jpg b/39354-h/images/ill_p031.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..7f5785f --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p031.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p032-th.png b/39354-h/images/ill_p032-th.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..d811b63 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p032-th.png diff --git a/39354-h/images/ill_p032.png b/39354-h/images/ill_p032.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..a4f4003 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p032.png diff --git a/39354-h/images/ill_p035-th.png b/39354-h/images/ill_p035-th.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..c549e7c --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p035-th.png diff --git a/39354-h/images/ill_p035.png b/39354-h/images/ill_p035.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..4dbcf1a --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p035.png diff --git a/39354-h/images/ill_p039-th.png b/39354-h/images/ill_p039-th.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..b624991 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p039-th.png diff --git a/39354-h/images/ill_p039.png b/39354-h/images/ill_p039.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..0812d32 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p039.png diff --git a/39354-h/images/ill_p040-th.jpg b/39354-h/images/ill_p040-th.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..0ca0045 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p040-th.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p040.jpg b/39354-h/images/ill_p040.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..db3134f --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p040.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p041-th.png b/39354-h/images/ill_p041-th.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..6850d3e --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p041-th.png diff --git a/39354-h/images/ill_p041.png b/39354-h/images/ill_p041.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..1d60552 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p041.png diff --git a/39354-h/images/ill_p042-th.jpg b/39354-h/images/ill_p042-th.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..da05c9c --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p042-th.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p042.jpg b/39354-h/images/ill_p042.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..1780673 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p042.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p043-th.jpg b/39354-h/images/ill_p043-th.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..3d02443 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p043-th.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p043.jpg b/39354-h/images/ill_p043.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..4649cda --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p043.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p044-th.jpg b/39354-h/images/ill_p044-th.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..f062367 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p044-th.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p044.jpg b/39354-h/images/ill_p044.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..5bd7aca --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p044.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p045-th.png b/39354-h/images/ill_p045-th.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..5b7f975 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p045-th.png diff --git a/39354-h/images/ill_p045.png b/39354-h/images/ill_p045.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..f963345 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p045.png diff --git a/39354-h/images/ill_p046-th.png b/39354-h/images/ill_p046-th.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..e43a70f --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p046-th.png diff --git a/39354-h/images/ill_p046.png b/39354-h/images/ill_p046.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..0b1e487 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p046.png diff --git a/39354-h/images/ill_p049-th.jpg b/39354-h/images/ill_p049-th.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..e92c0d5 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p049-th.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p049.jpg b/39354-h/images/ill_p049.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..2e22065 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p049.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p050a-th.jpg b/39354-h/images/ill_p050a-th.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..bd09003 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p050a-th.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p050a.jpg b/39354-h/images/ill_p050a.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..8c6a3bc --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p050a.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p050b-th.jpg b/39354-h/images/ill_p050b-th.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..eac3ebf --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p050b-th.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p050b.jpg b/39354-h/images/ill_p050b.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..3e9079e --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p050b.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p051-th.jpg b/39354-h/images/ill_p051-th.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..8b368c4 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p051-th.jpg diff --git a/39354-h/images/ill_p051.jpg b/39354-h/images/ill_p051.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..c4a965f --- /dev/null +++ b/39354-h/images/ill_p051.jpg diff --git a/39354-h/images/knac01.png b/39354-h/images/knac01.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..09c0163 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/knac01.png diff --git a/39354-h/images/knac02.png b/39354-h/images/knac02.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..18a97b5 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/knac02.png diff --git a/39354-h/images/knac03.png b/39354-h/images/knac03.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..6582542 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/knac03.png diff --git a/39354-h/images/knac04.png b/39354-h/images/knac04.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..55d910a --- /dev/null +++ b/39354-h/images/knac04.png diff --git a/39354-h/images/knac05.png b/39354-h/images/knac05.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..ccc0102 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/knac05.png diff --git a/39354-h/images/knac06.png b/39354-h/images/knac06.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..c115ecd --- /dev/null +++ b/39354-h/images/knac06.png diff --git a/39354-h/images/knac07.png b/39354-h/images/knac07.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..6f5acea --- /dev/null +++ b/39354-h/images/knac07.png diff --git a/39354-h/images/knac08.png b/39354-h/images/knac08.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..6cb62f2 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/knac08.png diff --git a/39354-h/images/knac09.png b/39354-h/images/knac09.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..5ef6498 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/knac09.png diff --git a/39354-h/images/knac10.png b/39354-h/images/knac10.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..64f14e7 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/knac10.png diff --git a/39354-h/images/knac11.png b/39354-h/images/knac11.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..2b5b6a8 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/knac11.png diff --git a/39354-h/images/knac12.png b/39354-h/images/knac12.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..1baafed --- /dev/null +++ b/39354-h/images/knac12.png diff --git a/39354-h/images/knac13.png b/39354-h/images/knac13.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..687ba99 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/knac13.png diff --git a/39354-h/images/knac14.png b/39354-h/images/knac14.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..8c6b6bf --- /dev/null +++ b/39354-h/images/knac14.png diff --git a/39354-h/images/knac15.png b/39354-h/images/knac15.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..1ae7926 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/knac15.png diff --git a/39354-h/images/knac16.png b/39354-h/images/knac16.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..0d65163 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/knac16.png diff --git a/39354-h/images/model1a.png b/39354-h/images/model1a.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..125cce8 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/model1a.png diff --git a/39354-h/images/model1b.png b/39354-h/images/model1b.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..cfc7a5b --- /dev/null +++ b/39354-h/images/model1b.png diff --git a/39354-h/images/model2a.png b/39354-h/images/model2a.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..ed398a4 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/model2a.png diff --git a/39354-h/images/model2b.png b/39354-h/images/model2b.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..9be0bf0 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/model2b.png diff --git a/39354-h/images/model3a.png b/39354-h/images/model3a.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..366e78d --- /dev/null +++ b/39354-h/images/model3a.png diff --git a/39354-h/images/model3b.png b/39354-h/images/model3b.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..b023f96 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/model3b.png diff --git a/39354-h/images/model4.png b/39354-h/images/model4.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..b940541 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/model4.png diff --git a/39354-h/images/model5.png b/39354-h/images/model5.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..772dfe2 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/model5.png diff --git a/39354-h/images/snor.png b/39354-h/images/snor.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..ed83702 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/snor.png diff --git a/39354-h/images/tp.png b/39354-h/images/tp.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..8e25857 --- /dev/null +++ b/39354-h/images/tp.png |
