initial commit of ebook 36526HEADmain

7 files changed, 2526 insertions, 0 deletions

diff --git a/.gitattributes b/.gitattributes
new file mode 100644
index 0000000..6833f05
--- /dev/null
+++ b/.gitattributes
@@ -0,0 +1,3 @@
+* text=auto
+*.txt text
+*.md text
diff --git a/36526-0.txt b/36526-0.txt
new file mode 100644
index 0000000..fe99b76
--- /dev/null
+++ b/36526-0.txt
@@ -0,0 +1,1106 @@
+The Project Gutenberg EBook of Legendy i pieśni ludu polskiego nowo odkryte
+by Wacław Aleksander Maciejowski
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever.  You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+
+Title: Legendy i pieśni ludu polskiego nowo odkryte
+
+Author: Wacław Aleksander Maciejowski
+
+Release Date: June 26, 2011 [EBook #36526]
+
+Language: Polish
+
+Character set encoding: UTF-8
+
+*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK LEGENDY ***
+
+
+
+
+Produced by Ewa "czupirek" Jaros (this file was created
+from images generously made available by CBN Polona -
+http://www.polona.pl)
+
+
+
+
+
++-----------------------------------------------------------+
+|              UWAGI DO WYDANIA ELEKTRONICZNEGO             |
+|                                                           |
+| W tekście zachowano oryginalną ortografię i interpunkcję, |
+| nawet w przypadkach, gdy różniły się one od współcześnie  |
+| obowiązujących. Poprawiono jednak kilka błędów, które     |
+| wyglądały na omyłki drukarskie. Wprowadzono w ten sposób  |
+| następujące zmiany:                                       |
+|                                                           |
+| - s. 10: _Zeby_ zmieniono na: _Żeby_                      |
+| - s. 14: _kwiatyszku_ zmieniono na: _kwiatuszku_          |
+| - s. 14: _Weż_  zmieniono na: _Weź_                       |
+|                                                           |
+| Wszystkie przypisy pochodzą od autora, tj. znajdowały się |
+| w tekście oryginalnym.                                    |
++-----------------------------------------------------------+
+
+
+
+
+                 =LEGENDY I PIEŚNI=
+            =LUDU POLSKIEGO NOWO ODKRYTE.=
+
+                    PODAŁ DO DRUKU
+
+            Wacław Alexander Maciejowski.
+
+Oddruk z Biblioteki Warszawskiéj z miesiąca Maja 1860 roku.
+
+                      WARSZAWA.
+w Drukarni Gazety Codziennéj, przy Ulicy Daniłowiczowskiéj, N. 619.
+                       1860.
+
+
+
+
+
+
+POGLĄD.
+
+
+Z wdzięcznością wspomniony przezemnie w wydawanéj
+obecnie Historyi prawodawstw słowiańskich[1], p. Mateusz
+Gralewski, rodem z Mazewa, pisał do mnie dnia 9 listopada
+1859 r. i 1 stycznia 1860 r. ze wsi Żytnogór pod
+Białocerkwią na Ukrainie, gdzie obecnie zostaje, list następującéj
+treści:
+
+Biblioteka Warszawska z r. b. za miesiąc sierpień
+w odcinku „Wiadomości literackie” zrobiła wezwanie do
+ziemian, o podanie skutecznéj pomocy w zbieraniu pieśni,
+melodyj do nich, przysłów, podań, zwyczajów i charakterystyki,
+również o zwrócenie uwagi na rozmaitość ubiorów,
+zabudowań, narzędzi, sprzętów rolniczych, i o przechowanie
+ich w rysunkach.
+
+Czas potemu wielki, bo zmiany w naszym kraju olbrzymim
+krokiem postępują naprzód. Kto przed kilkunastu laty
+oglądał nasz kraj, już dziś w wielu okolicach
+zupełnie go nie pozna. Oczynszowanie zmieniło fizyonomią
+wiosek, i wprowadza do kmiecych domów nowe zwyczaje
+i obyczaje. Miałem sposobność przekonać się
+o tém w Mazewie, i spostrzeżenia moje w tym względzie
+już są znano panu z mego opowiadania.
+
+Przemiany dotychczasowe, małe są w porównaniu
+do zmian, jakie mają zajść na całym obszarze Polski:
+i wiele, wiele uroni się z przeszłości, jeżeli już dziś szczerze
+nie zaczną pracować nad zachowaniem jéj pamiątek.
+A lud nasz, bogata to kopalnia nauki. Wprawdzie powtarza
+to z nas wielu, i niebrak nam na chęci, ale brak zamiłowania
+przedmiotu.
+
+Lud najniższa warstwa społeczeństwa, a główna
+podstawa każdéj narodowości i fundament bytu państwowego,
+za mało zajmuje u nas umysły pracujące dla dobra
+ogółu. Są tacy, co podają nam obszerne, głębokie
+wiadomości o krajach od nas oddalonych, a uwagi nie
+zwracają na rzeczy, które im się same przed oczy nasuwają.
+W obecnym czasie, inaczéj tego nazwać nie można,
+jak roztargnieniem umysłu.
+
+Lud nasz bardzo mało jest znany. Niektórzy oprawiają
+go w ramy sielankowości, inni pogardliwie nań patrzą.
+A zaiste, lud ten jest taki, jak go wychowała szlachta:
+są w nim wady i błędy, jakie ona posiada, jest i cnota
+wysoka. Znam niewiasty wiejskie pełne świątobliwości,
+i kmieci pełnych prawości i ducha Bożego.
+
+Przed parą laty osiadłem na wsi, by śród ludu żyjąc
+lepiéj go poznać. Zacząłem od spisywania pieśni i piosneczek.
+Pieśniami lud nazywa religijne, piosneczkami
+zaś światowe. Zebrałem i kilka modlitw. Okoliczności
+przeniosły mię potém do miasta, i niestety, musiałem
+zaniechać myśli napisania kroniki rocznéj Mazewa,
+którym się pan tak po ojcowsku opiekujesz. Sądzę że
+byłaby to księga nader zajmująca, bobym w niéj pomieścił
+uroczystości kościelne i domowo, sprawy dworu, plebanii,
+szkoły, karczmy, kompanie odpustowe a głównie
+częstochowską, odbywające się kwesty zakonne i dziadowskie,
+chodzenia na jarmarki, brackie zgromadzenia,
+chrzciny, swaty, miłość i zaloty młodzieży, poetyczne zaręczyny,
+symboliczne wesela, uczty pogrzebowe, zbieranie
+podatków, narady gminu, historye rodzin włościańskich,
+stosunki sąsiedzkie, opowiadania o przeszłości,
+teraźniejsze pojęcia, myśli o przyszłości, miejscowe podania,
+wieści ze świata, gawędy kobiece, leki, zabobony,
+gusła: zresztą cobym tylko widział, usłyszał i zdążył
+przenieść na papier. Byłaby to księga ogromna, praca nad
+nią ciągła, ale praca, jakiéj nie zastąpi na tém polu żadna
+inna: bobyśmy z żywego źródła poznali opinią ludową,
+i widzieli przynajmniéj jednéj okolicy występki i cnoty,
+stopień oświaty i duch kierowniczy.
+
+Są myśli piękne w zebranych przezemnie pieśniach
+i piosneczkach, w części nieznanych, ale o wiele piękniejsze
+są ich melodye, bo jak lud mówi: „pieśni i nuty uczą
+się od morskich syren ludzie nadbrzeżni, a od nich dopiéro
+reszta na świecie.” Więc nie są one układane, ale
+płyną z poza świata naszego. Ludzie zwyczajni nie są
+ich w stanie utworzyć! Samo to określenie
+początku pieśni, ileż ma w sobie poezyi!”
+
+Tyle z listu p. Gralewskiego wyczytałem.
+
+Winienem dla zrozumienia rzeczy dać czytelnikowi
+niektóre objaśnienia. Wspomniana w liście wieś Mazew
+jest dużą, w powiecie łęczyckim leżącą osadą wiejską,
+którą syn mój wziął od rządu w długoletnie posiadanie.
+Wieś ta w Bibliotece Warszawskiej[2], historycznie przezemnie
+opisana, sięga wieków bardzo odległych. Kiedym
+do niéj r. 1845 pierwszy raz przybył, dopytywałem się
+zaraz u tamecznego ludu o dawne podania, pieśni, klechdy
+i t. p. Nie mogłem atoli nic z niego wydobyć. Zbywano
+mnie krótko, że nic podobnego tu nie ma, że tutejszy
+lud nie ma dawnych, lecz śpiewa dzisiejsze, które gdzie
+posłyszy, pieśni. Nie wierzyłem temu, lecz nie było rady
+dojść do wątku rzeczy i odgadnąć prawdę. P. Mateusz
+Gralewski, rodak mazewski, doszedł jéj. Mieszkając razem
+po swym z Kaukazu powrocie przez czas niejaki we wsi
+z miejscową włościanką Honoratą zamężną Budnerową
+swą siostrą, spisał tak z ust jéj, jak i przyjaciółek tejże
+Katarzyny Kraszewskiéj i Marcinowéj Kińskiéj, również
+włościanek mazewskich, ogłoszone tu drukiem legendy
+i pieśni. Od śpiewaczek więc a nie od śpiewaków usłyszał
+je: drugich, bowiem, jak mi pisze, trudno dziś
+w Polsce dopatrzeć. Nie śpiewają oni chyba w karczmach
+i to zwyczajne, na uwagę mało zasługujące piosenki.
+
+W końcu winienem dodać, że pieśni, które do druku
+podaję, będąc wiernym ludu wyrazem, mają archaizmy,
+które przypiskami starałem się objaśnić. Niedostaje im
+nuty, która, sądząc po ich wątku, musi być bardzo stara
+i oryginalna. Warto, ażeby kto z lubowników muzyki ludowéj
+przejechał się na miejsce, i o nią wymienionych
+wyżéj śpiewaczek popytał.
+
+
+
+
+I. PIEŚNI czyli LEGENDY.
+
+
+1. O MŁODÉJ GRZESZNICY.
+
+A w sobotę po obiedzie
+Chodził Pan Jezus po kolendzie,
+I napotkał dziewkę w lesie,
+A ta dziewka wodę niesie.
+„Dziewko, dziewko, daj téj wody,
+Ochłodzę się z téj ochłody.”
+-- „Jabym, Panie, wody dała,
+Ale z drzewa liścia napadała,
+Kiéj nieczysta.” -- „Dziewko, dziewko,
+Kiejbyś ty taka była czysta,
+Jak ta woda przezroczysta!
+Trojeś dziatków porodziła
+I w téj wodzie potopiła,
+I samaś się w niéj umyła.
+  Dziewka się tak przelękła,
+Na kolana aż uklękła. --
+„Dziewko, dziewko, nie lękaj się,
+Do kościoła, spowiadaj się,
+Do kościoła, do spowiedzi,
+A siedzi tam kapłan Boży.”
+  Dziewka próg przestępuje,
+Ziemia się pod nią rozstępuje.
+Tam się długo spowiadała,
+Aż się w proch rozsypała.
+I przyjechał coś za pan,
+W takiéj postaci jak szatan.
+I złapał ci ją za włosy,
+Wrzucił ci ja w grób najgłębszy.
+Trzydzieści lat trzy płynęło,
+Wyrosła na niéj mogiła,
+Wyrósł ci na niéj róży kwiat
+I zapłakał jéj cały świat.
+Wyrosła na niéj lilija,
+Zapłakała matka miła.
+„Matko miła nie płacz ty mnie,
+Masz tam w domu jeszcze ich dwie,
+Karz je tam lepiéj jako mnie:
+Boś ty mnie źle karała,
+W wszelkim mym grzechu ostała.”
+
+
+2. O DUSZACH.
+
+    Wstały dusze, zapłakały.
+    I na smętarz zawołały:
+„Smętarz, smętarz, przyjmij ty nas,
+Bo Pan Jezus nie wié o nas”.
+-- „A wyśta się nie słuchały,
+W wszelkim grzechuśta ostały”[3].
+    Wstały dusze, zapłakały,
+    I na kościół zawołały:
+„Kościół, kościół, przyjmij ty nas,
+Bo Pan Jezus nie wié o nas”.
+-- „A wyśta się nie słuchały,
+W wszelkim grzechuśta ostały.”
+    Wstały dusze, zapłakały,
+    I na ziemię zawołały:
+„Ziemio, ziemio, przyjmij ty nas,
+Bo Pan Jezus nie wié o nas”.
+-- „A wyśta się nie słuchały,
+W wszelkim grzechuśta ostały.”
+    Wstały dusze, zapłakały,
+    I na lasy zawołały:
+„Lesie, lesie, przyjmij ty nas,
+Bo Pan Jezus nie wié o nas”.
+-- „A wyśta się nie słuchały,
+W wszelkim grzechuśta ostały.”
+    Wstały dusze, zapłakały,
+    I na ogień zawołały:
+„Ogień, ogień, przyjmij ty nas,
+Bo Pan Jezus nie wié o nas”.
+-- „A wyśta się nie słuchały,
+W wszelkim grzechuśta ostały.”
+    Wstały dusze, zapłakały,
+    I na wodę zawołały:
+„Wodo, wodo, przyjmij ty nas,
+Bo Pan Jezus nie wié o nas”.
+-- „A wyśta się nie słuchały,
+W wszelkim grzechuśta ostały.”
+    Wstały dusze, zapłakały,
+    I na obłok zawołały:
+„Obłok, obłok, przyjmij ty nas,
+Bo Pan Jezus nie wié o nas”.
+-- „A wyśta się nie słuchały,
+W wszelkim grzechuśta ostały.”
+    Wstały dusze, zapłakały,
+    I na piekło zawołały:
+„Piekło, piekło, przyjmij ty nas,
+Bo Pan Jezus nie wié o nas.”
+A tam w piekle radzi byli,
+I na szerz drzwi otworzyli.
+Ten najstarszy paszczę rozdarł,
+Wszystkie duszyczki poźreć chciał.
+A one się tak przelękły,
+Na kolana aż uklękły.
+„Najświętsza Panno ratuj nas,
+Bo Pan Jezus nie wié o nas”.
+    Najświętsza Panna usłyszała,
+    Czém najprędzéj przybieżała,
+    Płaszczykiem je swym odziała:
+„Pietrze, Pawle, pójdź po klucze,
+Roztwórz wrota, puść te dusze.”
+
+
+3. O GRZESZNIKACH.
+
+O święta Polsko, co słychać o tobie,
+Śliczne klejnoty utraciłaś sobie.
+Ziemia teraz nie rodzi, jak przedtém rodziła,
+Czy jéj zakazano, czy się wypleniła?
+Ni jéj zakazano, ni się wypleniła.
+Bo sama przez się nie będzie rodziła.
+Bo przedtém stary lud brzydził się czartami,
+Teraz młode dziatki liczą[4] tysiącami.
+I liczy, liczy, chodzi po ulicy,
+Ojciec, matka słyszy, rózgą nie oćwiczy.
+Żebyś ty matko rózgą dziatki siekła,
+Wybawiłabyś swoją duszę z piekła.
+Ale ty matko rózgi na dziatki żałujesz,
+W piekle na siebie smołę gotujesz.
+Matka u córki miejsca nie zagrzeje,
+Bo się w jéj domu złe przekleństwo dzieje.
+„Oj córko, córko, gdzieś tego nawykła[5],
+Bodajżeś była w mym żywocie znikła.
+Wykarmiłam cię swojemi piersiami,
+Co spojrzę na ciebie, zaleję się łzami.”
+Brat swego brata domu nie nawidzi,
+Bo się bogaty ubogiego wstydzi.
+„Oj bracie, bracie, nie wstydźma się siebie,
+Na tamtym świecie przyjdziema do siebie.”
+Siostra u siostry domu nie nawidzi,
+Bo się bogata za ubogą wstydzi.
+„Oj siostro, siostro, nie wstydźma się siebie.
+Na tamtym świecie przyjdziema do siebie.
+Oj siostro, siostro, pamiętaj na moje sierostwo,
+Nędzić[6] mię biéda, biéda i ubóstwo”.
+Siostra uboga na niebie króluje.
+Siostra bogata w piekle się gotuje.
+Przyszedł ojciec do syna, prosi o wspomożenie,
+Syn na ojca spojrzał, złe na nim odzienie.
+„Oj synu, synu, masz wszystkiego dosyć,
+Nie odrzekajże się tego chleba prosić.”
+Idą ci tam idą te anielskie wody,
+Prosi się syn u ojca o kropelkę wody.
+„Oj synu, synu, choćbym ci dał cale morze,
+Już tobie synu w piekle nie pomoże”.
+O Boże, Boże z nieba wysokiego,
+Racz nie opuszczać ojca ubogiego.
+
+
+4. O SIEROCIE I MACOSZE.
+
+    Chodziła sierota po wsi,
+    Obsiedli[7] ją źli psi.
+    Nie umiał się kto obrać[8]
+    Sieroteczkę ognać.
+    Obrał ci się obrał
+    Sam Pan Jezus z nieba,
+    Kawałeczkiem chleba.
+    „Oj sieroto gdzież ty idziesz?”
+    -- „Idę stukać, pukać,
+    Mojéj matki szukać.”
+    -- „Ty tam matki nie znajdziesz,
+    Bieżże na zielony smętarz,
+    Twoja matka leży
+    Prosto w wielki ołtarz.”
+--„Kto tam chodzi po moim grobie?”
+„Ja, matulu, puśćcie mnie do siebie.”
+    -- „Cóż sa[9] będziesz jadła,
+    Cóż sa będziesz piła?”
+    „Będę piasek jadła,
+    A wodeczkę piła.”
+    -- „Bieżże do swojéj macochy,
+    Niech ci koszulę wypierze.”
+    -- „A jak ci mi pierze,
+    Na pół ze mną (_tak_) zedrze.
+    A jak ci mię myje,
+    Nakręca mi szyję;
+    A jak ci mię czesze.
+    Po ziemi mię wlecze;
+    A jak ci mię plecie[10],
+    Izbę mną zamiecie.
+    Swoim dzieciąteczkom
+    Jagiełki w mleczku gotuje,
+    A mnie sieroteczce
+    Jeno w skorupeczce,
+    Jeszcze nie wiele!....
+Swoim dzieciąteczkom chleba z masłem daje,
+A mnie sieroteczce umacza w popiele.
+Swoim dzieciąteczkom na łóżeczku ściele,
+A mnie sieroteczce barłożku nie wiele.
+Swoim dzieciąteczkom poduszeczki ściele,
+A mnie sieroteczkę płachetką odzieje.”
+  Oj przyszło, przyszło dwóch aniołków z nieba.
+Wzięli sierotkę na rączkach do nieba;
+Oj przyszło, przyszło dwóch czartów z piekła,
+Porwali na pazurach macochę do piekła;
+Posadzili ją na żelaznym stolcu,
+Dali jéj pić smoły, siarki, w opalonym garcu.
+„Żeby ja się na tenta świat wróciła,
+Nie takby ja sierotce życzyła[11].
+    Nóżkibym umyła,
+    A brudbym wypiła.
+Już nie rychło, nie rychło, już się zamkła klamka,
+Mogłaś wtedy życzyć, kiedyś była matka.
+
+
+5. PIEŚŃ O Św. HELENIE.
+
+Święta była, święta Halina,
+Szukająca[12] świętego syna,
+I napotkała zieloną łączkę,
+A na téj łączce troje żydowie.
+„Wyście żydowie Boga-ście męczyli.”
+-- „O nie my, nie my, starsi tam byli.
+Widzisz ty Halino wysoką górę,
+A na téj górze klasztor fundują,
+A w tym klasztorze trzy groby stoją:
+W piérwszym grobie Pan Jezus leży,
+A w drugim grobie Matka Najświętsza,
+A w trzecim grobie święty Jan klęczy.
+Przed Panem Jezusem organy grają,
+Przed Matką Najświętszą świece się palą,
+Przed świętym Janem lilija kwitnie,
+A z téj lilij ptaszek wylata:
+Nie jestto ptaszek, tylko syn Boży,
+Co sie narodził na ten świat Boży.
+
+
+6. PIEŚŃ O OBRAZIE N. P. M. CZĘSTOCHOWSKIÉJ.
+
+Święty Łukasz anielista[13]
+Prosił Boga Jezu-Chrysta,
+Żeby obraz wymalować,
+I cześć, chwalę Bogu oddać.
+Malował go czas nie mały,
+Dwadzieścia lat cztéry były,
+Nie mógł ci go wymalować,
+Aż się musiał nad nim zdrzymać.
+Najświętsza Panienka przemówiła,
+Aż Łukasza obudziła:
+„Wstań Łukaszu spracowany,
+Już twój obraz malowany.
+Zaprzągajcie konie, woły.
+Weźcie obraz do Częstochowy.
+Wieźcie go tam przez ciemny las[14],
+Bo tam słońca nigdy nie masz.
+Wieźcież go tam na góreczkę,
+Na zieloną muraweczkę.
+Na zieloną, na zieloną,
+Co tam nigdy nie sieczoną.
+Będą ci tam z każdéj strony,
+Będzie obraz uwielbiony.
+Ślepi, chromi, trędowaci,
+A sam Pan Bóg z nieba płaci.
+Płaci, płaci, płaci jeszcze,
+Kto nawiedzi święte miejsce,
+Kto nawiedzi obraz czysty,
+W niebie odpust wiekuisty.”
+  Czterech zbójców przyleciało,
+Obraz święty szarpać chciało,
+„Stójcie zbójcę, nie szarpajcie,
+Bo tu marnie wyginiecie.”
+A zbójce się tak polękali,
+Aże krzyżem popadali.
+A tam w piekle karę dają,
+Octem, żółcią napawają.
+A tam w piekle ścielą łoże
+Ostre brzytwy, szydła, noże[15].
+
+
+
+
+II. MODLITWY.
+
+
+1. MODLITWA PORANNA.
+
+Stoi rószczka kwitnąca,
+Przed Panem Jezusem widząca.
+Widzę Cię, mój Jezu, przez kapłańskie ręce,
+Kapłan Pana Jezusa piastuje,
+Moja się dusza raduje.
+Raduj się raduj duszo w ciele
+Ku lekkiemu skonaniu,
+Ku dusznemu zbawieniu.
+Ja pójdę we drzwi,
+Pan Jezus na mnie wejrzy.
+Najświętsza Panienka siedzi za stolikiem,
+Przed nią zloty kielich stoi.
+Kto te kielichy pijać będzie.
+Będzie się Bogu ofiarować.
+Najświętsza Panienka poszła do Ogrójca,
+Napadła[16] świętego Jana.
+„O Janie, a mój Janie,
+Nadałeś mi smutku i żałości!
+A ten smutek przysięgać będzie,
+Na wiek wieków z nami będzie.”
+-- „Najświętsza Panienko, gdzież idziesz?”
+„Do tych, co rano śniadają,
+Co krzywo przysięgają.”
+--„Najświętsza Panienko, odpuść im.” --
+„Nie odpuszczę, aż pójdą po cierniu kolącym,
+Po kamieniu gorącym”.
+Przybądź nu ratunek Święty Ojcze Antoni,
+Niech przed Bogiem Twoja prośba broni.
+I niech z Bogiem, z Duchem w niebie,
+Mam przy sobie Ciebie,
+Aż na wieki wieków. Amen.
+
+
+2. DRUGA MODLITWA PORANNA.
+(W piątek i w niedzielę śpiewywana).
+
+Przed świtaniem kurzy[17] pieli,
+Usłyszeli Matkę Bożą;
+A ona szła rajską drogą,
+Niesła księgi na lewicy,
+A Jezusa po prawicy.
+Napotkała Ewanieliją:
+„Gdzie to idziesz Panno Maryo?”
+-- „Do kościoła na jutrznią,
+Z jutrzni na ranną mszą.
+Z rannéj mszy na wielką.”
+
+Kto tę modlitwę będzie mówił w piątek do kośnicy,
+w niedzielę do rannéj mszy, nie będzie ten w piekle
+gorzał, ani w wodzie tonął. Amen.
+
+
+3. MODLITWA WIECZORNA.
+
+Idę ja spać,
+Nie mam sobie co posłać,
+Pościelę sobie świętą Anielę[18],
+Świętym się krzyżem odzieję.
+Ciebie się czarcie nie boję,
+Pójdę pod Bożą mękę,
+Wezmę sekwię[19] w rękę.
+Tyś moja obrona
+Z ciężkiego kamienia.
+Ustąpcie wszyscy źli
+Z czterech kątów, piąte drzwi.
+Będzie tu Najświętsza Panna nocowała
+Z anielami, dziewicami.
+Otworzył się nowy grób,
+Wejrzał na mnie sam miły Bóg:
+„Czego pożądasz grzeszny człowiecze?”
+-- „Pożądam lekkiego skonania,
+A po śmierci dusznego zbawienia.”
+Przybądź na ratunek święty ojcze Antoni[20].
+
+
+4. DRUGA MODLITWA WIECZORNA.
+
+Idę ja spać,
+Nie może mi się nic złego stać.
+Pan Jezus mię chrzci.
+Najświętsza Panienka miłowała,
+Święta Anna wianki zmiatała.
+Moja Panno wierna mocy,
+A strzeżże mię do północy,
+Matka Boska do świtania,
+A Pan Jezus do skonania. Amen.
+
+
+5. TRZECIA MODLITWA WIECZORNA.
+
+Święty Antoni, kochany patrunie,
+Ty Pana Jezusa najmilszy piastunie,
+O piastuj, proszę cię, grzeszną duszę moją,
+Którą Ci oddaję pod opiekę Twoją.
+Jezus mój drogi stoisz przy drodze,
+Rozpięty srodze.
+Przy śmierci mojéj
+Strzeż duszy mojéj,
+Strzeż mię do końca,
+Bądź mi obrońca.
+Bądź w pogotowiu
+W mojemu zdrowiu.
+Kto się zasadzi[21],
+Zły człek nie wadzi,
+Jest anioł ze mną
+I stróż przedemną.
+Cześć Bogu, chwała na wysokości!
+O Jezu mój najukochańszy,
+O kwiatuszku najśliczniejszy,
+Oblubieńcze mój kochany,
+Nadareście[22] spodobany!
+Nie opuszczaj służebnice,
+Weź odemnie moje serce,
+Abym Cię miłowała,
+Z tobą wiecznie królowała.
+Mieszkał tu sam Pan Bóg święty,
+Z wszystkiemi świętymi
+Aniołami Bożymi. Amen.
+
+
+6. MODLITWA DO Św. ANIOŁA STRÓŻA.
+
+Mój Jezu najsłodszy!
+Spij ze mną we dnie i w nocy,
+Kiedy spisz, duszyczka moja czuje,
+Serce się raduje.
+Aniele Boży Stróżu!
+Odstąp czarcie przeklęty,
+Bo tu mieszka anioł święty.
+Aniele święty, kochanie moje,
+Tobie ci się oddaję
+Pod opiekę Twoją,
+Żebyś mię strzegł, rządził, bronił,
+I do żywota wiecznego doprowadził. Amen.
+
+
+7. MODLITWA O USKROMIENIE[23].
+
+Najświętsza Panienka synka miała.
+Do kościołka z Nim bieżała.
+Do kościołka na ranną mszą,
+A z rannéj mszy na wielką mszą,
+A z wielkiéj mszy na nieszpory,
+A z nieszporów do Bożego stołu.
+A ten stół pozłacany,
+Sam Pan Jezus siedział na nim.
+Żebyś mi dał Boże z téj główki uskromienie.
+Pietrze, Pawle, bieżcie powiadajcie
+Małemu, dużemu,
+
+Kto tę modlitwę będzie mówił w piątek i w niedzielę,
+będą mu sie rajskie wrota rozpierały, a piekielne
+zamykały aż na wieki wieków. Amen.
+
+
+
+8. MODLITWA DO Św. BARBARY.
+
+Swięta Barbaro, perło Jezusowa.
+Któraś grzesznica do nieba gotowa,
+Przybądź konającemu,
+Do śmierci smutnemu.
+O Jezu, Jezu, Tyś nadzieja moja,
+O wieszże dobrze, że ja sługa Twoja.
+Służę ci, służę, służyć obiecuję,
+Na tym tu świecie z Tobą rezentuję[24].
+Światło miłości,
+Światło przebiegłości.
+Jak ci moja dusza będzie z ciała wychodziła,
+Proście, Michale, żeby nie zbłądziła.
+Michale Archaniele, nie podajcie jéj ta
+Na czartowskie płomienie.
+Kiedy sam Pan Jezus na prawicy siędzie.
+Czarci ustąpcie, bo nie o was rada[25].
+Czarci ustąpili, zawołali „biada!”
+O sędzio sprawiedliwy!
+Narodził się Jezus u Matki świętościwéj.
+O Matko świętościwa,
+Jeszczem ci takiéj męki nie widziała,
+Jak ją teraz widzę.
+Do krzyża przybitego,
+Octem, żółcią napojonego!
+Ą cóż to ta w mojém sercu czuję,
+Że kapłan Pana Jezuska piastuje.
+Piastujże, piastuj aż na wieki wieków. Amen.
+
+Kto tę modlitwę będzie odmawiał trzy razy na
+dzień do świętéj Barbary, nie będzie umierał przez[26]
+jéj ofiary.
+
+
+9. POWITANIE MIESIĄCA NA NOWIU[27].
+
+Witam cię witam miesiącu,
+Niebieski dziedzicu.
+Tobie światło, z gwiazd korona,
+A mnie zdrowie i fortuna.
+Witam cię, witam miesiącu nowy,
+Żeby nas nie bolały głowy.
+Zdrowaś Marya i t. d.
+
+
+
+
+PRZYPISY:
+
+
+[Przypis 1: Patrz tom III, str. 366, w przypisie 3.]
+
+[Przypis 2: Rok  1857, tom I, str. 269.]
+
+[Przypis 3: Odpowiada na prośbę dusz cmentarz.]
+
+[Przypis 4: Klną.]
+
+[Przypis 5: Nauczyłaś się.]
+
+[Przypis 6: Dokucza.]
+
+[Przypis 7: Napadli.]
+
+[Przypis 8: Nie chciał się nikt podjąć.]
+
+[Przypis 9: Tu.]
+
+[Przypis 10: Splata włosy.]
+
+[Przypis 11: Opiekowała się nią.]
+
+[Przypis 12: Gdy która szukała.]
+
+[Przypis 13: Ewangelista.]
+
+[Przypis 14: Głębokie lasy otaczały niegdyś Częstochowę.]
+
+[Przypis 15: Cztery te wiersze są waryantem téjże pieśni.]
+
+[Przypis 16: Zastała tam.]
+
+[Przypis 17: Koguty.]
+
+[Przypis 18: Ewangelią.]
+
+[Przypis 19: Relikwie.]
+
+[Przypis 20: Następuje takież samo co w powyższéj modlitwie
+zakończenie (kto tę modlitwę będzie mówił i t. d.).]
+
+[Przypis 21: Czatuje na mnie.]
+
+[Przypis 22: Bardzo, nader, wielce.]
+
+[Przypis 23: Niezrozumiały mi wyraz.]
+
+[Przypis 24: Rezyduję, mieszkam.]
+
+[Przypis 25: Bo nie nad wami Bóg swą pieczę rozciąga.]
+
+[Przypis 26: Bez.]
+
+[Przypis 27: Bardzo stara pieśń, zabobon ludu wiernie wyrażająca.]
+
+
+
+
+
+End of the Project Gutenberg EBook of Legendy i pieśni ludu polskiego nowo odkryte
+by Wacław Aleksander Maciejowski
+
+*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK LEGENDY ***
+
+***** This file should be named 36526-0.txt or 36526-0.zip *****
+This and all associated files of various formats will be found in:
+        http://www.gutenberg.org/3/6/5/2/36526/
+
+Produced by Ewa "czupirek" Jaros (this file was created
+from images generously made available by CBN Polona -
+http://www.polona.pl)
+
+
+Updated editions will replace the previous one--the old editions
+will be renamed.
+
+Creating the works from public domain print editions means that no
+one owns a United States copyright in these works, so the Foundation
+(and you!) can copy and distribute it in the United States without
+permission and without paying copyright royalties.  Special rules,
+set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to
+copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to
+protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark.  Project
+Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you
+charge for the eBooks, unless you receive specific permission.  If you
+do not charge anything for copies of this eBook, complying with the
+rules is very easy.  You may use this eBook for nearly any purpose
+such as creation of derivative works, reports, performances and
+research.  They may be modified and printed and given away--you may do
+practically ANYTHING with public domain eBooks.  Redistribution is
+subject to the trademark license, especially commercial
+redistribution.
+
+
+
+*** START: FULL LICENSE ***
+
+THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE
+PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK
+
+To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free
+distribution of electronic works, by using or distributing this work
+(or any other work associated in any way with the phrase "Project
+Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project
+Gutenberg-tm License (available with this file or online at
+http://gutenberg.org/license).
+
+
+Section 1.  General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm
+electronic works
+
+1.A.  By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm
+electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to
+and accept all the terms of this license and intellectual property
+(trademark/copyright) agreement.  If you do not agree to abide by all
+the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy
+all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession.
+If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project
+Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the
+terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or
+entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8.
+
+1.B.  "Project Gutenberg" is a registered trademark.  It may only be
+used on or associated in any way with an electronic work by people who
+agree to be bound by the terms of this agreement.  There are a few
+things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works
+even without complying with the full terms of this agreement.  See
+paragraph 1.C below.  There are a lot of things you can do with Project
+Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement
+and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic
+works.  See paragraph 1.E below.
+
+1.C.  The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation"
+or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project
+Gutenberg-tm electronic works.  Nearly all the individual works in the
+collection are in the public domain in the United States.  If an
+individual work is in the public domain in the United States and you are
+located in the United States, we do not claim a right to prevent you from
+copying, distributing, performing, displaying or creating derivative
+works based on the work as long as all references to Project Gutenberg
+are removed.  Of course, we hope that you will support the Project
+Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by
+freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of
+this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with
+the work.  You can easily comply with the terms of this agreement by
+keeping this work in the same format with its attached full Project
+Gutenberg-tm License when you share it without charge with others.
+
+1.D.  The copyright laws of the place where you are located also govern
+what you can do with this work.  Copyright laws in most countries are in
+a constant state of change.  If you are outside the United States, check
+the laws of your country in addition to the terms of this agreement
+before downloading, copying, displaying, performing, distributing or
+creating derivative works based on this work or any other Project
+Gutenberg-tm work.  The Foundation makes no representations concerning
+the copyright status of any work in any country outside the United
+States.
+
+1.E.  Unless you have removed all references to Project Gutenberg:
+
+1.E.1.  The following sentence, with active links to, or other immediate
+access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently
+whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the
+phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project
+Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed,
+copied or distributed:
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever.  You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+1.E.2.  If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived
+from the public domain (does not contain a notice indicating that it is
+posted with permission of the copyright holder), the work can be copied
+and distributed to anyone in the United States without paying any fees
+or charges.  If you are redistributing or providing access to a work
+with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the
+work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1
+through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the
+Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or
+1.E.9.
+
+1.E.3.  If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted
+with the permission of the copyright holder, your use and distribution
+must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional
+terms imposed by the copyright holder.  Additional terms will be linked
+to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the
+permission of the copyright holder found at the beginning of this work.
+
+1.E.4.  Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm
+License terms from this work, or any files containing a part of this
+work or any other work associated with Project Gutenberg-tm.
+
+1.E.5.  Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this
+electronic work, or any part of this electronic work, without
+prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with
+active links or immediate access to the full terms of the Project
+Gutenberg-tm License.
+
+1.E.6.  You may convert to and distribute this work in any binary,
+compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any
+word processing or hypertext form.  However, if you provide access to or
+distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than
+"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version
+posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org),
+you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a
+copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon
+request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other
+form.  Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm
+License as specified in paragraph 1.E.1.
+
+1.E.7.  Do not charge a fee for access to, viewing, displaying,
+performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works
+unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9.
+
+1.E.8.  You may charge a reasonable fee for copies of or providing
+access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided
+that
+
+- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from
+     the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method
+     you already use to calculate your applicable taxes.  The fee is
+     owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he
+     has agreed to donate royalties under this paragraph to the
+     Project Gutenberg Literary Archive Foundation.  Royalty payments
+     must be paid within 60 days following each date on which you
+     prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax
+     returns.  Royalty payments should be clearly marked as such and
+     sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the
+     address specified in Section 4, "Information about donations to
+     the Project Gutenberg Literary Archive Foundation."
+
+- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies
+     you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he
+     does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm
+     License.  You must require such a user to return or
+     destroy all copies of the works possessed in a physical medium
+     and discontinue all use of and all access to other copies of
+     Project Gutenberg-tm works.
+
+- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any
+     money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the
+     electronic work is discovered and reported to you within 90 days
+     of receipt of the work.
+
+- You comply with all other terms of this agreement for free
+     distribution of Project Gutenberg-tm works.
+
+1.E.9.  If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm
+electronic work or group of works on different terms than are set
+forth in this agreement, you must obtain permission in writing from
+both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael
+Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark.  Contact the
+Foundation as set forth in Section 3 below.
+
+1.F.
+
+1.F.1.  Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable
+effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread
+public domain works in creating the Project Gutenberg-tm
+collection.  Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic
+works, and the medium on which they may be stored, may contain
+"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or
+corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual
+property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a
+computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by
+your equipment.
+
+1.F.2.  LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right
+of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project
+Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project
+Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all
+liability to you for damages, costs and expenses, including legal
+fees.  YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT
+LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE
+PROVIDED IN PARAGRAPH F3.  YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE
+TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE
+LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR
+INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH
+DAMAGE.
+
+1.F.3.  LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a
+defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can
+receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a
+written explanation to the person you received the work from.  If you
+received the work on a physical medium, you must return the medium with
+your written explanation.  The person or entity that provided you with
+the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a
+refund.  If you received the work electronically, the person or entity
+providing it to you may choose to give you a second opportunity to
+receive the work electronically in lieu of a refund.  If the second copy
+is also defective, you may demand a refund in writing without further
+opportunities to fix the problem.
+
+1.F.4.  Except for the limited right of replacement or refund set forth
+in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER
+WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO
+WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE.
+
+1.F.5.  Some states do not allow disclaimers of certain implied
+warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages.
+If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the
+law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be
+interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by
+the applicable state law.  The invalidity or unenforceability of any
+provision of this agreement shall not void the remaining provisions.
+
+1.F.6.  INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the
+trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone
+providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance
+with this agreement, and any volunteers associated with the production,
+promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works,
+harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees,
+that arise directly or indirectly from any of the following which you do
+or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm
+work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any
+Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause.
+
+
+Section  2.  Information about the Mission of Project Gutenberg-tm
+
+Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of
+electronic works in formats readable by the widest variety of computers
+including obsolete, old, middle-aged and new computers.  It exists
+because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from
+people in all walks of life.
+
+Volunteers and financial support to provide volunteers with the
+assistance they need, are critical to reaching Project Gutenberg-tm's
+goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will
+remain freely available for generations to come.  In 2001, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure
+and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations.
+To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation
+and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4
+and the Foundation web page at http://www.pglaf.org.
+
+
+Section 3.  Information about the Project Gutenberg Literary Archive
+Foundation
+
+The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit
+501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the
+state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal
+Revenue Service.  The Foundation's EIN or federal tax identification
+number is 64-6221541.  Its 501(c)(3) letter is posted at
+http://pglaf.org/fundraising.  Contributions to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent
+permitted by U.S. federal laws and your state's laws.
+
+The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S.
+Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered
+throughout numerous locations.  Its business office is located at
+809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email
+business@pglaf.org.  Email contact links and up to date contact
+information can be found at the Foundation's web site and official
+page at http://pglaf.org
+
+For additional contact information:
+     Dr. Gregory B. Newby
+     Chief Executive and Director
+     gbnewby@pglaf.org
+
+
+Section 4.  Information about Donations to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation
+
+Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide
+spread public support and donations to carry out its mission of
+increasing the number of public domain and licensed works that can be
+freely distributed in machine readable form accessible by the widest
+array of equipment including outdated equipment.  Many small donations
+($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt
+status with the IRS.
+
+The Foundation is committed to complying with the laws regulating
+charities and charitable donations in all 50 states of the United
+States.  Compliance requirements are not uniform and it takes a
+considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up
+with these requirements.  We do not solicit donations in locations
+where we have not received written confirmation of compliance.  To
+SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any
+particular state visit http://pglaf.org
+
+While we cannot and do not solicit contributions from states where we
+have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition
+against accepting unsolicited donations from donors in such states who
+approach us with offers to donate.
+
+International donations are gratefully accepted, but we cannot make
+any statements concerning tax treatment of donations received from
+outside the United States.  U.S. laws alone swamp our small staff.
+
+Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation
+methods and addresses.  Donations are accepted in a number of other
+ways including checks, online payments and credit card donations.
+To donate, please visit: http://pglaf.org/donate
+
+
+Section 5.  General Information About Project Gutenberg-tm electronic
+works.
+
+Professor Michael S. Hart is the originator of the Project Gutenberg-tm
+concept of a library of electronic works that could be freely shared
+with anyone.  For thirty years, he produced and distributed Project
+Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support.
+
+
+Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed
+editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S.
+unless a copyright notice is included.  Thus, we do not necessarily
+keep eBooks in compliance with any particular paper edition.
+
+
+Most people start at our Web site which has the main PG search facility:
+
+     http://www.gutenberg.org
+
+This Web site includes information about Project Gutenberg-tm,
+including how to make donations to the Project Gutenberg Literary
+Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to
+subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.
diff --git a/36526-0.zip b/36526-0.zip
new file mode 100644
index 0000000..9f2c81e
--- /dev/null
+++ b/36526-0.zip
diff --git a/36526-h.zip b/36526-h.zip
new file mode 100644
index 0000000..5391911
--- /dev/null
+++ b/36526-h.zip
diff --git a/36526-h/36526-h.htm b/36526-h/36526-h.htm
new file mode 100644
index 0000000..1f16687
--- /dev/null
+++ b/36526-h/36526-h.htm
@@ -0,0 +1,1404 @@
+<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN"
+    "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd">
+
+<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en">
+  <head>
+    <meta http-equiv="Content-Type" content="text/html;charset=utf-8" />
+    <meta http-equiv="Content-Style-Type" content="text/css" />
+    <title>
+      The Project Gutenberg eBook of Legendy i pieśni ludu polskiego nowo odkryte, by Wacław Alexander Maciejowski
+    </title>
+    <style type="text/css">
+<!--
+
+#all {
+    max-width:40em;
+    margin:auto;
+}
+
+
+body {
+    margin-left: 10%;
+    margin-right: 10%;
+}
+
+    h1,h2,h3,h4,h5,h6 {
+    text-align: center; /* all headings centered */
+    clear: both;
+}
+
+p {
+    margin-top: .75em;
+    text-align: justify;
+    margin-bottom: .75em;
+}
+
+#content p {	text-indent:2em; }
+#content p.noind {	text-indent:0em; }
+
+hr {
+    width: 33%;
+    margin-top: 2em;
+    margin-bottom: 2em;
+    margin-left: auto;
+    margin-right: auto;
+    clear: both;
+}
+
+table {
+    margin-left: auto;
+    margin-right: auto;
+}
+
+.Stronanum { /* uncomment the next line for invisible Strona numbers */
+    /*  visibility: hidden;  */
+    position: absolute;
+    left: 92%;
+    font-size: smaller;
+    text-align: right;
+} /* Strona numbers */
+
+.linenum {
+    position: absolute;
+    top: auto;
+    left: 4%;
+} /* poetry number */
+
+.blockquot {
+    margin-left: 5%;
+    margin-right: 10%;
+}
+
+.sidenote {
+    width: 20%;
+    padding-bottom: .5em;
+    padding-top: .5em;
+    padding-left: .5em;
+    padding-right: .5em;
+    margin-left: 1em;
+    float: right;
+    clear: right;
+    margin-top: 1em;
+    font-size: smaller;
+    color: black;
+    background: #eeeeee;
+    border: dashed 1px;
+}
+
+
+#tnotes_mini  {width: 30em;
+			margin:auto;
+
+			font-size: 0.9em; padding:0.3em;
+			border: 1px dashed #808080;
+	         background-color: #f6f6f6;
+	         text-align: justify;}
+
+	.tnote { width: 34em;
+	         font-size: 0.9em; padding:0.3em;
+			border: 1px dashed #808080;
+	         padding: 0.5em;
+	         margin: 0 auto ;
+	       }
+	ins.mycorr, a.ins { color:#111; text-decoration: none; border-bottom: 1px dashed #039; }
+	.cor { color:#111;  }
+
+	.pg {text-align:right;}
+	.clear {clear:both;}
+
+
+
+.bb       {border-bottom: solid 2px;}
+
+.bl       {border-left: solid 2px;}
+
+.bt       {border-top: solid 2px;}
+
+.br       {border-right: solid 2px;}
+
+.bbox     {border: solid 2px;}
+
+.center   {text-align: center;}
+
+.smcap    {font-variant: small-caps;}
+
+.u        {text-decoration: underline;}
+
+.caption  {font-weight: bold;}
+
+
+/* Przypiss */
+.Przypisy        {border: dashed 1px;}
+
+.Przypis         {margin-left: 10%; margin-right: 10%; font-size: 0.9em;}
+
+
+.fnanchor {
+    vertical-align: super;
+    font-size: .8em;
+    text-decoration:
+    none;
+}
+
+/* Poetry */
+.poem {
+    margin-left:10%;
+    margin-right:10%;
+    text-align: left;
+}
+
+.poem br {display: none;}
+
+.poem .stanza {margin: 1em 0em 1em 0em;}
+
+.poem span.i0 {
+    display: block;
+    margin-left: 0em;
+    padding-left: 3em;
+    text-indent: -3em;
+}
+
+.poem span.i1 {
+    display: block;
+    margin-left: 1em;
+    padding-left: 3em;
+    text-indent: -3em;
+}
+
+.poem span.i2 {
+    display: block;
+    margin-left: 2em;
+    padding-left: 3em;
+    text-indent: -3em;
+}
+
+.poem span.i4 {
+    display: block;
+    margin-left: 4em;
+    padding-left: 3em;
+    text-indent: -3em;
+}
+
+
+hr.full {width: 100%; }
+hr.w65 {width: 65%; }
+
+
+
+-->
+    </style>
+  </head>
+<body>
+
+
+<pre>
+
+The Project Gutenberg EBook of Legendy i piesni ludu polskiego nowo odkryte
+by Waclaw Aleksander Maciejowski
+
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever.  You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+
+Title: Legendy i pieśni ludu polskiego nowo odkryte
+
+Author: Wacław Aleksander Maciejowski
+
+Release Date: June 26, 2011 [EBook #36526]
+
+Language: Polish
+
+Character set encoding: UTF-8
+
+*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK LEGENDY ***
+
+
+
+
+Produced by Ewa "czupirek" Jaros (this file was created
+from images generously made available by CBN Polona -
+http://www.polona.pl)
+
+
+
+
+
+
+</pre>
+
+
+
+<div id="all">
+
+<div id="tnotes_mini">
+<h2><a name="UWAGI_1" id="UWAGI_1"></a>UWAGI DO WYDANIA ELEKTRONICZNEGO</h2>
+
+<p>W&nbsp;tekście zachowano oryginalną ortografię i&nbsp;interpunkcję,
+nawet w&nbsp;przypadkach, gdy różniły się one od współcześnie obowiązujących.
+Poprawiono jednak kilka błędów, które wyglądały na omyłki drukarskie.
+Zmienione zwroty oznaczono podkreśleniem przerywaną linia, tekst pierwotny
+powinien pojawić się <ins class="mycorr" title="w ten sposób">po najechaniu nań myszką</ins>.
+Wprowadzono w ten sposób następujące zmiany:</p>
+<ul>
+	<li><a name="ftnote1" id="ftnote1" href="#tnote1">s. 10</a>: <em>Zeby</em> zmieniono na: <em>Żeby</em></li>
+	<li><a name="ftnote2" id="ftnote2" href="#tnote2">s. 14</a>: <em>kwiatyszku</em> zmieniono na: <em>kwiatuszku</em></li>
+	<li><a name="ftnote3" id="ftnote3" href="#tnote3">s. 14</a>: <em>Weż</em> zmieniono na: <em>Weź</em></li>
+</ul>
+
+<p>Wszystkie przypisy pochodzą od autora, tj. znajdowały się w tekście oryginalnym.</p>
+
+<p>Poniższy spis treści, którego nie było w wydaniu oryginalnym, ułatwi poruszanie się po pliku.</p>
+<ul>
+<li><a href="#POGLAD"><b>POGLĄD.</b></a></li>
+<li><a href="#I_PIESNI_czyli_LEGENDY"><b>I. PIEŚNI czyli LEGENDY.</b></a></li>
+<li><a href="#II_MODLITWY"><b>II. MODLITWY.</b></a></li>
+<li><a href="#Przypisy"><b>PRZYPISY.</b></a></li>
+</ul>
+
+
+</div>
+
+
+<hr class="full" />
+<div id="content">
+<p><span class='Stronanum'><a name="Strona_1" id="Strona_1">[Str.  1]</a></span></p>
+<h1>LEGENDY I PIEŚNI<br />
+<span class="line2">LUDU POLSKIEGO NOWO ODKRYTE.</span></h1>
+
+<p class="center">PODAŁ DO DRUKU</p>
+
+<h2 class="author center">Wacław Alexander Maciejowski.</h2>
+
+<p class="center">Oddruk z Biblioteki Warszawskiéj z miesiąca Maja 1860 roku.</p>
+
+<p class="center">WARSZAWA.<br />
+w Drukarni Gazety Codziennéj, przy Ulicy Daniłowiczowskiéj, N. 619.<br />
+1860.</p>
+<p><span class='Stronanum'><a name="Strona_2" id="Strona_2">[Str.  2]</a></span><br />
+<span class='Stronanum'><a name="Strona_3" id="Strona_3">[Str.  3]</a></span></p>
+
+
+
+
+
+<hr class="w65" />
+
+<h2><a name="POGLAD" id="POGLAD"></a>POGLĄD.</h2>
+
+
+<p>Z wdzięcznością wspomniony przezemnie w wydawanéj
+obecnie Historyi prawodawstw słowiańskich<a name="FNanchor_1_1" id="FNanchor_1_1"></a><a href="#Przypis_1_1" class="fnanchor">[1]</a>, p. Mateusz
+Gralewski, rodem z Mazewa, pisał do mnie dnia 9 listopada
+1859 r. i 1 stycznia 1860 r. ze wsi Żytnogór pod
+Białocerkwią na Ukrainie, gdzie obecnie zostaje, list następującéj
+treści:</p>
+
+<p>Biblioteka Warszawska z r. b. za miesiąc sierpień
+w odcinku „Wiadomości literackie” zrobiła wezwanie do
+ziemian, o podanie skutecznéj pomocy w zbieraniu pieśni,
+melodyj do nich, przysłów, podań, zwyczajów i charakterystyki,
+również o zwrócenie uwagi na rozmaitość ubiorów,
+zabudowań, narzędzi, sprzętów rolniczych, i o przechowanie
+ich w rysunkach.</p>
+
+<p>Czas potemu wielki, bo zmiany w naszym kraju olbrzymim
+krokiem postępują naprzód. Kto przed kilkunastu laty
+oglądał nasz kraj, już dziś w wielu okolicach
+zupełnie go nie pozna. Oczynszowanie zmieniło fizyonomią
+wiosek, i wprowadza do kmiecych domów nowe zwyczaje
+<span class='Stronanum'><a name="Strona_4" id="Strona_4">[Str.  4]</a></span>
+i obyczaje. Miałem sposobność przekonać się
+o tém w Mazewie, i spostrzeżenia moje w tym względzie
+już są znano panu z mego opowiadania.</p>
+
+<p>Przemiany dotychczasowe, małe są w porównaniu
+do zmian, jakie mają zajść na całym obszarze Polski:
+i wiele, wiele uroni się z przeszłości, jeżeli już dziś szczerze
+nie zaczną pracować nad zachowaniem jéj pamiątek.
+A lud nasz, bogata to kopalnia nauki. Wprawdzie powtarza
+to z nas wielu, i niebrak nam na chęci, ale brak zamiłowania
+przedmiotu.</p>
+
+<p>Lud najniższa warstwa społeczeństwa, a główna
+podstawa każdéj narodowości i fundament bytu państwowego,
+za mało zajmuje u nas umysły pracujące dla dobra
+ogółu. Są tacy, co podają nam obszerne, głębokie
+wiadomości o krajach od nas oddalonych, a uwagi nie
+zwracają na rzeczy, które im się same przed oczy nasuwają.
+W obecnym czasie, inaczéj tego nazwać nie można,
+jak roztargnieniem umysłu.</p>
+
+<p>Lud nasz bardzo mało jest znany. Niektórzy oprawiają
+go w ramy sielankowości, inni pogardliwie nań patrzą.
+A zaiste, lud ten jest taki, jak go wychowała szlachta:
+są w nim wady i błędy, jakie ona posiada, jest i cnota
+wysoka. Znam niewiasty wiejskie pełne świątobliwości,
+i kmieci pełnych prawości i ducha Bożego.</p>
+
+<p>Przed parą laty osiadłem na wsi, by śród ludu żyjąc
+lepiéj go poznać. Zacząłem od spisywania pieśni i piosneczek.
+Pieśniami lud nazywa religijne, piosneczkami
+zaś światowe. Zebrałem i kilka modlitw. Okoliczności
+przeniosły mię potém do miasta, i niestety, musiałem
+zaniechać myśli napisania kroniki rocznéj Mazewa,
+którym się pan tak po ojcowsku opiekujesz. Sądzę że
+byłaby to księga nader zajmująca, bobym w niéj pomieścił
+uroczystości kościelne i domowo, sprawy dworu, plebanii,
+szkoły, karczmy, kompanie odpustowe a głównie
+częstochowską, odbywające się kwesty zakonne i dziadowskie,
+chodzenia na jarmarki, brackie zgromadzenia,
+chrzciny, swaty, miłość i zaloty młodzieży, poetyczne zaręczyny,
+symboliczne wesela, uczty pogrzebowe, zbieranie
+podatków, narady gminu, historye rodzin włościańskich,
+stosunki sąsiedzkie, opowiadania o przeszłości,
+<span class='Stronanum'><a name="Strona_5" id="Strona_5">[Str.  5]</a></span>
+teraźniejsze pojęcia, myśli o przyszłości, miejscowe podania,
+wieści ze świata, gawędy kobiece, leki, zabobony,
+gusła: zresztą cobym tylko widział, usłyszał i zdążył
+przenieść na papier. Byłaby to księga ogromna, praca nad
+nią ciągła, ale praca, jakiéj nie zastąpi na tém polu żadna
+inna: bobyśmy z żywego źródła poznali opinią ludową,
+i widzieli przynajmniéj jednéj okolicy występki i cnoty,
+stopień oświaty i duch kierowniczy.</p>
+
+<p>Są myśli piękne w zebranych przezemnie pieśniach
+i piosneczkach, w części nieznanych, ale o wiele piękniejsze
+są ich melodye, bo jak lud mówi: „pieśni i nuty uczą
+się od morskich syren ludzie nadbrzeżni, a od nich dopiéro
+reszta na świecie.” Więc nie są one układane, ale
+płyną z poza świata naszego. Ludzie zwyczajni nie są
+ich w stanie utworzyć! Samo to określenie
+początku pieśni, ileż ma w sobie poezyi!”</p>
+
+<p>Tyle z listu p. Gralewskiego wyczytałem.</p>
+
+<p>Winienem dla zrozumienia rzeczy dać czytelnikowi
+niektóre objaśnienia. Wspomniana w liście wieś Mazew
+jest dużą, w powiecie łęczyckim leżącą osadą wiejską,
+którą syn mój wziął od rządu w długoletnie posiadanie.
+Wieś ta w Bibliotece Warszawskiej<a name="FNanchor_2_2" id="FNanchor_2_2"></a><a href="#Przypis_2_2" class="fnanchor">[2]</a>, historycznie przezemnie
+opisana, sięga wieków bardzo odległych. Kiedym
+do niéj r. 1845 pierwszy raz przybył, dopytywałem się
+zaraz u tamecznego ludu o dawne podania, pieśni, klechdy
+i t. p. Nie mogłem atoli nic z niego wydobyć. Zbywano
+mnie krótko, że nic podobnego tu nie ma, że tutejszy
+lud nie ma dawnych, lecz śpiewa dzisiejsze, które gdzie
+posłyszy, pieśni. Nie wierzyłem temu, lecz nie było rady
+dojść do wątku rzeczy i odgadnąć prawdę. P. Mateusz
+Gralewski, rodak mazewski, doszedł jéj. Mieszkając razem
+po swym z Kaukazu powrocie przez czas niejaki we wsi
+z miejscową włościanką Honoratą zamężną Budnerową
+swą siostrą, spisał tak z ust jéj, jak i przyjaciółek tejże
+Katarzyny Kraszewskiéj i Marcinowéj Kińskiéj, również
+włościanek mazewskich, ogłoszone tu drukiem legendy
+i pieśni. Od śpiewaczek więc a nie od śpiewaków usłyszał
+je: drugich, bowiem, jak mi pisze, trudno dziś
+<span class='Stronanum'><a name="Strona_6" id="Strona_6">[Str.  6]</a></span>
+w Polsce dopatrzeć. Nie śpiewają oni chyba w karczmach
+i to zwyczajne, na uwagę mało zasługujące piosenki.</p>
+
+<p>W końcu winienem dodać, że pieśni, które do druku
+podaję, będąc wiernym ludu wyrazem, mają archaizmy,
+które przypiskami starałem się objaśnić. Niedostaje im
+nuty, która, sądząc po ich wątku, musi być bardzo stara
+i oryginalna. Warto, ażeby kto z lubowników muzyki ludowéj
+przejechał się na miejsce, i o nią wymienionych
+wyżéj śpiewaczek popytał.</p>
+
+
+
+<hr class="w65" />
+<h2><a name="I_PIESNI_czyli_LEGENDY" id="I_PIESNI_czyli_LEGENDY"></a>I. PIEŚNI czyli LEGENDY.</h2>
+
+
+<h3>1. O MŁODÉJ GRZESZNICY.</h3>
+
+<div class="poem"><div class="stanza">
+<span class="i0">A w sobotę po obiedzie<br /></span>
+<span class="i0">Chodził Pan Jezus po kolendzie,<br /></span>
+<span class="i0">I napotkał dziewkę w lesie,<br /></span>
+<span class="i0">A ta dziewka wodę niesie.<br /></span>
+<span class="i0">„Dziewko, dziewko, daj téj wody,<br /></span>
+<span class="i0">Ochłodzę się z téj ochłody.”<br /></span>
+<span class="i0">&mdash; „Jabym, Panie, wody dała,<br /></span>
+<span class="i0">Ale z drzewa liścia napadała,<br /></span>
+<span class="i0">Kiéj nieczysta.” &mdash; „Dziewko, dziewko,<br /></span>
+<span class="i0">Kiejbyś ty taka była czysta,<br /></span>
+<span class="i0">Jak ta woda przezroczysta!<br /></span>
+<span class="i0">Trojeś dziatków porodziła<br /></span>
+<span class="i0">I w téj wodzie potopiła,<br /></span>
+<span class="i0">I samaś się w niéj umyła.<br /></span>
+<span class="i2">Dziewka się tak przelękła,<br /></span>
+<span class="i0">Na kolana aż uklękła. &mdash;<br /></span>
+<span class="i0">„Dziewko, dziewko, nie lękaj się,<br /></span>
+<span class="i0">Do kościoła, spowiadaj się,<br /></span>
+<span class="i0">Do kościoła, do spowiedzi,<br /></span>
+<span class="i0">A siedzi tam kapłan Boży.”<br /></span>
+<span class="i2">Dziewka próg przestępuje,<br /></span>
+<span class="i0">Ziemia się pod nią rozstępuje.<br /></span>
+<span class="i0">Tam się długo spowiadała,<br /></span>
+<span class="i0">Aż się w proch rozsypała.<br /></span>
+<span class="i0">I przyjechał coś za pan,<br /></span>
+<span class="i0">W takiéj postaci jak szatan.<br /></span>
+<span class="i0">I złapał ci ją za włosy,<br /></span>
+<span class="i0">Wrzucił ci ja w grób najgłębszy.<br /></span>
+<span class="i0">Trzydzieści lat trzy płynęło,<br /></span>
+<span class="i0">Wyrosła na niéj mogiła,<br /></span>
+
+<span class='Stronanum'><a name="Strona_7" id="Strona_7">[Str.  7]</a></span>
+
+<span class="i0">Wyrósł ci na niéj róży kwiat<br /></span>
+<span class="i0">I zapłakał jéj cały świat.<br /></span>
+<span class="i0">Wyrosła na niéj lilija,<br /></span>
+<span class="i0">Zapłakała matka miła.<br /></span>
+<span class="i0">„Matko miła nie płacz ty mnie,<br /></span>
+<span class="i0">Masz tam w domu jeszcze ich dwie,<br /></span>
+<span class="i0">Karz je tam lepiéj jako mnie:<br /></span>
+<span class="i0">Boś ty mnie źle karała,<br /></span>
+<span class="i0">W wszelkim mym grzechu ostała.”<br /></span>
+</div></div>
+
+
+<h3>2. O DUSZACH.</h3>
+
+<div class="poem"><div class="stanza">
+<span class="i2">Wstały dusze, zapłakały.<br /></span>
+<span class="i2">I na smętarz zawołały:<br /></span>
+<span class="i0">„Smętarz, smętarz, przyjmij ty nas,<br /></span>
+<span class="i0">Bo Pan Jezus nie wié o nas”.<br /></span>
+<span class="i0">&mdash; „A wyśta się nie słuchały,<br /></span>
+<span class="i0">W wszelkim grzechuśta ostały”<a name="FNanchor_1_3" id="FNanchor_1_3"></a><a href="#Przypis_1_3" class="fnanchor">[3]</a>.<br /></span>
+<span class="i2">Wstały dusze, zapłakały,<br /></span>
+<span class="i2">I na kościół zawołały:<br /></span>
+<span class="i0">„Kościół, kościół, przyjmij ty nas,<br /></span>
+<span class="i0">Bo Pan Jezus nie wié o nas”.<br /></span>
+<span class="i0">&mdash; „A wyśta się nie słuchały,<br /></span>
+<span class="i0">W wszelkim grzechuśta ostały.”<br /></span>
+<span class="i2">Wstały dusze, zapłakały,<br /></span>
+<span class="i2">I na ziemię zawołały:<br /></span>
+<span class="i0">„Ziemio, ziemio, przyjmij ty nas,<br /></span>
+<span class="i0">Bo Pan Jezus nie wié o nas”.<br /></span>
+<span class="i0">&mdash; „A wyśta się nie słuchały,<br /></span>
+<span class="i0">W wszelkim grzechuśta ostały.”<br /></span>
+<span class="i2">Wstały dusze, zapłakały,<br /></span>
+<span class="i2">I na lasy zawołały:<br /></span>
+<span class="i0">„Lesie, lesie, przyjmij ty nas,<br /></span>
+<span class="i0">Bo Pan Jezus nie wié o nas”.<br /></span>
+<span class="i0">&mdash; „A wyśta się nie słuchały,<br /></span>
+<span class="i0">W wszelkim grzechuśta ostały.”<br /></span>
+<span class="i2">Wstały dusze, zapłakały,<br /></span>
+<span class="i2">I na ogień zawołały:<br /></span>
+<span class="i0">„Ogień, ogień, przyjmij ty nas,<br /></span>
+<span class="i0">Bo Pan Jezus nie wié o nas”.<br /></span>
+<span class="i0">&mdash; „A wyśta się nie słuchały,<br /></span>
+<span class="i0">W wszelkim grzechuśta ostały.”<br /></span>
+<span class="i2">Wstały dusze, zapłakały,<br /></span>
+<span class="i2">I na wodę zawołały:<br /></span>
+<span class="i0">„Wodo, wodo, przyjmij ty nas,<br /></span>
+<span class="i0">Bo Pan Jezus nie wié o nas”.<br /></span>
+
+<span class='Stronanum'><a name="Strona_8" id="Strona_8">[Str.  8]</a></span>
+
+<span class="i0">&mdash; „A wyśta się nie słuchały,<br /></span>
+<span class="i0">W wszelkim grzechuśta ostały.”<br /></span>
+<span class="i2">Wstały dusze, zapłakały,<br /></span>
+<span class="i2">I na obłok zawołały:<br /></span>
+<span class="i0">„Obłok, obłok, przyjmij ty nas,<br /></span>
+<span class="i0">Bo Pan Jezus nie wié o nas”.<br /></span>
+<span class="i0">&mdash; „A wyśta się nie słuchały,<br /></span>
+<span class="i0">W wszelkim grzechuśta ostały.”<br /></span>
+<span class="i2">Wstały dusze, zapłakały,<br /></span>
+<span class="i2">I na piekło zawołały:<br /></span>
+<span class="i0">„Piekło, piekło, przyjmij ty nas,<br /></span>
+<span class="i0">Bo Pan Jezus nie wié o nas.”<br /></span>
+<span class="i0">A tam w piekle radzi byli,<br /></span>
+<span class="i0">I na szerz drzwi otworzyli.<br /></span>
+<span class="i0">Ten najstarszy paszczę rozdarł,<br /></span>
+<span class="i0">Wszystkie duszyczki poźreć chciał.<br /></span>
+<span class="i0">A one się tak przelękły,<br /></span>
+<span class="i0">Na kolana aż uklękły.<br /></span>
+<span class="i0">„Najświętsza Panno ratuj nas,<br /></span>
+<span class="i0">Bo Pan Jezus nie wié o nas”.<br /></span>
+<span class="i2">Najświętsza Panna usłyszała,<br /></span>
+<span class="i2">Czém najprędzéj przybieżała,<br /></span>
+<span class="i2">Płaszczykiem je swym odziała:<br /></span>
+<span class="i0">„Pietrze, Pawle, pójdź po klucze,<br /></span>
+<span class="i0">Roztwórz wrota, puść te dusze.”<br /></span>
+</div></div>
+
+
+<h3>3. O GRZESZNIKACH.</h3>
+
+<div class="poem"><div class="stanza">
+<span class="i0">O święta Polsko, co słychać o tobie,<br /></span>
+<span class="i0">Śliczne klejnoty utraciłaś sobie.<br /></span>
+<span class="i0">Ziemia teraz nie rodzi, jak przedtém rodziła,<br /></span>
+<span class="i0">Czy jéj zakazano, czy się wypleniła?<br /></span>
+<span class="i0">Ni jéj zakazano, ni się wypleniła.<br /></span>
+<span class="i0">Bo sama przez się nie będzie rodziła.<br /></span>
+<span class="i0">Bo przedtém stary lud brzydził się czartami,<br /></span>
+<span class="i0">Teraz młode dziatki liczą<a name="FNanchor_2_4" id="FNanchor_2_4"></a><a href="#Przypis_2_4" class="fnanchor">[4]</a> tysiącami.<br /></span>
+<span class="i0">I liczy, liczy, chodzi po ulicy,<br /></span>
+<span class="i0">Ojciec, matka słyszy, rózgą nie oćwiczy.<br /></span>
+<span class="i0">Żebyś ty matko rózgą dziatki siekła,<br /></span>
+<span class="i0">Wybawiłabyś swoją duszę z piekła.<br /></span>
+<span class="i0">Ale ty matko rózgi na dziatki żałujesz,<br /></span>
+<span class="i0">W piekle na siebie smołę gotujesz.<br /></span>
+<span class="i0">Matka u córki miejsca nie zagrzeje,<br /></span>
+<span class="i0">Bo się w jéj domu złe przekleństwo dzieje.<br /></span>
+<span class="i0">„Oj córko, córko, gdzieś tego nawykła<a name="FNanchor_3_5" id="FNanchor_3_5"></a><a href="#Przypis_3_5" class="fnanchor">[5]</a>,<br /></span>
+
+<span class='Stronanum'><a name="Strona_9" id="Strona_9">[Str.  9]</a></span>
+
+<span class="i0">Bodajżeś była w mym żywocie znikła.<br /></span>
+<span class="i0">Wykarmiłam cię swojemi piersiami,<br /></span>
+<span class="i0">Co spojrzę na ciebie, zaleję się łzami.”<br /></span>
+<span class="i0">Brat swego brata domu nie nawidzi,<br /></span>
+<span class="i0">Bo się bogaty ubogiego wstydzi.<br /></span>
+<span class="i0">„Oj bracie, bracie, nie wstydźma się siebie,<br /></span>
+<span class="i0">Na tamtym świecie przyjdziema do siebie.”<br /></span>
+<span class="i0">Siostra u siostry domu nie nawidzi,<br /></span>
+<span class="i0">Bo się bogata za ubogą wstydzi.<br /></span>
+<span class="i0">„Oj siostro, siostro, nie wstydźma się siebie.<br /></span>
+<span class="i0">Na tamtym świecie przyjdziema do siebie.<br /></span>
+<span class="i0">Oj siostro, siostro, pamiętaj na moje sierostwo,<br /></span>
+<span class="i0">Nędzić<a name="FNanchor_4_6" id="FNanchor_4_6"></a><a href="#Przypis_4_6" class="fnanchor">[6]</a> mię biéda, biéda i ubóstwo”.<br /></span>
+<span class="i0">Siostra uboga na niebie króluje.<br /></span>
+<span class="i0">Siostra bogata w piekle się gotuje.<br /></span>
+<span class="i0">Przyszedł ojciec do syna, prosi o wspomożenie,<br /></span>
+<span class="i0">Syn na ojca spojrzał, złe na nim odzienie.<br /></span>
+<span class="i0">„Oj synu, synu, masz wszystkiego dosyć,<br /></span>
+<span class="i0">Nie odrzekajże się tego chleba prosić.”<br /></span>
+<span class="i0">Idą ci tam idą te anielskie wody,<br /></span>
+<span class="i0">Prosi się syn u ojca o kropelkę wody.<br /></span>
+<span class="i0">„Oj synu, synu, choćbym ci dał cale morze,<br /></span>
+<span class="i0">Już tobie synu w piekle nie pomoże”.<br /></span>
+<span class="i0">O Boże, Boże z nieba wysokiego,<br /></span>
+<span class="i0">Racz nie opuszczać ojca ubogiego.<br /></span>
+</div></div>
+
+
+<h3>4. O SIEROCIE I MACOSZE.</h3>
+
+<div class="poem"><div class="stanza">
+<span class="i2">Chodziła sierota po wsi,<br /></span>
+<span class="i2">Obsiedli<a name="FNanchor_5_7" id="FNanchor_5_7"></a><a href="#Przypis_5_7" class="fnanchor">[7]</a> ją źli psi.<br /></span>
+<span class="i2">Nie umiał się kto obrać<a name="FNanchor_6_8" id="FNanchor_6_8"></a><a href="#Przypis_6_8" class="fnanchor">[8]</a><br /></span>
+<span class="i2">Sieroteczkę ognać.<br /></span>
+<span class="i2">Obrał ci się obrał<br /></span>
+<span class="i2">Sam Pan Jezus z nieba,<br /></span>
+<span class="i2">Kawałeczkiem chleba.<br /></span>
+<span class="i2">„Oj sieroto gdzież ty idziesz?”<br /></span>
+<span class="i2">&mdash; „Idę stukać, pukać,<br /></span>
+<span class="i2">Mojéj matki szukać.”<br /></span>
+<span class="i2">&mdash; „Ty tam matki nie znajdziesz,<br /></span>
+<span class="i2">Bieżże na zielony smętarz,<br /></span>
+<span class="i2">Twoja matka leży<br /></span>
+<span class="i2">Prosto w wielki ołtarz.”<br /></span>
+<span class="i0">&mdash;„Kto tam chodzi po moim grobie?”<br /></span>
+<span class="i0">„Ja, matulu, puśćcie mnie do siebie.”<br /></span>
+<span class="i2">&mdash; „Cóż sa<a name="FNanchor_7_9" id="FNanchor_7_9"></a><a href="#Przypis_7_9" class="fnanchor">[9]</a> będziesz jadła,<br /></span>
+<span class="i2">Cóż sa będziesz piła?”<br /></span>
+
+
+
+<span class='Stronanum'><a name="Strona_10" id="Strona_10">[Str.  10]</a></span>
+
+<span class="i2">„Będę piasek jadła,<br /></span>
+<span class="i2">A wodeczkę piła.”<br /></span>
+<span class="i2">&mdash; „Bieżże do swojéj macochy,<br /></span>
+<span class="i2">Niech ci koszulę wypierze.”<br /></span>
+<span class="i2">&mdash; „A jak ci mi pierze,<br /></span>
+<span class="i2">Na pół ze mną (<i>tak</i>) zedrze.<br /></span>
+<span class="i2">A jak ci mię myje,<br /></span>
+<span class="i2">Nakręca mi szyję;<br /></span>
+<span class="i2">A jak ci mię czesze.<br /></span>
+<span class="i2">Po ziemi mię wlecze;<br /></span>
+<span class="i2">A jak ci mię plecie<a name="FNanchor_8_10" id="FNanchor_8_10"></a><a href="#Przypis_8_10" class="fnanchor">[10]</a>,<br /></span>
+<span class="i2">Izbę mną zamiecie.<br /></span>
+<span class="i0">Swoim dzieciąteczkom<br /></span>
+<span class="i2">Jagiełki w mleczku gotuje,<br /></span>
+<span class="i2">A mnie sieroteczce<br /></span>
+<span class="i2">Jeno w skorupeczce,<br /></span>
+<span class="i2">Jeszcze nie wiele!....<br /></span>
+<span class="i0">Swoim dzieciąteczkom chleba z masłem daje,<br /></span>
+<span class="i0">A mnie sieroteczce umacza w popiele.<br /></span>
+<span class="i0">Swoim dzieciąteczkom na łóżeczku ściele,<br /></span>
+<span class="i0">A mnie sieroteczce barłożku nie wiele.<br /></span>
+<span class="i0">Swoim dzieciąteczkom poduszeczki ściele,<br /></span>
+<span class="i0">A mnie sieroteczkę płachetką odzieje.”<br /></span>
+<span class="i0">Oj przyszło, przyszło dwóch aniołków z nieba.<br /></span>
+<span class="i0">Wzięli sierotkę na rączkach do nieba;<br /></span>
+<span class="i1">Oj przyszło, przyszło dwóch czartów z piekła,<br /></span>
+<span class="i0">Porwali na pazurach macochę do piekła;<br /></span>
+<span class="i0">Posadzili ją na żelaznym stolcu,<br /></span>
+<span class="i0">Dali jéj pić smoły, siarki, w opalonym garcu.<br /></span>
+<span class="i0">„<ins class="mycorr" title="zmieniono z: Zeby" id="tnote1">Żeby</ins> ja się na tenta świat wróciła,<br /></span>
+<span class="i0">Nie takby ja sierotce życzyła<a name="FNanchor_9_11" id="FNanchor_9_11"></a><a href="#Przypis_9_11" class="fnanchor">[11]</a>.<br /></span>
+<span class="i2">Nóżkibym umyła,<br /></span>
+<span class="i2">A brudbym wypiła.<br /></span>
+<span class="i0">Już nie rychło, nie rychło, już się zamkła klamka,<br /></span>
+<span class="i0">Mogłaś wtedy życzyć, kiedyś była matka.<br /></span>
+</div></div>
+
+
+<h3>5. PIEŚŃ O Św. HELENIE.</h3>
+
+<div class="poem"><div class="stanza">
+<span class="i0">Święta była, święta Halina,<br /></span>
+<span class="i0">Szukająca<a name="FNanchor_10_12" id="FNanchor_10_12"></a><a href="#Przypis_10_12" class="fnanchor">[12]</a> świętego syna,<br /></span>
+<span class="i0">I napotkała zieloną łączkę,<br /></span>
+<span class="i0">A na téj łączce troje żydowie.<br /></span>
+<span class="i0">„Wyście żydowie Boga-ście męczyli.”<br /></span>
+<span class="i0">&mdash; „O nie my, nie my, starsi tam byli.<br /></span>
+
+<span class='Stronanum'><a name="Strona_11" id="Strona_11">[Str.  11]</a></span>
+
+
+<span class="i0">Widzisz ty Halino wysoką górę,<br /></span>
+<span class="i0">A na téj górze klasztor fundują,<br /></span>
+<span class="i0">A w tym klasztorze trzy groby stoją:<br /></span>
+<span class="i0">W piérwszym grobie Pan Jezus leży,<br /></span>
+<span class="i0">A w drugim grobie Matka Najświętsza,<br /></span>
+<span class="i0">A w trzecim grobie święty Jan klęczy.<br /></span>
+<span class="i0">Przed Panem Jezusem organy grają,<br /></span>
+<span class="i0">Przed Matką Najświętszą świece się palą,<br /></span>
+<span class="i0">Przed świętym Janem lilija kwitnie,<br /></span>
+<span class="i0">A z téj lilij ptaszek wylata:<br /></span>
+<span class="i0">Nie jestto ptaszek, tylko syn Boży,<br /></span>
+<span class="i0">Co sie narodził na ten świat Boży.<br /></span>
+</div></div>
+
+
+<h3>6. PIEŚŃ O OBRAZIE N. P. M. CZĘSTOCHOWSKIÉJ.</h3>
+
+<div class="poem"><div class="stanza">
+<span class="i0">Święty Łukasz anielista<a name="FNanchor_11_13" id="FNanchor_11_13"></a><a href="#Przypis_11_13" class="fnanchor">[13]</a><br /></span>
+<span class="i0">Prosił Boga Jezu-Chrysta,<br /></span>
+<span class="i0">Żeby obraz wymalować,<br /></span>
+<span class="i0">I cześć, chwalę Bogu oddać.<br /></span>
+<span class="i0">Malował go czas nie mały,<br /></span>
+<span class="i0">Dwadzieścia lat cztéry były,<br /></span>
+<span class="i0">Nie mógł ci go wymalować,<br /></span>
+<span class="i0">Aż się musiał nad nim zdrzymać.<br /></span>
+<span class="i0">Najświętsza Panienka przemówiła,<br /></span>
+<span class="i0">Aż Łukasza obudziła:<br /></span>
+<span class="i0">„Wstań Łukaszu spracowany,<br /></span>
+<span class="i0">Już twój obraz malowany.<br /></span>
+<span class="i0">Zaprzągajcie konie, woły.<br /></span>
+<span class="i0">Weźcie obraz do Częstochowy.<br /></span>
+<span class="i0">Wieźcie go tam przez ciemny las<a name="FNanchor_12_14" id="FNanchor_12_14"></a><a href="#Przypis_12_14" class="fnanchor">[14]</a>,<br /></span>
+<span class="i0">Bo tam słońca nigdy nie masz.<br /></span>
+<span class="i0">Wieźcież go tam na góreczkę,<br /></span>
+<span class="i0">Na zieloną muraweczkę.<br /></span>
+<span class="i0">Na zieloną, na zieloną,<br /></span>
+<span class="i0">Co tam nigdy nie sieczoną.<br /></span>
+<span class="i0">Będą ci tam z każdéj strony,<br /></span>
+<span class="i0">Będzie obraz uwielbiony.<br /></span>
+<span class="i0">Ślepi, chromi, trędowaci,<br /></span>
+<span class="i0">A sam Pan Bóg z nieba płaci.<br /></span>
+<span class="i0">Płaci, płaci, płaci jeszcze,<br /></span>
+<span class="i0">Kto nawiedzi święte miejsce,<br /></span>
+<span class="i0">Kto nawiedzi obraz czysty,<br /></span>
+<span class="i0">W niebie odpust wiekuisty.”<br /></span>
+<span class="i1">Cztérech zbójców przyleciało,<br /></span>
+<span class="i0">Obraz święty szarpać chciało,<br /></span>
+<span class='Stronanum'><a name="Strona_12" id="Strona_12">[Str.  12]</a></span>
+<span class="i0">„Stójcie zbójcę, nie szarpajcie,<br /></span>
+<span class="i0">Bo tu marnie wyginiecie.”<br /></span>
+<span class="i0">A zbójce się tak polękali,<br /></span>
+<span class="i0">Aże krzyżem popadali.<br /></span>
+<span class="i0">A tam w piekle karę dają,<br /></span>
+<span class="i0">Octem, żółcią napawają.<br /></span>
+<span class="i0">A tam w piekle ścielą łoże<br /></span>
+<span class="i0">Ostre brzytwy, szydła, noże<a name="FNanchor_13_15" id="FNanchor_13_15"></a><a href="#Przypis_13_15" class="fnanchor">[15]</a>.<br /></span>
+</div></div>
+
+
+
+<hr class="w65" />
+<h2><a name="II_MODLITWY" id="II_MODLITWY"></a>II.  MODLITWY.</h2>
+
+
+<h3>1. MODLITWA PORANNA.</h3>
+
+<div class="poem"><div class="stanza">
+<span class="i0">Stoi rószczka kwitnąca,<br /></span>
+<span class="i0">Przed Panem Jezusem widząca.<br /></span>
+<span class="i0">Widzę Cię, mój Jezu, przez kapłańskie ręce,<br /></span>
+<span class="i0">Kapłan Pana Jezusa piastuje,<br /></span>
+<span class="i0">Moja się dusza raduje.<br /></span>
+<span class="i0">Raduj się raduj duszo w ciele<br /></span>
+<span class="i0">Ku lekkiemu skonaniu,<br /></span>
+<span class="i0">Ku dusznemu zbawieniu.<br /></span>
+<span class="i0">Ja pójdę we drzwi,<br /></span>
+<span class="i0">Pan Jezus na mnie wejrzy.<br /></span>
+<span class="i0">Najświętsza Panienka siedzi za stolikiem,<br /></span>
+<span class="i0">Przed nią zloty kielich stoi.<br /></span>
+<span class="i0">Kto te kielichy pijać będzie.<br /></span>
+<span class="i0">Będzie się Bogu ofiarować.<br /></span>
+<span class="i0">Najświętsza Panienka poszła do Ogrójca,<br /></span>
+<span class="i0">Napadła<a name="FNanchor_14_16" id="FNanchor_14_16"></a><a href="#Przypis_14_16" class="fnanchor">[16]</a> świętego Jana.<br /></span>
+<span class="i0">„O Janie, a mój Janie,<br /></span>
+<span class="i0">Nadałeś mi smutku i żałości!<br /></span>
+<span class="i0">A ten smutek przysięgać będzie,<br /></span>
+<span class="i0">Na wiek wieków z nami będzie.”<br /></span>
+<span class="i0">&mdash; „Najświętsza Panienko, gdzież idziesz?”<br /></span>
+<span class="i0">„Do tych, co rano śniadają,<br /></span>
+<span class="i0">Co krzywo przysięgają.”<br /></span>
+<span class="i0">&mdash;„Najświętsza Panienko, odpuść im.” &mdash;<br /></span>
+<span class="i0">„Nie odpuszczę, aż pójdą po cierniu kolącym,<br /></span>
+<span class="i0">Po kamieniu gorącym”.<br /></span>
+<span class="i0">Przybądź nu ratunek Święty Ojcze Antoni,<br /></span>
+<span class="i0">Niech przed Bogiem Twoja prośba broni.<br /></span>
+<span class="i0">I niech z Bogiem, z Duchem w niebie,<br /></span>
+<span class="i0">Mam przy sobie Ciebie,<br /></span>
+<span class="i0">Aż na wieki wieków. Amen.<br /></span>
+</div></div>
+
+<p><span class='Stronanum'><a name="Strona_13" id="Strona_13">[Str.  13]</a></span></p>
+
+
+
+<h3>2. DRUGA MODLITWA PORANNA.</h3>
+<h4>(W piątek i w niedzielę śpiewywana).</h4>
+
+<div class="poem"><div class="stanza">
+<span class="i0">Przed świtaniem kurzy<a name="FNanchor_15_17" id="FNanchor_15_17"></a><a href="#Przypis_15_17" class="fnanchor">[17]</a> pieli,<br /></span>
+<span class="i0">Usłyszeli Matkę Bożą;<br /></span>
+<span class="i0">A ona szła rajską drogą,<br /></span>
+<span class="i0">Niesła księgi na lewicy,<br /></span>
+<span class="i0">A Jezusa po prawicy.<br /></span>
+<span class="i0">Napotkała Ewanieliją:<br /></span>
+<span class="i0">„Gdzie to idziesz Panno Maryo?”<br /></span>
+<span class="i0">&mdash; „Do kościoła na jutrznią,<br /></span>
+<span class="i0">Z jutrzni na ranną mszą.<br /></span>
+<span class="i0">Z rannéj mszy na wielką.”<br /></span>
+</div></div>
+
+<p>Kto tę modlitwę będzie mówił w piątek do kośnicy,
+w niedzielę do rannéj mszy, nie będzie ten w piekle
+gorzał, ani w wodzie tonął. Amen.</p>
+
+
+<h3>3. MODLITWA WIECZORNA.</h3>
+
+<div class="poem"><div class="stanza">
+<span class="i0">Idę ja spać,<br /></span>
+<span class="i0">Nie mam sobie co posłać,<br /></span>
+<span class="i0">Pościelę sobie świętą Anielę<a name="FNanchor_16_18" id="FNanchor_16_18"></a><a href="#Przypis_16_18" class="fnanchor">[18]</a>,<br /></span>
+<span class="i0">Świętym się krzyżem odzieję.<br /></span>
+<span class="i0">Ciebie się czarcie nie boję,<br /></span>
+<span class="i0">Pójdę pod Bożą mękę,<br /></span>
+<span class="i0">Wezmę sekwię<a name="FNanchor_17_19" id="FNanchor_17_19"></a><a href="#Przypis_17_19" class="fnanchor">[19]</a> w rękę.<br /></span>
+<span class="i0">Tyś moja obrona<br /></span>
+<span class="i0">Z ciężkiego kamienia.<br /></span>
+<span class="i0">Ustąpcie wszyscy źli<br /></span>
+<span class="i0">Z czterech kątów, piąte drzwi.<br /></span>
+<span class="i0">Będzie tu Najświętsza Panna nocowała<br /></span>
+<span class="i0">Z anielami, dziewicami.<br /></span>
+<span class="i0">Otworzył się nowy grób,<br /></span>
+<span class="i0">Wejrzał na mnie sam miły Bóg:<br /></span>
+<span class="i0">„Czego pożądasz grzeszny człowiecze?”<br /></span>
+<span class="i0">&mdash; „Pożądam lekkiego skonania,<br /></span>
+<span class="i0">A po śmierci dusznego zbawienia.”<br /></span>
+<span class="i0">Przybądź na ratunek święty ojcze Antoni<a name="FNanchor_18_20" id="FNanchor_18_20"></a><a href="#Przypis_18_20" class="fnanchor">[20]</a>.<br /></span>
+</div></div>
+<p><span class='Stronanum'><a name="Strona_14" id="Strona_14">[Str.  14]</a></span></p>
+
+
+
+<h3>4. DRUGA MODLITWA WIECZORNA.</h3>
+
+<div class="poem"><div class="stanza">
+<span class="i0">Idę ja spać,<br /></span>
+<span class="i0">Nie może mi się nic złego stać.<br /></span>
+<span class="i0">Pan Jezus mię chrzci.<br /></span>
+<span class="i0">Najświętsza Panienka miłowała,<br /></span>
+<span class="i0">Święta Anna wianki zmiatała.<br /></span>
+<span class="i0">Moja Panno wierna mocy,<br /></span>
+<span class="i0">A strzeżże mię do północy,<br /></span>
+<span class="i0">Matka Boska do świtania,<br /></span>
+<span class="i0">A Pan Jezus do skonania. Amen.<br /></span>
+</div></div>
+
+
+<h3>5. TRZECIA MODLITWA WIECZORNA.</h3>
+
+<div class="poem"><div class="stanza">
+<span class="i0">Święty Antoni, kochany patrunie,<br /></span>
+<span class="i0">Ty Pana Jezusa najmilszy piastunie,<br /></span>
+<span class="i0">O piastuj, proszę cię, grzeszną duszę moją,<br /></span>
+<span class="i0">Którą Ci oddaję pod opiekę Twoją.<br /></span>
+<span class="i0">Jezus mój drogi stoisz przy drodze,<br /></span>
+<span class="i0">Rozpięty srodze.<br /></span>
+<span class="i0">Przy śmierci mojéj<br /></span>
+<span class="i0">Strzeż duszy mojéj,<br /></span>
+<span class="i0">Strzeż mię do końca,<br /></span>
+<span class="i0">Bądź mi obrońca.<br /></span>
+<span class="i0">Bądź w pogotowiu<br /></span>
+<span class="i0">W mojemu zdrowiu.<br /></span>
+<span class="i0">Kto się zasadzi<a name="FNanchor_19_21" id="FNanchor_19_21"></a><a href="#Przypis_19_21" class="fnanchor">[21]</a>,<br /></span>
+<span class="i0">Zły człek nie wadzi,<br /></span>
+<span class="i0">Jest anioł ze mną<br /></span>
+<span class="i0">I stróż przedemną.<br /></span>
+<span class="i0">Cześć Bogu, chwała na wysokości!<br /></span>
+<span class="i0">O Jezu mój najukochańszy,<br /></span>
+<span class="i0">O <ins class="mycorr" title="zmieniono z: kwiatyszku" id="tnote2">kwiatuszku</ins> najśliczniejszy,<br /></span>
+<span class="i0">Oblubieńcze mój kochany,<br /></span>
+<span class="i0">Nadareście<a name="FNanchor_20_22" id="FNanchor_20_22"></a><a href="#Przypis_20_22" class="fnanchor">[22]</a> spodobany!<br /></span>
+<span class="i0">Nie opuszczaj służebnice,<br /></span>
+<span class="i0"><ins class="mycorr" title="zmieniono z: Weż" id="tnote3">Weź</ins> odemnie moje serce,<br /></span>
+<span class="i0">Abym Cię miłowała,<br /></span>
+<span class="i0">Z tobą wiecznie królowała.<br /></span>
+<span class="i0">Mieszkał tu sam Pan Bóg święty,<br /></span>
+<span class="i0">Z wszystkiemi świętymi<br /></span>
+<span class="i0">Aniołami Bożymi. Amen.<br /></span>
+</div></div>
+<p><span class='Stronanum'><a name="Strona_15" id="Strona_15">[Str.  15]</a></span></p>
+
+
+
+<h3>6. MODLITWA DO Św. ANIOŁA STRÓŻA.</h3>
+
+<div class="poem"><div class="stanza">
+<span class="i0">Mój Jezu najsłodszy!<br /></span>
+<span class="i0">Spij ze mną we dnie i w nocy,<br /></span>
+<span class="i0">Kiedy spisz, duszyczka moja czuje,<br /></span>
+<span class="i0">Serce się raduje.<br /></span>
+<span class="i0">Aniele Boży Stróżu!<br /></span>
+<span class="i0">Odstąp czarcie przeklęty,<br /></span>
+<span class="i0">Bo tu mieszka anioł święty.<br /></span>
+<span class="i0">Aniele święty, kochanie moje,<br /></span>
+<span class="i0">Tobie ci się oddaję<br /></span>
+<span class="i0">Pod opiekę Twoją,<br /></span>
+<span class="i0">Żebyś mię strzegł, rządził, bronił,<br /></span>
+<span class="i0">I do żywota wiecznego doprowadził. Amen.<br /></span>
+</div></div>
+
+
+<h3>7. MODLITWA O USKROMIENIE<a name="FNanchor_21_23" id="FNanchor_21_23"></a><a href="#Przypis_21_23" class="fnanchor">[21]</a>.</h3>
+
+<div class="poem"><div class="stanza">
+<span class="i0">Najświętsza Panienka synka miała.<br /></span>
+<span class="i0">Do kościołka z Nim bieżała.<br /></span>
+<span class="i0">Do kościołka na ranną mszą,<br /></span>
+<span class="i0">A z rannéj mszy na wielką mszą,<br /></span>
+<span class="i0">A z wielkiéj mszy na nieszpory,<br /></span>
+<span class="i0">A z nieszporów do Bożego stołu.<br /></span>
+<span class="i0">A ten stół pozłacany,<br /></span>
+<span class="i0">Sam Pan Jezus siedział na nim.<br /></span>
+<span class="i0">Żebyś mi dał Boże z téj główki uskromienie.<br /></span>
+<span class="i0">Pietrze, Pawle, bieżcie powiadajcie<br /></span>
+<span class="i0">Małemu, dużemu,<br /></span>
+</div></div>
+
+<p>Kto te modlitwę będzie mówił w piątek i w niedzielę, będą mu sie rajskie wrota rozpierały, a piekielne zamykały aż na wieki wieków. Amen.</p>
+
+
+
+<h3>8. MODLITWA DO Św. BARBARY.</h3>
+
+<div class="poem"><div class="stanza">
+<span class="i0">Swięta Barbaro, perło Jezusowa.<br /></span>
+<span class="i0">Któraś grzesznica do nieba gotowa,<br /></span>
+<span class="i0">Przybądź konającemu,<br /></span>
+<span class="i0">Do śmierci smutnemu.<br /></span>
+<span class="i0">O Jezu, Jezu, Tyś nadzieja moja,<br /></span>
+<span class="i0">O wieszże dobrze, że ja sługa Twoja.<br /></span>
+<span class="i0">Służę ci, służę, służyć obiecuję,<br /></span>
+<span class="i0">Na tym tu świecie z Tobą rezentuję<a name="FNanchor_22_24" id="FNanchor_22_24"></a><a href="#Przypis_22_24" class="fnanchor">[22]</a>.<br /></span>
+
+<span class='Stronanum'><a name="Strona_16" id="Strona_16">[Str.  16]</a></span>
+
+<span class="i0">Światło miłości,<br /></span>
+<span class="i0">Światło przebiegłości.<br /></span>
+<span class="i0">Jak ci moja dusza będzie z ciała wychodziła,<br /></span>
+<span class="i0">Proście, Michale, żeby nie zbłądziła.<br /></span>
+<span class="i0">Michale Archaniele, nie podajcie jéj ta<br /></span>
+<span class="i0">Na czartowskie płomienie.<br /></span>
+<span class="i0">Kiedy sam Pan Jezus na prawicy siędzie.<br /></span>
+<span class="i0">Czarci ustąpcie, bo nie o was rada<a name="FNanchor_23_25" id="FNanchor_23_25"></a><a href="#Przypis_23_25" class="fnanchor">[23]</a>.<br /></span>
+<span class="i0">Czarci ustąpili, zawołali „biada!”<br /></span>
+<span class="i0">O sędzio sprawiedliwy!<br /></span>
+<span class="i0">Narodził się Jezus u Matki świętościwéj.<br /></span>
+<span class="i0">O Matko świętościwa,<br /></span>
+<span class="i0">Jeszczem ci takiéj męki nie widziała,<br /></span>
+<span class="i0">Jak ją teraz widzę.<br /></span>
+<span class="i0">Do krzyża przybitego,<br /></span>
+<span class="i0">Octem, żółcią napojonego!<br /></span>
+<span class="i0">Ą cóż to ta w mojém sercu czuję,<br /></span>
+<span class="i0">Że kapłan Pana Jezuska piastuje.<br /></span>
+<span class="i0">Piastujże, piastuj aż na wieki wieków. Amen.<br /></span>
+</div></div>
+
+<p>Kto tę modlitwę będzie odmawiał trzy razy na
+dzień do świętéj Barbary, nie będzie umierał przez<a name="FNanchor_24_26" id="FNanchor_24_26"></a><a href="#Przypis_24_26" class="fnanchor">[24]</a>
+jéj ofiary.</p>
+
+
+<h3>9. POWITANIE MIESIĄCA NA NOWIU<a name="FNanchor_25_27" id="FNanchor_25_27"></a><a href="#Przypis_25_27" class="fnanchor">[25]</a>.</h3>
+
+<div class="poem"><div class="stanza">
+<span class="i0">Witam cię witam miesiącu,<br /></span>
+<span class="i0">Niebieski dziedzicu.<br /></span>
+<span class="i0">Tobie światło, z gwiazd korona,<br /></span>
+<span class="i0">A mnie zdrowie i fortuna.<br /></span>
+<span class="i0">Witam cię, witam miesiącu nowy,<br /></span>
+<span class="i0">Żeby nas nie bolały głowy.<br /></span>
+<span class="i0">Zdrowaś Marya i t. d.<br /></span>
+</div></div>
+
+
+
+<div class="Przypisy" id="Przypisy"><h4>Przypisy:</h4>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_1_1" id="Przypis_1_1"></a><a href="#FNanchor_1_1"><span class="label">[1]</span></a> Patrz tom III, str. 366, w przypisie  3.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_2_2" id="Przypis_2_2"></a><a href="#FNanchor_2_2"><span class="label">[2]</span></a> Rok  1857, tom I, str. 269.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_1_3" id="Przypis_1_3"></a><a href="#FNanchor_1_3"><span class="label">[3]</span></a> Odpowiada na prośbę dusz cmentarz.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_2_4" id="Przypis_2_4"></a><a href="#FNanchor_2_4"><span class="label">[4]</span></a> Klną.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_3_5" id="Przypis_3_5"></a><a href="#FNanchor_3_5"><span class="label">[5]</span></a> Nauczyłaś się.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_4_6" id="Przypis_4_6"></a><a href="#FNanchor_4_6"><span class="label">[6]</span></a> Dokucza.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_5_7" id="Przypis_5_7"></a><a href="#FNanchor_5_7"><span class="label">[7]</span></a> Napadli.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_6_8" id="Przypis_6_8"></a><a href="#FNanchor_6_8"><span class="label">[8]</span></a> Nie chciał się nikt podjąć.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_7_9" id="Przypis_7_9"></a><a href="#FNanchor_7_9"><span class="label">[9]</span></a> Tu.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_8_10" id="Przypis_8_10"></a><a href="#FNanchor_8_10"><span class="label">[10]</span></a> Splata włosy.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_9_11" id="Przypis_9_11"></a><a href="#FNanchor_9_11"><span class="label">[11]</span></a> Opiekowała się nią.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_10_12" id="Przypis_10_12"></a><a href="#FNanchor_10_12"><span class="label">[12]</span></a> Gdy która szukała.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_11_13" id="Przypis_11_13"></a><a href="#FNanchor_11_13"><span class="label">[13]</span></a> Ewangelista.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_12_14" id="Przypis_12_14"></a><a href="#FNanchor_12_14"><span class="label">[14]</span></a> Głębokie lasy otaczały niegdyś Częstochowę.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_13_15" id="Przypis_13_15"></a><a href="#FNanchor_13_15"><span class="label">[15]</span></a> Cztery te wiersze są waryantem téjże pieśni.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_14_16" id="Przypis_14_16"></a><a href="#FNanchor_14_16"><span class="label">[16]</span></a> Zastała tam.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_15_17" id="Przypis_15_17"></a><a href="#FNanchor_15_17"><span class="label">[17]</span></a> Koguty.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_16_18" id="Przypis_16_18"></a><a href="#FNanchor_16_18"><span class="label">[18]</span></a> Ewangelią.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_17_19" id="Przypis_17_19"></a><a href="#FNanchor_17_19"><span class="label">[19]</span></a> Relikwie.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_18_20" id="Przypis_18_20"></a><a href="#FNanchor_18_20"><span class="label">[20]</span></a> Następuje takież
+samo co w powyższéj modlitwie zakończenie (kto tę modlitwę będzie
+mówił i t. d.).</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_19_21" id="Przypis_19_21"></a><a href="#FNanchor_19_21"><span class="label">[21]</span></a> Czatuje na mnie.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_20_22" id="Przypis_20_22"></a><a href="#FNanchor_20_22"><span class="label">[22]</span></a> Bardzo, nader, wielce.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_21_23" id="Przypis_21_23"></a><a href="#FNanchor_21_23"><span class="label">[23]</span></a> Niezrozumiały mi wyraz.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_22_24" id="Przypis_22_24"></a><a href="#FNanchor_22_24"><span class="label">[24]</span></a> Rezyduję, mieszkam.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_23_25" id="Przypis_23_25"></a><a href="#FNanchor_23_25"><span class="label">[25]</span></a> Bo nie nad wami Bóg swą pieczę rozciąga.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_24_26" id="Przypis_24_26"></a><a href="#FNanchor_24_26"><span class="label">[26]</span></a> Bez.</p></div>
+
+<div class="Przypis"><p><a name="Przypis_25_27" id="Przypis_25_27"></a><a href="#FNanchor_25_27"><span class="label">[27]</span></a> Bardzo stara pieśń, zabobon ludu wiernie wyrażająca.</p></div>
+
+</div>
+
+</div>
+</div>
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+<pre>
+
+
+
+
+
+End of the Project Gutenberg EBook of
+Waclaw Aleksander Maciejowski
+
+*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK LEGENDY ***
+
+***** This file should be named 36526-h.htm or 36526-h.zip *****
+This and all associated files of various formats will be found in:
+        http://www.gutenberg.org/3/6/5/2/36526/
+
+Produced by Ewa "czupirek" Jaros (this file was created
+from images generously made available by CBN Polona -
+http://www.polona.pl)
+
+
+Updated editions will replace the previous one--the old editions
+will be renamed.
+
+Creating the works from public domain print editions means that no
+one owns a United States copyright in these works, so the Foundation
+(and you!) can copy and distribute it in the United States without
+permission and without paying copyright royalties.  Special rules,
+set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to
+copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to
+protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark.  Project
+Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you
+charge for the eBooks, unless you receive specific permission.  If you
+do not charge anything for copies of this eBook, complying with the
+rules is very easy.  You may use this eBook for nearly any purpose
+such as creation of derivative works, reports, performances and
+research.  They may be modified and printed and given away--you may do
+practically ANYTHING with public domain eBooks.  Redistribution is
+subject to the trademark license, especially commercial
+redistribution.
+
+
+
+*** START: FULL LICENSE ***
+
+THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE
+PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK
+
+To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free
+distribution of electronic works, by using or distributing this work
+(or any other work associated in any way with the phrase "Project
+Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project
+Gutenberg-tm License (available with this file or online at
+http://gutenberg.org/license).
+
+
+Section 1.  General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm
+electronic works
+
+1.A.  By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm
+electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to
+and accept all the terms of this license and intellectual property
+(trademark/copyright) agreement.  If you do not agree to abide by all
+the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy
+all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession.
+If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project
+Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the
+terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or
+entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8.
+
+1.B.  "Project Gutenberg" is a registered trademark.  It may only be
+used on or associated in any way with an electronic work by people who
+agree to be bound by the terms of this agreement.  There are a few
+things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works
+even without complying with the full terms of this agreement.  See
+paragraph 1.C below.  There are a lot of things you can do with Project
+Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement
+and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic
+works.  See paragraph 1.E below.
+
+1.C.  The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation"
+or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project
+Gutenberg-tm electronic works.  Nearly all the individual works in the
+collection are in the public domain in the United States.  If an
+individual work is in the public domain in the United States and you are
+located in the United States, we do not claim a right to prevent you from
+copying, distributing, performing, displaying or creating derivative
+works based on the work as long as all references to Project Gutenberg
+are removed.  Of course, we hope that you will support the Project
+Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by
+freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of
+this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with
+the work.  You can easily comply with the terms of this agreement by
+keeping this work in the same format with its attached full Project
+Gutenberg-tm License when you share it without charge with others.
+
+1.D.  The copyright laws of the place where you are located also govern
+what you can do with this work.  Copyright laws in most countries are in
+a constant state of change.  If you are outside the United States, check
+the laws of your country in addition to the terms of this agreement
+before downloading, copying, displaying, performing, distributing or
+creating derivative works based on this work or any other Project
+Gutenberg-tm work.  The Foundation makes no representations concerning
+the copyright status of any work in any country outside the United
+States.
+
+1.E.  Unless you have removed all references to Project Gutenberg:
+
+1.E.1.  The following sentence, with active links to, or other immediate
+access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently
+whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the
+phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project
+Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed,
+copied or distributed:
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever.  You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+1.E.2.  If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived
+from the public domain (does not contain a notice indicating that it is
+posted with permission of the copyright holder), the work can be copied
+and distributed to anyone in the United States without paying any fees
+or charges.  If you are redistributing or providing access to a work
+with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the
+work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1
+through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the
+Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or
+1.E.9.
+
+1.E.3.  If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted
+with the permission of the copyright holder, your use and distribution
+must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional
+terms imposed by the copyright holder.  Additional terms will be linked
+to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the
+permission of the copyright holder found at the beginning of this work.
+
+1.E.4.  Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm
+License terms from this work, or any files containing a part of this
+work or any other work associated with Project Gutenberg-tm.
+
+1.E.5.  Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this
+electronic work, or any part of this electronic work, without
+prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with
+active links or immediate access to the full terms of the Project
+Gutenberg-tm License.
+
+1.E.6.  You may convert to and distribute this work in any binary,
+compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any
+word processing or hypertext form.  However, if you provide access to or
+distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than
+"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version
+posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org),
+you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a
+copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon
+request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other
+form.  Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm
+License as specified in paragraph 1.E.1.
+
+1.E.7.  Do not charge a fee for access to, viewing, displaying,
+performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works
+unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9.
+
+1.E.8.  You may charge a reasonable fee for copies of or providing
+access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided
+that
+
+- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from
+     the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method
+     you already use to calculate your applicable taxes.  The fee is
+     owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he
+     has agreed to donate royalties under this paragraph to the
+     Project Gutenberg Literary Archive Foundation.  Royalty payments
+     must be paid within 60 days following each date on which you
+     prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax
+     returns.  Royalty payments should be clearly marked as such and
+     sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the
+     address specified in Section 4, "Information about donations to
+     the Project Gutenberg Literary Archive Foundation."
+
+- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies
+     you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he
+     does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm
+     License.  You must require such a user to return or
+     destroy all copies of the works possessed in a physical medium
+     and discontinue all use of and all access to other copies of
+     Project Gutenberg-tm works.
+
+- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any
+     money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the
+     electronic work is discovered and reported to you within 90 days
+     of receipt of the work.
+
+- You comply with all other terms of this agreement for free
+     distribution of Project Gutenberg-tm works.
+
+1.E.9.  If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm
+electronic work or group of works on different terms than are set
+forth in this agreement, you must obtain permission in writing from
+both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael
+Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark.  Contact the
+Foundation as set forth in Section 3 below.
+
+1.F.
+
+1.F.1.  Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable
+effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread
+public domain works in creating the Project Gutenberg-tm
+collection.  Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic
+works, and the medium on which they may be stored, may contain
+"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or
+corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual
+property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a
+computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by
+your equipment.
+
+1.F.2.  LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right
+of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project
+Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project
+Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all
+liability to you for damages, costs and expenses, including legal
+fees.  YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT
+LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE
+PROVIDED IN PARAGRAPH F3.  YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE
+TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE
+LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR
+INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH
+DAMAGE.
+
+1.F.3.  LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a
+defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can
+receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a
+written explanation to the person you received the work from.  If you
+received the work on a physical medium, you must return the medium with
+your written explanation.  The person or entity that provided you with
+the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a
+refund.  If you received the work electronically, the person or entity
+providing it to you may choose to give you a second opportunity to
+receive the work electronically in lieu of a refund.  If the second copy
+is also defective, you may demand a refund in writing without further
+opportunities to fix the problem.
+
+1.F.4.  Except for the limited right of replacement or refund set forth
+in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER
+WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO
+WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE.
+
+1.F.5.  Some states do not allow disclaimers of certain implied
+warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages.
+If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the
+law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be
+interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by
+the applicable state law.  The invalidity or unenforceability of any
+provision of this agreement shall not void the remaining provisions.
+
+1.F.6.  INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the
+trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone
+providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance
+with this agreement, and any volunteers associated with the production,
+promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works,
+harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees,
+that arise directly or indirectly from any of the following which you do
+or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm
+work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any
+Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause.
+
+
+Section  2.  Information about the Mission of Project Gutenberg-tm
+
+Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of
+electronic works in formats readable by the widest variety of computers
+including obsolete, old, middle-aged and new computers.  It exists
+because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from
+people in all walks of life.
+
+Volunteers and financial support to provide volunteers with the
+assistance they need, are critical to reaching Project Gutenberg-tm's
+goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will
+remain freely available for generations to come.  In 2001, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure
+and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations.
+To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation
+and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4
+and the Foundation web page at http://www.pglaf.org.
+
+
+Section 3.  Information about the Project Gutenberg Literary Archive
+Foundation
+
+The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit
+501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the
+state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal
+Revenue Service.  The Foundation's EIN or federal tax identification
+number is 64-6221541.  Its 501(c)(3) letter is posted at
+http://pglaf.org/fundraising.  Contributions to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent
+permitted by U.S. federal laws and your state's laws.
+
+The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S.
+Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered
+throughout numerous locations.  Its business office is located at
+809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email
+business@pglaf.org.  Email contact links and up to date contact
+information can be found at the Foundation's web site and official
+page at http://pglaf.org
+
+For additional contact information:
+     Dr. Gregory B. Newby
+     Chief Executive and Director
+     gbnewby@pglaf.org
+
+
+Section 4.  Information about Donations to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation
+
+Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide
+spread public support and donations to carry out its mission of
+increasing the number of public domain and licensed works that can be
+freely distributed in machine readable form accessible by the widest
+array of equipment including outdated equipment.  Many small donations
+($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt
+status with the IRS.
+
+The Foundation is committed to complying with the laws regulating
+charities and charitable donations in all 50 states of the United
+States.  Compliance requirements are not uniform and it takes a
+considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up
+with these requirements.  We do not solicit donations in locations
+where we have not received written confirmation of compliance.  To
+SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any
+particular state visit http://pglaf.org
+
+While we cannot and do not solicit contributions from states where we
+have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition
+against accepting unsolicited donations from donors in such states who
+approach us with offers to donate.
+
+International donations are gratefully accepted, but we cannot make
+any statements concerning tax treatment of donations received from
+outside the United States.  U.S. laws alone swamp our small staff.
+
+Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation
+methods and addresses.  Donations are accepted in a number of other
+ways including checks, online payments and credit card donations.
+To donate, please visit: http://pglaf.org/donate
+
+
+Section 5.  General Information About Project Gutenberg-tm electronic
+works.
+
+Professor Michael S. Hart is the originator of the Project Gutenberg-tm
+concept of a library of electronic works that could be freely shared
+with anyone.  For thirty years, he produced and distributed Project
+Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support.
+
+
+Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed
+editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S.
+unless a copyright notice is included.  Thus, we do not necessarily
+keep eBooks in compliance with any particular paper edition.
+
+
+Most people start at our Web site which has the main PG search facility:
+
+     http://www.gutenberg.org
+
+This Web site includes information about Project Gutenberg-tm,
+including how to make donations to the Project Gutenberg Literary
+Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to
+subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.
+
+
+</pre>
+
+</body>
+</html>
diff --git a/LICENSE.txt b/LICENSE.txt
new file mode 100644
index 0000000..6312041
--- /dev/null
+++ b/LICENSE.txt
@@ -0,0 +1,11 @@
+This eBook, including all associated images, markup, improvements,
+metadata, and any other content or labor, has been confirmed to be
+in the PUBLIC DOMAIN IN THE UNITED STATES.
+
+Procedures for determining public domain status are described in
+the "Copyright How-To" at https://www.gutenberg.org.
+
+No investigation has been made concerning possible copyrights in
+jurisdictions other than the United States. Anyone seeking to utilize
+this eBook outside of the United States should confirm copyright
+status under the laws that apply to them.
diff --git a/README.md b/README.md
new file mode 100644
index 0000000..c3640e9
--- /dev/null
+++ b/README.md
@@ -0,0 +1,2 @@
+Project Gutenberg (https://www.gutenberg.org) public repository for
+eBook #36526 (https://www.gutenberg.org/ebooks/36526)