summaryrefslogtreecommitdiff
path: root/34042-h
diff options
context:
space:
mode:
Diffstat (limited to '34042-h')
-rw-r--r--34042-h/34042-h.htm3012
1 files changed, 3012 insertions, 0 deletions
diff --git a/34042-h/34042-h.htm b/34042-h/34042-h.htm
new file mode 100644
index 0000000..aa4352d
--- /dev/null
+++ b/34042-h/34042-h.htm
@@ -0,0 +1,3012 @@
+<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
+
+<!DOCTYPE html
+ PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN"
+ "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd" >
+
+<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en">
+ <head>
+ <title>
+ The Esperantist, Vol. 1, No. 8
+ </title>
+ <style type="text/css" xml:space="preserve">
+
+body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;}
+div.titlepage {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;}
+h3 {text-align: center; font-size: 1.2em; margin-bottom: 2em;}
+.pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right; font-style: normal; color: silver; background-color: inherit;}
+body > div {clear:both; padding-top: 4em;}
+a {text-decoration:none;}
+ul li {list-style-type: none;}
+.center {text-align: center;}
+div.sec-list ul li, div.notice ul li {padding-left: 2em; text-indent:-2em;}
+.left {width:46%; float:left; clear:none;}
+.right {width:46%; float:right; clear:none;}
+em.u {font-style:normal; text-decoration: underline;}
+.poem-header {text-align: left; margin-left: 2em; font-size: 110%;}
+hr.short {width: 20%;}
+.far_sig {text-align: right; margin: 0.5em 2em 0.5em auto;}
+.near_sig {text-align: left; margin: 0.5em auto 0.5em 4em;}
+.sc {font-variant: small-caps; font-style: normal;}
+.sup {vertical-align: 20%;}
+.border {border:solid; padding: 0.8em;}
+td.numb {text-align: right; vertical-align: top; padding: 0.3em 1em;}
+p.speaker {float: left; font-variant: small-caps; margin: 0 0 0 -6.5em;}
+p.speaker i {font-variant: normal;}
+div.dialogo {padding-left:6.5em; margin-top: 0.5em;}
+ .verse {margin: 1em 0em 0em 5%; text-align: left; }
+ .stanza {margin-top: 1em; margin-bottom: 0em;}
+ .stanza br, .dialogo br {display: none;}
+ span.i0 {display: block; margin-left: 0em;}
+ span.m2 {display: block; margin-left: 3em;}
+ span.m3 {display: block; margin-left: 6em;}
+ span.m4 {display: block; margin-left: 9em;}
+ span.m5 {display: block; margin-left: 11em;}
+ .tnotes {background-color: #eeeeee; color: #000;
+ padding-top: .5em; padding-bottom: .5em;
+ padding-left: 1em; padding-right: 1em;
+ margin-left: 5%; margin-right: 5%;}
+
+</style>
+ </head>
+ <body>
+<pre xml:space="preserve">
+
+The Project Gutenberg EBook of The Esperantist, Vol. 1, No. 8, by Various
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+
+Title: The Esperantist, Vol. 1, No. 8
+
+Author: Various
+
+Editor: H. Bolingbroke Mudie
+
+Release Date: October 7, 2010 [EBook #34042]
+
+Language: Esperanto
+
+Character set encoding: UTF-8
+
+*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK THE ESPERANTIST, VOL. 1, NO. 8 ***
+
+
+
+
+Produced by David Starner, Andrew Sly and the Online
+Distributed Proofreading Team at https://www.pgdp.net (This
+book was produced from scanned images of public domain
+material from the Google Print project.)
+
+
+
+
+
+
+</pre>
+ <div class="tnotes">
+ <p class="center">
+ <i>Transcriber&rsquo;s Notes</i>
+ </p>
+ <p>
+ A few minor typographical errors have been corrected without notice.
+ However, many grammatical errors and odd spellings have been left as in
+ the original.
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-1" class="border titlepage">
+ <p style="font-size:80%;">
+ SINGLE COPIES PRICE FOURPENCE NET.
+ </p>
+ <p style="float:left;width:15%;">
+ <i>No. 8.</i>
+ </p>
+ <p style="float:right;width:15%;">
+ <i>Junio, 1904.</i>
+ </p>
+ <h1>
+ THE<br /> ESPERANTIST
+ </h1>
+ <p>
+ La Esperanta Gazeto por la<br /> Propagandado de la Internacia Lingvo.
+ </p>
+ <p style="font-size:80%;">
+ Edited by H. BOLINGBROKE MUDIE.
+ </p>
+ <p>
+ ANNUAL SUBSCRIPTION: 3/- (4 francs; 1&frac12; roubles; 75 cents).
+ </p>
+ <p style="font-size:80%;">
+ Published by THE LONDON ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-2" class="left border">
+ <h4 style="text-align:center">
+ CONTENTS.
+ </h4>
+ <table>
+ <tr>
+ <th></th>
+ <th>
+ Page
+ </th>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td>
+ <a href="#est1-8-8" class="sc">Editor&rsquo;s Notes</a>
+ </td>
+ <td class="numb">
+ 113-114
+ </td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td>
+ <a href="#est1-8-9" class="sc">Esperanto and Teaching</a> (Professor
+ Carlo Bourlet)
+ </td>
+ <td class="numb">
+ 115-117
+ </td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td>
+ <a href="#est1-8-12" class="sc">Adventure of Count Fathom</a>
+ (translated by D. H. Lambert)
+ </td>
+ <td class="numb">
+ 118-119
+ </td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td>
+ <a href="#est1-8-13" class="sc">Naughty Eppie</a> (translated by G.
+ C. Law)
+ </td>
+ <td class="numb">
+ 119
+ </td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td>
+ <a href="#est1-8-14" class="sc">The Holy Fire</a> (Edward Metcalfe,
+ M.A. Oxon.)
+ </td>
+ <td class="numb">
+ 120-121
+ </td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td>
+ <a href="#est1-8-16" class="sc">Logic and Instinct</a> (Ben Elmy)
+ </td>
+ <td class="numb">
+ 122-123
+ </td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td>
+ <a href="#est1-8-17" class="sc">The Birthplace</a> (Paul Mathews,
+ M.A.)
+ </td>
+ <td class="numb">
+ 123
+ </td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td>
+ <a href="#est1-8-18" class="sc">The Tempest</a>, continued
+ (translated by A. Motteau)
+ </td>
+ <td class="numb">
+ 124
+ </td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td>
+ <a href="#est1-8-19" class="sc">Back to the Mountains</a> (Clarence
+ Bicknell)
+ </td>
+ <td class="numb">
+ 125
+ </td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td>
+ <a href="#est1-8-22" class="sc">Correspondence Page</a>
+ </td>
+ <td class="numb">
+ 126
+ </td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td>
+ <a href="#est1-8-24" class="sc">A Welsh Tale</a> (E.W.)
+ </td>
+ <td class="numb">
+ 127
+ </td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td>
+ <a href="#est1-8-25" class="sc">Sundry Items of Interest</a>
+ </td>
+ <td class="numb">
+ 128
+ </td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td>
+ <a href="#est1-8-23" class="sc">Instinct or Intelligence.</a> A
+ further Proof (by O.W., 7,074)
+ </td>
+ <td class="numb">
+ 128
+ </td>
+ </tr>
+ </table>
+ </div>
+ <div id="est1-8-3" class="sec-list right border">
+ <p>
+ FOR FREE PARTICULARS write to<br /> the HON. SECRETARIES of<br />
+ ESPERANTO SOCIETIES at
+ </p>
+ <ul>
+ <li>
+ CORBRIDGE-ON-TYNE, M. V. Lotinga, Esq.,<br /> Trinity Terrace.
+ </li>
+ <li>
+ DUBLIN, C. Fournier, Esq.,<br /> Celtic Association, St. Stephen&rsquo;s
+ Green.
+ </li>
+ <li>
+ EDINBURGH, Miss Tweedie, M.A.,<br /> 2, Spence Street.
+ </li>
+ <li>
+ GLASGOW, J. Hunter, Esq.,<br /> 138, Darnley Street, Pollokshields.
+ </li>
+ <li>
+ HUDDERSFIELD, G. H. Taylor, Esq.,<br /> 13, Birkly Hall Road.
+ </li>
+ <li>
+ KEIGHLEY, J. Ellis, Esq.,<br /> Compton Buildings, Bow Street.
+ </li>
+ <li>
+ LEEDS, J. E. Wyms, Esq.,<br /> 2, Marlbro&rsquo; Grove.
+ </li>
+ <li>
+ PORTSMOUTH, Dr. Greenwood,<br /> 182, Queen&rsquo;s Road.
+ </li>
+ <li>
+ NEWCASTLE, H. W. Clephan, Esq.,<br /> 3, Cotfield Terrace, Gateshead.
+ </li>
+ <li>
+ PLYMOUTH, J. A. Thill, Esq.,<br /> 6, Barton Crescent, Mannamead.
+ </li>
+ <li>
+ ST. ANDREW&rsquo;S, J. T. Haxton, Esq.,<br /> 133, South Street.
+ </li>
+ <li>
+ TYNEMOUTH, Alan F. Davidson, Esq.,<br /> 26, Park Crescent, N. Shields.
+ </li>
+ <li>
+ WIMBLEDON, W. Inge, Esq.,<br /> Spencer College, Wimbledon.
+ </li>
+ </ul>
+ <p>
+ N.B.&mdash;It is earnestly hoped that gentlemen who are willing to form
+ local groups will communicate with the Hon. Sec., Esperanto Club, who
+ will do all in his power to assist them in the work.
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-4" class="reklamo" style="text-align:center;">
+ <div class="left">
+ <h4>
+ The Remington
+ </h4>
+ <p>
+ THE <em class="u">UNIVERSAL</em> TYPEWRITER.
+ </p>
+ <p>
+ Just think of it!
+ </p>
+ <p>
+ THE INTERNATIONAL MACHINE.
+ </p>
+ <p>
+ <i>Unbound by ties of nationality:<br /> The common bond of union of
+ all civilised peoples.</i>
+ </p>
+ <p>
+ The Remington can be supplied fitted for Esperanto.
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ THE REMINGTON TYPEWRITER COMPANY,<br /> 100, Gracechurch St., London,
+ E.C.
+ </p>
+ </div>
+ <div class="right" lang="eo">
+ <h4>
+ La Remington
+ </h4>
+ <p>
+ LA <em class="u">UNIVERSALA</em> SKRIBMA&#348;INO.
+ </p>
+ <p>
+ Pripensu je tio!
+ </p>
+ <p>
+ LA INTERNACIA MA&#348;INO.
+ </p>
+ <p>
+ <i>Tute liberi&#285;ita de naciaj ligiloj:<br /> La Komuna unuigilo por
+ &#265;iuj civilizitaj popoloj.</i>
+ </p>
+ <p>
+ La Remington estos liverita kun Esperantaj presliteroj.
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ LA REMINGTON TYPEWRITER KOMPANIO,<br /> 100, Gracechurch St., Londono,
+ E.C.
+ </p>
+ </div>
+ </div>
+ <div id="est1-8-5" class="reklamo">
+ <h3 style="font-size:150%;text-decoration:underline;">
+ Internacia Scienca Revuo.
+ </h3>
+ <p class="sc center">
+ The Latest Proof of our Progress.
+ </p>
+ <p class="center">
+ All should send to the Hon. Secretary, Esperanto Club, for a Specimen
+ Copy of this splendid monthly.
+ </p>
+ <p class="center">
+ <b>Price 7d. post free.</b>
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-6" class="notice" lang="eo">
+ <h3>
+ Adresareto de Personoj kiuj deziras Korespondadi.
+ </h3>
+ <ul>
+ <li>
+ <span class="sc">T. Carr</span>, Esq., 45, High Street, Keighley,
+ Yorks. Inter&#349;an&#285;os p-k. ilus. el &#265;iuj landoj.
+ </li>
+ <li>
+ <span class="sc">H. G. Chevalier</span>, Esq., Post Office, Toronto,
+ Canada. &#264;iam respondos je p-k. skribitaj en Esperanto.
+ </li>
+ <li>
+ <span class="sc">M. Albert Claude</span>, Saudrupt, Meuse, France. Per
+ ilus. p-k. Kaj kun Gesamideanoj logantaj en Britaj kolonioj.
+ </li>
+ <li>
+ <span class="sc">Miss A. A. Cowan</span>, 30, Gauden Road, Clapham,
+ London, S.W. Letere a&#365; p-k.&rsquo;e kun alilandulinoj.
+ </li>
+ <li>
+ <span class="sc">Herbert Farnes</span>, Esq., 120, Crofton Park Road,
+ Brockley, London, S.E. Ilus. p-k.
+ </li>
+ <li>
+ <span class="sc">Arthur Gray</span>, Esq., 138, Bethune Road, Stamford
+ Hill, London. N. Pri Espo. kaj lingvoscienco. &#264;iam dankeme
+ respondos.
+ </li>
+ <li>
+ <span class="sc">A. J. Hulme</span>, Esq., The White Studios, Castle
+ Street, Shrewsbury, England. Kun &#265;iulandanoj pri arto kaj
+ artmontrejoj.
+ </li>
+ <li>
+ <span class="sc">A. Jennings</span>, Esq., 15, Stavordale Road,
+ Highbury, London, N. Per vida&#309;kartoj kun &#265;iulandanoj.
+ </li>
+ <li>
+ <span class="sc">Herr Karl Klein</span>, 71 Friedrich Kaisergasse,
+ Vienna XVI. Vida&#309;kartojn. &#264;iam respondos.
+ </li>
+ <li>
+ <span class="sc">M. Joseph Latenneur</span>, Oficejestro de la Financa
+ Ministrejo, 204, Bvd. Raspail, Paris. Ilus. p-k.
+ </li>
+ <li>
+ <span class="sc">Miss Rose Price</span>, Klopstockstrasse 52, Berlin,
+ N.W. Inter&#349;an&#285;os ilus. p-k. Kaj p-signojn.
+ </li>
+ <li>
+ <span class="sc">B. J. Rayner</span>, Esq., 138, Monega Road, Forest
+ Gate, London, E. Ilus. p-kartoj.
+ </li>
+ <li>
+ <span class="sc">A. d&rsquo;Eduart&#233; Smith</span>, Esq., 33,
+ Rupert Street, Keighley, Yorks. &#264;iam respondos je Esperantaj
+ leteroj kaj p-kartoj.
+ </li>
+ <li>
+ <span class="sc">Sinjoro Ivan &#264;ervenakov</span>, Bourgas,
+ Bulgaria. Ilus. p-k. kun alilanduloj.
+ </li>
+ <li>
+ <span class="sc">A. Sinclair</span>, Esq., 17, High Street, New
+ Pitsligo, Scotland. Inter&#349;an&#285;os ilus. p-k. Kaj p-signojn.
+ </li>
+ <li>
+ <span class="sc">A. F. Whiteside</span>, Esq., Box 3847, Johannesburg,
+ Transvaal, S.A. Per ilus. p-k.
+ </li>
+ </ul>
+ <p>
+ <b>La Kosto de la Enskribo Estas, 6d.</b> (70c. per po&#349;tsignoj).
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-7" class="banner border center">
+ <p class="pagenum">
+ 113
+ </p>
+ <h2 style="font-size:210%;">
+ THE ESPERANTIST.
+ </h2>
+ <p>
+ The Esperanto Gazette for the spread of the International Language.
+ </p>
+ <div style="float:left;padding-left:5%;font-size:80%;">
+ <p style="padding-top:10%;padding-bottom:10%;">
+ ABONPAGOJ ESTAS RICEVEBLAJ &#264;E<br /> SUBSCRIPTIONS SHOULD BE SENT
+ TO
+ </p>
+ </div>
+ <div style="float:right;padding-right:5%;font-size:80%;text-align:left;">
+ <ul>
+ <li>
+ The Hon. Sec., ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.
+ </li>
+ <li>
+ AUSTRIA.&mdash;Sro. T. Cejka, Bystrice Hostyn, Moravia.
+ </li>
+ <li>
+ BELGIUM.&mdash;M. M. Seynaeve, 3, Rue de l&rsquo;Avenir, Courtrai.
+ </li>
+ <li>
+ CANADA.&mdash;A. Saint Martin, Esq., 79, St. Christopher Street,
+ Montreal.
+ </li>
+ <li>
+ FRANCE.&mdash;M. Paul Fruictier, Boulevard Arago 27, Paris.
+ </li>
+ <li>
+ GERMANY.&mdash;Doktoro Mybs, 68, Markt Strasse Altona, Elbe.
+ </li>
+ <li>
+ MALTA.&mdash;A. Agius, Esq., 92, Strada S. Gaetano, Hamrun.
+ </li>
+ <li>
+ RUSSIA.&mdash;G. B. Smith, Esq., 19, Wiborg Quay, St. Petersburg.
+ </li>
+ <li>
+ SWEDEN.&mdash;Sro. P. Ahlberg, 50, D&#246;belnsgatan, Stockholm.
+ </li>
+ <li>
+ TRINIDAD.&mdash;Geo. O. Messerly, Esq., Port of Spain.
+ </li>
+ </ul>
+ </div>
+ <p style="clear:both;" lang="eo">
+ <i>Nepresitajn manuskriptojn la Redakcio resendos se oni aldonis po&#349;tsignon.</i>
+ </p>
+ <p lang="eo">
+ <i>Alsendatajn artikolojn la Redakcio la&#365; bezono korektos.</i>
+ </p>
+ <p lang="eo">
+ <i>Oni povas sendi la abonpagon per po&#349;tsignoj, kiuj estas
+ akceptataj la&#365;valoro.</i>
+ </p>
+ <p style="float:left;padding-left:2em;">
+ No. 8.
+ </p>
+ <p style="float:right;font-size:80%;text-align:left;">
+ Subscription, 3s. Per Annum.<br /> Single Copies, 4d. net.
+ </p>
+ <p>
+ JUNIO, 1904.
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-8" class="article">
+ <div class="left" lang="eo">
+ <p>
+ La Hon. Sek. de la London Esperanto Club multe beda&#365;ras, ke lia
+ amiko kaj kolego, S<span class="sup">ro</span> Howard, ne povos
+ klopodadi pri la libraj aferoj. &#264;iuj Esperantistoj &#349;uldas al
+ S<span class="sup">ro</span> Howard koregan dankesprimon pro liaj
+ sindonema laborego, kaj beda&#365;ros, ke liaj nunaj devoj ne permesas
+ &#285;ian adon.
+ </p>
+ <p>
+ Estonte, oni devas sendi &#265;iujn <i>librajn mendojn</i> al The
+ Librarian, London Esperanto Club, 41, Outer Temple, London, W.C., kaj
+ ne al Surbiton.
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ Karaj Legantoj, Salutojn!
+ </p>
+ <p>
+ Se la maro estos estinta kompata, areto da Anglaj Esperantistoj estos
+ reveninta de mallonga forestado dum la Pentekostaj tagoj en Bulonjo.
+ </p>
+ <p>
+ Mi vere devas danki Vin pro la multe da afablaj rimarkoj de la skizeto
+ pri mia libertempeto inter la Esperantistoj, kaj estas eble, ke
+ rakonto pri la Bulonja vizito anka&#365; interesos Vin. Estos do
+ artikoleto pri &#285;i en la venonta Gazeto.
+ </p>
+ <p>
+ Kiam mi &#285;uis la Italan sunon, Esperanto gajnis novan apostolon,
+ kies verko jam vidi&#285;is en <i>La Esperanta Gazeto</i>. Estas
+ certe, ke Vi &#265;iuj multe &#349;atos la tre interesan kaj lertan
+ tradukon el la <i>Aventuroj de Grafo Ferdinando Fathom</i>, de S<span
+ class="sup">ro</span> Lambert verkita. Kaj, kiam Vi memoros, ke tiu
+ &#265;i klera verkisto nur a&#365;dis la nomon <i>Esperanto</i> anta&#365;
+ ses semajnoj, Vi &#265;i tie vidos ankora&#365; alian bonan reklamon
+ pri la mirinda facileco de la lingvo!
+ </p>
+ <p>
+ Inter la multaj novaj ali&#285;intoj, kiujn ni &#265;iutage gajnadas,
+ estas unu kiu intencas viziti la Ekspozicion S. Louisan. Kredeble li
+ tie vidos la Esperantan Sekcion, fondita de la Franca Societo, kaj
+ zorgata de S<span class="sup">ro</span> J. Constant, 4755, Maffitt
+ Avenue, St. Louis.
+ </p>
+ <p class="pagenum">
+ 114
+ </p>
+ <p>
+ Por tiu &#265;i Ekspozicio oni presigis grandajn anoncpaperojn pri
+ Esperanto, kaj S<span class="sup">ro</span> Bourlet afable sendis al
+ ni aron da ili en la Angla lingvo presitan. Mi plezure sendos senpagan
+ specimenon al &#265;iu, kiu promesos elmontri &#285;in en konvena
+ loko.
+ </p>
+ <p>
+ Espereble tia Ekzpozicio en la Unui&#285;itaj &#348;tatoj vekigos
+ multe da intereso. Esperanto jam ekprogresas tie, kaj fervora
+ kunhelpanto, <i>S<span class="sup">ro</span> J. Fogg Twombly, 34,
+ Green Street, Brookline, Mass.</i>, prenis sur sin la provizoran
+ Sekretariecon. &#264;u &#265;iuj Amerikaj amikoj skribos al li, kaj
+ kunlaborados?
+ </p>
+ <p>
+ S<span class="sup">ro</span> Twombly komencis sian propagandon per
+ nova plano. &#264;iam ni vidas, ke la Amerikanoj sendas novajn ideojn
+ al E&#365;ropo; ne vere? Li sendis abonpagojn je <i>La Esperanta
+ Gazeto</i> por &#265;iuj la Amerikaj Universitatoj, kaj kelkaj
+ kolegioj. Tiel, inter la legantoj de tiuj &#265;i linioj trovi&#285;as
+ niaj kunbatalontoj, la Amerika Junularo.
+ </p>
+ <p>
+ <i>&#264;iam anta&#365;en!</i> estu via devizo. Ne permesu ke E&#365;ropo
+ venkos sole en tiu &#265;i nobla afero!
+ </p>
+ <p>
+ Lia plano memorigas al mi, ke kelkaj el Vi petis la sendadon de tiu
+ &#265;i Gazeto al diversaj Urbaj Bibliotekoj. La propono estas tre
+ valora, sed, je la komenco de tia entrepreno, ne estas eble &#285;in
+ alpreni. Mi do esperas, ke Vi, post kiam Vi gajnis la aprobon de la
+ Bibliotekestro, afable konsentos <i>aboni por la Biblioteko</i>. Por
+ tiu &#265;i celo, oni akceptos duonpagon, t.e., jarabonon da du
+ frankoj. Post iom da tempo estos eble malpli &#349;pareme donaci.
+ </p>
+ <p>
+ Mi anka&#365; ricevis kelkajn petojn por pligrandigi a&#365; plioftigi
+ la Gazeton. Sed anka&#365; tiu &#265;i afero nuntempe estas neebla.
+ Vere, se oni memoras, ke anta&#365; nur dudek monatoj, Esperanto estis
+ kvaza&#365; nekonata nomo en Anglujo, kaj ke nun dum ok monatoj
+ Anglujo posedas sian propran Gazeton, oni ne devas plendi, ke &#285;i
+ enhavas nur dekses pa&#285;ojn! La ekzisto mem de tia Gazeto, precipe
+ apogita de Britaj Verkantoj kaj Abonantoj, estas nekontra&#365;direbla
+ pruvo pri la facileco kaj rapida progreso de la Internacia Lingvo:
+ estas praktika pripensinda pruvo.
+ </p>
+ <p>
+ &#264;u Vi rimarkis la kovrilon de nia lasta kajero? La&#365; la petoj
+ de alilandaj amikoj, mi donis al la verdakovrileta&#309;o, Esperantan
+ baptonomon, kaj mi esperas, ke Vi, kiuj lo&#285;as alilande, &#265;iam
+ nomos tion &#265;i <i>La Esperanta Gazeto</i>. Kiam mi a&#365;dis
+ kritikojn pri <span class="sc">La Esperantist</span> dum mia voja&#285;o,
+ &#265;iam estis dube &#265;u oni parolis pri la Angla, Franca, a&#365;
+ Itala &#309;urnalo.
+ </p>
+ <p>
+ Mi plezure rimarkas ke, en <span class="sc">L&rsquo;Esp&#233;rantiste</span>,
+ S<span class="sup">ro</span> de Beaufront anka&#365; kondamnas tiujn,
+ kiuj deziras elpensi siajn proprajn alfabetojn. Kompreneble &#265;iuj
+ Esperantaj Redaktoroj same faros. Jam en la Maja Numero sendis tiun
+ kondamnon
+ </p>
+ <p class="far_sig sc">
+ Via Redaktoro.
+ </p>
+ </div>
+ <div class="right">
+ <p>
+ The Hon. Sec. of the London Esperanto Club much regrets that his
+ friend and colleague, Mr. Howard, can no longer occupy himself with
+ the book department. All Esperantists owe Mr. Howard most hearty
+ thanks for his devoted labour, and will regret that his present duties
+ do not permit of its continuance.
+ </p>
+ <p>
+ In the future <i>orders for books</i> should be sent to The Librarian,
+ London Esperanto Club, 41, Outer Temple, London, W.C., and not to
+ Surbiton.
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ Dear Readers, Greetings!
+ </p>
+ <p>
+ Should the sea have been compassionate, a group of English
+ Esperantists will have returned from a short stay during Whitsuntide
+ in Boulogne.
+ </p>
+ <p>
+ I really must thank you for the many kind remarks on the short sketch
+ of my holiday with the Esperantists, and it may be that a narrative of
+ the Boulogne visit will also interest you. A short article about it
+ will therefore appear in the coming Gazette.
+ </p>
+ <p>
+ While I was enjoying Italian sunshine, Esperanto gained a new apostle,
+ whose work has already been seen in <span class="sc">The Esperantist</span>.
+ It is certain that you will greatly enjoy Mr. Lambert&rsquo;s
+ interesting and able translation of <i>The Adventures of Count
+ Ferdinand Fathom</i>. And, when you recollect that this clever writer
+ only heard Esperanto&rsquo;s name six weeks ago, you will see here yet
+ another good testimony as to the astonishing simplicity of the
+ language.
+ </p>
+ <p>
+ Among the many new adherents we gain daily is one who intends visiting
+ the St. Louis Exhibition. He will probably see the Esperanto Section
+ there, founded by the French Society, and superintended by Mr. J.
+ Constant, 4755, Maffitt Avenue, St. Louis.
+ </p>
+ <p>
+ Large Esperanto posters have been printed for this Exhibition, and M.
+ Bourlet has kindly sent a number of them printed in English. I will
+ gladly send a free specimen to everyone who will promise to exhibit it
+ in a suitable place.
+ </p>
+ <p>
+ It is to be hoped that such an Exhibition in the United States will
+ arouse much interest. Esperanto already begins to make progress there,
+ and a devoted helper, <i>Mr. J. Fogg Twombly, 34, Green Street,
+ Brookline, Mass.</i>, has undertaken the provisional secretaryship.
+ Will all American friends write to, and work with, him?
+ </p>
+ <p>
+ Mr. Twombly has commenced his propaganda on a new plan. We always find
+ that Americans send new ideas to Europe; is it not so? He sent
+ subscriptions for <span class="sc">The Esperantist</span> for all
+ American Universities, and some colleges. So, among the readers of
+ these lines are to be found our future comrades, the Youth of America.
+ </p>
+ <p>
+ <i>Ever forwards!</i> let your motto be. Do not allow Europe to
+ conquer alone in this noble cause!
+ </p>
+ <p>
+ His plan reminds me that some of you have asked for this Gazette to be
+ sent regularly to sundry town libraries. The suggestion is a very
+ valuable one, but, at the beginning of such an enterprise, it is
+ impossible to adopt it. I, therefore, hope that, after you have gained
+ the approval of the librarian, you will kindly consent to send a
+ subscription for the library. For this purpose half will be accepted,
+ that is, an annual subscription of 1/6. A little later it will be
+ possible to give less sparingly.
+ </p>
+ <p>
+ I have also received some requests to enlarge or more frequently issue
+ the Gazette. But this is also impracticable at present. Really, if one
+ recollects that twenty months ago Esperanto was practically a name
+ unknown in England, and that now for eight months England has its own
+ Gazette, one must not complain that it contains but sixteen pages! The
+ very existence of such a paper, principally supported by British
+ Contributors and Subscribers, is an incontrovertible proof of the
+ simplicity and rapid progress of the International Language: a
+ practical proof worthy of consideration.
+ </p>
+ <p>
+ Did you observe the cover of the last number? In accordance with the
+ requests of foreign friends, I gave the little green-covered-one an
+ Esperanto name, and I hope that all of you who live in other lands
+ will call this <i>The Esperanto Gazette</i>. When I heard criticisms
+ of <span class="sc">La Esperantist</span> during my journey, it was
+ ever doubtful whether one referred to the English, French, or Italian
+ journal.
+ </p>
+ <p>
+ I note with pleasure that, in <span class="sc">L&rsquo;Esp&#233;rantiste</span>,
+ M. de Beaufront also condemns those who want to invent their own
+ alphabet. Naturally all Esperantist Editors will do likewise. This
+ condemnation had already been sent in the May Number by
+ </p>
+ <p class="far_sig sc">
+ Your Editor.
+ </p>
+ </div>
+ </div>
+ <div id="est1-8-9" class="article" lang="eo">
+ <p class="pagenum">
+ 115
+ </p>
+ <h3>
+ ESPERANTO KAJ PEDAGOGIO.
+ </h3>
+ <p>
+ (<i>Kiam ni kunpromenis sur la bela Kastelejo de Ch&#226;teau Thierry,
+ Sinjoro Bourlet afablege cedis al mia peto, kaj promesis verki artikolon
+ por <span class="sc">The Esperantist</span> pri la suprenomita temo. Ni
+ &#265;iuj &#349;uldas koran dankon al nia eminenta kunbatalanto pro tiu
+ &#265;i honoro.&mdash;Red.</i>).
+ </p>
+ <p>
+ <i>Kara Amiko, Jen estas la promesita artikolo. Mi &#285;in skribis sur
+ miaj genuoj, sidante en arbareto sur alta&#309;o, inter rosmarenoj kaj
+ erikoj, en ombro de maraj pinoj kaj bastkverkoj.</i>
+ </p>
+ <p>
+ <i>Sub miaj piedoj tute proksime la blua maro bruetis, kuretante sur la
+ flava sablo, la suno faris helajn rondetojn sur mia papero, kaj &#265;irka&#365;
+ mi flirtis delikataj papilioj kaj zumantaj mu&#349;oj. La muskoj kaj
+ herbetoj faris verdan tapi&#349;on, kiu estis kvaza&#365;a Esperanta
+ standardo, kiu inspiris min. La veki&#285;o printempa de tiu belega
+ naturo igis min pensi pri la balda&#365;a veki&#285;o de la homaro por
+ nia kara afero.</i>
+ </p>
+ <p>
+ <i>Kore kaj sincere via.&mdash;Carlo Bourlet.</i>
+ </p>
+ <div class="left" lang="eo">
+ <p>
+ Jam de longaj jaroj mi instruas matematikon al junuloj. Miaj lernantoj
+ estas nun &#265;iuj 17&ndash;20 jaraj, kaj mi oftege rimarkis kiel
+ senlogika kaj nekapabla &#285;uste rezoni estas ilia spirito.
+ Aliparte, ili estas anka&#365; tro inklinaj &#265;ion akcepti
+ sendispute, kaj lerni la sciencon ne per analiza metodo, sed preska&#365;
+ kiel dogmon netu&#349;eblan.
+ </p>
+ <p>
+ Pri tio mi tre miris.
+ </p>
+ <p>
+ La infana spirito estas ja tre scivolema kaj treege logika. Malgranda
+ bubo, tuj post kiam li scias iom paroli, faras multajn demandojn: <i>Kial,
+ patreto, la mara akvo estas sala?</i> <i>Kial, patrineto, la fajro
+ brulvundas la nesa&#285;ajn infanojn?</i> <i>Kial...?</i> kaj ankora&#365;
+ <i>Kial...?</i>
+ </p>
+ <p>
+ Kaj ofte la gepatroj, tedataj de tiom da kialoj, respondas: <i>&#284;i
+ estas tiel, &#265;ar &#285;i estas tiel!</i>
+ </p>
+ <p>
+ Malbona respondo, kiu al kutimigas la infanojn al akcepto sendisputa
+ de &#265;iu ajn eldiro kaj sufokigas la analizemon naturan de ilia
+ juna spirito.
+ </p>
+ <p>
+ Sed estas tamen gepatroj inteligentaj, kiuj penas por kiel eble plej
+ &#265;ion klarigi al siaj gefiloj, kaj tamen tiuj gefiloj, post iom da
+ &#265;eestado en lernejo, perdas sian tutan scivolemon kaj esploremon.
+ </p>
+ <p>
+ Kia estas la ka&#365;zo de tiu beda&#365;rinda aliformi&#285;o de la
+ infana spirito?
+ </p>
+ <p>
+ Mi ser&#265;is, kaj jen tio, kion mi trovis.
+ </p>
+ <p>
+ Kiam bubo eniras lernejon, li unue lernas legon kaj skribon. Lerninte
+ la alfabeton, li instrui&#285;as pri la legado, t.e., pri la kunmetado
+ de la literaj sonoj por formi vortojn. Tuj, de la unua pa&#349;o,
+ &#265;u li estas Angla &#265;u Franca, li eklernos, ke plej ofte la
+ literoj perdas sian alfabetan valoron, kiam ili estas apudmetitaj apud
+ aliaj. Li konstatas, ke &#265;io estas preska&#365; plene arbitra kaj
+ senregula; kaj, kiam Franca lernanteto demandas <i>kial A kaj U
+ kunligitaj produktas la sonon <span class="pagenum">116</span> O</i>,
+ la malfeli&#265;a instruisto povas nur respondi la faman frazon, kiun
+ la bubo tiel ofte a&#365;dos dum sia vivo: <i>&#284;i estas tiel,
+ &#265;ar &#285;i estas tiel.</i>
+ </p>
+ <p>
+ Post tiu unua senlogika dogmeca ekzercado, la infano komencas lerni
+ gramatikon kaj aritmetikon.
+ </p>
+ <p>
+ Ho ve! jen denove kaj pli forte rekomenci&#285;as la bela <i>klarigo</i>:
+ <i>&#284;i estas tiel....</i>
+ </p>
+ <p>
+ En la gramatiko apud &#265;iu regulo li trovas unu, du, tri,
+ sennombrajn esceptojn! Tiel, ke la regulo balda&#365; dronas sub la
+ superakvigo de la esceptoj. Ni Francoj faris ja el tio proverbon: <i>Nenia
+ regulo sen escepto.</i> Estas vere, ke &#265;iuj tiuj esceptoj havas
+ historiajn ka&#365;zojn, sed tiujn ka&#365;zojn oni nur tiam povas
+ kompreni, kiam oni scias multajn lingvojn antikvajn kaj modernajn. Tiu
+ studo estas filologio, kaj la filologio ne estas scienco komprenebla
+ por infanoj!
+ </p>
+ <p>
+ La lernado de aritmetiko povus esti ekzerco jam pli logika sed, el
+ &#265;iuj partoj de la matematiko aritmetiko estas la plej malfacila
+ en teorio. Dum la algebra rezonado estas plej ofte analiza, la
+ aritmetika rezonado estas plej ofte sinteza, sekve pli malfacile
+ komprenebla.
+ </p>
+ <p>
+ Ka&#365;ze de la granda malfacileco de la teorioj aritmetikaj, la
+ instruisto estas, vole-nevole, plej ofte devigata lernigi parkere de
+ la bubo la rezultatojn sen ia klarigo, kaj la juna lernanto
+ alproprigas al si metodojn permemore, kiujn li prenas kiel modelojn
+ sekvindajn sed ne verigitajn. Al tio oni aldonas lecionojn el prozaj a&#365;
+ poeziaj pecoj, lernotajn anka&#365; parkere, kaj, super &#265;io, oni
+ lernigas la historion de la antikvaj Grekoj kaj Latinoj, tute
+ nekomprenebla, pro la granda malsameco de la antikvaj kaj nunaj moroj.
+ </p>
+ <p>
+ Resume, niaj gefiloj povas nur alveni al unu sola konkludo: &#264;io
+ en la homa scio estas arbitra, senregula kaj senlogika. Se, post
+ longaj jaroj da tia lerneja ekzercado, restas ankora&#365; en nia
+ spirito ia fajrero de logikeco, tio pruvas, ke nia natura logikemo
+ estas vere fortika kaj da&#365;rema!
+ </p>
+ <p>
+ Nun, ni esploru tion, kio okazus se niaj infanoj lernus nian karan
+ lingvon Esperanto tuj post la eniro en la lernejon.
+ </p>
+ <p>
+ Tie &#265;i ili trovus plenan logikon. La legado estus nur ludo, la
+ gramatikaj reguloj estus &#265;iam senesceptaj. &#264;io estus
+ klarigebla, &#265;io povus, kaj devus, esti klarigata. La korekta
+ uzado de la lingvo devigus ilin al severa analizo de ilia penso. Ili
+ malkutimus skribi kaj pensi la&#365; modeloj preparitaj kaj sankciitaj
+ de la popola uzado, kaj, e&#265; por la &#285;usta esprimo de siaj
+ pensoj en la gepatra lingvo, ili trovus grandan utilon en tiu
+ analizema ekzercado.
+ </p>
+ <p class="pagenum">
+ 117
+ </p>
+ <p>
+ Mi persone konstatis, ke la studado de Esperanto elmontris al mi
+ multon el mia propra lingvo, kion mi &#285;is tiam ne komprenis a&#365;
+ ne sentis. Sennombrajn galicismojn, e&#265; mal&#285;ustajn uzojn de
+ vortoj, mi kun mirego ekvidis.
+ </p>
+ <p>
+ Priparolante tiun temon kun amikoj Esperantistaj, mi konstatis, ke mi
+ ne estas sola, kiu tiel opinias. &#264;iuj estas unuanimaj.
+ </p>
+ <p>
+ &#264;u vi, kara Samideano, kiu legis mian artikoleton, ne konsentas?
+ </p>
+ <p class="far_sig sc">
+ Carlo Bourlet.
+ </p>
+ </div>
+ <div class="right" lang="en">
+ <p>
+ For many years now I have been teaching young people mathematics. My
+ present pupils are all from seventeen to twenty years of age, and I
+ have very frequently noted how illogical and incapable of reasoning
+ precisely is their intellect. They are, moreover, too much inclined to
+ accept everything without question, and to learn science, not by
+ analytical method, but as indisputable dogma.
+ </p>
+ <p>
+ I have wondered at this a good deal.
+ </p>
+ <p>
+ The child&rsquo;s mind is assuredly eager to acquire knowledge, and
+ exceedingly logical. A little lad, as soon as he can say something,
+ asks many questions. <i>Why, papa, is sea-water salt?</i> <i>Why,
+ mamma, does fire burn silly children?</i> <i>Why...?</i> and still <i>Why...?</i>
+ </p>
+ <p>
+ And parents, bored by so many questions, often reply: <i>It is so,
+ because it is so.</i>
+ </p>
+ <p>
+ A bad answer, which accustoms children to the unquestioned acceptance
+ of any dictum, and which stifles the natural analytical propensity of
+ their young minds.
+ </p>
+ <p>
+ Nevertheless, there are intelligent parents, who take pains to give
+ their children every possible explanation, yet these children, after
+ going to school a while, lose all their thirst after knowledge and
+ their inquisitiveness.
+ </p>
+ <p>
+ What is the cause of this regrettable transformation in the childish
+ mind?
+ </p>
+ <p>
+ I have inquired, and here is what I have discovered.
+ </p>
+ <p>
+ When a lad goes to school, he first learns to read and write. Having
+ mastered the alphabet, he is instructed in the art of reading, <i>i.e.</i>,
+ the compounding of literal sounds to form words. Immediately, from the
+ first step, no matter whether he be English or French, he begins to
+ learn that most frequently letters lose their alphabetical value when
+ they are united with others. He finds out that everything is almost
+ entirely arbitrary and devoid of rule; and when a French pupil asks
+ why A and U together give the sound of O, the unfortunate teacher can
+ but reply with the famous phrase, which the child will hear so often
+ during his life: <i>It is so, because it is so.</i>
+ </p>
+ <p>
+ After this initial illogical dogmatic exercise, the child starts
+ learning grammar and arithmetic.
+ </p>
+ <p>
+ Alas! here again the fine <i>explanation</i>: <i>It is so ...</i>
+ continues to be in vogue.
+ </p>
+ <p>
+ In grammar, with every rule, he finds one, two, three, innumerable
+ exceptions. Hence the rule is soon drowned under a flood of
+ exceptions. We Frenchmen have actually founded a proverb: <i>There is
+ no rule without an exception.</i> True it is that all these exceptions
+ have historical reasons, but these reasons can only be appreciated
+ when one knows many ancient and modern languages. That study is
+ philology, and philology is not a science to be understood by
+ children!
+ </p>
+ <p>
+ The study of arithmetic might be a more logical exercise, but of all
+ departments of mathematics, arithmetic is in theory the most abstruse.
+ While algebraical reasoning is most frequently analytical,
+ arithmetical reasoning is generally synthetical, and, consequently,
+ more difficult to understand.
+ </p>
+ <p>
+ As a result of the great difficulty of arithmetical theories, the
+ teacher is, willy-nilly, commonly compelled to make the lad learn
+ results by heart without any explanation, and the young pupil adopts
+ parrot-method, which he takes as models to be followed, but not to be
+ verified. To these are added lessons from prose and poetical extracts
+ also to be learned by rote, and, above all, Roman and Greek history is
+ taught, which is quite unintelligible on account of the great
+ diversity between ancient and modern customs.
+ </p>
+ <p>
+ In fine, our children can only come to one conclusion: Everything in
+ human ken is arbitrary, devoid of rule, illogical. If, after long
+ years of such instruction, a spark of logicality still remains in our
+ mind, it proves that our natural logicality is powerful and enduring!
+ </p>
+ <p>
+ Now let us inquire what would happen if our children should learn our
+ valued Esperanto immediately on entering school.
+ </p>
+ <p>
+ Here they find perfect logic. Reading would be but a game, the
+ grammatical rules would ever be free from exceptions. Everything would
+ be explicable, everything could, and ought to, be explained. Accurate
+ use of the International Language would force them into a severe
+ analysis of their thoughts. They would no longer be accustomed to
+ write and think in accordance with models prepared and sanctioned by
+ popular usage, and even for the concise expression of their thoughts
+ in their mother tongue they would derive great benefit from this
+ analytical exercise.
+ </p>
+ <p>
+ I, personally, have found that the study of Esperanto has demonstrated
+ to me much of my own tongue, which hitherto I had not understood or
+ appreciated. Innumerable gallicisms, even incorrect use of words, have
+ I discovered with astonishment.
+ </p>
+ <p>
+ On discussing this subject with Esperantist friends, I have found that
+ I am not alone in thinking thus. All are unanimous.
+ </p>
+ <p>
+ Do you, dear Friend-in-Esperanto, who read this article, not agree?
+ </p>
+ <p class="far_sig">
+ <i>La&#365;sence tradukita de</i> H.B.M.
+ </p>
+ </div>
+ </div>
+ <div id="est1-8-10" class="article" lang="eo">
+ <h3>
+ MIA AVINO.
+ </h3>
+ <p class="center">
+ Originale verkita Skizo de Esperantisto 8384.
+ </p>
+ <p>
+ &#264;u vi konis mian avinon?
+ </p>
+ <p>
+ Jen do estas &#349;ia portreto: &#348;i mortis na&#365;dek ses jara, kaj
+ &#349;ia kuracisto diris, ke &#349;i mortis kiel birdo&mdash;eble li
+ volis signifi "pro natura morto," kaj mi diras: "Pro maljuneco."
+ </p>
+ <p>
+ Kia ajn la ka&#365;zo, mia avino apartenis al belaj tipoj de antikvaj
+ nobelaj maljunulinoj, kies pentra&#309;ojn ni rimarkas &#265;e antikvaj
+ familioj.
+ </p>
+ <p>
+ &#264;iam apud la fenestro a&#365; trikante, a&#365; petante de Dio
+ favorojn por &#349;ia malgranda familio, &#349;i estis, kiel mi &#349;in
+ memoras, ankora&#365; bela, spite &#349;ia maljuneco.&mdash;Maloftaj ar&#285;entaj
+ haroj, bluaj okuloj, roza viza&#285;o, plenaj vangoj kaj blankaj dentoj&mdash;jen
+ estas memora fotografa&#309;o.
+ </p>
+ <p>
+ Pri &#349;ia hejma vivado, mi nur diros, ke &#349;i estis vera modelo de
+ korboneco kaj pacienco. Nu, &#349;i posedis kuriozan po&#349;horlo&#285;on,
+ kiu, &#265;iun kvaronhoron, sonadis valson a&#365; polkon, per speciala
+ me&#293;anismo.
+ </p>
+ <p>
+ Foje, &#349;i rakontis al mi tiun &#265;i historieton:&mdash;
+ </p>
+ <p>
+ "Tagon mi eniris pre&#285;ejon por konfesi min, sed, ektimante, ke mia
+ konfesprenanto min ripro&#265;us pro mia longa forestado, mi enmetis en
+ mian veston la sonoretantan po&#349;horlo&#285;on por ke &#285;i, per
+ &#285;ia sonorado, dol&#265;igu la ekkolerantan pastron.
+ </p>
+ <p>
+ "Sed mi multe miris kiam li nenion diris pri mia longa foresto, kaj li
+ pacience min a&#365;skultadis. Subite la po&#349;horlo&#285;o rompigis
+ la pre&#285;ejan silenton! &lsquo;Kio do estos?&rsquo; demandis la
+ konfesprenanto. &lsquo;Valso,&rsquo; mi tuj respondis. &lsquo;Mi bone a&#365;das,
+ ke &#285;i estas valso, sed kiu estas tiu malpiulo, ludi muzikon dum la
+ konfeso?&rsquo; ektondris la pastro.
+ </p>
+ <p>
+ "&lsquo;Pardonu, pastro, tiu malpiulo estas mia po&#349;horlo&#285;o.
+ Jen &#285;i estas,&rsquo; kaj mi eltiris la malfeli&#265;an valora&#285;on,
+ kies sonorado jam &#265;esis. Sed, pro mia rapideco, mi tu&#349;is la
+ muzikan risorton kaj denove &#285;i sonadis, sed tiun &#265;i fojon
+ mazurkon!
+ </p>
+ <p>
+ "Mi pali&#285;is, sed la pastro ru&#285;i&#285;is pro kolero, kaj tuj
+ eliris el la konfesejo. Pro tio, mi i&#285;is kiel &#349;tona statuo,
+ kun la po&#349;horlo&#285;o &#265;iam sonanta la mazurkon al la &#265;eestantaj
+ pre&#285;antoj!"
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-11" class="article" lang="eo">
+ <h3>
+ PRI SCIENCAJ AFEROJ.
+ </h3>
+ <p>
+ Pri la periskopo, la okulo de la moderna submara boato, kaj unu el la
+ plej gravaj kunhelpantoj rilate al &#285;i, la <i>Globe</i> de Aprilo
+ 15, 1904, en &#285;ia kolono <i>Sciencaj E&#293;oj</i>, donas la
+ sekvantan sciigon, kiu posedas specialan intereson, dank&rsquo; al la
+ preska&#365;a perdo de la Brita submara boato "A1."
+ </p>
+ <p>
+ La <i>Scienca Ameriko</i> traktas pri tiu &#265;i okazinta&#309;o apud
+ la Nab, kaj rimarkas pri la limigata vido de tiu periskopo, kiu,
+ direktite al la proksimi&#285;anta &#349;ipo, mankis montri la fatalan
+ vapor&#349;ipon. Plibonigita periskopo anta&#365; ne longe priskribi&#285;is
+ en la Aldono al la <i>Scienca Ameriko</i>. &#284;i havas kvin apartajn
+ vitrojn, kvar rigardas je la kvar kvartoloj de la kompaso kaj ebligas la
+ marveturanto vidi la tutan horizonton. Kaj la kvina vitro anta&#365;en
+ rigardas, kaj figuras &#285;uste la veran grandecon de la vidataj
+ objektoj.
+ </p>
+ <p>
+ Tiu &#265;i nova periskopo sufi&#265;us dum klara kaj trankvila vetero,
+ sed, kiel rimarkas la &#309;urnalo, "la konfuzoj de blindeco" ekatingas
+ &#265;iujn Submarboatojn, kiam blovas la vento, kaj la maro levi&#285;as.
+ Tiam, pro la subakvi&#285;o de la boato, la periskopo luligas, kaj la
+ mar&#349;a&#365;mo kovras la vitron de la tubo.
+ </p>
+ <p>
+ Iu devas elpensi metodon por a&#365;tomate teni la vidlinion de la
+ periskopo en situacio ebena.
+ </p>
+ <p class="far_sig">
+ T.P.L.
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-12" class="article" lang="eo">
+ <p class="pagenum">
+ 118
+ </p>
+ <h3>
+ TERURIGA AVENTURO DE FERDINANDO, GRAFO FATHOM.
+ </h3>
+ <p class="center">
+ De Dro. Smollett, tradukita de D. H. Lambert, Espo. 9660.
+ </p>
+ <p>
+ Li foriris el la vila&#285;o post tagmezo, kondukite de sia gvidanto;
+ jam nokti&#285;is, kiam li sin trovis meze de arbaro malproksime de
+ homaj lo&#285;ejoj. La mallumo de la nokto, la silento kaj la soleco de
+ la loko, la formoj nedifinitaj de la arboj, kiuj apena&#365; vidi&#285;is
+ &#265;irka&#365;e, etendante siajn strangegajn bran&#265;ojn tra la
+ malklaro, kuni&#285;is kun lia mal&#285;ojo por senordigi lian
+ fantazion, kaj prezenti al lia imago terurigajn fantomojn. Kvankam li ne
+ estis nature supersti&#265;ema, eksterordinara teruro ekplenigis lian
+ animon, kiu, iom post iom, superis tutajn konsolojn de la racio kaj
+ filozofio. Nek lia koro sin sentis libera el la timo de la morti&#285;o.
+ Por ke li foririgu tiujn &#265;i malagrablajn revojn, li iniciatis
+ interparoladon kun sia gvidanto, kiu al li rakontis la historiojn de
+ diversaj voja&#285;antoj, kiuj estis rabitaj kaj mortigitaj de friponoj
+ en la densa&#309;oj de tiu mem arbaro. En la da&#365;ro de tiu &#265;i
+ rakonto, kiu neniel helpis relevi la pensojn de nia heroo, la kondukanto
+ &#349;ajnigis ka&#365;zon por malanta&#365;eni&#285;i, dum nia vojiranto
+ da&#365;rigis siajn pa&#349;ojn, atendante lian realvenon post kelke da
+ minutoj.
+ </p>
+ <p>
+ Pri tio li tamen trompi&#285;is; la piedfrapado de la alia &#265;evalo
+ fari&#285;is malplie a&#365;debla, kaj fine tute estingi&#285;is. Pro
+ tiu &#265;i cirkonstanco, ektimigite, Ferdinando haltis mezvoje, kaj a&#365;skultadis
+ je la plej senspira atento, sed nenio rekompencis lian a&#365;dadon,
+ krom la melankolia sopirado de la arboj, kiuj &#349;ajne anta&#365;diris
+ alproksimantan ventegon. Pro kio la &#265;ielo kuntiris viza&#285;on pli
+ malhelan, la fulmo ekbrilis, ekruli&#285;is la tondro, kaj la blovegado,
+ ekmetante &#285;ian vo&#265;on per grandega mu&#285;ado, deiris en
+ superakvego. Pro tiu &#265;i okazo la kura&#285;o de nia heroo preska&#365;
+ tute nenii&#285;is; li ja ekperdis la povon de la pripenso, kaj sin
+ trovis efektive malsekigitan anta&#365; ol, kvaza&#365; rekonscii&#285;ante,
+ li elpasis el la vojo por protekti&#285;i inter la &#265;irka&#365;kreskantaj
+ arbeta&#309;oj.
+ </p>
+ <p>
+ Rajdinte kelkajn hektometrojn en la arbaron, li staris sub areto da
+ altaj arboj, kiuj lin &#349;irmetis kontra&#365; la ventego, kaj tiel
+ lokite, li konsiligis kun si mem pri tio, kion poste li devos fari. Li
+ divenis, ke sia kondukinto lin estis forlasinta dum kelke da tempo, por
+ ke li anoncu la alvenon de unu rajdanto al rabistaro, kun kiu li konati&#285;is,
+ kaj ke li nun devos fali en la manojn al ili, se li ne havos la feli&#265;on
+ eviti ilian ser&#265;on, kaj sin eltiri el la implika&#309;oj de la
+ arbaro.
+ </p>
+ <p>
+ Timigite de tiuj &#265;i anta&#365;sentoj, li decidis konfidi al la
+ kompato de la fulmotondro, kiel la malpli malbona el du okazoj, kaj anta&#365;eniri
+ per ia torda vojeto &#285;is kiam li sin liberigos el la arbaro. Li tial
+ direktis la &#265;evalan kapon en linion tute kontra&#365;an al tiu de
+ la &#265;efvojo kiun li &#309;us estis lasinta, opiniante, ke la
+ rabistoj sekvus per tiu &#265;i, por lin ser&#265;i, kaj ke la ideo
+ neniam sin prezentus al ili, ke li volus eliri el la &#265;efvojo por
+ trairi nekonatan arbaron je la mallumo de kiel maltrankvila nokto.
+ </p>
+ <p>
+ Tiamaniere li fine alvenis stepon, kaj, da&#365;rigis sian voja&#285;on,
+ en plena espero atingi vila&#285;on, kie sia vivo trovi&#285;us
+ senriska. Tuj li de malproksime ekvidis kandeleton, kiun li rigardis
+ kiel feli&#265;a steleto, kaj, rajdante tien rapidire, li sin trovis
+ &#265;e la pordo de solega dometo, en kiun lin lasis eniri maljunulino,
+ kiu, sciigite, ke li estis vojonperdinta vojiranto, ricevis lin gastame.
+ </p>
+ <p>
+ Kiam li sciigis per la mastrino, ke ne estas alia domo en multe da
+ mejloj, kaj ke &#349;i povos provizi al li bonan liton, kaj al la &#265;evalo
+ lo&#285;ejon kaj avenon, li ekdankas la &#265;ielon por sia feli&#265;o,
+ faletinte sur tian modestan kajuton.
+ </p>
+ <p>
+ Li do konsentis pasi la nokton, sub la &#349;irmeco de la maljuna
+ dometanino, kiu lin komprenigis, ke &#349;ia edzo, tran&#265;lignisto,
+ estis foririnta &#265;e la plej proksiman urbon por vendi sian komerca&#309;on,
+ kaj ke, pro la ventega vetero, eble li nur estis revenonta morga&#365;matene.
+ </p>
+ <p>
+ Ferdinando ekzamenis la antikvan sor&#265;istinon per mil ruzaj
+ demandoj, al kiuj &#349;i respondis je tiom da ver&#349;ajneco kaj
+ naiveco, ke li konkludis, ke ne estas ia dan&#285;ero. Festine vesperman&#285;inte
+ ovojn kaj &#349;inkon, li petegis, ke &#349;i lin alkonduku al la dormo&#265;ambro,
+ kie &#349;i proponis, ke li ku&#349;i&#285;u.
+ </p>
+ <p>
+ Tial, je &#349;ia montro, li supreniris ian &#349;tuparon en &#265;ambron,
+ meblitan de lito sur kvar apogiloj. La planko estis duonplenigita de
+ pajlo&#349;ar&#285;egoj.
+ </p>
+ <p>
+ Li &#349;ajne kontenti&#285;is je sia lo&#285;ejo, kiu ja lin mirigis.
+ </p>
+ <p>
+ La afabla luigantino, avertinte ke li ne alproksimi&#285;u la kandelon
+ al la flami&#285;ema&#309;oj, foriris, kaj, ferminte la pordon, turnis
+ la &#349;losilon de ekstere.
+ </p>
+ <p>
+ Ferdinando, kutimite esti singardema kontra&#365; siaj kunuloj, havis
+ gravajn suspektojn, kiam li eltrovis, ke ne estis riglo interne sur la
+ pordo.
+ </p>
+ <p>
+ Sekve li proponis ekzameni akurate &#265;iun objekton en la &#265;ambro;
+ kaj dum la esplorado li &#265;agrene trovis viran korpon, ankora&#365;
+ varman, kiu, anta&#365; ne longe ponardite, ka&#349;igis inter kelkaj
+ pajl&#349;ar&#285;oj.
+ </p>
+ <p>
+ Tia eltrovo ne mankis inspiri en la brusto de Ferdinando nedireblan
+ teruron, &#265;ar li certi&#285;is, ke li mem renkontus la saman sorton
+ anta&#365;tagi&#285;o, se miraklo ne intervenu por lin protekti. &#264;e
+ la <span class="pagenum">119</span> unuaj transportoj de la timego, li
+ alkuris al la fenestro, intencante per &#285;i forkuri, sed li scii&#285;is,
+ ke lia ekflugo efektive estis malhelpita de fortaj feraj baroj. Tiam la
+ koro ekbatis, la haroj ekrekti&#285;is, kaj la genuoj &#349;anceli&#285;is.
+ Liaj pensoj estis plenaj de anta&#365;sentoj de la morto, lia konscienco
+ aperis kvaza&#365; atestanto kontra&#365; li, kaj per dezirego preska&#365;
+ supernatura li tuj rapidis elpensi rimedojn por sinkonservo. Tion, kion
+ en cirkonstancoj malpli interesaj, lia imago ne kura&#285;us, li mem
+ senkompate entreprenis.
+ </p>
+ <p>
+ Li senvestigis la korpon, kiu ku&#349;is sangadanta inter la pajlaro.
+ &#284;in brake alportinte en la liton li &#285;in ordigis tiel, kiel
+ prezenti la aperon de dormanto. Tiam, estinginte la lumon, li ekokupis
+ la spacon de kie la korpo estis translokita, kaj, tenante &#349;argitan
+ pistolon per &#265;iu mano, li atendis la sekvon de tiu bravegeco, kiu
+ ofte devenas senpere el la malespero.
+ </p>
+ <p>
+ &#264;e noktomezo li a&#365;dis la &#349;ovadon de piedoj suprenirantaj
+ la &#349;tuparon; oni malfermis silente la pordon, kaj li vidis la
+ ombrojn de du viroj promenantaj al la lito.
+ </p>
+ <p class="far_sig">
+ (<i>Finigota en la Julia Gazeto</i>).
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-13" class="article" lang="eo">
+ <h3>
+ LA PEKETOJ DE EPPIE.
+ </h3>
+ <p class="center">
+ Eltira&#309;o el Silas Marner, de George Eliot, tradukita de G. C. Law.
+ </p>
+ <p style="padding-left:6%;padding-right:6%;">
+ <i>Silas Marner, &#285;is la alveno de nekonata knabineto &#265;e sia
+ dometo, estis &#349;parema kaj malfeli&#265;a teksisto. Li kompati&#285;is
+ je tiu &#265;i infaneto, donis al &#349;i la nomon Eppie, kaj fari&#285;is
+ kvaza&#365; &#349;ia patro.</i>
+ </p>
+ <p>
+ Kiam Eppie havis tri jarojn, &#349;i estis ruza, kaj Silas devis uzi
+ sian paciencon kaj sagacecon. Sinjorino Dolly Winthrop, najbaro, diris
+ al li, ke punado estus bona por Eppie, kaj ke &#349;i devas esti
+ varmigata, kelkafoje, je mola loko.
+ </p>
+ <p>
+ "Certe, vi eble povas fari alie," diris Dolly penseme, "vi povos en&#349;losi
+ &#349;in en la karbokelo. Mi tiel faris je mia fileto Aaron, &#265;ar mi
+ ne deziris ekfrapi lin; sed mia koro ne permesis, ke mi lin tie forlasu
+ pli longe ol unu minuto. Tamen la tempo estis sufi&#265;a por nigrigi
+ lin, tiel ke li devis denove lavi&#285;i kaj vesti&#285;i. Tiu &#265;i
+ estis tiel bona, kiel bastoneto por li. Tial mi diras al via konscienco,
+ Sinjoro Marner, vi devas ion fari, a&#365; la ekfrapadon, a&#365; la
+ karbokelon. Vi estas la estro, kaj estas necese ke vi kontrolu &#349;in."
+ </p>
+ <p>
+ Nu, Silas sa&#285;e estis aran&#285;inta lar&#285;an rubandon, per kiu
+ li ligis Eppie al la teksilo, kiam li estis okupata. &#284;i estis
+ ligata &#265;irka&#365; &#349;ia talio, kaj &#349;i povis atingi &#349;ian
+ liteton kaj sidi&#285;i tie.
+ </p>
+ <p>
+ Dum somera mateno, Silas interesi&#285;is je sia laborado, kaj ofte uzis
+ la tondilon. Eppie a&#365;dis la kuriozan "klik, klik" kaj, observinte
+ &#285;ian rezultaton, &#349;i akiris la logikan opinion, ke la sama
+ rezultato &#265;iam sekvas la saman ka&#365;zon. La bruo de teksado
+ komencis, kaj Silas senpripense metis la tondilon apud Eppie. Silente,
+ kiel museto, Eppie kaptis &#285;in. Tondinte la rubandon, &#349;i
+ forkuris, tra la malfermita pordo, en la kampojn, kie la sunlumo invitis
+ &#349;in.
+ </p>
+ <p>
+ Dume Silas pensis ke &#349;ia konduto estis pli bona ol kutime. Sed,
+ kiam li bezonis la tondilon, la terura okazo klari&#285;is. Li forkuris,
+ kriegante: Eppie, Eppie! kaj esploris la truegojn, en kiujn li kredis,
+ ke eble &#349;i estis falinta.... Tiam li trovis &#349;in, sidante apud
+ mar&#265;o, gaje kunparolante &#349;ian boteton, kiun &#349;i estis
+ uzinta kiel sitelo, por plenigi huftrueton, dum &#349;ia nuda piedeto
+ komforte kovri&#285;is je oliv-verda slimo.
+ </p>
+ <p>
+ Silas, &#285;ojega je la eltrovo de sia trezoro, ekkaptis &#349;in, kaj
+ kovris &#349;in je kisoj. Sed, kiam li estis alportinta &#349;in dome
+ por la necesa banado, li memoris pri la bezono puni Eppie. La ideo, ke
+ &#349;i ree forkurus, donis al li nekutimitan pripenson, kaj li decidi&#285;is
+ uzi la karbokelon, kaveton apud la kameno: Eppie! li subite diris,
+ elmontrante &#349;iajn kotajn piedojn kaj vesta&#309;ojn: peketema Eppie
+ tiel forkuri! Eppie devos iri en la karbokelon, &#265;ar &#349;i estis
+ peketema! Pa&#265;jo devos meti &#349;in en karbokelon!
+ </p>
+ <p>
+ Li pensis, ke tio timigus &#349;in, kaj ke &#349;i ekplorus. Sed,
+ anstata&#365; tio, &#349;i ekskui&#285;is sur lia genuo, kvaza&#365; la
+ propono estis &#265;arma nova&#309;o. Vidante, ke li devus severe agi,
+ li metis &#349;in en la karbokelon, kaj fermis la pordon. Dum momento,
+ silentadis, sed tiam venis krieto: Malfermigu! malfermigu! kaj Silas
+ liberigis &#349;in, dirante: Nu, Eppie, ci neniam ree estos peketema, a&#365;
+ ci devos iri en la nigran malbelan karbokelon!
+ </p>
+ <p>
+ La teksado longatempe &#265;esadis tiun &#265;i matenon, &#265;ar nun
+ estis necese lavi kaj vesti Eppie, sed Silas esperis ke tiu &#265;i
+ punado havus sufi&#265;an efikon, kvankam li estus volinta, ke &#349;i
+ iom ploru.
+ </p>
+ <p>
+ Post duona horo, &#349;i estis purigita, kaj Silas turnis la dorson por
+ vidi, &#265;u li povus plibonigi la rubandon, sed poste li for&#309;etis
+ &#285;in, pensante ke sendube Eppie estos bona dum la resta&#309;o de la
+ mateno. Li returnis meti &#349;in en &#349;ian se&#285;eton apud la
+ teksilo, kiam &#349;i lin rigardis kun viza&#309;o kaj manoj nigraj, kaj
+ diris: Eppie estas en la karbokelo!
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-14" class="article" lang="eo">
+ <p class="pagenum">
+ 120
+ </p>
+ <h3>
+ LA SANKTA FAJRO.
+ </h3>
+ <p class="center">
+ Originale verkita de Edward Metcalfe, M.A. (Oxon.).
+ </p>
+ <p>
+ Por &#265;ion klarigi mi diros, ke tio &#265;i okazis en Jerusalemo.
+ </p>
+ <p>
+ Je la Sankta Vendredo, la anta&#365;tago de la ceremonio, kiun mi
+ deziras priskribi, ni vizitis la Pre&#285;ejegon de la Sankta Tombo, kie
+ ni vidis kelkajn tre strangajn preparojn.
+ </p>
+ <p>
+ Apud kolono oni estis etendinta kelke da tapi&#349;etoj kaj kapkusenoj
+ sur kiuj ku&#349;as virinoj kaj geinfanoj, kies la viroj staras apude.
+ </p>
+ <p>
+ Unu el la virinoj dormas; la aliaj nin rigardas per &#349;ajno de
+ senvigla miro; preska&#365; mi diris, de <i>bovina</i> miro!
+ </p>
+ <p>
+ Sed la geinfanoj! Sur &#265;iu viza&#285;o estas &#349;ajno kvaza&#365;
+ ili tiom da mirinda&#309;oj estas vindintaj, ke neeble estus ilin ankora&#365;
+ mirigi pri ia ajn afero.
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ Kio do estas la Sankta Fajro!
+ </p>
+ <p>
+ Estas miraklo! Jes, por tri kvaronoj el la rigardantoj estas vera
+ miraklo!
+ </p>
+ <p>
+ Dum tiu &#265;i Sabato la Savinto ku&#349;is en la Tombo, kaj &#265;iujare
+ (tiel ili kredas) la fajro malsupreniras en la Tombon el la &#265;ielo.
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ "<i>Ne-harak-said.</i>" Mi ekrigardas!
+ </p>
+ <p>
+ Enirante en la hotelon estas soldato Turka. Sur la kapo li portas ru&#285;an
+ Tarbu&#349;&rsquo;on a&#365; fez&rsquo;on; sur la korpo bluan
+ vestonzuavan, sur la kruroj bluan (sed pli palan bluan) pantalonon, kies
+ la supro estas lar&#285;a kiel sako, kaj la malsupro tre prema &#265;irka&#365;
+ la maleoloj. Botoj pezegaj vestas liajn piedojn kaj lar&#285;a zono lian
+ talion. &#264;e lia flanko svingetas kurba glavo, kaj tra la zono li
+ estas trapasinta aron da pistoloj kaj ponardoj.
+ </p>
+ <p>
+ Sed tio, kion mi plej rimarkas, estas grandan pezegan Bastonegon, kiun
+ li tenas per la dekstra mano. &#284;ia akra pinto kaj &#285;ia supro,
+ kiu etendis sin &#265;iu flanke la&#365; formo de sigelilo estas farita
+ el blanka metalo (kredeble &#349;talo) kaj brilis kiel ar&#285;ento.
+ </p>
+ <p>
+ Mi redonas la saluton kaj venigas la Dragoman&rsquo;on (gvidiston kaj
+ tradukiston), la&#365; kies konsilo ni singarde malaperigas niajn po&#349;horlo&#285;ojn
+ kaj valora&#309;ojn.
+ </p>
+ <p>
+ Tiam per sonora frapo de sia Bastonego la soldato donas al ni la
+ signalon de foriro; tiun &#265;i frapadon li da&#365;rigas la tutan
+ vojon, en longaj balancoj svingante la Bastonegon, kaj &#265;iam
+ frapante la teron per la sama sonora frapo.
+ </p>
+ <p>
+ La hotelo staras ekster la muroj, tial &#285;is la pordego al <i>Joppa</i>
+ (per kiu ni eniras la urbon) tre facila estas la irado. Tie &#265;i la
+ amaso fari&#285;as multe pli densa.
+ </p>
+ <p>
+ Ni trapasas tra la <i>Strato de David</i> kaj eniras en <i>Kristanan
+ Straton</i>.
+ </p>
+ <p>
+ Nun ni ekvidas la utilon de la Bastonego; &#285;ia akra pinto, potence
+ minacante la sandalvestatajn piedojn de la amasegataj popoloj, malfermas
+ al ni, por la momento, liberan vojon. Tamen nia irado estas la&#365;
+ maniero de &#349;ipo, tra maro de malbonherboj.
+ </p>
+ <p>
+ Tiel ni alvenas al la placeto anta&#365; la pordego de la Pre&#285;ejego,
+ kie de &#265;iuflanko la amaso <i>ondegas</i> kontra&#365; nin; grandaj
+ barbaj, nelavitaj viza&#285;oj kun esprimo miksita el mallerteco kaj
+ kredemego; virinoj, malgrandaj geinfanoj; &#265;iu el ili havas sian
+ specialan odoron. Multe da fojoj ili separas nin de nia gvidanto, sed la
+ Bastonego havas ankora&#365; a&#365;toritaton kvankam neeble estas
+ &#285;in svingigi. Certe &#285;i da&#365;rigas la frapadon, sed nur post
+ longaj intertempoj, kaj preska&#365; en tiun saman lokon &#285;i frapas
+ la teron el kiu &#285;i levi&#285;as anta&#365; kiom da tempo?
+ </p>
+ <p>
+ Tre malrapide ni anta&#365;eniras, sed ni anta&#365;eniras, kaj nun ni
+ eniras en la Pre&#285;ejegon. Pli kaj pli densi&#285;is la amasego.
+ Balda&#365; la gvidanto mem estas haltigita.
+ </p>
+ <p>
+ Aliaj soldatoj per Bastonegoj frapadas; inter tiuj &#265;i kaj la nia
+ fari&#285;as interparolado. Tro densa la amasego! Estas neeble &#285;in
+ trapasi en tiun direkton. Malanta&#365;en ni komencas nin tordi, kiel
+ hundo sin tordas el kuniklujo. Balda&#365; ni nin turnas dekstren, kaj
+ iom post iom alvenas al la rando de la amasego. Ni trapasas malgrandan
+ pordon kaj eniras mona&#293;ejon, kie trovi&#285;as nur kelkaj mona&#293;oj.
+ Kia kontrasto!
+ </p>
+ <p>
+ Tiel tra &#265;ambroj, tra trairejoj, suprenirante &#349;tuparojn,
+ &#265;iam suprenirante ni fine alvenis al unu el la galerioj de la Pre&#285;ejego.
+ </p>
+ <p>
+ Pli &#285;uste diri ni alvenis al unu sekcio de la galerio, &#265;ar
+ &#285;i estas divida en sekcioj enhavantaj po sep a&#365; ok arkojn per
+ bariloj fermataj.
+ </p>
+ <p>
+ Ni trovas nin en la Rotundo mem kaj vidas malsupren la Sanktan Tombon
+ (t.e., la konstrua&#309;on kiu enhavas la Tombon), kaj ni anka&#365;
+ vidas grandan porcion de la amasego da popoloj, kiun ni &#309;us estas
+ trapasintaj.
+ </p>
+ <p>
+ En &#265;iu sekcio de nia galerio trovi&#285;as grandan homaron, kaj pli
+ alte mi vidas alian galerion tute per virinoj amasigata.
+ </p>
+ <p>
+ &#264;ie oni rapidas la preparojn; &#265;ie mi vidas <span
+ class="pagenum">121</span>kandelojn, sed kompreneble ne ankora&#365;
+ ekbruligitajn. El tiu vasta amasego preska&#365; neniu estas, kiu ne
+ tenas unu kandelon, eble e&#265; du.
+ </p>
+ <p>
+ El la galerio de virinoj Greka pastro per &#349;nuro mallevas aron da
+ ili.
+ </p>
+ <p>
+ Nun oni komencas malaperigi la lumojn. Pli kaj pli la Pre&#285;ejego
+ fari&#285;as malluma. Nur murmureto de atendeco sin levis el tiu
+ grandega amasego.
+ </p>
+ <p>
+ Tiam:&mdash;Sonoradegon de sonoriloj. Mona&#293;o post mona&#293;o
+ elsaltas el malferma&#309;o en la konstrua&#309;o, kiu enhavas la
+ Sanktan Tombon, kaj rapidas supren sur &#285;ia ekstera&#309;o. &#264;iu
+ el ili triumfe svingas brulantan kandelon. &#264;ie kaj &#265;ie
+ komencas ekbruligi la kandeloj.
+ </p>
+ <p>
+ En la galerio de virinoj mano post mano la mona&#293;o tiras anta&#365;en
+ sian &#349;nuron; &#265;e &#265;iu ekskuo svingi&#285;as en hemirondo la
+ aro de nun ekbruligitaj kandeloj kaj &#265;iuflanken dis&#309;etas sian
+ sebon sur la amasigatan homaron.
+ </p>
+ <p>
+ Al la barilo &#285;i alvenas. Apena&#365; li ekprenas &#285;in, kiam pli
+ ol dudek kandeloj estas al li pu&#349;egataj, kaj de li ekbruligataj.
+ </p>
+ <p>
+ De tiuj aliaj, kaj de tiuj ankora&#365; aliaj. &#264;iuflanke oni
+ elsendas la lumon en la plejproksiman sekcion, kaj en unu momento oni
+ vidas tutan brilegantan rondon. Tiel brilas la tuta Rotundo, tiel la
+ flanka&#309;oj. &#264;ie oni vidas la brulantajn kandelojn &#285;oje
+ agitatajn; kaj la vo&#265;oj sin levas, kiel la sono de la marbordo,
+ kiam koleraj ondegoj brulege rulas la &#349;tonetojn.
+ </p>
+ <p>
+ Kaj nun procesio de la pastraro rondiras la Tombon; procesio kiun la
+ premego de la popolo &#265;iu minute <i>&#265;ifas</i> kiel knabeto
+ &#265;ifus paperon.
+ </p>
+ <p>
+ Sed jam tro longa la priskribo! <i>Du</i> soldatojn ni trovas &#265;e la
+ reveno. Kial <i>du</i>? mi pensas, &#265;ar la Pre&#285;ejego kiam ni
+ &#285;in reeniras estas kompare senhoma. Malgrandan knabon mi rimarkas,
+ kiu tenas per &#265;iu mano brulantan kandelon, kaj per siaj grandaj
+ okuloj nin rigardas. Plene li kredas, ke la <i>Sankta Fajro</i> ne povas
+ bruligi la homan korpon. Tion kredas, kredeble, preska&#365; la tuta
+ pilgrimaro!
+ </p>
+ <p>
+ Elirante el la Pre&#285;ejego ni tuj ekvidis kial la <i>du</i> soldatoj.
+ </p>
+ <p>
+ &#348;ajnas kvaza&#365; la tuta amasego estas forlasinta la Pre&#285;ejegon
+ je la sama momento; el kiu aro &#265;iu ero treege penegas sin pu&#349;i
+ anta&#365; sian proksimulon.
+ </p>
+ <p>
+ La Bastonegoj perdas nun sian a&#365;toritaton. Pro manko de spaco
+ neeble estas ilin movi; tial la frapado &#265;esas.
+ </p>
+ <p>
+ Forte pu&#349;egas per la &#349;ultroj niaj du soldatoj, kaj, &#265;ar
+ ili ne sole reprezentas a&#365;toritaton sed anka&#365; estas amba&#365;
+ fortuloj, ili sukcesas malfermi vojon por <i>si mem</i>.
+ </p>
+ <p>
+ Sed ne por ni!
+ </p>
+ <p>
+ &#264;i tie ni supreniras tiujn malaltajn &#349;tupetojn el kiuj
+ konsistas plej ofte orienta strato.
+ </p>
+ <p>
+ Sur la &#349;tupetoj kiel amasego!
+ </p>
+ <p>
+ Oni kredas ke ju pli longe brulas la kandelo des pli longe da&#365;ros
+ la feli&#265;eco de la venonta jaro; tial ni vidas virinojn per la manoj
+ malfacilege &#349;irmantajn la ankora&#365; brulantajn kandelojn; homojn
+ ni vidas el &#265;iu raso, kaj bone ni scias ke tie anka&#365; trovi&#285;as
+ geinfanoj. Foje, eble mi tion imagis, &#349;ajnas al mi ke mi a&#365;das
+ la ekkrion: "<i>Leprulo.</i>"
+ </p>
+ <p>
+ Gutoj de akvo, ni estas dispelataj per &#265;iu ondolinio de la homa
+ Oceano.
+ </p>
+ <p>
+ Malproksimi&#285;antaj mi vidas la gvidantojn. Fortege batalantaj ili
+ &#265;iam supreniras. Subite ili haltas. Unu el ili tie restas por gardi
+ la posicion, la alia revenas nin ser&#265;i.
+ </p>
+ <p>
+ Ha! tiu vojirado, tiu terurson&#285;a progresado! Tirataj, premegataj,
+ pu&#349;ataj, ni alvenas al kelkaj malgrandaj kolonetoj, kiuj iom
+ baretis la vojon.
+ </p>
+ <p>
+ &#264;i tie la premego fari&#285;as teruriga. Iu nekonata sin savas de
+ subpremado per la piedoj &#265;irka&#365;prenante min.
+ </p>
+ <p>
+ Bonega ideo! Mi fari&#285;as samideano! Miaflanke mi &#265;irka&#365;prenas
+ la talion de la pli forta el la du soldatoj, kaj (mi mal&#349;atas
+ &#285;in diri sed &#285;i estas la vero) en tiu malnobla maniero mi
+ estas eltirita el la Turni&#285;ado de la <i>Sankta Fajro</i>!
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ <i>En jaro 1834a pli ol 6,000 personoj estis en la Pre&#285;ejego.</i>
+ </p>
+ <p>
+ <i>Okazita Tumulto, la soldatoj Turkaj mortigis pli ol 300 pilgrimojn.</i>
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-15" class="poetry" lang="eo">
+ <h3 class="poem-header">
+ VINTRA DOL&#264;ECO.
+ </h3>
+ <p>
+ Originale verkita de Rene Deshays.
+ </p>
+ <div class="verse">
+ <div class="stanza">
+ <span class="i0">Malsupren mi rampis, tra grizaj bran&#265;etoj;</span><br />
+ <span class="i0">Indulga Decembro la teron moligis:</span><br /> <span
+ class="i0">Jen mi nun ekvidas la verdan riveron,</span><br /> <span
+ class="i0">Kaj grizajn arbetojn sur kruto kontra&#365;a.</span><br />
+ <span class="i0">Ne lar&#285;a la fluo, la montoj malgrandaj,</span><br />
+ <span class="i0">Kaj paca l&rsquo;aero, kaj pala la suno;</span><br />
+ <span class="i0">Malla&#365;ta kaskado revige parolas,</span><br />
+ <span class="i0">Dormetas la herboj &#265;e l&rsquo;akvo lulanta.</span><br />
+ <span class="i0">Mi sekvis la kurban valeton pa&#349;ete:</span><br />
+ <span class="i0">&#264;i tie bon&rsquo; estas memori l&rsquo;amikojn.</span>
+ </div>
+ </div>
+ </div>
+ <div id="est1-8-16" class="article" lang="eo">
+ <p class="pagenum">
+ 122
+ </p>
+ <h3>
+ VIRSEKSA LOGIKO KAJ VIRINA INSTINKTO.
+ </h3>
+ <p class="center">
+ Originale verkita de Ben Elmy.
+ </p>
+ <p>
+ Mi memoras, ke anta&#365; multe da jaroj, dum mi estis nur juna knabo,
+ mi ofte a&#365;dis kaj legis, ke ekzistas natura kaj nepasebla diferenco
+ inter la rezonado de la viro kaj tiu de la virino. Oni pretendadis, ke
+ la virino reguligas siajn agojn kaj konduton nur la&#365; fantazio a&#365;
+ instinkto; kontra&#365;e la viro, oni diris, a&#365;skultas kaj obeas la
+ severajn diktojn de prudento kaj de logiko&mdash;precipe de logiko.
+ </p>
+ <p>
+ Tiu &#265;i pretendo tre konfuzis miajn fruajn konjektojn pri tiu
+ mistera logiko; &#265;ar, infane, mi ekpenis difini &#265;iun agon
+ virinan kiel instinkta, kaj &#265;iun viran pensadon kiel logika. Sed
+ iafoje la sekvoj de tia ju&#285;o estis embarasaj; tiom por alioj, kiom
+ por mi mem.
+ </p>
+ <p>
+ Ekzemple; ser&#265;ante kelkafoje la solvon de ia grava infana pensado,
+ kaj alvokante mian patrinon por informo, tiu kara patrino kutimadis
+ diri, "Demandu &#285;in al patro via!" Tion farante, mi tamen ricevis de
+ la patro, por tuta respondo: "Ne enuu min, petulo!"
+ </p>
+ <p>
+ Tia konduto &#349;ajnis al mi vera enigmo. &#264;e la juneco de la
+ patrino ne ankora&#365; ekzistis kolegio de Newnham a&#365; Girton; mi
+ do ne trovis malla&#365;dinda &#349;ian nescion; sed la patro estis
+ &#285;uinta &#265;iujn utilojn universitatajn, kaj tamen lia "logika"
+ agado ne pli helpis la infanon, ol la agado sole "instinkta" de la
+ patrino!
+ </p>
+ <p>
+ Okazis multe da tiaj disrevi&#285;oj, kaj ne sole je aferoj spiritaj. Al
+ mia fratino, multe pli maljuna ol mi, la patro severe malpermesis la
+ uzadon de <i>frisettes</i> por pligrandigi &#349;ian kapornamon. Li anka&#365;
+ tre ridadis la <i>chignon</i> kiun portis sia propra fratino fra&#365;lina.
+ Mi sciame eltrovis, ke tiuj virinaj ornamoj estas fabrikitaj el &#265;evalharegoj,
+ kaj mi konkludis, ke ia stranga influo de instinkto virina estas ka&#365;zo
+ de tiel malbela praktiko, kiu juste meritas cenzuron de la virseksa
+ inteligenteco logika.
+ </p>
+ <p>
+ Tamen, irante post nelonge en ju&#285;ejon kun mia patro, mi tre miris,
+ vidante pli ol dudek advokatojn kies &#265;iu portis sur kapo tiom da
+ &#265;evalharego kiom sufi&#265;us por fari ses a&#365; sep friza&#285;ojn,
+ kaj anka&#365; grandegan "chignon." La ju&#285;isto mem, kiun mi supozis
+ la plej instruita kaj logika el &#265;iuj, anka&#365; portis la plej
+ grandan kvanton da &#265;evalharego. Aliparte mi memoras, ke la vetero
+ estis varmega, kaj mi tre &#285;oji&#285;is, ke mi mem ne portis e&#265;
+ &#265;apon sur kapo mia; dume nek la ju&#285;isto nek ia advokato
+ demetis siajn &#349;vitajn perukojn.
+ </p>
+ <p>
+ Sed mia patro multe koleri&#285;is kiam mi rakontis al la supredirita
+ onklino Marinjo, &#265;ion kion mi rimarkis en ju&#285;ejo. Mi do ser&#265;adis
+ &#265;u tiu kolero estas vere rezultato de virseksa logiko, a&#365; eble
+ nur simptomo de virseksa nelogika petoleco, neniel pli nobla ol ia
+ virina eco.
+ </p>
+ <p>
+ Iom post iom mi komencis dubi, &#265;u ekzistas efektive tiu &#265;i
+ pretendita diverseco de motivo a&#365; de rezonmetodo en la agado de la
+ du seksoj. &#264;ar, apud tiama tempo, oni min kondukis al parado de
+ soldatoj en Hyde Park. Inter aliaj aferoj mi tuj observis kiel
+ eksterorde dikaj estis la brustoj de la soldatoj. Timante ian koleron de
+ la patro, mi ne kura&#285;is lin paroli pri tio &#265;i; sed la onklino
+ Manjo &#265;iam estis simpatia, tiam mi eksciigis al &#349;i mian naivan
+ sciemon.
+ </p>
+ <p>
+ "Ha, jes," diris &#349;i, "la soldatoj estas vatitaj." "Kio tio estas?"
+ mi demandis. "Nu," &#349;i respondis, "soldato portas artan vestplibona&#309;on,
+ tute same kiel sinjorino, nur en alia parto de la vesta&#309;o. La
+ soldato &#285;in portas, kudritan al la brusto de sia frako!"
+ </p>
+ <p>
+ Tiam mi rakontis al &#349;i pluan okaza&#309;on. La paradtago estis
+ blovega, kaj la vento faligis la &#265;apelon de unu el la generaloj,
+ kaj &#285;iaj plumoj iom tordi&#285;is. Milita servisto eklevis la
+ &#265;apelon, kaj alportis &#285;in al la generalo, kiu kolere signalis
+ per la fingro, ke estas unu plumo rompita kaj elstaranta. La servisto
+ dol&#265;e eltiras la kulpan plumon, plibonigas la tutan &#265;apelon,
+ tiel lerte kiel &#265;ambristino de sinjorino, kaj la generala mo&#349;tofine
+ trankvili&#285;as.
+ </p>
+ <p>
+ Tion a&#365;dante mia onklino ekridetis, kaj diris, ke kelkafoje milita
+ fajrman&#285;anto zorgas pri sia ekstera vidi&#285;o, tute tiel nerve
+ kaj precize kiel sinjorino la plej fasonema. &#348;i ne diris &#265;u
+ tio estas pruvo efektiva de "logiko virseksa."
+ </p>
+ <p>
+ La tempo pasadis, kaj mi vizitis por la unua fojo la &#264;ambron de
+ Deputatoj (<i>House of Commons</i>), kie okazis longa kaj teda parolado,
+ per tiama famega politikisto. Jam tre ofte estis rakontita al mi, ke la
+ virina elokventeco estas rimarkinda pro trolongeco kaj nekonsekvenco,
+ kun granda manko da logiko. Tamen, je tiuj &#265;i specialaj ecoj, la
+ parolado de tiu politikisto estis kiel eble plej "virina."
+ </p>
+ <p>
+ Mi brave kura&#285;is avizigi tion al mia patro, kiu, tiun &#265;i
+ fojon, feli&#265;e, aprobis mian ju&#285;on. Li e&#265; diris, ke li mem
+ preferus pli la babila&#309;on de kiu ajn maljunulino, ol a&#365;skulti
+ la sensenca&#309;ojn de tia politikisto. Sed mi tiam ekmemoris, ke mia
+ patro ne estis de sama politiko kun tiu oratoro; kaj denove mi demandis
+ min, &#265;u la patraj vortoj estas vere rezultato de virseksa logiko, a&#365;
+ nur de propra lia fantazio.
+ </p>
+ <p class="pagenum">
+ 123
+ </p>
+ <p>
+ Anta&#365; nelonge virseksa egoismo a&#365; blindeco malpermesis al
+ virino la utilojn de plena edukiteco. Oni diris, ke la virinoj ne havas
+ sufi&#265;an cerbkapablon por atingi kaj profiti je la viraj studoj&mdash;la
+ matematiko, la sciencoj fizikaj, k.t.p. Ni nunuloj klare kaj &#285;oje
+ vidas kiel erarega estas tiel supozo.
+ </p>
+ <p>
+ Sed mi devas &#265;esigi mian plendon. En nunaj tagoj ni bone vidas, ke
+ ne ekzistas la pretendita fatala diferenco de cerbkapableco inter la du
+ seksoj, sed ke tio &#265;i estas nur afero de edukiteco kaj ekzercado.
+ Balda&#365;, sendube, ni &#265;iuj rekonos, ke la viro mankas la helpon
+ de la virino anka&#365; &#265;e la aferoj le&#285;igantaj, koncernantaj
+ la feli&#265;on de la tuta homaro; kaj ni &#285;ojos je la nenii&#285;o
+ de la malsa&#285;a disputo, &#265;u viro a&#365; &#265;u virino havas la
+ ecojn la plej necesajn kaj profitajn por efektivigi la progreson de
+ &#265;iam pliboni&#285;onta komuna homa raso.
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-17" class="article" lang="eo">
+ <h3>
+ LA NASKI&#284;EJO.
+ </h3>
+ <p class="center">
+ Originale verkita de Paul Mathews, M. A.
+ </p>
+ <p>
+ &#264;ie mi amas la kamparon sed, ho! &#265;arma naski&#285;ejo mia,
+ kiom mi vin amegas! &#264;u vi, karaj legantoj, konas tiun belan
+ loketon? malgrandan vila&#285;eton, kiun trapasas nenia vojego, nur unu
+ mallar&#285;a strato, en kiun kaj el kiu kondukas malgranda vojo, &#265;e
+ kies &#265;iu flanko vidi&#285;as allogantaj vojetoj tra kampoj kaj
+ arbaretoj.
+ </p>
+ <p>
+ Proksime preterfluas nobla rivero, portanta sur sia trankvila akvo
+ brunvelajn, malrapide movigatajn &#349;ar&#285;barkojn. Cetere, la
+ floroj: vintrafine la <i>ne&#285;agutetoj</i> (Galantoj) pli malfrue la
+ <i>primoloj</i>, frusomere la <i>bluaj sonoriloj</i> (Kampanuloj),
+ plensomere la <i>bovokuloj</i> (Lekantoj). Kaj plie la birdoj. Kiu povas
+ sen&#285;oje a&#365;skulti la kantojn de la ala&#365;doj, de la <i>nigrabirdoj</i>
+ (merloj), de la makulitaj turdoj, de la ru&#285;abrustoj a&#365;, apud
+ la rivero, de la kanasilvioj, kiuj dol&#265;e kantetadas?
+ </p>
+ <p>
+ Ofte, tra la foliaro super rivereto, oni povas vidi la gajekoloritan <i>re&#285;afi&#349;kaptiston</i>
+ (Alciono). Kian plezuron donas la zumado de la abeloj, la flugeto de la
+ papilioj, kaj la multaj aliaj kamparaj vida&#309;oj! La vintro mem ne
+ estas laciga, la nudigitaj arboj, la ne&#285;o, posedas siajn proprajn
+ bela&#309;ojn por &#265;iu, kiu vere amas la Naturon.
+ </p>
+ <p>
+ Tie mi de longe naski&#285;is; el tie mi de longe estas apartigita.
+ </p>
+ <p>
+ Lastan Paskan Lundon, la unuan fojon dum tridek kvin jaroj, mi tien
+ revenis.
+ </p>
+ <p>
+ En la da&#365;ro de tiuj tridek kvin jaroj mi edzi&#285;is, alvenis al
+ mi familieto, tri karaj infanoj, la plena &#285;uado de facila feli&#265;eco.
+ Sed &#265;iam mi estis deziranta reviziti la malnovan vila&#285;eton,
+ ofte mi estis sopiranta je la scenoj kaj la amikoj de mia infaneco.
+ </p>
+ <p>
+ En la dirita tago mi, tute sola, faris mian sentimentalan voja&#285;on
+ al la bone memorita vila&#285;eto. E&#265; nun oni devas mar&#349;i kvin
+ mejlojn de la plej proksima stacidomo, &#285;is la voja&#285;a fino. Je
+ &#265;iu pa&#349;o mi preteriris ian amatan loketon, feli&#265;e ne
+ aliformi&#285;itan. Malrapide mi mar&#349;adis, dol&#265;e pensante pri
+ la tagoj de mia juneco, redirante al mi la nomojn de miaj anta&#365;aj
+ kunludantoj.
+ </p>
+ <p>
+ &#264;u &#265;iuj estas ankora&#365; vivantaj? Ne estas eble; unu el
+ ili, la plej &#265;arma el &#265;iuj, la malgranda Suzio&mdash;&mdash;.
+ Ho ve! feli&#265;a tempo pasinta!&mdash;&mdash;
+ </p>
+ <p>
+ Mi eklevas la okulojn&mdash;Kio estas? &#265;u mi son&#285;as? Mi &#349;in
+ revidas, la saman, la karan Suzion!
+ </p>
+ <p>
+ Mi forgesas edzinon, infanojn, mi denove knabi&#285;as: tie staras mia
+ kara kunludantino!
+ </p>
+ <p>
+ Mi kuras renkonte al &#349;i elkriante "Sunjo! Sunjo!" La infano
+ rigardas min terurite. Kial? &#264;u ni ne plu estas amikoj? Ha! Mi
+ memoras; mi estas maljunulo, kompare je tiu &#265;i knabineto! &#348;i
+ ne estas mia Suzio. "Venu tien &#265;i, kara mia" mi aminde diris, "&#264;u
+ mi vin timigis? Diru al mi&mdash;&mdash;."
+ </p>
+ <p>
+ &#348;i min &#265;esigis, demandante: "Kiel vi konis mian nomon?"
+ </p>
+ <p>
+ "Mi rekonis vin, karulineto, tio estas longa rakonto. Diru al mi, kie lo&#285;as
+ la patrino, mi deziras viziti &#349;in."
+ </p>
+ <p>
+ "Tie," &#349;i respondis, per la fingro montrante beletan dometon meze
+ en malgranda &#285;ardeno.
+ </p>
+ <p>
+ Ni tien kune iris. Alproksimi&#285;inte al la pordo la infano ekkriis
+ "Patrineto, Patrineto, venu: Sinjorego por viziti vin!" La pordo
+ malfermi&#285;is: Jes, mi estas certa, la patrino estas la vera Suzio!
+ Mi etendas la manon. "Sunjo!"&mdash;&mdash;&#348;i min longda&#365;re
+ rigardis&mdash;&mdash;"Toma&#265;jo!" kaj ni kisis unu la alian.
+ </p>
+ <p>
+ "Eniru, eniru, vi estas bonvena! Edzo! jen estas Sinjoro Tomaso, kiun ci
+ bone memoras."
+ </p>
+ <p>
+ La edzo estas alia bone memorata kunludinto. Ho! &#265;armegaj horoj,
+ kiujn mi pasigis kune kun tiuj &#265;i simpluloj, kiuj ja trovis veran
+ plezuron min revidante. "Eble," ili diris al mi, "oni ne vin sciigis, ke
+ via anta&#365;a lo&#285;ejo estas a&#265;etebla?"
+ </p>
+ <p>
+ Tion &#265;i mi ne estis a&#365;dinta. Post kelke da tagoj mi &#285;in a&#265;etis.
+ </p>
+ <p>
+ Balda&#365; mi alkondukos mian familieton por vivadi en mia amegata
+ naski&#285;ejo.
+ </p>
+ <p>
+ Tie mi esperas ke mi finos mian teran migradon.
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-18" class="serial" lang="eo">
+ <p class="pagenum">
+ 124
+ </p>
+ <p style="float:left;font-size:90%;">
+ [<i>Copyright reserved.</i>]
+ </p>
+ <p style="float:right;font-size:90%;">
+ [<i>Tradukis Esp. 6266.</i>]
+ </p>
+ <h3>
+ LA VENTEGO (Da&#365;rigo).
+ </h3>
+ <div style="text-align:center;">
+ <p>
+ (<i>Vidu la sep anta&#365;ajn Nrojn.</i>)
+ </p>
+ <h4>
+ AKTO I.
+ </h4>
+ <p>
+ <span class="sc">Sceno 2</span> (<i>da&#365;rigo</i>).
+ </p>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Prospero.&mdash;
+ </p>
+ <span class="m4">Ne, knabino;</span><br /> <span class="i0">&#284;i man&#285;as,
+ dormas, sentojn anka&#365; havas</span><br /> <span class="i0">Simile je
+ ni. Tiu &#265;i junulo</span><br /> <span class="i0">En &#349;ippereo
+ estis: pro &#265;agreno</span><br /> <span class="i0">Li markojn portas
+ kiuj malbeligas</span><br /> <span class="i0">Viza&#285;on lian&mdash;vi,
+ alie, povus</span><br /> <span class="i0">Nobelon en li vidi. Li,
+ perdinte</span><br /> <span class="i0">Parencojn siajn, vage ilin ser&#265;as.</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Mirando.&mdash;
+ </p>
+ <span class="i0">Esta&#309;o dia povus mi lin nomi,</span><br /> <span
+ class="i0">&#264;ar mi neniam vidis tiel nobla!</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Prospero (<i>flanken</i>).&mdash;
+ </p>
+ <span class="i0">L&rsquo;afero venas la&#365; deziro mia:</span><br />
+ <span class="i0">&#264;i tio Arielon liberigos</span><br /> <span
+ class="i0">Nur post du tagoj&mdash;</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Ferdinando (<i>ekvidante Mirandon</i>).&mdash;
+ </p>
+ <span class="m4">La diino</span><br /> <span class="i0">Muzike &#309;us
+ la&#365;dita!... Mi petegas,</span><br /> <span class="i0">Bonvolu diri
+ al mi &#265;u vi lo&#285;as</span><br /> <span class="i0">En tiu &#265;i
+ insulo; &#265;u vi povus</span><br /> <span class="i0">Konsilojn bonajn
+ al mi doni;</span><br /> <span class="i0">Sed, mirinda&#309;o! scii mi
+ deziras</span><br /> <span class="i0">&#264;u estas vi fra&#365;lino.</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Mirando.&mdash;
+ </p>
+ <span class="m4">Mi, sinjoro,</span><br /> <span class="i0">Ne mirinda&#309;o
+ estas, sed fra&#365;lino.</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Ferdinando.&mdash;
+ </p>
+ <span class="i0">&#264;ielo! mian lingvon! Mi ja estus</span><br /> <span
+ class="i0">El &#285;iaj parolantoj la plej alta</span><br /> <span
+ class="i0">Se hejme nun mi starus.</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Prospero.&mdash;
+ </p>
+ <span class="m4">La plej alta?</span><br /> <span class="i0">Se l&rsquo;Neapola
+ re&#285;o tion a&#365;dus,</span><br /> <span class="i0">Vi kiu estus?</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Ferdinando.&mdash;
+ </p>
+ <span class="m3">Simple la a&#365;danto</span><br /> <span class="i0">De
+ homo parolanta pri la re&#285;o.</span><br /> <span class="i0">Ke li min
+ a&#365;das tion mi beda&#365;ras,</span><br /> <span class="i0">&#264;ar
+ estas mi la re&#285;o: mian patron</span><br /> <span class="i0">Perei mi
+ &#309;us vidis.</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Mirando.&mdash;
+ </p>
+ <span class="m4">Ho, teruro!</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Ferdinando.&mdash;
+ </p>
+ <span class="i0">Li dronis, kun sinjoroj, kun Milanaj</span><br /> <span
+ class="i0">La duko, anka&#365; lia brava filo!</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Prospero.&mdash;
+ </p>
+ <span class="i0">La duko de Milano kaj bravega</span><br /> <span
+ class="i0">Filino lia povus vin komandi</span><br /> <span class="i0">Se
+ dece estus. (<i>Flanken</i>) La du gejunuloj</span><br /> <span class="i0">Intervidante
+ tremis kaj ru&#285;i&#285;is ...</span><br /> <span class="i0">Nun Arielo
+ balda&#365; liberi&#285;os.</span><br /> <span
+ style="float:left;width: 8em;margin-left:-8em;text-align:right;padding-right:2px;">(<i>Al
+ Ferdinando</i>)</span> <span class="i0">Al vi, sinjor&rsquo;, mi vorton
+ volus diri:</span><br /> <span class="i0">Mi timas ke vi multe &#309;us
+ eraris.</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Mirando.&mdash;
+ </p>
+ <span class="i0">&#284;entile kial patro ne parolis?</span><br /> <span
+ class="i0">De mi vidita estas homo tria</span><br /> <span class="i0">&#264;i
+ tiu, sed kortu&#349;a la unua.</span><br /> <span class="i0">Kompato same
+ movu mian patron!</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Ferdinando.&mdash;
+ </p>
+ <span class="i0">Fra&#365;lino, se vi estas korlibera,</span><br /> <span
+ class="i0">Re&#285;ino Neapola vin mi faros.</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Prospero.&mdash;
+ </p>
+ <span class="i0">Sinjoro, al vi tuj mi diros haltu!</span><br /> <span
+ style="float:left;width: 8em;margin-left:-8em;text-align:right;padding-right:2px;">(<i>Flanken</i>)</span>
+ <span class="i0">Nu! ili estas intersimpatiaj:</span><br /> <span
+ class="i0">L&rsquo;aferon mi ne volas rapidigi;</span><br /> <span
+ class="i0">Nenion tro facilan oni &#349;atas.</span><br /> <span
+ style="float:left;width: 8em;margin-left:-8em;text-align:right;padding-right:2px;">(<i>Al
+ Ferdinando</i>)</span> <span class="i0">Atentu, a&#365;du, &#265;ar mi
+ vin kulpigas</span><br /> <span class="i0">Uzurpi ies nomon ne la vian:</span><br />
+ <span class="i0">Spiono eble vi &#265;i tie staras</span><br /> <span
+ class="i0">Por poste &#349;teli de mi la insulon.</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Ferdinando.&mdash;
+ </p>
+ <span class="i0">Ne! per honoro mia!</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Mirando.&mdash;
+ </p>
+ <span class="m4">Malhonoro</span><br /> <span class="i0">Neniam lo&#285;is
+ en sanktejo tia;</span><br /> <span class="i0">&#264;ar se malbonon tia
+ dom&rsquo; entenus,</span><br /> <span class="i0">E&#265; bono volus lo&#285;i
+ kun &#285;i.</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Prospero (<i>al Ferdinando</i>).&mdash;
+ </p>
+ <span class="m5">Venu!</span><br /> <span
+ style="float:left;width: 8em;margin-left:-8em;text-align:right;padding-right:2px;">(<i>Al
+ Mirando</i>)</span> <span class="i0">Por la spiono ne parolu. (<i>Al
+ Ferdinando</i>) Venu!</span><br /> <span class="i0">Piede, kole, mi vin
+ kunkatenos,</span><br /> <span class="i0">Marakvon trinkos vi, via nutra&#309;o</span><br />
+ <span class="i0">Konsistos el mituloj riveretaj,</span><br /> <span
+ class="i0">Radikoj seki&#285;itaj, kaj glan&#349;eloj&mdash;</span><br />
+ <span class="i0">Nu, venu!</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Ferdinando.&mdash;
+ </p>
+ <span class="m2">Ne! mi tuj kontra&#365;batalos</span><br /> <span
+ class="i0">Tielan agon, &#285;is la malamiko</span><br /> <span class="i0">Pli
+ pova montros sin.</span>
+ </div>
+ <p>
+ [<i>Eltiras sian glavon, sed tuj magie, ne povas movi.</i>]
+ </p>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Mirando.&mdash;
+ </p>
+ <span class="m4"> Ho, kara patro!</span><br /> <span class="i0">Tro ne
+ ofendu lin, &#265;ar, dol&#265;anima,</span><br /> <span class="i0">Li
+ maltimulo estas.</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Prospero (<i>al Mirando</i>).&mdash;
+ </p>
+ <span class="m4">Knabineto,</span><br /> <span class="i0">&#264;u vi al
+ mi konsilus? (<i>Al Ferdinando</i>) Glavingigu,</span><br /> <span
+ class="i0">Ho, perfidulo, kiu &#349;ajni volus</span><br /> <span
+ class="i0">Sed ne maltimas frapi, tiel kulpo</span><br /> <span class="i0">Tremigas
+ vin! Plu ne kontra&#365;batalu:</span><br /> <span class="i0">Bastono mia
+ tuj vin senarmigos.</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Mirando.&mdash;
+ </p>
+ <span class="i0">Mi vin petegas, patro&mdash;</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Prospero (<i>al Mirando</i>).&mdash;
+ </p>
+ <span class="m4">Vi foriru!</span><br /> <span class="i0">Ne tu&#349;u
+ mian veston.</span>
+ </div>
+ <div class="dialogo">
+ <p class="speaker">
+ Mirando.&mdash;
+ </p>
+ <span class="m4">Ho! kompatu:</span><br /> <span class="i0">Por li mi
+ garantiulino estos.</span>
+ </div>
+ <p class="near_sig">
+ (<i>Da&#365;rigota</i>).
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-19" class="poetry" lang="eo">
+ <p class="pagenum">
+ 125
+ </p>
+ <h3 class="poem-header">
+ LA REVENO AL LA MONTARA PATRUJO.
+ </h3>
+ <p>
+ Originale verkita de Clarence Bicknell.
+ </p>
+ <div class="verse">
+ <div class="stanza">
+ <span class="i0">De miaj montoj patrujanaj, jen, fine, la revido!</span><br />
+ <span class="i0">Post longaj jaroj en la urboj, malgaje, e&#265; sen
+ rido;</span><br /> <span class="i0">A&#365; kie l&rsquo;ebena&#309;o
+ griza senlime sin etendas,</span><br /> <span class="i0">Kaj, a&#365;
+ pro tim&rsquo; a&#365; hont&rsquo;, nenio la blu&#265;ielon fendas.</span><br />
+ <span class="i0">Ho &#285;oj&rsquo;! l&rsquo;aeron tiel puran libere
+ respiradi,</span><br /> <span class="i0">Kaj &#265;e la montoj
+ Dibenitaj en dol&#265;a pac&rsquo; restadi!</span>
+ </div>
+ <div class="stanza">
+ <span class="i0">Ne plu la bruo de l&rsquo;amaso, la krioj en la
+ stratoj,</span><br /> <span class="i0">Mizero &#265;ie kaj malsano,
+ blasfem&rsquo;, bati&#285;oj, batoj;</span><br /> <span class="i0">Ne
+ plu la polvo &#265;e l&rsquo;viza&#285;o, la fulgo en aero;</span><br />
+ <span class="i0">Ne plu herbejoj seki&#285;itaj, kaj neflorada tero;</span><br />
+ <span class="i0">Sed &#265;ie arboj kaj arbaroj kun kampoj milkoloraj,</span><br />
+ <span class="i0">De fojno ri&#265;a kaj brileta per herboj bonodoraj.</span>
+ </div>
+ <div class="stanza">
+ <span class="i0">El supro de la blankaj pintoj, la hejm&rsquo; de l&rsquo;Monta
+ Re&#285;o,</span><br /> <span class="i0">Mantelo kies senmakula estas l&rsquo;eterna
+ ne&#285;o,</span><br /> <span class="i0">Riveroj, riveretoj kuras,
+ portante vivobenojn,</span><br /> <span class="i0">Kaj, trapa&#349;ante,
+ &#265;ie faras fruktejojn &#285;ardenojn,</span><br /> <span class="i0">La
+ bran&#265;ojn ili, &#265;e la bordoj, de l&rsquo;rozarbet&rsquo;
+ balancas;</span><br /> <span class="i0">Bovinoj blekas, birdoj pepas,
+ kaj papilioj dancas.</span>
+ </div>
+ <div class="stanza">
+ <span class="i0">La tutan tagon laboremaj abeloj la&#365;te zumas,</span><br />
+ <span class="i0">Ser&#265;ante florojn kiujn ili per kisoj amindumas.</span><br />
+ <span class="i0">Kaj kiel bela la florejo! l&rsquo;azuraj &#285;entianoj,</span><br />
+ <span class="i0">Kun alporozoj, orlilioj, kaj dol&#265;aj timianoj!</span><br />
+ <span class="i0">Mi a&#365;das la naturmuzikon de l&rsquo;blanka
+ akvofalo,</span><br /> <span class="i0">Kaj la kantetojn de l&rsquo;pa&#349;tistoj
+ tra l&rsquo;e&#293;oi&#285;a valo.</span>
+ </div>
+ <div class="stanza">
+ <span class="i0">Mi mem nun povas ree kanti la kantojn de juneco,</span><br />
+ <span class="i0">Pri la natur&rsquo;, pri la patrujo, pri amo kaj
+ beleco.</span><br /> <span class="i0">La pensoj, kiel agloj, flugas,
+ nek plu sur tero haltas;</span><br /> <span class="i0">La koro, e&#265;
+ la membroj miaj, kiel la &#265;amo saltas.</span><br /> <span class="i0">Parolis
+ urboj, ebena&#309;o, pri larmoj kaj pri morto,</span><br /> <span
+ class="i0">Sed nun pleni&#285;a &#265;io estas je vivo kaj je forto.</span>
+ </div>
+ <div class="stanza">
+ <span class="i0">Forteco al &#349;toneg&rsquo; simile de l&rsquo;nemoveblaj
+ montoj,</span><br /> <span class="i0">La vivo kiel la forfluo el sen&#265;esantaj
+ fontoj.</span><br /> <span class="i0">Ho! kiel bone kun naturo la vivo
+ de simpleco,</span><br /> <span class="i0">Per kiu venas tiuj benoj de
+ sano kaj forteco!</span><br /> <span class="i0">Mi malproksimen ne plu
+ vagos, sed estu mia sorto</span><br /> <span class="i0">En mia paca
+ monta hejmo restadi &#285;is la morto.</span>
+ </div>
+ </div>
+ </div>
+ <div id="est1-8-20" class="fables" lang="eo">
+ <h3>
+ LA MALSANA LEONO.
+ </h3>
+ <p>
+ Leono, pro maljuneco kaj malforteco, ne povis plu &#265;ase trafi sian
+ kapta&#309;on, tial li sin ku&#349;igis en sia kaverno, kaj, per malla&#365;ta
+ vo&#265;o, anoncis, ke li estis tre malsana. La raporto balda&#365;
+ disvasti&#285;as inter la bestaro, kaj ka&#365;zas grandegan plorindon
+ pri la re&#285;a malsanulo. Unu post la alia venas por lin viziti, sed,
+ &#265;ar &#265;in malkune, kaj en la propran leonan kavernon eniras, la
+ leono facile povas fari kapta&#309;on el la vizitantoj, kaj grasi&#285;as
+ per tia dieto. Vulpo, kiu suspektis la tutan aferon, fine venas por
+ informi&#285;i pri la leona saneco, sed, staras malproksime kaj demandas
+ "Kiel la Re&#285;a Mo&#349;to sanas?" "Ha, karega amiko mia," diris la
+ leono, "&#265;u estas vi? Kial do vi tiel forstaras de mi? Venu, dol&#265;emulo,
+ &#349;utu konsolan vorton en la orelon de malfeli&#265;a leono, kiu nur
+ tre mallonge vivos!" "Vin benu la dioj!" respondis la vulpo. "Pardonu se
+ mi ne povos resti pli longe; sed verdire, min tre maltrankviligas la
+ piedsignoj, kiujn mi tie &#265;i ekvidas; &#265;iu el ili &#349;ajnas
+ eniri vian kavernon, sed nenia eksteren deiri."
+ </p>
+ <p class="center">
+ <i>Ne risku iri tien, kien multuloj eniras, sed neniu deiras.</i>
+ </p>
+ <p class="far_sig">
+ (6266).
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-21" class="article" lang="eo">
+ <h3>
+ PATRINO KAJ INFANO.
+ </h3>
+ <p class="center">
+ Flandra poezia&#309;o de Frans de Cort.
+ </p>
+ <p>
+ Kiam mi plezurege rigardas mian rozkoloran infanon, kaj tiun, kiu
+ donacis lin al mi, mian amegatan edzinon, tiam ne demandu kiun el ili
+ mia koro plej amas. Mia koro ne povas disigi la patrinon de la infano.
+ Mi etendas la brakojn, kaj &#265;irka&#365;prenas miajn gekarulojn kune
+ inter ili, kaj &#285;ojlarmoj fluas sur miajn vangojn. Ha! Se vi scius,
+ malla&#365;te mi diras, kiel vi estas amataj, vi, infano, pro via
+ patrino; kaj vi, patrino, pro via infano!
+ </p>
+ <p class="far_sig">
+ <i>Tradukita de</i> <span class="sc">E&#365;g. Mathys</span>, <i>filo</i>.
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-22" class="letters">
+ <p class="pagenum">
+ 126
+ </p>
+ <h3>
+ CORRESPONDENCE NOTES.
+ </h3>
+ <p>
+ The Hon. Sec. of the London Esperanto Club herewith gives notice that
+ the Free Classes are now closed for the summer months. Due notice will
+ be given of the date of re-opening. In the meantime inquirers can obtain
+ information from Miss Schafer, 8, Gloucester Crescent, Regent&rsquo;s
+ Park, N.W. (Stamps should always be enclosed for the reply).
+ </p>
+ <p>
+ Club Members who have not yet renewed their subscription, and whose
+ number is below 136, are also reminded that their renewals have fallen
+ due. It is earnestly hoped that they will favour the Club with a
+ continuance of their kind support.
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ Our prized volume, the <i>Fundamenta Krestomatio</i>, bears a most
+ unfortunate title.
+ </p>
+ <p>
+ Many correspondents ask the derivation of the word. We suppose it has
+ been imported from the Greek, and means the Giver of Oracles. Perhaps
+ the Second Edition of this great work will bear some more easily
+ recognised title, which may serve to apprise the uninitiated of the
+ purpose and scope of the volume.
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ The note in our last issue concerning the <i>Method of telling the time
+ in Esperantoland</i> has called forth an admirable suggestion: That
+ everywhere the example of railway time-tables should be followed. This
+ is already international, and thus no confusion could arise. Kvin dekdu,
+ 5.12, dek kvardek, 10.40, etc., will enable us to keep our appointments
+ with punctuality.
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ We have done our best to buy in copies of the <i>First Number</i> of
+ <span class="sc">The Esperantist</span>, with the very unsatisfactory
+ result that there are now to be had only six clean copies at 2/6 each.
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ Our infant growth, though rapid, has not yet warranted the establishment
+ of a Standard Examination in Esperanto, for the awarding of an <i>Atesto
+ de Kapableco</i>. Those desirous of obtaining this must therefore still
+ do so under the auspices of the French Society.
+ </p>
+ <p>
+ Nevertheless, it is to be hoped that, ere long, we also may be able to
+ issue British Certificates of Merit.
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ As so many Esperantists are occupied in the City, it has been proposed
+ that a monthly meeting might be arranged over some convenient lunch or
+ tea table. Will those Gesamideanoj able and willing to fall in with the
+ proposal kindly communicate with the Editor to that effect?
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-23" class="article" lang="eo">
+ <h3>
+ INSTINKTO a&#365; INTELIGENTECO.
+ </h3>
+ <p class="center">
+ Dua Vera Rakonto de O.W. 7074.
+ </p>
+ <p>
+ Mi legas en la dua numero de la <i>Internacia Scienca Revuo</i> la
+ titolon de artikolo publikigita en la <i>Revue Scientifique</i>. Jen la
+ teksto: <i>E. Mancini. Aritmetiko de la Bestoj. Raporto pri kelkaj
+ observoj kiuj pruvas, ke la bestoj povas havi malgrandan ideon de la
+ nombro.</i>
+ </p>
+ <p>
+ Tiu titolo rememorigas al mi strangan fakton, kiun mi okulvidis, kiu en
+ la momento tre ridigis min kaj kiu, poste, pripensigis min; mi estis
+ devigita kredi, ke iaj bestoj povas kalkuli.
+ </p>
+ <p>
+ Cetere vi povos tion ju&#285;i, mi tuj rakontos al vi la fakton.
+ </p>
+ <p>
+ En la &#265;irka&#365;a&#309;o de Montmouillon en la Departamento La
+ Vienne en Francujo, unu el miaj onkloj posedas bienon. Tie la
+ gefarmamastroj kaj liaj infanoj zorgas pri &#285;i. Ili edukas en &#285;i
+ la kutimajn bestojn, bovojn, &#349;afojn, porkojn, k.t.p.
+ </p>
+ <p>
+ &#264;iutage, kiam la vetero ne tion malebligis, oni elirigas la bestojn
+ el la staloj, kaj oni alkondukas ilin sur la kampojn, kie ili sin pa&#349;tas.
+ Kiam balda&#365; eknokti&#285;os, oni rekondukas ilin al la staloj.
+ </p>
+ <p>
+ Ian tagon mi estis alirinta kun mia edzino kaj mia filino por viziti
+ niajn geonklojn.
+ </p>
+ <p>
+ En la tagmezo, ni aliris al la farmabieno. Mi promenis kaj alvenis sur
+ la kampo, kie estas porkino kun sia idaro, dek kvar porkidoj; mi
+ ripetas, dek kvar.
+ </p>
+ <p>
+ Estis la momento por revenigi la bestojn al la stalo. La gardistino, per
+ vergeto ilin realkondukis. Kiam la pordo de la stalo estis malfermita,
+ la porkidoj eniris la unuaj, poste eniris la patrino. Sed, post kelkaj
+ sekundoj, oni a&#365;dis blekegojn terurajn, kaj batojn sur la pordo.
+ Tuj la gardistino malfermis &#285;in, kaj, pu&#349;egante la
+ servistinon, la porkino forkuris al la kampo. Ni tuj tre miris,
+ kredante, ke la porkino fari&#285;as freneza. Mi sekvis &#285;in kaj
+ vidis ke &#285;i eniris arbeta&#309;on, en kiu restis unu el &#349;iaj
+ idoj. La patrino forpelis &#285;in, pu&#349;ante &#285;in per sia
+ nazego, blekegante. Ili amba&#365; reeniris la stalon trankvile kaj la
+ porkino silentis.
+ </p>
+ <p>
+ La konkludo de tiu vera rakonto estas tute logika: la porkino sciis ke
+ &#285;i havis dek kvar idojn. Kiam &#285;i ilin kalkulis, &#285;i
+ ekvidis, ke ili &#265;iuj ne estis kune kun &#285;i, kaj &#285;i
+ forkuris por ser&#265;i la forestantan. Mi ne povas nekredi ke tiu
+ porkino sciis kalkuli.
+ </p>
+ <p>
+ &#264;u vi ne pensas kiel mi?
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-24" class="article" lang="eo">
+ <p class="pagenum">
+ 127
+ </p>
+ <h3>
+ GALA SKIZETO.
+ </h3>
+ <p class="center">
+ Originale verkita de E. W.
+ </p>
+ <p>
+ <i>Mi naski&#285;is en la jaro 1825, kaj jen la jaro 1904! Mi do kredas,
+ ke mi ne estas tro juna por senpeke permesi al mi iom da libertempo, en
+ kiu aminde memori la geamikojn de mia infaneco kaj juneco.</i>
+ </p>
+ <p>
+ <i>Kiam mi parolas pri miaj karaj gesamlandanoj al miaj nunaj konatuloj,
+ ili &#265;iam diras: "Kial vi ne skribas libron? Viaj rakontoj estas
+ tiel interesaj."</i>
+ </p>
+ <p>
+ <i>Mi &#265;iam respondis: "Tro multaj jam estas la libroj; kiu povas
+ ilin tralegi?"</i>
+ </p>
+ <p>
+ <i>Tamen, en la lingvo internacia ne ankora&#365; estas multe da libroj,
+ kaj balda&#365; multaj estos la legantoj. Mi diras "balda&#365;," &#265;ar
+ tiu &#265;i lingvo estas treege facila. Post unu semajno mi povis mem
+ &#285;in kompreni, studinte apena&#365; dek kvin minutojn &#265;iutage,
+ kaj mia memoro tamen multe malforti&#285;is.</i>
+ </p>
+ <p>
+ <i>Mi pensas, ke kelkaj simplaj skizoj de la Galanoj anta&#365; du
+ generacioj eble povos interesi la kosmopolitan legantaron de</i> <span
+ class="sc">The Esperantist</span>.
+ </p>
+ <p>
+ <i>Pro tio mi verkis tiujn &#265;i rakontetojn.&mdash;E. W.</i>
+ </p>
+ <p class="center">
+ I.
+ </p>
+ <p class="center sc">
+ Pacama Pastro.
+ </p>
+ <p>
+ Li estis tre granda kaj maldika; lia kapo tiel malalte kurbi&#285;is,
+ kaj lia maniero estis tiel timema, ke li &#349;ajnis esti kvaza&#365;
+ fremdulo en sia propra domo. Liaj okuloj grizabluaj estis dol&#265;aj
+ kaj son&#285;aj, liaj manoj malgrandaj kaj molaj vibris, kiam oni tu&#349;is
+ ilin. Tia estis lia vo&#265;o, ke nura <i>Bonanokto</i> samtempe estis
+ beno kaj kareso.
+ </p>
+ <p>
+ Familia tradicio diris, ke li anta&#365;e estis tiel granda, vira, kaj
+ aktiva, ke la Princo-Reganto (poste George IV.) diris pri li: "Tio
+ &#265;i pastro estus fari&#285;inta la plej belega oficiro de miaj <i>Grenadier
+ Guards</i>."
+ </p>
+ <p>
+ Oni anka&#365; diris, ke, dum juneco, li amis kaj estis amita; sed ke li
+ ne kura&#285;i&#285;is kontra&#365;stari la malri&#265;econ. Do, post
+ jaroj de nedecideco, li sin trovis sola.
+ </p>
+ <p>
+ Lia <i>Cariad</i> (Amantino) estis edzino kaj patrino kiam li edzi&#285;is
+ la ri&#265;an vidvinon kiun, dum tridek jaroj, &#285;uis lian indulgan
+ bonecon.
+ </p>
+ <p>
+ Nur unu foje, estante juna kaj fra&#365;lo, li montris sian karakteron.
+ </p>
+ <p>
+ Lia paro&#293;o estis apud la rifa marbordo, kie multaj &#349;ipoj
+ disrompi&#285;is. La tieaj homoj, tiel, kiel siaj samrasanoj la Bretoj
+ kaj Gaeloj, kredis, ke la maro estis donaco de Dio, por provizi por ili
+ fajrlignon kaj multajn aliajn trezorojn. Sed ili devus nenion preni, se
+ sin savis unu sola maristo el la pereita &#349;ipo.
+ </p>
+ <p>
+ Tiu &#265;i le&#285;o nature ne savigis la maristaron.
+ </p>
+ <p>
+ La pacama pastro ofte predikis kontra&#365; la kruela kutimo igi la
+ &#349;ippereojn.
+ </p>
+ <p>
+ Ekstere de la pre&#285;ejo, la paro&#293;anoj ofte diris: Se ni ne
+ prenos la bonajn Diajn donacojn, aliaj ilin prenos, sed li respondis:
+ Agu prave, kaj eble viaj najbaroj imitos vin.
+ </p>
+ <p>
+ Fine, post multe da tempo, li demandis: "&#264;u vi ne protektos la
+ maristojn, kaj ilian bienon?"
+ </p>
+ <p>
+ Balda&#365; scii&#285;is, ke la lo&#285;antoj de Bxxx ne permesos la
+ &#349;ippereigon sur ilia marbordo kaj anka&#365;, ke la vila&#285;anoj
+ de Txxxx kaj Sxxxx decidi&#285;is agadi la&#365;vole, kie ajn ili povos.
+ </p>
+ <p>
+ Terura ventego blovis, kaj &#349;ipo surkuris sur &#349;tonejon.
+ </p>
+ <p>
+ Tiam okazis ke la lo&#285;antoj de la najbaraj vila&#285;oj kunvenis al
+ la loko, portante fal&#265;ilojn, stangojn, martelojn, kaj aliajn
+ batalilojn. Kune kun siaj paro&#293;anoj, la pastro renkontis ilin sur
+ la sablo. Li anta&#365;eniris, kaj montris al la transpa&#349;intoj sian
+ pafilon ekkriegante: Se unu el vi provos transiri tiun &#265;i mureton,
+ mi pafos!
+ </p>
+ <p>
+ Juna granda viro, ridante je li, saltis super la barilo. Pafo tuj eka&#365;di&#285;is
+ kaj la junulo tombis sur sia viza&#309;o.
+ </p>
+ <p>
+ Tamen, li nur falis pro timo. La kuglo estis pasinta inter lia brako kaj
+ flanko, kaj nur vundis lian vestmanikon.
+ </p>
+ <p>
+ Tamen la leciono ne estis senfrukta, &#265;ar, post tiu &#265;i tago oni
+ neniam trovis en tiu &#265;i loko &#349;ipdetruistojn.
+ </p>
+ <p>
+ La pastro neniam parolis pri la afero: eble la teruro kiun li sentis,
+ kiam li kredis, ke li mortigis homon, estis tro granda por sen akra
+ doloro esti memorita.
+ </p>
+ <p>
+ Dum multaj jaroj lia vidvino prenis el &#285;ia ka&#349;ejo, kaj kun
+ fiera plezuro montris, la belan ar&#285;enta&#309;on, de Lloyds donacita
+ je dankeco pro la maristoj kaj &#349;ar&#285;oj de &#349;ia edzo
+ savitaj.
+ </p>
+ <p class="center">
+ (<i>Dua skizeto aperos en</i> <span class="sc">The Esperantist</span>,
+ <i>No. 9</i>).
+ </p>
+ </div>
+ <div id="est1-8-25" class="article" lang="eo">
+ <p class="pagenum">
+ 128
+ </p>
+ <h3>
+ DIVERSAJ AVIZOJ.
+ </h3>
+ <p>
+ S<span class="sup">ro</span> Motteau nun tradukis la tuton de <i>La
+ Ventego</i>, kaj oni eldonos la verkon en aparta libro tuj kiam oni
+ ricevis 500 promesojn &#285;in a&#265;eti. &#284;ia kosto estos 1f. 50
+ (1/3 afranke). Post la eldono kosto 1/3.
+ </p>
+ <p>
+ &#264;u la Legantoj, kiuj deziras &#285;in posedi, skribos al la
+ Redakcio?
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ La C. T. C. (Cyclists&rsquo; Touring Club) Gazette de Majo enhavas tre
+ valoran leteron de S<span class="sup">ro</span> Bourlet, kune kun Angla
+ traduko. Estas rimarkinde ke, kvankam tiu letero enhavas 500 vortojn, ne
+ estas bezono por supersignita litero ia! Oni konsilas, ke &#265;iuj
+ Esperantistoj &#285;in tralegu.
+ </p>
+ <p>
+ (Specimeno de la Gazeto, 3d., de 47, Victoria Street, Westminster,
+ S.W.).
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ S<span class="sup">ro</span> Metcalfe sendas kelkajn interesajn
+ sciigojn. Li venkis en la Esperanta koresponda &#349;akludo kun Belga
+ Samideano, kaj nun komencas duan batalon! Li anka&#365; proponas, ke
+ kelkaj lertaj Esperantistoj kunverku la tradukon de la Nova Testamento.
+ &#264;u tiuj, kiuj deziras kunlaboradi, skribos al S<span class="sup">ro</span>
+ Metcalfe, &#265;e la Redakcio?
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ Ni jam estas vidintaj la unuajn pa&#285;ojn de <i>Alice in Esperantoland</i>,
+ kaj la verko promesas fari&#285;i tre interesa kaj valora lernilo. Al la
+ sindonema verkisto salutojn kaj gratulojn!
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ <span class="sc">Kara Sinjoro</span>,&mdash;La anonco pri miaj Diman&#265;aj
+ Promenadoj sukcesis, &#265;ar, lastan Diman&#265;on, S<span class="sup">ro</span>
+ Sutcliffe kaj sia filo, S<span class="sup">ro</span> Rayner, kaj anka&#365;
+ S<span class="sup">ro</span> Farnes, kuni&#285;is &#265;e Bromley. Ni
+ paroladis Esperante la tutan tagon, kvaza&#365; en Esperantujo, kaj
+ faris multe da progreso pri interparolarto.
+ </p>
+ <p class="near_sig">
+ Fidele via,<br /> &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;<span class="sc">C. W. T. Reeve</span>,<br />
+ 63, Effingham Road, Lee, Kent.
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ Niaj Germanaj amikoj tre rapide anta&#365;eniras. Ni &#309;us ricevis de
+ S<span class="sup">ro</span> Borel, <i>95, Prinzenstrasse, Berlin</i>,
+ du novajn verkojn de la <i>Kolekto Aprobita</i>. (1). <i>Vollst&#228;ndiges
+ Lehrbuch der Esperanto Sprache, mit Uebungen, Syntax und Proben aus
+ Poesie und Prosa, nach Prof. Cart, bearbeitet und erweitert von J.
+ Borel. Kosto 1/3 (1 mark 20).</i> (2). <i>W&#246;rterbuch
+ Deutsch-Esperanto, unter Redaktion von Dr. Samenhof, herausgegeben von
+ Hermann Jurgensen und M. Pagnier. 2/- (2 mark).</i>
+ </p>
+ <p>
+ Anka&#365; ni danke ricevis. (1). <i>Cours Elementaire d&rsquo;Esp&#233;ranto,
+ par E. Deligny, Professeur au Groupe Esp&#233;rantiste de Saint Omer.</i>
+ (Bona 53 pa&#285;a verko). (2). <i>Sondilo Skrapanta de M. Leger, &#264;e
+ Grupo Esperantista, Presejo de Monako.</i> (Bone presita bro&#349;uro
+ dek-unu-pa&#285;a, kiu traktas pri nova sistemo por subakva skrapado).
+ (3). <i>Les Libertaires et la Langue Internationale, Esp&#233;ranto, de
+ Emile Chapelier.</i> (47 pa&#285;oj, 10 c). (4). <i>Esperanto, Exposici&#243;n
+ de R. G. Abrill, Ex-Profesor de Esperanto del Instituto Comercial,
+ Chiclayo, Peru.</i> (22 pa&#285;oj en la Hispana lingvo).
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ Plezure ni rimarkas, ke &#265;iam pli granda aro da semajnaj kaj monataj
+ Gazetoj enhavas Esperantan sekcion. La lasta, kiun ni ricevis estis la
+ <i>Bulletin des Sciences Naturelles de Tarare, Rh&#244;ne, France</i>.
+ Tie anka&#365; fondi&#285;os Esperantan Ekzpozicion, kaj oni esperas, ke
+ &#265;iuj sendos informojn pri komercaj aferoj. La komerco Tarara estas
+ silk- kaj koton-fara&#309;ojn, malpezajn &#349;tofojn senornamajn kaj
+ ornamitajn, broditajn kurtenojn, &#265;iujn ajn broda&#309;ojn por
+ virinroboj, velvetojn kaj plu&#349;ojn.
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ Kara Sinjoro <i>Lingvo Internacia por Blinduloj</i> en punktoj reliefaj,
+ eliros en la lasta semajno de Majo. Provizora Direktoro mi estas.... Ni
+ eldonos ses Numerojn en 1904 (poste, se eble, dekdu). La abono kostas
+ por &#265;iu lando 3 frankojn.... Kun kora saluto mi estas via, Th.
+ Cart.
+ </p>
+ <p>
+ Vere la blinduloj havas tre sindoneman amikon kaj ni sendas &#265;iujn
+ bondezirojn al la nova kaj potenca ilo, kiu helpos je la disvastigado de
+ Esperanto inter ili. Blinduloj el &#265;iuj nacioj verkos la artikolojn
+ por tiu &#265;i nova Gazeto, kaj &#285;i certe estos tre interesa.
+ </p>
+ <hr class="short" />
+ <p>
+ La Redaktoro beda&#365;ras, ke li ne anta&#365;e anoncis la fondon de
+ Esperantista Grupo en Battersea. La energia Sekretario estas <i>S<span
+ class="sup">ro</span> A. T. Lee, 2, Cupar Road, Battersea, S.W.</i>, kaj
+ la Grupkunvenejo estas en la <i>"Board Room, Latchmere Baths," Marde
+ vespere</i>. Tiu &#265;i kurso da&#365;ros dum la tuta somero.
+ </p>
+ <p>
+ S<span class="sup">ro</span> Lee sa&#285;e utilis la valoran artikolon
+ de Sir William Ramsay, kiu aperis en la <i>Daily Mail</i>, por helpi
+ lian propagandon, kaj presigis &#285;in sur aparta folieto, por disdoni,
+ kaj li anka&#365; presigis novan po&#349;tkarton.
+ </p>
+ </div>
+<pre xml:space="preserve">
+
+
+
+
+
+End of Project Gutenberg's The Esperantist, Vol. 1, No. 8, by Various
+
+*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK THE ESPERANTIST, VOL. 1, NO. 8 ***
+
+***** This file should be named 34042-h.htm or 34042-h.zip *****
+This and all associated files of various formats will be found in:
+ https://www.gutenberg.org/3/4/0/4/34042/
+
+Produced by David Starner, Andrew Sly and the Online
+Distributed Proofreading Team at https://www.pgdp.net (This
+book was produced from scanned images of public domain
+material from the Google Print project.)
+
+
+Updated editions will replace the previous one--the old editions
+will be renamed.
+
+Creating the works from public domain print editions means that no
+one owns a United States copyright in these works, so the Foundation
+(and you!) can copy and distribute it in the United States without
+permission and without paying copyright royalties. Special rules,
+set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to
+copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to
+protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project
+Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you
+charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you
+do not charge anything for copies of this eBook, complying with the
+rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose
+such as creation of derivative works, reports, performances and
+research. They may be modified and printed and given away--you may do
+practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is
+subject to the trademark license, especially commercial
+redistribution.
+
+
+
+*** START: FULL LICENSE ***
+
+THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE
+PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK
+
+To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free
+distribution of electronic works, by using or distributing this work
+(or any other work associated in any way with the phrase "Project
+Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project
+Gutenberg-tm License (available with this file or online at
+https://gutenberg.org/license).
+
+
+Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm
+electronic works
+
+1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm
+electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to
+and accept all the terms of this license and intellectual property
+(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all
+the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy
+all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession.
+If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project
+Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the
+terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or
+entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8.
+
+1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be
+used on or associated in any way with an electronic work by people who
+agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few
+things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works
+even without complying with the full terms of this agreement. See
+paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project
+Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement
+and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic
+works. See paragraph 1.E below.
+
+1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation"
+or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project
+Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the
+collection are in the public domain in the United States. If an
+individual work is in the public domain in the United States and you are
+located in the United States, we do not claim a right to prevent you from
+copying, distributing, performing, displaying or creating derivative
+works based on the work as long as all references to Project Gutenberg
+are removed. Of course, we hope that you will support the Project
+Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by
+freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of
+this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with
+the work. You can easily comply with the terms of this agreement by
+keeping this work in the same format with its attached full Project
+Gutenberg-tm License when you share it without charge with others.
+
+1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern
+what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in
+a constant state of change. If you are outside the United States, check
+the laws of your country in addition to the terms of this agreement
+before downloading, copying, displaying, performing, distributing or
+creating derivative works based on this work or any other Project
+Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning
+the copyright status of any work in any country outside the United
+States.
+
+1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg:
+
+1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate
+access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently
+whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the
+phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project
+Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed,
+copied or distributed:
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived
+from the public domain (does not contain a notice indicating that it is
+posted with permission of the copyright holder), the work can be copied
+and distributed to anyone in the United States without paying any fees
+or charges. If you are redistributing or providing access to a work
+with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the
+work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1
+through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the
+Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or
+1.E.9.
+
+1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted
+with the permission of the copyright holder, your use and distribution
+must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional
+terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked
+to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the
+permission of the copyright holder found at the beginning of this work.
+
+1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm
+License terms from this work, or any files containing a part of this
+work or any other work associated with Project Gutenberg-tm.
+
+1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this
+electronic work, or any part of this electronic work, without
+prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with
+active links or immediate access to the full terms of the Project
+Gutenberg-tm License.
+
+1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary,
+compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any
+word processing or hypertext form. However, if you provide access to or
+distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than
+"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version
+posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org),
+you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a
+copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon
+request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other
+form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm
+License as specified in paragraph 1.E.1.
+
+1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying,
+performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works
+unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9.
+
+1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing
+access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided
+that
+
+- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from
+ the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method
+ you already use to calculate your applicable taxes. The fee is
+ owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he
+ has agreed to donate royalties under this paragraph to the
+ Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments
+ must be paid within 60 days following each date on which you
+ prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax
+ returns. Royalty payments should be clearly marked as such and
+ sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the
+ address specified in Section 4, "Information about donations to
+ the Project Gutenberg Literary Archive Foundation."
+
+- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies
+ you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he
+ does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm
+ License. You must require such a user to return or
+ destroy all copies of the works possessed in a physical medium
+ and discontinue all use of and all access to other copies of
+ Project Gutenberg-tm works.
+
+- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any
+ money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the
+ electronic work is discovered and reported to you within 90 days
+ of receipt of the work.
+
+- You comply with all other terms of this agreement for free
+ distribution of Project Gutenberg-tm works.
+
+1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm
+electronic work or group of works on different terms than are set
+forth in this agreement, you must obtain permission in writing from
+both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael
+Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the
+Foundation as set forth in Section 3 below.
+
+1.F.
+
+1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable
+effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread
+public domain works in creating the Project Gutenberg-tm
+collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic
+works, and the medium on which they may be stored, may contain
+"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or
+corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual
+property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a
+computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by
+your equipment.
+
+1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right
+of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project
+Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project
+Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all
+liability to you for damages, costs and expenses, including legal
+fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT
+LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE
+PROVIDED IN PARAGRAPH 1.F.3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE
+TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE
+LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR
+INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH
+DAMAGE.
+
+1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a
+defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can
+receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a
+written explanation to the person you received the work from. If you
+received the work on a physical medium, you must return the medium with
+your written explanation. The person or entity that provided you with
+the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a
+refund. If you received the work electronically, the person or entity
+providing it to you may choose to give you a second opportunity to
+receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy
+is also defective, you may demand a refund in writing without further
+opportunities to fix the problem.
+
+1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth
+in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER
+WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO
+WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE.
+
+1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied
+warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages.
+If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the
+law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be
+interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by
+the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any
+provision of this agreement shall not void the remaining provisions.
+
+1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the
+trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone
+providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance
+with this agreement, and any volunteers associated with the production,
+promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works,
+harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees,
+that arise directly or indirectly from any of the following which you do
+or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm
+work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any
+Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause.
+
+
+Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm
+
+Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of
+electronic works in formats readable by the widest variety of computers
+including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists
+because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from
+people in all walks of life.
+
+Volunteers and financial support to provide volunteers with the
+assistance they need are critical to reaching Project Gutenberg-tm's
+goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will
+remain freely available for generations to come. In 2001, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure
+and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations.
+To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation
+and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4
+and the Foundation web page at https://www.pglaf.org.
+
+
+Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive
+Foundation
+
+The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit
+501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the
+state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal
+Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification
+number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at
+https://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent
+permitted by U.S. federal laws and your state's laws.
+
+The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S.
+Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered
+throughout numerous locations. Its business office is located at
+809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email
+business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact
+information can be found at the Foundation's web site and official
+page at https://pglaf.org
+
+For additional contact information:
+ Dr. Gregory B. Newby
+ Chief Executive and Director
+ gbnewby@pglaf.org
+
+
+Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation
+
+Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide
+spread public support and donations to carry out its mission of
+increasing the number of public domain and licensed works that can be
+freely distributed in machine readable form accessible by the widest
+array of equipment including outdated equipment. Many small donations
+($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt
+status with the IRS.
+
+The Foundation is committed to complying with the laws regulating
+charities and charitable donations in all 50 states of the United
+States. Compliance requirements are not uniform and it takes a
+considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up
+with these requirements. We do not solicit donations in locations
+where we have not received written confirmation of compliance. To
+SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any
+particular state visit https://pglaf.org
+
+While we cannot and do not solicit contributions from states where we
+have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition
+against accepting unsolicited donations from donors in such states who
+approach us with offers to donate.
+
+International donations are gratefully accepted, but we cannot make
+any statements concerning tax treatment of donations received from
+outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff.
+
+Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation
+methods and addresses. Donations are accepted in a number of other
+ways including including checks, online payments and credit card
+donations. To donate, please visit: https://pglaf.org/donate
+
+
+Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic
+works.
+
+Professor Michael S. Hart was the originator of the Project Gutenberg-tm
+concept of a library of electronic works that could be freely shared
+with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project
+Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support.
+
+
+Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed
+editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S.
+unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily
+keep eBooks in compliance with any particular paper edition.
+
+
+Most people start at our Web site which has the main PG search facility:
+
+ https://www.gutenberg.org
+
+This Web site includes information about Project Gutenberg-tm,
+including how to make donations to the Project Gutenberg Literary
+Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to
+subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.
+
+
+</pre>
+ </body>
+</html>