summaryrefslogtreecommitdiff
diff options
context:
space:
mode:
-rw-r--r--.gitattributes3
-rw-r--r--29834-0.txt5803
-rw-r--r--29834-0.zipbin0 -> 165431 bytes
-rw-r--r--29834-8.txt5801
-rw-r--r--29834-8.zipbin0 -> 136486 bytes
-rw-r--r--LICENSE.txt11
-rw-r--r--README.md2
7 files changed, 11620 insertions, 0 deletions
diff --git a/.gitattributes b/.gitattributes
new file mode 100644
index 0000000..6833f05
--- /dev/null
+++ b/.gitattributes
@@ -0,0 +1,3 @@
+* text=auto
+*.txt text
+*.md text
diff --git a/29834-0.txt b/29834-0.txt
new file mode 100644
index 0000000..da93975
--- /dev/null
+++ b/29834-0.txt
@@ -0,0 +1,5803 @@
+The Project Gutenberg EBook of Peloponnesian war, by Thucydides
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+
+Title: Peloponnesian war
+ Volume 2 (of 4)
+
+Author: Thucydides
+
+Translator: Ioannis Zervos
+
+Release Date: August 28, 2009 [EBook #29834]
+
+Language: Greek
+
+Character set encoding: UTF-8
+
+*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK PELOPONNESIAN WAR ***
+
+
+
+
+Produced by Sophia Canoni. Book provided by Iason Konstantinides
+
+
+
+
+Note: The tonic system has been changed from polytonic to monοtonic.
+The spelling of the book has not been changed otherwise. Footnotes
+have been converted to endnotes.
+
+Σημείωση: Ο τονισμός έχει αλλάξει από πολυτονικό σε μονοτονικό.
+Κατά τα άλλα έχει διατηρηθεί η ορθογραφία του βιβλίου. Οι
+υποσημειώσεις έχουν μεταφερθεί στο τέλος του βιβλίου.
+
+
+
+
+ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΦΕΞΗ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ
+
+
+
+ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ
+
+
+
+ΜΕΤΑΦΡΑΣΙΣ
+
+ΙΟΑΝ. ΖΕΡΒΟΥ
+
+
+
+
+ΤΟΜΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟΣ
+
+
+
+
+ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΙΑΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ
+
+
+
+ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΦΕΞΗ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ
+
+ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ
+
+ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΙΑΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ
+
+ΜΕΤΑΦΡΑΣΙΣ
+
+I Ω Α Ν. Ζ Ε Ρ Β Ο Υ
+
+
+
+ΒΙΒΛΙΟΝ Γ'.
+
+
+
+1. Κατά δε το επακολουθήσαν θέρος (1) οι Πελοποννήσιοι και οι
+σύμμαχοι την εποχήν της ωριμάσεως του σίτου εξεστράτευσαν κατά της
+Αττικής· ήτο δε ηγεμών αυτών ο βασιλεύς των Λακεδαιμονίων Αρχίδαμος
+ο Ζευξιδάμου. Και στρατοπεδεύσαντες ελεηλάτουν την χώραν. Οι δε
+Αθηναίοι ιππείς επετίθεντο κατά το σύνηθες παντού όπου παρουσιάζετο
+ευκαιρία, και ημπόδιζαν τα ελαφρά στρατεύματα να απομακρύνωνται του
+στρατοπέδου και καταστρέφουν τα περίχωρα της πόλεως. Διαμείναντες δε
+οι Πελοποννήσιοι όσον καιρόν είχον τρόφιμα ανεχώρησαν και διελύθησαν
+κατά πόλεις.
+
+2. Ευθύς δε μετά την εισβολήν των Πελοποννησίων απεστάτησεν από τους
+Αθηναίους η Λέσβος εκτός της Μηθύμνης· τούτο είχον αποφασίσει μεν οι
+Λεσβίοι και προ του πολέμου, αλλά, επειδή οι Λακεδαιμόνιοι δεν το
+παρεδέχθησαν, ηναγκάσθησαν να το εκτελέσουν ταχύτερον του απ' αρχής
+ορισθέντος χρόνου. Το σχέδιον αυτών ήτο κυρίως να προσχώσουν τους
+λιμένας, να εγείρουν τείχη, να κατασκευάσουν πλοία, και τέλος να
+προμηθευθούν εκ του Ευξείνου πόντου όσα εχρειάζοντο, ήτοι τοξότας,
+τρόφιμα και όσα είχον παραγγείλει. Αλλ' οι Τενέδιοι, οι οποίοι ήσαν
+εχθροί των, οι Μηθυμναίοι καί τινες πολίται Μυτιληναίοι οπαδοί και
+δι' όρκων φιλοξενίας συνδεόμενοι μετά των Αθηναίων εμήνυσαν εις τας
+Αθήνας ότι εξηναγκάζοντο οι κάτοικοι της Λέσβου να συναθροίζωνται
+εις την Μυτιλήνην και ότι με βίαν διωργανούτο η αποστασία εκ
+συμφώνου μετά των Λακεδαιμονίων και των Βοιωτών, οι οποίοι ήσαν εκ
+της αυτής φυλής με τους Λεσβίους· ότι τέλος, εάν δεν επρολαμβάνετο
+το πράγμα αμέσως, η Λέσβος ήθελεν αποσπασθή οριστικώς από των
+Αθηνών.
+
+3. Οι δε Αθηναίοι, επειδή είχαν πάθει πολλά από την νόσον και τον
+προ μικρού αρξάμενον και ήδη εις ακμήν ευρισκόμενον πόλεμον,
+ενόμισαν ότι μέγα θα ήτο το έργον, εάν μαζί με τάλλα επεχείρουν τον
+πόλεμον και κατά της Λέσβου, η οποία είχε ναυτικόν και δύναμιν
+ακεραίαν, και δεν επίστευσαν κατ' αρχάς εις την κατηγορίαν εκείνην,
+διά μόνον τον λόγον ότι επεθυμούσαν να ήτο ψευδής· εν τούτοις, αφού
+έπεμψαν πρέσβεις εις τους Μυτιληναίους και δεν ηδυνήθησαν να τους
+πείσουν να παύσουν την συνάθροισιν και τας πολεμικάς παρασκευάς,
+ήρχισαν να φοβώνται και ηθέλησαν να τους προλάβουν. Στέλλουν δε
+αιφνιδίως τεσσαράκοντα πλοία, τα οποία ήσαν παρεσκευασμένα να
+πλεύσουν κατά της Πελοποννήσου· Κλεϊππίδης δε ο Δεινίου ήτο
+στρατηγός μετά δύο άλλων. Είχον αναγγείλει εις τους Αθηναίους ότι
+ετελείτο έξω της πόλεως η εορτή του Μαλόεντος Απόλλωνος, εις την
+οποίαν προστρέχουν πανδημεί οι Μυτιληναίοι, και ότι υπήρχεν ελπίς να
+τους προκαταλάβουν επιπίπτοντες εξαίφνης. Και, εάν μεν επετύγχανεν η
+απόπειρα αύτη, καλώς· άλλως θα διέτατταν τους Μυτιληναίους να
+παραδώσουν τα πλοία των και να κρημνίσουν τα τείχη, εάν δε δεν
+υπήκουαν, θα τους επολέμουν. Και τα μεν πλοία των Αθηναίων
+ανεχώρησαν· τας δε δέκα τριήρεις των Μυτιληναίων, αι οποίαι έτυχαν
+τότε κατά τας συνθήκας της συμμαχίας πλησίον αυτών, κατέσχον οι
+Αθηναίοι και εφυλάκισαν τα πληρώματα αυτών. Ευτυχώς όμως διά τους
+Μυτιληναίους ανήρ τις εκ των Αθηνών διαβάς την Εύβοιαν και ελθών
+πεζός εις Γεραιστόν επέτυχεν εκεί φορτηγόν πλοίον εκπλέον, και,
+επειδή έπνεεν ούριος άνεμος, έφθασε μετά τρεις ημέρας εξ Αθηνών εις
+Μυτιλήνην και ανήγγειλε την επικειμένην εκστρατείαν. Οι δε
+Μυτιληναίοι ουδέ εις τον Μαλόεντα εξήλθον και αμυντικάς προφυλάξεις
+έλαβον, φράξαντες τα τείχη και τους λιμένας, των οποίων δεν είχε
+συμπληρωθή η κατασκευή.
+
+4. Και οι Αθηναίοι καταπλεύσαντες μετ' ολίγον είδον τα γενόμενα. Οι
+δε στρατηγοί ανεκοίνωσαν μεν εις τους Μυτιληναίους τας διαταγάς, τας
+οποίας έφεραν, επειδή δε δεν υπήκουαν οι Μυτιληναίοι, ήρχισαν τας
+εχθροπραξίας. Οι Μυτιληναίοι απαράσκευοι όντες και αναγκασθέντες να
+πολεμήσουν εξήλθον μετά των πλοίων των ολίγον έξω του λιμένος, ωσάν
+θέλοντες να ναυμαχήσουν· αλλά καταδιωχθέντες υπό των Αττικών πλοίων
+επρότειναν λόγους συμβιβαστικούς προς τους στρατηγούς, με τον σκοπόν
+να απομακρύνουν τα πλοία προς το παρόν, ει δυνατόν, κάμνοντες
+επιεικείς συμφωνίας. Οι δε στρατηγοί των Αθηναίων απεδέχθησαν,
+φοβούμενοι και αυτοί μήπως δεν είναι ικανοί να πολεμήσουν εναντίον
+όλης της Λέσβου. Και, αφού εσυμφωνήθη ανακωχή, στέλλουν οι
+Μυτιληναίοι εις τας Αθήνας ένα εκ των μηνυτών, ο οποίος είχεν ήδη
+μετανοήσει, και άλλους πρέσβεις διά να επιτύχουν την ανάκλησιν του
+στόλου υποσχόμενοι ότι δεν ήθελον αποστατήσει. Συγχρόνως όμως
+αποστέλλουν και εις την Λακεδαίμονα πρέσβεις επί ενός πολεμικού
+πλοίου διαφυγόντες την προσοχήν του ναυτικού των Αθηναίων, το οποίον
+ήτο ηγκυροβολημένον εις την προς βορράν της πόλεως Μαλέαν άκραν,
+διότι δεν επίστευαν ότι ήθελον επιτύχει παρά τοις Αθηναίοις. Και οι
+μεν πρέσβεις ταλαιπωρηθέντες εις το πέλαγος έφθασαν εις την
+Λακεδαίμονα και διεπραγματεύοντο εκεί, όπως σταλή βοήθεια (εις
+Μυτιλήνην).
+
+5. Επειδή δε οι εξ Αθηνών πρέσβεις επανήλθον άπρακτοι, οι
+Μυτιληναίοι και η λοιπή Λέσβος πλην της Μηθύμνης απεφάσισαν να
+πολεμήσουν· οι Μηθυμναίοι μετά των Ιμβρίων και των Λημνίων και τινων
+άλλων ολίγων συμμάχων ήλθον εις βοήθειαν των Αθηναίων. Οι
+Μυτιληναίοι έκαμαν γενικήν έξοδον εναντίον του στρατοπέδου των
+Αθηναίων και εγένετο μάχη· και μολονότι εις αυτήν οι Μυτιληναίοι δεν
+ενικήθησαν, όμως ούτε να κατασκηνώσουν εις τους αγρούς ετόλμησαν
+ούτε να εμπιστευθούν εις τας δυνάμεις των, αλλ' ανεχώρησαν εις τα
+τείχη των, όπου έμεναν ησυχάζοντες και μη θέλοντες να κινδυνεύσουν
+ειμή με άλλας προπαρασκευάς, και εάν ήρχετο προς αυτούς βοήθεια εκ
+Πελοποννήσου. Τωόντι ο Λάκων Μελέας φθάνει, και ο Θηβαίος
+Ερμαιώνδας, οι οποίοι απεστάλησαν μεν προ της αποστασίας, αλλά μη
+δυνηθέντες να προλάβουν τους Αθηναίους κρυφίως μετά την μάχην
+ύστερον εισήλθον εις τον λιμένα διά πολεμικού πλοίου και
+συνεβούλευσαν να πέμψουν εις την Λακεδαίμονα και άλλους πρεσβευτάς
+μαζί με αυτούς επί άλλου πολεμικού πλοίου· τούτο δε και εγένετο.
+
+6. Οι δε Αθηναίοι ενθαρρυνθέντες από την ησυχίαν των Μυτιληναίων και
+συμμάχους προσεκάλουν, οι οποίοι προθύμως προσήρχοντο βλέποντες ότι
+οι Λεσβίοι δεν ήσαν ισχυροί, και προσορμισθέντες εις το νότιον μέρος
+της πόλεως ωχύρωσαν δύο στρατόπεδα από τα δύο μέρη της πόλεως και
+απέκλεισαν και τους δύο λιμένας. Και την μεν χρήσιν της θαλάσσης
+απηγόρευσαν εις τους Μυτιληναίους, ούτοι όμως και οι άλλοι Λεσβίοι,
+οι οποίοι είχον ήδη ελθή προς βοήθειάν των, ήσαν κύριοι της
+επιλοίπου χώρας· οι Αθηναίοι δεν κατείχον πολύ διάστημα γύρω των
+στρατοπέδων, και η Μαλέα εχρησίμευε μάλλον εις αυτούς ως τόπος
+αγκυροβολήσεως των πλοίων και αγοράς. Τοιαύτα υπήρξαν τα πρώτα έργα
+της πολιορκίας της Μυτιλήνης.
+
+7. Κατά την αυτήν εποχήν, διαρκούντος του θέρους τούτου, οι Αθηναίοι
+εξαπέστειλαν και κατά της Πελοποννήσου τριάκοντα πλοία, υπό τον
+στρατηγόν Ασώπιον τον Φορμίωνος συνεπεία αιτήσεως των Ακαρνάνων να
+τοις σταλή ως στρατηγός υιός τις ή συγγενής του Φορμίωνος. Τα πλοία
+εκείνα παραπλέοντα κατέστρεψαν τα παραθαλάσσια μέρη της Λακωνικής.
+Έπειτα ο Ασώπιος τα μεν πλειότερα των πλοίων αποστέλλει πάλιν εις
+Αθήνας, αυτός δε έχων δώδεκα φθάνει εις Ναύπακτον, και ύστερον
+σηκώσας εις τα όπλα όλους τους Ακαρνάνας στρατεύει κατά των
+Οινιαδών. Και αυτός μεν μετά των πλοίων αναπλέει τον Αχελώον, ο δε
+κατά γην στρατός ελεηλάτει την χώραν. Επειδή όμως η πόλις δεν
+παρεδίδετο, τον μεν πεζόν στρατόν διέλυσεν, αυτός δε πλεύσας εις την
+Λευκάδα απεβιβάσθη εις την Νήρικον· αλλά κατά την αναχώρησίν του
+αυτός και μέρος του στρατού φονεύονται από τους τρέξαντας εις
+βοήθειαν και από μερικούς ευρισκομένους εκεί διά την φρούρησιν.
+Ύστερον δε οι Αθηναίοι απέπλευσαν παραλαβόντες μαζί τους και τους
+νεκρούς διά συνθήκης.
+
+8. Οι δε πρέσβεις των Μυτιληναίων οι διά του πρώτου πλοίου σταλέντες
+μετέβησαν εις την Ολυμπίαν, όπως παρήγγειλαν εις αυτούς οι
+Λακεδαιμόνιοι, ίνα και οι λοιποί σύμμαχοι συσκεφθούν, αφού τους
+ακούσουν. Ήτο δε η Ολυμπιάς κατά την οποίαν ενίκα το δεύτερον ο εκ
+Ρόδου Δωριεύς. (2) Και, επειδή μετά την εορτήν συνηθροίσθησαν εις
+συμβούλιον, οι πρέσβεις ωμίλησαν ως εξής.
+
+9. « Ω άνδρες Λακεδαιμόνιοι και σεις οι σύμμαχοι, γνωρίζομεν την
+επικρατούσαν εις τους Έλληνας συνήθειαν λαός όστις αποστατεί εν
+καιρώ πολέμου και εγκαταλείπει τους πρώην συμμάχους του, καθίσταται
+μεν ευάρεστος εις τους υποδεχομένους αυτόν καθ' όσον ούτοι
+ωφελούνται, αλλά συγχρόνως περιφρονείται υπ' αυτών, διότι τον
+νομίζουν προδότην των προτέρων του φίλων. Η κρίσις αύτη δεν θα ήτο
+άδικος, εάν μεταξύ των αποστατούντων και εκείνων από τους οποίους
+ούτοι αποχωρίζονται υπήρχεν ομοιότης αισθημάτων και αγάπης, ισότης
+μέσων και δυνάμεως, και εάν δεν υπήρχε καμμία λογική αιτία προς
+αποστασίαν· αλλά μεταξύ ημών και των Αθηναίων τίποτε τοιούτον δεν
+υπάρχει. Δεν είναι λοιπόν παράδοξον αν, τιμώμενοι υπ' αυτών εν καιρώ
+ειρήνης ζητούμεν να τους εγκαταλείψωμεν εν καιρώ κινδύνων.
+
+10. » Και πρώτον μεν θέλομεν εξετάσει το ζήτημα υπό την έποψιν της
+δικαιοσύνης και της χρηστότητος, ζητούντες προ πάντων την συμμαχίαν
+σας. Ηξεύρομεν ότι ούτε διαρκής φιλία υπάρχει μεταξύ των ιδιωτών
+ούτε συμμαχία ειλικρινής μεταξύ των πόλεων χωρίς την αμοιβαίαν
+τιμιότητα και χωρίς την ομοιότητα χαρακτήρων διότι εις την διαφοράν
+των αισθημάτων στηρίζονται αι διαφοραί των πράξεων. Μεταξύ ημών και
+των Αθηναίων εγένετο κατά πρώτον η συμμαχία, ότε σεις απεχωρήσατε εκ
+του Μηδικού πολέμου και οι Αθηναίοι έμειναν ίνα διεξαγάγουν αυτόν
+μέχρι τέλους. Εγίναμεν δε σύμμαχοι, ουχί διά να υποδουλώσωμεν τους
+Έλληνας εις τους Αθηναίους, αλλά διά να ελευθερώσωμεν τους Έλληνας
+από του Μήδου. Και ενόσω μεν οι Αθηναίοι ήσαν αρχηγοί με ισοτιμίαν
+τους ακολουθούσαμεν προθύμως· αλλ' ότε είδαμεν αυτούς να χαλαρώνουν
+το κατά του Μήδου μίσος και να καταγίνωνται με ζήλον διά την
+υποδούλωσιν των συμμάχων προς ωφέλειάν των, δεν ηδυνήθημεν να μη
+καταληφθώμεν υπό φόβων. Ένεκα της πολυψηφίας μη δυνάμενοι οι
+σύμμαχοι να συνέλθουν εις έν ίνα αντισταθούν υπεδουλώθησαν πλην ημών
+και των Χίων· ημείς δε όντες δήθεν αυτόνομοι και κατ' όνομα
+ελεύθεροι συνεστρατεύσαμεν. Αλλ' έχοντες ως παραδείγματα τα
+προηγούμενα γεγονότα δεν είχαμεν πλέον την αυτήν εμπιστοσύνην εις
+την ηγεμονίαν των διότι δεν ήτο πιθανόν, αφού υπεδούλωσαν εκείνους,
+τους οποίους εδέχθησαν ως ημάς εις την συμμαχίαν των, να μη πράξουν
+το αυτό και διά τους άλλους συμμάχους, εάν ήθελαν δυνηθή.
+
+11. » Εάν διετηρούμεν όλοι την αυτονομίαν μας, θα ήμεθα οπωσδήποτε
+βεβαιότεροι ότι δεν ήθελαν εις βάρος μας νεωτερίση εις τίποτε. Αλλ'
+επειδή είχαν ήδη υποχειρίους τους πλείστους συμμάχους, και ημείς
+ήμεθα οι μόνοι προς τους οποίους ωμίλουν ισοτίμως, ήτο φυσικόν ότι
+εν μέσω της γενικής υποταγής μετά φθόνου θα έβλεπαν την εξαιρετικήν
+ημών ισότητα, καθ' όσον μάλιστα αυτοί μεν εγίνοντο οσημέραι
+δυνατώτεροι, ημείς δε εμένομεν πλέον απομονωμένοι. Ο αμοιβαίος φόβος
+είναι ο μόνος όστις παρέχει ασφαλή εγγύησιν εις συμμαχίαν· διότι ο
+θέλων να παραβή καθήκον τι προς τους συμμάχους αποτρέπεται
+συλλογιζόμενος ότι ισοδύναμος ων ίσως δεν ήθελεν υπερισχύσει.
+Εμείναμεν μέχρι τούδε αυτόνομοι ουχί δι' άλλο τι παρά διά να έχουν
+εύσχημον δικαιολογίαν της επί των Ελλήνων ηγεμονίας των, την οποίαν
+ήθελον να καταλάβουν διά διπλωματικής μάλλον μεθόδου παρά διά της
+βίας. Μετεχειρίζοντο ημάς ως απόδειξιν λέγοντες ότι οι ισόψηφοι
+Μυτιληναίοι δεν θα συνεξεστράτευον μη θέλοντες, εάν δεν είχον άδικον
+εκείνοι εναντίον των οποίων εξεστράτευον οι Αθηναίοι· συγχρόνως δε
+και τους ισχυροτάτους ημάς παρελάμβανον πρώτους εναντίον των
+ασθενεστέρων Ελλήνων, ίνα, αφού υπεδουλώνοντο οι άλλοι και εμένομεν
+ημείς τελευταίοι, μας νικήσουν ευκολώτερον ένεκα της εξασθενήσεως
+ημών. Εάν ήρχιζον από ημάς, ότε οι άλλοι σύμμαχοι είχαν ακόμη τας
+δυνάμεις των και στήριγμά τι, θα τοις ήτο ολιγώτερον εύκολον να μας
+υποτάξουν· άλλως τε και το ναυτικόν ημών ενέβαλε κάποιον φόβον μή
+ποτε συγκεντρούμενον και προστιθέμενον εις το ιδικόν σας ή εις άλλο
+εμβάλη αυτούς εις κίνδυνον· εν μέρει δε διαμένομεν ακέραιοι μέχρι
+σήμερον κολακεύοντες πάντοτε αυτούς και διαφθείροντες διά δώρων τους
+άρχοντας αυτών. Έχοντες ως παραδείγματα τα προς τους άλλους υπό των
+Αθηναίων γενόμενα νομίζομεν ότι η αυτονομία ημών αύτη δεν θα διήρκει
+επί πολύ, εάν δεν επήρχετο ο παρών πόλεμος.
+
+12. »Τις ήτο λοιπόν η φιλία αύτη παρά η σταθερά ελευθερία την οποίαν
+είχαμεν περιποιούμενοι αλλήλους μετά δυσπιστίας ; Οι μεν Αθηναίοι
+μας επεριποιούντο ένεκα φόβου εν καιρώ πολέμου, ημείς δε επράττομεν
+προς αυτούς το αυτό εν καιρώ ειρήνης· και ενώ παρά τοις άλλοις η
+αγάπη βεβαιώνει την πίστιν, εις ημάς έκαμνεν αυτήν ισχυράν ο προς
+αλλήλους φόβος, διότι μάλλον υπό φόβου ή υπό φιλίας εμποδιζόμενοι
+εμένομεν σύμμαχοι· και οι ταχύτερον ενθαρρυνθέντες διά της
+ασφαλείας, εκείνοι έμελλον πρώτοι να διαλύσουν τας συνθήκας. Ώστε,
+εάν νομίση τις ότι αδικούμεν διά τον λόγον ότι απεστατήσαμεν χωρίς
+πριν να ίδωμεν τους Αθηναίους κακοποιούντας ημάς και χωρίς να
+περιμείνωμεν καταφανή απόδειξιν του κινδύνου που μας απειλεί, η
+σκέψις αυτού δεν είναι ορθή. Διότι, εάν ήμεθα επίσης δυνατοί όσον
+αυτοί ώστε και ότε μας επεβουλεύοντο να αντεπιβουλεύωμεν και ότε μας
+ανέβαλλαν να αναβάλλωμεν, τις η ανάγκη να υπακούωμεν εις αυτούς, ενώ
+είμεθα ίσοι κατά την δύναμιν; Επειδή δε είναι πάντοτε εις την
+εξουσίαν των να προσβάλλουν, είναι ανάγκη να προφυλαχθώμεν πριν μας
+επιτεθούν.
+
+13. »Τοιαύτα, ω Λακεδαιμόνιοι και σύμμαχοι, έχοντες αίτια και
+αφορμάς απεστατήσαμεν. Καθαρά μεν αποδειγμένας εις τους ακούοντας,
+ώστε η πράξις μας να μην είναι αναιτιολόγητος, τόσον δε σοβαράς ώστε
+να εκφοβήσουν ημάς και να μας αναγκάσουν να ζητήσωμεν εξασφάλισιν.
+Ήδη προ πολλού εζητήσαμεν τούτο, ότε η ειρήνη διήρκει ακόμη, και
+επέμψαμεν προς σας διά να ομιλήσωμεν περί της αποστατήσεως· αλλ'
+ημποδίσθημεν ένεκα της μη παραδοχής σας· σήμερον δε, επειδή οι
+Βοιωτοί μας προσεκάλεσαν, υπηκούσαμεν ευθύς. Ενομίσαμεν ότι έπρεπε
+να χωρισθώμεν και από τους Έλληνας διά να μη τους αδικώμεν μετά των
+Αθηναίων, αλλά να ενεργήσωμεν μαζί σας την απελευθέρωσίν των, και
+από τους Αθηναίους διά να τους προλάβωμεν και να μη καταστραφώμεν
+υπ' αυτών βραδύτερον. Είναι αληθές ότι η αποστασία ημών εγένετο
+ταχύτερον αφ' ό,τι έπρεπε και απροπαράσκευα· αλλά τούτο είναι
+ισχυρότερος λόγος να μας δεχθήτε συμμάχους και να μας αποστείλητε
+ταχείαν βοήθειαν, όπως φανήτε ότι ηξεύρετε να προστατεύετε τους
+αξίους προστασίας και συγχρόνως να βλάπτετε τους εχθρούς. Ευκαιρίαν
+καλλιτέραν ταύτης δεν θα εύρετε. Διότι οι Αθηναίοι εξηντλήθησαν και
+υπό της νόσου και υπό της χρηματικής δαπάνης· εκ των πλοίων των δε
+τα μεν ευρίσκονται γύρω εις την χώραν σας, τα δε προσδιωρίσθησαν
+προς υποδούλωσιν ημών, ώστε δεν είναι πιθανόν ότι θα απαντήσετε
+πολλά πλοία των, εάν κατά το θέρος τούτο εισβάλητε και εκ δευτέρου
+διά θαλάσσης συγχρόνως και διά ξηράς. Εν τη περιπτώσει δε ταύτη ή
+δεν θα αντισταθούν εναντίον σας, όταν επιτεθήτε, ή θα φύγουν και από
+την χώραν σας και από την χώραν μας. Ας μη νομίση κανείς ότι περί
+ξένης γης θέλει εκτεθή εις ατομικούς κινδύνους. Η Λέσβος θα
+ευρίσκεται εγγύτατα διά να ωφελήση εκείνον, όστις την νομίζει
+απομακρυσμένην. Διότι ο πόλεμος δεν θα γίνη εις την Αττικήν, ως
+νομίζουν, αλλ' εις την χώραν ένεκα της οποίας η Αττική ωφελείται. Αι
+χρηματικαί πρόσοδοι των Αθηναίων προέρχονται από τους συμμάχους, θα
+αυξήσουν δε αύται ακόμη περισσότερον, εάν υποδουλώσουν ημάς· διότι
+ουδείς άλλος θέλει αποστατήσει πλέον, και τα εισοδήματα των θέλουν
+αυξηθή διά των ημετέρων φόρων, θέλομεν δε πάθει πλειότερα δεινά παρ'
+όσα έπασχον οι προ της υποδουλώσεως ημών υπήκοοί των. Εάν όμως μας
+βοηθήσετε προθύμως, και πόλιν θα αποκτήσετε μαζί σας έχουσαν μέγα
+ναυτικόν, του οποίου τα μάλιστα έχετε ανάγκην, και τους Αθηναίους
+ευκολώτερον θέλετε καταβάλη αποσπώντες χωρίς βίαν απ' αυτών τους
+συμμάχους (διότι θαρραλεώτερον θα προσέρχεται προς σας καθένας), και
+την κατηγορίαν την οποίαν είχετε μέχρι τούδε θα αποφύγετε, ότι δεν
+βοηθείτε τους από των Αθηναίων αποστατούντας. Εάν δε φανήτε
+ελευθερωταί, τότε η νίκη θα σας είναι ασφαλεστέρα.
+
+14. » Σεβασθέντες λοιπόν και τας προς σας ελπίδας των Ελλήνων και
+τον Δία τον Ολύμπιον, εντός του ναού του οποίου καθήμεθα ως ικέται,
+βοηθήσατε τους Μυτιληναίους γινόμενοι σύμμαχοι ημών και μη μας
+εγκαταλείψετε, πού μολονότι εκθέτομεν την ζωήν μας εις κίνδυνον
+ατομικόν, εν τούτοις θα παράσχωμεν εις όλους εν περιπτώσει επιτυχίας
+ωφέλειαν κοινήν, αλλ' επίσης γενικωτέραν βλάβην, εάν, διότι δεν θα
+επείθεσθε σεις, ηθέλαμεν αποτύχει. Φανήτε άνδρες, οποίους και οι
+Έλληνες σας περιμένουσι και ο φόβος ημών σας επιθυμεί».
+
+15. Ταύτα είπον οι Μυτιληναίοι. Οι δε Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι,
+αφού τους ήκουσαν, δεχθέντες τας προτάσεις και τους Λεσβίους έκαμαν
+συμμάχους, και εις τους παρόντας συμμάχους παρήγγειλαν να υπάγουν
+ταχέως εκ των δύο μέρων εις τον ισθμόν διά να εισβάλουν εις την
+Αττικήν, και αυτοί πρώτοι έφθασαν εις τον ισθμόν, και μηχανάς
+προητοίμασαν διά να σύρουν τα πλοία και τα μεταφέρουν άνωθεν του
+ισθμού εκ της Κορίνθου εις την προς τας Αθήνας θάλασσαν, διότι
+εσκόπευον να επιτεθούν συγχρόνως και διά ξηράς και διά θαλάσσης. Και
+οι μεν Λακεδαιμόνιοι προθύμως έπραττον ταύτα· οι δε άλλοι σύμμαχοι
+απασχολημένοι εις την συγκομιδήν των καρπών και κουρασθέντες από
+τους πολέμους βραδέως συνηθροίζοντο.
+
+16. Εννοήσαντες δε οι Αθηναίοι ότι αι προετοιμασίαι εκείναι
+εγίνοντο, διότι τους ενόμιζον αδυνάτους ηθέλησαν να αποδείξουν ότι η
+κρίσις των δεν ήτο ορθή, και ότι, χωρίς να καλέσουν οπίσω τον εν
+Λέσβω στόλον, ηδύναντο να αποδιώξουν εύκολα τον επερχόμενον από της
+Πελοποννήσου. Οπλίσαντες λοιπόν εκατόν πλοία και εισελθόντες εις
+αυτά αυτοί και οι μέτοικοι, πλην των ιππέων και των
+πεντακοσιομεδίμνων, παρέπλευσαν τον ισθμόν κάμνοντες επίδειξιν των
+δυνάμεων των και αποβιβαζόμενοι όπου ήθελον. Οι δε Λακεδαιμόνιοι
+βλέποντες τοιαύτην τόλμην, ενόμισαν ότι οι Λεσβίοι τους ηπάτησαν και
+ότι η επιχείρησις, την οποίαν εσκόπευαν, δεν θα ήτο δυνατόν να
+πραγματοποιηθή. Και επειδή οι σύμμαχοι δεν εφαίνοντο και ανηγγέλλετο
+ότι τα τριάκοντα πλοία των Αθηναίων τα περιπλέοντα την Πελοπόννησον
+κατέστρεφον τους αγρούς της Λακεδαίμονος, επέστρεψαν εις τα ίδια.
+Ύστερον δε παρεσκεύασαν ναυτικόν διά να το στείλουν εις την Λέσβον
+και εζήτησαν παρά των πόλεων να δώσουν αυταί τεσσαράκοντα πλοία και
+διώρισαν ναύαρχον τον Αλκίδαν, ο οποίος έμελλε να διεξαγάγη την
+εκστρατείαν εκείνην. Ανεχώρησαν δε και οι Αθηναίοι με τα εκατόν
+πλοία, ότε είδαν εκείνους αναχωρήσαντας.
+
+17. Και κατά την εποχήν εκείνην, ότε εξέπλεον τα πλοία ταύτα, αι
+Αθήνας είχον πλοία πολλά και λαμπρά εις ενέργειαν, όμοια δε και
+ακόμη περισσότερα κατά την έναρξιν του πολέμου. Διότι και την
+Αττικήν και την Εύβοιαν και την Σαλαμίνα εφύλασσον με εκατόν, και
+περί την Πελοπόννησον ήσαν άλλα εκατόν, χωρίς να υπολογίσωμεν τα
+περί την Ποτείδαιαν και τα εις άλλα μέρη· εις τρόπον ώστε, εις έν
+μόνον θέρος, ο αριθμός όλων των πλοίων ανήλθεν εις διακόσια και
+πεντήκοντα. Η διατήρησις του στόλου τούτου και η πολιορκία της
+Ποτειδαίας εξήντλησαν ολίγον κατ' ολίγον τον δημόσιον θησαυρόν.
+Διότι την Ποτείδαιαν επολιόρκουν στρατιώται λαμβάνοντες δύο δραχμάς
+(διότι έκαστος αυτών είχε μίαν δραχμήν καθ' ημέραν και μίαν διά τον
+υπηρέτην του), τρισχίλιοι μεν όντες οι πρώτοι, οίτινες έμειναν καθ'
+όλην την διάρκειαν της πολιορκίας, εξακόσιοι δε και χίλιοι οι μετά
+του Φορμίωνος ελθόντες, οι οποίοι όμως δεν έμειναν μέχρι τέλους. Όλα
+τα πληρώματα των πλοίων ελάμβανον τον αυτόν μισθόν. Τα μεν χρήματα
+λοιπόν τοιουτορόπως εξωδιάσθησαν και τοιούτος ήτον ο αριθμός των
+εξωπλισμένων πλοίων.
+
+18. Οι δε Μυτιληναίοι, κατά την αυτήν εποχήν, που οι Λακεδαιμόνιοι
+ήσαν περί τον ισθμόν, αυτοί και οι επίκουροι αυτών εστράτευσαν διά
+ξηράς εναντίον της Μηθύμνης, ελπίζοντες ότι ήθελον την κυριεύσει διά
+προδοσίας· προσβαλόντες όμως αυτήν και ιδόντες ότι δεν παρεδίδετο
+ανεχώρησαν διά της Αντίσσης, της Πύρρας και της Ερέσου·
+καταστήσαντες δε τα αμυντικά μέσα των πόλεων τούτων ασφαλέστερα και
+ενδυναμώσαντες τα τείχη, επέστρεψαν ταχέως εις τα ίδια. Μετά την
+αναχώρησιν αυτών εξεστράτευσαν οι Μηθυμναίοι κατά της Αντίσσης· αλλά
+υποστάντες επίθεσιν από τους εξελθόντας Αντισσαίους και τους
+βοηθήοαντας αυτούς εφονεύθησαν πολλοί, οι δε λοιποί ανεχώρησαν
+βιαστικά. Οι δε Αθηναίοι μαθόντες ταύτα, ότι οι Μυτιληναίοι ήσαν
+κύριοι της χώρας και ότι οι Αθηναίοι στρατιώται δεν ήσαν ικανοί δια
+να τους συγκρατούν, στέλλουν εις την αρχήν του φθινοπώρου τον
+στρατηγόν Πάχητα τον Επικούρου μετά χιλίων στρατιωτών αυτών. Οι
+στρατιώται ούτοι, εκτελούντες οι ίδιοι χρέη κωπηλατών, έφθασαν και
+περιετείχισαν την Μυτιλήνην δι' απλού τείχους κυκλοτερούς,
+οικοδομήσαντες συγχρόνως και φρούρια επί διαφόρων υψηλών μερών. Και
+η μεν Μυτιλήνη, ούτω στενώς επολιορκείτο από τα δύο μέρη και διά
+ξηράς και διά θαλάσσης, και ο χειμών ήρχιζε να γίνεται επαισθητός.
+
+19. Έχοντες δε οι Αθηναίοι ανάγκην χρημάτων διά να εξακολουθήσουν
+την πολιορκίαν κατέβαλαν αυτοί πρώτοι συνεισφοράν εκ διακοσίων
+ταλάντων και έστειλαν προς τους συμμάχους των διά να συνάξουν
+χρήματα δώδεκα πλοία υπό τας διαταγάς του στρατηγού Λυσικλέους και
+τεσσάρων άλλων. Ο Λυσικλής περιπλέων διάφορους παραλίας συνήθροιζε
+χρήματα, και προχωρήσας εις την Καρίαν διά της πεδιάδος του
+Μαιάνδρου, από της Μυούντος μέχρι του Σανδίου λόφου, προσεβλήθη υπό
+των Καρών και των Αναιιτών και εχάθη μαζί με το περισσότερον μέρος
+του στρατού του.
+
+20. Κατά τον αυτόν χειμώνα οι Πλαταιείς (πολιορκούμενοι πάντοτε υπό
+των Πελοποννησίων και των Θηβαίων), επειδή επιέζοντο υπό της πείνης
+και δεν ήλπιζαν ούτε βοήθειαν εκ των Αθηνών ούτε σωτηρίαν εξ άλλου
+μέρους, απεφάσισαν, συνεννοηθέντες μετά των συμπολιορκουμένων
+Αθηναίων, πρώτον μεν να εξέλθουν όλοι ομού και να υπερβούν τα τείχη
+των εχθρών, εάν κατώρθωναν ν' ανοίξουν διά της βίας διέξοδον. Του
+σχεδίου τούτου εισηγηταί ήσαν ο μάντις Θεαίνετος ο Τολμίδου και ο
+στρατηγός Ευμολπίδης ο Δαϊμάχου· έπειτα οι μεν ημίσεις εδίστασαν,
+νομίσαντες μεγάλον τον κίνδυνον, διακόσιοι δε και είκοσιν άνδρες
+επέμειναν μόνοι να εκτελέσουν την έξοδον διά του ακολούθου τρόπου.
+Έκαμαν κλίμακας ίσας με το τείχος των πολεμίων· εμέτρησαν δε αυτό
+κατά προσέγγισιν, οδηγούμενοι από τας επιστρώσεις των πλίνθων των
+τεθειμένων προς το μέρος των Πλαταιών και τας οποίας είχον αμελήσει
+να σκεπάσουν διά κονιάματος. Πολλοί συγχρόνως ηρίθμουν τας
+επιστρώσεις, και οι μεν ενδεχόμενον ήτο να σφάλλουν, οι δε
+περισσότεροι να επιτύχουν την αληθή αρίθμησιν. Άλλως δε
+επανελάμβανον πολλάκις την αρίθμησιν, και η απόστασις δεν ήτο
+τοσαύτη, ώστε να μη διακρίνουν εύκολα το μέρος, το οποίον ήθελον.
+Την μεν καταμέτρησιν λοιπόν των κλιμάκων τοιουτοτρόπως έλαβον,
+εικάσαντες το μέτρον εκ του πάχους μιας πλίνθου.
+
+21. Το δε τείχος των Πελοποννησίων τοιούτον ήτο κατά την οικοδομήν.
+Είχε μεν δύο περιβόλους, τον ένα προς τας Πλαταιάς και τον άλλον
+εστραμμένον προς τα έξω, διά να αντισταθούν προς τας βοηθείας, αι
+οποίαι πιθανόν να ήρχοντο εξ Αθηνών, απείχον δε οι περίβολοι απ'
+αλλήλων δεκαέξ πόδας ολοκλήρους. Εις το μεταξύ των δεκαέξ τούτων
+ποδών διάστημα ήσαν κτισμένα οικήματα μοιρασμένα εις τους φύλακας,
+και ήσαν τοσούτον συνεχή, ώστε εφαίνοντο ως έν τείχος παχύ έχον
+αμφοτέρωθεν επάλξεις. Από δέκα δε εις δέκα επάλξεις υψούντο πύργοι
+μεγάλοι και ίσον πλάτος έχοντες με το τείχος, και κατείχον όλον το
+διάστημα το περιλαμβανόμενον μεταξύ του εσωτερικού και του
+εξωτερικού μετώπου, ούτως ώστε να μη υπάρχη διάβασις πλησίον των
+πύργων, αλλά να συνέχωνται δι' οπών ανοικτών εις το κέντρον αυτών.
+Κατά τας νύκτας λοιπόν, οπότε ο χειμών ήτο βροχερός, τας μεν
+επάλξεις εγκατέλειπαν, εφρούρουν δε εις τους πύργους, οίτινες ήσαν
+στεγασμένοι και απείχον ολίγον απ' αλλήλων. Το μεν τείχος λοιπόν διά
+του οποίου περιεφρουρούντο οι Πλαταιείς ήτο τοιούτον.
+
+22. Ούτοι δε, άμα ητοιμάσθησαν, περιμείναντες νύκτα χειμερινήν,
+βροχεράν και συνάμα ασέληνον, εξήλθον της πόλεως· επί κεφαλής δ'
+αυτών ήσαν οι αίτιοι της επιχειρήσεως. Και πρώτον μεν διέβησαν την
+τάφρον ήτις περιέβαλλεν αυτούς, έπειτα δε επλησίασαν εις το τείχος
+των πολεμίων διαφυγόντες την προσοχήν των φυλάκων, οίτινες ούτε να
+τους ιδούν ηδύναντο ένεκα του σκότους, ούτε να ακούσουν τον κρότον
+των πλησιαζόντων βημάτων των ένεκα του ανέμου ο οποίος εβόϋζε
+δυνατά· εκτός τούτου οι Πλαταιείς ήσαν εις μακράν απόστασιν απ'
+αλλήλων, διά να μη τους προδώσουν τα αλληλοσυγκρουόμενα όπλα των.
+Ήσαν δ' ελαφρώς ωπλισμένοι και φορούντες υπόδημα μόνον εις τον
+αριστερόν πόδα διά να μη γλιστρούν εις τον πηλόν. Επλησίασαν λοιπόν
+εις τας μεταξύ των πύργων επάλξεις, όπου ήξευραν ότι ήσαν
+αφρούρητοι, πρώτον μεν οι φέροντες τας κλίμακας και προσήρμοσαν
+αυτάς· έπειτα δε ανέβησαν δώδεκα στρατιώται έχοντες ξιφίδιον και
+θώρακα, των οποίων ήτον αρχηγός Αμμέας ο Κοροίβου, ο οποίος και
+πρώτος ανέβη. Μετ' αυτόν δε ανέβαινον οι επόμενοι έξ εις καθένα από
+τους πύργους. Έπειτα μετά τούτους επροχώρουν άλλοι ελαφρά ωπλισμένοι
+με μικρά δόρατα, άλλοι δε κατόπιν έφερον τας ασπίδας των, όπως
+εκείνοι ευκολώτερον αναβαίνουν και τας οποίας ώφειλον να δώσουν άμα
+ήθελον φθάσει πλησίον των εχθρών. Οι πλειότεροι είχον ήδη αναβή, ότε
+ενόησαν αυτούς οι φύλακες των πύργων· διότι Πλαταιεύς τις,
+αναρριχηθείς εις τας επάλξεις, έρριψε κάτω μίαν κεραμίδα, ήτις
+πεσούσα έκαμε κρότον. Και αμέσως υψώθη βοή, οι δε πολιορκούντες
+ώρμησαν επί του τείχους χωρίς να ηξεύρουν πόθεν ήτο ο θόρυβος
+εκείνος εν μέσω της σκοτεινής και θυελλώδους νυκτός. Συγχρόνως δε οι
+εν τη πόλει μείναντες Πλαταιείς εξελθόντες προσβάλλουν το μέρος του
+τείχους το αντίθετον εκείνου διά του οποίου είχαν αναβή οι άνδρες
+αυτών όπως περισπάσουν την προσοχήν των Πελοποννησίων. Οι εχθροί
+λοιπόν θορυβηθέντες έμεναν ακίνητοι, ουδείς δ' ετόλμα να αφήση την
+θέσιν του αγνοών τι να εικάση περί των γινομένων. Εν τούτοις οι
+τριακόσιοι Πελοποννήσιοι, οίτινες είχον διαταγήν να βοηθούν, όπου
+ήθελεν επιστή ανάγκη, επροχώρησαν έξω του τείχους προς την βοήν, και
+ύψωσαν πυρά προς το μέρος των Θηβών, ίνα αναγγείλουν τον ερχομόν των
+εχθρών· αλλά και οι Πλαταιείς της πόλεως ύψωσαν επίσης πολλά πυρά
+παρεσκευασμένα εκ των προτέρων προς τον σκοπόν τούτον, ίνα οι εχθροί
+συγχύσουν τα πυρφόρα ταύτα σημεία, και υποπτεύοντες παν άλλο ή την
+αλήθειαν μη τρέξουν εις βοήθειαν πριν οι εξελθόντες Πλαταιείς
+διαφύγουν και εξασφαλισθούν.
+
+23. Κατά το αυτό διάστημα οι Πλαταιείς εξηκολούθουν την ανάβασίν
+των· άμα δε οι πρώτοι έφθασαν εις την κορυφήν, έσφαξαν τους φύλακας
+και έγιναν κύριοι και των δύο πύργων καταλαβόντες τας διόδους διά να
+εμποδίσουν τους θέλοντας διά των διόδων τούτων να τρέξουν εις
+βοήθειαν. Έπειτα εφαρμόσαντες εκ του ύψους των τειχών κλίμακας εις
+τους πύργους ανεβίβασαν πλείστους εκ των συστρατιωτών των. Οι μεν εκ
+των πύργων τοξεύοντες ημπόδιζον τους ερχόμενους εις βοήθειαν και εκ
+των κάτω και εκ των άνω· συγχρόνως δε οι άλλοι, οίτινες ήσαν
+περισσότεροι, έστησαν ομού πολλάς κλίμακας και αποσπάσαντες τας
+επάλξεις υπερέβαινον το μεταξύ των πύργων κενόν διάστημα. Καθ' όσον
+διήρχοντο έμενον επί του χείλους της τάφρου και απ' εκεί ετόξευαν
+και ηκόντιζαν εναντίον καθενός, που προχωρών εις βοήθειαν προς το
+τείχος παρεκώλυε την διάβασιν των. Αφού όλοι διεπεραιώθησαν, οι εις
+τους πύργους ευρισκόμενοι, καταβαίνοντες τελευταίοι, έφθασαν μετά
+δυσκολίας εις την τάφρον, και τότε οι τριακόσιοι Πελοποννήσιοι τους
+εκυνήγησαν με δάδας εις τας χείρας. Αλλ' οι Πλαταιείς ευρισκόμενοι
+εις το χείλος της τάφρου, ηδύναντο εις το σκότος να τους διακρίνουν
+καλλίτερα και τους ετόξευον και τους ηκόντιζαν εις τα γυμνά μέρη του
+σώματος, ενώ ο εχθρός θαμβούμενος από τα φώτα δεν ηδύνατο να τους
+διακρίνη μέσα εις το σκότος. Τοιουτοτρόπως όλοι οι Πλαταιείς μέχρι
+και του τελευταίου διέβησαν την τάφρον μετά πολλής δυσκολίας και
+βίας· διότι ο σχηματισθείς επ' αυτής κρύσταλλος δεν ήτο τόσον
+στερεός ώστε να διαβούν δι' αυτού, αλλά μάλλον ήτο υδατώδης όπως
+συμβαίνει όταν πνέη ανατολικός μάλλον άνεμος παρά βορεινός, και η
+κατά την ανεμώδη εκείνην νύκτα πεσούσα χιών είχε πληρώσει ύδατος την
+τάφρον την οποίαν διεπέρασαν οι Πλαταιείς μόλις έχοντες την κεφαλήν
+εκτός του ύδατος. Εν τούτοις η απόδρασίς των έγινεν ευκολωτέρα ένεκα
+της βιαιότητος της θυέλλης.
+
+24. Ορμήσαντες δ' από της τάφρου οι Πλαταιείς επροχώρουν άπαντες εις
+τον δρόμον, τον φέροντα προς τας Θήβας, δεξιά έχοντες τον ναόν του
+ήρωος Ανδροκράτους. Ενόμιζον ότι ποτέ δεν ήθελον τους υποπτεύσει ότι
+θα εξέλεγον την οδόν ταύτην, ήτις έφερε προς τους εχθρούς. Εν
+τούτοις έβλεπον τους Πελοποννησίους ότι τους εκυνήγουν με δάδας προς
+την οδόν την διά του Κιθαιρώνος και των Δρυός κεφαλών φέρουσαν εις
+τας Αθήνας. Και επί έξ μεν ή επτά σταδίους οι Πλαταιείς επροχώρουν
+προς τας Θήβας, έπειτα δε στρέψαντες προς τα οπίσω ηκολούθησαν τον
+δρόμον, που φέρει προς το όρος, εις Ερύθρας και Υσιάς· και
+διελθόντες τα όρη κατέφυγον εις τας Αθήνας διακόσιοι δώδεκα άνδρες.
+Είχον αναχωρήσει περισσότεροι· αλλά τινές εξ αυτών είχον επιστρέψει
+εις την πόλιν πριν αναβούν τας κλίμακας, είς μάλιστα τοξότης είχε
+συλληφθή κατά την εξωτερικήν τάφρον. Οι μεν λοιπόν Πελοποννήσιοι
+παύσαντες την καταδίωξιν επέστρεψαν εις τας θέσεις των· οι δε εν τη
+πόλει μείναντες Πλαταιείς ηγνόουν εντελώς τα γινόμενα· και μαθόντες
+παρά των επιστρεψάντων ότι ουδείς έζη εκ των συστρατιωτών των
+έπεμψαν κήρυκα άμα εξημέρωσε διά να συναθροίσουν διά συνθήκης τους
+νεκρούς· μαθόντες όμως την αλήθειαν έπαυσαν. Οι μεν Πλαταιείς λοιπόν
+τοιουτοτρόπως εσώθησαν διά μέσου των εχθρών.
+
+25. Κατά τα τέλη δε του αυτού χειμώνος ο Λακεδαιμόνιος Σάλαιθος
+αποστέλλεται με πλοίον πολεμικόν εις Μυτιλήνην. Και φθάσας εις
+Πύρραν εξηκολούθησεν εκείθεν την πορείαν του διά ξηράς, και διαφυγών
+την προσοχήν εισήλθεν εις την Μυτιλήνην από μίαν χαράδραν, όπου το
+περιτείχισμα ήτο δυνατόν να το υπερβή κανείς, και είπεν εις τους
+άρχοντας ότι η εις την Αττικήν εισβολή έμελλε να γίνη προσεχώς, και
+τα τεσσαράκοντα πλοία τα προωρισμένα προς βοήθειάν των επρόκειτο να
+φθάσουν εντός ολίγου. Προσέθετε δε ότι αυτός είχε προαποσταλή διά να
+αναγγείλη ταύτα και διά να ενασχοληθή εις τας λοιπάς πολεμικάς
+παρασκευάς. Και οι μεν Μυτιληναίοι ενεθαρρύνθησαν και ολιγώτερον
+έκλινον προς την γνώμην να συνθηκολογήσουν μετά των Αθηναίων. Και ο
+χειμών αυτός ετελείωνε καθώς και το τέταρτον έτος του πολέμου
+τούτου, τον οποίον συνέγραψεν ο Θουκυδίδης.
+
+26. Κατά το ακόλουθον δε θέρος οι Πελοποννήσιοι απέστειλαν εις την
+Μυτιλήνην τα τεσσαράκοντα δύο πλοία υπό τον Αλκίδαν τον οποίον
+κατέστησαν ναύαρχον εις αυτά, ούτοι δε καθώς και οι σύμμαχοι
+εισέβαλαν εις την Αττικήν, ίνα οι Αθηναίοι, παρενοχλούμενοι από τα
+δύο μέρη, μη δυνηθούν να προσβάλουν τα πλοία τα πλέοντα προς την
+Μυτιλήνην. Αρχηγός δε της εισβολής εκείνης ήτο ο Κλεομένης, προς
+πατρός θείος και επίτροπος του Παυσανίου, υιού του Πλειστοάνακτος
+και ανηλίκου ακόμη βασιλέως. Ελεηλάτησαν δε και τα πρότερον
+λεηλατηθέντα μέρη, και τα αναβλαστήσαντα, και όσα είχον παραλειφθή
+κατά τας προτέρας εισβολάς. Η εισβολή αύτη, μετά την δευτέραν,
+υπήρξε διά τους Αθηναίους η καταστρεπτικωτάτη από όλας· διότι οι
+Πελοποννήσιοι, περιμένοντες πάντοτε παρά της Λέσβου ειδήσεις περί
+των πλοίων των, τα οποία, ως επίστευαν, είχον ήδη φθάσει εκεί,
+διέτρεξαν όλην σχεδόν την χώραν λεηλατούντες αυτήν. Αλλ' επειδή η
+προσδοκία εκείνη απέβαινε ματαία και τα τρόφιμα είχαν τελειώσει,
+ανεχώρησαν και διελύθησαν κατά πόλεις.
+
+27. Εν τω μεταξύ τούτω οι Μυτιληναίοι βλέποντες ότι δεν ήρχοντο τα
+από της Πελοποννήσου πλοία, ότι ο καιρός παρήρχετο και ότι τα
+τρόφιμα ήρχιζαν να τελειώνουν, αναγκάζονται να συνθηκολογήσουν προς
+τους Αθηναίους διά την εξής αιτίαν. Ο Σάλαιθος μη περιμένων πλέον
+και αυτός τα πλοία έδωκεν όπλα εις τον λαόν, ο οποίος πρότερον δεν
+είχε τοιαύτα, διά να κάμουν έξοδον εναντίον των Αθηναίων· αλλά μόλις
+ο λαός ωπλίσθη δεν ήθελε πλέον ν' ακούση τους άρχοντας, αλλά
+συναθροιζόμενος εις ομίλους επρόσταξε τους πλουσίους να φανερώσουν
+τον σίτον, τον οποίον είχαν κρυμμένον και να τον μοιράσουν εις
+όλους· άλλως, απειλούσαν ότι συνθηκολογούντες μετά των Αθηναίων θα
+παρέδιδον εις αυτούς την πόλιν.
+
+28. Μαθόντες ταύτα οι διοικούντες, αλλά μη δυνάμενοι να εμποδίσουν
+τον λαόν και εννοούντες τον κίνδυνον τον οποίον ήθελον διατρέξει,
+εάν απεκλείοντο εκ της μετά των Αθηναίων συνθήκης, ηνώθησαν μετ'
+αυτού, διά να συνομολογήσουν μετά του Πάχητος και του στρατού του
+σύμβασιν, κατά την οποίαν οι Αθηναίοι θα ήσαν κύριοι να αποφασίσουν
+ό,τι ήθελαν περί των Μυτιληναίων, να εισέλθη ο στρατός των εις την
+πόλιν και να αποστείλουν εις τας Αθήνας οι Μυτιληναίοι πρεσβείαν διά
+να φροντίση περί των ιδίων των υποθέσεων. Μέχρις όμως της επιστροφής
+των πρέσβεων ο Πάχης υπεχρεούτο μήτε να δέση μήτε να ανδραποδίση
+μήτε να αποκτείνη κανένα Μυτιληναίον. Και η μεν σύμβασις αύτη
+εγένετο. Οι δε μετά των Λακεδαιμονίων συνεννοούμενοι καταληφθέντες
+υπό φόβου κατά την είσοδον του στρατού και μη νομίζοντες εαυτούς
+ασφαλείς εκάθισαν παρά τους βωμούς· ανεγείρας δ' αυτούς ο Πάχης τοις
+υπεσχέθη να μη τους βλάψη και τους παρακατέθεσεν εις την Τένεδον
+μέχρις ου οι Αθηναίοι ήθελαν αποφασίσει περί αυτών. Πέμψας δε και
+εις την Άντισσαν τριήρεις υπέταξεν αυτήν και έλαβεν όλα τα
+στρατιωτικά μέτρα όσα ενόμισε κατάλληλα.
+
+29. Οι δε εντός των τεσσαράκοντα πλοίων Πελοποννήσιοι, οίτινες
+ώφειλαν να φθάσουν γρήγορα, και περί την Πελοπόννησον ενδιέτριψαν
+πολύ και τον επίλοιπον πλουν εξετέλεσαν με αργοπορίαν· εις τρόπον
+ώστε η αναχώρησίς των δεν έγινε γνωστή εις τας Αθήνας ειμή αφού
+προσήγγισαν εις την Δήλον. Εκ της νήσου δε ταύτης μετέβησαν οι
+Πελοποννήσιοι εις την Ίκαρον και την Μύκονον, όπου έμαθαν κατά
+πρώτον ότι εκυριεύθη η Μυτιλήνη. Θέλοντες δε να βεβαιωθούν
+κατέπλευσαν εις το Έμβατον της Ερυθραίας· ότε δε κατέπλευσαν εις το
+Έμβατον, είχαν παρέλθει επτά ολόκληροι ημέραι από της αλώσεως της
+Μυτιλήνης. Βεβαιωθέντες δε περί της αληθείας συνεκρότησαν συμβούλιον
+περί των ληπτέων μέτρων· ο δε Ηλείος Τευτίαπλος είπε προς αυτούς τα
+εξής.
+
+30. «Αλκίδα και αρχηγοί του Πελοποννησιακού στρατού όσοι είσθε
+παρόντες, η γνώμη μου είναι να πλεύσωμεν προς την Μυτιλήνην όπως
+ευρισκόμεθα, πριν γνωσθή ο ερχομός μας. Πολύ πιθανόν να εύρωμεν
+αφυλάκτους τους ανθρώπους, οίτινες μόλις προ μικρού εγένοντο κύριοι
+της πόλεως· προ πάντων εκ του μέρους της θαλάσσης, πού ποτέ δεν
+υποθέτουν ότι δύναται από αυτό να επέλθη εχθρός τις και όπου έχομεν
+κάθε δύναμιν όπως επιχειρήσωμεν την επίθεσιν. Είναι επίσης πιθανόν
+ότι και το πεζικόν αυτών θα είναι διεσπαρμένον εις τας οικίας κατά
+την συνήθη των νικητών αμέλειαν. Εάν λοιπόν επιτεθώμεν αίφνης και
+διά νυκτός, ελπίζω ότι μετά των εν τη πόλει, εάν μας έμεινεν ακόμη
+κανείς πιστός, θέλομεν γίνει κύριοι. Μη φοβηθώμεν τον κίνδυνον,
+έχοντες πεποίθησιν ότι ουδέν άλλο είναι το τοιούτον παρά νίκη εξ
+επιθέσεως. Ο στρατηγός, όστις και αυτός προφυλάσσεται και επιβλέπει
+τον εχθρόν, διά να επιχειρήση τοιαύτην επίθεσιν, πάντοτε σχεδόν
+αναδεικνύεται νικητής ».
+
+31. Εκείνος μεν ταύτα ειπών δεν έπεισε τον Αλκίδαν. Άλλοι δέ τινες
+των εκ της Ιωνίας φυγάδων και οι συμπλέοντες Λεσβίοι τον
+συνεβούλευσαν, επειδή εφοβείτο τον κίνδυνον τούτον, να καταλάβη μίαν
+των εν τη Ιωνία πόλεων, ή την Αιολίοα Κύμην, ίνα έχοντες από την
+πόλιν εκείνην ορμητήριον δυνηθούν να επαναστατήσουν την Ιωνίαν
+(υπήρχε δε τοιαύτη ελπίς, καθότι κανείς δεν είδε δυσαρέστως την
+άφιξίν των). Και τους Αθηναίους ήθελον στερήσει της πρωτίστης πηγής
+των προσόδων των, και αυτοί θα ωφελούντο, εάν διετήρουν εκεί στόλον·
+ήλπιζον προσέτι ότι διά του μέσου τούτου ήθελον πείσει τον
+Πισσούθνην να συμπολεμήση μετ' αυτών. Ο δε Αλκίδας ουδέ ταύτα
+παρεδέχθη, αλλ' επέμενεν ότι, επειδή δεν ηδυνήθη να βοηθήση εγκαίρως
+την Μυτιλήνην, έπρεπε τάχιστα να επιστρέψη εις την Πελοπόννησον.
+
+32. Αναχωρήσας ο εκ του Εμβάτου παρέπλεε τας ακτάς· και αποβιβασθείς
+εις την Μυόννησον των Τηίων έσφαξε τους πλείστους εκ των αιχμαλώτων,
+τους οποίους είχε συλλάβει κατά τον πλουν. Άμα δε ηγκυροβόλησεν εις
+τον λιμένα της Εφέσου, φθάνουν εκ των Αναίων Σάμιοι πρέσβεις
+λέγοντες ότι δεν ήτο συντελεστικόν προς απελευθέρωσιν των Ελλήνων να
+φονεύη ανθρώπους, που ούτε ωπλισμένας χείρας ύψωσαν ούτε εχθροί
+ήσαν, αλλά διετέλουν αναγκαστικώς σύμμαχοι των Αθηναίων· εάν δε
+εξηκολούθει πράττων ταύτα, ολιγίστους εχθρούς ήθελεν ελκύσει εις την
+φιλίαν του, μάλλον δε πολλούς φίλους ήθελε καταστήσει εχθρούς. Ο
+Αλκίδας πεισθείς εις τους λόγους τούτους ηλευθέρωσε και τους Χίους,
+οίτινες του έμεναν ακόμη αιχμάλωτοι, και άλλους τινάς· διότι εις την
+θέαν των πλοίων εκείνων ουδείς έφευγεν, αλλ' εξ εναντίας πάντες
+επλησίαζον νομίζοντες ότι ήσαν των Αθηναίων, και ουδ' εφαντάζοντό
+ποτε ότι πελοποννησιακός στόλος ήθελε πλησιάσει εις την Ιωνίαν ενόσω
+οι Αθηναίοι ήσαν κύριοι της θαλάσσης.
+
+33. Αναχωρήσας δ' εκ της Εφέσου ο Αλκίδας έπλεε γρήγορα ωσάν να
+ετρέπετο εις φυγήν· διότι, ενώ ευρίσκετο ακόμη εις τα ύδατα της
+Κλάρου, έγινεν αντιληπτός από τα πλοία Σαλαμινίαν και Πάραλον (τα
+οποία έτυχον ερχόμενα εξ Αθηνών), και φοβηθείς την καταδίωξιν έπλεεν
+εις τ' ανοικτά, απόφασιν έχων να μη προσεγγίση θεληματικώς αλλού
+παρά εις την Πελοπόννησον. Αι ειδήσεις αύται έφθασαν εις τον Πάχητα
+και τους Αθηναίους πρώτον εκ της Ερυθραίας· κατόπιν δ' έφθασαν
+πανταχόθεν και επειδή η Ιωνία ήτον ατείχιστος, εφοβήθησαν πολύ μήπως
+οι Πελοποννήσιοι, μολονότι μη έχοντες σκοπόν να μείνουν, λεηλατήσουν
+τας πόλεις όσας ήθελον προσβάλει κατά τον περίπλουν αυτών. Η δε
+Σαλαμινία και η Πάραλος ήλθον αι ίδιαι να αναγγείλουν ότι είδον τον
+Αλκίδαν εις την Κλάρον. Τότε ο Πάχης έσπευσε να τον καταδιώξη, και
+επροχώρησε μάλιστα μέχρι της νήσου Πάτμου, αλλά βλέπων ότι δεν
+ηδύνατο να τον φθάση επέστρεψε. Κέρδος δε ενόμισεν, επειδή δεν
+συνήντησε το εχθρικόν ναυτικόν εις το πέλαγος, ότι δεν έμεινε τούτο
+εις κανέν άλλο μέρος όπου να στήση στρατόπεδον και να τον αναγκάση
+να το φυλάττη και να το περικλείση.
+
+34. Παραπλέων δε εσταμάτησε κατά την επιστροφήν του εις το Νότιον,
+πόλιν των Κολοφωνίων, όπου ο λαός ούτος κατώκησεν, αφού η άνω πόλις
+εκυριεύθη υπό του Ιταμάνους και των βαρβάρων, τους οποίους
+προσεκάλεσεν εκεί εμφυλία στάσις· εκυριεύθη δε η πόλις αύτη, ότε
+εγίνετο εις την Αττικήν η δευτέρα εισβολή των Πελοποννησίων. Εν
+τούτοις οι καταφυγόντες εις το Νότιον και κατοικήσαντες εκεί ήρχισαν
+πάλιν τας εμφυλίους έριδας. Και μία μεν μερίς εξ αυτών εισαγαγούσα
+επικουρικόν στρατόν από Αρκάδας και βαρβάρους, τους οποίους είχε
+στείλει ο Πισσούθνης, εκλείσθη εις διατείχισμά τι· εισήλθον δ'
+επίσης μετ' αυτών και εκυβέρνων τας υποθέσεις όσοι από τους
+Κολοφωνίους της άνω πόλεως ήσαν φίλοι των Μήδων· η δε αντίπαλος
+μερίς αναγκασθείσα να φύγη προσεκάλεσε τον Πάχητα. Ούτος εζήτησε
+συνέντευξιν μετά του Ιππίου του εν τω διατειχίσματι αρχηγού των
+Αρκάδων, υποσχεθείς εις αυτόν ότι θα τον απέλυε πάλιν σώον και υγιά,
+εάν δεν εδέχετο τας προτάσεις του. Και ο μεν Ιππίας εξήλθε προς
+αυτόν· ο δε Πάχης τούτον μεν εφυλάκισεν, όχι όμως σιδηροδέσμιον,
+επιτεθείς δε εξ απροόπτου κατά του τειχίσματος εκυρίευσεν αυτό και
+εφόνευσεν όλους τους εν αυτώ ευρισκομένους Αρκάδας και βαρβάρους·
+επανέφερε δε τον Ιππίαν ως είχεν υποσχεθή· αλλ' άμα εισελθόντα τον
+συλλαμβάνει και τον φονεύει διά τόξου. Και απέδωκε το Νότιον εις
+τους Κολοφωνίους εξαιρέσας εκείνους όσοι έδειξαν φιλίαν προς τους
+Μήδους. Βραδύτερον οι Αθηναίοι στείλαντες οικιστάς, σύμφωνα με τους
+νόμους των, συνώκισαν το Νότιον, συναθροίσαντες εκ των διαφόρων
+πόλεων όλους τους διεσπαρμένους Κολοφωνίους.
+
+35. Ο δε Πάχης επιστρέψας εις την Μυτιλήνην υπέταξε την Πύρραν και
+την Έρεσον· συλλαβών δε τον Λακεδαιμόνιον Σάλαιθον κρυμμένον εν τη
+πόλει αποστέλλει αυτόν εις Αθήνας μετά των εν Τενέδω κρατουμένων και
+των άλλων, τους οποίους υπέθετεν ως αιτίους της αποστασίας·
+αποπέμπει επίσης και το πλειότερον μέρος του στρατού. Μείνας δε μετά
+του υπολοίπου διωργάνωσε κατά το δοκούν τα της Μυτιλήνης και της
+λοιπής Λέσβου.
+
+36. Ότε δ' έφθασαν οι Μυτιληναίοι και ο Σάλαιθος, οι Αθηναίοι τον
+μεν Σάλαιθον ευθύς εφόνευσαν, μολονότι ούτος υπέσχετο μεταξύ πολλών
+άλλων να απομακρύνη τους Πελοποννησίους και από των Πλαταιών, αι
+οποίαι επολιορκούντο ακόμη· περί δε των λοιπών διεσκέπτοντο. Εν τη
+οργή των απεφάσισαν όχι μόνον τους παρόντας να φονεύσουν, αλλά και
+όλους τους εφήβους Μυτιληναίους, και να ανδραποδίσουν τους παίδας
+και τας γυναίκας. Διότι εύρισκαν ασυγχώρητον το ότι απεστάτησαν
+χωρίς να έχουν παράπονα ως οι άλλοι· εκείνο δε το οποίον ηύξανε την
+οργήν των ήτο ότι ο στόλος των Πελοποννησίων, όπως βοηθήση την
+Μυτιλήνην, ετόλμησε να διακινδυνεύση εις τα παράλια της Ιωνίας·
+διότι δεν επίστευαν ότι οι Μυτιληναίοι είχαν αποστατήσει χωρίς να
+έχουν κατά νουν μέγα σχέδιον. Στέλλουν λοιπόν τριήρη προς τον
+Πάχητα, όπως αναγγείλη τα αποφασισθέντα και διατάξη αυτόν να φονεύση
+ταχέως τους Μυτιληναίους· αλλά κατά την επομένην ημέραν κατέλαβεν
+αυτούς ευθύς η μεταμέλεια και ανελογίσθησαν την σοβαρότητα και την
+σκληρότητα αποφάσεως, η οποία κατεδίκαζεν εις θάνατον ολόκληρον
+πόλιν και όχι τους αιτίους. Άμα ενόησαν τούτο οι παρόντες πρέσβεις
+των Μυτιληναίων και οι εν Αθήναις φίλοι των, παρεσκεύασαν τους
+άρχοντας ούτως ώστε να σκεφθούν και πάλιν περί του πράγματος τούτου·
+τους έπεισαν δε ευκόλως· διότι και οι άρχοντες ούτοι είχαν
+πεποίθησιν ότι οι πλείστοι των πολιτών επεθύμουν να κάμουν δευτέραν
+διάσκεψιν. Σχηματισθείσης λοιπόν της εκκλησίας αμέσως, ο καθείς
+επρότεινε την γνώμην του. Κλέων δε ο Κλεαινίτου, του οποίου η υπέρ
+του θανάτου γνώμη είχεν υπερισχύσει κατά την προτεραίαν, ο
+βιαιότερος των πολιτών εις πάσαν περίστασιν και μεγίστην έχων τότε
+επίδρασιν επί του δήμου, ανελθών εις το βήμα πάλιν έλεγε ταύτα.
+
+37. «Πολλάκις και τώρα και κατά το παρελθόν υπεστήριξα ότι η
+δημοκρατία είναι αδύνατον να κυβερνά άλλους λαούς, και την γνώμην
+ταύτην ισχυροποιεί ακόμη περισσότερον η σημερινή μεταμέλειά σας περί
+των Μυτιληναίων. Συνηθίσαντες εις τον καθημερινόν βίον μήτε να
+φοβήσθε μήτε να επιβουλεύησθε αλλήλους πράττετε το αυτό και προς
+τους συμμάχους· και εάν η παραπειθόμενοι από την ευγλωττίαν των ή
+ενδίδοντες από οίκτον περιπίπτετε εις σφάλμα τι, δεν πιστεύετε ότι η
+αδυναμία σας θα σας αποβή επικίνδυνος και άνευ ευγνωμοσύνης εκ
+μέρους των συμμάχων. Δεν παρατηρείτε ότι η κυριαρχία σας είναι
+αληθής τυραννία επιβεβλημένη επί ανθρώπων επιβούλων, οίτινες
+ακουσίως υπακούουν, οίτινες, ουδεμίαν σας χρεωστούν χάριν διά τας
+γινομένας προς αυτούς με βλάβην ιδικήν σας χάριτας, αλλ' οίτινες σας
+υποτάσσονται από ανάγκην μάλλον παρά από ευγνωμοσύνην. Το δεινότατον
+δε πάντων είναι ότι ουδεμία πλέον σταθερότης θέλει υπάρχει εις τας
+αποφάσεις μας και δεν θα εννοώμεν ότι καλήτερον η πόλις μας να έχη
+κακούς, αλλά σταθερούς νόμους παρά καλούς αλλά ακύρους· ότι σώφρων
+αμάθεια είναι ωφελιμωτέρα της ακολάστου δεξιότητος· και ότι ως επί
+το πλείστον αι πόλεις ευδαιμονούν όταν έχουν ανθρώπους μετρίους παρ'
+όταν έχουν ανθρώπους συνετωτάτους· διότι ούτοι θέλουν αι ιδικαί των
+γνώμαι να φαίνωνται σοφώτεραι από τους νόμους και τα λεγόμενά των να
+κατισχύουν εις τας συνελεύσεις, ως να μη υπήρχον τάχα άλλαι
+μεγαλύτεραι ευκαιρίαι διά να δείξουν την ευφυίαν των, τούτου δ'
+ένεκα καταστρέφουν τας πόλεις· ενώ οι άλλοι, οι δυσπιστούντες προς
+την ιδίαν αυτών σύνεσιν, ομολογούν ότι είναι αμαθέστεροι των νόμων
+και ολιγώτερον ικανοί να επικρίνουν τον λόγον του ρήτορος· δίκαιοι
+δε όντες μάλλον κριταί παρά ρητορικοί αθληταί επιτυγχάνουν σχεδόν
+πάντοτε. Ούτω λοιπόν πρέπει να πράττωμεν και ημείς αντί να
+περιπλεκώμεθα εις αγώνα ευγλωττίας και ευφυίας και σας δίδωμεν
+συμβουλάς αντιθέτους προς τας πεποιθήσεις μας.
+
+38. »Και εγώ μεν την αυτήν έχω γνώμην και απορώ με εκείνους, οίτινες
+επρότειναν δευτέραν διάσκεψιν περί των Μυτιληναίων και επροκάλεσαν
+χρονοτριβήν ήτις αποβαίνει προς όφελος των αδικησάντων (διότι η οργή
+του παθόντος εναντίον του αδικήσαντος γίνεται χαλαρωτέρα, ενώ η
+άμυνα, όταν ακολουθή αμέσως μετά την ύβριν, επειδή επέρχεται ευθύς
+προς αντίκρουσιν, επιβάλλει την αρμόζουσαν τιμωρίαν), απορώ δε και
+ποίος θέλει αντείπει εις εμέ και αποδείξει ότι αι μεν αδικίαι των
+Μυτιληναίων είναι ωφέλιμοι εις ημάς, αι δε συμφοραί μας καθίστανται
+βλαβεραί εις τους συμμάχους. Είναι φανερόν ότι βασιζόμενος εις την
+ρητορικήν αυτού δεινότητα ήθελε προσπαθήσει να υποστηρίξη το
+εναντίον, διά να αποδείξη ότι δεν εγένετο κοινή απόφασις, ή,
+κινούμενος από κέρδος, ήθελε παρασκευάσει μετά κόπου λόγον
+ευπρόσωπον, αποπειρώμενος να σας απατήση. Δυστυχώς η πολιτεία τα μεν
+βραβεία των τοιούτων αγώνων δίδει εις άλλους, δι' εαυτήν δε
+επιφυλάσσει μόνον τους κινδύνους. Του κακού τούτου αίτιοι είσθε
+σεις, οίτινες κακώς διανέμοντες τας αμοιβάς συνηθίζετε να παρίστασθε
+θεαταί των λόγων και ακροαταί των έργων. Από τους τεχνικούς λόγους
+των καλώς ομιλούντων κρίνετε περί των μελλόντων έργων, παρασυρόμενοι
+δε τοιουτοτρόπως πιστεύετε ότι τα μέχρι τούδε πραχθέντα εγένοντο
+ουχί όπως τα είδατε αλλ' όπως τα ακούετε παρ' αυτών· και από
+καινοφανή μεν λόγον τείνετε παραπολύ εις το ν' απατάσθε, υπό λόγου
+δε εκ πείρας ανεγνωρισμένου ως αρίστου δεν πείθεσθε, ακαθέκτως
+παρασυρόμενοι υπό των εκάστοτε παραδόξων και περιφρονούντες των
+συνήθων. Όλοι θέλετε να είσθε ρήτορες, επειδή δε τούτο δεν είναι
+δυνατόν, ανταγωνίζεσθε προς τους όντας τοιούτους, διά να μη φανήτε
+ότι ηκολουθήσατε την προηγούμενως τεθείσαν γνώμην, αλλ' ότι πρότερον
+επεδοκιμάσατε, αν είπη τι με ευφυίαν ο ρήτωρ. Ταχείς εις το να
+προαισθάνεσθε όσα σας λέγουσιν είσθε βραδείς εις το να προβλέπετε τα
+εξ αυτών αποβησόμενα. Ζητούντες, ούτως ειπείν, άλλα νεώτερα από όσα
+είνε συνηθισμένα και με τα οποία κυβερνώμεθα, ουδέ περί των παρόντων
+κρίνετε ορθώς. Τέλος παρασυρόμενοι υπό της τέρψεως της ακοής
+ομοιάζετε μάλλον με καθημένους ακροατάς σοφιστών παρά με πολίτας
+σκεπτομένους περί των συμφερόντων της πόλεως.
+
+39. » Εκ τούτων των ελαττωμάτων θέλων να σας αποτρέψω αποφαίνομαι
+ότι οι Μυτιληναίοι την πόλιν ημών πλειότερον παρά κάθε άλλη πόλις
+ηδίκησαν. Και εκείνους μεν οίτινες απεστάτησαν μη δυνηθέντες να
+υποφέρουν την ημετέραν δεσποτείαν ή αναγκασθέντες υπό των εχθρών
+τους συγχωρώ· τι να είπω όμως δι' εκείνους οίτινες έχοντες νήσον
+μετά τειχών και μόνον κατά θάλασσαν φοβούμενοι τους ημετέρους
+εχθρούς, και εν τη οποία όμως (θαλάσση) ηδύναντο να αντιτάξουν προς
+αυτούς πλοία, είναι αυτόνομοι και απολαύουν των πρώτων τιμών; τι
+άλλο παρά ότι η διαγωγή των είναι συνωμοσία και επανάστασις μάλλον
+παρά αποστασία (διότι η αποστασία προέρχεται μόνον από
+καταπιεζομένους), τι άλλο τέλος παρά συνεννόησις μετά των
+σκληροτάτων εχθρών μας, διά να τους βοηθήσουν να μας καταστρέψουν;
+Το έγκλημά των είναι μεγαλύτερον παρά εάν στηριζόμενοι επί των ιδίων
+των δυνάμεων μας εκήρυτταν πόλεμον φανερόν. Ουδέν εχρησίμευσεν
+αυτοίς ως παράδειγμα, ούτε αι συμφοραί των άλλων όσοι αποστατήσαντες
+από ημάς υπετάγησαν ήδη, ούτε η παρούσα ευδαιμονία των τους
+απέτρεψεν από του να ριφθούν εις τους κινδύνους, γενόμενοι δε
+θρασείς προς το μέλλον και ελπίσαντες πράγματα μεγαλύτερα μεν της
+δυνάμεώς των, μικρότερα δε της πραγματικής θελήσεώς των έκαμαν
+πρώτοι πόλεμον, προτιμήσαντες την βίαν παρά την προς ημάς πίστιν·
+και άμα ενόμισαν ότι ήσαν ισχυρότεροι προσέβαλον ημάς χωρίς να
+αδικηθούν. Πολλάκις συμβαίνει ώστε αι πόλεις εις όσας έλθη
+απροσδόκητος ευτυχία να τρέπωνται εις την ύβριν· εξ εναντίας αι κατά
+τους φυσικούς νόμους ευτυχίαι είναι ολιγώτερον επικίνδυνοι των
+απροσδοκήτων και είναι ευκολώτερον ούτως ειπείν να αποκρούσουν την
+δυστυχίαν παρά να διασώσουν την ευδαιμονίαν. Έπρεπε προ πολλού ήδη
+οι Μυτιληναίοι να μη τιμώνται παρ' ημών τόσον ευνοϊκώτερα των άλλων·
+εάν εγίνετο τούτο, δεν θα περιήρχοντο εις τοιούτον βαθμόν αυθαδείας,
+τοσούτω μάλλον όσω έγκειται εις την φύσιν του ανθρώπου να περιφρονή
+τους θωπεύοντας και να σέβεται τους μη υποχωρούντας. Ας τιμωρηθούν
+λοιπόν σήμερον ανταξίως της αδικίας των, και μη συγχωρήσετε τον λαόν
+επιρρίπτοντες το σφάλμα εις τους ολιγαρχικούς. Όλοι επετέθησαν καθ'
+ημών ομοίως, ενώ ηδύναντο προστρέχοντες εις ημάς να αποκατασταθούν
+τώρα πάλιν εις την πόλιν των· αλλά προτιμήσαντες να συγκινδυνεύσουν
+μετά των αριστοκρατών συναπεστάτησαν. Σκέφθητε καλώς· εάν επιβάλλετε
+την αυτήν τιμωρίαν εις τους συμμάχους οίτινες αποστατούν
+αναγκαζόμενοι υπό των εχθρών και εις τους συμμάχους των οποίων η
+αποστασία είναι εκουσία, νομίζετε ότι θα ευρεθή κανείς, όστις δεν
+θέλει αποστατήσει με την πλέον παραμικράν πρόφασιν, όταν λάβη υπ'
+όψιν του ότι νικήσας μεν θα γίνη ελεύθερος, νικηθείς δε δεν θα πάθη
+τίποτε αθεράπευτον; Πολεμούντες εναντίον κάθε πόλεως θέλομεν
+διακινδυνεύει την περιουσίαν και τα σώματα ημών. Και εάν μεν
+επιτύχωμεν, θα παραλαμβάνωμεν πόλιν κατεστραμμένην και θα στερώμεθα
+διά παντός της προσόδου, ήτις αποτελεί την δύναμιν ημών· εάν δε
+αποτύχωμεν, θα προσθέτωμεν εις τους προϋπάρχοντας και άλλους
+εχθρούς, και τον χρόνον τον οποίον έπρεπε να διαθέτωμεν εις το να
+πολεμώμεν τους υπάρχοντας εχθρούς θα τον διαθέτωμεν εις το να
+πολεμώμεν τους ιδικούς μας συμμάχους.
+
+40. » Δεν πρέπει λοιπόν να ελπίσουν ότι θα τύχουν συγγνώμης, διότι
+ημάρτησαν ανθρωπίνως, ούτε διά της πειθούς ούτε διά των χρημάτων·
+διότι έβλαψαν όχι χωρίς να θέλουν, αλλ' επεβουλεύθησαν ημάς εν
+γνώσει· είναι δε αξιοσυγχώρητα μόνα τα ακούσια σφάλματα. Εγώ και
+τότε και σήμερον διατείνομαι ότι δεν πρέπει να μετανοήτε διά τα άπαξ
+αποφασισθέντα, εάν θέλετε να αποφύγετε τους τρεις βλαπτικωτάτους διά
+την πολιτείαν σκοπέλους, τον οίκτον, την από τους λόγους γοητείαν
+και την επιείκειαν. Διότι δίκαιος οίκτος οφείλεται προς ανθρώπους
+ομοίους με ημάς, ουδόλως δε προς εκείνους, οίτινες είναι ανάξιοι του
+οίκτου ημών και οίτινες δεν θα παύσουν να είναι πάντοτε εχθροί. Οι
+ρήτορες πού σας ευχαριστούν με τους λόγους των δύνανται να εύρουν
+στάδιον εις άλλας περιστάσεις ολιγώτερον σπουδαίας από την παρούσαν,
+και όχι τώρα, ότε η μεν πόλις βραχείαν ηδονήν απολαύσασα θέλει
+ζημιωθή μεγάλως, αυτοί δε θέλουν πληρωθή καλώς διά την καλήν ομιλίαν
+των. Τέλος η επιείκεια οφείλεται εις τους ανθρώπους, οι οποίοι είναι
+και θα είναι φίλοι, και όχι εις εκείνους, οι οποίοι θα μείνουν
+πάντοτε οι ίδιοι και την αυτήν έχθραν θα διατρέφουν πάντοτε προς
+ημάς. Εν ενί λόγω, εάν μεν πεισθήτε εις εμέ, θέλετε πράξει ό,τι
+είναι δίκαιον προς τους Μυτιληναίους και συμφέρον προς ημάς, μη
+πεισθέντες δε όχι μόνον αυτών την ευγνωμοσύνην δεν θέλετε επισύρει,
+αλλά μάλλον θα καταδικάσετε τον εαυτόν σας. Διότι, εάν η αποστασία
+των ήτο νόμιμος, τότε η κυριαρχία σας δεν θα είναι τοιαύτη. Εάν δε,
+μολονότι παράνομον ούσαν, θελήσετε εισέτι να την εξασκήτε, πρέπει
+επίσης παρανόμως και τούτους να τιμωρήσετε χάριν του συμφέροντος της
+αρχής. Άλλως παραιτήσατε την αρχήν και μετέρχεσθε ανδραγαθίαν
+ακίνδυνον. Μεταχειρισθήτε αυτούς όπως θα σας μετεχειρίζοντο.
+Διαφυγόντες τον κίνδυνον μη φανήτε πλέον απαθείς από εκείνους, που
+σας επεβουλεύθησαν. Ενθυμηθήτε τι θα έπραττον ούτοι πιθανώς προς
+σας, εάν ενίκων, και προ πάντων ότι αυτοί υπήρξαν οι πρώτοι
+αδικήσαντες. Οι άνευ προφάσεως προσβάλλοντές τινα επιμένουν μέχρις
+ου τον εξολοθρεύσουν, επειδή φοβούνται τον εκ του υπολειπομένου
+εχθρού κίνδυνον· διότι ο αδίκως παθών τι οργίζεται μάλλον κατά του
+αδικήσαντος αυτόν παρά ο παθών τι από δικαίας αιτίας. Μη γίνετε
+προδόται του εαυτού σας, αλλά αναλογιζόμενοι τι εμέλλετε να πάθετε,
+και προ πάντων πόσας θυσίας ηθέλετε υποστή, διά να τους νικήσετε,
+ανταποδώσατε σήμερον ό,τι εμέλλετε να πάθετε, χωρίς να δείξετε
+αιφνιδίαν αδυναμίαν και χωρίς να λησμονήσετε τον προ ολίγου επί των
+κεφαλών επικρεμασθέντα κίνδυνον. Και τούτους τιμωρήσατε αξίως και
+δείξατε φανερά διά παραδείγματος εις τους συμμάχους ότι πάσης
+αποστασίας η τιμωρία θα είναι θάνατος. Άμα γίνη γνωστή η απόφασίς
+σας, σπανιώτερον θα αμελήτε τους εχθρούς σας, διά να πολεμήτε τους
+συμμάχους σας ».
+
+41. Ταύτα είπεν ο Κλέων· μετ' αυτόν δε ο Διόδοτος ο Ευκράτους, ο
+οποίος και κατά την προτέραν εκκλησίαν επολέμησε ζωηρώς το κατά των
+Μυτιληναίων ψήφισμα θανάτου, αναβάς και τότε εις το βήμα, είπε τα
+εξής.
+
+42. « Ούτε τους προτείναντας την δευτέραν περί των Μυτιληναίων
+διάσκεψιν κατηγορώ, ούτε επαινώ εκείνους, που επικρίνουν την
+επανειλημμένην σύσκεψιν περί των σπουδαιοτάτων υποθέσεων· νομίζω δε
+ότι δύο πράγματα είναι εναντιώτατα εις την καλήν σκέψιν, η ταχύτης
+και η οργή, εκ των οποίων η μεν προέρχεται από ανοησίαν, η δε από
+την αγροικίαν και την μετριότητα του νου. Ο υποστηρίζων ότι η
+συζήτησις δεν διαφωτίζει τα πράγματα, ή ασύνετος είναι ή έχει
+ατομικόν συμφέρον· ασύνετος, εάν νομίζη ότι υπάρχει άλλο μέσον, διά
+να εκφρασθή τις περί του μέλλοντος και του αφανούς· ενδιαφερόμενος,
+εάν θέλων να προτείνη κάτι κακόν και μη ελπίζων ότι θα δυνηθή να
+υποστηρίξη διά κακών λόγων κακήν υπόθεσιν ζητή δι' επιτηδείων
+διαβολών να εκφοβίση τους αντιπάλους και τους ακροατάς του. Οι
+επικινδυνότατοι όμως πάντων είναι οι κατηγορούντες τους ανταγωνιστάς
+των ότι πωλούν αντί χρημάτων την ρητορικήν των τέχνην. Εάν
+κατηγορούν αυτούς δι' αμάθειαν, τότε η ήττα αυτών θα επέφερεν
+απώλειαν ρητορικής ικανότητος μόνον, όχι δε και τιμιότητος· αλλ'
+ενώπιον κατηγορίας επί αισχροκερδεία, εάν μεν ο ρήτωρ πείση,
+καθίσταται ύποπτος, εάν δε αποτύχη του σκοπού, χάνει συγχρόνως την
+υπόληψίν του και ως προς την φρόνησιν και ως προς την τιμιότητα του.
+Εις τοιαύτην δε περίστασιν η πόλις ουδόλως ωφελείται, διότι ο φόβος
+στερεί αυτήν των συμβούλων της, ενώ εξ εναντίας θα ηυδαιμόνει
+περισσότερον, εάν οι τοιούτοι κατήγοροι δεν ήσαν καλοί ρήτορες,
+διότι τότε δεν θα την παρέσυρον εις τόσα σφάλματα. Πρέπει δε ο
+αγαθός πολίτης να φαίνεται ότι προτείνει τα άριστα, όχι θέλων να
+εκφοβίζη τους αντιφρονούντας, αλλ' ομιλών χωρίς να εξασφαλίζη κανέν
+ιδιαίτερον πλεονέκτημα, η δε σώφρων πολιτεία δεν πρέπει μήτε μαζί με
+την υπάρχουσαν να δίδη και άλλην τιμήν εις τον πολλά και άριστα
+συμβουλεύοντα, μήτε όμως να μικρύνη την εις αυτόν υπάρχουσαν· όχι
+μόνον δεν πρέπει να τιμωρή τον αποτυγχάνοντα ρήτορα, αλλ' ούτε και
+να δεικνύη προς αυτόν δυσμένειαν. Διά του τρόπου τούτου ούτε ο
+επιτυχών εις τας προτάσεις του θα ομιλή εναντίον του αισθήματος του
+και διά να αρέση εις το πλήθος, όπως αξιωθή ακόμη μεγαλυτέρων τιμών,
+ούτε ο αποτυχών θα καταφεύγη εις αυτά τα μέσα, χαριζόμενος και αυτός
+διά να προσελκύση το πλήθος.
+
+43. »Τούτων ημείς πράττομεν τα εναντία, και ακόμη εάν κανείς τα
+άριστα μεν συμβουλεύη, καταστή όμως ύποπτος ότι ομιλεί διά κάποιον
+κέρδος, φθονήσαντες αυτόν διά τα κέρδη περί των οποίων υποψίαν μόνον
+έχομεν, στερούμεν την πολιτείαν φανεράς ωφελείας. Εις τοιούτο δε
+σημείον περιήλθομεν, ώστε αι καλαί συμβουλαί, άνευ ρητορικων
+στολισμάτων λεγόμεναι, δεν είναι ολιγώτερον ύποπτοι των κακών. Είναι
+λοιπόν ανάγκη όχι μόνον ο προτείνων ολεθριωτάτην πρότασιν να πείθη
+το πλήθος δι' απάτης, αλλά και η μάλλον ωφέλιμος γνώμη πρέπει να
+περιβάλλεται με ψεύδος, διά να γίνη πιστευτή. Ένεκα του φιλυπόπτου
+αυτής χαρακτήρος η πόλις ημών είναι η μόνη την οποίαν δεν δύναται
+κανείς να υπηρετήση φανερά και χωρίς να την απατήση. Ο δίδων φανερώς
+ωφέλιμον συμβουλήν διεγείρει υπονοίας ότι επιζητεί κρυφίως κάποιαν
+ατομικήν αμοιβήν. Πρέπει δε, προκειμένου περί των μεγίστων
+συμφερόντων και εις τοιαύτην κρίσιμον περίστασιν, να απαιτήτε να
+λέγωμεν κάτι ημείς των οποίων η διάνοια φθάνει μακρύτερα από σας, οι
+οποίοι δι' ολίγην ώραν σκέπτεσθε, προ πάντων επειδή ημείς είμεθα
+υπεύθυνοι σύμβουλοι και σεις ανεύθυνοι ακροαταί. Εάν όμως υφίστατο
+ζημίαν και ο πείσας και ο πεισθείς, αι αποφάσεις θα ήσαν
+δικαιότεραι· σήμερον δε, εάν περιπίπτετε ενίοτε εις σφάλματα
+παρασυρόμενοι υπό της ορμής, την οποίαν θα τύχη να έχετε, τιμωρείτε
+μόνον την γνώμην του πείσαντος, όχι δε και τας ιδικάς σας, αι
+οποίαι, μολονότι πολλαί, συνημάρτησαν.
+
+44. » Εγώ δε ανέβην εις το βήμα, όχι διά να αντείπω εις τα κατά των
+Μυτιληναίων αποφασισθέντα ουδέ διά να κατηγορήσω αυτούς. Διότι, εάν
+κρίνωμεν φρονίμως τα πράγματα, όχι περί της αδικίας εκείνων
+πρόκειται εις ημάς συζήτησις, αλλά ποία η συμφερωτέρα δι' ημάς
+απόφασις. Και εάν αποδειχθή ότι είναι εις τον ανώτατον βαθμόν
+ένοχοι, δεν θα συμβουλεύσω διά τούτο ότι είναι άξιοι θανάτου, καθώς
+επίσης δεν θα τους συγχωρήσω ειμή καθ' όσον συμφέρει εις την
+πολιτείαν. Νομίζω δε ότι πρέπει να σκεφθώμεν μάλλον διά το μέλλον
+παρά διά το παρόν. Και μολονότι ο Κλέων ισχυρίζεται ότι η θανατική
+ποινή θα είναι ωφέλιμος εις το μέλλον, διότι θα ελαττώση τας
+αποστασίας, εγώ αποβλέπων εις την μέλλουσαν ησυχίαν μας ισχυρίζομαι
+τα εναντία. Μη παρασυρθήτε από την ευπρέπειαν του λόγου του και
+ούτως απορρίψετε την από του ιδικού μου λόγου ωφέλειαν· διότι ο
+λόγος του, ένεκα της οργής, την οποίαν έχετε εναντίον των
+Μυτιληναίων, δύναται να σας φανή δικαιότερος και να σας πείση· ημείς
+όμως δεν δικαζόμεθα προς αυτούς ώστε να έχωμεν ανάγκην δικαιοσύνης,
+αλλά σκεπτόμεθα περί αυτών κατά πόσον ο θάνατος ή η σωτηρία των
+συμφέρει προς ημάς.
+
+45. »Εις τας πλείστας πόλεις η ποινή του θανάτου είναι καθιερωμένη
+διά πολλά εγκλήματα, των οποίων τινά δεν εξισούνται με το των
+Μυτιληναίων· όμως παρασυρόμενοι από την ελπίδα οι άνθρωποι αψηφούν
+τον κίνδυνον, και ουδείς μέχρι τούδε εξετέθη εις αυτόν πιστεύων ότι
+δεν θα επιτύχη εις το κατά των εχθρών επιχείρημα του· επίσης ποία
+πόλις αποστατούσα επεχείρησε τούτο χωρίς να έχη αρκούσαν βεβαιότητα
+ότι θα υποστηριχθή είτε από τα ιδικά της μέσα είτε από τας δυνάμεις
+των συμμάχων; Είναι φυσικόν εις όλους τους ανθρώπους να σφάλλουν και
+εις τον ιδιωτικον βίον και εις τον δημόσιον, ουδέ υπάρχει νόμος
+δυνάμενος να εμποδίση τούτο, διότι οι άνθρωποι εδοκίμασαν διαδοχικώς
+όλας τας τιμωρίας επαυξάνοντες αυτάς κατά μικρόν, διά να
+προφυλάσσωνται περισσότερον από τους κακούργους. Είναι μάλιστα
+πιθανόν ότι άλλοτε αι ποιναί ήσαν ηπιώτεραι διά τα μέγιστα
+εγκλήματα· αλλ' επειδή τα περιεφρόνουν, ανέβησαν αι πολλαί τούτων
+διά του χρόνου εις τον θάνατον· και με αυτόν όμως οι άνθρωποι
+παραβαίνουν τους νόμους. Ή πρέπει λοιπόν να εύρωμεν άλλο φόβητρον
+τρομερώτερον, ή να ομολογήσωμεν ότι η θανατική ποινή είναι ανωφελής.
+Όλοι οι άνθρωποι ωθούνται προς τους κινδύνους· ο μεν πτωχός
+ενθαρρύνεται υπό της ανάγκης, ο δε πλούσιος υπό της υπερηφανείας του
+πλούτου, οι δε τυχόν άλλοι υπό άλλων παθών τα οποία έχουσι και τα
+οποία τους παρασύρουν. Η ελπίς και η επιθυμία ευρίσκονται πανταχού·
+η επιθυμία προηγείται, η ελπίς ακολουθεί· εκείνη μεν σχεδιάζουσα την
+επιχείρησιν, αύτη δε υποδεικνύουσα την ευκολίαν της επιτυχίας,
+προξενούν τα μεγαλύτερα δυστυχήματα· και επειδή είναι αφανείς, διά
+τούτο είναι φοβερώτεροι των φανερών κινδύνων. Εκτός τούτων συντελεί
+όχι λιγώτερον εις την παρακίνησιν ημών και η τύχη· διότι παρισταμένη
+απροσδοκήτως και από μικρών αφορμών παρασύρει τον άνθρωπον προς τους
+κινδύνους, και προ πάντων τας πόλεις, μάλιστα διότι πρόκειται περί
+δύο μεγάλων ζητημάτων ως προς αυτάς, ήτοι περί της ελευθερίας ή της
+των άλλων αρχής, και έκαστος ενούμενος μετά των συμπολιτών του
+νομίζει ότι είναι κάπως ισχυρότερος παρά όσον είναι πράγματι. Εν
+συντόμω φρονώ παράλογον και πολύ βλακώδες το να πιστεύωμεν, ότι η
+ανθρωπίνη φύσις, όταν παρασύρεται βίαια προς πράξίν τινα, είναι
+δυνατόν να αποτραπή είτε διά της ισχύος των νόμων είτε διά κανενός
+φόβου.
+
+46. » Δεν πρέπει λοιπόν μήτε να εκφέρητε κακήν απόφασιν πιστεύοντες
+ότι η θανατική ποινή παρέχει εγγύησιν, μήτε να αφαιρέσητε από τους
+αποστατήσαντας κάθε ιδέαν μετανοίας και ταχείας εξαλείψεως του
+εγκλήματός των. Σκεφθήτε ότι σήμερον, εάν καμμία πόλις αποστατήση
+και ιδή ότι δεν είναι ικανή να υπερισχύση, δύναται να έλθη εις
+συμβιβασμόν ενόσω ακόμη είναι εις κατάστασιν να αποζημιώση διά τα
+έξοδα του πολέμου και εις το μέλλον να πληρώνη φόρους· εν εναντία
+περιπτώσει, νομίζετε ότι θα ευρίσκετο, πόλις η οποία δεν ήθελε
+παρασκευασθή τελειότερον παρ' ό,τι τώρα αι πόλεις παρασκευάζονται
+και δεν ήθελεν υποστή την μέχρι τελείας εξαντλήσεως πολιορκίαν, εάν
+ήξευρεν ότι ουδεμία υπήρχε διαφορά μεταξύ ταχείας υποταγής και
+παρατάσεως του αγώνος; δεν θα ήτο δε και εις ημάς επιζήμιον να
+δαπανώμεν διά πολιορκίαν πόλεως απόφασιν εχούσης να μη παραδοθή,
+αφού δε την κυριεύομεν, να την ευρίσκωμεν κατεστραμμένην και να
+χάνωμεν του λοιπού τας εξ αυτής προσόδους ; Και όμως διά των
+προσόδων τούτων είμεθα ισχυροί εναντίον των εχθρών ημών. Δεν πρέπει
+λοιπόν να βλάπτωμεν ημάς αυτούς τιμωρούντες αυστηρώς τους
+αμαρτάνοντας, αλλ' ας προσπαθώμεν μάλλον διά μετρίων ποινών να
+έχωμεν τας πόλεις ακμαίας εις πλούτον, εξαρτώντες την φύλαξιν αυτών
+όχι από την αυστηρότητα των νόμων αλλ' από την πραγματικήν
+επιμέλειαν. Σήμερον πράττομεν τα εναντία τούτων. Εάν υποδουλώσωμεν
+ένα λαόν ελεύθερον του οποίου διά της βίας άρχομεν και ο οποίος
+αποστατεί κατά φυσικόν νόμον χάριν της αυτονομίας του, νομίζομεν ότι
+πρέπει να τον τιμωρήσωμεν αυστηρώς. Εν τούτοις δεν πρέπει να
+τιμωρώμεν απηνώς άνδρας ελευθέρους οίτινες αποστατούσιν, αλλά πρέπει
+να τους επιτηρώμεν αυστηρά πριν αποστατήσουν και να προλαμβάνωμεν
+μηδέ εις την φαντασίαν των να έρχεται τοιαύτη ιδέα, ή, αφού τους
+υποτάσσωμεν, να μη επιρρίπτωμεν την ενοχήν που αρμόζει να
+επιρρίπτωμεν παρά εις όσον το δυνατόν ολίγους.
+
+47. » Σκέφθητε πόσον θα σφάλετε πειθόμενοι εις τον Κλέωνα. Σήμερον
+εις όλας τας πόλεις ο λαός είναι ευνοϊκός προς σας και δεν
+επαναστατεί μετά των ολιγαρχικών, παρά, εάν βιασθή, αμέσως γίνεται
+εχθρός εκείνων οίτινες τον ηνάγκασαν να αποστατήση· και όταν
+εκστρατεύετε εναντίον πόλεως εχθρικής, έχετε σύμμαχον· το πλήθος
+αυτής. Εάν όμως εξολοθρεύσετε τον λαόν των Μυτιληναίων, ο οποίος όχι
+μόνον δεν μετέσχε της αποστασίας, αλλ' άμα έλαβεν όπλα παρέδωκεν
+εκουσίως την πόλιν, πρώτον μεν θα αδικήσετε φονεύοντες τους
+ευεργέτας, έπειτα δε θα πράξετε διά τους ισχυρούς των ανθρώπων
+εκείνο, το οποίον κατ' εξοχήν επιθυμούν διότι, αποστατούντες ούτοι
+τας πόλεις, ευθύς θα έχουν σύμμαχον τον δήμον, αφού σεις εδείξατε
+προηγουμένως ότι η αυτή ποινή περιμένει και τους αθώους και τους
+ενόχους. Πρέπει δε, και εάν είναι ένοχοι, να υποκρινώμεθα ότι δεν
+είναι, διά να μη καταστήσωμεν εχθρόν τον μόνον σύμμαχον, ο οποίος
+μας μένει. Νομίζω δε ότι είναι πολύ συμφερώτερον προς διατήρησιν της
+αρχής να αδικηθώμεν εκουσίως παρά να εξολοθρεύσωμεν δικαίως
+ανθρώπους, τους οποίους πρέπει να φεισθώμεν προς το συμφέρον της
+πόλεως. Και ό,τι ο Κλέων υποστηρίζει ως δίκαιον να γίνη και ως
+συμφέρον δεν είναι δυνατόν να είναι τοιούτον συγχρόνως (δίκαιον και
+συμφέρον).
+
+48. » Σεις δε αναγνωρίζσντες ότι ταύτα είναι συμφερώτερα, και μήτε
+εις τον οίκτον μήτε εις την επιείκειαν ενδίδοντες περισσότερον (κατά
+των οποίων εγώ πρώτος θα είχον καθήκον να σας προφυλάξω) ακούσατε
+μόνον την φωνήν του ορθού λόγου. Δικάσατε χωρίς μεγάλην βιασύνην
+τους Μυτιληναίους, τους οποίους ο Πάχης έπεμψεν ως ενόχους, τους δε
+άλλους αφήσατε να ζουν ήσυχα εις τας οικίας των. Η πράξις αύτη και
+διά το μέλλον είναι ωφέλιμος και από τούδε διά τους εχθρούς φοβερά·
+διότι ο φρόνιμα σκεπτόμενος είναι ισχυρότερος παρά ο μετά
+πραγματικής μεν δυνάμεως, αλλ' αφρόνως προσβάλλων τους εχθρούς ».
+
+49. Ταύτα είπεν ο Διόδοτος. Αφού δε ειπώθησαν αι τελείως αντίθετοι
+μεταξύ των γνώμαι αύται, οι Αθηναίοι εφιλονείκησαν μεν ως προς την
+απόφασιν, και μάλιστα αι ψήφοι διηρέθησαν, υπερίσχυσεν όμως η γνώμη
+του Διοδότου. Ευθύς λοιπόν, έστειλαν δεύτερον πολεμικόν πλοίον, ίνα
+μη το άλλο, το οποίον είχεν εκπεμφθή μίαν ημέραν και μίαν νύκτα
+πρότερον, φθάση πρώτον και ευρεθή κατεστραμμένη η Μυτιλήνη. Αφού δε
+επρομήθευσαν οι Μυτιληναίοι πρέσβεις εις το πλοίον, οίνον και
+άλευρον και πολλά υπεσχέθησαν, εάν έφθανον εγκαίρως οι εις αυτό
+εισελθόντες. Τοσαύτη δε κατεβλήθη ταχύτης εις τον πλουν, ώστε οι
+κωπηλάται εκωπηλάτουν τρώγοντες συγχρόνως άλευρα ζυμωμένα με οίνον
+και έλαιον, και οι μεν εκοιμώντο, οι δε εκωπηλάτουν αλληλοδιαδόχως.
+Κατά τύχην δε επειδή δεν εσηκώθη άνεμος κανείς αντίθετος και το
+πρώτον πλοίον το οποίον έφερε την τρομεράν διαταγήν δεν έπλεε
+ταχέως, η δε άλλη έσπευδε τοιουτοτρόπως, η μεν πρώτη τοσούτον μόνον
+επρόλαβε την δευτέραν όσον ήρκει να αναγνώση ο Πάχης το ψήφισμα και
+να ετοιμάση τα προς εκτέλεσιν αυτού· η άφιξις όμως της τελευταίας
+τον ημπόδισεν. Ούτω λοιπόν παρ' ολίγον να καταστραφή η Μυτιλήνη.
+
+50. Οι δε άλλοι Μυτιληναίοι, τους οποίους είχε πέμψει ο Πάχης ως
+πρωτίστους αιτίους της αποστασίας, εθανατώθησαν υπό των Αθηναίων
+κατά πρότασιν του Κλέωνος· και ήσαν ούτοι ολίγον περισσότεροι των
+χιλίων. Κατεδαφίσαντες δε οι Αθηναίοι τα τείχη των Μυτιληναίων
+παρέλαβον τα πλοία. Ύστερον φόρον μεν δεν επέβαλον εις τους
+Λεσβίους, διαιρέσαντες δε την χώραν των, εκτός της των Μηθυμναίων,
+εις τρισχίλια τεμάχια, τα μεν τριακόσια αφιέρωσαν εις τους θεούς,
+εις δε τα άλλα έπεμψαν διά να τα καταλάβουν άποικοι Αθηναίοι, εις
+τους οποίους έπεσεν ο κλήρος να τα λάβουν, και οι Λεσβίοι,
+υποχρεωθέντες να πληρώνουν κατ' έτος δύο μνας δι' έκαστον τεμάχιον,
+εκαλλιέργουν αυτοί οι ίδιοι την γην. Κατέλαβαν επίσης οι Αθηναίοι
+και όλα τα χωρία όσα είχον οι Μυτιληναίοι εις την αντικρύ ήπειρον
+και υπέταξαν αυτούς υπό την κυριαρχίαν των. Και τα μεν συμβάντα της
+Μυτιλήνης τοιαύτα υπήρξαν.
+
+51. Κατά το αυτό δε θέρος, μετά την άλωσιν της Λέσβου, οι Αθηναίοι
+υπό την στρατηγίαν Νικίου του Νικηράτου εξεστράτευσαν κατά της νήσου
+Μινώας, η οποία κείται προ των Μεγάρων. Οι Μεγαρείς είχαν
+οικοδομήσει εκεί πύργον και μετεχειρίζοντο αυτόν ως φρούριον. Ήθελε
+δε ο Νικίας να θέση φρουράν εις το μέρος εκείνο, το οποίον ήτο
+πλησιέστερον προς τους Αθηναίους παρά το Βούδορον και η Σαλαμίς, διά
+να παύσουν οι Πελοποννήσιοι να στέλλουν από το μέρος εκείνο κρυφίως
+πολεμικά πλοία και πειρατάς, το οποίον έγίνετο προηγουμένως, και
+εμποδισθή κάθε είσπλευσις εις τα Μέγαρα. Εκυρίευσε λοιπόν πρώτον διά
+θαλάσσης και διά μηχανών δύο πύργους προέχοντας, προς το μέρος της
+Νισαίας, και, αφού ηλευθέρωσε τον είσπλουν μεταξύ της νήσου και της
+ηπείρου, έκλεισε το μέρος από το οποίον ήτο δυνατόν, διά γεφύρας
+άνωθεν από τα τέλματα, να έλθη βοήθεια εις την νήσον μη απέχουσαν
+πολύ από της στερεάς. Ότε δε συνετελέσθη το έργον εις ολίγας ημέρας,
+ο Νικίας αφήσας εις την Μινώαν φρούριον και φρουράν επέστρεψε μετά
+του στρατού.
+
+52. Κατά την αυτήν εποχήν, διαρκούντος του θέρους εκείνου, οι
+Πλαταιείς μη έχοντες πλέον σίτον μηδέ δυνάμενοι να υφίστανται την
+πολιορκίαν υπετάγησαν εις τους Πελοποννησίους κατά τον ακόλουθον
+τρόπον. Οι πολιορκούντες προσέβαλον το τείχος των, οι δε Πλαταιείς
+δεν ηδυνήθησαν να το υπερασπισθούν. Εννοήσας δ' ο Λακεδαιμόνιος
+στρατηγός την αδυναμίαν των διά της βίας μεν δεν ηθέλησε να κυριεύση
+την πόλιν (διότι εξ οδηγιών πεμφθεισών εκ Λακεδαίμονος είχε μάθει
+ότι, εάν ποτε εγίνετο ειρήνη με τους Αθηναίους και απεφασίζετο και
+υπό των δύο η απόδοσις των κυριευθεισών πόλεων, η Πλάταια έπρεπε να
+εξαιρεθή ως παραδοθείσα εκουσίως), έπεμψε όμως προς τους Πλαταιείς
+κήρυκα λέγοντα ότι, εάν συγκατετίθεντο να παραδώσουν θεληματικώς την
+πόλιν των εις τους Λακεδαιμονίους και να τους λάβουν ως δικαστάς, θα
+ετιμώρουν τους ενόχους και ουδένα θα κατεδίκαζον χωρίς να τον
+δικάσουν. Ταύτα είπεν ο κήρυξ, εκείνοι δε (διότι ήσαν πλέον εις την
+εσχάτην εξασθένησιν) παρέδωκαν την πόλιν. Και τους Πλαταιείς έτρεφον
+οι Πελοποννήσιοι επί τινας ημέρας, μέχρις ου έφθασαν οι εκ
+Λακεδαίμονος πέντε δικασταί. Ελθόντες ούτοι ουδεμίαν κατηγορίαν
+απήγγειλαν κατά των Πλαταιέων, αλλά προσκαλέσαντες ηρώτων αυτούς
+τούτο μόνον· « Εάν κατά τον παρόντα πόλεμον είχον προσφέρει
+εκδούλευσίν τινα εις τους Λακεδαιμονίους και τους συμμάχους ».
+Εκείνοι δε ζητήσαντες να ομιλήσουν ευρύτερον ανέθεσαν το έργον τούτο
+εις δύο Πλαταιείς, τον Αστύμαχον τον Ασωπολάου και τον Λάκωνα τον
+Αειμνήστου, ο οποίος ήτο και πρόξενος των Λακεδαιμονίων.
+Προχωρήσαντες λοιπόν ούτοι είπον τα εξής.
+
+53. «Την μεν πόλιν σας παρεδώσαμεν, ω Λακεδαιμόνιοι, νομίζοντες ότι
+η δίκη μας θα εγίνετο οπωσδήποτε δικαιοτέρα παρ' όσον γίνεται την
+στιγμήν ταύτην, και παρουσιάσθημεν όχι ενώπιον άλλων δικαστών, αλλ'
+ενώπιόν σας φρονούντες ότι από σας μόνον θα ευρίσκομεν δικαιοσύνην.
+Τώρα δε φοβούμεθα ότι και εις τα δύο ηπατήθημεν διότι υποπτεύομεν
+ευλόγως ότι πρόκειται όχι μόνον να αγωνισθώμεν κατά του θανάτου,
+αλλά και ότι η απόφασίς σας δεν θα είναι αμερόληπτος, συμπεραίνοντες
+τούτο εκ του ότι και κατηγορία εναντίον μας δεν έγινε κατά της
+οποίας να αντιτάξωμεν λόγους υπερασπίσεως (αλλ' ημείς αυτοί
+εζητήσαμεν τον λόγον) και εκ του ότι, επειδή η ερώτησίς σας είναι
+συνοπτική, εάν μεν είπωμεν την αλήθειαν, θα στραφή αύτη καθ' ημών,
+εάν δε είπωμεν ψεύδη, θα εξελεγχθώμεν ως ψεύσται. Μολονότι δε
+περιελθόντες εις την εσχάτην αμηχανίαν, αναγκαζόμεθα εν τούτοις και
+νομίζομεν ασφαλέστερον να διακινδυνεύσωμεν λέξεις τινάς προς
+απολογίαν μας· διότι η σιωπή ημών εις τοιαύτην περίστασιν θα μας
+εξέθετεν εις την μομφήν ότι δεν επράξαμεν ό,τι ήτο δυνατόν, διά να
+σωθώμεν. Εις τα δεινά δε ταύτα προστίθεται και η δυσκολία να σας
+πείσωμεν. Εάν ήμεθα άγνωστοι προς αλλήλους, θα ηδυνάμεθα να
+ωφεληθώμεν προσάγοντες μαρτυρίας διά τας οποίας να μη έχετε είδησιν·
+αλλά σήμερον θα ομιλήσωμεν προς ανθρώπους γνωρίζοντας τα πάντα, και
+φοβούμεθα ότι θα κρίνετε τας εκδουλεύσεις ημών κατωτέρας των ιδικών
+σας και θα καταλογίσετε τούτο εις ημάς ως έγκλημα, καθόσον μάλλον
+προς ευχαρίστησιν άλλων εισαγόμεθα εις δίκην προαποφασισμένην.
+
+54. » Παρέχοντες όμως προς υπεράσπισίν μας δικαιολογίας ως προς τας
+διενέξεις ημών προς τους Θηβαίους και προς σας τους άλλους Έλληνας
+θέλομεν κάμει υπόμνησιν των αγαθών πράξεων ημών και θέλομεν
+προσπαθήσει να σας πείσωμεν. Αποκρινόμεθα λοιπόν προς την βραχείαν
+εκείνην επερώτησιν. «Εάν κατά τον παρόντα πόλεμον προσεφέραμεν
+καμμίαν εκδούλευσιν εις τους Λακεδαιμονίους και τους συμμάχους»· εάν
+μεν μας ερωτάτε ως εχθρούς, δεν πρέπει να εύρετε κακόν ότι δεν σας
+παρέσχομεν καμμίαν υπηρεσίαν, εάν δε μας νομίζετε φίλους, τον εαυτόν
+σας μάλλον να κατηγορήσετε, διότι ήλθατε να μας πολεμήσετε. Ως προς
+δε την διαγωγήν ημών εν καιρώ ειρήνης και εν καιρώ του πολέμου κατά
+του Μήδου, αύτη υπήρξεν άμεμπτος· και την μεν ειρήνην δεν διελύσαμεν
+ημείς πρώτοι, κατά δε τον μηδικόν πόλεμον μόνοι ημείς εκ των Βοιωτών
+επολεμήσαμεν διά την ελευθερίαν της Ελλάδος. Μολονότι ηπειρώται,
+εναυμαχήσαμεν εις το Αρτεμίσιον, και κατά την μάχην την γενομένην
+εις την χώραν μας ηνώθημεν μαζί με σας και τον Παυσανίαν· δεν
+υπάρχει δε κίνδυνος απειλήσας κατ' εκείνην την εποχήν τους Έλληνας
+εις τον οποίον να μη μετέσχομεν περισσότερον των δυνάμεών μας. Ως
+προς σας δε ιδίως, ότε ο σεισμός περιέζωσε την Σπάρτην και
+απεχώρησαν εις την Ιθώμην οι αποστατήσαντες Είλωτες, ημείς επέμψαμεν
+εις βοήθειαν σας το έν τρίτον του στρατού μας· τοιαύται υπηρεσίαι
+δεν πρέπει να λησμονώνται.
+
+55. »Και κατά μεν τας παλαιάς και κρισίμους εκείνας περιστάσεις
+τοιούτοι εφάνημεν, ύστερον όμως εγενόμεθα εχθροί. Τούτου αίτιοι
+είσθε σεις, διότι, ότε, εζητήσαμεν την συμμαχίαν σας ότε μας
+προσέβαλον διά της βίας οι Θηβαίοι, σεις μας απεκρούσατε ειπόντες να
+αποταθώμεν προς τους Αθηναίους υπό την πρόφασιν ότι ούτοι είναι
+πλησίον, σεις δε πολύ μακράν. Και κατά μεν τον πόλεμον τούτον ούτε
+επάθετε ούτε εκινδυνεύσατε να πάθητε τίποτε υφ' ημών. Εάν δε δεν
+ηθελήσαμεν να αποσπασθώμεν από τους Αθηναίους, καθώς μας
+εσυμβουλεύσατε, η διαγωγή μας δεν ήτο άδικος, διότι και οι Αθηναίοι
+εβοήθησαν ημάς εναντίον των Θηβαίων, ότε σεις ηρνήθητε να μας
+βοηθήσετε. Ήθελεν είσθαι αισχρόν να τους προδώσωμεν προ πάντων ότε,
+αφού εδέχθημεν τας ευεργεσίας των, εισήλθομεν εις την συμμαχίαν των,
+ζητήσαντες αυτήν, και μετέσχομεν του δικαιώματος της ισοπολιτείας.
+Είχομεν λοιπόν καθήκον να ακολουθώμεν προθύμως τας διαταγάς των. Εις
+τας διαταγάς, τας οποίας δίδετε ως ηγεμόνες οι μεν ή οι δε εις τους
+συμμάχους σας, εάν υπάρχη τι αξιοκατάκριτον, δεν πταίουν οι
+ακολουθούντες αλλ' οι αρχηγούντες, οι οποίοι δεν οδηγούσιν ορθώς.
+
+56. » Οι δε Θηβαίοι πολλάς και άλλας αδικίας έπραξαν προς ημάς, την
+δε τελευταίαν γνωρίζετε σεις, διότι ένεκα ταύτης πάσχομεν ταύτα
+σήμερον. Εισήλθον εις την πόλιν μας εν καιρώ ειρήνης και εις ημέραν
+εορτής, δικαίως λοιπόν τους ετιμωρήσαμεν σύμφωνα με τον κοινώς
+ανεγνωρισμένον νόμον, όστις καθιεροί το δικαίωμα να απωθή τις τον
+επερχόμενον πολέμιον, και δεν είναι δίκαιον να μας τιμωρήσετε
+σήμερον χάριν αυτών. Εάν θεωρήσετε το δίκαιον αποβλέποντες εις το
+προσωρινόν συμφέρον σας και την έχθραν εκείνων, θέλετε φανή ότι
+είσθε όχι αληθείς κριταί του ορθού, αλλά μάλλον δούλοι του
+συμφέροντος. Εν τούτοις, εάν οι Θηβαίοι σας φαίνωνται χρήσιμοι
+σήμερον, ημείς όμως και οι άλλοι Έλληνες υπήρξαμεν πολύ περισσότερον
+άλλοτε, ότε διετρέχετε μεγαλύτερον κίνδυνον· αλλά κατ' εκείνον τον
+καιρόν, ότε ο βάρβαρος έφερε πανταχού την δουλείαν, οι Θηβαίοι ήσαν
+μετ' αυτού. Δίκαιον λοιπόν είναι εις το σημερινόν σφάλμα, εάν τωόντι
+εσφάλομεν, να αντισταθμίσετε την τότε προθυμίαν. Θα εύρετε δε ταύτην
+σχετικώς μεγαλυτέραν και εις περιστάσεις, κατά τας οποίας ήτο
+σπάνιον μεταξύ των Ελλήνων να αντιτάξη τις ανδρείαν κατά της
+δυνάμεως του Ξέρξου. Τότε επηνούντο μάλλον οι μη πράττοντες
+ακινδύνως τα συμφέροντα εις αυτούς ως προς την έφοδον των βαρβάρων,
+και εκουσίως αψηφούντες τους κινδύνους χάριν του καλού. Απ' αυτούς
+όντες και ημείς και τιμηθέντες άλλοτε διά των πρώτων τιμών φοβούμεθα
+σήμερον μήπως χαθώμεν, διότι ηκολουθήσαμεν τας αυτάς αρχάς
+προτιμήσαντες τους Αθηναίους χάριν της δικαιοσύνης μάλλον παρά εκ
+συμφέροντος. Εν τούτοις πρέπει να έχετε την αυτήν γνώμην περί των
+αυτών, και να μη νομίσετε ότι το συμφέρον είναι άλλο τι παρά το να
+δύνασθε να συμβιβάζετε την εκάστοτε ωφέλειάν σας με την σταθεράν
+ευγνωμοσύνην των συμμάχων.
+
+57. »Σκεφθήτε επίσης ότι παρά των πλείστων Ελλήνων νομίζεσθε ως
+παράδειγμα αρετής· εάν εκφέρετε καθ' ημών άδικον απόφασιν (η δε δίκη
+δεν δύναται να δικασθή αφανώς, διότι και οι κρίνοντες είναι
+επαινούμενοι και οι κρινόμενοι αξιόμεμπτοι), προσέξατε μήπως απαρέση
+εις τους Έλληνας να καταδικασθούν άνδρες ανδρείοι υπό ανδρών ακόμη
+πλέον ανδρείων και ανατεθούν εις τα κοινά ιερά τα εκ των πτωμάτων
+λάφυρα ημών των ευεργετών της Ελλάδος. Θα φανή τρομερόν ότι σεις οι
+Λακεδαιμόνιοι επορθήσατε την Πλάταιαν, την οποίαν οι μεν πατέρες σας
+ως μαρτύριον ανδρείας ανέγραψαν εις τον εν Δελφοίς τρίποδα, σεις δε
+εξηφανίσατε σύρριζα από όλον το ελληνικόν χάριν των Θηβαίων. Ιδού
+λοιπόν εις ποίον σημείον συμφοράς περιήλθομεν ημείς, οι οποίοι, και
+οι Μήδοι εάν ενίκων, θα κατεστρεφόμεθα και σήμερον νικώμεθα υπό των
+Θηβαίων εμπρός εις σας, οι οποίοι άλλοτε ήσθε φίλτατοι. Δύο
+τρομερούς αγώνας υπέστημεν· προ μικρού μεν εκινδυνεύσαμεν να
+αποθάνωμεν υπό πείνης, εάν δεν παρεδίδομεν την πόλιν, τώρα δε να
+καταδικασθώμεν εις θάνατον, και εξ όλων των Ελλήνων ημείς οι
+Πλαταιείς οι τοσούτον πρόθυμοι εις το να συντρέχωμεν τους Έλληνας
+υπεράνω των δυνάμεων μας, ημείς μόνοι παρηγκωνίσθημεν και
+κατηντήσαμεν να εγκαταλειφθώμεν έρημοι και αβοήθητοι· ουδείς εκ των
+τότε συμμάχων μας ωφελεί, φοβούμεθα δε ότι και σεις, ω
+Λακεδαιμόνιοι, η μόνη ελπίς, ουδεμίαν βοήθειαν θέλετε μας παράσχει.
+
+58. » Σας ικετεύομεν εν ονόματι των θεών των εφόρων της ημετέρας
+συμμαχίας και εν ονόματι της αφοσιώσεως ημών προς τους Έλληνας να
+καμφθήτε και να μεταβάλετε την απόφασιν την οποίαν εσχηματίσατε
+πεισθέντες εις τους Θηβαίους, και σας παρακαλούμεν να απαιτήσετε και
+σεις την χάριν να μη φονεύσετε εκείνους τους οποίους δεν αρμόζει εις
+σας να φονεύσετε· απολαύσατε έντιμον ευγνωμοσύνην αντί ατίμου, και
+μη επισύρετε εναντίον σας δυσφημίαν, διά να αρέσητε εις τους άλλους·
+μία στιγμή αρκεί, διά να εξαφανίση τα σώματα ημών, είναι όμως
+επίπονον να εξαλείψετε την δυσφημίαν από την πράξιν αυτήν. Ημείς
+τους οποίους θα τιμωρήσετε δεν είμεθα εχθροί, διότι τότε θα ήτο
+δίκαιον, αλλά φίλοι, οι οποίοι εξ ανάγκης σας επολέμησαν. Χαρίζοντες
+εις ημάς την ζωήν θέλετε πράξει όσιον έργον. Ενθυμηθήτε ότι
+παρεδόθημεν εκουσίως τείνοντες προς σας ικέτιδας χείρας (ο δε
+καθιερωμένος νόμος εις τους Έλληνας απαγορεύει να φονεύωνται
+ικέται), και προσέτι εγενόμεθα ευεργέται σας εις κάθε περίστασιν.
+Αποβλέψατε εις τους τάφους των πατέρων σας, τους οποίους φονευθέντας
+υπό των Μήδων και ταφέντας εις την ημετέραν γην, ετιμώμεν κατ' έτος
+δημοσία προσφέροντες και τας εν χρήσει θυσίας και τας απαρχάς όλων
+των ημετέρων καρπών, ευνοϊκοί προς άνδρας εκ φιλικής χώρας
+καταγομένους και σύμμαχοι προς αρχαίους συμπολεμιστές. Τούτων θέλετε
+πράξει σεις τα εναντία, εάν εκφέρετε άδικον απόφασιν. Σκεφθήτε
+καλώς· ο Παυσανίας έθαψεν αυτούς ενταύθα νομίζων ότι τους απέθετε
+και εις γην φιλικήν και πλησίον φίλων· σεις δε, εάν μας φονεύσετε
+και την χώραν των Πλαταιών μεταβάλετε εις χώραν των Θηβών, τι άλλο
+θα πράξετε παρά θα εγκαταλείψετε τους πατέρας σας και τους συγγενείς
+σας εις γην πολεμίαν και πλησίον των φονέων των, και θα τους
+στερήσετε των τιμών, τας οποίας έχουν σήμερον ; Προς τούτοις και την
+γην, εις την οποίαν ηλευθερώθησαν οι Έλληνες, θα την καταστήσετε
+υπόδουλον, και τους ναούς των θεών, τους οποίους επικαλεσθέντες
+ενίκησαν τους Μήδους θέλετε ερημώσει, και θέλετε αφαιρέσει από τους
+ναούς τούτους τας θυσίας, τας οποίας εθέσπισαν οι ιδρυταί αυτών.
+
+59. » Τοιαύτη διαγωγή, ω Λακεδαιμόνιοι, θα ήτον αναξία της δόξης
+σας, εναντία εις τα κοινά των Ελλήνων έθιμα, και υβριστική διά τους
+προγόνους σας· μη θυσιάσετε ημάς τους ευεργέτας ένεκα έχθρας, την
+οποίαν άλλοι μας έχουν, αλλά μάλλον φεισθήτε ημών και καμφθήτε υπό
+συμπαθείας συνετής. Λάβετε υπ' όψιν όχι μόνον την σπουδαιότητα της
+ποινής, την οποίαν θα υποστώμεν, αλλ' ότι θέλουν υποστή αυτήν άνδρες
+ωσάν ημείς και ότι δεν δύναται κανείς να προΐδη πότε και επάνω εις
+ποίον θα πέση η συμφορά, που δυνατόν να μη ήτο άξιος αυτής. Ημείς,
+όπως πρέπει εις δυστυχείς και όπως απαιτεί η ανάγκη, επικαλούμενοι
+τους θεούς τους τιμωμένους εις τους αυτούς και ομοίους βωμούς και
+κοινούς εις όλους τους Έλληνας ικετεύωμεν να σας πείσουν περί
+τούτων, συνάμα ζητούντες να μη λησμονήσετε ότι ενθυμούμενοι τους
+όρκους, τους οποίους ώμοσαν οι πατέρες σας, εγενόμεθα ικέται των
+πατρόων τάφων σας και επικαλούμενα τους αποθανόντας να μη δουλωθώμεν
+υπό των Θηβαίων μήτε να παραδοθώμεν εις εχθίστους, ενώ είμεθα φίλοι.
+Υπενθυμίζομεν προσέτι την ημέραν εκείνην, κατά την οποίαν μετ'
+εκείνων εδοξάσθημεν, ενώ η παρούσα μας απειλεί διά της εσχάτης
+τιμωρίας. Περαίνοντες τον λόγον, το οποίον είναι υποχρεωτικόν
+συνάμα, αλλά και φοβερόν διά τους εν τοιαύτη καταστάσει
+ευρισκομένους, επειδή και ο βίος συντελευτά συνήθως μετά του λόγου,
+λέγομεν τέλος, ότι δεν παρεδώσαμεν εις τους Θηβαίους την πόλιν ημών
+(διότι αντί τούτου προτιμότερος ο ελεεινότατος θάνατος ο διά του
+λιμού), αλλά προσήλθομεν εμπιστευθέντες εις σας. Είναι δίκαιον, εάν
+δεν πείσωμεν, να επανέλθωμεν εις την αυτήν θέσιν, εις την οποίαν
+ευρισκόμεθα προτερον και να μας αφήσετε την εκλογήν του κινδύνου.
+Σας εξορκίζομεν συγχρόνως, ω Λακεδαιμόνιοι, να μη παραδώσετε διά των
+ιδίων σας χειρών και εναντίον της πίστεώς σας τους ικέτας σας και
+προθυμοτάτους υπερασπιστάς της Ελλάδος Πλαταιείς εις τους Θηβαίους
+τους εχθροτάτους προς ημάς. Γενήτε μάλλον σωτήρες ημών και μη μας
+εξολοθρεύσετε καθ' ην στιγμήν αποδίδετε την ελευθερίαν εις τους
+άλλους Έλληνας ».
+
+60. Ταύτα είπον οι Πλαταιείς, οι δε Θηβαίοι φοβηθέντες μήπως οι
+Λακεδαιμόνιοι καμφθώσι παρασυρόμενοι από τον λόγον τούτον
+επροχώρησαν λέγοντες ότι ήθελαν και αυτοί να ομιλήσουν, αφού,
+εναντίον της γνώμης, την οποίαν είχαν δώσει, επετράπη εις τους
+Πλαταιείς να παρατείνουν πέραν του δέοντος την απόκρισίν των εις την
+υποβληθείσαν ερώτησιν. Άμα δε εδόθη εις αυτούς η άδεια, είπαν τα
+εξής.
+
+61. «Δεν θα εζητούμεν τον λόγον, εάν οι Πλαταιείς απεκρίνοντο με
+συντομίαν εις την ερώτησιν και εάν στρέφοντες τον λόγον εναντίον μας
+δεν κατηγόρουν ημάς· τέλος, εάν δεν έκαμναν μακράν και έξω του
+προκειμένου απολογίαν και δεν επήνουν εκείνα, τα οποία ουδείς
+εμέμφθη. Τούτο μας αναγκάζει τα μεν να αποκρούσωμεν, τα δε να
+εξελέγξωμεν, διά να μη ωφεληθούν μήτε από την κακίαν ημών μήτε από
+την ιδικήν των δόξαν και διά να δικάσετε, αφού ακούσετε τα αληθή
+περί αμφοτέρων. Η πρώτη αιτία, διά την οποίαν εχωρίσθημεν απ'
+αυτούς, είναι, διότι οι Πλαταιείς, αφού ημείς εγίναμεν κύριοι της
+Βοιωτίας και εκτίσαμεν την Πλάταιαν και άλλας πόλεις, εκ των οποίων
+εδιώξαμεν τους συμμίκτους λαούς, δεν κατεδέχοντο να κυβερνώνται υφ'
+ημών, όπως εσυμφωνήθη κατ' αρχάς, μόνοι δε μεταξύ των Βοιωτών
+παραβαίνοντες τα πάτρια, επειδή ηθελήσαμεν να τους σωφρονίσωμεν,
+ηνώθησαν με τους Αθηναίους και μετ' αυτών μας έβλαπταν πολύ, αλλά
+και ημείς τοις ανταπεδίδαμεν τα ίσα.
+
+62. » Ότε δε ο βάρβαρος ήλθε κατά της Ελλάδος, λέγουν ότι αυτοί
+μόνοι δεν εμήδισαν (ετάχθησαν με τους Μήδους), και τούτου ένεκα προ
+πάντων αγάλλονται και μας χλευάζουν. Ημείς όμως δεν είπομεν ότι
+εμήδισαν, καθώς ούτε οι Αθηναίοι· αλλ' ότε βραδύτερον οι Αθηναίοι,
+τον αυτόν σκοπόν έχοντες ως οι Μήδοι, επήλθον κατά των Ελλήνων,
+λέγομεν ότι οι Πλαταιείς μόνοι μεταξύ των Βοιωτών εκηρύχθησαν
+αττικίζοντες. Σκεφθήτε εν τούτοις ποίον πολίτευμα μας διείπεν
+εκατέρους, ότε επράξαμεν τούτο. Η μεν πόλις ημών ούτε κατ'
+ολιγαρχίαν αριστοκρατικήν επολιτεύετο τότε, ούτε κατά δημοκρατίαν·
+αλλ' εκείνο που και εις τους νόμους και εις την σωφροσύνην είναι
+εναντιώτατον και εις την τυραννίαν πλησιέστατον εγίνετο εις ημάς,
+ήτοι ολίγοι άνδρες κατείχον βιαίως την αρχήν. Ούτοι δε ελπίσαντες
+ότι ήθελον γίνει δυνατώτεροι, εάν επεκράτουν οι Μήδοι, προσεκάλεσαν
+αυτούς κυριαρχούντες του λαού διά της βίας· και ότε ολόκληρος η
+πόλις έπραξε τούτο, δεν ήτο κυρία εαυτής και δεν έπρεπε να
+ονειδίζεται δι' εκείνα, τα οποία έπραξεν ευρισκομένη εις έκνομον
+κατάστασιν. Αλλ' ότε ο Μήδος έφυγε και η πόλις ανέλαβε το νόμιμόν
+της πολίτευμα, ότε βραδύτερον εισέβαλον οι Αθηναίοι προσπαθούντες να
+καθυποτάξουν την χώραν ημών και την άλλην Ελλάδα, ότε διά των
+διαιρέσεων κατέλαβαν ήδη τα πλείστα μέρη αυτής, σκεφθήτε, αν
+νικήσαντες αυτούς εις την Κορώνειαν δεν ηλευθερώσαμεν την Βοιωτίαν
+και εάν σήμερον δεν συνελευθερούμεν προθύμως τους άλλους και ιππικόν
+παρέχοντες και πολεμικά εφόδια πλειότερα παρά κάθε άλλος εκ των
+συμμάχων. Και ταύτα μεν απολογούμεθα ως προς τον μηδισμόν ημών.
+
+63. » Ότι δε σεις (οι Πλαταιείς) ηδικήσατε περισσότερον τους Έλληνας
+και ότι είσθε αξιώτεροι παρ' ό,τι ημείς κάθε τιμωρίας, τούτο θα
+προσπαθήσωμεν να αποδείξωμεν. Λέγετε ότι, διά να μας εκδικηθήτε,
+εγίνατε σύμμαχοι και πολίται αυτών. Έπρεπε λοιπόν μόνον καθ' ημών να
+φέρετε αυτούς και όχι να βαδίσετε μετ' αυτών κατά των άλλων· τούτο
+δε ήτο εις την εξουσίαν σας, και εάν ακόμη εβιάζεσθε υπό των
+Αθηναίων, αφού η μετά των Λακεδαιμονίων κατά του Μήδου συμμαχία
+υπήρχεν ήδη, συμμαχία, την οποίαν προβάλλετε αιωνίως. Τωόντι αύτη
+ήτο ικανή να σας προφυλάττη από τας προσβολάς μας, και προ πάντων να
+σας επιτρέπη να σκέπτεσθε αφόβως. Αλλ' εκόντες, και ουχί βιαζόμενοι
+επροτιμήσατε τους Αθηναίους. Λέγετε ότι θα ήτο αισχρόν να προδώσετε
+τους ευεργέτας· και όμως ήτο πολύ αισχρότερον και αδικώτερον να
+καταπροδίδετε όλους τους Έλληνας, μετά των οποίων είχετε συμμαχήσει,
+παρά τους Αθηναίους μόνους, από την στιγμήν, πού αυτοί μεν
+ειργάζοντο προς υποδούλωσιν της Ελλάδος, εκείνοι δε προς ελευθέρωσιν
+αυτής. Και όμως δεν ανταπεδώκατε εις αυτούς ουδέ καν ισαξίαν χάριν,
+η οποία να μη φέρη αισχύνην, διότι προσεκαλέσατε μεν αυτούς, ως
+διατείνεσθε, διά να σας προφυλάξουν από πάσης αδίκου επιθέσεως,
+εγίνετε δε συνεργοί αυτών να επιτεθούν αδίκως εναντίον των άλλων. Εν
+τούτοις είναι μάλλον αισχρόν το να μη αποδίδη κανείς τας ίσας
+χάριτας παρά τας δικαίως μεν οφειλομένας, των οποίων όμως η απόδοσις
+αδικεί άλλους.
+
+64. » Κατεστήσατε φανερόν ότι, εάν σεις μόνοι δεν εμηδίσατε τότε,
+επράξατε τούτο όχι χάριν των Ελλήνων, αλλά διότι και οι Αθηναίοι δεν
+εμήδισαν, και διότι άλλοτε μεν ηθέλετε να μιμήσθε τούτους, άλλοτε δε
+να αντιπράττετε εις τους άλλους. Και σήμερον αξιούτε να ωφεληθήτε εξ
+εκείνων, τα οποία επράξατε προς όφελος και προς χάριν άλλων. Αλλά
+τούτο δεν είναι δίκαιον· αφού επροτιμήσατε τους Αθηναίους, μένετε
+τούτων σύμμαχοι και συναγωνισταί, και μη προβάλλετε την κατά τον
+γνωστόν εκείνον χρόνον γενομένην συμμαχίαν λέγοντες ότι πρέπει να
+σωθήτε ένεκα αυτής. Την εγκατελίπετε, την παρεβιάσατε συντελούντες
+εις το να υποδουλωθούν οι Αιγινήται και άλλοι σύμμαχοι, αντί να
+κωλύετε τούτο. Και όλα ταύτα δεν τα επράττετε ακουσίως, αλλ'
+αυτόνομοι όντες μέχρι σήμερον και χωρίς να αναγκάζεσθε ως ημείς. Την
+τελευταίαν πρόσκλησιν, η οποία, πριν να πολιορκηθήτε σας έγινεν όπως
+ησυχάζετε και μένετε ουδέτεροι, δεν την εδέχεσθε. Τίνες λοιπόν άλλοι
+παρά σεις, οι οποίοι προς βλάβην εκείνων επεδεικνύετε αρετήν, είναι
+δικαιότερον να μισώνται υφ' όλων των Ελλήνων; Και όσα μεν παρέσχετε
+άλλοτε από ενάρετον πρόθεσιν, όπως διατείνεσθε, απεδείξατε σήμερον
+ότι δεν ήσαν σύμφωνα με τον αληθινόν σας χαρακτήρα, όσα δε ήθελεν ο
+φυσικός σας χαρακτήρ εφανερώθησαν κατά την αληθή των όψιν, διότι
+ηκολουθήσατε τους Αθηναίους εις την οδόν της αδικίας. Και ως προς
+μεν τον ημέτερον ακούσιον μηδισμόν και τον ιδικόν σας εκούσιον
+αττικισμόν αυτά είχομεν να είπωμεν.
+
+65. » Ως προς δε τα τελευταία αδικήματα, τα οποία λέγετε (ότι δηλαδή
+παρανόμως επετέθημεν κατά της πόλεώς σας, ενώ ήτον ειρήνη και
+ετελείτο εορτή), νομίζομεν ότι ουδέ εις ταύτα αδικούμεν πλειότερον
+παρ' ό,τι σεις. Διότι, εάν ημείς αυτόκλητοι ηρχόμεθα εις την πόλιν
+σας με σκοπόν να πολεμήσωμεν και να λεηλατήσωμεν την χώραν ως
+πολέμιοι, θα είχομεν άδικον· αφού όμως πολλοί εκ των συμπολιτών σας,
+οι πρώτοι κατά τα χρήματα και το γένος, θέλοντες να σας αποσπάσουν
+από την εξωτερικήν συμμαχίαν και να σας επαναφέρουν εις τα κοινά
+πάτρια πάντων των Βοιωτών, μας προσεκάλεσαν μόνοι των θεληματικώς,
+τότε πού η αδικία ημών; Διότι οι άγοντες παρανομούν μάλλον παρά οι
+ακολουθούντες. Αλλά, καθώς κρίνομεν ημείς, ούτε εκείνοι παρενόμησαν
+ούτε ημείς. Πολίται όντες, ως σεις, και πλειότερα έχοντες να χάσουν
+ήνοιξαν τας θύρας και εισήγαγον ημάς φιλικώς, και όχι εχθρικώς, εις
+την πόλιν των. Ήθελαν και οι μεταξύ σας πλέον κακοί να μη γίνουν
+χειρότεροι, και οι καλλίτεροι να τιμηθούν κατ' αξίαν. Ήθελαν να
+περιστείλουν την ορμήν της ψυχής ημών χωρίς να στερήσουν την πόλιν
+από τα άτομα, συμφιλιώνοντες σάς προς τους ομοφύλους σας και μη
+κάμνοντες εχθρούς κανενός, αλλά φίλους όλων.
+
+66. » Απόδειξις δε ότι ενηργούμεν όχι εχθρικώς και ότι δεν
+ηδικήσαμεν κανένα είναι ότι ημείς προείπομεν ότι ο θέλων δύναται να
+προσέλθη προς ημάς και να διέπεται κατά τα πάτρια των Παμβοιωτών.
+Και σεις με προθυμίαν δεχθέντες τούτο και σύμβασιν ποιήσαντες κατ'
+αρχάς μεν ησυχάζατε, ύστερον δε εννοήσαντες ημάς ολίγους όντας
+(υποτεθείσθω δε ότι εφέρθημεν ολίγον απρεπώς εισελθόντες εις την
+πόλιν σας άνευ της συγκαταθέσεως του πλήθους) τα μεν ίσα δεν
+ανταπεδώκατε εις ημάς, αλλά, χωρίς να μας προειδοποιήσετε ότι
+ηθέλετε παρεκτραπή εις βιαιοπραγίας, χωρίς να προσπαθήσετε διά του
+λόγου να μας πείσετε να εξέλθωμεν, επετέθητε εναντίον μας
+παραβαίνοντες την συμφωνίαν. Και όσους μεν εφονεύσατε μετ' αυτών
+κατά την συμπλοκήν δεν λυπούμεθα (διότι οπωσδήποτε τούτο εγένετο
+κατά τους πολεμικούς νόμους), αλλά δεν είναι δεινόν πράγμα να
+φονεύσετε παρανόμως τους ικέτας, τους οποίους εσυλλάβετε ζώντας και
+τους οποίους μας υπεσχέθητε ύστερον ότι δεν θα φονεύσετε; Και εν
+τούτοις, ενώ επράξατε εντός ολίγου καιρού τρεις αδικίας, την
+διάλυσιν της συμβάσεως, τον μετά ταύτα θάνατον των συλληφθέντων και
+την ψευδή υπόσχεσιν ότι δεν θα τους φονεύσετε, εάν αφήσωμεν αβλαβείς
+τους αγρούς σας, όμως λέγετε ότι ημείς παρενομήσαμεν και ότι σεις
+δεν πρέπει να τιμωρηθήτε. Όχι, εάν ούτοι δικάσουν ορθώς· αλλά προ
+πάντων ένεκα τούτων των αδικιών θέλετε τιμωρηθή.
+
+67. » Και ταύτα, ω Λακεδαιμόνιοι, διά τον λόγον αυτόν διεξήλθομεν
+διά σας και δι' ημάς, ίνα σεις μεν εννοήσετε ότι δικαίως θέλετε
+καταδικάσει αυτούς, ημείς δε, ότι ακόμη δικαιοτέραν εκδίκησιν
+θέλομεν λάβει από σας. Μη καμφθήτε εκ της απαριθμήσεως των πολλών
+ανδραγαθιών των, εάν έκαμάν ποτε τοιαύτας. Αι ανδραγαθίαι δύνανται
+να έλθουν εις επικουρίαν ανδρών αδικουμένων, αλλά πρέπει να
+επισύρουν διπλήν τιμωρίαν κατ' εκείνων, οι οποίοι κάμνουν έργα
+άτιμα, διότι το έγκλημά των είναι διάψευσις της προτέρας αρετής. Ας
+μη τους ωφελήσουν ο ολοφυρμός και ο οίκτος, μολονότι επικαλούνται
+τους τάφους των πατέρων σας και την ιδίαν των εγκατάλειψιν, διότι
+και ημείς θα αντιτάξωμεν ότι πολύ χειρότερα έπαθον οι υπ' αυτών
+φονευθέντες νέοι, των οποίων οι πατέρες οι μεν έπεσαν εις την
+Κορώνειαν θέλοντες να καταστήσουν σύμμαχόν σας την Βοιωτίαν, οι δε
+εγκαταλειφθέντες γέροντες και άνευ τέκνων εις τας οικίας, σας
+ικετεύουν πολύ δικαιότερον να τους τιμωρήσετε. Οι παρ' αξίαν
+πάσχοντες, ούτοι είναι μάλλον άξιοι οίκτου· αλλά διά τους δικαίως
+πάσχοντας, ως τους Πλαταιείς τούτους, εξ εναντίας η τιμωρία των
+καθίσταται αντικείμενον χαράς. Την σημερινήν των εγκατάλειψιν εις
+ουδένα άλλον πρέπει να την αποδώσουν παρά εις εαυτούς, διότι τους
+καλλιτέρους συμμάχους μόνοι τους τούς απέρριψαν και παρενόμησαν
+χωρίς να πάθουν τίποτε προηγουμένως υφ' ημών, αλλά παρακινούμενοι
+από μίσος μάλλον παρά από δικαιοσύνην και χωρίς να τιμωρηθούν μέχρι
+τούδε όπως έπρεπε, θέλουν δε τιμωρηθή κατά τους νόμους, όχι επειδή
+έτειναν, ως λέγουν, μετά την μάχην χείρας ικέτιδας, αλλ' επειδή
+δυνάμει συμβάσεως παρεδόθησαν διά να δικασθούν. Εκδικήσατε λοιπόν, ω
+Λακεδαιμόνιοι, τους νόμους των Ελλήνων, παραβιασθέντας υπό τούτων,
+και ανταποδώσατε εις ημάς χάριν δικαίαν διά την προθυμίαν, την
+οποίαν επεδείξαμεν. Μη απωθήσετε ημάς πεισθέντες εις τους λόγους
+των, αλλά δείξατε διά παραδείγματος εις τους Έλληνας ότι οι αγώνες,
+τους οποίους θέλετε προβάλει, δεν είναι λόγων αγώνες, αλλ' έργων·
+ταύτα, όταν μεν είναι αγαθά, αρκούν ολίγαι λέξεις διά να τα
+αναγγείλουν, όταν δε είναι αξιόμεμπτα, έχουν ανάγκην λόγων
+στολισμένων δι' εντέχνων φράσεων, αίτινες χρησιμεύουν ως
+περικαλύμματα. Αλλ' εάν οι αρχηγοί, όπως είσθε σεις σήμερον, τα
+πάντα εις έν συμπεριλαβόντες διακοινώσουν συντόμους αποφάσεις, εις
+το εξής θα ελαττωθούν οι έντεχνοι λόγοι διά τας αδίκους πράξεις».
+
+68. Ταύτα είπον και οι Θηβαίοι. Οι δε Λακεδαιμόνιοι δικασταί
+ενόμισαν συμφέρον να επιμείνουν εις την προτέραν ερώτησιν, « εάν
+παρέσχον οι Πλαταιείς εκδούλευσίν τινα εις αυτούς ». Επειδή τωόντι
+είχαν προσκαλέσει άλλοτε τους Πλαταιείς να ησυχάζουν, σύμφωνα με τας
+παλαιάς συνθήκας, αι οποίαι συνωμολογήθησαν μετά την φυγήν του
+Μήδου· επειδή ύστερον, πριν τους πολιορκήσουν, τους επρότειναν,
+δυνάμει της αυτής συνθήκης, να μένουν ουδέτεροι και δεν το
+εδέχθησαν· υπό την πρόφασιν ταύτην οι Λακεδαιμόνιοι, νομίζοντες ότι
+οι Πλαταιείς παραβιάσαντες τας σπονδάς δικαίως υπέστησαν επίθεσιν,
+διέταξαν αυτούς να παρουσιασθούν, και απέτειναν εκ νέου εις έκαστον
+αυτών την αυτήν ερώτησιν «εάν κατά τον παρόντα πόλεμον παρέσχον
+υπηρεσίαν τινά εις τους Λακεδαιμονίους »· επί τη αρνητική δε
+αποκρίσει των απήγον αυτούς και τους εφόνευον χωρίς να εξαιρέσουν
+κανένα. Διά του τρόπου τούτου εθανατώθησαν όχι ολιγώτεοοι των
+διακοσίων Πλαταιέων και εικοσιπέντε Αθηναίοι, οι οποίοι είχον
+συμπολιορκηθή, αι δε γυναίκες εξηνδραποδίσθησαν. Όσον αφορά την
+πόλιν, οι Θηβαίοι προσέφεραν αυτήν να την κατοικήσουν οι Μεγαρείς,
+οι οποίοι ένεκα εμφυλίων ερίδων είχαν απομακρυνθή της πατρίδος των,
+και εις τους ομοφρονούντας εκ των Πλαταιέων, τους οποίους δεν
+ετιμώρησαν καθόλου· ύστερον δε κατεδαφίσαντες αυτήν εκ θεμελίων
+ωκοδόμησαν πλησίον του Ηραίου πανδοχείον διακοσίων ποδών, έχον
+ολόγυρα οικήματα διώροφα. Διά την οικοδομήν ταύτην μετεχειρίσθησαν
+τας στέγας και τα θυρώματα των Πλαταιών. Τα δε εν τη πόλει έπιπλα,
+χαλκά και σιδηρά, τα μετεχειρίσθησαν προς κατασκευήν κλινών
+ανατεθεισών εις την Ήραν, οικοδομήσαντες συγχρόνως προς τιμήν αυτής
+λίθινον ναόν εκτάσεως εκατόν ποδών. Αι γαίαι εδημεύθησαν και
+εμισθώθησαν επί δέκα έτη, ενέμοντο δε αυτάς οι Θηβαίοι. Το κύριον δε
+αίτιον, αν όχι το μόνον, της τόσης αποστροφής των Λακεδαιμονίων προς
+την πόλιν των Πλαταιέων ήτο πως να αρέσουν εις τους Θηβαίους,
+νομίζοντες ότι ούτοι ήθελον τους ωφελήσει κατά τον προ ολίγου
+αρχίσαντα πόλεμον. Ούτω κατεστράφη η Πλάταια, αφού επί ενενήκοντα
+τρία έτη υπήρξε σύμμαχος των Αθηναίων.
+
+69. Εν τούτοις τα τεσσαράκοντα πλοία των Πελοποννησίων, τα οποία
+ήρχοντο προς βοήθειαν των Λεσβίων, και τα οποία, ως εγνωρίσαμεν,
+έφυγον διά του πελάγους καταδιωκόμενα από τα των Αθηναίων, υπέστησαν
+κατά τα παράλια της Κρήτης τρικυμίαν, η οποία τα διεσκόρπισε προς
+την Πελοπόννησον. Φθάσαντα συνήντησαν εις την Κυλλήνην δεκατρείς
+τριήρεις των Λευκαδίων και των Αμπρακιωτών και τον Βρασίδαν τον
+Τέλλιδος ελθόντα ως σύμβουλον του Αλκίδου. Ήθελον δε οι
+Λακεδαιμόνιοι, επειδή απέτυχον εις την Λέσβον, να αυξήσουν το
+ναυτικόν των, να πλεύσουν εις την Κέρκυραν, η οποία διετέλει εις
+στάσιν, και να προλάβουν τους Αθηναίους μη έχοντας πλησίον της
+Ναυπάκτου ειμή δώδεκα μόνον πλοία, και πριν έλθουν εξ Αθηνών άλλαι
+βοήθειαι. Ο Βρασίδας λοιπόν και ο Αλκίδας παρεσκευάζοντο προς ταύτα.
+
+70. Οι δε Κερκυραίοι ήρχισαν να στασιάζουν αμέσως μετά την
+επιστροφήν των συμπολιτών των, οι οποίοι είχον συλληφθή κατά τας
+ναυμαχίας περί την Επίδαμνον και αφεθή παρά των Κορινθίων με
+αιτιολογίαν μεν αντί οκτακοσίων ταλάντων, των οποίων την πληρωμήν
+ηγγυήθησαν οι πρόξενοι των, πράγματι δε διότι οι αιχμάλωτοι ούτοι
+υπέσχοντο να υποτάξουν την Κέρκυραν εις τους Κορινθίους. Ήρχισαν
+λοιπόν τωόντι ραδιουργούντες και κατηχούντες έκαστον των πολιτών,
+όπως διεγείρουν την πόλιν κατά των Αθηναίων. Μετά την άφιξιν δε ενός
+πλοίου εξ Αθηνών και ενός εκ Κορίνθου φερόντων πρέσβεις συνεκρότησαν
+συμβούλια και εψήφισαν να εξακολουθούν μεν οι Κερκυραίοι την μετά
+των Αθηναίων συμμαχίαν, συμφώνως προς τα κείμενα, να μένουν δε φίλοι
+των Πελοποννησίων καθώς και πρότερον. Υπήρχε τότε κάποιος Πειθίας
+εθελοπρόξενος των Αθηναίων και του δήμου προεστώς, τον οποίον οι
+αιχμάλωτοι εκείνοι εκάλεσαν εις δίκην λέγοντες ότι ενήργει να
+υποδουλωθή η Κέρκυρα εις τους Αθηναίους. Αλλ' απολυθείς ενήγαγε και
+αυτός πέντε από τους αντιπάλους του, τους μάλλον πλουσίους, λέγων
+ότι έκοπταν κλώνους αμπέλου φυτευτικούς (χάρακας) από τα ιερά
+κτήματα (τεμένη) του Διός και του Αλκίνου· διά κάθε δε χάρακα ήτο
+ωρισμένον πρόστιμον ένας στατήρ. Καταδικασθέντες να πληρώσουν,
+επειδή το πρόστιμον ήτον υπέρογκον(3), κατέφυγον εις τα ιερά ως
+ικέται, ίνα επιτύχουν προθεσμίας προς πληρωμήν. Ο Πειθίας (ο οποίος
+τότε ετύγχανεν ων μέλος της βουλής) πείθει να εφαρμόσουν κατ' αυτών
+την βίαν του νόμου. Εκείνοι δε, επειδή και υπό του νόμου
+κατηναγκάζοντο και έμαθον ότι ο Πειθίας, ενόσω ήτο βουλευτής, θα
+κατεγίνετο να πείση τον λαόν να έχη φίλους και εχθρούς τους φίλους
+και εχθρούς των Αθηναίων, συνώμοσαν και οπλισθέντες δι' εγχειριδίων
+εισήλθον απροσδοκήτως εις την βουλήν και εφόνευσαν τον Πειθίαν και
+εξήκοντα άλλους εκ των βουλευτών και ιδιωτών. Τινές δε εκ των
+ομοφρόνων του Πειθίου κατέφυγαν εις το Αττικόν πλοίον, μένουσαν
+ακόμη εις τον λιμένα.
+
+71. Πράξαντες τούτο και συγκαλέσαντες τους Κερκυραίους είπαν ότι
+ταύτα ήσαν τα καλλίτερα των μέτρων και τα μόνα διά να διαφύγουν την
+δουλείαν των Αθηναίων· ότι εις το μέλλον πρέπει να ησυχάζουν και να
+μη δέχωνται τους Αθηναίους και τους Λακεδαιμονίους ειμή επί ενός
+μόνον πλοίου, και, εάν παρουσιάζοντο περισσότεροι, να τους
+μεταχειρίζωνται ως εχθρούς. Αφού έγινεν η ανακοίνωσις αυτή,
+ηνάγκασαν τον λαόν να την επικυρώση. Πέμπουν δε ευθύς πρέσβεις εις
+τας Αθήνας, όπως και τα πεπραγμένα αναγγείλουν ως μέτρα ωφέλιμα και
+τους εκεί καταφυγόντας πείσουν να μη πράξουν τίποτε ακατάλληλον
+δυνάμενον να διεγείρη την προσοχήν.
+
+72. Μετά τον ερχομόν των πρέσβεων τούτων οι Αθηναίοι συλλαβόντες
+αυτούς ως στασιαστάς και τους οπαδούς αυτών κατέθεσαν εις Αίγιναν.
+Εν τω μεταξύ δε τούτω, ενώ είχεν έλθει εις Κέρκυραν έν πολεμικόν
+πλοίον κορινθιακόν μετά πρέσβεων Λακεδαιμονίων, οι εν τοις πράγμασι
+Κερκυραίοι επετέθησαν κατά του δήμου και πολεμήσαντες ενίκησαν. Ότε
+δε επήλθε νυξ, οι μεν δημοκρατικοί κατέφυγαν εις την ακρόπολιν και
+τα ύψη της πόλεως και συναθροισθέντες αυτού εγκατέστησαν και
+κατέλαβαν τον Υλλαϊκόν λιμένα· οι δε της εναντίας μερίδος και την
+αγοράν κατέλαβον, όπου οι πλείστοι εξ αυτών είχον τας οικίας των,
+και τον λιμένα τον πλησίον αυτής και προς την ήπειρον.
+
+73. Την επιούσαν έγιναν μερικοί ακροβολισμοί. Αμφότεραι αι μερίδες
+έστειλαν εις τους αγρούς διά να προσκαλέσουν με το μέρος των τους
+δούλους υποσχόμενοι εις αυτούς την ελευθερίαν· και μετά των
+δημοκρατικών μεν ηνώθη το πλήθος των καταγινομένων εις οικιακά
+δούλων, εις δε τους άλλους προσήλθον εκ της άντικρυ ηπείρου
+οκτακόσιοι επίκουροι.
+
+74. Μετά μιας ημέρας διάλειμμα γίνεται πάλιν μάχη, και νικούν οι
+δημοκρατικοί υπερέχοντες και κατά τας θέσεις και κατά τον αριθμόν·
+αι γυναίκες συνέτρεξαν αυτούς τολμηρώς ρίπτουσαι από των οικιών
+κεράμους και παρά την γυναικείαν αδυναμίαν υπομένουσαι τον θόρυβον.
+Ότε δε επήλθεν η οριστική επικράτησις περί το δειλινόν, οι
+ολιγαρχικοί, φοβηθέντες μήπως σύσσωμος ο λαός επελθών καταλάβη τον
+λιμένα και αποκτείνη αυτούς, ενέπρησαν τας οικίας, αι οποίαι ήσαν
+περί την αγοράν και τας συνοικίας (4) διά να προφυλαχθούν από την
+έφοδον, μη φεισθέντες μήτε των ιδίων μήτε των αλλοτρίων, ούτως ώστε
+και πολλαί πραγματείαι εμπόρων κατεκάησαν και η πόλις εκινδύνευε να
+αποτεφρωθή όλη, εάν εσηκώνετο άνεμος φέρων τας φλόγας προς αυτήν. Αι
+δύο μερίδες παύσασαι την μάχην, διά να αναπαυθούν, επέρασαν την
+νύκτα φρουρούσαι· και η Κορινθία ναυς, ότε εφάνη η επικράτησις των
+δημοκρατικών, ανεχώρησε κρυφίως, και οι πλείστοι των επικούρων
+διέβησαν αντικρύ εις την ήπειρον.
+
+75. Κατά την ακόλουθον ημέραν ο στρατηγός των Αθηναίων Νικόστρατος ο
+Διιτρέφους ήλθεν εις βοήθειαν εκ Ναυπάκτου μετά δώδεκα πλοίων και
+πεντακοσίων οπλιτών Μεσσηνίων διεπραγματεύθη σύμβασιν και έπεισε να
+συγχωρήσουν αλλήλους εισάγοντες εις δίκην τους δέκα πολίτας τους
+μάλλον ενόχους, οίτινες όμως και αμέσως έφυγαν κρυφά, τους δε άλλους
+να αφήσουν ανενοχλήτους και να κάμουν συνθήκην μετά των Αθηναίων,
+ώστε να έχουν αμφότεροι τους αυτούς φίλους και τους αυτούς εχθρούς.
+Και ο μεν ταύτα πράξας ητοιμάζετο να αποπλεύση· οι δε προεστώτες των
+δημοκρατικών πείθουν αυτόν πέντε μεν εκ των πλοίων του να αφήση εις
+αυτούς, όπως περιστέλλουν τα κινήματα των αντιπάλων, εξοπλίζοντες δε
+πέντε εκ των ιδικών των να τον προπέμψουν δι' αυτών. Και εκείνος,
+μεν συγκατετέθη, αυτοί δε εκλέγοντες μεταξύ των εχθρών τους εβίαζον
+να εισέλθουν εις τα πλοία. Φοβηθέντες ούτοι μήπως σταλούν εις Αθήνας
+κατέφυγαν εις το ιερόν των Διοσκούρων, αλλ' ο Νικόστρατος ανεγείρων
+αυτούς προσεπάθει να τους ενθαρρύνη. Αλλ' επειδή δεν τους έπειθεν,
+οπλισθείς ο λαός επί τη προφάσει ταύτη, ότι δηλαδή η άρνησίς των εις
+το να υπακούσουν υπέκρυπτε κάποιαν απιστίαν, αφήρεσε τα όπλα από τας
+οικίας των και ήθελε μάλιστα φονεύσει και μερικούς, τους οποίους
+συνήντησεν, αν δεν ημπόδιζεν ο Νικόστρατος. Βλέποντες δε και οι
+άλλοι τα γινόμενα κάθονται ικέται εις τον ναόν της Ήρας και
+συναθροίζονται εκεί σχεδόν τετρακόσιοι. Ο δε λαός, φοβηθείς μήπως
+προκαλέσουν επανάστασιν, τους έπεισε να εγερθούν και τους
+μετεκόμισεν εις την απέναντι του Ηραίου νήσον πέμψας εις αυτούς και
+τρόφιμα.
+
+76. Εις τούτο το σημείον ευρίσκετο η στάσις, ότε, τέσσαρας ή πέντε
+ημέρας μετά την μετακόμισιν των πολιτών εκείνων εις την νήσον, τα
+πελοποννησιακά πλοία τα μετά την επιστροφήν των εκ της Ιωνίας
+συναθροισθέντα εις την Κυλλήνην έφθασαν πεντήκοντα τρία τον αριθμόν·
+ήτο δε άρχων αυτών ο Αλκίδας ως πρότερον, και ο Βρασίδας συνέπλεεν
+ως σύμβουλος αυτού. Προσορμισθέντα εις Σύβοτα, λιμένα της Ηπείρου,
+έπλευσαν μόλις εξημέρωσε προς την Κέρκυραν.
+
+77. Οι δε Κερκυραίοι εις πολλήν ταραχήν ευρισκόμενος ως εκ της
+εσωτερικής των καταστάσεως και ως εκ της προσεγγίσεως του στόλου
+εκείνου εξώπλισαν μετά σπουδής εξήκοντα πλοία, και καθ' όσον αυτά
+εξωπλίζοντο τα έστελλαν κατά του εχθρού μολονότι οι Αθηναίοι τους
+συνεβούλευσαν να αφήσουν αυτούς να εξέλθουν πρώτοι και έπειτα να
+τους βοηθήσουν μεθ' όλων των πλοίων. Και, επειδή τα πλοία των
+Κερκυραίων επροχώρουν κατά του εχθρού χωριστά, δύο μεν ευθύς
+ηυτομόλησαν, επί τινων δε άλλων συμπλακέντα τα πληρώματα εμάχοντο
+μεταξύ των, και τα πάντα ήσαν εις μεγίστην αταξίαν. Ιδόντες την
+ταραχήν ταύτην οι Πελοποννήσιοι κατά μεν των Κερκυραίων αντέταξαν
+είκοσι πλοία των· ο επίλοιπος δε στόλος των έπλευσε κατά των αττικών
+πλοίων, μεταξύ των οποίων ήσαν η Σαλαμινία και η Πάραλος.
+
+78. Και οι μεν Κερκυραίοι μερικώς και ατάκτως επιπίπτοντες
+εξηντλούντο εις ματαίους αγώνας· οι δε Αθηναίοι φοβούμενοι το πλήθος
+των εχθρικών πλοίων και την περικύκλιοσιν δεν τα επρόσβαλον αθρόα
+ουδέ κατά το μέσον, αλλ' επιπεσόντες καθενός κέρατος εβύθισαν έν
+πλοίον. Και μετά ταύτα περιέπλεον περί τα εχθρικά πλοία, τα οποία
+είχον ταχθή κυκλοειδώς και επροσπάθουν να τα εμβάλουν εις ταραχήν.
+Οι δε Πελοποννήσιοι, οίτινες ήσαν εναντίον των Κερκυραϊκών πλοίων,
+ιδόντες τον σκοπόν τούτον και φοβηθέντες μήπως συμβή ό,τι συνέβη εις
+την Ναύπακτον έτρεξαν εις βοήθειαν· και ενώσαντες τα πλοία
+επροχώρουν κατά των Αθηναίων, ούτοι όμως χωρίς να στρέψουν τα νώτα
+ήρχισαν να υποχωρούν, όπως δώσουν καιρόν εις τους Κερκυραίους να
+φύγουν ταχέως, ενώ αυτοί θα υπεχώρουν βραδέως και θα συνείχον τους
+εναντίον των βαλμένους εχθρούς. Η μεν ναυμαχία λοιπόν, τοιαύτη
+γενομένη, ετελείωνε περί την δύσιν του ηλίου.
+
+79. Οι δε Κερκυραίοι, φοβηθέντες μήπως οι πολέμιοι, ήδη νικηταί,
+πλεύσουν εναντίον της πόλεως, είτε διά να αρπάσουν τους εντός αύτης
+διαμένοντας, είτε διά να φέρουν αντίδρασίν τινα, μετεκόμισαν πάλιν
+εις το Ηραίον τους ευρισκομένους εις την νήσον και εφύλασσον την
+πόλιν. Οι δε Πελοποννήσιοι κατά μεν της πόλεως δεν ετόλμησαν να
+πλεύσουν μολονότι νικηταί· έχοντες όμως δεκατρία πλοία των
+Κερκυραίων απέπλευσαν εις την ήπειρον, εκ της οποίας είχον
+αναχωρήσει. Και μάλιστα ουδέ κατά την επομένην ετόλμησαν να
+επιτεθούν κατά της πόλεως, μολονότι εν αυτή επεκράτει ταραχή και
+μέγας φόβος και ο Βρασίδας συνεβούλευσεν, ως λέγεται, τον Αλκίδαν να
+πράξη τούτο. Αλλά δεν υπερίσχυσεν η γνώμη του και οι Πελοποννήσιοι
+απέβησαν εις το ακρωτήριον Λευκίμμην και κατέστρεφον τους αγρούς.
+
+80. Εν τούτοις οι δημοκρατικοί εκ των Κερκυραίων περίτρομοι
+γενόμενοι μήπως υποστούν προσβολήν διά θαλάσσης ήρχισαν
+διαπραγματεύσεις μετά των ικετών και των άλλων πως να σώσουν την
+πόλιν. Καί τινας μεν εξ αυτών έπεισαν να εισέλθουν εις τα πλοία· και
+εγέμισαν τοιουτοτρόπως τριάκοντα. Οι δε Πελοποννήσιοι λεηλατήσαντες
+την χώραν μέχρι της μεσημβρίας απέπλευσαν. Και επελθούσης της νυκτός
+πυρά εκ Λευκάδος ανήγγειλεν εις αυτούς την προσέγγισιν εξήκοντα
+πλοίων αττικών, τα οποία οι Αθηναίοι, μαθόντες την στάσιν της
+Κερκύρας και την μελετωμένην επίθεσιν των μετά του Αλκίδου πλοίων,
+απέστειλαν υπό τον στρατηγόν Ευρυμέδοντα τον Θουκλέους.
+
+81. Οι μεν λοιπόν Πελοποννήσιοι μόλις επήλθεν η νυξ βιαστικά
+εξεκίνησαν εις τα ίδια παραπλέοντες την παραλίαν· και μετακομίσαντες
+τα πλοία των άνωθεν του ισθμού της Λευκάδος, ίνα μη παραπλέοντες
+γίνουν ορατοί, ανεχώρησαν. Οι δε Κερκυραίοι μαθόντες ότι επλησίαζον
+τα πλοία των Αθηναίων και ότι τα εχθρικά ανεχώρησαν εισήγαγον εις
+την πόλιν τους μέχρις εκείνης της στιγμής μένοντας έξω Μεσσηνίους
+και πέμψαντες εις τον Υλλαϊκόν λιμένα τα ετοιμασθέντα πλοία εφόνευον
+κατ' αυτό το διάστημα όσους συνελάμβανον εκ των εχθρών των εκείνους
+δε τους οποίους είχον πείσει να εισέλθουν εις τα πλοία, εξάγοντες
+αυτούς, τους εφόνευον· ελθόντες δε εις το Ηραίον έπεισαν περί τους
+πεντήκοντα από τους εκεί καταφυγόντας άνδρας να υποστούν δίκην και
+κατεδίκασαν πάντας εις θάνατον. Οι δε πολλοί των ικετών, όσοι δεν
+επείσθησαν, βλέποντες τα γενόμενα, εφόνευον αλλήλους εντός του
+ιερού, και μερικοί απηγχονίζοντο εκ των δένδρων, άλλοι δε απέθνησκον
+όπως ηδύνατο καθείς. Κατά τας επτά δε ημέρας, κατά τας οποίας
+παρέμεινεν εις την Κέρκυραν ο μετά των εξήκοντα πλοίων ελθών
+Ευρυμέδων, οι Κερκυραίοι εφόνευαν όσους ενόμιζαν ως εχθρούς των,
+κατηγορούντες αυτούς ότι ήθελαν να καταλύσουν την δημοκρατίαν,
+εφονεύθησαν όμως και μερικοί ένεκα ιδιαιτέρας έχθρας, και άλλοι υπ'
+εκείνων, εις τους οποίους είχαν δανείσει χρήματα· ο θάνατος επήρχετο
+υπό μυρίας μορφάς (διά μυρίας προφάσεις) παν ό,τι συμβαίνει εις
+τοιαύτας περιστάσεις, συνέβη και τότε, και ακόμη περισσότερον. Διότι
+πατήρ εφόνευε τον υιόν, και ικέται απεσπώντο από των ναών και
+πλησίον των ιερών εκείνων τόπων εφονεύοντο· μερικοί δ' εθανατώθησαν
+περιτειχισθέντες εντός του ιερού του Διονύσου.
+
+82. Τοιουτοτρόπως απάνθρωπα επροχώρησεν η στάσις ή μάλλον εφάνη
+τοιαύτη, διότι υπήρξεν η πρώτη. Βραδύτερον όλη η Ελλάς εκινήθη ένεκα
+των διαφορών, αι οποίαι υπήρχον πανταχού, των μεν προεστώτων του
+δήμου προσκαλούντων τους Αθηναίους, των δε ολιγαρχικών τους
+Λακεδαιμονίους. Και εν καιρώ ειρήνης μεν δεν θα είχον ούτε την
+πρόφασιν ούτε την θέλησιν να επικαλώνται την βοήθειάν των, αλλ' εν
+πολέμω αι προσκλήσεις αύται απέβαιναν εύκολοι εις τους θέλοντας να
+επιχειρήσουν μεταβολήν τινα με την βοήθειαν συμμαχιών γενομένων πότε
+από τον ένα και πότε από τον άλλον διά κακοποίησιν του εναντίου
+κόμματος και ενίσχυσιν της ιδίας δυνάμεως. Επήλθον εις τας πόλεις,
+ένεκα των στάσεων τούτων, πολλαί συμφοραί, αι οποίαι συμβαίνουν μεν
+και θα συμβαίνουν ενόσω η ανθρωπίνη φύσις είναι η αυτή, θα είναι δε
+περισσότερον ή ολιγώτερον απαίσιαι και διάφοροι τον χαρακτήρα
+αναλόγως των παρουσιαζομένων ποικίλων περιστάσεων. Εν καιρώ ειρήνης
+και ευδαιμονίας και αι πόλεις και οι ιδιώται έχουν καλλιτέρας
+γνώμας, διότι δεν πιέζονται από ανωτέραν ανάγκην· αλλ' ο πόλεμος,
+καταστρέφων την ευπορίαν του καθημερινού βίου, γίνεται βίαιος
+διδάσκαλος και ρυθμίζει τα πάθη του πλήθους ανάλογα με τας
+περιστάσεις της ώρας. Εστασίαζαν λοιπόν αι πόλεις, και αι κατόπιν
+ερχόμεναι, διδασκόμεναι από τα προηγούμενα παραδείγματα, έφεραν εις
+τα πνεύματα τελείαν αναστάτωσιν και ως προς την επινόησιν νέων
+παρεκτροπών και ως προς την τελειοποίησιν των επιβαλλομένων ποινών.
+Εις την πρακτικήν ενέργειαν η αξία των συνήθων λέξεων μετεβλήθη
+αυθαίρετα· διότι η μεν άλογος τόλμη εχαρακτηρίσθη ως θάρρος
+αφωσιωμένον προς τους συνεταίρους· η προβλεπτική βραδύτης ως
+ευπρεπής δειλία· η μετριοφροσύνη ως πρόσχημα ανανδρίας· η πολλή
+περίσκεψις ως εντελής αδράνεια· η τυφλή παραφορά εθεωρείτο ως
+ένδειξις ανδρείας· η σύνεσις ως εύλογος πρόφασις προς αποφυγήν. Και
+ο μεν βίαιος ελογίζετο ως πάντοτε πιστός, ο δε αντιλέγων ως ύποπτος.
+Ο σύρων τους εχθρούς εις ενέδραν τινά ενομίζετο συνετός,
+επιτηδειότερος δε ο αποφεύγων αυτήν. Ο αποφεύγων με φρόνησιν τα
+μέτρα ταύτα υπεδεικνύετο ως προδότης και ως φοβούμενος τους
+αντιπάλους. Και μ' ένα λόγον επηνείτο ο προλαμβάνων τον μέλλοντα να
+κακοποιήση και ο παρορμών τον μη έχοντα κατά νουν τούτο. Ολιγωτέραν
+οικειότητα είχον μετά των συγγενών των παρά μετά των συνεταίρων των,
+διότι οι τελευταίοι ούτοι ήσαν ετοιμότεροι να τολμούν τα πάντα
+απροφάσιστα· τωόντι οι συνεταιρισμοί ούτοι δεν εσχηματίζοντο κατά
+τους κειμένους νόμους επί ωφελεία, αλλά μάλλον κατά παράβασιν των
+καθεστώτων και προς πλεονεξίαν· τα δε εκατέρωθεν διδόμενα μαρτύρια
+της πίστεως εθεμελιούντο μάλλον επί της συνενοχής του εγκλήματος
+παρά επί του θείου νόμου. Εάν υπερείχον, παρεδέχοντο τα υπό των
+εχθρών καλώς λεγόμενα όχι εκ γενναιότητος, αλλά διά να προφυλάττουν
+τον εαυτόν τους, πλειοτέραν δε αξίαν απέδιδον εις το να τιμωρήσουν
+ύβριν τινά παρά να προλάβουν αυτήν. Οι ενίοτε διδόμενοι όρκοι
+συνδιαλλαγής ισχύν είχον μόνον εφ' όσον οι συνδιαλλαττόμενοι δεν
+ευρίσκοντο εις θέσιν να πράξουν άλλο τίποτε· εις την ελαχίστην δε
+ευκαιρίαν, ο πρώτος αναλαμβάνων θάρρος, άμα έβλεπε τον αντίπαλόν του
+απροφύλακτον, εξεδικείτο ευχαριστότερον διά προδοσίας παρά διά
+φανεράς δυνάμεως. Υπελόγιζεν ούτω την ασφάλειάν του, και επιτυγχάνων
+διά της απάτης προσελάμβανε και τον έπαινον ότι ήτο επιτηδειότατος.
+Διότι ευκολώτερον οι κακούργοι καλούνται επιτήδειοι, παρά οι απλοί
+και αγαθοί άνθρωποι· και διά μεν την αγαθότητα αισχύνονται, διά δε
+την κακίαν σεμνύνονται. Όλα δε ταύτα τα κακά προέρχονται εκ της
+μανίας των ανθρώπων προς το να άρχουν, την οποίαν εμπνέουν η
+πλεονεξία και η φιλοδοξία· εκ τούτου δε διεγείρονται και αντιζηλίαι.
+Διότι οι προεξάρχοντες των πραγμάτων εις τας πόλεις, έχοντες ως
+σύνθημα οι μεν την πολιτικήν ισονομίαν του πλήθους, οι δε την
+σώφρονα αριστοκρατίαν, προυτίθεντο, ως έλεγον, το δημόσιον καλόν ως
+σκοπόν των εργασιών των, και αγωνιζόμενοι δι' όλων των μέσων να
+υποσκελίσουν αλλήλους έκαμναν τα αίσχιστα. Κατεδίωκον τους
+αντιπάλους των επιβάλλοντες εις αυτούς μεγίστας τιμωρίας, όχι οποίας
+απήτει το δίκαιον και το συμφέρον της πόλεως, αλλ' όπως ήθελον η μία
+μερίς ή η άλλη· και ότε κατελάμβανον την αρχήν έσπευδον είτε δι'
+αδίκων αποφάσεων είτε διά της βίας να ικανοποιήσουν την στιγμιαίαν
+φιλοδοξίαν των. Εις τρόπον ώστε ούτε οι μεν ούτε οι δε εσέβοντο τους
+όρκους, αλλ επήνουν εκείνους, οι οποίοι διά της ευγλωττίας των
+επετύγχανον κάποιον αξιοζήλευτον αποτέλεσμα. Οι δε μετριοπαθείς εκ
+των πολιτών έπιπταν θύματα αμφοτέρων, είτε διότι δεν συνεμερίζοντο
+τους κινδύνους, είτε διότι εφθονούντο διά την ησυχίαν των.
+
+83. Ούτω λοιπόν παρά τοις Έλλησι κάθε είδος ανομίας διεπράχθη εξ
+αιτίας των στάσεων. Η ηπιότης, η αχώριστος αύτη σύντροφος της
+ευθύτητος του χαρακτήρος, έγινεν αντικείμενον γέλωτος και
+εξηφανίσθη, και υπερίσχυσε κατά πολύ το να αντιτάσσωνται οι μεν
+εναντίον των δε με αμοιβαίαν δυσπιστίαν. Ούτε λόγος υπήρχε τοσούτον
+ισχυρός ούτε λόγος τοσούτον φοβερός, ώστε να φέρη συνδιαλλαγήν.
+Κατεχόμενοι άπαντες υπό της ιδέας ότι δεν ήτο δυνατόν να ελπίσουν
+τίποτε σταθερόν, και μη δυνάμενοι να εμπιστευθούν εις κανένα,
+ενησχολούντο μάλλον πώς να προφυλαχθούν. Συνήθως οι μάλλον
+περιωρισμένον πνεύμα έχοντες εδέσποζον επί των άλλων διότι
+φοβούμενοι μήπως ένεκα της ανικανότητάς των και της συνέσεως των
+εναντίων νικηθούν υπό της ευγλωττίας των και προληφθούν υπό του
+πολυμηχάνου πνεύματος των εχώρουν τολμηρώς εις τα έργα. Οι δε
+ενάντιοι, περιφρονούντες και αυτήν την προαίσθησιν του κινδύνου, και
+νομίζοντες ότι δεν ήτο ανάγκη έργων εκεί όπου ήρκει ο λόγος, έμεναν
+απροφύλακτοι και κατεστρέφοντο.
+
+84. Πρώτη λοιπόν η Κέρκυρα έδωκε το σημείον των πλείστων ανομιών και
+εκείνων που διεπράχθησαν είτε υπό πολιτών εκδικουμένων και
+τιμωρούντων εκείνους, οι οποίοι τους είχον κυβερνήσει μετ' αυθαδείας
+μάλλον παρά μετά μετριότητας, είτε υπό ιδιωτών, οι οποίοι
+επιθυμούντες να απαλλαγούν της συνήθους πτωχείας των, ή μάλλον
+εποφθαλμιώντες τα ξένα αγαθά, διέπρατταν κάθε βιαιότητα, είτε τέλος
+υπ' εκείνων, οι οποίοι επιτιθέμενοι όχι εκ πλεονεξίας, αλλά μάλλον
+διά να ανταποδώσουν τα ίσα, και παραφερόμενοι υπό τυφλής οργής
+εξεδικούντο σκληρά και ανηλεώς. Κατ' εκείνην την εποχήν η κοινωνία
+συνεταράχθη εις την κακότυχον αυτήν πόλιν και η ανθρωπίνη φύσις, η
+οποία και υπ' αυτό το κράτος των νόμων ρέπει συνήθως προς την
+αδικίαν, τεθείσα υπεράνω από τους νόμους, πρόθυμα εφανέρωσεν ότι ήτο
+ακράτητος εις την οργήν αυτής, ισχυροτέρα του δικαίου και εχθρά της
+υπεροχής. Διότι, εάν ο φθόνος δεν είχε τόσην τάσιν εις το να βλάπτη,
+δεν θα επροτιμούσαν την εκδίκησιν αντί του οίκτου, το κέρδος αντί
+της δικαιοσύνης· άλλως τε και οι άνθρωποι, προκειμένου να τιμωρήσουν
+τους άλλους, αρέσκονται να καταργούν πριν τους κοινούς νόμους, οι
+οποίοι αφήνουν εις τον ένοχον κάποιαν ελπίδα σωτηρίας, με κίνδυνον
+μάλιστα να μη δύνανται να τους επικαλεσθούν αυτοί οι ίδιοι, εάν ποτε
+λάβουν ανάγκην αυτών.
+
+85. Τοιαύτα τα αποτελέσματα των πρώτων εν Κερκύρα ταραχών, ο δε
+Ευρυμέδων και οι Αθηναίοι ανεχώρησαν μετά των πλοίων. Αργότερα οι
+Κερκυραίοι φυγάδες (διεσώθησαν δε πεντακόσιοι) καταλαβόντες τα
+φρούρια, τα οποία ήσαν εις την αντικρύ ήπειρον, έγιναν κύριοι της
+αντικρυνής γης και εκείθεν ορμώμενοι ελεηλάτουν τους εν τη νήσω και
+έβλαπταν αυτούς υπερβολικά, ένεκα δε τούτου φρικώδης λιμός συνέβη
+εις την πόλιν. Έστειλαν δε και πρέσβεις εις την Λακεδαίμονα και εις
+την Κόρινθον, διά των οποίων εζήτουν να επανέλθουν εις την πόλιν.
+Αλλά, επειδή όλαι εκείναι αι προσπάθειαι απέβησαν μάταιαι, μετά τινα
+καιρόν ετοιμάσαντες πλοία και παραλαβόντες επικούρους διέβησαν εις
+την νήσον εξακόσιοι εν όλω. Εμπρήσαντες δε τα πλοία, διά να μη τους
+μένη άλλη ελπίς παρά να κυριεύσουν την χώραν, ανέβησαν εις το όρος
+Ιστώνην και οικοδομήσαντες φρούριον έβλαπταν διαρπάζοντες τα πέριξ
+της πόλεως και ήσαν κύριοι των αγρών.
+
+86. Κατά τα τέλη δε του αυτού θέρους οι Αθηναίοι έστειλαν εις
+Σικελίαν είκοσι πλοία υπό τους στρατηγούς Λάχητα τον Μελανώπου και
+Χαροιάδην τον Ευφιλήτου, διότι τότε οι Συρακούσιοι και οι Λεοντίνοι
+είχαν περιπλακή εις πόλεμον προς αλλήλους. Σύμμαχοι δε των μεν
+Συρακουσίων ήσαν, εξαιρέσει των Καμαριναίων, όλαι αι Δωρικαί πόλεις
+αι συνταχθείσαι με τους Λακεδαιμονίους μόλις ήρχισεν ο
+πελοποννησιακός πόλεμος χωρίς όμως και να συμπολεμήσουν, των δε
+Λεοντίνων αι Χαλκιδικαί πόλεις και η Καμαρίνα. Εν Ιταλία οι μεν
+Λοκροί ήσαν υπέρ των Συρακουσίων, οι δε Ρηγίνοι ένεκα της αυτής
+καταγωγής υπέρ των Λεοντίνων. Οι σύμμαχοι των Λεοντίνων πέμψαντες
+πρεσβείαν εις τας Αθήνας δυνάμει παλαιάς συμμαχίας και ως Ίωνες
+έπεισαν τους Αθηναίους να στείλουν προς βοήθειαν αυτών πλοία, διότι
+οι Συρακούσιοι τους είχαν αποκλείσει και δια ξηράς και διά θαλάσσης.
+Οι Αθηναίοι εδέχθησαν την αίτησιν υπό το πρόσχημα της μετά των
+Λεοντίνων συγγενείας, πράγματι όμως διότι ήθελαν να μη εισάγεται
+εκείθεν σίτος εις την Πελοπόννησον. Συγχρόνως ήθελαν να δοκιμάσουν,
+αν ηδύναντο να γίνουν κύριοι της νήσου εκείνης. Εγκατασταθέντες
+λοιπόν εις το Ρήγιον της Ιταλίας ήρχισαν τον πόλεμον ενωθέντες μετά
+των συμμάχων των. Και το θέρος ετελείωσεν.
+
+87. Κατά τον ακόλουθον δε χειμώνα ενέσκηψεν εις τους Αθηναίους και
+εκ δευτέρου η νόσος, η οποία δεν είχε μεν παύσει εντελώς, είχεν όμως
+διακοπή. Η δευτέρα αύτη εμφάνισις δεν διήρκεσεν ολιγώτερον του ενός
+έτους, η δε πρώτη δύο ολόκληρα έτη, ώστε ουδέν άλλο συνετέλεσε
+πλειότερον εις την εξασθένησιν των Αθηναίων. Από τας τάξεις του
+στρατού δεν απέθαναν ολιγώτεροι των τετρακισχιλίων και τετρακοσίων
+οπλιτών και των τριακοσίων ιππέων, του δε λοιπού πληθυσμού ο αριθμός
+υπήρξεν ανεξεύρετος. Τότε δε συνέβησαν και οι περισσότεροι σεισμοί
+της γης εν Αθήναις, εν Ευβοία, εν Βοιωτία και προ πάντων εις τον
+Ορχομενόν.
+
+88. Κατά τον αυτόν χειμώνα οι εν Σικελία Αθηναίοι και οι Ρηγίνοι
+εξεστράτευσαν μετά τριάκοντα πλοίων κατά των καλουμένων νήσων του
+Αιόλου, διότι η ανυδρία δεν επιτρέπει κατά το θέρος τοιαύτας
+εκστρατείας. Οι Λιπαραίοι, άποικοι όντες των Κνιδίων, νέμονται αυτάς
+και κατοικούν εις μίαν εκ των νήσων όχι μεγάλην, η οποία καλείται
+Λιπάρα· εκ ταύτης δε μεταβαίνουν και καλλιεργούν τας άλλας, την
+Διδύμην, την Στρογγύλην και την Ιεράν. Οι κάτοικοι της Ιεράς
+νομίζουν ότι ο Ήφαιστος χαλκεύει εις την νήσον εκείνην, διότι κατά
+μεν την νύκτα φαίνεται ότι αναδίδεται απ' αυτήν πυρ πολύ, κατά δε
+την ημέραν καπνός. Κείνται δε αι νήσοι αύται απέναντι των αγρών των
+Σικελών και των Μεσσηνίων, και οι κάτοικοι των ήσαν σύμμαχοι των
+Συρακουσίων. Οι δε Αθηναίοι, αφού ελεηλάτησαν μεν τας νήσους
+εκείνας, δεν κατώρθωσαν δε να τας κυριεύσουν, επέστρεψαν εις το
+Ρήγιον. Τοιουτοτρόπως ετελείωσεν ο χειμών και το πέμπτον έτος του
+πολέμου τούτου, τον οποίον συνέγραψεν ο Θουκυδίδης.
+
+89. Κατά δε το ακόλουθον θέρος οι Πελοποννήσιοι και οι σύμμαχοι υπό
+την στρατηγίαν Άγιδος του Αρχιδάμου, βασιλέως των Πελοποννησίων,
+ήλθον μεν εις τον ισθμόν επί τω σκοπώ να εισβάλουν εις την Αττικήν,
+επειδή δε έγιναν πολλοί σεισμοί, απετράπησαν του σκοπού και η
+εισβολή δεν έγινε. Κατά τους χρόνους εκείνους, ενώ οι σεισμοί
+εξηκολούθουν εν ταις Οροβίαις της Ευβοίας, η θάλασσα επροχώρησε διά
+τινος μέρους, το οποίον τότε ήτο γη, και εξογκωθείσα επήλθε κατά της
+πόλεως· και μέρος μεν της ξηράς εσκέπασαν τα κύματα, από το άλλο δε
+μέρος απεσύρθησαν, και σήμερον είναι θάλασσα εκείνο, πού άλλοτε ήτο
+γη. Όλοι οι μη προφθάσαντες ν' αναβούν εις τα υψηλά μέρη εχάθησαν.
+Ομοία δε κατακάλυψις υπό ύδατος έγινε και εις την νήσον Αταλάντην
+κειμένην πλησίον των Οπουντίων Λοκρών, ήτις και μέρος του φρουρίου
+των Αθηναίων παρέσυρε και εκ των δύο επί της παραλίας ανειλκυσμένων
+πλοίων συνέτριψε το έν. Εξεχείλισαν ομοίως τα κύματα και επί της
+Πεπαρήθου, αλλά δεν την κατέκλυσαν, σεισμός δε επισυμβάς ανέτρεψε
+μέρος του τείχους, το πρυτανείον καί τινας οικίας. Εγώ νομίζω ως
+αίτιον τούτου το ότι εκεί, όπου ο σεισμός γίνεται ισχυρότατος, η
+θάλασσα απωθείται, και κατά την αιφνιδίαν επιστροφήν της καθιστά την
+επίκλυσιν βιαιοτέραν· χωρίς δε σεισμόν μου φαίνεται ότι δεν είναι
+δυνατόν να συμβή το τοιούτο.
+
+90. Κατά το αυτό θέρος επολέμουν εις την Σικελίαν και άλλοι, όπως
+ετύχαινε, και αυτοί οι Σικελιώται εκστρατεύοντες εναντίον αλλήλων
+και οι Αθηναίοι μετά των συμμάχων· θέλω δε αναφέρει τα μάλλον άξια
+λόγου από όσα έπραξαν οι σύμμαχοι ούτοι βοηθούμενοι υπό των Αθηναίων
+παρά οι πολεμούντες εναντίον των Αθηναίων. Επειδή δε είχεν ήδη
+φονευθή ο στρατηγός των Αθηναίων Χαροιάδης έν τινι μάχη υπό των
+Συρακουσίων, ο Λάχης παρέλαβε την διοίκησιν όλων των πλοίων και
+εξετράτευσε μετά των συμμάχων κατά των Μυλών, φρουρίου των
+Μεσσηνίων. Έτυχον δε εις τας Μυλάς να φρουρούν δύο φυλαί των
+Μεσσηνίων, αίτινες έστησαν ενέδραν τινά κατά των αποβάντων εκ
+πλοίων. Οι δε Αθηναίοι και οι σύμμαχοι και τους ενεδρεύοντας τρέπουν
+εις φυγήν και φονεύουν πολλούς, και προσβαλόντες το φρούριον τους
+ηνάγκασαν και την ακρόπολιν να παραδώσουν διά συνθήκης και κατά της
+Μεσσήνης να συνεκστρατεύσουν. Μετά τούτο οι Μεσσήνιοι, ιδόντες
+επερχομένους τους Αθηναίους και τους συμμάχους, παρεδόθησαν και
+αυτοί δώσαντες ομήρους και παρασχόντες όλας τας αιτηθείσας
+εγγυήσεις.
+
+91. Κατά το αυτό θέρος οι Αθηναίοι τριάκοντα μεν πλοία έστειλαν περί
+την Πελοπόννησον, των οποίων ήτο στρατηγός Δημοσθένης ο Αλκισθένους
+και Προκλής ο Θεοδώρου, εξήκοντα δε εις Μήλον μετά δισχιλίων
+οπλιτών, των οποίων ήτο στρατηγός Νικίας ο Νικηράτου, διότι ήθελον
+να υποτάξουν τους Μηλίους, οίτινες νησιώται όντες ηρνούντο να
+υπακούσουν και να εισέλθουν εις την συμμαχίαν των. Επειδή όμως οι
+Μήλιοι, μολονότι ελεηλατείτο η χώρα των, δεν υπέκυπτον,
+αποπλεύσαντες οι Αθηναίοι εκ της Μήλου έπλευσαν προς τον Ωρωπόν
+κείμενον εις την άντικρυ στερεάν. Πλησιάσαντες εκεί νύκτα απεβίβασαν
+ευθύς τους οπλίτας, οίτινες επορεύθησαν πεζή προς την Τάναγραν της
+Βοιωτίας. Εις σημείον δοθέν οι κάτοικοι των Αθηνών, στρατηγούντος
+Ιππονίκου του Καλλίου και Ευρυμέδοντος του Θουκλέους, ήλθον διά
+ξηράς και τους συνήντησαν. Και στρατοπεδεύσαντες ελεηλάτουν κατ'
+εκείνην την ημέραν τα πέριξ της Τανάγρας και διενυκτέρευσαν εκεί.
+Κατά δε την επομένην ημέραν ενίκησαν εν μάχη τους εξελθόντας
+Ταναγραίους και μερικούς ελθόντας εις βοήθειαν Θηβαίους, και
+λαβόντες όπλα και στήσαντες τρόπαιον ανεχώρησαν, οι μεν εις Αθήνας,
+οι δε εις τα πλοία. Παραπλεύσας δε ο Νικίας μετά των εξήκοντα πλοίων
+ελεηλάτησε τα παραθαλάσσια μέρη της Λοκρίδος και επέστρεψεν εις τας
+Αθήνας.
+
+92. Κατά τον αυτόν χρόνον οι Λακεδαιμόνιοι ίδρυσαν την εν Τραχινία
+αποικίαν της Δεκελείας κατά την ακόλουθον περίστασιν. Όλοι οι
+Μαλιείς είναι διηρημένοι εις τρία μέρη, εις Παραλίους, εις Ιερείς
+και εις Τραχινίους, αλλ' οι τελευταίοι ούτοι νικηθέντες υπό των
+γειτόνων Οιταίων, εσκέφθησαν κατ' αρχάς να παραδοθούν εις τους
+Αθηναίους· έπειτα όμως, φοβηθέντες μήπως δεν τους εύρουν πιστούς,
+έστειλαν εις την Λακεδαίμονα εκλέξαντες ως πρεσβευτήν τον Τισαμενόν.
+Εις την πρεσβείαν ταύτην ηνώθη και η πόλις των Δωριέων, μητρόπολις
+ούσα των Λακεδαιμονίων, διά να ζητήση τα αυτά, επειδή οι κάτοικοι
+αυτής έπασχον ομοίως από τας εχθροπραξίας των Οιταίων. Ακούσαντες οι
+Λακεδαιμόνιοι εγνωμάτευσαν να πέμψουν αποικίαν, όπως προστατεύση και
+τους Τραχινίους και τους Δωριείς, τοσούτω μάλλον όσω και η πόλις
+τοις εφαίνετο κειμένη εις επίκαιρον θέσιν διά τον κατά των Αθηναίων
+πόλεμον διότι και ναυτικόν ηδύναντο να παρασκευάζουν εκεί, και να
+διαπερούν ταχέως εις την Εύβοιαν, και εις την Θράκην να μεταβαίνουν
+ευκολώτερον. Δι' όλους αυτούς τους λόγους επεχείρησαν μετά ζήλου την
+ίδρυσιν εκείνην. Και πρώτον μεν ηρώτησαν τον εν Δελφοίς θεόν ότε δε
+αυτός προέτρεψεν εις τούτο, έστειλαν εκεί ιδίους οικήτορας και
+περιοίκους, προσκαλούντες να συνοδεύσουν την αποικίαν όσοι ήθελον εκ
+των άλλων Ελλήνων πλην των Ιώνων, των Αχαιών καί τινων άλλων λαών.
+Την διεύθυνσιν της εγκαταστάσεως εκείνης ανέλαβον τρεις
+Λακεδαιμόνιοι, ο Λέων, ο Αλκίδας και ο Δαμάγων. Φθάσαντες δε
+ετείχισαν εκ νέου την πόλιν, η οποία καλείται σήμερον Ηράκλεια και
+απέχει από μεν των Θερμοπυλών τεσσαράκοντα σταδίους, από δε της
+θαλάσσης είκοσι. Κατεσκεύασαν ωσαύτως και νεώρια, τα οποία ήρχισαν
+από αυτό το στενόν των Θερμοπυλών, διά να τα προφυλάττουν
+ευκολώτερον.
+
+93. Οι δε Αθηναίοι καθ' ον καιρόν συνωκίζετο η πόλις αυτή πρώτον μεν
+εφοβήθησαν και ενόμισαν ότι κυρίως ηπειλείτο η Εύβοια, διότι πολύ
+μικρόν διάστημα την χωρίζει από το Κήναιον ακρωτήριον της Ευβοίας.
+Έπειτα όμως δεν επηλήθευσαν οι φόβοι των, διότι δεν έπαθαν τίποτε εκ
+της αποικίας εκείνης και ιδού ο λόγος. Οι Θεσσαλοί, κύριοι των χωρών
+εκείνων και του μέρους όπου εκτίσθη η πόλις, φοβηθέντες μήπως οι
+γείτονές των κατασταθούν πολύ ισχυροί, δεν έπαυαν πολεμούντες τους
+νεωστί εγκαταστημένους εκείνους ανθρώπους μέχρις ου κατέστρεψαν
+αυτούς εντελώς, μολονότι αυτοί ήσαν κατ' αρχάς πολυαριθμότατοι
+(διότι πας τις ήρχετο θαρραλέως νομίζων ότι η πόλις ήθελεν είσθαι
+σταθερά οικιζομένη υπό των Λακεδαιμονίων)· αλλ' αυτοί ούτοι οι εκ
+Λακεδαίμονος ερχόμενοι άρχοντες συνετέλεσαν εις την ελάττωσιν του
+πληθυσμού εκφοβούντες τους πολλούς και κυβερνώντες μετά ταχύτητος,
+ενίοτε δε μετ' αδικίας, εις τρόπον ώστε ευκόλως ηδυνήθησαν να
+κατισχύσουν αυτών οι γείτονες.
+
+94. Κατά το αυτό δε θέρος και περί τον αυτόν χρόνον καθ' ον οι
+Αθηναίοι ησχολούντο περί της Μήλου οι άλλοι Αθηναίοι οι μετά των
+τριάκοντα πλοίων πλέοντες περί την Πελοπόννησον πρώτον εφόνευσαν εν
+τω Ελλομένω της Λευκαδίας φρουρούς τινας ενεδρεύσαντες, και έπειτα
+ήλθον κατά της Λευκάδος μετά μεγαλυτέρου στόλου. Σύμπαντες οι
+Ακαρνάνες, εκτός των Οινιαδών, ηκολούθουν αυτούς, καθώς καί τινες
+Ζακύνθιοι και Κεφαλλήνες και δεκαπέντε πλοία των Κερκυραίων. Και οι
+μεν Λευκάδιοι, μολονότι ελεηλάτουν την χώραν των και την έξω και την
+έσω του ισθμού, όπου και η Λευκάς υπάρχει και το ιερόν του
+Απόλλωνος, ησύχαζον εξαναγκαζόμενοι εις τούτο από την υπεροχήν του
+αριθμού· οι δε Ακαρνάνες παρεκάλουν τον στρατηγόν των Αθηναίων
+Δημοσθένην να περιτειχίση αυτούς, ελπίζοντες ότι ευκόλως ήθελον
+εκπολιορκήσει αυτήν και απαλλαγή πόλεως η οποία πάντοτε ήτον έχθρα
+προς αυτούς. Αλλά κατά τον αυτόν χρόνον οι Μεσσήνιοι έπεισαν τον
+Δημοσθένην ότι θα ήτο άξιον αυτού, αφού είχε μαζί του τόσον στρατόν
+συνηθροισμένον, να επιτεθή κατά των Αιτωλών, οι οποίοι ήσαν εχθροί
+της Ναυπάκτου, και μάλιστα διότι, εάν ήθελε τους υποτάξει, ευκόλως
+υπό τους Αθηναίους θα καθυπέτασσε τους προς τα μέρη ταύτα άλλους
+λαούς της Ηπείρου· έλεγον ότι τωόντι οι Αιτωλοί είναι έθνος μέγα και
+μάχιμον, αλλ' επειδή είναι ελαφρώς ωπλισμένον και κατοικεί κατά
+κώμας ατείχιστους, απομακρυσμένας δε πολύ απ' αλλήλων δεν θ'
+απέβαινε δύσκολον να τους νικήσουν πριν βοηθήσουν αλλήλους. Τον
+συνεβούλευον δε να προσβάλη πρώτον τους Αποδότους, έπειτα τους
+Οφιονείς, και μετά τούτους τους Ευρυτάνας, οίτινες απήρτιζον το
+πλείστον μέρος των Αιτωλών, ωμίλουν γλώσσαν όλως ακατάληπτον και
+έτρωγαν, ως έλεγον, ωμά κρέατα. Εάν οι λαοί ούτοι υπετάσσοντο,
+ευκόλως ήθελον υποταγή και τα άλλα μέρη.
+
+95. Ο δε Δημοσθένης, διά να αρέση εις τους Μεσσηνίους, επείσθη
+νομίσας μάλιστα ότι και άνευ της δυνάμεως των Αθηναίων θα ηδύνατο
+μετά των ηπειρωτικών συμμάχων και μετά των Αιτωλών να επιτεθή κατά
+των Βοιωτών διά ξηράς. Προς τούτο ήρκει να διέλθη διά των Οπουντίων
+Λοκρών και να φθάση εις το Κυτίνιον το Δωρικόν έχων εν δεξιά τον
+Παρνασσόν μέχρις ου καταβή εις τους Φωκείς, οίτινες ένεκα της φιλίας
+η οποία υπήρχε πάντοτε μεταξύ αυτών και των Αθηναίων, θα
+συνεξεστράτευον προθύμως μετ' αυτού, ή τουλάχιστον θα εξηναγκάζοντο
+να πράξουν τούτο (καθότι η Βοιωτία συνορεύει με τους Φωκείς προς
+τούτο το μέρος)· εκπλεύσας λοιπόν μετά παντός του στρατού από της
+Λευκάδος παρά την θέλησιν των Ακαρνάνων παρέπλευσε μέχρι του
+Σολλίου. Ανακοινώσας το σχέδιόν του εις τους Ακαρνάνας, οίτινες
+ηρνήθησαν να το παραδεχθούν δυσαρεστηθέντες διότι δεν επολιάρκησε
+την Λευκάδα, μετέβη να πολεμήση τους Αιτωλούς μετά του υπολειπομένου
+στρατού, δηλαδή μετά των Κεφαλλήνων, των Μεσσηνίων, των Ζακυνθίων
+και τριακοσίων επιβατών Αθηναίων, οίτινες ευρίσκοντο επί των ιδικών
+των πλοίων, διότι τα δεκαπέντε πλοία των Κερκυραίων είχον απέλθει.
+Ανεχώρησε δε εκ του εν Λοκρίδι Οινεώνος. Οι δε Οζόλαι ούτοι Λοκροί
+ήσαν σύμμαχοι των Αθηναίων και ώφειλαν να ενωθούν πανστρατιά με τους
+Αθηναίους εις το εσωτερικόν της χώρας. Όντες γείτονες των Αιτωλών
+και τα αυτά όπλα φέροντες ενομίζοντο ότι μεγάλην ωφέλειαν ήθελον
+παράσχει εις την εκστρατείαν ταύτην, καθότι και την χώραν εγνώριζον
+και τον τρόπον του πολέμου.
+
+96. Διανυκτερεύσας δε μετά του στρατού εντός του ιερού του Νεμείου
+Διός, όπου, ως λέγεται, ο ποιητής Ησίοδος εφονεύθη υπό των ανθρώπων
+του μέρους εκείνου, προρρηθέντος εις αυτόν υπό τινος χρησμού ότι
+έμελλε να πάθη τούτο εν τη Νεμέα, ανεχώρησεν άμα τη πρωία και
+επροχώρει προς την Αιτωλίαν. Και κατά μεν την πρώτην ημέραν
+εκυρίευσε την Ποτιδανίαν, κατά δε την δευτέραν το Κροκύλειον, και
+κατά την τρίτην το Τείχιον. Εκεί εσταμάτησε και έπεμψε την λείαν εις
+το Ευπάλιον της Λοκρίδος, διότι εσκόπευε, μετά την καθυπόταξιν της
+χώρας, να επιστρέψη εις Ναύπακτον και να εκστρατεύση ακολούθως κατά
+των Οφιονέων, εάν ηρνούντο να υποταχθούν. Αλλά τους Αιτωλούς δεν
+διέφυγαν αι προετοιμασίαι αύται, ενόησαν μάλιστα το σχέδιον ευθύς εξ
+αρχής· και, ότε ο στρατός εισήλθεν εις την χώραν, όλοι έσπευσαν
+εναντίον του προς συνάντησίν του με ισχυράς δυνάμεις· εις τρόπον
+ώστε και αυτοί οι εις τα έσχατα σύνορα των Οφιονέων λαοί, πλησίον
+του Μαλιακού κόλπου, Βωμιείς και Καλλιείς, έτρεξαν εις βοήθειαν.
+
+97. Οι δε Μεσσήνιοι εξηκολούθουν δίδοντες εις τον Δημοσθένην την
+αυτήν συμβουλήν ως και πρότερον, παριστώντες εις αυτόν ότι ήθελεν
+είσθαι εύκολος η καθυπόταξις των Αιτωλών, και τον ηνάγκαζον να
+βαδίση όσον τάχιστα κατά των κωμών και να προσπαθή να καταλαμβάνη
+όσας εύρισκε προχείρους, χωρίς να περιμείνη ώστε να συναθροισθούν
+όλαι αι δυνάμεις εναντίον του. Ο δε Δημοσθένης πεισθείς εις αυτούς
+και αποθέσας τας ελπίδας του εις την τύχην, επειδή αύτη ουδέποτε του
+υπήρξεν εναντία, δεν περιέμεινε τους Λοκρούς οίτινες έμελλον να
+έλθουν εις βοήθειάν του (μολονότι είχε μεγίστην ανάγκην ψιλών
+ακοντιστών), αλλά προχωρήσας κατά του Αιγιτίου εκυρίευσεν αυτό
+αμαχητί, διότι οι κάτοικοι έφυγαν και απεσύρθησαν επί των λόφων των
+υπεράνω της πόλεως· ήτο δε η πόλις αύτη κτισμένη επί μέρους υψηλού,
+ογδοήκοντα σταδίους απέχουσα της θαλάσσης. Οι δε Αιτωλοί (οίτινες
+είχαν φθάσει εις βοήθειαν του Αιγιτίου) προσέβαλλαν τους Αθηναίους
+και τους συμμάχους, ορμώντες πανταχόθεν εκ των λόφων και
+ακοντίζοντες αυτούς. Και, ότε μεν επροχώρει ο στρατός των Αθηναίων,
+υπεχώρουν, ότε δε ανεχώρει, επετίθεντο. Το είδος τούτο της μάχης, η
+οποία συνίστατο εις διώξεις και υποχωρήσεις, διήρκεσεν επί πολύ, και
+κατ' αμφοτέρας τας περιπτώσεις οι Αθηναίοι εφάνησαν υποδεέστεροι.
+
+98. Οι δε Αθηναίοι, ενόσω μεν οι τοξόται είχον τα βέλη των και
+ηδύναντο να τα μεταχειρίζωνται, αντείχον· διότι οι Αιτωλοί, ελαφρώς
+ωπλισμένοι, υπεχώρουν τοξευόμενοι· φονευθέντος όμως του τοξάρχου
+διεσπάρησαν, οι δε Αθηναίοι εκουράσθησαν υπό της αδιάκοπου
+επαναλήψεως των αυτών κινημάτων τότε οι Αιτωλοί, διπλασιάζοντες τας
+προσπαθείας των, εκάλυψαν αυτούς διά βελών, εις τρόπον ώστε οι
+Αθηναίοι ετράπησαν επί τέλους εις φυγήν, και πίπτοντες εις χαράδρας
+αδιεξόδους και εις μέρη τα οποία δεν εγνώριζον, κατεστρέφοντο, διότι
+ο οδηγός των οδών, Χρόμων ο Μεσσήνιος, είχεν ήδη φονευθή. Οι δε
+Αιτωλοί, ταχύποδες και ελαφρώς ωπλισμένοι, ηκόντιζον τους φυγάδας
+και καταδιώκοντες αυτούς από κοντά, τους έφθανον και τους εφόνευον·
+τους πλείστους όμως, παραπλανηθέντας εις τον δρόμον και εμπεσόντας
+εις δάσος αδιέξοδον, ανάψαντες πυρ κατέκαυσαν. Οι δε Αθηναίοι
+υποστάντες πανωλεθρίαν έφυγον καθ' όλας τας διευθύνσεις, και μόλις
+οι περισωθέντες ηδυνήθησαν να φθάσουν εις την θάλασσαν και τον
+Οινεώνα της Λοκρίδος, εκ του οποίου είχον αναχωρήσει. Απέθαναν δε
+και εκ των συμμάχων πολλοί και εξ αυτών των Αθηναίων εκατόν είκοσιν
+οπλίται· τοσούτοι ήσαν κατά το πλήθος οι εν τη ακμή της ηλικίας
+εκείνοι πολεμισταί, τους οποίους απώλεσεν η πόλις των Αθηναίων κατά
+τον πόλεμον τούτον. Απέθανε δε και ο έτερος στρατηγός Προκλής. Τους
+δε νεκρούς συναθροίσαντες διά συνθήκης προς τους Αιτωλούς ανεχώρησαν
+εις την Ναύπακτον και ύστερον εφέρθησαν (οι νεκροί ούτοι) διά των
+πλοίων εις τας Αθήνας. Ο δε Δημοσθένης έμεινε περί την Ναύπακτον και
+τας πέριξ πόλεις, φοβούμενος την οργήν των Αθηναίων διά τα συμβάντα.
+
+99. Κατά τον αυτόν χρόνον οι Αθηναίοι οίτινες ήσαν περί την Σικελίαν
+έπλευσαν προς την Λοκρίδα, και αποβιβασθέντες ενίκησαν τους εναντίον
+των δραμόντας Λοκρούς και κατέλαβον ισχυράν τινα θέσιν κειμένην εις
+το στόμιον του Άληκος ποταμού.
+
+100. Κατά το αυτό δε θέρος οι Αιτωλοί, έχοντες στείλει προηγουμένως
+πρέσβεις εις Κόρινθον και εις Λακεδαίμονα, τον Οφιονέα Τόλοφον, τον
+Ευρυτάνα Βοριάδην και τον Απόδωτον Τίσανδρον, επέτυχον να τοις
+αποσταλή στρατός προωρισμένος να προσβάλη την Ναύπακτον, η οποία
+είχε προσκαλέσει την βοήθειαν των Αθηναίων. Και εξαπέστειλαν οι
+Λακεδαιμόνιοι περί το φθινόπωρον τρισχιλίους οπλίτας εκ των
+συμμάχων. Τούτων πεντακόσιοι ήσαν εκ της εν Τραχίνι πόλεως
+Ηρακλείας, νεοκτίστου τότε ούσης· αρχηγός δε της εκστρατείας ταύτης
+ήτο ο Σπαρτιάτης Ευρύλοχος, τον οποίον συνώδευον οι Σπαρτιάται
+Μακάριος και Μενεδάϊος.
+
+101. Ότε δε συνηθροίσθη ο στρατός εις Δελφούς, ο Ευρύλοχος έπεμψε
+κήρυκα εις τους Λοκρούς τους Οζόλας, διότι και δι' αυτών έπρεπε να
+διέλθη διά να υπάγη εις Ναύπακτον και διότι ήθελε να τους αποσπάση
+από τους Αθηναίους. Εις την διαπραγμάτευσιν ταύτην τον εβοήθησαν προ
+πάντων οι Λοκροί της Αμφίσσης διά τον φόβον τον οποίον τοις ενέπνεε
+το μίσος των Φωκέων. Αυτοί δε πρώτοι δώσαντες ομήρους υπεχρέωσαν και
+τους άλλους, οίτινες εφοβούντο την προσέγγισιν του στρατού, να
+δώσουν και αυτοί. Και πρώτον μεν έπεισαν τους Μυονείς (διά τούτων δε
+είναι δυσχερεστάτη η εις την Λοκρίδα είσοδος), έπειτα δε τους
+Ιπνείς, τους Μεσσαπίους, τους Τριταιείς, τους Χαλαίους, τους
+Τολοφωνίους, τους Ησσίους και τους Οιανθείς. Πάντες δε ούτοι και
+συνεξεστράτευσαν. Οι δε Φωκιείς έδωκαν μεν ομήρους, όμως δεν
+συνεξεστράτευσαν· και οι Υαίοι δεν έδωκαν ομήρους παρά αφού
+εκυριεύθη η κώμη των, ήτις εκαλείτο Πόλις.
+
+102. Ότε δε όλα ητοιμάσθησαν και οι όμηροι αφέθησαν φυλαττόμενοι εις
+το Κυτίνιον το Δωρικόν, ο Ευρύλοχος επροχώρησε μετά του στρατού κατά
+της Ναυπάκτου διά των Λοκρών, και καθ' οδόν εκυρίευσε τας πόλεις του
+Οινεώνος και του Ευπαλίου, αι οποίαι είχον αρνηθή να ενωθούν μετ'
+αυτού. Φθάσας δ' ο στρατός εις Ναυπακτίαν και ενωθείς ήδη μετά των
+Αιτωλών ελεηλάτει την χώραν και εκυρίευσε το προάστιον το οποίον ήτο
+ατείχιστον. Ελθών δε και εις το Μολύκρειον, αποικίαν μεν των
+Κορινθίων, υπήκοον όμως των Αθηναίων, εκυρίευσεν αυτό· Δημοσθένης δε
+ο Αθηναίος, (ο οποίος έτυχε να ευρίσκεται ακόμη εις τα πέριξ της
+Ναυπάκτου μετά την εκστρατείαν της Αιτωλίας) προϊδών την εισβολήν
+του στρατού και φοβηθείς διά την Ναύπακτον μετέβη και έπεισε τους
+Ακαρνάνας να στείλουν βοήθειαν. Μετά δυσκολίας όμως επέτυχε τούτο
+ένεκα της αναχωρήσεώς του εκ της Λευκάδος. Εν τούτοις τω έδωκαν
+χιλίους οπλίτας, τους οποίους επεβίβασεν επί των πλοίων και οι
+οποίοι εισελθόντες εις την πόλιν έσωσαν αυτήν· διότι, επειδή ήτο
+μεγάλον το τείχος και ολίγοι οι αμυνόμενοι, υπήρχε φόβος ότι δεν
+ήθελεν ανθέξει. Ο δε Ευρύλοχος και οι μετ' αυτού, μαθόντες ότι
+εισήλθεν εις την πόλιν στρατός και ότι ήτο αδύνατον να την
+κυριεύσουν διά της βίας, ανεχώρησαν όχι εις την Πελοπόννησον, αλλ'
+εις την Αιολίδα, την σήμερον ονομαζομένην Καλυδώνα και Πλευρώνα, εις
+τα περίχωρα αυτής και εις το Πρόσχιον της Αιτωλίας. Διότι ελθόντες
+οι Αμπρακιώται προς αυτούς τους έπεισαν να προσβάλουν από κοινού το
+Αμφιλοχικόν Άργος, την επίλοιπον Αμφιλοχίαν και την Ακαρνανίαν,
+προσθέτοντες ότι, εάν γίνουν κύριοι των χωρών τούτων, όλοι οι
+ηπειρώται ήθελαν γίνει σύμμαχοι των Λακεδαιμονίων. Και ο μεν
+Ευρύλοχος πεισθείς και αποπέμψας τους Αιτωλούς έμεινεν ησυχάζων μετά
+του στρατού κατά τους τόπους εκείνους, μέχρις ου θα ήρχετο ο καιρός
+να ενωθή με τους Αμπρακιώτας, οίτινες είχον αναχωρήσει διά να
+πολιορκήσουν το Άργος. Και το θέρος ετελείωνε τότε.
+
+103. Κατά τον ακόλουθον δε χειμώνα οι εν τη Σικελία Αθηναίοι
+ενωθέντες με τους Έλληνας συμμάχους των και με όσους εκ των Σικελών
+είχαν αφήσει την συμμαχίαν των Συρακουσίων ένεκα της τυραννικής
+αυτών διοικήσεως και προσέλθουν εις τους Αθηναίους, προσέβαλαν από
+κοινού την Ίνησσαν, μικράν Σικελικήν πόλιν, της οποίας την ακρόπολιν
+κατείχον οι Συρακούσιοι· μη δυνηθέντες όμως να την κυριεύσουν
+ανεχώρησαν. Αλλά κατά την αναχώρησιν εκείνην οι σύμμαχοι, οι οποίοι
+εβάδιζαν όπισθεν των Αθηναίων, προσεβλήθησαν υπό των Συρακουσίων του
+φρουρίου, οι οποίοι επετέθησαν κατ' αυτών, έτρεψαν μέρος του στρατού
+εις φυγήν και εφόνευσαν όχι ολίγους. Μετά το συμβάν τούτο ο Λάχης
+και οι Αθηναίοι επιχειρήσαντες μερικάς αποβάσεις εις την Λοκρίδα,
+ενίκησαν πλησίον του Καικίνου ποταμού τριακόσιους Λοκρούς ελθόντας
+να τους πολεμήσουν μετά του Προξένου και Καπάτωνος και λαβόντες όπλα
+ανεχώρησαν.
+
+104. Κατά τον αυτόν δε χειμώνα οι Αθηναίοι εκαθάρισαν την Δήλον
+υπακούοντες εις ένα χρησμόν. Ήδη ο τύραννος Πεισίστρατος είχε
+καθαρίσει αυτήν πρότερον, όχι καθ όλην αυτής την έκτασιν, αλλά μόνον
+κατά το μέρος της νήσου όπου εφαίνετο ο ναός· τότε δε εκαθαρίσθη
+ολόκληρος κατά τον ακόλουθον τρόπον. Όλοι οι τάφοι όσοι ευρέθησαν
+εκεί αφηρέθησαν, και εδόθη διαταγή μήτε θάνατος μήτε τοκετός να μη
+γίνεται εις την νήσον, αλλ' οι ψυχορραγούντες και αι ετοιμόγεννοι
+γυναίκες να μεταφέρονται εις την Ρήνειαν. Τόσον ολίγον δε απέχει η
+Ρήνεια από της Δήλου, ώστε ο τύραννος των Σαμίων Πολυκράτης, ο
+οποίος επί τινα χρόνον είχεν ισχυρόν ναυτικόν και υπέταξεν υπό την
+κυριαρχίαν του τας άλλας νήσους, κυριεύσας την Ρήνειαν την ανέθηκεν
+εις τον Δήλιον Απόλλωνα δέσας αυτήν δι' αλύσεως μετά της Δήλου. Και
+τότε κατά πρώτον μετά την κάθαρσιν εώρτασαν οι Αθηναίοι τα ανά πάσαν
+πενταετίαν τελούμενα Δήλια. Άλλοτε, εις απωτάτην εποχήν, εγίνετο εις
+Δήλον μεγάλη συρροή Ιώνων και γειτόνων νησιωτών, οι οποίοι
+μετέβαινον μετά γυναικών και τέκνων, καθώς σήμερον μεταβαίνουν οι
+Ίωνες εις τα Εφέσια. Εγίνετο δε εκεί αγών γυμνικός και μουσικός, και
+αι πόλεις έστελλαν εκεί χορούς (θρησκευτικάς συνοδείας). Τούτο
+μαρτυρεί και ο Όμηρος εις τους ακολούθους στίχους του ύμνου προς τον
+Απόλλωνα·
+
+ «Αλλ', ω Φοίβε, εις την Δήλον προ πάντων ευχαριστήθη, η ψυχή σου
+ Εκεί προς τιμήν σου συναθροίζονται οι μακροχίτωνες Ίωνες
+ με τα τέκνα και τας συζύγους των εις την πανήγυρίν σου.
+
+ Εκεί, διά του χορού και διά του άσματος,
+ σε τέρπουν ψάλλοντές σε, όταν κατέρχωνται εις αγώνας.
+
+Ότι δε υπήρχε και αγών μουσικής και ήρχοντο όπως αγωνισθούν εις τα
+τοιαύτα, τούτο το μαρτυρεί διά των άλλων στίχων του αυτού ύμνου.
+Διότι υμνήσας τον Δηλιακόν χορόν των γυναικών τελειώνει τον έπαινον
+διά των εξής επών, εις τα οποία αναφέρει και τον εαυτόν του·
+
+ «Αλλ' ας είναι εις ημάς ίλεοι ο Απόλλων και η Άρτεμις·
+ σεις δε πάσαι, χαίρετε. Εμέ δε και κατόπιν
+ ενθυμηθήτε, όταν βραδύτερον κανείς ξένος
+ έλθη ενταύθα ταλαιπωρημένος και σας ερωτήση :
+ Ω κόραι, ποίος εξ όλων των αοιδών είναι μάλλον ευάρεστος εις σας
+ αφ' όσους έρχονται εδώ κ' ευχαριστείσθε απ'αυτόν περισσότερον;
+
+ Σεις δε πρόθυμοι όλαι αποκριθήτε επαινετικά:
+ Ο τυφλός, ο κατοικών εις την πετρώδη νήσον της Χίου».
+
+Ιδού λοιπόν πώς ο Όμηρος, υπέδειξεν ότι άλλοτε εγίνετο μεγάλη συρροή
+και εορτή εις την Δήλον· ύστερον δε τους μεν χορούς και τα αναθήματα
+εξηκολούθουν να στέλλουν οι νησιώται και οι Αθηναίοι, οι αγώνες όμως
+και τα άλλα κατελύθησαν, πιθανώς υπό των συμφορών, μέχρι της στιγμής
+κατά την οποίαν οι Αθηναίοι αποκατέστησαν αυτούς πάλιν προσθέσαντες
+και ιπποδρομίας, αι οποίαι δεν υπήρχον πρότερον.
+
+105. Κατά τον αυτόν δε χειμώνα οι Αμπρακιώται, συμφώνως με την
+υπόσχεσιν, την οποίαν είχον δώσει εις τον Ευρύλοχον διά να κρατήση
+τον στρατόν του, εξεστράτευσαν κατά του Αμφιλοχικού Άργους μετά
+τρισχιλίιων οπλιτών και εισβαλόντες εις την Αργείαν κατέλαβον τας
+Όλπας, τείχος ισχυρόν επί λόφου πλησίον της θαλάσσης, το οποίον
+κτίσαντες άλλοτε οι Ακαρνάνες μετεχειρίζοντο ως κοινόν δικαστήριον·
+απέχει δε τούτο εικοσιπέντε σταδίους από της πόλεως των Αργείων, η
+οποία είναι παραθαλασσία. Εκ των Ακαρνάνων μέρος μεν έσπευσε προς
+βοήθειαν του Άργους, μέρος δε εστρατοπέδευσεν εις χωρίον τι της
+Αμφιλοχίας, το οποίον ονομάζεται Κρήναι, όπως εμποδίσουν την ένωσιν
+των Αμπρακιωτών μετά του Ευρυλόχου και των Πελοποννησίων. Έστειλαν
+επίσης να προσφέρουν την αρχηγίαν εις τον Δημοσθένην, ο οποίος
+υπήρξε στρατηγός των Αθηναίων εις την Αιτωλίαν, και ειδοποίησαν τα
+είκοσι πλοία των Αθηναίων, τα οποία ευρίσκοντο περί την Πελοπόννησον
+και τα οποία εκυβερνώντο από τον Ιεροφώντα του Αντιμνήστου.
+Απέστειλαν δε και οι περί τας Όλπας Αμπρακιώται άγγελον εις την
+Αμπρακίαν, διά να ζητήσουν πολλήν συνδρομήν. Εφοβούντο μήπως οι μετά
+του Ευρυλόχου δεν δυνηθούν να διέλθουν διά των Ακαρνάνων και
+αναγκασθούν να πολεμήσουν μόνοι των ή να κινδυνεύσουν, εάν
+επεχείρουν υποχώρησιν.
+
+106. Οι μεν λοιπόν μετά του Ευρυλόχου Πελοποννήσιοι, άμα έμαθαν την
+άφιξιν των Αμπρακιωτών εις τας Όλπας, ανεχώρησαν εκ του Προσχίου και
+έσπευσαν να τους συναντήσουν. Και διαβάντες τον Αχελώον επροχώρουν
+κατά της Ακαρνανίας, η οποία είχε μείνει έρημος ένεκα της
+συγκεντρώσεως των κατοίκων της εις το Άργος, εν δεξιά μεν έχοντες
+την πόλιν των Στρατιών και την φρουράν αυτών, εν αριστερά δε την
+άλλην Ακαρνανίαν. Διελθόντες την χώραν των Στρατιών επροχώρουν διά
+της Φυτίας, έπειτα διά των έσχατων του Μεδεώνος και διά της
+Λιμναίας· εισήλθον δε εις την χώραν των Αγραίων, η οποία δεν ανήκεν
+ακόμη εις την Ακαρνανίαν, αλλ' ήτο χώρα φιλική. Φθάσαντες εις το
+όρος Θύαμον, το οποίον είναι άγριον, επροχώρουν δι' αυτού και
+κατέβησαν εις την Αργείαν, ενώ είχεν επέλθει ήδη νυξ, και διελθόντες
+απαρατήρητοι μεταξύ της πόλεως των Αργείων και της φρουράς των εν
+ταις Κρήναις Ακαρνάνων, ηνώθησαν μετά των εν ταις Όλπαις Ακαρνάνων.
+
+107. Ενωθέντες δ' ούτω εσταμάτησαν άμα τη ημέρα πλησίον της
+ονομαζομένης Μητροπόλεως, όπου και εστραποπέδευσαν. Οι δε Αθηναίοι
+ολίγον μετά ταύτα ήλθον και μετά των είκοσι πλοίων εις τον
+Αμπρακικόν κόλπον, διά να βοηθήσουν τους Αργείους. Ήλθεν ωσαύτως και
+ο Δημοσθένης οδηγών διακοσίους οπλίτας Μεσσηνίους και εξήκοντα
+τοξότας Αθηναίους. Και τα μεν πλοία ηγκυροβόλησαν ενώπιον του λόφου
+τον οποίον κατείχον αι Όλπαι· οι δε Ακαρνάνες και ολίγοι Αμφίλοχοι
+(επειδή οι περισσότεροι εκρατούντο διά της βίας υπό των Αμπρακιωτών)
+συνελθόντες ήδη εις το Άργος ητοιμάζοντο να πολεμήσουν τους
+εναντίους και εξέλεξαν ηγεμόνα όλου του συμμαχικού στρατού τον
+Δημοσθένην συνεργούντων και των ιδίων αυτών στρατηγών. Ούτος δε
+προσαγαγών τον στρατόν πλησίον της Όλπης εστρατοπέδευσεν εκεί·
+βαθεία δε χαράδρα εχώριζε τους δύο στρατούς. Και επί πέντε μεν
+ημέρας ησύχαζον, κατά δε την έκτην παρετάχθησαν αμφότεροι προς
+μάχην. Επειδή δε ο στρατός των Πελοποννησίων ήτον ισχυρότερος και
+κατείχε μέγα διάστημα, φοβηθείς ο Δημοσθένης μήπως κυκλωθή, έθεσεν
+ενέδραν εις οδόν τινα κοίλην και λοχμώδη οπλίτας και ψιλούς
+τετρακοσίους εν άλω, ίνα κατά την συμπλοκήν εγερθούν και προσβάλουν
+κατά νώτον τον εχθρόν προς το μέρος όπου ούτος ήθελεν είσθαι
+υπέρτερος κατά τον αριθμόν. Αφού δ' αμφότεροι ητοιμάσθησαν, ήλθον
+εις χείρας, και ο μεν Δημοσθένης κατείχε το δεξιόν κέρας μετά των
+Μεσσηνίων και ολίγων Αθηναίων, το δε άλλο, παραταγμένον εις σώματα
+ωρισμένα, κατείχον οι Ακαρνάνες μετά των ακοντιστών Αμφιλόχων,
+οίτινες ήσαν παρόντες εις την μάχην. Οι δε Πελοποννήσιοι και οι
+Αμπρακιώται ήσαν παραταγμένοι ανάμικτοι, πλην των Μαντινέων, οι
+οποίοι ήσαν συνηθροισμένοι προς το αριστερόν κέρας, αλλ' όχι εις την
+άκραν, την οποίαν κατείχεν ο Ευρύλοχος και οι μετ' αυτού, οι οποίοι
+ήσαν απέναντι των Μεσσηνίων και του Δημοσθένους.
+
+108. Ήδη η συμπλοκή έγινε και το κέρας των Πελοποννησίων, υπέρτερον
+κατά τον αριθμόν, περιεκύκλωνε το δεξιόν των εναντίων, ότε οι εκ της
+ενέδρας Ακαρνάνες επιπεσόντες κατ' αυτού το προσέβαλον εκ των
+όπισθεν και το έτρεψαν εις φυγήν, ούτως ώστε μη δυνηθέν να υπομείνη
+την προσβολήν και κυριευθέν υπό φόβου παρέσυρεν εν τη φυγή του και
+το πλείστον μέρος του στρατεύματος· διότι, άμα είδον οι
+Πελοποννήσιοι καταστρεφόμενον το υπό τον Ευρύλοχον σώμα, το οποίον
+ήτο και το ισχυρότερον όλων, εφοβήθησαν πολύ περισσότερον. Οι
+Μεσσήνιοι, οίτινες ευρίσκοντο εις το μέρος τούτο, διεξήγαγον το
+πλείστον του έργου· οι δε Αμπρακιώται και οι κατά το δεξιόν κέρας
+ενίκων εις το μέρος των και εδίωξαν τον εχθρόν προς το Άργος, διότι
+είναι οι μαχιμώτατοι των περί τα μέρη εκείνα κατοικούντων. Αλλ' ότε
+κατά την επιστροφήν των είδον την ήτταν του πλειοτέρου στρατού,
+πιεζόμενοι και αυτοί πολύ υπό των άλλων Ακαρνάνων, μόλις εσώθησαν
+εις τας Όλπας. Πλείστοι όμως αυτών εφονεύθησαν, άτακτα και
+συγκεχυμένα πίπτοντες εις το μέσον του εχθρού. Μόνοι οι Μαντινείς
+υπεχώρησαν εις καλήν τάξιν μετά του υπολοίπου στρατού. Και η μεν
+μάχη ετελείωσε περί την εσπέραν.
+
+109. Την άλλην ημέραν δε ο Μενεδάϊος, ο οποίος παρέλαβε την
+στρατηγίαν μετά τον θάνατον του Ευρυλόχου και του Μακαρίου, απορών
+πώς, ύστερον από τοιαύτην ήτταν, θα υπομείνη την πολιορκίαν
+ευρισκόμενος αποκλεισμένος διά ξηράς και διά θαλάσσης από τα Αττικά
+πλοία, ή πώς θα σωθή, εάν υπεχώρει, στέλλει προς τον Δημοσθένην και
+τους στρατηγούς των Ακαρνάνων μήνυμα περί σπονδών και αναχωρήσεως
+και παραλαβής των νεκρών. Ούτοι δε συνήνεσαν εις την τελευταίαν
+αυτήν αίτησιν, έστησαν τρόπαιον και εσύναξαν τους νεκρούς των,
+τριακοσίους τον αριθμόν· αλλά δεν επέτρεψαν φανεράν αναχώρησιν εις
+όλους· μόνον ο Δημοσθένης, με την συγκατάθεσιν των συστρατήγων
+Ακαρνάνων, επέτρεψε κρυφίως εις τους Μαντινείς, εις τον Μενεδάϊον,
+εις τους άλλους στρατηγούς των Πελοποννησίων και εις τους
+επισημοτέρους του στρατού να αποχωρήσουν ταχέως, θέλων να απομονώση
+τους Αμπρακιώτας και το πλήθος των μισθωτών ξένων και να κατορθώση
+να εκπέσουν εις την υπόληψιν των Ελλήνων των χωρών εκείνων οι
+Λακεδαιμόνιοι και οι Πελοποννήσιοι παριστών αυτούς ως προδότας
+προτιμήσαντας μάλλον την ιδικήν των σωτηρίαν. Και οι μεν
+Πελοποννήσιοι συνάζοντες τους νεκρούς τους έθαπτον ταχέως και όπως
+ηδύναντο, και εκείνοι, εις τους οποίους είχε δοθή η άδεια να
+αποχωρήσουν επερίμεναν την κατάλληλον στιγμήν, διά να εκτελέσουν
+τούτο κρυφά.
+
+110. Εις δε τον Δημοσθένην και τους Ακαρνάνας αγγέλλεται ότι οι
+Αμπρακιώται της πόλεως, εις την πρώτην εκ των Ολπών αγγελίαν,
+ήρχοντο προς βοήθειαν πάντες ομού, διά της χώρας των Αμφιλόχων,
+έχοντες σκοπόν να ενωθούν μετά των ευρισκομένων εις τας Όλπας και
+χωρίς να ηξεύρουν τίποτε εκ των εκεί συμβάντων. Ευθύς λοιπόν ο
+Δημοσθένης στέλλει μέρος του στρατού, διά να στήση εκ των προτέρων
+ενέδρας εις τας οδούς και καταλάβη τας οχυράς θέσεις. Μετά του
+επιλοίπου δε στρατού παρεσκευάζετο να σπεύση κατ' αυτών.
+
+111. Εν τούτοις οι Μαντινείς και εκείνοι προς τους οποίους
+εσυνθηκολόγησεν εξελθόντες με την πρόφασιν να συλλέξουν λάχανα, και
+φρύγανα ανεχώρησαν ολίγον κατ' ολίγον, συλλέγοντες εκείνα διά τα
+οποία δήθεν εξήλθον· ότε δε έφθασαν πέραν της Όλπης, έσπευσαν την
+πορείαν των. Οι δε Αμπρακιώται και οι άλλοι οίτινες έμενον
+συναθροισμένοι, εννοήσαντες την αναχώρησίν των, ώρμησαν και αυτοί
+και ήρχισαν να τρέχουν θέλοντες να τους φθάσουν. Οι Ακαρνάνες
+ενόμισαν κατ' αρχάς ότι όλοι ανεχώρουν άνευ συνθήκης, και διά τούτο
+ήρχισαν να καταδιώκουν τους Πελοποννησίους· και μάλιστα στρατηγούς
+τινας οίτινες ανθίσταντο εις την καταδίωξιν και έλεγαν ότι υπήρχε
+σύμβασις είς στρατιώτης Ακαρνάν τους εκτύπησε διά του ακοντίου του
+νομίζων αυτούς προδότας· επί τέλους όμως τους μεν Μαντινείς και
+Πελοποννησίους αφήκαν να περάσουν, τους δε Αμπρακιώτας εφόνευσαν.
+Πολλή δε φιλονεικία επεκράτησε και άγνοια περί του ποίος ήτον
+Αμπρακιώτης και ποίος Πελοποννήσιος. Και διακόσιοι μεν περίπου εξ
+αυτών εφονεύθησαν, οι δε άλλοι κατέφυγαν εις την Αγραΐδα, η οποία
+ήτο γειτονική, όπου ο βασιλεύς των Αγραίων Σαλύνθιος, φίλος ων,
+υπεδέξατο αυτούς.
+
+112. Οι δε εκ της πόλεως Αμπρακιώται φθάνουν εις την Ιδομένην· είναι
+δε η Ιδομένη δύο λόφοι υψηλοί. Ήτο ήδη νυξ ότε οι προαποσταλέντες
+υπό του Δημοσθένους στρατιώται προκατέλαβον τους Αμπρακιώτας και
+έφθασαν απαρατήρητοι εις τον μεγαλύτερον εξ αυτών· οι Αμπρακιώται,
+οι οποίοι είχον επίσης αναβή επί του μικροτέρου, διενυκτέρευσαν
+εκεί. Ο δε Δημοσθένης δειπνήσας επροχώρει μετά του επίλοιπου
+στρατεύματος άμα τη εσπέρα. Και αυτός μεν μετά του ημίσεος στρατού
+ήλθεν εις το στενόν, το δε άλλο ήμισυ διηυθύνετο διά των Αμφιλοχικών
+ορέων. Άμα τω όρθρω επιπίπτει κατά των Αμπρακιωτών, οι οποίοι ακόμη
+εκοιμώντο και δεν είχον εννοήσει τα γενόμενα νομίσαντες ότι οι
+επερχόμενοι ήσαν φίλοι· διότι επίτηδες ο Δημοσθένης προέταξε πρώτους
+τους Μεσσηνίους και προσέταξε να προσαγορεύουν τον εχθρόν λαλούντες
+την Δωρικήν γλώσσαν και να εμπνεύσουν εμπιστοσύνην εις τους
+προφύλακας· άλλως δε ήτο ακόμη νυξ και δεν ηδύναντο να
+αναγνωρισθούν. Άμα λοιπόν επέπεσε κατά του στρατεύματος των
+Αμπρακιωτών, το έφερεν εις αταξίαν και τους μεν περισσοτέρους αυτών
+εφόνευσαν, οι δε λοιποί έφυγαν ταχέως προς τα όρη. Αλλ' επειδή αι
+οδοί ήσαν από πριν κατειλημμέναι και συγχρόνως οι Αμφίλοχοι
+εγνώριζον την ιδικήν των χώραν και ήσαν ψιλοί εναντίον οπλιτών, ενώ
+ούτοι αγνοούντες τας διόδους δεν ήξευραν προς ποίον μέρος να
+διευθυνθούν, έπιπτον εις χαράδρας και τας προητοιμασμένας ενέδρας
+και κατεστρέφοντο. Έφευγον δε προς πάσας τας διευθύνσεις και μερικοί
+ετράπησαν προς την θάλασσαν, ήτις δεν απείχε πολύ, και άμα είδον τα
+Αττικά πλοία, τα οποία παρέπλεον κατά την ώραν, πού έγινεν η τροπή,
+διηυθύνθησαν προς αυτά κολυμβώντες, προτιμώντες εις τον τρόμον των
+να απολεσθούν διά της χειρός των εν τοις πλοίοις, εάν ήτο ανάγκη,
+παρά διά της χειρός των βαρβάρων και εχθίστων Αμφιλόχων. Οι μεν
+Αμπρακιώται λοιπόν τοιαύτην δεινήν ήτταν παθόντες εσώθησαν εις την
+πόλιν ολίγοι από πολλών· οι δε Ακαρνάνες σκυλεύσαντες τους νεκρούς
+και στήσαντες τρόπαια επέστρεψαν εις το Άργος.
+
+113. Την δ'επιούσαν ήλθε προς αυτούς κήρυξ εκ μέρους των
+Αμπρακιωτών, οίτινες εκ της Όλπης είχον καταφύγει εις τους Αγραίους,
+διά να ζητήση τα σώματα των ανδρών όσοι εφονεύθησαν μετά την πρώτην
+μάχην, ότε μετά των Μαντινέων και εκείνων πού εσυνθηκολόγησαν με
+σπονδάς εξήλθον άσπονδοι. Ιδών δε ο κήρυξ τα όπλα των εκ της πόλεως
+Αμπρακιωτών εθαύμαζε το πλήθος αυτών, διότι δεν εγνώριζε το πάθημα,
+αλλ' ενόμιζεν ότι ήσαν των συμπολιτών του. Ερωτηθείς δε υπό τινος
+διατί θαυμάζει και πόσοι εξ αυτών είχον φονευθή (ενόμιζε δε ο ερωτών
+ότι ο κήρυξ απετέλει μέρος των εν ταις Ιδομεναίς), ο κήρυξ απεκρίθη
+ότι εφονεύθησαν έως διακόσιοι. Απαντήσας δε ο ερωτών είπεν· « αλλ'
+αυτά τα όπλα δεν είναι διακοσίων ανδρών αλλά πλέον των χιλίων».
+Απεκρίθη πάλιν ο κήρυξ· «δεν είναι λοιπόν των ανδρών οίτινες
+εμάχοντο μεθ' ημών; »· ο συνομιλών είπε « ναι, εάν σεις επολεμήσατε
+χθες εν Ιδομένη»· «αλλ' ημείς δεν επολεμήσαμεν χθες με κανένα, αλλά
+προχθές εις την υποχώρησιν»· «και ημείς επολεμήσαμεν χθες προς
+αυτούς εξελθόντας εκ της πόλεως των Αμπρακιωτών, διά να βοηθήσουν
+τους συμπατριώτας των». Άμα ήκουσε ταύτα ο κήρυξ και ενόησεν ότι η
+πεμφθείσα εκ της πόλεως βοήθεια είχε καταστραφή, στενάξας βαθέως και
+καταπλαγείς διά το μέγεθος της καταστροφής, ανεχώρησεν αμέσως
+άπρακτος χωρίς να ζητήση πλέον τους νεκρούς. Η καταστροφή δε αύτη
+υπήρξεν η μεγίστη αφ' όσας υπέστη ελληνική πόλις εντός τόσον ολίγων
+ημερών κατά τον παρόντα πόλεμον. Δεν ανέφερα δε τον αριθμόν των
+αποθανόντων, διότι λέγεται ότι εχάθη απίστευτον πλήθος σχετικώς με
+το μέγεθος της πόλεως· ηξεύρω όμως ότι, εάν οι Ακαρνάνες και οι
+Αμφίλοχοι ήθελαν να καταλάβουν την Αμπρακίαν, πειθόμενοι εις τους
+Αθηναίους και τον Δημοσθένην, θα ηδύναντο ευκολώτατα να πράξουν
+τούτο· αλλ' εφοβήθησαν μήπως οι Αθηναίοι, έχοντες αυτήν, κατασταθούν
+γείτονες επίφοβοι.
+
+114. Μετά ταύτα δώσαντες το τρίτον μέρος των σκύλων εις τους
+Αθηναίους διένειμαν τα άλλα μεταξύ των συμμάχων πόλεων. Και τα μεν
+εις τους Αθηναίους δοθέντα εκυριεύθησαν εις την θάλασσαν, αι δε
+τριακόσιαι πανοπλίαι, αίτινες φαίνονται σήμερον εις τους ναούς της
+Αττικής, εδόθησαν ιδιαιτέρως εις τον Δημοσθένην, ο οποίος τας έφερε
+διά θαλάσσης εις την πατρίδα του· η νίκη δε αύτη μετά την της
+Αιτωλίας συμφοράν κατέστησεν εις αυτόν την εις Αθήνας κάθοδον
+ολιγώτερον επικίνδυνον. Απήλθον δε εις την Ναύπακτον και οι
+ευρισκόμενοι εντός των είκοσι πλοίων Αθηναίοι. Μετά την αναχώρησιν
+αυτών και του Δημοσθένους οι Ακαρνάνες και οι Αμφίλοχοι
+συνωμολόγησαν μετά των Αμπρακιωτών και των Πελοποννησίων, οίτινες
+είχον καταφύγει πρώτον μεν εις τον βασιλέα των Αγραίων Σαλύνθιον,
+έπειτα δε εις τους Οινιάδας, συνθήκην, ήτις επέτρεψεν εις αυτούς να
+εγκαταλείψουν το άσυλον εκείνο. Κατόπιν οι Ακαρνάνες και οι
+Αμφίλοχοι έκαμον συνθήκας και εκατονταετή συμμαχίαν μετά των
+Αμπρακιωτών υπό τους ακολούθους όρους. Μήτε οι Αμπρακιώται ηνωμένοι
+μετά των Ακαρνάνων να πολεμήσουν τους Πελοποννησίους, μήτε οι
+Ακαρνάνες μετά των Αμπρακιωτών τους Αθηναίους, αλλά να βοηθούν
+αμοιβαίως τας ιδικάς των χώρας, να αποδώσουν οι Αμπρακιώται όσα
+χωρία και όσους ομήρους των Αμφιλόχων κατεκράτουν και να μη στείλουν
+βοήθειαν εις το Ανακτόριον, πόλιν πολεμίαν των Ακαρνάνων. Ταύτα
+συνομολογήσαντες έπαυσαν τον πόλεμον. Μετά δε ταύτα οι Κορίνθιοι
+έστειλαν εις την Αμπρακίαν φρουράν εκ τριακοσίων οπλιτών υπό τον
+στρατηγόν Ξενοκλείδαν τον Ευθυκλέους, οίτινες μετέβησαν διά ξηράς
+και έφθασαν μετά πολλάς ταλαιπωρίας. Και τα μεν συμβάντα της
+Αμπρακίας τοιαύτα ήσαν.
+
+115. Οι δε εν τη Σικελία Ελληνες έκαμον κατά τον αυτόν χειμώνα
+απόβασιν εις την Ιμεραίαν, ενώ οι Σικελοί εισέβαλον εκ του
+εσωτερικού εις τα όρια της Ιμεραίας. Έπλευσαν επίσης και κατά των
+νήσων του Αιόλου. Επιστρέψαντες εις Ρήγιον εύρον εκεί τον Πυθόδωρον
+τον Ισολάχου, στρατηγόν των Αθηναίων, ελθόντα να διαδεχθή τον Λάχητα
+εις την διοίκησιν του στόλου. Τούτο δε, διότι οι εν Σικελία σύμμαχοι
+ήλθον προς τους Αθηναίους και τους έπεισαν να πέμψουν βοήθειαν εκ
+περισσοτέρων πλοίων· διότι οι Συρακούσιοι, κύριοι όντες της ξηράς
+και αγανακτούντες διότι ημποδίζοντο κατά θάλασσαν υπό ολίγων πλοίων,
+συνήθροιζον το ναυτικόν και ητοιμάζοντο να μη ανεχθούν επί πλέον την
+ύβριν ταύτην. Οι Αθηναίοι λοιπόν εξώπλισαν τεσσαράκοντα πλοία, διά
+να τα αποστείλουν εις τους συμμάχους των, συνάμα μεν νομίζοντες ότι
+τοιουτοτρόπως ήθελε τελειώσει ταχύτερον ο εκεί πόλεμος, συνάμα δε
+θέλοντες να εκτελέσουν ναυτικάς ασκήσεις. Είς εκ των τριών στρατηγών
+εστάλη πρώτος μετά τινων πλοίων, κατόπιν δε έμελλον να αποσταλούν ο
+Σοφοκλής Σωστρατίδου και ο Ευρυμέδων Θουκλέους μετά των περισσοτέρων
+πλοίων. Ο δε Πυθόδωρος παραλαβών από τον Λάχητα την διοίκησιν των
+πλοίων έπλευσε κατά τα τέλη του χειμώνος εναντίον του φρουρίου των
+Λοκρών, το οποίον ο Λάχης είχε κυριεύσει εις προηγουμένην
+εκστρατείαν. Νικηθείς όμως υπό των Λοκρών ανεχώρησεν.
+
+116. Ότε δ' επλησίαζεν η άνοιξις, ρύαξ πυρός έρρευσεν από την
+Αίτναν, όπως τούτο είχε συμβή και πρότερον, και κατέστρεψε μέρος της
+χώρας των Καταναίων, οι οποίοι κατοικούν εις τους πρόποδας του όρους
+Αίτνης, ήτις είναι το μέγιστον των εν Σικελία ορέων. Λέγουν δε ότι η
+δευτέρα αύτη έκρηξις έγινε πεντήκοντα έτη μετά την πρώτην, και ότι
+εν συνόλω συνέβησαν τρεις εκρήξεις αφ' ότου η Σικελία κατοικείται
+υπό Ελλήνων. Ταύτα ήσαν τα συμβάντα του χειμώνος τούτου, μετά του
+οποίου ετελείωσε και το έκτον έτος του πολέμου τούτου, τον οποίον
+συνέγραψεν ο Θουκυδίδης.
+
+ΒΙΒΛΙΟΝ Δ'.
+
+ΘΟYΚΥΔΙΔΟΥ
+
+ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΙΑΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ
+
+
+
+ΒΙΒΛΙΟΝ Δ'.
+
+
+
+1. Κατά το ακόλουθον θέρος, ότε ήρχισε να σχηματίζη στάχυς ο σίτος,
+δέκα πλοία των Συρακουσίων και άλλα τόσα των Λοκρών μετέβησαν επί τη
+προσκλήσει των κατοίκων εις Μεσσήνην της Σικελίας και κατέλαβαν
+αυτήν, αποσπασθείσαν τοιουτοτρόπως από της συμμαχίας των Αθηναίων.
+Έπραξαν δε τούτο οι Συρακούσιοι προ πάντων διότι έβλεπον ότι η θέσις
+εκείνη καθίστα εύκολον την προσβολήν της Σικελίας και διότι
+εφοβούντο μήπως οι Αθηναίοι εξ αυτής αφορμώμενοί ποτε επέλθουν κατ'
+αυτών μετά μεγαλυτέρας δυνάμεως. Το αίτιον δε των Λοκρών ήτο το
+μίσος των κατά των Ρηγίνων, τους οποίους ήθελαν να καταπολεμήσουν
+και από τα δύο μέρη. Εισέβαλαν λοιπόν οι Λοκροί εις την χώραν των
+Ρηγίνων με όλον τον στρατόν αυτών, διά να τους εμποδίσουν να
+στείλουν βοήθειαν εις τους Μεσσηνίους και συγχρόνως επειδή τους
+παρεκίνουν οι φυγάδες του Ρηγίου, οι οποίοι ήσαν πλησίον των διότι
+οι Ρηγίνοι προ πολλού εστασίαζαν και ήτον αδύνατον τότε να
+αποκρούσουν τους Λοκρούς, οι οποίοι ένεκα τούτου επέμεναν να
+επιτεθούν. Και οι μεν Λοκροί λεηλατήσαντες την χώραν απεσύρθησαν
+μετά του πεζικού, τα δε πλοία έμειναν φυλάττοντα την Μεσσήνην και τα
+άλλα πλοία, όσα ητοιμάζοντο, έμελλον να προσορμισθούν εκεί, διά να
+εξακολουθήσουν τον πόλεμον.
+
+2. Περί την αυτήν εποχήν, κατά το έαρ, και πριν ωριμάση ο σίτος, οι
+Πελοποννήσιοι και οι σύμμαχοι εισέβαλαν εις την Αττικήν· ήτο δε
+στρατηγός Άγις ο Αρχιδάμου, βασιλεύς των Λακεδαιμονίων· και
+στρατοπεδεύσαντες ελεηλάτουν την χώραν. Οι δε Αθηναίοι και τα
+τεσσαράκοντα πλοία απέστειλαν εις Σικελίαν άμα παρεσκευάσθησαν, και
+τους υπολοίπους δύο στρατηγούς, τον Ευρυμέδοντα και τον Σοφοκλέα·
+διότι ο τρίτος αυτών, ο Πυθόδωρος, είχεν ήδη φθάσει πρότερον εις
+Σικελίαν. Είπον δε εις αυτούς να προστατεύσουν συνάμα τους εν τη
+πόλει Κερκυραίους, οι οποίοι εληστεύοντο υπό των ευρισκομένων εις το
+όρος φυγάδων, προς βοήθειαν των οποίων είχον έλθει εξήκοντα πλοία
+των Πελοποννησίων και, επειδή η πόλις έπασχε μεγάλως από πείναν,
+ήλπιζαν ότι ευκόλως ήθελον καταστή κύριοι αυτής. Ο δε Δημοσθένης,
+μένων ιδιώτης μετά την εξ Ακαρνανίας επιστροφήν, προσεκλήθη υπό των
+Αθηναίων, κατ' αίτησίν του, να μεταχειρισθή τα πλοία ταύτα, εάν
+ήθελε, περί την Πελοπόννησον.
+
+3. Φθάσαντες δε εις τα παράλια της Λακωνικής και μαθόντες ότι τα
+πλοία των Πελοποννησίων ήσαν ήδη εις Κέρκυραν ο μεν Ευρυμέδων και ο
+Σοφοκλής έσπευδον να μεταβούν εις Κέρκυραν, ο δε Δημοσθένης εζήτει
+εξ εναντίας να προσεγγίσουν πρώτον εις την Πύλον, και, αφού πράξουν
+εκεί όσα έπρεπε, να εξακολουθήσουν έπειτα τον πλουν. Ενώ δε οι
+άλλοι, στρατηγοί αντέλεγαν εις την γνώμην ταύτην, επήλθε σφοδρά,
+τρικυμία, η οποία έσπρωξε τα πλοία εις την Πύλον. Ο Δημοσθένης
+ήρχισε πάλιν να παρακινή επιμόνως, όπως ευθύς οχυρώσουν την πόλιν
+διά τείχους (λέγων ότι προς τον σκοπόν τούτον είχε συνεκπλεύσει μετ'
+αυτών), και παρίστα ότι υπήρχεν αφθονία ξύλων και λίθων και ότι η
+θέσις ήτο φύσει οχυρά και ακατοίκητος καθώς και το πλείστον μέρος
+των πέριξ· διότι η Πύλος, κειμένη εις την αρχαίαν Μεσσηνίαν απέχει
+της Σπάρτης, τετρακοσίους σταδίους, καλούν δε αυτήν οι Λακεδαιμόνιοι
+Κορυφάσιον. Εις ταύτα οι στρατηγοί απεκρίθησαν ότι πολλά έρημα
+ακρωτήρια υπάρχουν εις την Πελοπόννησον, τα οποία ηδύνατο να
+καταλάβη, εάν ήθελε να υποβάλη την πόλιν εις μεγάλας δαπάνας. Αλλ'
+εις τον Δημοσθένην η θέσις αύτη εφαίνετο πολύ μάλλον κατάλληλος παρά
+κάθε άλλη, καθότι είχε λιμένα, και οι Μεσσήνιοι, συνηθισμένοι όντες
+προς αυτήν παλαιόθεν και λαλούντες την αυτήν διάλεκτον με τους
+Λακεδαιμονίους ηδύναντο μεγάλας βλάβας να προξενούν εις τον εχθρόν,
+ορμώμενοι εκείθεν και συγχρόνως να φυλάττουν αυτήν πιστώς.
+
+4. Επειδή όμως δεν έπειθεν ούτε τους στρατηγούς ούτε ύστερον τους
+στρατιώτας, ότε ανεκοίνωσε το σχέδιόν του εις τους ταξιάρχας,
+έμεινεν ήσυχος εμποδιζόμενος υπό των εναντίων ανέμων μέχρις ου ζωηρά
+επιθυμία κατέλαβε τους στρατιώτας, οι οποίοι έμεναν αργοί, να
+περιτειχίσουν την θέσιν. Αμέσως λοιπόν ήρχισαν το έργον, μη έχοντες
+μεν εργαλεία διά το πελέκημα των λίθων, φέροντες όμως τους λίθους
+τους οποίους εξέλεγαν ένα προς ένα και τακτοποιούντες αυτούς όπως
+προσηρμόζετο έκαστος· και τον πηλόν, όπου υπήρχεν ανάγκη αυτού,
+εκόμιζον επί της ράχεώς των εν ελλείψει αγγείων, κύπτοντες διά να
+τον υποβαστάζουν και συμπλέκοντες όπισθεν τας χείρας διά να μη
+πίπτη. Και έσπευδαν παντοιοτρόπως να προλάβουν τους Λακεδαιμονίους
+τειχίζοντες τα μάλλον εύκολα εις έξωθεν επίθεσιν μέρη πριν ούτοι
+σπεύσουν προς βοήθειαν της θέσεως· διότι το πλείστον μέρος αυτής ήτο
+φύσει οχυρόν και δεν είχεν ανάγκην τείχους.
+
+5. Οι δε Λακεδαιμόνιοι τότε ετέλουν εορτήν τινα· και, άμα έμαθον την
+είδησιν ταύτην, δεν ανησύχησαν, νομίζοντες ότι επί τη εμφανίσει των
+ο εχθρός δεν ήθελε δυνηθή να υπομείνη την επίθεσίν των ή ότι ευκόλως
+ήθελαν καταλάβει την θέσιν διά της βίας· ημποδίζοντο δε άλλοις,
+διότι ο στρατός αυτών ήτο ακόμη εις τας Αθήνας. Τειχίσαντες δε οι
+Αθηναίοι εις έξ ημέρας τα προς την ήπειρον μέρη και όσα άλλα είχαν
+απόλυτον ανάγκην, αφήκαν προς φύλαξιν της θέσεως τον Δημοσθένην μετά
+πέντε πλοίων, και με τα επίλοιπα πλοία έσπευσαν να πλεύσουν προς την
+Κέρκυραν και την Σικελίαν.
+
+6. Οι δε ευρισκόμενοι εις την Αττικήν Πελοποννήσιοι, άμα ήκουσαν ότι
+κατελήφθη η Πύλος, επέστρεψαν ταχέως εις τα ίδια. Οι Λακεδαιμόνιοι
+και ο βασιλεύς Άγις εθεώρουν ότι το συμβάν της Πύλου απέβλεπεν εις
+αυτούς ατομικώς· άλλως δε, επειδή εισέβαλαν πολύ προώρως και ο σίτος
+δεν είχεν ωριμάσει ακόμη, οι πλείστοι εστερούντο τροφής· επί πλέον
+επήλθε ψύχος ασύνηθες εις τοιαύτην ώραν του έτους και ο στρατός
+υπέφερε πολύ. Όλα ταύτα τα αίτια συνετέλεσαν, ώστε να αναχωρήσουν
+ταχύτερον και να καταστήσουν πολύ ολιγοχρόνιον την εισβολήν εκείνην·
+διότι μόνον δεκαπέντε ημέρας έμειναν εις την Αττικήν.
+
+7. Κατά τον αυτόν δε χρόνον ο στρατηγός των Αθηναίων Σιμωνίδης,
+συναθροίσας ολίγους Αθηναίους εκ των φρουρίων και πλήθος συμμάχων
+εγχωρίων, κατέλαβε διά προδοσίας την Ηιόνα εις τα παράλια της
+Θράκης, αποικίαν των Μενδαίων και εχθράν των Αθηναίων. Αλλά, επειδή
+έτρεξαν ταχέως οι Χαλκιδείς και οι Βοττιαίοι προς βοήθειαν,
+απεκρούσθη και έχασε πολλούς των στρατιωτών.
+
+8. Μόλις επέστρεψαν οι Πελοποννήσιοι εκ της Αττικής, οι μεν
+Σπαρτιάται και οι πλησιέστεροι περίοικοι έσπευσαν προς βοήθειαν της
+Πύλου, οι δε άλλοι Λακεδαιμόνιοι, μόλις φθάσαντες από άλλην
+εκστρατείαν, εκίνησαν πολύ αργότερα. Παρήγγειλαν δε εις την
+Πελοπόννησον να πέμψη όσον τάχιστα βοηθείας εις την Πύλον και
+προσεκάλεσαν επίσης να έλθουν και τα εν Κερκύρα εξήκοντα πλοία των,
+τα οποία μεταφερθέντα άνωθεν του ισθμού της Λευκάδος έφθασαν εις την
+Πύλον χωρίς να παρατηρηθούν υπό των εν Ζακύνθω αττικών πλοίων· είχε
+δε προσέλθη ήδη και ο πεζός στρατός. Ο δε Δημοσθένης ενώ επλησίαζεν
+ο πελοποννησιακός στόλος, εξαπέστειλεν εις Ζάκυνθον δύο πλοία, διά
+να μηνύση εις τον Ευρυμέδοντα και τους ευρισκομένους εις τα πλοία
+Αθηναίους να σπεύσουν, διότι εκινδύνευεν η Πύλος. Και τα μεν πλοία
+ανεχώρησαν ταχέως εκ της Ζακύνθου, κατά την παραγγελίαν του
+Δημοσθένους· οι δε Λακεδαιμόνιοι παρεσκευάζοντο να προσβάλουν το
+τείχος κατά γην και κατά θάλασσαν, νομίζοντες ότι ευκόλως θα
+εκυρίευαν κτίριον το οποίον κατεσκευάσθη βιαστικά και εφυλάσσετο από
+ολίγους ανθρώπους. Περιμένοντες από στιγμής εις στιγμήν προστρέχοντα
+εις βοήθειαν τα πλοία των Αθηναίων είχον κατά νουν, εάν δεν
+κατώρθουν να κυριεύσουν πρότερον την θέσιν, να κλείσουν όλας τας
+εισόδους του λιμένος, όπως μη δυνηθούν να προσορμισθούν εις αυτόν οι
+Αθηναίοι. Η νήσος η σήμερον ονομαζομένη Σφακτηρία, εκτεινομένη κατά
+μήκος του λιμένος και κειμένη εγγύς, την προφυλάττει από τους
+ανέμους και δύο μόνον εισόδους αφήνει στενάς· εκ τούτων η πρώτη,
+απέναντι της Πύλου και των Αθηναϊκών τειχισμάτων, εις δύο μόνον
+πλοία παρέχει δίοδον η δευτέρα, εις την άλλην άκραν, δύναται να
+δεχθή οκτώ ή εννέα. Η νήσος αύτη, τότε έρημος, ήτο πολύδενδρος και
+δεν είχε δρόμους διαβατούς, το δε μήκος αυτής ήτον έως δεκαπέντε
+στάδιοι. Και τας μεν εισόδους έμελλον να κλείσουν στενώς διά των
+πλοίων, τα οποία να έχουν εστραμμένην την πρώραν εις την θάλασσαν,
+εις δε την νήσον, επειδή εφοβούντο μήπως ο εχθρός τους πολεμήση, απ'
+εκεί, απεβίβασαν οπλίτας και έθεσαν άλλους καθ' όλον το μήκος της
+ηπείρου. Διά του τρόπου τούτου οι Αθηναίοι ήθελαν εύρει την νήσον
+κατειλημμένην και ουδέν μέρος κατάλληλον προς απόβασιν επειδή τα έξω
+της εισόδου και προς το πέλαγος παράλια της Πύλου δεν έχουν λιμένας,
+οι Αθηναίοι ουδαμού ηδύναντο να αποβιβασθούν, διά να σπεύσουν εις
+βοήθειαν των στρατιωτών των· και τοιουτοτρόπως οι Πελοποννήσιοι άνευ
+ναυμαχίας και κινδύνου θα ηδύναντο κατά πάσαν πιθανότητα να
+εκπολιορκήσουν την θέσιν, η οποία εστερείτο τροφίμων και εφρουρείτο
+ανεπαρκώς. Αφού δε παρεδέχθησαν τα μέτρα ταύτα, διεβίβασαν εις την
+νήσον τους οπλίτας κληρώσαντες αυτούς εξ όλων των λόχων. Και είχαν
+μεν διαβιβασθή πρότερον άλλοι διαδοχικώς, οι τελευταίοι όμως,
+οίτινες και έμειναν εκεί, ήσαν τετρακόσιοι είκοσι, εκτός των
+Ειλώτων. Αρχηγός δε αυτών ήτον Επιτάδας ο Μολόβρου.
+
+9. Βλέπων δε ο Δημοσθένης τους Λακεδαιμονίους ετοιμαζομένους να
+επιτεθούν διά ξηράς και διά θαλάσσης παρεσκευάζετο και αυτός και
+ανασύρας εις την παραλίαν τα πλοία τα οποία του είχαν αφήσει,
+παρέταξεν αυτά υπό το τείχισμα και ώπλισε τους ναύτας αυτών με
+ασπίδας φθαρμένας και κατεσκευασμένας ως επί το πλείστον από
+λυγαριάν· διότι εις τον έρημον εκείνον τόπον δεν ήτο δυνατόν να
+εύρουν άλλα όπλα· εκείνα μάλιστα, τα οποία μετεχειρίσθησαν, τα
+έλαβαν από ένα τριακόντορον πλοίον και ένα ταχύπλουν πειρατικόν των
+Μεσσηνίων, τα οποία ευρέθησαν εκεί κατά τύχην. Οι Μεσσήνιοι ούτοι
+παρέσχον τεσσαράκοντα οπλίτας, τους οποίους ο Δημοσθένης ήνωσε μετά
+των άλλων. Και τους μεν πολλούς των αόπλων και των ωπλισμένων έταξε
+προς το μέρος της ηπείρου επί όλων των ισχυρών και ασφαλών μερών,
+διατάξας αυτούς ν' απωθήσουν το πεζικόν, εάν επήρχετο κατ' αυτών·
+αυτός δε εκλέξας εξ όλων εξήκοντα οπλίτας και ολίγους τοξότας εχώρει
+έξω του τείχους προς την θάλασσαν, εις το μέρος, όπου υπέθετεν ότι
+οι εχθροί ήθελαν αποπειραθή ν' αποβιβασθούν· το μέρος εκείνο ήτο μεν
+δυσπρόσιτον και πετρώδες και προς το πέλαγος στραμμένον, αλλά,
+επειδή το τείχος εκεί ήτον ασθενέστερον, ενόμισεν ο Δημοσθένης ότι
+οι εχθροί μετά προθυμίας ήθελαν σπεύσει να αποβιβασθούν· οι δε
+Αθηναίοι, μη υποθέσαντές ποτε ότι ήτο δυνατόν να νικηθούν κατά
+θάλασσαν, παρημέλησαν να οχυρώσουν το μέρος εκείνο, εις τρόπον ώστε
+ο εχθρός, εάν επεχείρει εκεί απόβασιν, είχεν ελπίδα επιτυχίας.
+Ενταύθα λοιπόν, προχωρήσας προς αυτήν την παραλίαν, παρέταξε τους
+οπλίτας, όπως εμποδίση, ει δυνατόν, την απόβασιν και τους απηύθυνε
+την εξής προτροπήν :
+
+10. «Ω άνδρες, οι μετ' εμού συμμεριζόμενοι τον παρόντα κίνδυνον,
+κανείς ας μη θελήση εις τοιαύτην κρίσιμον στιγμήν να φανή ότι είναι
+συνετός, ακριβώς υπολογίζων το μέγεθος του κινδύνου πού μας
+περιστοιχίζει, αλλά μάλλον, πλήρης απερισκέπτου πεποιθήσεως ας
+ορμήση κατά των εχθρών ελπίζων ότι ούτω μόνον θέλει αναδειχθή
+νικητής. Απέναντι αναποφεύκτου ανάγκης ουδεμία σκέψις απαιτείται
+αλλά παράβολος τόλμη. Εγώ δε βλέπω ότι πλείστας ελπίδας έχομεν
+επιτυχίας, εάν θελήσωμεν να υπομείνωμεν και να μεταχειρισθώμεν τα
+πλεονεκτήματα ημών χωρίς να φοβηθώμεν το πλήθος των εχθρών. Το
+δυσπρόσιτον της θέσεως νομίζω ότι αποβαίνει υπέρ ημών. Εάν
+υπομείνωμεν, θα μας είναι υποβοηθητικόν, εάν δε υποχωρήσωμεν,
+μολονότι είναι δύσκολα προσιτόν, θέλει κατασταθή ευκολοπρόσιτον εις
+τους Λακεδαιμονίους, όταν κανείς δεν ευρεθή εκεί, διά να τους
+αντισταθή· τότε δε θα τους εύρωμεν πολύ φοβερωτέρους, εάν, μη
+δυναμένους να υποχωρήσουν, θελήσωμεν έπειτα να τους αναγκάσωμεν εις
+τούτο. Ενόσω ευρίσκονται επί των καταστρωμάτων, εύκολον είναι να
+τους πολεμήσωμεν, άμα όμως αποβιβασθούν, ο αγών καθίσταται ίσος.
+Αλλ' ουδέ το πλήθος αυτών είναι επίφοβον· διότι, μολονότι πολύ,
+μικρόν όμως μέρος αυτού θα πολεμή κάθε φοράν, μη ευρίσκον μάλιστα
+πού να προσορμισθή. Δεν πρόκειται ενταύθα περί μάχης εις πεδιάδα,
+ότε, επειδή είναι ίσα όλα τα μέσα, η πλάστιγξ κλίνει υπέρ του
+αριθμητικώς ανωτέρου, αλλά περί μάχης εκ των πλοίων, και γνωστόν
+είναι ότι εις την θάλασσαν απαιτείται να συντρέξουν πολλαί και
+ευνοϊκαί περιστάσεις. Νομίζω λοιπόν ότι τα μειονεκτήματα αυτών
+ισοφαρίζουν τον μικρόν αριθμόν μας. Ομιλών προς σας, πού είσθε
+Αθηναίοι, και γνωρίζετε εκ πείρας πόσον δυσχερής είναι η απόβασις,
+επί παρουσία εχθρού, ο οποίος έχει απόφασιν να υπομείνη και να μη
+υποχωρήση φοβηθείς τον κρότον των κυμάτων και την ορμητικήν
+προσέγγισιν των πλοίων, σας προτρέπω να μείνετε σταθεροί εις τους
+βράχους τούτους και να αμυνθήτε κατά του εχθρού, όπως και τον εαυτόν
+σας σώσετε και την θέσιν αυτήν ».
+
+11. Μετά την παρότρυνσιν ταύτην του Δημοσθένους οι Αθηναίοι
+ησθάνθησαν πλειότερον θάρρος, και ακολουθήσαντες αυτόν παρετάχθησαν
+παρά την θάλασσαν, Οι δε Λακεδαιμόνιοι επροχώρησαν τότε και
+προσέβαλαν την θέσιν διά του πεζού στρατού και των πλοίων, τα οποία
+ήσαν τεσσαράκοντα τρία· ήτο δε ναύαρχος αυτών ο Σπαρτιάτης
+Θρασυμηλίδας ο Κρατησικλέους, όστις και προσέβαλε το μέρος το οποίον
+είχε προϊδεί ο Δημοσθένης. Και οι μεν Αθηναίοι ημύνοντο αμφοτέρωθεν,
+και εκ της ξηράς και εκ της θαλάσσης· οι δε Λακεδαιμόνιοι,
+διαιρέσαντες τον στόλον εις μικράς μοίρας, διότι δεν ηδύναντο να
+πλησιάσουν πολλοί, προσέβαλλαν και ανεπαύοντο αλληλοδιαδόχως. Οι δε
+στρατιώται κάθε προθυμίαν κατέβαλλαν παροτρυνόμενοι αμοιβαίως διά ν'
+απωθήσουν τους Αθηναίους και καταλάβουν την θέσιν, προ πάντων όμως
+διεκρίθη ο Βρασίδας. Αυτός διοικών έν πλοίον και βλέπων ότι ένεκα
+του δυσπροσίτου της ακτής οι τριήραρχοι και οι κυβερνήται,
+φοβούμενοι μήπως συντρίψουν τα πλοία των, εδίσταζον να πλησιάσουν
+και εις αυτά ακόμη τα μέρη όπου εφαίνετο δυνατή η προσέγγισις, εβόα
+λέγων ότι δεν έπρεπε, φειδόμενοι ξύλων, να αφήσουν τους εχθρούς να
+εγείρουν τείχος εις την χώραν των, και παρώτρυνεν όχι μόνον να
+προσεγγίσουν και να κατασυντρίψουν τα πλοία, αλλά και οι σύμμαχοι να
+μη διστάσουν κατόπιν τόσων ευεργεσιών, να θυσιάσουν κατά την
+περίστασιν ταύτην τα πλοία των εις τους Λακεδαιμονίους, εξοκέλλοντες
+δε και αποβιβαζόμενοι διά παντός τρόπου να νικήσουν τους εχθρούς και
+να κυριεύσουν την θέσιν.
+
+12. Και ο μεν Βρασίδας τοιουτοτρόπως παρώτρυνε και τους άλλους και
+τον ιδικόν του κυβερνήτην αναγκάσας να εξοκείλη το πλοίον επροχώρησε
+προς την αποβάθραν· αλλ' ενώ προσεπάθει να αποβή ανεκόπη υπό των
+Αθηναίων, και τραυματισθείς εις πολλά μέρη του σώματος ελιποψύχησε·
+καθ' ην στιγμήν δε έπιπτεν εις τα έμπροσθεν της πρώρας, η ασπίς
+ωλίσθησεν εις την θάλασσαν και οι Αθηναίοι λαβόντες αυτήν, ριφθείσαν
+υπό των κυμάτων εις την ξηράν, προσήρτησαν ύστερα εις το τρόπαιον,
+το οποίον έστησαν προς ανάμνησιν της προσβολής εκείνης. Οι δε άλλοι,
+με όλας των τας προσπάθειας, δεν ηδυνήθησαν να αποβούν τόσον ένεκα
+του δυσπροσίτου της θέσεως, όσον και ένεκα της αντιστάσεως των
+Αθηναίων, οι οποίοι δεν υπεχώρουν.
+
+Αλλόκοτος μεταβολή τύχης! Οι Αθηναίοι κατά ξηράν και εις χώραν
+Λακωνικήν απέκρουον τους Λακεδαιμονίους επιτιθεμένους διά θαλάσσης,
+ενώ ούτοι επιβαίνοντες εις πλοία προσεπάθουν να αποβιβασθούν εις
+ιδίαν χώραν, γενομένην όμως εχθρικήν, και να προσβάλλουν τους
+Αθηναίους· διότι κατ' εκείνον τον χρόνον, γενική επεκράτει ιδέα ότι
+οι μεν υπερείχον διά την ηπειρωτικήν τακτικήν, οι δε διά την περί τα
+ναυτικά τελείαν εμπειρίαν των.
+
+13. Μετά τας προσβολάς τας οποίας έκαμον κατ' εκείνην την ημέραν και
+μέρος της ακολούθου έπαυσαν την μάχην· κατά την τρίτην δε ημέραν
+έστειλαν και μερικά πλοία εις Ασίνην, διά να φέρουν ξύλα προς
+κατασκευήν μηχανών, ελπίζοντες διά των μηχανών τούτων να κυριεύσουν
+το προς τον λιμένα τείχος, το οποίον ήτο μεν υψηλόν, παρείχεν όμως
+ευκολίαν προς απόβασιν. Εν τούτω τω μεταξύ φθάνουν τα πεντήκοντα
+πλοία των Αθηναίων εκ της Ζακύνθου· διότι μετ' αυτών είχαν ενωθή
+τινα εκ των φρουρούντων την Ναύπακτον και τέσσαρα των Χίων. Ότε δε
+είδον την ήπειρον και την νήσον πλήρη οπλιτών, και εις τον λιμένα
+τον εχθρικόν στόλον μη εξερχόμενον, ευρέθησαν εις απορίαν πού να
+αράξουν· ακολούθως όμως έπλευσαν προς την νήσον Πρώτην, η οποία
+είναι έρημος και δεν απέχει πολύ, και διενυκτέρευσαν εκεί. Την
+επιούσαν δ' έπλευσαν εις τανοικτά προπαρασκευασθέντες ως διά
+ναυμαχίαν, κάμνοντες διπλήν υπόθεσιν, ή ότι ο εχθρός θα εξήρχετο εις
+το πέλαγος προς συνάντησίν των, ή ότι αυτοί θα εισήρχοντο εις τον
+λιμένα. Και οι μεν Λακεδαιμόνιοι ούτε εξήλθον εις το πέλαγος, ούτε
+έκλεισαν τας εισόδους του λιμένος, ως διενοήθησαν αλλ' ησυχάζοντες
+επί της ξηράς ενησχολούντο να επιβιβάζουν τα στρατεύματα των και να
+παρασκευάζωνται, εν περιπτώσει προσβολής, να ναυμαχήσουν εντός του
+λιμένος, ο οποίος δεν ήτο μικρός.
+
+14. Οι δε Αθηναίοι εννοήσαντες τους σκοπούς των επέπεσαν κατ' αυτών
+δι' αμφοτέρων των εισόδων, και προσβαλόντες τα περισσότερα πλοία, τα
+οποία προτείναντα την πρώραν απεμακρύνοντο ήδη από της παραλίας,
+έτρεψαν αυτά εις φυγήν. Καταδιώκοντες δε αυτά, επειδή ο χώρος ήτο
+μικρός, έβλαψαν πολλά, εκυρίευσαν πέντε, και έν πλοίον πολεμικόν με
+όλον το πλήρωμα· ώρμησαν δε και κατά των λοιπών, τα οποία είχον
+καταφύγει εις την ξηράν και κατέστρεψαν εκείνα εις τα οποία, δεν
+είχον προφθάσει να εισέλθουν τα πληρώματα και να απομακρυνθούν· άλλα
+πάλιν τα έδεσαν εκ της πρύμνης και τα έσυρον κενά, τραπέντων εις
+ταχείαν φυγήν των εις αυτά ανδρών. Ταύτα βλέποντες οι Λακεδαιμόνιοι
+και υπερβολικά στενοχωρούμενοι διά το πάθημα, το οποίον έκλειεν εις
+την νήσον τους πολεμιστάς των, ηγωνίσθησαν να τους βοηθήσουν και
+εισερχόμενοι εις την θάλασσαν ένοπλοι ελάμβαναν τα πλοία των και τα
+έσυρον προς το μέρος, όπου έμεναν. Έκαστος ενόμιζεν ότι θα επήρχετο
+αποτυχία όπου αυτούς δεν συνήργει ατομικώς. Ηγέρθη λοιπόν θόρυβος
+μέγας και διαφέρων μόνον ως προς τον τρόπον, διά του οποίου καθείς
+των μαχομένων επολέμει πέριξ των πλοίων διότι οι μεν Λακεδαιμόνιοι
+καταπλαγέντες, αλλά πλήρεις προθυμίας, ουδέν άλλο έπρατταν, ούτως
+ειπείν, παρά εναυμάχουν επί της ξηράς, οι δε Αθηναίοι, νικώντες και
+θέλοντες, να παρατείνουν όσον το δυνατόν περισσότερον τα
+πλεονεκτήματα των, επεζομάχουν επί των πλοίων. Τέλος μετά πολλούς
+αγώνας και πληγάς εκατέρωθεν εχωρίσθησαν, και οι Λακεδαιμόνιοι
+διέσωσαν τα κενά των πλοία, εκτός εκείνων, τα οποία είχον κυριευθή
+εις τας αρχάς. Ότε δε απεσύρθησαν καθείς εις το ίδιον στρατόπεδον,
+οι μεν Αθηναίοι έστησαν τρόπαιον, απέδωκαν τους νεκρούς, εσύναξαν τα
+ναυάγια των πλοίων και ευθύς ήρχισαν να περιπλέουν την νήσον, διά να
+αποκλείουν φυλάττοντες τους εν αυτή μείναντας Λακεδαιμονίους, οι δε
+εν τη ηπείρω Πελοποννήσιοι, οι οποίοι πανταχόθεν είχον έλθει ήδη
+προς βοήθειαν, έμειναν στρατοπεδευμένοι πλησίον της Πύλου.
+
+15. Άμα ηγγέλθησαν εις την Σπάρτην τα γεγονότα της Πύλου,
+απεφασίσθη, ως αν προέκειτο περί μεγάλης συμφοράς, να καταβούν οι
+άρχοντες εις το στρατόπεδον, ίνα, εκ του σύνεγγυς βλέποντες τα
+πράγματα, σκεφθούν αμέσως τι συνέφερε να πράξουν. Οι άρχοντες
+ανεγνώρισαν μεν το αδύνατον του να συντρέξουν τους πολεμιστάς των,
+δεν ηθέλησαν όμως να τους αφήσουν να αποθάνουν της πείνης ή να
+καταβληθούν υπό του πλήθους· έκριναν λοιπόν ότι προτιμότερον ήτο να
+συνομολογήσουν με τους στρατηγούς των Αθηναίων ανακωχήν μόνον ως
+προς την Πύλον, εάν συγκατετίθεντο να στείλουν εις τας Αθήνας
+πρέσβεις προς συμβιβασμόν και να προσπαθήσουν όσον το δυνατόν
+ταχύτερον να ελευθερώσουν τους πολεμιστάς των.
+
+16. Ότε δε εδέχθησαν οι στρατηγοί την πρότασιν ταύτην, συνωμολογήθη
+η ανακωχή υπό τους εξής όρους. Οι μεν Λακεδαιμόνιοι να φέρουν εις
+την Πύλον και να παραδώσουν εις τους Αθηναίους τα πλοία μετά των
+οποίων είχον ναυμαχήσει καθώς και όλα τα μακρά πλοία όσα ευρίσκοντο
+εις την Λακωνικήν, και να απέχουν κάθε επιθέσεως εναντίον του
+τειχίσματος είτε διά ξηράς είτε διά θαλάσσης· οι δε Αθηναίοι να
+επιτρέπουν εις τους εν τη νήσω αποκλεισμένους άνδρας ωρισμένην
+ποσότητα σίτου αλεσμένου, ήτοι δύο χοίνικας Αττικάς αλεύρου δι'
+έκαστον, δύο κοτύλας οίνου και κρέας, εις έκαστον δε υπηρέτην τα
+μισά εκ τούτων· αι αποστολαί αύται ώφειλον να γίνουν υπό τα όμματα
+των Αθηναίων και κανέν πλοίον να μη εισπλεύση κρυφά· να φυλάττουν δε
+και την νήσον οι Αθηναίοι χωρίς όμως να αποβιβασθούν εις αυτήν και
+να απέχουν κάθε επιθέσεως κατά του Πελοποννησιακού στρατού είτε διά
+ξηράς είτε διά θαλάσσης. Εις την ελαχίστην δε παραβίασιν, η οποία
+ήθελε γίνει υπό του ενός ή υπό του άλλου, η ανακωχή διελύετο. Έμελλε
+δε αύτη να διαρκέση μέχρις ου επανέλθουν εκ των Αθηνών οι πρέσβεις
+των Λακεδαιμονίων, τους οποίους υπεχρεούντο να αποστείλουν οι
+Αθηναίοι διά πολεμικού πλοίου και να τους επαναφέρουν. Άμα δε τη
+επιστροφή των η ανακωχή ήθελε παύσει και οι Αθηναίοι ώφειλαν να
+παραδώσουν τα πλοία εις την κατάστασιν εις την οποίαν τα είχον
+παραλάβει. Και η μεν ανακωχή έγινεν υπό τοιούτους όρους και
+παρεδόθησαν πλοία περί τα εξήκοντα· οι δε πρέσβεις ελθόντες εις τας
+Αθήνας είπον ταύτα.
+
+17. « Οι Λακεδαιμόνιοι έπεμψαν ημάς, ω Αθηναίοι, διά να
+διαπραγματευθώμεν μαζί σας περί των ευρισκομένων εις την νήσον
+ανδρών και να σας πείσωμεν να πράξετε εκείνο, το οποίον και εις σας
+θα είναι ωφέλιμον, και εις ημάς αξιοπρεπές εις την παρούσαν ημών
+συμφοράν. Δεν παραβαίνομεν δε τας συνηθείας μας, εάν σήμερον
+μακρύνωμεν τον λόγον, διότι το αξίωμά μας είναι να ομιλώμεν ολίγα,
+όπου δεν χρειάζονται πολλά, και να λέγωμεν πολλά, όταν παρουσιάζεται
+περίστασις να πράττωμεν το καθήκον μας ερμηνεύοντες διά λόγων
+μακροτέρων κάθε σπουδαίαν υπόθεσιν. Ακούσατε λοιπόν τους λόγους
+τούτους όχι ως παρά πολεμίων λεγομένους, μηδέ ως διδασκαλίαν
+γινομένην προς ασυνέτους, αλλά μάλλον ως υπενθύμισιν διδομένην προς
+άνδρας συνετούς, όπως σκεφθούν καλώς. Εις την εξουσίαν σας απόκειται
+το να μεταχειρισθήτε την παρούσαν ευτυχίαν προς το συμφέρον σας
+διατηρούντες όσα κατέχετε και προσλαμβάνοντες τιμήν και δόξαν. Μη
+μιμηθήτε τους ανθρώπους εκείνους, οι οποίοι ευτυχήσαντες
+απροσδοκήτως δεν έχουν πλέον όριον εις την φιλοδοξίαν των. Άνθρωποι,
+πού καθώς σεις και ημείς εδοκιμάσαμεν πόσον η τύχη είναι ασταθής,
+έχουν δικαίωμα και καθήκον να δυσπιστούν προς αυτήν.
+
+18. » Διά να πεισθήτε, αρκεί να ρίψετε έν βλέμμα εις τας παρούσας
+ημών συμφοράς. Ημείς, οι οποίοι απολαύομεν πλείστης υπολήψεως μεταξύ
+των Ελλήνων, ερχόμεθα να ζητήσωμεν από σας εκείνο, το οποίον προ
+ολίγου ενομίζαμεν ότι ημείς μάλλον ήμεθα κύριοι να δώσωμεν. Και
+μόλον τούτο επάθαμεν αυτό ούτε ένεκα στερήσεως δυνάμεως ούτε
+υπερηφανευθέντες διά την αύξησιν αυτής, αλλ' επειδή, την αυτήν
+έχοντες πάντοτε δύναμιν, ηπατήθημεν εις τας σκέψεις μας, όπως τούτο
+δύναται να συμβή εις πάντας. Δεν πρέπει λοιπόν και σεις, ένεκα της
+δυνάμεως της πόλεώς σας και του μεγέθους των προσφάτων επιτυχιών
+σας, να πιστεύσετε ότι η ευτυχία θα σας είναι πάντοτε σύντροφος.
+Φρόνιμοι είναι οι εξασφαλίζοντες τας αμφιβόλους ευτυχίας, οι προς
+τας συμφοράς συνετώτερον αντέχοντες, και οι γνωρίζοντες ότι δεν
+δύνανται να μακραίνουν ή να παρατείνουν κατ' αρέσκειαν τον πόλεμον,
+αλλ' ότι αι περιστάσεις οδηγούν αυτούς· οι δε τοιούτοι εις ολιγώτερα
+περιπίπτουν σφάλματα, διότι δεν επαίρονται βασιζόμενοι εις την κατά
+τον πόλεμον επιτυχίαν των και συμβιβάζονται προς τους εχθρούς εις
+αυτήν την ακμήν της ευτυχίας των. Τούτο είναι έντιμον, ω Αθηναίοι,
+να πράξετε σήμερον προς ημάς, ίνα μη βραδύτερον αποδοθούν εις την
+τύχην και αι μέχρι τούδε επιτυχίαι σας, εάν μη πειθόμενοι πράξετε
+σφάλματα (εις τα οποία πολλά όντα ενδέχεται να περιπέσετε), ενώ
+δύνασθε να καταλίπετε εις τους μεταγενεστέρους ασφαλή υπόληψιν
+ανδρείας και ευβουλίας.
+
+19. » Οι δε Λακεδαιμόνιοι σας προσκαλούν να συνθηκολογήσετε και να
+διαλύσετε τον πόλεμον, προσφέροντες μεν εις σας ειρήνην, συμμαχίαν
+και κάθε φιλίαν και οικειότητα προς αλλήλους να υπάρχη· αντί τούτων
+δε ζητούν τους εν τη νήσω άνδρας, νομίζοντες ότι είναι προτιμότερον
+εις αμφοτέρους ημάς να μη διατρέξωμεν πλέον άλλους κινδύνους είτε
+διαφύγουν οι άνδρες ούτοι διά της βίας ωφελούμενοι από κάποιαν
+ευνοϊκήν περίστασιν είτε, στενώς πολιορκηθέντες, περιέλθουν
+περισσότερον εις την εξουσίαν σας παρ' ό,τι τώρα. Και έχομεν την
+γνώμην ότι αι μεγαλύτεραι έχθραι διαλύονται βεβαιότερα όχι όταν
+ανταμυνόμενος κανείς και νικών κατά το πλείστον εις τον πόλεμον
+αναγκάζη αυτόν δι' όρκων και μη θέλοντα εις συνθήκας αδίκους, αλλ'
+όταν, δυνάμενος να πράξη τούτο μετ' επιεικείας, και υπερτερών κατά
+την γενναιότητα την προσδοκίαν του εχθρού, συμβιβάζεται μετ' αυτού
+με μετρίους όρους. Τότε ο εχθρός ούτος, οφείλων να μη εκδικηθή ως
+βιασθείς, αλλά ν' αποδώση την ευεργεσίαν, αισχύνεται και εμμένει
+προθυμότερον εις τας συνθήκας· άλλως οι άνθρωποι δεικνύουν
+μετριοπάθειαν μάλλον προς τους μεγαλυτέρους εχθρούς των παρά προς
+εκείνους, μετά των οποίων έχουν μετρίας διενέξεις. Εις εκείνους οι
+οποίοι έκαμαν θεληματικάς παραχωρήσεις είναι φυσικόν να ενδίδη
+κανείς με πλειοτέραν ευχαρίστησιν, ενώ προς τους μεγαλαυχούντας
+ανθίσταται εναντίον του ορθού λόγου.
+
+20. » Εις ημάς δε η συμφιλίωσις είναι εκατέρωθεν είπερ ποτέ καλή,
+πριν μας επέλθη καμμία παρεμπεσούσα ανεπανόρθωτος βλάβη εις το
+μέσον, διότι τότε αναγκαίως μαζί με την κοινήν να έχετε και την
+ιδιαιτέραν ημών αιωνίαν έχθραν, και να στερηθήτε εκείνο, το οποίον
+σας προσκαλούμεν να δεχθήτε σήμερον. Ας διαλλαγώμεν ενόσω ακόμη
+μένουν αναποφάσιστοι τα εις την Σφακτηρίαν πράγματα και δύνασθε να
+εξασφαλίσετε την δόξαν σας και την φιλίαν μας· ενώ ημείς, πριν
+πάθωμεν τίποτε αισχρόν, δυνάμεθα να υποστώμεν μετρίαν ποινήν. Ας
+προτιμήσωμεν αμφότεροι την ειρήνην αντί του πολέμου και ας δώσωμεν
+ανάπαυσιν μετά τοσαύτα παθήματα εις τους άλλους Έλληνας, οι οποίοι
+και κατά την περίστασιν ταύτην θα σας νομίσουν ως κυριοτέρους
+αιτίους του ευεργετήματος τούτου· διότι ευρίσκονται εις πόλεμον
+χωρίς να γνωρίζουν τις πρώτος ήρχισεν αυτόν όταν δε επέλθη
+κατάπαυσις του πολέμου, πού σήμερον εξαρτάται από σας μάλλον, τότε
+προς σας θα χρεωστούν χάριν. Εάν πεισθήτε, θα καταστήσετε τους
+Λακεδαιμονίους βέβαιους φίλους, διότι αυτοί οι ίδιοι σας προσκαλούν
+ελπίζοντες ότι μάλλον θα χαρισθήτε ή θα μεταχειρισθήτε βίαν.
+Σκεφθήτε πόσα καλά δύνανται να προέλθουν εκ της συμφιλιώσεως ταύτης,
+διότι όταν ημείς έχωμεν ομόνοιαν οι άλλοι Έλληνες, οι οποίοι είναι
+υποδεέστεροι, θα σέβωνται τα υφ' ημών οριζόμενα».
+
+21. Οι μεν λοιπόν Λακεδαιμόνιοι τοσαύτα είπον νομίζοντες ότι οι
+Αθηναίοι προηγουμένως διατεθειμένοι προς συμβιβασμόν, όστις ένεκα
+της εναντιώσεως των Λακεδαιμονίων είχεν αποτύχει, ήθελαν μετά
+προθυμίας δεχθή την προσφερομένην ειρήνην και ήθελαν αποδώσει τους
+εν τη νήσω άνδρας. Αλλ' οι Αθηναίοι, έχοντες αυτούς αποκλεισμένους,
+επίστευαν ότι ήσαν κύριοι να κλείσουν ειρήνην ότε ήθελον, και τούτου
+ένεκα ηύξανεν η πλεονεξία των. Προ πάντων δε ηρέθιζεν αυτούς ο Κλέων
+του Κλεαινέτου, δημαγωγός της εποχής εκείνης και εις τον οποίον
+μεγάλως επείθετο το πλήθος· τους έπεισε λοιπόν να αποκριθούν ότι
+έπρεπε πρώτον να παραδοθούν και να κομισθούν εις τας Αθήνας οι εν τη
+νήσω άνδρες και τα όπλα, μετά δε την αφιξίν των να αποδώσουν οι
+Λακεδαιμόνιοι την Νίσαιαν, τας Πηγάς, την Τροιζήνα, και την Αχαΐαν,
+τας οποίας έλαβον ουχί δικαιώματι πολέμου αλλά διά προηγουμένης
+συνθήκης, εις την οποίαν οι Αθηναίοι είχαν ενδώσει κατόπιν συμφορών
+και ότε η ειρήνη ήτο δι' αυτούς μάλλον αναγκαία· μόνον υπό τους
+όρους τούτους έστεργον να αποδώσουν τους άνδρας και να κάμουν
+ειρήνην, της οποίας αμφότεροι ήθελον προσδιορίσει την διάρκειαν.
+
+22. Οι δε πρέσβεις ουδεμίαν αντίρρησιν έκαμαν εις την απόκρισιν
+ταύτην, αλλ' εζήτησαν να εκλεχθώσι σύνεδροι, οι οποίοι να συζητήσουν
+ησύχως μετ' αυτών τα διάφορα άρθρα και να παραδεχθούν εκείνα, εις τα
+οποία αμφότεροι ήθελον συμφωνήσει. Εις την πρότασιν όμως ταύτην ο
+Κλέων είπε μετά πλειοτέρας βιαιότητας ότι ήξευρε μεν και πρότερον
+ότι οι Λακεδαιμόνιοι ουδένα καλόν σκοπόν είχον, αλλά τώρα εγίνετο
+τούτο καταφανές, αφού ηρνούντο να εξηγηθούν ενώπιον του πλήθους και
+ήθελαν να συζητήσουν εις συνέλευσιν η οποία ν' αποτελήται από
+ολίγους μόνον άνδρας. Τους προσεκάλεσε λοιπόν, εάν οι σκοποί των
+ήσαν ειλικρινείς, να τους εκθέσουν επί παρουσία όλων. Αλλ' οι
+Λακεδαιμόνιοι, βλέποντες ότι ήτον αδύνατον να ομιλήσουν ενώπιον του
+πλήθους, μολονότι ήθελαν ένεκα των συμφορών των να κάμουν
+υποχωρήσεις, επί τω φόβω όμως μήπως συκοφαντηθούν εις τους συμμάχους
+ότι ωμίλησαν και δεν εισηκούσθησαν, και προϋποθέτοντες άλλως ότι οι
+Αθηναίοι δεν θα συγκατετίθεντο με μετρίους όρους, ανεχώρησαν εξ
+Αθηνών άπρακτοι.
+
+23. Κατά την επιστροφήν των ευθύς διελύθη η ανακωχή της Πύλου, και
+οι Λακεδαιμόνιοι απήτουν τα πλοία των, όπως είχον συμφωνήσει· αλλ'
+οι Αθηναίοι, προφασιζόμενοι ότι επετέθησαν κατά του τειχίσματος παρά
+τα συμφωνηθέντα και ότι έπραξαν και άλλας τινάς ασημάντους
+παραβιάσεις, δεν τα απέδωκαν και επέμεναν ότι η ανακωχή εθεωρείτο
+διαλυθείσα εις την ελαχίστην οιανδήποτε παραβίασιν. Οι δε
+Λακεδαιμόνιοι αντέλεγαν ελέγχοντες αυτούς ότι κατεκράτουν αδίκως τα
+πλοία, και απήλθον, διά ν' αρχίσουν εκ νέου τας εχθροπραξίας.
+Αμφότεροι λοιπόν ήρχισαν να πολεμούν με όλας τας δυνάμεις των περί
+την Πύλον. Και οι μεν Αθηναίοι περιέπλεον δι' όλης της ημέρας την
+νήσον μετά δύο πλοίων διασταυρουμένων, κατά δε την νύκτα όλα τα
+πλοία περιεκύκλουν την νήσον, όχι όμως και το προς το πέλαγος μέρος,
+ότε έπνεεν άνεμος· είχον δε έλθει εξ Αθηνών προς φύλαξιν της νήσου
+είκοσι πλοία, ώστε όλος ο στόλος συνέκειτο ήδη εξ εβδομήκοντα
+πολεμικών πλοίων· οι δε Πελοποννήσιοι, εστρατοπεδευμένοι εις την
+ήπειρον και προσβάλλοντες το τείχος, επερίμενον κατάλληλον
+περίστασιν να σώσουν τους συμπολεμιστάς των.
+
+24. Εν τούτοις οι εις την Σικελίαν Συρακούσιοι και οι σύμμαχοι,
+ενώσαντες με τα πλοία τα οποία εφρούρουν την Μεσσήνην εκείνα τα
+οποία είχαν παρασκευάσει, ήρχισαν εκ της πόλεως ταύτης να κάμουν
+πολεμικάς επιδρομάς. Ηρέθιζον δε αυτούς προ πάντων οι Λοκροί διά το
+μίσος το οποίον είχον κατά των Ρηγίνων, εισελθόντες πανδημεί και
+αυτοί εις το Ρήγιον. Ήθελον δε οι Συρακούσιοι, να αποπειραθούν και
+ναυμαχίας· βλέποντες ότι οι Αθηναίοι ολίγα μόνον πλοία είχον
+παρόντα, και ηξεύροντες ότι τα πλειότερα τα οποία έμελλον να φθάσουν
+επολιόρκουν την Σφακτηρίαν. Ήλπιζον ότι νικώντες άπαξ κατά θάλασσαν
+ευκόλως ήθελαν υποτάξει το Ρήγιον, προσβάλλοντες αυτό διά πεζού
+στρατού και πλοίων, και αυξήσει ούτω την δύναμίν των· διότι ένεκα
+της μικράς αποστάσεως, η οποία υπήρχε μεταξύ του εν Ιταλία Ρηγίου
+και της εν Σικελίω Μεσσήνης, οι Αθηναίοι δεν θα ηδύναντο να
+προσορμίζωνται εκεί και να είναι κύριοι του πορθμού. Πορθμός δε
+είναι η μεταξύ Ρηγίου και Μεσσήνης θάλασσα, εις το μέρος όπου η
+Σικελία προσεγγίζει πλειότερον προς την ήπειρον καλείται Χάρυβδις
+και λέγουν ότι την διήλθεν ο Οδυσσεύς. Ένεκα δε της στενότητος αυτού
+τα ύδατα της Τυρρηνικής και της Σικελικής θαλάσσης, εισπίπτοντα μεθ'
+ορμής, κάμνουν ρεύματα, ώστε δικαίως ενομίσθη επικίνδυνος.
+
+25. Εντός τούτου λοιπόν του στενού οι Συρακούσιοι και οι σύμμαχοι
+μετά πλοίων ολίγω περισσοτέρων των τριάκοντα ηναγκάσθησαν περί την
+δύσιν του ηλίου να ναυμαχήσουν εξ αιτίας ενός πλοίου διαβαίνοντος,
+προχωρήσαντες εναντίον δεκαέξ πλοίων των Αθηναίων και οκτώ των
+Ρηγίνων. Νικηθέντες όμως υπό των Αθηναίων απέπλευσαν γρήγορα και
+όπως ηδυνήθη έκαστος εις τα στρατόπεδα τους, εις Μεσσήνην και εις
+Ρήγιον, χάσαντες έν πλοίον, και η μάχη διήρκεσε μέχρι νυκτός. Μετά
+δε τούτο οι μεν Λοκροί απήλθον εκ της χώρας των Ρηγίνων, τα δε πλοία
+των Συρακουσίων και των συμμάχων συναθροισθέντα εις την Πελωρίδα της
+Μεσσήνης προσωρμίσθησαν εκεί παρόντος και του πεζού στρατού. Οι
+Αθηναίοι και Ρηγίνοι επλησίασαν, και βλέποντες τα πλοία κενά ώρμησαν
+κατ' αυτών, αλλ' απώλεσαν μίαν ναυν υπό σιδηράς αρπάγης (χειρός)
+συλληφθείσαν, της οποίας το πλήρωμα εσώθη κολυμβών. Έπειτα, ενώ οι
+Συρακούσιοι εισελθόντες εις τα πλοία έσυρον αυτά διά σχοινιών και
+έπλεον κοντά εις την παραλίαν, διά να φθάσουν εις την Μεσσήνην,
+προσεβλήθησαν πάλιν υπό των Αθηναίων· αλλ' ο στόλος των Συρακουσίων
+απομακρυνθείς της παραλίας και ορμήσας κατ' αυτών εκυρίευσε και άλλο
+πλοίον. Εις τον διάπλουν και την ναυμαχίαν ταύτην τοιουτοτρόπως
+γενομένην οι Συρακούσιοι ουδεμίαν ελάττωσιν υποστάντες έφθασαν εις
+τον εν τη Μεσσήνη λιμένα. Και οι μεν Αθηναίοι, ειδοποιηθέντες ότι η
+Καμαρίνα επροδόθη εις τους Συρακουσίους υπό του Αρχίου και των μετ'
+αυτού, έπλευσαν εκεί· οι δε Μεσσήνιοι εν τούτω τω μεταξύ πανδημεί
+διά ξηράς και διά θαλάσσης εστράτευσαν κατά της Νάξου της
+Χαλκιδικής, η οποία ήτο όμορος. Την πρώτην ημέραν κλείσαντες τους
+Ναξίους εις τα τείχη των ελεηλάτουν την χώραν, την επομένην δε διά
+μεν των πλοίων περιπλεύσαντες τον Ακεσίνην ποταμόν ελεηλάτουν τους
+αγρούς, διά δε του πεζικού στρατού εισέβαλαν εις την πόλιν. Αλλά
+κατά το διάστημα τούτο πολλοί Σικελοί κατέβαιναν από τα ύψη, διά να
+την βοηθήσουν κατά των Μεσσηνίων. Άμα είδον αυτούς οι Νάξιοι,
+ενεθαρρύνθησαν και, παροτρυνόμενοι αμοιβαίως με την ιδέαν ότι οι
+Λεοντίνοι και οι άλλοι Έλληνες σύμμαχοι έρχονται να τους βοηθήσουν,
+εξέρχονται αίφνης εκ της πόλεως και επιπίπτουν κατά των Μεσσηνίων·
+τρέψαντες αυτούς εις φυγήν εφόνευσαν υπέρ τους χιλίους, οι δε λοιποί
+μόλις και μετά βίας εσώθησαν διότι οι βάρβαροι επιπεσόντες εις τας
+οδούς κατέστρεφαν τους πλείστους. Και τα πλοία τα προσορμισθέντα εις
+την Μεσσήνην διελύθησαν ύστερον και καθείς επέστρεφεν εις τα ίδια.
+Ευθύς δε οι Λεοντίνοι και οι σύμμαχοι εξεστράτευσαν μετά των
+Αθηναίων κατά της Μεσσήνης, νομίζοντες αυτήν εξησθενημένην. Και
+προσβαλόντες αυτήν οι μεν Αθηναίοι έκαμναν αποπείρας διά των πλοίων
+προς το μέρος του λιμένος, ο δε πεζός στρατός προς το μέρος της
+πόλεως. Οι Μεσσήνιοι καί τινες Λοκροί υπό τον Δημοτέλην, οίτινες
+μετά το πάθημα είχαν μείνει ως φρουροί, εξελθόντες και επιπεσόντες
+αιφνιδίως, έτρεψαν εις φυγήν το πλείστον μέρος του στρατεύματος των
+Λεοντίνων και εφόνευσαν πολλούς. Ιδόντες δε οι Αθηναίοι και
+αποβάντες εκ των πλοίων εβοήθουν, επέπεσαν δε κατά των εν αταξία
+ευρισκομένων Μεσσηνίων και κατεδίωξαν αυτούς μέχρι της πόλεως.
+Έπειτα έστησαν τρόπαιον και ανεχώρησαν εις το Ρήγιον. Μετά ταύτα δε
+οι εν τη Σικελία Έλληνες εξηκολούθησαν πολεμούντες αναμεταξύ των διά
+ξηράς και διά θαλάσσης χωρίς την συνδρομήν των Αθηναίων.
+
+26. Εις δε την Πύλον οι Αθηναίοι εξηκολούθουν πολιορκούντες τους εν
+τη νήσοι Λακεδαιμονίους, ενώ το εις την αντικρύ ξηράν στρατόπεδον
+των Πελοποννησίων έμενεν εις τας θέσεις του. Η φρούρησις όμως της
+νήσου ήτον επίπονος διά τους Αθηναίους ένεκα της ελλείψεως τροφίμων
+και ύδατος· διότι μία μόνον κρήνη υπήρχεν εις την ακρόπολιν της
+Πύλου, και αύτη όχι μεγάλη· διά τούτο οι περισσότεροι σκάπτοντες
+οπάς εις την χαλικώδη παραλίαν έπιναν τοιούτον δήθεν πόσιμον ύδωρ.
+Εις μικρόν χώρον στρατοπεδευμένοι, υπέκειντο εις πολλάς στερήσεις·
+επειδή δε δεν υπήρχεν όρμος διά τα πλοία, μέρος των πληρωμάτων
+μετέβαινεν εις την ξηράν και επρομηθεύετο, ενώ το άλλο έμενεν εις το
+πέλαγος. Προ πάντων όμως τους έφερεν εις πλείστην αθυμίαν η παρά
+πάσαν προσδοκίαν χρονοτριβή, διότι κατ' αρχάς είχαν πιστεύσει ότι
+έφθαναν ολίγαι ημέραι, διά να υποτάξουν ανθρώπους πολιορκουμένους
+εις νήσον έρημον και πίνοντας αλμυρόν ύδωρ. Την παράτασιν δε ταύτην
+επέτυχαν οι Λακεδαιμόνιοι προσφέροντες πολλήν χρηματικήν αμοιβήν εις
+καθένα, που ήθελε φέρει εις την νήσον άλευρον, οίνον, τυρόν και κάθε
+άλλο τρόφιμον χρήσιμον εις τους πολιαρκουμένους, και υποσχόμενοι την
+ελευθερίαν εις κάθε είλωτα, ο οποίος ήθελεν εισαγάγει τοιαύτα είδη.
+Πολλοί λοιπόν, ιδίως δε οι είλωτες, εισήγον τοιαύτα με κίνδυνον της
+ζωής των· ανεχώρουν δε εξ όλων των μερών της Πελοποννήσου και
+επλησίαζαν νύκτα εις τα προς το πέλαγος μέρη της νήσου, προ πάντων
+όμως έπραττον τούτο, ότε έπνεεν ο άνεμος εκ του πελάγους, διότι τότε
+διέφευγαν ευκολώτερα την προσοχήν των πολεμικών πλοίων, τα οποία δεν
+ηδύναντο να περιπλέουν την νήσον ένεκα της τρικυμίας, ενώ ούτοι
+αψήφιστα επεχείρουν να προσεγγίσουν· έρριπτον δε τα πλοία εις την
+ξηράν βέβαιοι ότι ήθελαν αποζημιωθή διά την απώλειαν αυτών· υπήρχον
+άλλως οπλίται φυλάττοντες όλα τα ευπρόσιτα μέρη της νήσου. Όσοι όμως
+εισέπλεαν εις καιρόν γαλήνης συνελαμβάνοντο. Εισήρχοντο δε εις τον
+λιμένα δύται κολυμβηταί σύροντες διά καλωδίου ασκούς περιέχοντας
+μήκωνας διατηρημένους με μέλι και λινόσπορον τριμμένον. Και κατ'
+αρχάς μεν επερνούσαν απαρατήρητοι, ύστερον όμως επετηρούντο.
+Εκατέρωθεν δε κάθε μέσον εφεύρισκον, οι μεν διά να εισαγάγουν
+τρόφιμα, οι δε διά να εμποδίσουν την εισαγωγήν.
+
+27. Ότε δε έμαθαν εις τας Αθήνας ότι ο στρατός ταλαιπωρείται και ότι
+εισάγονται τρόφιμα εις τους εν τη νήσω, ηπόρουν περί του πρακτέου
+και εφοβήθησαν μη καταλάβη ο χειμών τους πολιορκούντας και κατασταθή
+αδύνατον να τους στείλουν ζωοτροφίας από τα παράλια της
+Πελοποννήσου, αφού και κατ' αυτήν την εποχήν του θέρους δυσκόλως
+ηδύναντο να στέλλουν αρκετάς προμηθείας εις χώραν στερημένην των
+πάντων επειδή δε τα παράλια δεν είχαν λιμένας, ο στόλος των δεν θα
+ηδύνατο να προσορμίζεται· κατά συνέπειαν δε οι εν τη νήσω άνδρες, ή
+χαλαρωμένου του αποκλεισμού θα συνετηρούντο ή με τα πλοιάρια, τα
+οποία τους έφεραν τα τρόφιμα θα διέφευγον εν καιρώ τρικυμίας. Οι
+Αθηναίοι εφοβούντο προ πάντων τους Λακεδαιμονίους, διότι ενόμιζαν
+ότι ούτοι, άμα ανελάμβαναν δύναμίν τινα, ήθελαν παύσει στέλλοντες
+κήρυκας περί ειρήνης, και μετενόουν, διότι δεν εδέχθησαν τας
+προτάσεις των. Ο δε Κλέων εννοήσας ότι ήρχισαν να εγείρωνται
+δυσαρέσκειαι κατ' αυτού ως εμποδίσαντος την σύμβασιν, ισχυρίσθη ότι
+αι ειδήσεις δεν ήσαν αληθείς. Επειδή δε οι ελθόντες παρεκίνουν να
+γίνη, εάν τους επίστευαν, αποστολή μερικών ανδρών, διά να
+επισκοπήσουν τα συμβαίνοντα, οι Αθηναίοι εξέλεξαν προς τον σκοπόν
+τούτον τον Κλέωνα αυτόν και τον Θεαγένην. Τότε ο Κλέων ησθάνθη ότι
+θα ηναγκάζετο ή να επιβεβαιώση την έκθεσιν εκείνων τους οποίους
+εσυκοφάντει, ή, εάν έλεγε τα εναντία, θα κατηγορείτο ως ψεύστης·
+ιδών όμως τους Αθηναίους κλίνοντας μάλλον προς τον πόλεμον
+συνεβούλευσεν αυτούς να μη στείλουν εξεταστάς των πραγμάτων μηδέ να
+χάνουν την ευκαιρίαν δι' αναβολών, αλλ' εάν τα αγγελλόμενα τοις
+εφαίνοντο αληθή, να πλεύσουν αμέσως εναντίον των ευρισκομένων εις
+την νήσον. Απευθύνων έπειτα υπαινιγμούς τινας εναντίον του στρατηγού
+Νικίου του Νικηράτου, του οποίου ήτο εχθρός προσωπικός και αντίπαλος
+πολιτικός, είπεν ότι, εάν ήσαν άνδρες οι στρατηγοί, ευκόλως θα
+ηδύναντο με τας δυνάμεις, τας οποίας είχαν, να πλεύσουν εναντίον των
+ευρισκομένων εις την νήσον και να συλλάβουν αυτούς· προσέθετε δε ότι
+και αυτός ούτος θα το έπραττεν, εάν ήτο στρατηγός.
+
+28. Επειδή δε οι Αθηναίοι υποκώφως εθορυβούσαν κατά του Κλέωνος
+διατί τάχα αυτός δεν ανεχώρει αμέσως, αφού η επιχείρησις του
+εφαίνετο εύκολος, ο Νικίας, πειραχθείς διά τον σαρκασμόν του
+Κλέωνος, απεκρίθη ότι οι στρατηγοί του επέτρεπαν να λάβη όσας ήθελε
+δυνάμεις και να επιχειρήση την προσβολήν. Ο Κλέων, νομίσας εις τας
+αρχάς ότι παρεχώρει την θέσιν του με λόγους μόνον, ητοιμάζετο να
+δεχθή· εννοήσας όμως ότι ούτος ήθελε τωόντι να παραδώση εις αυτόν
+την στρατηγίαν υπεχώρησε λέγων ότι όχι αυτός, αλλ' ο Νικίας ήτο
+στρατηγός. Ήρχισε δε ήδη να φοβήται και δεν επίστευεν ότι ο Νικίας
+θα ετόλμα να παραχωρήση προς αυτόν την θέσιν του· και πάλιν όμως ο
+Νικίας επέμεινε και καταθέσας την εναντίον της Πύλου στρατηγίαν
+επεκαλείτο ως μάρτυρας τούτου τους Αθηναίους. Ούτοι δε (κατά την
+συνήθειαν του όχλου) όσον μάλλον ο Κλέων έκαμνεν υπεκφυγάς διά την
+εκστρατείαν και ανεκάλει όσα είπε, τόσον μάλλον εβίαζαν τον Νικίαν
+να παραδώση την αρχήν και έκραζαν προς τον Κλέωνα να αναχωρήση. Τότε
+ο Κλέων, μη δυνάμενος πλέον να αντείπη, εδέχθη την εκστρατείαν, και
+προχωρήσας εις το μέσον της συνελεύσεως είπεν ότι δεν φοβείται τους
+Λακεδαιμονίους, ότι θα πλεύση χωρίς να συμπαραλάβη κανένα εκ της
+πόλεως, αλλά μόνον τους παρόντας εκ των Λημνίων και των Ιμβρίων,
+τους εκ της Αίνου ελθόντας εις βοήθειαν πελταστάς, και τετρακοσίους
+τοξότας άλλων τόπων. Διά τούτων και των εις την Πύλον υπαρχόντων
+στρατιωτών υπέσχετο ή να φέρη εντός είκοσιν ημερών ζώντας τους
+Λακεδαιμονίους, ή να τους φονεύση επί τόπου. Οι Αθηναίοι εγέλασαν
+ολίγον διά την κουφότητα των λόγων τούτων, αλλ' οι φρόνιμοι εχάρησαν
+σκεφθέντες ότι εκ των δύο αγαθών ήθελον επιτύχει το έν ή θα
+απηλλάσσοντο του Κλέωνος, το οποίον ήτο πιθανώτερον, ή, εν εναντία
+περιπτώσει, θα εκράτουν τους Λακεδαιμονίους υπό την εξουσίαν των.
+
+29. Και αφού εκανόνισε τα πάντα εις την εκκλησίαν και έλαβε διά την
+εκστρατείαν ταύτην τας ψήφους των Αθηναίων, επέσπευσε την αναχώρησιν
+παραδεχθείς ως συστράτηγον ένα μόνον εκ των εν τη Πύλω στρατηγών,
+τον Δημοσθένην. Προσέλαβε δε τον Δημοσθένην μαθών ότι διενοείτο και
+αυτός να κάμη απόβασιν εις την νήσον· διότι οι στρατιώται,
+κακοπαθούντες από στερήσεις και όντες μάλλον πολιορκούμενοι ή
+πολιορκούντες, ζωηρά επεθύμουν να διακινδυνεύσουν. Εις την απόφασιν
+ταύτην τον ενεθάρρυνεν ακόμη περισσότερον ο εμπρησμός της νήσου,
+διότι πριν συμβή τούτο εφοβείτο να αποβή εις νήσον, η οποία, διότι
+πάντοτε έμενεν ακατοίκητος, ήτο δασώδης και άβατος· η ιδιότης δε
+αύτη του εφαίνετο ότι ωφέλει μάλλον τους εχθρούς, οι οποίοι
+εξερχόμενοι εξ αφανών μερών ηδύναντο να βλάπτουν τους εις την νήσον
+αποβαίνοντας, διότι τα σφάλματα και αι προπαρασκευαί των, ένεκα της
+πυκνότητος του δάσους, δεν θα εφαίνοντο καθαρά, ενώ όλα τα σφάλματα
+του στρατού των Αθηναίων, μένοντα καταφανή, θα επέτρεπαν εις τον
+εχθρόν να επιπίπτη απροσδοκήτως όπου ήθελε, διότι θα ήτο κύριος της
+προσβολής. Άλλως ο Δημοσθένης εσκέπτετο ότι, εάν ηναγκάζετο να
+πολεμήση εντός του δάσους, στρατιώται ολιγώτεροι μεν τον αριθμόν,
+γνωρίζοντες δε τα μέρη, θα ενίκων στρατόν πολυαριθμότερον μεν, μη
+γνωρίζοντα δε τα μέρη· τέλος δε ότι ο πολυάριθμος στρατός του θα
+κατεστρέφετο σιγά σιγά, χωρίς να δύνανται τα διάφορα σώματα να
+βλέπουν τον εχθρόν μακρόθεν και να βοηθώνται αμοιβαίως.
+
+30. Προ πάντων δ' ένεκα του εις την Αιτωλίαν παθήματος (το οποίον εν
+μέρει συνέβη ως εκ του δάσους) ήρχοντο εις τον νουν του αι σκέψεις
+αύται. Επειδή δε οι Αθηναίοι στρατιώται ένεκα της στενοχωρίας του
+στρατοπέδου των επλησίαζαν τα άκρα της νήσου, διά να ετοιμάσουν το
+γεύμα των θέτοντες γύρω φρουρούς και κάποιος χωρίς να το θέλη
+έκαυσεν ολίγους θάμνους και ηγέρθη άνεμος κατεκάη εκείθεν
+ανεπαισθήτως το πλείστον μέρος του δάσους. Εκ τούτου ο Δημοσθένης
+ηδυνήθη να ίδη καλλίτερον ότι οι Λακεδαιμόνιοι ήσαν περισσότεροι,
+και απ' εκείνης της στιγμής επείσθη ότι οι Αθηναίοι έπρεπε να
+σκεφθούν σπουδαίως περί τοσούτον σοβαράς επιχειρήσεως· διότι εις τας
+αρχάς είχε νομίσει ότι εισήγοντο εις την νήσον τρόφιμα, δι'
+ολιγωτέρους ανθρώπους· βλέπων δε επίσης ότι η εις την νήσον απόβασις
+καθίστατο ευχερεστέρα ητοιμάζετο να την εκτελέση ζητήσας στρατόν από
+τους γειτονικούς συμμάχους και τα άλλα ετοιμάζων. Εν τούτοις ο
+Κλέων, στείλας προηγουμένως εις τον Δημοσθένην άγγελον, διά να τον
+ειδοποιήση ότι έμελλε να έλθη μετ' ολίγον και να του φέρη τον
+ζητηθέντα στρατόν, φθάνει εις την Πύλον· και ενωθέντες οι δύο
+στρατηγοί στέλλουν πρώτον εις το επί της αντικρύ ξηράς στρατόπεδον
+κήρυκας προσκαλούντες αυτούς, εάν ήθελαν, να διατάξουν τους εν τη
+νήσω πολεμιστάς των να παραδοθούν μετά των όπλων των, με την
+υπόσχεσιν ότι οι Αθηναίοι θα κρατούν μέτριον αποκλεισμόν μέχρις ου
+συνομολογήσουν οριστικόν συμβιβασμόν.
+
+31. Επειδή δε αυτοί δεν εδέχθησαν, οι Αθηναίοι στρατηγοί περιέμειναν
+ακόμη μίαν ημέραν αλλά κατά την επομένην εμακρύνθησαν από τον λιμένα
+διά νυκτός, αφού επεβίβασαν τους οπλίτας επί ολίγων πλοίων· ολίγον
+δε προ της αυγής απέβησαν εις την νήσον εκ δύο μερών, εκ του
+πελάγους και προ του λιμένος, οκτακόσιοι οπλίται εν συνόλω, και
+ώρμησαν εναντίον της πρώτης φρουράς της νήσου. Οι Λακεδαιμόνιοι ήσαν
+παραταγμένοι κατά τον ακόλουθον τρόπον. Εις ταύτην μεν την πρώτην
+φρουράν ήσαν τριάκοντα περίπου οπλίται, το μέσον δε και ομαλώτατον,
+το πέριξ του ύδατος, κατείχον οι πλείστοι εξ αυτών και ο άρχων
+Επιτάδας· τέλος μικρόν σώμα εφύλαττε την εσχατιάν της νήσου την προς
+την Πύλον, η οποία και απόκρημνος είναι προς το μέρος της θαλάσσης
+και δυσπρόσιτος διά ξηράς, επειδή υπήρχεν εκεί παλαιόν οχύρωμα εκ
+λίθων ακατεργάστων, το οποίον ενόμιζον οι Λακεδαιμόνιοι ότι ήθελεν
+είναι εις αυτούς ωφέλιμον, εάν ηναγκάζοντο εις βιαίαν υποχώρησιν.
+Ούτω λοιπόν ήσαν ταγμένοι οι Λακεδαιμόνιοι.
+
+32. Οι δε Αθηναίοι τους μεν πρώτους φύλακας, εναντίον των οποίων
+ώρμησαν, εφόνευσαν ευθύς, και μάλιστα ενώ ακόμη εκοιμώντο ή μόλις
+έπαιρναν τα όπλα. Η απόβασις είχεν ενεργηθή μετά τοσαύτης σιωπής,
+ώστε οι εχθροί την εξέλαβον ως την συνήθη κίνησιν των
+προσορμιζομένων κατά την νύκτα πλοίων. Άμα δε εξημέρωσε απέβαινον
+και οι λοιποί στρατιώται μετά των ιδίων όπλων καθένας, από
+εβδομήκοντα πλοία ή ολίγον περισσότερα, επί των οποίων δεν αφήκαν
+άλλους ειμή τους θαλαμίους (5). Ήσαν οκτακόσιοι τοξόται, ισάριθμοι
+πελτασταί, οι εις βοήθειαν ελθόντες Μεσσήνιοι καθώς και όλη η φρουρά
+της Πύλου εκτός εκείνων πού επρόκειτο να φυλάξουν τα τείχη.
+Ταχθέντες υπό του Δημοσθένους διηρέθησαν κατά διακοσίους, κατά το
+μάλλον ή ήττον, και κατέλαβον τας υψηλοτέρας θέσεις, ίνα ο εχθρός,
+περικυκλούμενος πανταχόθεν, ευρεθή εις εντελή αμηχανίαν, χωρίς να
+ηξεύρη προς ποίον μέρος να αντιταχθή, και να προσβληθή κατά πάσαν
+διεύθυνσιν υπό του πλήθους, κατά νώτον μεν, εάν ήθελε προχωρήσει,
+εις τα πλάγια δε, εάν εφέρετο προς τα δεξιά ή προς τα αριστερά. Δεν
+θα ηδύνατο ουδέ βήμα να κάμη χωρίς να έχη κατόπιν του τους ψιλούς
+και εκείνους οίτινες μη έχοντες κανέν όπλον θα τον προσέβαλλον διά
+βελών, ακοντίων, λίθων και σφενδονών. Δεν θα ηδύνατο δε και να
+προχωρήση κατά των στρατιωτών τούτων, διότι και φεύγοντες είχον
+υπεροχήν, και άμα αυτός υπεχώρει θα τον προσέβαλλον εκ των όπισθεν.
+Τοιούτον ήτο το σχέδιον της προσβολής το οποίον προηγουμένως είχε
+καταρτίσει ο Δημοσθένης και ήδη επραγματοποίει.
+
+33. Οι δε περί την Επιτάδαν, οι οποίοι ήσαν οι περισσότεροι, άμα
+είδον ότι η πρώτη φρουρά κατεστράφη και ότι επροχώρει κατ' αυτών
+στρατός, παρετάχθησαν εις μάχην και επροχώρησαν κατά των Αθηναίων
+οπλιτών θέλοντες να συμπλακούν προς αυτούς, διότι τους είχαν
+απέναντι, εκ πλαγίου δε και εις τα νώτα είχαν τους ελαφρά
+ωπλισμένους· και με τους οπλίτας μεν δεν ηδυνήθησαν να συμπλακούν
+ουδέ να χρησιμοποιήσουν την εμπειρίαν των· διότι οι μεν ψιλοί τους
+ημπόδιζαν τοξεύοντες εκατέρωθεν, οι δε Αθηναίοι οπλίται δεν
+αντεπεξήλθον, αλλ' έμεναν ησυχάζοντες. Τους ψιλούς όμως τους έτρεπον
+εις φυγήν πανταχού όπου επλησίαζον πολύ· αλλ' ούτοι, ελαφρώς
+ωπλισμένοι, εμάχοντο υποχωρούντες και έφευγαν εύκολα πριν τους
+φθάσουν, ένεκα της ανωμαλίας των μερών, τα οποία, ακατοίκητα έως
+τότε, ήσαν δύσβατα, και οι Λακεδαιμόνιοι, βαρέως ωπλισμένοι, δεν
+ηδύναντο να καταδιώξουν αυτούς.
+
+34. Και επί τινα μεν χρόνον εμάχοντο ακροβολιστικά τοιουτοτρόπως·
+αλλά μετ' ολίγον οι Λακεδαιμόνιοι δεν ηδύναντο πλέον να τρέχουν
+αρκετά ταχέως προς τα απειλούμενα μέρη, οι δε ψιλοί ενόησαν ότι οι
+προς υπεράσπισιν αγώνες των καθίσταντο ολονέν πλέον δύσκολοι, και
+έλαβον πλειότερον θάρρος βλέποντες εαυτούς περισσοτέρους και
+συνηθίσαντες πλέον να μη τους νομίζουν επίσης φοβερούς όσον
+πρότερον, διότι δεν έπαθαν ευθύς όσα επερίμεναν, ότε κατά πρώτον
+απέβησαν εις την νήσον κατεχόμενοι υπό τρόμου ότι έμελλον να
+πολεμήσουν Λακεδαιμονίους. Περιφρονούντες λοιπόν αυτούς εξέβαλον
+κραυγάς και ώρμησαν αθρόοι κατ' αυτών ρίπτοντες λίθους, βέλη,
+ακόντια, και παν ό,τι είχεν έκαστος πρόχειρον. Αι συν τη βιαία ταύτη
+επιθέσει κραυγαί κατέπληξαν ανθρώπους μη συνηθισμένους εις τοιαύτην
+μάχην. Νέφη στάκτης από το δάσος, το οποίον εσχάτως είχε καή,
+υψώνοντο εις τον αέρα και ήτο αδύνατον να ίδη κανείς τα προ των
+οφθαλμών του ένεκα των βελών και των λίθων που ερρίπτοντο υπό πολλών
+ανθρώπων και μετά του κονιορτού εφέροντο. Από της στιγμής ταύτης
+τρομερά υπήρξεν η θέσις των Λακεδαιμονίων, διότι και τα μάλλινα
+θωράκιά των δεν ηδύναντο να τους προφυλάττουν πλέον κατά των
+τοξευμάτων, και τα δοράτια συνετρίβοντο εις τας χείρας των, ενώ τους
+προσέβαλαν πανταχόθεν. Δεν ήξευραν δε πλέον πώς να μεταχειρισθούν
+τον εαυτόν τους, διότι δεν ηδύναντο να βλέπουν τα προ των οφθαλμών
+των, και η μεγάλη βοή των πολεμίων τους ημπόδιζε να ακούουν τα
+προστάγματα. Ο κίνδυνος τους είχε περικυκλώσει από παντού και
+ουδεμίαν πλέον είχαν ελπίδα να σωθούν μαχόμενοι.
+
+35. Τέλος δε, αφού ετραυματίσθησαν πολλοί, διότι περιεστρέφοντο εις
+την ιδίαν θέσιν πάντοτε, επύκνωσαν τους ζυγούς και επροχώρησαν μέχρι
+του εσχάτου οχυρώματος της νήσου, το οποίον δεν απείχε πολύ, και των
+φυλασσόντων αυτό ανδρών. Οι ψιλοί, ιδόντες αυτούς υποχωρούντας,
+ενεθαρρύνθησαν περισσότερον και επετέθησαν ζωηρότερα και μετά
+μεγαλυτέρων κραυγών. Και όσοι μεν εκ των Λακεδαιμονίων
+περιεκυκλώθησαν κατά την υποχώρησιν κατεστράφησαν· οι δε
+περισσότεροι, καταφυγόντες εις το οχύρωμα, παρετάχθησαν μετά των
+φυλάκων προς κάθε μέρος ευπρόσβλητον, όπως υπερασπίσουν τον εαυτόν
+τους. Οι Αθηναίοι τους ηκολούθησαν από κοντά, αλλά μη δυνάμενοι να
+τους περικυκλώσουν, διότι ήτον απόκρημνος η θέσι επλησίασαν κατά
+μέτωπον και προσεπάθουν να τους πιέσουν. Επί πολύ και κατά το
+πλείστον μέρος της ημέρας ταλαιπωρούμενοι αμφότεροι υπό της μάχης,
+της δίψης και του καύσωνας αντείχον και προσεπάθουν οι μεν να
+διώξουν τους εχθρούς από τα ύψη, οι δε να μη υποχωρήσουν. Εν τούτοις
+οι Λακεδαιμόνιοι ημύνοντο ευκολώτερα παρά πριν, διότι είχαν
+εξησφαλισμένα τα πλάγια.
+
+36. Επειδή δε τοιουτοτρόπως δεν εδίδετο τέλος, προσελθών ο στρατηγός
+των Μεσσηνίων εις τον Κλέωνα και τον Δημοσθένην τους είπεν ότι
+μάταια εκοπίαζαν· αλλ' εάν ήθελαν να του δώσουν μέρος των τοξοτών
+και των ψιλών, θα προσεπάθει να προσβάλη τον εχθρόν από τα νώτα διά
+τινος οδού, την οποίαν θα εύρισκε και θα κατώρθωνε διά της βίας την
+διάβασιν. Λαβών δε όσα εζήτει ανεχώρησεν αθορύβως, και αποκρύπτων
+την πορείαν του εις τους εχθρούς έφθασε μετά πολλούς κόπους και
+περιστροφάς διά τινος οδού, την οποίαν εύρε βατήν μεταξύ των κρημνών
+της νήσου, μέχρι του μέρους, το οποίον οι Λακεδαιμόνιοι πιστεύσαντες
+ως ισχυρόν δεν εφύλαττον. Ότε δε αυτός ενεφανίσθη αιφνιδίως επί του
+ύψους όπισθεν, οι μεν Λακεδαιμόνιοι κατελήφθησαν υπό τρόμου διά την
+απροσδόκητον εκείνην εμφάνισιν, οι δε Αθηναίοι πολύ μάλλον
+ενεθαρρύνθησαν ιδόντες ό,τι επερίμεναν. Από της στιγμής δε εκείνης
+οι Λακεδαιμόνιοι, προσβαλλόμενοι εκατέρωθεν ευρέθησαν (διά να
+παραβάλωμεν τα μικρά προς τα μεγάλα) εις θέσιν ομοίαν των εν
+Θερμοπύλαις, όταν οι Πέρσαι τους περιεκύκλωσαν και κατέστρεψαν
+αυτούς. Περικυκλωθέντες λοιπόν και ούτοι από τα δύο μέρη δεν
+ηδυνήθησαν πλέον να αντισταθούν, αλλά μαχόμενοι ολίγοι προς πολλούς
+και εξηντλημένοι εκ της πείνης ήρχισαν να υποχωρούν και οι Αθηναίοι
+ήσαν ήδη κύριοι των διόδων.
+
+37. Εν τούτοις ο Κλέων και ο Δημοσθένης βλέποντες ότι ο στρατός των
+έμελλε να καταστρέψη εντελώς τους Λακεδαιμονίους, εάν ολίγον ακόμη
+υπεχώρουν, έπαυσαν την μάχην και εκράτησαν τους στρατιώτας των,
+θέλοντες να φέρουν ζώντας τους Λακεδαιμονίους εις τας Αθήνας, εάν
+νικώμενοι υπό τόσων παθημάτων υπήκουαν εις το κήρυγμα και
+εταπεινούντο τόσον, ώστε να παραδώσουν τα όπλα. Τους προσεκάλεσαν
+λοιπόν διά κήρυκος να παραδώσουν τα όπλα και εαυτούς εις τους
+Αθηναίους, οι οποίοι θα απεφάσιζαν περί της τύχης των ό,τι ήθελαν
+κρίνει εύλογον.
+
+38. Ακούσαντες δε την προκήρυξιν κατέθεσαν οι πλείστοι τας ασπίδας
+και ανέσεισαν τας χείρας δηλούντες ότι εδέχοντο. Έπειτα, γενομένης
+ανακωχής, ο Κλέων και ο Δημοσθένης ήλθον εις διαπραγματεύσεις μετά
+του Στύφωνος του Φαρνάκου, στρατηγού των Λακεδαιμονίων διότι, εκ των
+προηγουμένων στρατηγών ο μεν Επιτάδας είχε φονευθή πρώτος, ο δε
+Ιππαγρέτας, ο οποίος είχεν εκλεχθή κατόπιν, μολονότι έζη ακόμη,
+έκειτο κατά γης ωσάν αποθαμμένος. Ο δε Στύφων είχεν εκλεχθή τρίτος,
+σύμφωνα με τον νόμον, διά να άρχη, εάν ετύχαινε να πάθουν τίποτε οι
+δύο άλλοι. Έλεγε δε ο Στύφων και οι μετ' αυτού ότι ήθελαν να
+στείλουν κήρυκα εις τους επί της ηπείρου μείναντας Λακεδαιμονίους
+περί του πρακτέου. Αλλ' οι Αθηναίοι δεν άφησαν να εξέλθη κανείς
+Λακεδαιμόνιος, επροσκάλεσαν δε οι ίδιοι κήρυκας εκ της ηπείρου και,
+γενομένων επερωτήσεων δις ή τρις, ο τελευταίος από των εκ της
+ηπείρου Λακεδαιμονίων ελθών εις την νήσον είπεν ότι «οι
+Λακεδαιμόνιοι σας δίδουν εντολήν να σκεφθήτε μόνοι σας διά τον
+εαυτόν σας, μηδέν ατιμωτικόν πράττοντες». Ούτοι δε διασκεφθέντες
+παρέδωκαν τα όπλα και εαυτούς. Και ταύτην μεν την ημέραν και την
+ακόλουθον νύκτα εφρούρουν αυτούς οι Αθηναίοι· την επομένην δε
+ημέραν, οι μεν Αθηναίοι στήσαντες τρόπαιον ητοίμασαν τα πάντα προς
+απόπλουν και ενεπιστεύθησαν τους αιχμαλώτους εις την φύλαξιν των
+τριηράρχων, οι δε Λακεδαιμόνιοι στείλαντες κήρυκα μετέφεραν τους
+νεκρούς. Ιδού δε ο αριθμός των φονευθέντων εν τη νήσω και εκείνων,
+οι οποίοι συνελήφθησαν ζώντες· τετρακόσιοι είκοσιν οπλίται εν όλοις
+είχαν διαβή εις την νήσον· εκ τούτων διακόσιοι ενενήκοντα δύο
+μετεκομίσθησαν εις τας Αθήνας ζώντες, οι δε λοιποί εφονεύθησαν.
+Μεταξύ των ζώντων ήσαν εκατόν είκοσι περίπου Σπαρτιάται. Εκ δε των
+Αθηναίων εφονεύθησαν όχι πολλοί, διότι η μάχη δεν ήτον εκ του
+συστάδην.
+
+39. Ο καιρός δε όσος παρήλθεν, αφ' ότου οι άνδρες εκείνοι έμεναν
+αποκλεισμένοι εις την νήσον, από της ναυμαχίας μέχρι της εν τη νήσω
+μάχης, ήτον εβδομήκοντα δύο ημέραι. Εκ τούτων περί τας είκοσιν
+ημέρας, κατά τας οποίας οι πρέσβεις απήλθον, όπως διαπραγματευθούν
+συνθήκην, οι Λακεδαιμόνιοι εσιτοδοτούντο, κατά τας υπολοίπους δε
+διετρεφόντο από τους εισπλέοντας κρυφά· ευρέθησαν εν τούτοις εις την
+νήσον σίτος και άλλαι τροφαί αφεθείσας εκεί, διότι ο άρχων Επιτάδας
+εμοίραζεν εις καθένα ολιγωτέρας μερίδας αφ' όσας είχε διαθέσιμους.
+Ανεχώρησαν λοιπόν οι Αθηναίοι και οι Πελοποννήσιοι μετά του στρατού
+των εκ της Πύλου και μετέβη καθείς εις την πατρίδα του, η δε
+υπόσχεσις του Κλέωνος, αν και παράλογος, εξεπληρώθη· διότι εντός
+είκοσιν ημερών έφερε τους Λακεδαιμονίους εις τας Αθήνας, ως
+υπεσχέθη.
+
+40. Και εξ όλων των κατά τον πόλεμον εκείνον συμβάντων, τούτο υπήρξε
+το μάλλον απροσδόκητον, διότι επίστευον ότι ούτε η πείνα ούτε
+ουδεμία άλλη ανάγκη θα ηδύνατο να αναγκάση τους Λακεδαιμονίους να
+παραδώσουν τα όπλα, αλλ' ότι θα απέθνησκον έχοντες αυτά και
+μαχόμενοι μέχρι τέλους· δεν ηδύναντο δε να πιστεύσουν ότι οι
+αποθανόντες ήσαν όμοιοι με τους παραδοθέντας. Και πρός τινα σύμμαχον
+των Αθηναίων, ο οποίος ηρώτησε κάποτε ένα εκ των αιχμαλώτων
+ειρωνικώς, αν ήσαν ανδρείοι οι φονευθέντες, ο αιχμάλωτος απεκρίθη
+ότι ο χάρος (εννοών το βέλος) θα, ήτο ανεκτίμητος, εάν ηδύνατο να
+διακρίνη τους ανδρείους, φανερώνων διά των λέξεων τούτων ότι τα
+τοξεύματα και οι λίθοι εφόνευαν τυχαίως.
+
+41. Ότε δε εφέρθησαν οι άνδρες, οι Αθηναίοι απεφάσισαν να τους
+φυλάττουν σιδηροδεσμίους, μέχρις ου γίνη συμβιβασμός τις· εάν δε προ
+τούτου εισβάλουν εις την Αττικήν οι Πελοποννήσιοι, να τους εξαγάγουν
+από την φυλακήν και να τους φονεύσουν. Και εις την Πύλον αφήκαν
+φρουράν. Οι δε Μεσσήνιοι της Ναυπάκτου θεωρούντες αυτήν ως πατρίδα
+των (διότι η Πύλος ανήκεν άλλοτε εις την Μεσσηνίαν) έστειλαν τους
+μάλλον ικανούς προς τούτο εκ των συμπολιτών των, οι οποίοι ελήστευαν
+την Λακωνικήν και έβλαπταν μεγάλως καθό ομιλούντες την αυτήν
+διάλεκτον. Οι Λακεδαιμόνιοι, αγνοούντες μέχρις εκείνης της εποχής
+την ληστείαν και το είδος εκείνο του πολέμου και φοβούμενοι μήπως
+ένεκα της αυτομολήσεως των ειλώτων το πνεύμα της αποστασίας επεκταθή
+εις όλην την χώραν ήρχισαν να ανησυχούν πολύ· και μολονότι δεν
+ήθελαν να φανερωθούν οι φόβοι των εις τους Αθηναίους, έστειλαν όμως
+προς αυτούς κήρυκας, διά να διαπραγματευθούν την απόδοσιν των
+αιχμαλώτων και της Πύλου. Αλλ' οι Αθηναίοι είχαν μεγαλυτέρας
+αξιώσεις και έστειλαν οπίσω απράκτους πολλάς πρεσβείας, αι οποίαι
+ήλθαν εκ της Πελοποννήσου. Και ταύτα μεν ήσαν τα γεγονότα της Πύλου.
+
+42. Κατά το αυτό δε θέρος και αμέσως μετά ταύτα οι Αθηναίοι
+εξεστράτευσαν κατά της Κορινθίας με ογδοήκοντα πλοία και δύο
+χιλιάδας ιδικούς των οπλίτας και διακοσίους ιππείς επί ιππαγωγών
+πλοίων· ηκολούθουν δε αυτούς εκ των συμμάχων οι Μιλήσιοι, οι Άνδριοι
+και οι Καρύστιοι, στρατηγός δε ήτο Νικίας ο Νικηράτου μετά δύο
+άλλων. Πλέοντες εις την ανοικτήν θαλασσαν έφθασαν το πρωί μεταξύ της
+Χερσονήσου και του Ρείτου εις τον αιγιαλόν όπου υψούται ο Σολύγειος
+λόφος και επί του οποίου εγκατασταθέντες τον παλαιόν καιρόν οι
+Δωριείς επολέμουν κατά των εν τη πόλει Κορινθίων, οι οποίοι ήσαν
+Αιολείς· ακόμη δε και σήμερον σώζεται εκεί κώμη ονομαζομένη
+Σολύγεια. Από του αιγιαλού δε εκείνου, όπου τα πλοία επλησίασαν, η
+μεν κώμη αύτη απέχει δώδεκα σταδίους, η δε πόλις των Κορινθίων
+εξήκοντα, ο δε ισθμός είκοσι. Μαθόντες οι Κορίνθιοι εξ Άργους ότι ο
+στρατός των Αθηναίων δεν θα εβράδυνε να φθάση συνηθροίσθησαν
+ενωρίτερα εις τον ισθμόν όλοι, πλην των έξω του ισθμού· και εξ αυτών
+πεντακόσιοι μεν επήγαν να φυλάξουν την Αμπρακίαν και την Λευκάδα,
+όλοι δε οι λοιποί επετήρουν τους Αθηναίους πού ήθελον προσορμισθή·
+αλλ' ούτοι τους ηπάτησαν και προσωρμίσθησαν εν καιρώ νυκτός. Αμέσως
+λοιπόν υψώθησαν τα σημεία και οι Κορίνθιοι, υπόσαντες τους ημίσεις
+εκ των στρατιωτών εις την Κεγχρειάν, διά τον φόβον μήπως οι Αθηναίοι
+διευθυνθούν κατά του Κρομμυώνος, επροχώρησαν γρήγορα προς συνάντησίν
+των.
+
+43. Ο είς δε των στρατηγών, ο Βάττος (διότι ήσαν παρόντες δύο εις
+την μάχην), λαβών ένα λόχον ήλθεν εις την Σολύγειαν κώμην, διά να
+την φυλάξη, διότι ήτο ατείχιστος, ο δε Λυκόφρων επετέθη μετά των
+άλλων. Και κατ' αρχάς μεν οι Κορίνθιοι επετέθησαν κατά του δεξιού
+κέρατος των Αθηναίων, άμα αποβιβασθέντος προ της Χερσονήσου, έπειτα
+δε και κατά του λοιπού στρατού. Η μάχη έγινε πεισματώδης και πάντοτε
+σώμα προς σώμα. Και το μεν δεξιόν κέρας των Αθηναίων και Καρυστίων
+(οίτινες ήσαν οι τελευταίοι της παρατάξεως) εδέχθη την προσβολήν των
+Κορινθίων και με πολλήν δυσκολίαν τους απέκρουσεν· ούτοι δε
+οπισθοχωρήσαντες έως εις κάποιον υψηλόν μέρος (διότι όλον το έδαφος
+είναι κατωφερικόν) έρριπταν εκ του ύψους εκείνου λίθους και
+ψάλλοντες τον παιάνα επανέλαβον την επίθεσιν. Οι Αθηναίοι όμως τους
+εδέχθησαν με σταθερότητα και ήρχισε πάλιν η μάχη σώμα προς σώμα. Εν
+τούτοις λόχος τις των Κορινθίων, ελθών προς βοήθειαν του αριστερού
+κέρατος, έτρεψεν εις φυγήν το δεξιόν κέρας των Αθηναίων και το
+κατεδίωξε μέχρι της θαλάσσης· αλλ' οι Αθηναίοι και οι Καρύστιοι,
+εξελθόντες πάλιν εκ των πλοίων, επέστρεψαν εις την μάχην, ο δε άλλος
+στρατός εμάχετο αδιάκοπα από τα δύο μέρη, και μάλιστα το δεξιόν
+κέρας των Κορινθίων, όπου ευρισκόμενος ο Λυκόφρων εμάχετο εναντίον
+των Αθηναίων, διότι εφοβείτο μήπως ούτοι προχωρήσουν κατά της
+Σολυγείας κώμης.
+
+44. Επί πολύ μεν αντείχον και οι δύο μη υποχωρούντες ο είς προς τον
+άλλον· αλλ' έπειτα, επειδή οι Αθηναίοι επλεονέκτουν κατά το ιππικόν
+το οποίον εμάχετο μετ' αυτών, ενώ οι εχθροί δεν είχαν ίππους,
+ετράπησαν εις φυγήν οι Κορίνθιοι και υπεχώρησαν προς τον λόφον·
+καταθέσαντες δε τα όπλα έμειναν εκεί εις ησυχίαν και δεν κατέβησαν
+πλέον. Εις την φυγήν αυτήν πλείστοι Κορίνθιοι εφονεύθησαν εκ του
+δεξιού κέρατος, μεταξύ των οποίων και ο στρατηγός Λυκόφρων. Ο δε
+άλλος στρατός, μολονότι νικηθείς, δεν κατεδιώχθη ζωηρά, αλλ'
+αναγκασθείς να υποχωρήση απεσύρθη βραδέως προς τα ύψη και
+εγκατεστάθη εκεί. Τότε οι Αθηναίοι, επειδή δεν επανήρχοντο πλέον οι
+εχθροί, διά να τους προσβάλουν, σκυλεύσαντες τους νεκρούς των εχθρών
+και συναθροίσαντες τους ιδικούς των, έστησαν αμέσως τρόπαιον. Εν
+τούτοις οι ημίσεις των Κορινθίων, οι οποίοι έμενον φυλάσσοντες την
+Κεγχρειάν διά τον φόβον μήπως οι Αθηναίοι, πλεύσουν κατά του
+Κρομμυώνος, δεν ηδύναντο να ίδουν την μάχην, διότι ευρίσκετο εις το
+αναμεταξύ το Όνειον όρος· αλλ' άμα είδον τον κονιορτόν ενόησαν τα
+διατρέχοντα και έτρεξαν αμέσως εις βοήθειαν. Επίσης έτρεξαν εις
+βοήθειαν εκ της πόλεως και οι πρεσβύτεροι των Κορινθίων, άμα έμαθαν
+τα συμβαίνοντα. Ιδόντες δε οι Αθηναίοι επερχομένους όλους τούτους
+και νομίσαντες ότι ήτο βοήθεια στελλομένη εκ των πλησιοχώρων
+γειτόνων Πελοποννησίων απεσύρθησαν με βίαν εις τα πλοία έχοντες τα
+σκυλεύματα και τους νεκρούς των εκτός δύο τους οποίους εγκατέλιπον
+μη δυνάμενοι να τους εύρουν. Και αναβάντες εις τα πλοία επεραιώθησαν
+εις τας παρακειμένους νήσους, οπόθεν έπεμψαν κήρυκα και έλαβον διά
+συμφωνίας τους νεκρούς τους οποίους εγκατέλιπον. Απέθανον δε εις
+ταύτην την μάχην εκ μεν των Κορινθίων διακόσιοι δώδεκα, εκ δε των
+Αθηναίων πεντήκοντα ως έγγιστα.
+
+45. Αναχωρήσαντες δ' εκ των νήσων οι Αθηναίοι έπλευσαν αυθημερόν
+προς τον Κρομμυώνα της Κορινθίας· απέχει δε ούτος εκατόν είκοσι
+σταδίους από της πόλεως. Και προσορμισθέντες εκεί ελεηλάτησαν την
+χώραν και διενυκτέρευσαν εκεί. Την δε επιούσαν, παραπλεύσαντες
+πρώτον μέχρι της Επιδαυρίας, έκαμαν απόβασίν τινα· έπειτα έφθασαν
+εις την Μεθώνην (Μέθανα) την μεταξύ Επιδαύρου και Τροιζήνος, και
+καταλαβόντες τον ισθμόν της Χερσονήσου όπου κείται η Μεθώνη,
+έκλεισαν αυτόν διά τείχους και ήγειραν φρούριον. Εκείθεν δε
+ελήστευαν τας χώρας της Τροιζηνίας, της Αλιάδος και της Επιδαυρίας·
+και, αφού ωχύρωσαν το μέρος εκείνο, επέστρεψαν εις τα ίδια.
+
+46. Κατά τον αυτόν δε χρόνον (ότε) συνέβαινον ταύτα, ο Ευρυμέδων και
+ο Σοφοκλής, αναχωρήσαντες εκ Πύλου διά την Σικελίαν επί των πλοίων
+των Αθηναίων, έφθασαν εις Κέρκυραν. Ενωθέντες δε με τους εις την
+πόλιν εξεστράτευσαν κατά των επί του όρους της Ιστώνης
+εγκατεστημένων, οίτινες μετά την στάσιν μεταβάντες εκεί έγιναν
+κύριοι των πέριξ και επροξένουν πολλάς ζημίας. Προσβαλόντες αυτούς
+εκυρίευσαν το τείχος, οι δε διωχθέντες κατέφυγον αθρόοι εις ύψωμά τι
+και συνήνεσαν διά συνθήκης να παραδώσουν τους βοηθούς, να καταθέσουν
+τα όπλα και δικασθούν ακολούθως υπό του δήμου των Αθηναίων. Τους
+μετέφεραν λοιπόν οι στρατηγοί κατά την συμφωνίαν ταύτην εις την
+νήσον Πτυχίαν, διά να φυλάττωνται μέχρις ου σταλούν εις τας Αθήνας,
+υπό τον ρητόν όρον να διαλυθούν αι συνθήκαι δι' όλους, εάν κανείς
+φανερωθή θέλων να φύγη. Οι δε προεστώτες του δήμου των Κερκυραίων,
+φοβηθέντες μήπως οι Αθηναίοι δεν φονεύσουν τους αιχμαλώτους τούτους,
+επενόησαν το εξής. Στείλαντες κρυφίως ολίγους φίλους προσεπάθησαν με
+προσποιημένην συμπάθειαν να πείσουν τινάς των εν τη νήσω ότι
+καλλίτερον δι' αυτούς θα ήτο να αποδράσουν το ταχύτερον και ότι
+αυτοί οι ίδιοι θα είχον δι' αυτούς πλοίον έτοιμον προς τον σκοπόν
+τούτον, διότι οι στρατηγοί των Αθηναίων έμελλαν να τους παραδώσουν
+εις τον δήμον των Κερκυραίων.
+
+47. Άμα δ' ούτοι επείσθησαν και ελήφθησαν όλα τα κατάλληλα μέτρα,
+ώστε να συλληφθή το φέρον αυτούς πλοίον, αι συνθήκαι διελύθησαν και
+παρεδόθησαν όλοι εις τους Κερκυραίους. Συνήργησαν δε εις την
+μηχανορραφίαν ταύτην όχι ολίγον και οι στρατηγοί των Αθηναίων, ώστε
+και η πρόφασις να φανή ευλογοφανής και οι επινοηταί αυτής
+τολμηρότεροι εις την επιχείρησιν· έβλεπε τις σαφώς ότι μέλλοντες να
+πλεύσουν εις την Σικελίαν δεν ήθελαν να μετακομισθούν οι αιχμάλωτοι
+δι' άλλων εις τους οποίους η πράξις αύτη ήθελε περιποιήσει τιμήν.
+Παραλαβόντες λοιπόν αυτούς οι Κερκυραίοι τους έκλεισαν εις μέγα
+οίκημα. Έπειτα τους εξήγον ανά είκοσι και τους ηνάγκαζον να
+διέρχονται διά δύο στοίχων οπλιτών παραταγμένων εκατέρωθεν. Δεμένοι
+προς αλλήλους εδέροντο και εκεντώντο υπό των παραταγμένων, άμα ούτοι
+έβλεπον μεταξύ αυτών κανένα εχθρόν τους. Μαστιγοφόροι δε βαδίζοντες
+πλησίον των επετάχυναν το βάδισμα των βραδύτερον προχωρούντων.
+
+48. Και περί τους εξήκοντα μεν άνδρες εξήχθησαν του κτιρίου αυτού
+τοιουτοτρόπως και εφονεύθησαν εν αγνοία των εντός κεκλεισμένων (οι
+οποίοι ενόμιζαν ότι τους εξήγον διά να τους μεταφέρουν αλλαχού) αλλ'
+ότε έμαθαν τούτο παρά τινος, ο οποίος τους το εφανέρωσεν,
+επεκαλέσθησαν τους Αθηναίους και εζήτησαν να τους αφήσουν, εάν
+ήθελαν, να φονευθούν μεταξύ των. Ηρνούντο να εξέλθουν εκ του
+οικήματος και διεκήρυξαν ότι κάθε προσπάθειαν θα κατέβαλλον, διά να
+μη αφήσουν κανένα να εισέλθη. Οι δε Κερκυραίοι ουδ' αυτοί
+διενοήθησαν να παραβιάσουν τας θύρας, αλλ' αναβάντες εις την στέγην
+του οικήματος και διατρυπήσαντες την οροφήν έρριπταν κεράμους και
+ετόξευαν κάτω. Οι αιχμάλωτοι και επροφυλάσσοντο όπως ηδύναντο και
+συγχρόνως οι πολλοί εφόνευαν αλλήλους οι μεν εμπηγνύοντες εις τον
+λαιμόν τα βέλη, τα οποία οι προσβάλλοντες έρριπταν κατ' αυτών, οι δε
+απαγχονιζόμενοι με σχοινιά από σπαρτά, τα οποία επρομηθεύοντο από
+μερικάς κλίνας ευρισκομένας εκεί δι αυτούς και διά λωρίδων, τας
+οποίας έκαμναν από τα ενδύματα των. Και κατά το πλείστον μέρος της
+νυκτός (διότι επήλθεν η νυξ διαρκούσης της σφαγής ταύτης) φονεύοντες
+αυτοί εαυτούς και προσβαλλόμενοι υπό των άνω κατεστράφησαν. Ότε δε
+εξημέρωσε, συσσωρεύσανε οι Κερκυραίοι τα πτώματα επί αμαξών απήγαγον
+έξω της πόλεως, όλαι δε αι γυναίκες όσαι συνελήφθησαν εις το τείχος
+επωλήθησαν ως ανδράποδα. Τοιουτοτρόπως οι εν τω άρει καταφυγόντες
+Κερκυραίοι εξολοθρεύθηκαν υπό του δήμου, και η στάσις αύτη, αφού
+έλαβε τόσην μεγάλην έκτασιν, έλαβε τοιούτο τέλος, τουλάχιστον
+σχετικώς με τον πόλεμον τούτον και τωόντι δεν έμεινε πλέον τίποτε
+άξιον μνείας. Οι δε Αθηναίοι έπλευσαν εις την Σικελίαν, όπου εξ
+αρχής εσκόπευαν να μεταβούν, και ενωθέντες μετά των εκεί συμμάχων
+επολέμουν.
+
+49. Και οι εν τη Ναυπάκτω Αθηναίοι και Ακαρνάνες εκστρατεύοντες περί
+τα τέλη του θέρους εκυρίευσαν διά προδοσίας το Ανακτόριον, πόλιν της
+Κορινθίας, η οποία κείται εις το στόμιον του Αμβρακικού κόλπου. Οι
+Ακαρνάνες ούτοι εδίωξαν εκ πάντων των μερών τους Κορινθίους
+οικήτορας και κατέλαβαν όλην την πόλιν. Και το θέρος ετελείωσεν.
+
+50. Κατά τον ακόλουθον δε χειμώνα, Αριστείδης ο Αρχίππου, είς των
+στρατηγών του στόλου, ο οποίος είχε σταλή, διά να σύναξη χρήματα από
+τους συμμάχους, συλλαμβάνει εις Ηιόνα την επί του Στρυμόνος τον
+Πέρσην Αρταφέρνη πάμφθηνα υπό του βασιλέως εις την Λακεδαίμονα. Ότε
+δε εφέρθη αυτός εις τας Αθήνας, τας μεν επιστολάς ανέγνωσαν οι
+Αθηναίοι μεταφρασθέντες αυτάς εκ της Ασσυριακής γλώσσης και είδον
+ότι μεταξύ άλλων έλεγαν ο βασιλεύς εν συνάψει εις τους
+Λακεδαιμονίους, ότι δεν εννοεί τι εζήτουν παρ' αυτού, ότι, μολονότι
+πολλοί ήλθον προς αυτόν πρέσβεις, ουδείς όμως έλεγε τα αυτά, και
+ότι, εάν ήθελαν να εξηγηθούν καθαρά, έπρεπε να στείλουν προς αυτόν
+πρέσβεις μετά του Πάρσου· τον δε Αρταφέρνη απέστειλαν ύστερον οι
+Αθηναίοι διά τριήρους εις την Έφεσον και πρέσβεις συγχρόνως, οι
+οποίοι μαθόντες εκεί ότι απέθανεν ο υιός του Ξέρξου Αρταξέρξης (ο
+οποίος πράγματι απέθανε κατ' εκείνον τον χρόνον) επέστρεψαν εις τα
+ίδια.
+
+51. Κατά τον αυτόν δε χειμώνα οι Χίοι κατηδάφισαν το νέον τείχος των
+κατά διαταγήν των Αθηναίων, οι οποίοι τους εποπτεύοντα ότι εμελέτων
+επανάσταση τινα κατ' αυτών· εν τούτοις υπήκουσαν μόνον, αφού
+επέτυχον παρά των Αθηναίων οριστικών διαβεβαίωσιν ότι ουδένα
+διέτρεχαν κίνδυνον. Και τοιουτοτρόπως ετελείωσεν ο χειμών και το
+έβδομον έτος του πολέμου τούτου, τον οποίον συνέγραψεν ο Θουκυδίδης.
+
+52. Μόλις δε ήλθε το επόμενον θέρος και ευθύς με την νέαν σελήνην
+έγινεν έκλειψις ηλίου και σεισμός κατά τας πρώτας ημέρας του αυτού
+μηνός. Οι φυγάδες των Μυτιληναίων και των άλλων Λεσβίων, ορμώμενοι
+οι πολλοί εκ της ηπείρου και μισθώσαντες εκ της Πελοποννήσου βοηθούς
+και συναθροίσαντες και άλλους από την στερεάν, εκυρίευσαν το
+Ροίτειον· λαβόντες δε δισχιλίους, στατήρας Φωκαΐτας (6) την απέδωκαν
+πάλιν χωρίς να πράξουν ουδέν άλλο άδικον, και μετά ταύτα
+εκστρατεύοντες εναντίον της Αντάνδρου κατέλαβαν αυτήν διά προδοσίας.
+Το δε σχέδιόν των ήτο να ελευθερώσουν από τους Αθηναίους και τας
+άλλας πόλεις τας καλουμένας Ακταίας και τας οποίας πρότερον κατείχον
+οι Μυτιληναίοι, και προ πάντων την Άντανδρον. Επειδή το μέρος τούτο
+ήτο κατάλληλον προς ναυπήγησιν πλοίων, ένεκα των υπαρχόντων ξύλων
+και της άνωθεν κειμένης Ίδης, ήθελαν, οχυρούντες την Άντανδρον και
+εφοδιάζοντες αυτήν με κάθε άλλο αναγκαίον, να έχουν εύκολον
+ορμητήριον, διά να λεηλατούν την Λέσβον, η οποία έκειτο πλησίον, και
+να καταλάβουν τας άλλας αιολικάς πόλεις της στερεάς. Και ούτοι μεν
+ταύτας τας επιχειρήσεις είχαν κατά νουν.
+
+53. Οι δε Αθηναίοι κατά το αυτό θέρος εξεστράτευσαν κατά των Κυθήρων
+έχοντες εξήκοντα πλοία, δισχιλίους οπλίτας και ολίγους ιππείς·
+συνώδευαν δε αυτούς οι εκ Μιλήτου σύμμαχοι και άλλοι τινές, και
+στρατηγοί ήσαν Νικίας ο Νικηράτου, Νικόστρατος ο Διοτρέφους και
+Αυτοκλής ο Τολμαίου. Είναι δε τα Κύθηρα νήσος παρακειμένη εις την
+Λακωνικήν και πλησίον του Μαλέα. Οι κάτοικοι αυτών είναι περίοικοι
+Λακεδαιμόνιοι, και κατ' έτος μετέβαινεν εκεί εκ Σπάρτης είς άρχων
+καλούμενος κυθηροδίκης. Οι δε Λακεδαιμόνιοι διετήρουν εκεί πάντοτε
+φρουράν εξ οπλιτών και επετήρουν την νήσον ταύτην με πολλήν
+φροντίδα, διότι εχρησίμευεν ως ορμητήριον των εκ της Αιγύπτου και
+της Λιβύης ερχομένων εμπορικών πλοίων· κυρίως δε επροφύλαττεν από
+της ληστείας την παραλίαν, η οποία ήτο το μόνον ευκολοκυρίευτον
+μέρος της Λακωνικής, διότι όλη η νήσος εκτείνεται προς το Σικελικόν
+και το Κρητικόν πέλαγος.
+
+54. Πλησιάσαντες ο οι Αθηναίοι διά δέκα μεν πλοίων και δισχιλίων
+Μιλησίων οπλιτών κατέλαβαν την παραθαλασσίαν πόλιν Σκάνδειαν, μετά
+του υπολοίπου δε στρατού αποβάντες εις τα παρά τον Μαλέαν μέρη της
+νήσου επροχώρησαν κατά της παραθαλασσίας πόλεως των Κυθηρίων και
+ευρέθησαν ευθύς στρατοπεδευμένοι έξω των τειχών. Αφού δε έγινε μάχη,
+αντέστησαν μεν επί ολίγον οι Κυθήριοι, αλλ' έπειτα τραπέντες εις
+φυγήν κατέφυγαν εις την άνω πόλιν, και ύστερον συνεβιβάσθησαν με τον
+Νικίαν και τους συνάρχοντας να παραδοθούν μεν εις τους Αθηναίους,
+αλλά να μη φονευθούν. Προηγουμένως ο Νικίας είχε συνομιλήσει μετά
+τινων Κυθηρίων και ένεκα τούτου η συνθήκη εκείνη έγινε και ταχύτερον
+και ωφελιμώτερον διά το παρόν και διά το μέλλον, διότι άλλως οι
+Αθηναίοι θα απεδίωκον τους Κυθηρίους, επειδή ήσαν Λακεδαιμόνιοι και
+η νήσος των ήτο πλησιεστάτη εις την Λακωνικήν. Μετά δε την σύμβασιν
+οι Αθηναίοι καταλαβόντες χωρίς αντίστασιν την Σκάνδειαν, η οποία
+κείται πλησίον του λιμένος, έθεσαν φρουράν εις τα Κύθηρα και
+έπλευσαν προς την Ασίνην, το Έλος και τας πλείστας παραθαλασσίας
+πόλεις· αποβιβαζόμενοι δε και διανυκτερεύοντες εις μέρη κατάλληλα
+ελεηλάτουν την χώραν επί ολοκλήρους επτά ημέρας.
+
+55. Οι δε Λακεδαιμόνιοι, ότε είδαν ότι οι Αθηναίοι κατείχον τα
+Κύθηρα, περιμένοντες δε παρομοίας αποβάσεις και εις την χώραν αυτών,
+συνηθροισμένην μεν δύναμιν ουδαμού αντέταξαν, έστειλαν όμως πλήθος
+οπλιτών εις όλην την χώραν, διά να φυλάττουν όπου ήτο ανάγκη, διότι
+εφοβούντο μήπως συμβή μεταβολή τις εις το πολίτευμά των εξ αιτίας
+της μεγάλης και απροόπτου καταστροφής, την οποίαν έπαθαν εις την
+Σφακτηρίαν, και διότι κατελήφθησαν η Πύλος και τα Κύθηρα υπό των
+εχθρών και διά τον τοσούτον αιφνίδιον εκείνον πόλεμον, ο οποίος τους
+ήρχετο πανταχόθεν, ενώ διετέλουν απροφύλακτοι. Διά τούτο
+εσχημάτισαν, παρά την συνήθειάν των, σώμα εκ τετρακοσίων ιππέων και
+τοξοτών. Περισσότερον δε είπερ ποτέ εφαίνοντο βραδείς περί τα
+πολεμικά, διότι ήσαν περιπλεγμένοι εις ναυτικόν αγώνα, του οποίου αι
+προπαρασκευαί ήσαν ξέναι από τας συνηθείας των, εναντίον μάλιστα των
+Αθηναίων, οι οποίοι ενόμιζαν ότι η απραξία ήτον αληθινή απώλεια.
+Συγχρόνως άπειρα ατυχήματα, επελθόντα εις ολίγον καιρόν και εναντίον
+κάθε προσδοκίας, τους έφεραν εις μεγίστην αμηχανίαν εφοβούντο δε
+μήπως ημέραν τινά τοις συμβή και πάλιν δυστύχημα τι ως το της
+Σφακτηρίας. Διά τούτο δεν είχαν πλέον την αυτήν τόλμην εις τας
+μάχας, και εις κάθε κίνημα ενόμιζαν ότι έσφαλλον· τοσούτον η
+πεποίθησίς των εκλονίσθη από ατυχήματα, εις τα οποία δεν ήσαν
+συνηθισμένοι.
+
+56. Ενώ δε οι Αθηναίοι ελεηλάτουν τα παράλια της Λακωνικής, οι
+Λακεδαιμόνιοι έμεναν ως επί το πλείστον ήσυχοι, διότι, όπου εγίνετο
+απόβασις, οι εκεί φρουρούντες ενόμιζον ότι ήσαν κατώτεροι κατά τον
+αριθμόν και ο ταραγμένος νους αυτών έρρεπε προς τοιαύτην υπόθεσιν.
+Μία μόνη φρουρά ήτις ημύνετο πλησίον της Κοτύρτας και της Αφροδιτίας
+ώρμησε κατά του πλήθους των ψιλών, οίτινες ήσαν διεσπαρμένοι και
+τους έτρεψεν εις φυγήν, αλλ' αντιταχθέντων των οπλιτών υπεχώρησε·
+πάλιν, εξ αυτής δε εφονεύθησαν ολίγοι άνδρες και ελήφθησαν τα όπλα
+των. Τότε οι Αθηναίοι έστησαν τρόπαιον και απέπλευσαν εις τα Κύθηρα.
+Εκείθεν παραπλέοντες έφθασαν εις Επίδαυρον την Λιμηράν και
+λεηλατήσαντες μέρος της χώρας ήλθον εις την Θυρέαν, η οποία αποτελεί
+μεν μέρος της καλουμένης Κυνοσουρίας, κείται δε εις τα μεθόρια της
+Αργολίδος και της Λακωνίας. Οι Λακεδαιμόνιοι εις τους οποίους ανήκεν
+η πόλις αύτη, είχον παραχωρήσει εις τους διωχθέντας εκ της πατρίδος
+Αιγινήτας να την κατοικούν είτε ως αντάλλαγμα διά τας ευεργεσίας τας
+οποίας ούτοι παρέσχον κατά την εποχήν του σεισμού και της
+επαναστάσεως των Ειλώτων, είτε διότι οι Αιγινήται, μολονότι υπήκοοι
+των Αθηναίων, έτειναν πάντοτε προς τους Λακεδαιμονίους.
+
+57. Ότε δε επλησίαζον οι Αθηναίοι, οι Αιγινήται το μεν επί της
+παραλίας τείχος, το οποίον έτυχον οικοδομούντες, εγκατέλιπον,
+απεχώρησαν δε εις την άνω πόλιν, εις την οποίαν κατώκουν και η οποία
+απέχει δέκα σταδίους από της θαλάσσης. Μεταξύ των Λακεδαιμονίων
+φρουρών αίτινες ήσαν εις την χώραν μία μόνη, ήτις ειργάζετο μετά των
+Αιγινητών εις την κατασκευήν του τείχους, ηρνήθη με όλας τας
+παρακλήσεις αυτών να εισέλθη εις την πόλιν, διότι ενόμιζεν
+επικίνδυνον να κατακλεισθή· αποσυρθείσα δε εις τα ύψη και νομίζουσα
+ότι δεν ήτον αξιόμαχος έμενεν ησυχάζουσα. Εν τούτοις οι Αθηναίοι
+πλησιάσαντες ευθύς πανστρατιά εκυρίευσαν την Θυρέαν, την επυρπόλησαν
+και διήρπασαν ό,τι εύρον. Μετά ταύτα επέστρεψαν εις τας Αθήνας
+φέροντες αιχμάλωτον μαζί τους τον Λακεδαιμόνιον Τάνταλον τον
+Πατροκλέους, ο οποίος ήτον άρχων και είχε πληγωθή. Παρέλαβαν επίσης
+καί τινας Κυθηρίους, τους οποίους διά περισσοτέραν ασφάλειαν
+ενόμισαν ότι έπρεπε να μεταφέρουν αλλαχού. Και τούτους μεν οι
+Αθηναίοι απεφάσισαν να καταθέσουν εις τας νήσους και να κατοικούν οι
+άλλοι Κυθήριοι την πατρίδα των πληρώνοντες φόρον τεσσάρων ταλάντων,
+όλους δε τους Αιγινήτας όσους συνέλαβαν να τους φονεύσουν, ένεκα της
+αιωνίας αυτών έχθρας κατά των Αθηναίων· τον δε Τάνταλον να δέσουν
+πλησίον των άλλων Λακεδαιμονίων, τους οποίους συνέλαβαν εις την
+Σφακτηρίαν.
+
+58. Κατά το αυτό δε θέρος πρώτον μεν συνωμολογήθη εν Σικελία ανακωχή
+μεταξύ των Καμαριναίων και των Γελώων· έπειτα δε και οι άλλοι
+Σικελιώται οι αποσταλέντες ως πρέσβεις εξ όλων των πόλεων και
+συνελθόντες εις την Γέλαν συνδιεσκέπτοντο πώς να συμφιλιωθούν.
+Πολλαί γνώμαι επροτάθησαν υπέρ και κατά· έκαστος δε διήγειρε
+δυσκολίας ή αξιώσεις καθ' όσον ενομιζεν ότι κατεπατούντο τα
+δικαιώματα του. Ερμοκράτης δε ο Έρμωνος, ο οποίος και έπεισε τους
+πρέσβεις, απέτεινεν εις την συνέλευσιν τους εξής λόγους.
+
+59. « Απεσταλμένος πόλεως όχι μικράς ούτε υπερβολικά εξηντλημένης
+από τον πόλεμον, θα ομιλήσω, ω Σικελιώται, προς την συνέλευσιν, διά
+να εκφράσω την γνώμην, η οποία μου φαίνεται αρίστη δι' όλην την
+Σικελίαν. Και ότι ο πόλεμος είναι δυσάρεστον πράγμα, προς τι να
+μακρηγορήσω διηγούμενος με λεπτομέρειαν όλα τα κακά, όσα εις αυτόν
+ενυπάρχουν, προς ανθρώπους, οι οποίοι καλώς τα γνωρίζουν; Άλλως τε
+κανείς ούτε επιχειρεί τον πόλεμον από απειρίαν ούτε τον αποφεύγει
+από φόβον, άμα νομίση ότι θέλει επιτύχει ωφέλειάν τινα. Αλλ' οι μεν
+θεωρούν τα κέρδη του μεγαλύτερα των κινδύνων, οι δε προτιμούν να
+εκτεθούν εις τους κινδύνους πριν πάθουν προσωρινήν τινα ζημίαν. Εάν
+εν τούτοις συμβή, ώστε και οι μεν και οι δε να ηπατήθησαν εις τας
+σκέψεις των, τότε αι περί συνδιαλλαγής παραινέσεις είναι ωφέλιμοι,
+και δι' ημάς θα καθίσταντο ανεκτίμητοι, εάν επειθόμεθα εις αυτάς.
+Προσέχων έκαστος εις τα συμφέροντα του βεβαίως εξ αρχής έλαβε τα
+όπλα, διά να τα υποστήριξη, σήμερον δε προσπαθούμεν ακόμη
+φιλονεικούντες να έλθωμεν εις συμβιβασμόν· και, εάν δεν
+κατορθώσωμεν, ώστε να απέλθη έκαστος ευχαριστημένος, θα αρχίσωμεν
+πάλιν τον πόλεμον.
+
+60. » Και όμως πρέπει να γνωρίσωμεν ότι, εάν είμεθα φρόνιμοι, όχι
+μόνον τα ιδιαίτερα μας συμφέροντα θα κανονίσωμεν κατά την συνέλευσιν
+αυτήν, αλλά και όλην την Σικελίαν θα σώσωμεν εκτεθειμένην, ως
+νομίζω, εις τας επιβουλάς των Αθηναίων· διά να σας συμφιλιώσω δε,
+δεν ελπίζω τόσον εις τον λόγον, όσον εις αυτούς τούτους τους
+Αθηναίους, οι οποίοι, μεγίστην έχοντες δύναμιν μεταξύ, των Ελλήνων
+επιτηρούν τα σφάλματά μας ευρισκόμενοι ενταύθα μετά τίνων πλοίων και
+υπό το νόμιμον όνομα συμμάχων μεταχειριζόμενοι ευσχήμως προς το
+συμφέρον των την φυσικήν αυτών έχθραν. Εάν εξακολουθήσωμεν τον
+πόλεμον, εάν προσκαλέσωμεν και εκ δευτέρου τους άνδρας τούτους, οι
+οποίοι και εις τους προσκαλούντας αυτούς παρουσιάζονται ένοπλοι, εάν
+καταστρέφωμεν αλλήλους με ιδικάς μας δαπάνας, εάν διευκολύνωμεν
+ημείς αυτοί την επέκτασιν της ηγεμονίας των, είναι πιθανόν ότι, άμα
+ιδούν ημάς εξηντλημένους, θα έλθουν με στόλον μεγαλύτερον να
+υποτάξουν όλους τούτους τους τόπους.
+
+61. » Και όμως, εάν είμεθα φρόνιμοι, έπρεπε να ζητώμεν να έχωμεν
+συμμάχους και να παίρνωμεν επάνω μας τους αναγκαίους κινδύνους, όχι
+διά να αποκτώμεν τα ξένα, αλλά διά να μη βλάπτωμεν τα υπάρχοντα· ας
+σκεφθώμεν ότι η διαίρεσις καταστρέφει εν γένει μεν τας πόλεις, ιδία
+δε την Σικελίαν, της οποίας, ως γνωστόν, όλοι μεν οι κάτοικοι
+ευρίσκονται εκτεθειμένοι εις τας επιβουλάς των ξένων, όλαι δε αι
+πόλεις είναι διηρημέναι. Πεισθέντες περί της αληθείας ταύτης ας
+συμφιλιωθούν οι πολίται με τους πολίτας και αι πόλεις με τας πόλεις,
+και ας προσπαθήσουν διά κοινών αγώνων να σώσουν ολόκληρον την
+Σικελίαν. Κανείς ας μη νομίση ότι οι μεταξύ ημών ευρισκόμενοι
+Δωριείς είναι εχθροί των Αθηναίων, και ότι οι Χαλκιδείς είναι
+ασφαλείς ένεκα της Ιωνικής συγγενείας των, διότι οι Αθηναίοι
+επέρχονται ουχί ένεκα έχθρας εθνικής και αντιπαθείας φυλετικής, αλλ'
+εποφθαλμιώντες τα αγαθά της Σικελίας, όσα ανήκουν εις όλους ημάς
+κοινώς. Απέδειξαν τούτο σήμερον προσκληθέντες υπό της Χαλκιδικής
+φυλής, διότι, χωρίς ουδέποτε να λάβουν βοήθειαν λόγω αρχαίας
+συμμαχίας, αυτοί μάλλον μετά προθυμίας παρέσχον την υπό της συνθήκης
+υπαγορευμένην βοήθειαν. Και οι μεν Αθηναίοι είναι συγχωρητέοι
+έχοντες τοιαύτην φιλοδοξίαν και προνοητικότητα, και δεν κατηγορώ
+εκείνους, πού ζητούν να άρχουν, αλλ' εκείνους, που στέργουν να
+υπακούουν, διότι είναι φυσικόν εις τον άνθρωπον να άρχη επί των
+ενδιδόντων και να αντιτάσσεται κατά των επερχομένων. Όσοι δε ενώ
+γνωρίζουν ταύτα δεν λαμβάνουν τας αναγκαίας προφυλάξεις έχουν
+άδικον, καθώς επίσης και όσοι ήλθον εδώ χωρίς να σκεφθούν ότι το
+σπουδαιότατον δι' ημάς είναι ν' απαλλαγώμεν όλοι ομού από τον
+κίνδυνον ο οποίος μας απειλεί. Τάχιστα δε θ' απαλλαγώμεν αυτού, εάν
+συμφωνήσωμεν μεταξύ μας· διότι οι Αθηναίοι δεν είναι εις την χώραν
+των αλλ' εις την χώραν εκείνων, οίτινες τους προσεκάλεσαν.
+Τοιουτοτρόπως ουχί ο πόλεμος θα παύση διά του πολέμου, αλλά διά της
+ειρήνης θα παύσουν άνευ κόπων αι διαφοραί ημών, οι δε άπιστοι βοηθοί
+οι με εύσχημον πρόφασιν αδίκως ελθόντες θέλουν επιστρέψει άπρακτοι
+με εύλογον αιτίαν.
+
+62. » Και ως προς μεν τους Αθηναίους ευρίσκομεν ότι τόσον μέγα θα
+έχωμεν αγαθόν, αν σκεπτώμεθα ορθώς· την δε ειρήνην ήτις υπό πάντων
+ομολογείται ότι είναι άριστον πράγμα πώς δεν συνομολογούμεν μεταξύ
+μας; ή νομίζετε ότι, εάν εις τον ένα μεν υπάρχη αγαθόν τι, εις τον
+άλλον δε το εναντίον, δύναται όχι τόσον η ησυχία όσον ο πόλεμος το
+μεν κακόν να παύση, το δε αγαθόν να διατηρήση εις καθένα, και ότι η
+ειρήνη δεν έχει τας τιμάς και τας λαμπρότητας ακινδυνοτέρας και
+μυρία άλλα πλεονεκτήματα, τα οποία είναι επίσης μακρά εις την
+απαρίθμησιν όσον πολλά είναι και τα κακά του πολέμου; Ταύτα λοιπόν
+σκεπτόμενοι μη παρακούσητε τους λόγους μου, αλλά καθένας ας προΐδη
+εξ αυτών τα μέσα της σωτηρίας του. Εάν τις φαντασθή ότι θέλει
+επιτύχει εξ άπαντος είτε διά του δικαίου του είτε διά της βίας, ας
+μη δυσφορή κατόπιν, εάν απατηθή ανελπίστως· ας μάθη δε ότι πολλοί
+μέχρι τούδε καταδιώκοντες τους αδικούντας με σχέδια εκδικήσεως όχι
+μόνον δεν επέτυχον, αλλά και διεκινδύνευσαν την ιδίαν των ασφάλειαν·
+άλλοι δε, ελπίζοντες να αποκτήσουν διά της βίας αύξησίν τινα, όχι
+μόνον δεν εκέρδησαν τίποτε, αλλ' απώλεσαν και εκείνα τα οποία είχον.
+Τωόντι ο εκδικούμενος δεν επιτυγχάνει καθώς ήτο δίκαιον, επειδή
+προηδικήθη, ουδ' ο ισχυρός πρέπει να είναι βέβαιος περί της νίκης
+επαναπαυόμενος εις την ισχύν του· συνήθως διευθύνει το μέλλον η
+αβεβαιότης της τύχης, με όλην όμως την αβεβαιότητα αυτής φαίνεται η
+τύχη ωφελιμωτάτη· διότι ως εκ του φόβου, τον οποίον έχομεν όλοι
+ομοίως, προσβάλλομεν αλλήλους έχοντες μεγαλυτέραν προφυλακτικότητα.
+
+63. »Τοιουτοτρόπως και σήμερον ανησυχούντες διπλά, και διά την
+αβεβαιότητα του αδήλου αυτού μέλλοντος και διά την φοβεράν παρουσίαν
+των Αθηναίων, και άλλως έχοντες πεποίθησιν ότι η μη εκπλήρωσις των
+ελπίδων μας ήτο αποτέλεσμα των δύο τούτων εμποδίων, ας αποπέμψωμεν
+εκ της χώρας τους απειλούντας αυτήν εχθρούς· ημείς δε αυτοί το
+καλλίτερον μεν είναι να συμβιβασθώμεν διά παντός, εάν όμως τούτο δεν
+είναι δυνατόν, ας κάμωμεν όσον το δυνατόν πλέον μακροχρόνιον
+ανακωχήν και ας αναβάλωμεν δι' άλλοτε τας ιδιαιτέρας διαφοράς. Διά
+να ομιλήσω δε σύντομα : πεισθήτε ότι ακολουθούντες την γνώμην μου θα
+έχετε πόλεις ελευθέρας πού όταν είσθε κύριοι αυτών θα δύνασθε να
+αμείβετε ή να τιμωρήτε με ίσην δικαιοσύνην όσους σας κάμνουν καλόν
+τι ή κακόν. Εάν όμως δεν πεισθήτε εις τους λόγους μου και ακούσετε
+άλλας συμβουλάς, τότε ο αγών δεν θα είναι πλέον περί εκδικήσεως·
+αλλά και επί τη υποθέσει ότι θα είμεθα παραπολύ ευτυχείς, όμως θα
+γίνωμεν κατ' ανάγκην φίλοι αμειλίκτων εχθρών και εχθροί καλλίστων
+φίλων.
+
+64. »Εγώ, ως είπα εις την αρχήν του λόγου, αντιπροσωπεύων πόλιν
+ισχυράν, η οποία έχει τόσην δύναμιν, ώστε μάλλον να επιτίθεται παρά
+να αμύνεται, προβλέπων τους ειρημένους κινδύνους, επιμένω να
+συμβιβασθώμεν και να μη βλάπτωμεν ημάς αυτούς ζητούντες να βλάψωμεν
+τους εναντίους. Δεν θέλω δε κατά τρόπον μωρόν φιλονεικών να
+ισχυρίζωμαι ότι, καθώς είμαι κύριος της γνώμης μου, ούτως είμαι
+κύριος και της τύχης, την οποίαν δεν εξουσιάζω, αλλ' απεναντίας θέλω
+να ενδίδω όσον πρέπει. Ευρίσκω δε δίκαιον να πράξουν και οι άλλοι ως
+εγώ, να ενδώσουν οικειοθελώς και ουχ' άναγκαζόμενοι υπό των εχθρών.
+Διότι δεν είναι αισχρόν οι συγγενείς να ενδίδουν εις τους συγγενείς,
+ο Δωριεύς εις τον Δωριέα και ο Χαλκιδεύς εις τον ομόφυλον. Εν
+συντόμω, ας ενεργήσωμεν από κοινού και αφού είμεθα γείτονες,
+κατοικούμεν χώραν περιβρεχομένην υπό της θαλάσσης και μ' ένα όνομα
+καλούμεθα Σικελιώται. Έχω πεποίθησιν ότι πάλιν θα πολεμήσωμεν, όταν
+παρουσιασθή περίστασις, και πάλιν θα συμφιλιωθώμεν μόνοι μας
+μεταχειριζόμενοι αμοιβαίας δικαιολογίας· αλλ' εάν είμεθα φρόνιμοι,
+ας αποδιώκωμεν εκάστοτε με κοινήν προσπάθειαν τους εναντίον μας
+επερχομένους ξένους, αφού χωρισμένοι βλάπτοντες αλλήλους
+κινδυνεύομεν όλοι· εις το εξής ας μη προσκαλώμεν ουδέποτε μήτε
+συμμάχους μήτε συνδιαλλακτάς. Ταύτα δε πράττοντες θέλομεν παράσχει
+εις την Σικελίαν δύο αγαθά προς το παρόν· θα απαλλάξωμεν αυτήν από
+τους Αθηναίους και θα παύσωμεν τον εμφύλιον πόλεμον· εν τω μέλλοντι
+δε θα κατοικώμεν χώραν ελευθέραν και την οποίαν ολιγώτερον παρά πριν
+θα επιβουλεύωνται οι ξένοι».
+
+65. Αφού είπεν αυτά ο Ερμοκράτης, επείσθησαν οι Συρακούσιοι και
+συνεφώνησαν μεταξύ των να απαλλαγούν του πολέμου, να διατηρήσουν όσα
+είχαν καθένας και να αφήσουν την Μοργαντίνην εις τους Καμαριναίους
+με τον όρον να πληρώσουν ούτοι εις τους Συρακούσιους ωρισμένην τινά
+χρηματικήν ποσότητα. Οι δε σύμμαχοι των Αθηναίων εμήνυσαν εις όσους
+εξ αυτών ήσαν στρατηγοί ότι εσκόπευαν να συμβιβασθούν και ότι αι
+σπονδαί θα ήσαν και εις εκείνους κοιναί· ότε δε συνήνεσαν αυτοί,
+συνωμολογήθη η συνθήκη και μετά ταύτα απέπλευσαν εκ της Σικελίας τα
+πλοία των Αθηναίων. Επιστρέψαντας εις τας Αθήνας τους στρατηγούς οι
+Αθηναίοι τους μεν δύο, τον Πυθόδωρον και τον Σοφοκλέα, κατεδίκασαν
+εις εξορίαν, τον δε τρίτον, τον Ευρυμέδοντα, εις χρηματικήν
+πληρωμήν, διά τον λόγον, ότι, μολονότι, δυνάμενοι να υποτάξουν την
+Σικελίαν, ανεχώρησαν δωροδοκηθέντες. Τόσον βασιζόμενοι εις την
+παρούσαν ευτυχίαν είχαν την αξίωσιν ότι, τίποτε δεν ημπορούσε να
+τους αντισταθή, αλλ' ότι και μετά μεγάλων και μετά μικρών μέσων
+έπρεπεν ομοίως να εκτελούν ό,τι ήτο δυνατόν και ό,τι ήτο αδύνατον.
+Αιτία δε τούτου ήτο η ανέλπιστος επιτυχία εις τας πλειοτέρας των
+επιχειρήσεις, η οποία τους έκαμνε να εκλαμβάνουν την ελπίδα ως
+πραγματικότητα.
+
+66. Κατά το αυτό δε θέρος οι εν τη πόλει μείναντες Μεγαρείς,
+πιεζόμενοι τούτο μεν υπό των Αθηναίων, των οποίων όλος ο στρατός
+εισήρχετο τακτικώς δις του έτους εις την χώραν των, τούτο δε υπό των
+ιδίων των εξορίστων, οίτινες διωχθέντες εκ των Πηγών υπό του πλήθους
+συνεπεία στάσεως απέβαινον επίφοβοι λεηλατούντες την χώραν, ήρχισαν
+να συσκέπτωνται αν έπρεπε να παραδεχθούν τους φυγάδας, διά να μη
+πάσχη η πόλις από δύο μέρη. Οι δε φίλοι των έξω εννοήσαντες τον
+θόρυβον ηθέλησαν και αυτοί μάλλον φανερώς παρά πρότερον να
+υποστηρίξουν την πρότασιν ταύτην. Μαθόντες δε οι προεστώτες του
+δήμου ότι ο λαός δεν θα ήτο δυνατόν ένεκα των πολλών συμφορών να μη
+ενδώση εφοβήθησαν και έκαμαν προτάσεις εις τους στρατηγούς των
+Αθηναίων, Ιπποκράτην τον Αρίφρονος και Δημοσθένην τον Αλκισθένους να
+παραδώσουν εις αυτούς την πόλιν, νομίζοντες ότι δι' αυτούς θα ήτο
+ολιγώτερον επικίνδυνον το μέτρον τούτο παρά η κάθοδος των
+εξορισθέντων υπ' αυτών. Και πρώτον μεν συνεφώνησαν να καταλάβουν οι
+Αθηναίοι τα μακρά τείχη (τα οποία εκτείνονται μέχρι του λιμένος της
+Νισαίας απεχούσης οκτώ σταδίους από της πόλεως), διά να μη
+εξέρχωνται οι Πελοποννήσιοι εκ της Νισαίας, εντός της οποίας αυτοί
+μόνον είχαν φρουράν προς ασφάλειαν των Μεγάρων έπειτα δε και την άνω
+πόλιν να προσπαθήσουν να παραδώσουν εις τους Αθηναίους· τούτο δε
+ήθελε κατορθωθή ευκολώτερα μετά την κατάληψιν των μακρών τειχών.
+
+67. Αφού λοιπόν συνεφωνήθησαν τα πάντα από τα δύο μέρη και διά λόγων
+και δι' έργων, οι μεν Αθηναίοι απεβιβάσθησαν διά νυκτός εις την
+νήσον Μινώαν των Μεγαρέων μετά εξακοσίων οπλιτών οδηγουμένων υπό του
+Ιπποκράτους, και κρυβέντες εις κάποιον βαθούλωμα της γης, το οποίον
+δεν απείχε πολύ, έσυραν εξ αυτού πλίνθους διά την κατασκευήν των
+τειχών οι δε μετά του Δημοσθένους, του ετέρου στρατηγού, ψιλοί
+Πλαταιείς και άλλοι περίπολοι έστησαν ενέδραν εις το μέρος Ενυάλιον,
+το οποίον είναι πλησιέστερον εις την πόλιν. Ουδείς άλλος εγίνωσκε
+τας νυκτερινάς εκείνας κινήσεις ειμή μόνον οι ενδιαφερόμενοι. Ολίγον
+δε προ της αυγής οι προδίδοντες Μεγαρείς μεταχειρίσθησαν το
+ακόλουθον στρατήγημα. Προ πολλού μελετώντες ν' ανοίξουν τας πύλας
+έπεισαν τον διοικητήν να τοις επιτρέψη να μεταφέρουν διά νυκτός και
+εφ' αμάξης διά της τάφρου και μέχρι της παραλίας έν ακάτιον με δύο
+κώπας, διά του οποίου διέτρεχαν την θαλασσαν ως πειραταί· άμα δε
+εξημέρωνε το επανέφερον πάλιν εις το τείχος διά της αμάξης και το
+εισήγον διά των πυλών. Διά του τρόπου τούτου οι εν τη Μινώα
+φυλάσσοντες Αθηναίοι δεν έβλεπον εις τον λιμένα κανέν πλοίον και
+κατά συνέπειαν δεν διηγείρετο η προσοχή των. Κατά την νύκτα εκείνην,
+ήτο ήδη η άμαξα προ των πυλών και ηνοίγοντο αύται, διά να εισέλθη το
+ακάτιον. Iδόντες τα γινόμενα οι Αθηναίοι (διότι είχον ειδοποιηθή διά
+συνθήματος) ώρμησαν εκ της ενέδρας θέλοντες να φθάσουν πριν
+κλεισθούν αι πύλαι· ενώ δε ακόμη η άμαξα ήτο εις την είσοδον και
+παρημπόδιζε το κλείσιμον, αυτοί και οι συμπράττοντες Μεγαρείς
+φονεύουν τους φύλακας των πυλών. Και πρώτον μεν οι περί τον
+Δημοσθένην Πλαταιείς και οι περίπολοι εισέδραμον όπου σήμερον είναι
+το τρόπαιον, και αμέσως εγένετο μάχη εντός των πυλών μεταξύ των
+Πλαταιέων και των Πελοποννησίων εκείνων πού πολύ πλησίον
+ευρισκόμενοι και ιδόντες τα συμβαίνοντα έτρεξαν εις βοήθειαν. Αλλ'
+οι Πλαταιείς ενίκησαν και έδωκαν ελευθέραν είσοδον εις τους οπλίτας
+Αθηναίους.
+
+68. Έπειτα δε, καθόσον αυτοί εισήρχοντο, επροχώρουν προς το τείχος.
+Οι Πελοποννήσιοι φρουροί, μολονότι ολιγάριθμοι, αντέστησαν όμως εις
+την αρχήν και μερικοί εφονεύθησαν αλλά μετ' ολίγον οι πλείστοι
+ετράπησαν εις φυγήν, φοβηθέντες εκ της νυκτερινής εκείνης προσβολής
+και της προδοσίας των Μεγαρέων, και ενόμισαν ότι όλοι οι Μεγαρείς
+ήσαν προδόται. Τυχαία τις περίστασις επεβεβαίωσε την πλάνην ταύτην.
+Αθηναίος τις κήρυξ εκήρυξεν αυτογνωμόνως να έλθουν όσοι ήθελον εκ
+των Μεγαρέων και να ενώσουν τα όπλα των με τους Αθηναίους. Άμα
+ήκουσαν ταύτα οι Μεγαρείς, δεν υπέμειναν πλέον, αλλά νομίσαντες ότι
+τωόντι προσεβάλλοντο υπό των εχθρών από κοινού, κατέφυγον εις την
+Νίσαιαν. Άμα δε τη αυγή, οπότε είχαν καταληφθή πλέον τα τείχη και οι
+εν τη πόλει Μεγαρείς διετέλουν εις ταραχήν, οι μετά των Αθηναίων
+συμπράξαντες και άλλοι μετ' αυτών, όσοι είχαν λάβει μέρος εις την
+σκευωρίαν, εζήτησαν να ανοίγουν αι πύλαι και να εξέλθουν εις μάχην.
+Ήτο δε συμφωνημένον, άμα ανοίγουν αι πύλαι, να εισορμήσουν οι
+Αθηναίοι. Οι συνωμόται, διά να αναγνωρισθούν και μη πάθουν τιποτε,
+θα ήσαν αλειμμένοι διά λίπους. Δεν διέτρεχον δε μέγαν κίνδυνον
+ανοίγοντες τας πύλας, διότι κατά τα συμφωνημένα τέσσαρες χιλιάδες
+οπλίται Αθηναίοι και εξακόσιοι ιππείς είχαν φθάσει εξ Ελευσίνος
+οδοιπορήσαντες διά νυκτός. Οι συνωμόται, αφού ηλείφθησαν διά του
+λίπους, εστέκοντο ήδη κοντά εις τας πύλας, ότε είς εξ αυτών επρόδωσε
+την επιβουλήν εις τους αγνοούντας αυτήν. Τότε ούτοι αμέσως ενωθέντες
+ήλθον αθρόοι και είπαν ότι δεν έπρεπεν ούτε να εξέλθουν (καθότι και
+προηγουμένως δεν ετόλμησαν να πράξουν τούτο, μολονότι ήσαν
+ισχυρότεροι) ούτε να εκθέσουν την πόλιν εις κίνδυνον φανερόν, εάν
+όμως δεν επείθοντο, ευθύς θα εγίνετο μάχη εκεί. Έλεγον δε ταύτα
+χωρίς ουδόλως να δεικνύουν ότι εγνώριζον τα διατρέχοντα, αλλ'
+ισχυρίζοντο ότι η γνώμη των ήτο καλλίστη και συγχρόνως παρέμειναν
+φυλάσσοντες κοντά εις τας πύλας εις τρόπον, ώστε οι επίβουλοι δεν
+ηδυνήθησαν να εκτελέσουν το σχέδιόν των.
+
+69. Εννοήσαντες δε οι στρατηγοί των Αθηναίων ότι συνέβαινε κάποια
+εναντιότης και ότι δεν θα ηδύναντο να καταλάβουν την πόλιν διά της
+βίας ήρχισαν αμέσως να περιτειχίζουν την Νίσαιαν, ελπίζοντες ότι,
+εάν κυριεύσουν αυτήν πριν έλθωσιν επικουρίαι, τα Μέγαρα δεν θα
+εβράδυνον να παραδοθούν· μετ' ολίγον δε ήλθον εξ Αθηνών λιθουργοί,
+σίδηρος και τα άλλα επιτήδεια. Αρχίσαντες δ' από του τείχους το
+οποίον κατείχον επροχώρουν οικοδομούντες προς το μέρος, το οποίον
+εκτείνεται προς τα Μέγαρα, εκείθεν δε εξέτειναν αυτό εκατέρωθεν
+μέχρι της θαλάσσης της Νισαίας. Ο στρατός διένειμε μεταξύ του την
+εργασίαν των τειχών και της τάφρου· μετεχειρίσθησαν λίθους και
+πλίνθους του προαστείου, έκοψαν δένδρα και κλάδους, διά να
+κατασκευάζουν χαρακώματα όπου ήτο ανάγκη· τέλος αι οικίαι του
+προαστίου ενισχυόμεναι με επάλξεις εγένοντο οχυρώματα. Και καθ' όλην
+μεν την ημέραν εκείνην ειργάσθησαν κατά την επιούσαν δε περί το
+δειλινόν το τείχος σχεδόν ήτο τελειωμένον. Οι εν τη Νισαία διετέλουν
+εις μεγάλην στενοχωρίαν, διότι τα τρόφιμα τα οποία επρομηθεύοντο
+καθ' ημέραν εκ της άνω πόλεως επρόκειτο να λείψουν, μη περιμένοντες
+δε ταχείαν τινα βοήθειαν εκ μέρους των Πελοποννησίων και θεωρούντες
+συγχρόνως τους Μεγαρείς ως πολεμίους συνεβιβάσθησαν με τους
+Αθηναίους να μείνουν ελεύθεροι πληρώνοντες καθείς προσδιωρισμένην
+χρηματικήν ποσότητα, παραδίδοντες τα όπλα και αφήνοντες τους
+Αθηναίους κυρίους να αποφασίσουν περί της τύχης των Λακεδαιμονίων,
+του άρχοντος και κάθε άλλου ευρισκομένου εντός. Ταύτα
+συνομολογήσαντες εξήλθον. Και οι Αθηναίοι κατεδαφίσαντες τα προς τα
+Μέγαρα μακρά τείχη και παραλαβόντες την Νίσαιαν ενησχολήθησαν εις
+άλλα έργα.
+
+70. Είς τον καιρόν δε αυτόν ο Λακεδαιμόνιος Βρασίδας ο Τέλλιδος
+έτυχε να ευρίσκεται περί την Σικυώνα και την Κόρινθον συναθροίζων
+στρατόν διά την Θράκην. Άμα δε έμαθε την άλωσιν των τειχών, φοβηθείς
+διά τους εν Νισαία Πελοποννησίους και διά την τύχην αυτών των
+Μεγάρων, πέμπει προς τους Βοιωτούς δίδων εντολήν εις αυτούς να τον
+συναντήσουν γρήγορα εις τον Τριποδίσκον (ούτω δε καλείται μία κώμη
+της Μεγαρίδος εις την υπώρειαν της Γερανείας), αυτός δε ήλθεν έχων
+δύο χιλιάδας και επτακοσίους οπλίτας Κορινθίους, τετρακοσίους
+Φλειασίους, εξακοσίους Σικυωνίους και τους άλλους όσοι είχον ήδη
+συναθροισθή. Ενόμιζε δε ότι ήθελε προφθάσει εις την Νίσαιαν πριν
+αύτη παραδοθή. Αλλ' άμα έμαθε την παράδοσιν αυτής (διότι είχε
+προχωρήσει διά νυκτός μέχρι του Τριποδίσκου) εξέλεξε τριακοσίους
+άνδρας εκ του στρατού, και πριν γίνη γνωστή η πορεία του επλησίασεν
+εις τα Μέγαρα χωρίς να τον εννοήσουν οι Αθηναίοι, οίτινες ήσαν
+εστρατοπεδευμένοι πλησίον της θαλάσσης. Και πρόσχημα μεν είχε να
+κάμη κάποιαν απόπειραν κατά της Νισαίας, την οποίαν είχε σκοπόν τω
+όντι να εκτελέση, αν ήτο δυνατόν· ο κύριος όμως σκοπός του ήτο να
+εισέλθη εις την πόλιν των Μεγαρέων, διά να εξασφαλίση αυτήν. Εζήτει
+λοιπόν παρά των Μεγαρέων να τον δεχθούν λέγων ότι ήλπιζε να πάρη
+οπίσω την Νίσαιαν.
+
+71. Εκ των δύο φατριών αι οποίαι εχώριζαν τα Μέγαρα η μεν εφοβείτο
+μήπως ο Βρασίδας εξώση αυτήν και επαναφέρη τους φυγάδας, η δε μήπως
+ο δήμος φοβούμενος το αυτό αποτέλεσμα επιτεθή κατ' αυτής, και ούτως
+η πόλις κατασπαραχθή και γίνη λεία εις τους παραμονεύοντας αυτήν
+Αθηναίους. Δεν εδέχθησαν λοιπόν τον Βρασίδαν, αλλ' αμφότερα τα μέρη
+έκριναν καλόν να περιμείνουν το μέλλον εν ησυχία, διότι ήλπιζαν ότι
+θα συνεκροτείτο μάχη μεταξύ των Αθηναίων και των προστρεξάντων εις
+βοήθειαν και ότι τότε ηδύναντο ασφαλέστερα να παραδοθούν μετά την
+μάχην εις εκείνον, πού θα ήτο ευνοϊκώτερος προς αυτούς. Αλλ' ο
+Βρασίδας, μη δυνηθείς να τους πείση, επέστρεψε πάλιν προς το άλλο
+στράτευμα.
+
+72. Άμα δε εξημέρωσεν, έφθασαν οι Βοιωτοί· και είχαν μεν σκοπόν
+αυτοί προ της παραγγελίας του Βρασίδου να στείλουν βοήθειαν εις τα
+Μέγαρα και ευρίσκοντο μάλιστα μεθ' όλου του στρατού των εις τας
+Πλαταιάς, αλλ' ότε ήλθεν, ο άγγελος έλαβον πολύ περισσότερον θάρρος
+και αποστείλαντες δύο χιλιάδας διακοσίους οπλίτας και εξακοσίους
+ιππείς επέστρεφαν μετά του επιλοίπου στρατού. Όλος δε ο συναχθείς
+εκεί στρατός συνεποσούτο εις εξακισχιλίους περίπου άνδρας. Προς το
+μέρος των Αθηναίων οι οπλίται ήσαν παραταμένοι παρά την Νίσαιαν και
+την παραλίαν, οι δε ψιλοί ήσαν διεσκορπισμένοι ανά την πεδιάδα, ότε
+οι ιππείς των Βοιωτών επιπεσόντες απροσδοκήτως κατά των ψιλών
+έτρεψαν αυτούς προς την θάλασσαν· διότι μέχρις εκείνης της στιγμής
+ουδεμία βοήθεια είχεν έλθει εις τους Μεγαρείς. Αντεπεξελθόντες δε οι
+ιππείς των Αθηναίων συνεπλάκησαν εκ του συστάδην και επί πολλήν ώραν
+εγένετο ιππομαχία, αμφότερα δε τα μέρη διεφιλονείκησαν την νίκην.
+Τωόντι οι Αθηναίοι κατεδίωξαν προς την Νίσαιαν τον ίππαρχον των
+Βοιωτών και άλλους τινάς όχι πολλούς, τους οποίους φονεύσαντες
+εσκύλευσαν, έμειναν κύριοι των νεκρών, τους απέδωκαν έπειτα διά
+συνθήκης και έστησαν τρόπαιον· εν συνόλω εν τούτοις η νίκη δεν
+εξεχώρισεν ούτε υπέρ του ενός ούτε υπέρ του άλλου και απεχωρίσθησαν,
+οι μεν Βοιωτοί διά να ενωθούν με τους ιδικούς των, οι δε Αθηναίοι
+διά να επιστρέψουν εις την Νίσαιαν.
+
+73. Μετά τούτο δε ο Βρασίδας και το στράτευμα επλησίασαν προς την
+θάλασσαν και την πόλιν των Μεγαρέων, καταλαβόντες δε μέρος
+κατάλληλον παρετάχθησαν και ησύχαζον περιμένοντες να τους επιτεθούν
+οι Αθηναίοι και ηξεύροντες ότι οι Μεγαρείς επετήρουν προς ποίον
+ήθελε κλίνει η νίκη. Οι Λακεδαιμόνιοι εσκέπτοντο ότι το κίνημα τούτο
+θα τους ωφελούσεν υπό δύο επόψεις· πρώτον ότι δεν ήθελαν προσβάλει
+αυτοί πρώτοι και δεν ήθελαν αρχίσει άνευ ανάγκης μάχην επικίνδυνον·
+έφθανεν ότι εδείχθησαν διατεθειμένοι να πολεμήσουν, διά να δύνανται
+δικαίως να δώσουν εις εαυτούς την νίκην χωρίς να χάσουν ούτε ρανίδα
+αίματος· δεύτερον ότι τούτο ήτο το καλύτερον μέτρον το οποίον
+ώφειλαν να λάβουν ως προς τους Μεγαρείς· διότι, εάν δεν τους έβλεπον
+ερχομένους, δεν θα ενόμιζαν ότι τούτο εγίνετο εκ τύχης, αλλ' ότι
+προφανώς είχαν νικηθή και θα εστερούντο αμέσως της πόλεως· αν οι
+Αθηναίοι ηρνούντο να αγωνισθούν, τότε ο σκοπός διά τον οποίον ήλθαν
+ήθελεν επιτύχει· τούτο δε και εγένετο. Οι Αθηναίοι εξήλθον και
+παρετάχθησαν προ των μακρών τειχών αλλά βλέποντες ότι ο εχθρός δεν
+ήρχετο να τους προσβάλη έμενον και αυτοί ησυχάζοντες, διότι οι
+στρατηγοί των εθεώρουν ότι μετά την εντελή σχεδόν επιτυχίαν της
+επιχειρήσεώς των ο κίνδυνος δεν θα ήτο ίσος μεταξύ αυτών και εχθρού
+ανωτέρου κατά τον αριθμόν διότι, εάν μεν ενίκων, τα Μέγαρα μόνον θα
+ελάμβανον, εάν δε ηττώντο, θα έχανον τους πλέον εκλεκτούς οπλίτας
+των. Εξ εναντίας εις τους Πελοποννησίους συνέφερε να εκτεθούν εις
+τους κινδύνους της μάχης μετά τινος μέρους οιουδήποτε του
+στρατεύματος ή και μεθ' όλης αυτών της δυνάμεως. Έμειναν λοιπόν
+ούτως επί τινα χρόνον επειδή δε ουδείς ήρχιζε πρώτος την προσβολήν,
+ανεχώρησαν πρώτοι οι Αθηναίοι εις Νίσαιαν και κατόπιν οι
+Πελοποννήσιοι εις το μέρος από του οποίου είχαν αναχωρήσει. Τότε οι
+φίλοι των φυγάδων Μεγαρείς, ενθαρρυνθέντες διότι οι Αθηναίοι δεν
+ηθέλησαν να πολεμήσουν, ήνοιξαν τας πύλας εις τον Βρασίδαν, ως εις
+νικητήν, και εις τους άρχοντας των πόλεων· και δεχθέντες ήρχισαν να
+συνδιασκέπτωνται μετ' αυτών, ενώ οι οπαδοί των Αθηναίων διετέλουν
+εις μεγίστην αμηχανίαν.
+
+74. Έπειτα οι σύμμαχοι διελύθησαν κατά πόλεις, ο δε Βρασίδας
+επανήλθε και αυτός εις την Κόρινθον, διά να προετοιμάση την κατά της
+Θράκης εκστρατείαν την οποίαν εξ αρχής εσχεδίαζεν. Αφού δ'
+απεχώρησαν οι Αθηναίοι, όσοι εκ των Μεγαρέων είχαν ενοχοποιηθή ότι
+είχον συνεννοήσεις μετ αυτών, μαθόντες ότι ανεκαλύφθησαν, έφυγαν
+αμέσως εκ της πόλεως, οι δε άλλοι διασκεφθέντες μετά των φίλων των
+εξορίστων επανέφεραν αυτούς εκ των Πηγών, αφού τους υπεχρέωσαν δι'
+επισήμων όρκων να μη μνησικακήσουν διόλου, αλλά να φροντίσουν και
+αυτοί περί των συμφερόντων της πόλεως. Εν τούτοις οι άνθρωποι ούτοι,
+μόλις έγιναν κύριοι της αρχής, έκαμαν στρατιωτικήν επιθεώρησιν και
+αφού μετά προσοχής διήρεσαν τους λόχους εξέλεξαν εκ των εχθρών και
+εξ εκείνων τους οποίους ενόμιζον ότι ήσαν ευνοϊκοί προς τους
+Αθηναίους περί τους εκατόν ηνάγκασαν δε τον λαόν να δώση φανεράν
+ψήφον κατά των ανδρών τούτων, και, άμα κατεδικάσθησαν, τους
+εθανάτωσαν και μετέβαλαν το πολίτευμα εις άκραν ολιγαρχίαν. Ούτω
+λοιπόν τα Μέγαρα δεν απηλλάγησαν της στάσεως ειμή διά να περιπέσουν
+πάλιν υπό τον ζυγόν της ολιγαρχίας η οποία διήρκεσεν επί πολύ.
+
+75. Κατά το αυτό δε θέρος, ενώ επρόκειτο να οχυρωθή η Άντανδρος υπό
+των Μυτιληναίων συμφώνως με το σχέδιον το οποίον ούτοι είχον
+συλλάβει, οι χρηματοσυλλέκται στρατηγοί των Αθηναίων Δημόδοκος και
+Αριστείδης ευρισκόμενοι κοντά εις τον Ελλήσποντον (διότι ο τρίτος
+στρατηγός Λάμαχος είχε πλεύσει εντός με δέκα πλοία προς τον Πόντον)
+έμαθαν τας προετοιμασίας αι οποίαι εγίνοντο διά την θέσιν ταύτην και
+εφοβήθησαν μήπως συμβή και εκεί ό,τι συνέβη εις τα Άναια πλησίον της
+Σάμου. Οι Σάμιοι εξόριστοι είχαν εγκατασταθή εκεί και συνέτρεχον
+τους Πελοποννησίους εις τα ναυτικά στέλλοντες κυβερνήτας,
+δημιουργούντες ταραχάς εις τους εν τη πόλει Σαμίους και δεχόμενοι
+τους εξ αυτής εξερχομένους. Διά τον φόβον λοιπόν τούτον οι Αθηναίοι
+στρατηγοί συνήθροισαν συμμαχικόν στρατόν, επλησίασαν εις την
+Άντανδρον, ενίκησαν εις μάχην τους ελθόντας προς απόκρουσιν και
+ανέκτησαν πάλιν την θέσιν. Μετ' ου πολύ ο Λάμαχος, ο οποίος είχεν
+εισπλεύσει εις τον Πόντον, προσορμισθείς εις τον Κάληκα ποταμόν
+πλησίον της Ηρακλείας, απώλεσε τα πλοία του ένεκα μεγάλου χειμάρρου
+πού κατέβη αιφνιδίως εκ των ορέων. Αυτός δε μετά του στρατού επέρασε
+πεζή την χώραν των Βιθυνών Θρακών (οι οποίοι κατοικούν εις την
+απέναντι παραλίαν εν Ασία) και έφθασεν εις την Χαλκηδόνα, η οποία
+κείται εις το στόμιον του Πόντου και είναι αποικία των Μεγαρέων.
+
+76. Κατά το αυτό δε θέρος ο στρατηγός των Αθηναίων Δημοσθένης φθάνει
+μετά τεσσαράκοντα πλοίων εις την Ναύπακτον, ευθύς μετά την εκ της
+Μεγαρίδος αναχώρησίν του· διότι μετ' αυτού και μετά του Ιπποκράτους
+συνενοούντο Βοιωτοί τινες επί σκοπώ να μεταβάλουν το πολίτευμα των
+πόλεων και να καταστήσουν αυτό δημοκρατίαν, κατά μίμησιν των
+Αθηναίων προ πάντων δε κατ' εισήγησιν του εκ Θηβών εξορίστου
+Πτοιοδώρου απεφάσισαν τα εξής. Προδόται τινές έμελλον να τοις
+παραδώσουν τας Σίφας· είναι δε αι Σίφαι πόλις παραθαλασσία ανήκουσα
+εις τας Θεσπιάς και κειμένη εις το βάθος του Κρισαίου κόλπου. Άλλοι
+εξ Ορχομενού έμελλον να παραδώσουν την Χαιρώνειαν, ανήκουσαν εις τον
+Ορχομενόν, ο οποίος άλλοτε μεν εκαλείτο Μινύειος, σήμερον δε
+Βοιώτιος. Συνήργουν δε εις ταύτα προ πάντων οι φυγάδες των
+Ορχομενίων και ελάμβανον μισθωτούς στρατιώτας εκ της Πελοποννήσου·
+είναι δε η Χαιρώνεια η τελευταία πόλις προς την Φανότιδα της
+Φωκίδος· και εις την συνωμοσίαν ταύτην μετείχον τινές εκ των Φωκέων.
+Οι δε Αθηναίοι εχρεώστουν να καταλάβουν το Δήλιον, το εν τη Τανάγρα
+προς την Εύβοιαν εστραμμένον ιερόν του Απόλλωνος, όλα δε ταύτα
+έπρεπε να γίνουν συγχρόνως και εν ωρισμένη ημέρα, διά να μη δυνηθούν
+αι Βοιωτοί να τρέξουν εις βοήθειαν του Δηλίου, αλλά καθένας απ'
+αυτούς να κινηθή προς βοήθειαν της ιδίας αυτού πόλεως. Εάν δε
+επετύγχανεν η απόπειρα και ετειχίζετο το Δήλιον, ήλπιζαν ευκόλως
+ότι, και αν ακόμη δεν επήρχετο αμέσως μεταβολή τις εις το πολίτευμα
+των Βοιωτών, γινόμενοι κύριοι των θέσεων τούτων και επειδή η χώρα θα
+έμενεν εκτεθειμένη εις την ληστείαν και καθείς θα είχε πλησιέστατον
+καταφύγιον, η παρούσα κατάστασις των πραγμάτων δεν θα διήρκει επί
+πολύ, αλλά με τον χρόνον, επειδή οι μεν Αθηναίοι ηδύναντο να
+συντρέχουν τους αποστατούντας, οι δε Βοιωτοί ηδυνάτουν να
+συγκεντρώσουν τας εαυτών δυνάμεις, θα εγκαθιδρύετο εις την Βοιωτίαν
+οποίον ήθελον αυτοί πολίτευμα.
+
+77. Η μεν λοιπόν επιβουλή τοιαύτη παρεσκευάζετο· ο δε Ιπποκράτης
+αυτός μεν έχων στρατόν εκ της πόλεως των Αθηνών έμελλεν εγκαίρως να
+βαδίση εναντίον των Βοιωτών, τον δε Δημοσθένην προαπέστειλε μετά των
+τεσσαράκοντα πλοίων εις την Ναύπακτον, ίνα συλλέξας εξ εκείνων των
+μερών στρατόν εξ Ακαρνάνων και άλλων συμμάχων πλεύση προς τας Σίφας,
+αι οποίαι έμελλον να του παραδοθούν διά προδοσίας· είχαν δε
+συμφωνήσει μεταξύ των περί της ημέρας ότε θα εξετέλουν αυτά
+συγχρόνως. Ο Δημοσθένης μόλις έφθασε κατέλαβε την πόλιν των
+Οινιαδών, την οποίαν όλοι οι Ακαρνάνες εβίασαν να εισέλθη εις την
+συμμαχίαν των Αθηναίων. Εξεγείρας δε όλους τους συμμάχους των μερών
+εκείνων εξεστράτευσε πρώτον κατά του Σαλυνθίου και των Αγραίων· και,
+αφού εβίασε και τούτους να προσέλθουν προς το μέρος του, ήρχισε να,
+ετοιμάζεται, διά να ευρεθή προ των Σιφών άμα ήτο καιρός.
+
+78. Κατά την αυτήν δε εποχήν του θέρους ο Βρασίδας ανεχώρησε διά την
+Θράκην με επτακοσίους οπλίτας· άμα δε έφθασεν εις την εν Τραχίνι
+Ηράκλειαν, έπεμψε προηγουμένως άγγελον εις Φάρσαλα προς τους φίλους
+του, διά να ζητήση απ' αυτούς να τον οδηγήσουν μαζί με τον στρατόν
+του διά της Θεσσαλίας. Ο Πάναιρος, ο Δώρος, ο Ιππολοχίδας, ο
+Τορύλαος και ο πρόξενος των Χαλκιδέων Στρόφακος ήλθον εις την
+Μελιτίαν της Αχαΐας και τότε εκείνος επροχώρησε μετ' αυτών. Ωδήγουν
+δε αυτόν και άλλοι Θεσσαλοί και ο Νικονίδας εκ Λαρίσης, οπαδός του
+Περδίκκου. Τωόντι δεν ήτο εύκολον να διέλθη τις την Θεσσαλίαν χωρίς
+οδηγόν και μάλιστα ένοπλος· άλλως τε και μεταξύ όλων των Ελλήνων
+επεκράτει η συνήθεια να θεωρούν ως ύποπτον την διά της χώρας των
+άνευ αδείας δίοδον των ξένων· εκτός δε τούτου οι πλείστοι των
+Θεσσαλών πάντοτε υπήρξαν ευνοϊκοί προς τους Αθηναίους· εις τρόπον
+ώστε, εάν η Θεσσαλία εκυβερνάτο ισονόμως μάλλον παρά υπό δυναστών, ο
+Βρασίδας δεν θα ηδύνατο να προχωρήση. Διότι και τότε ακόμη, ενώ
+επορεύετο, άλλοι Θεσσαλοί εκ του αντιθέτου κόμματος ήλθαν εις
+συνάντησίν του πλησίον του Ενιπέως ποταμού και τον ημπόδισαν
+λέγοντες ότι ήτο προσβολή να προχωρήση εις την χώραν των άνευ της
+συγκαταθέσεως όλου του έθνους. Οι δε συνοδεύοντες αυτόν απεκρίθησαν
+ότι δεν διενοείτο να διέλθη χωρίς την θέλησίν των, αλλ' ότι είχεν
+έλθει αιφνιδίως και ότι αυτοί όντες ξένοι του ενόμισαν καθήκον των
+να τον συνοδεύσουν. Έλεγε δε και αυτός ο Βρασίδας ότι διήρχετο την
+χώραν των Θεσσαλών ως φίλος, ότι δεν έφερεν όπλα κατ' αυτών, αλλά
+κατά των Αθηναίων, ότι δεν ήξευρεν αν υπήρχε μεταξύ των Θεσσαλών και
+των Λακεδαιμονίων έχθρα τις, ήτις να εμποδίζη τους μεν να διέρχωνται
+διά της χώρας των δε, και ότι τώρα δεν θα προχωρήση χωρίς την
+θέλησιν αυτών, αφού μάλιστα δεν ηδύνατο, και τους παρεκάλει να μη
+τον εμποδίσουν. Και εκείνοι μεν ακούσαντες ταύτα απήλθον, ο δε
+Βρασίδας, επί τη συμβουλή των οδηγών, χωρίς να σταματήση ουδαμού,
+επέσπευσε την πορείαν του πριν γίνη μεγαλυτέρα συνάθροισις, όπως τον
+εμποδίση. Την ιδίαν ημέραν της εκ Μελιτίας αναχωρήσεως του έφθασεν
+εις Φάρσαλα και εστρατοπέδευσε πλησίον του ποταμού Απιδανού, εκείθεν
+δε εις Φάκιον και εξ αυτού εις Περραιβίαν. Από τούτου δε του μέρους
+οι μεν οδηγοί των Θεσσαλών επέστρεφαν εις τα ίδια, οι δε Περραιβοί,
+υπήκοοι όντες των Θεσσαλών, τον ωδήγησαν μέχρι του Δίου εις την
+επικράτειαν του Περδίκκου. Η πόλις αύτη κείται εις τους πρόποδας του
+Ολύμπου της Μακεδονίας προς το μέρος της Θεσσαλίας.
+
+79. Τοιουτοτρόπως ο Βρασίδας επρόφθασε να διατρέξη την Θεσσαλίαν
+πριν ληφθή μέτρον τι προς παρεμπόδισίν του και έφθασεν εις τον
+Περδίκκαν και την Χαλκιδικήν. Επειδή αι υποθέσεις των Αθηναίων
+επήγαιναν καλά, οι λαοί της Θράκης, όσοι είχαν αποσπασθή από την
+συμμαχίαν των Αθηναίων, και ο Περδίκκας, καταληφθέντες υπό φόβου,
+προσεκάλεσαν τον στρατόν τούτον εκ της Πελοποννήσου· οι μεν
+Χαλκιδείς, διότι ενόμιζαν ότι οι Αθηναίοι κατά πρώτον ήθελον επέλθει
+κατ' αυτών (και συγχρόνως αι γειτονικαί πόλεις αυτών αι μη
+αποστατήσασαι τον προσεκάλουν επίσης, αλλά κρυφίως), ο δε Περδίκκας,
+διότι, μολονότι δεν ήτο κεκηρυγμένος εχθρός των Αθηναίων, είχεν όμως
+αρχαίας διαφοράς, αι οποίαι τον ανησύχουν, και προ πάντων διότι
+ήθελε να υποτάξη τον βασιλέα των Λυγκηστών Αρριβαίον. Τα παρόντα δε
+ατυχήματα των Λακεδαιμονίων συνετέλεσαν, ώστε οι Θράκες να φέρουν
+έξω ευκολώτερα τον στρατόν τούτον εκ της Πελοποννήσου.
+
+80. Επειδή δε οι Αθηναίοι δεν έπαυαν κακοποιούντες την Πελοπόννησον
+και ιδίως την Λακωνικήν, οι Λακεδαιμόνιοι εσκέφθησαν ότι το
+καλλίτερον μέσον διά να τους περισπάσουν θα ήτο να στείλουν στρατόν
+κατά των συμμάχων των, τοσούτω μάλλον όσω οι σύμμαχοι ούτοι ήσαν
+διατεθειμένοι εις την διατροφήν αυτού και τον προσεκάλουν, διά να
+αποστατήσουν κατά των Αθηναίων. Ήθελον προς τούτοις να εξαγάγουν υπό
+οιανδήποτε πρόφασιν μέρος τι των Ειλώτων, φοβούμενοι μήπως
+αποστατήσουν ούτοι εις τοιαύτας περιστάσεις και ότε η Πύλος ήτο εις
+την εξουσίαν του εχθρού· έπραξαν επίσης και το εξής, φοβούμενοι την
+νεότητα αυτών και το πλήθος (διότι πάντοτε παρά τοις Λακεδαιμονίοις
+ο κύριος σκοπός των πλείστων θεσμών των ήτο να προφυλάττωνται από
+τους Είλωτας)· ειδοποίησαν αυτούς ότι όσοι ησθάνοντο θάρρος να τους
+βοηθήσουν εις τας μάχας έπρεπε να το δηλώσουν, διά να κηρυχθούν
+ελεύθεροι. Ήτο τούτο απόπειρα, διότι εσκέπτοντο ότι οι πρώτοι
+οίτινες ήθελον επιθυμήσει την ελευθερίαν θα ήσαν επίσης οι πρώτοι,
+οίτινες ένεκα του γενναίου φρονήματός των θα έκλινον προς την
+αποστασίαν. Εξέλεξαν λοιπόν περί τους δισχιλίους, οίτινες
+εστεφανωμένοι περιήρχοντο τους ναούς ως ηλευθερωμένοι· αλλά μετ'
+ολίγον οι Λακεδαιμόνιοι τους εξηφάνισαν χωρίς να μάθη κανείς πώς
+έκαστος εξ αυτών εξηφανίσθη. Τότε επίσης έσπευσαν να στείλουν εξ
+αυτών επτακοσίους οπλίτας μετά του Βρασίδου, του οποίου ο επίλοιπος
+στρατός συνέκειτο εκ μισθοφόρων ληφθέντων υπ' αυτού εκ της
+Πελοποννήσου.
+
+81. Αυτόν δε τον Βρασίδαν έπεμψαν οι Λακεδαιμόνιοι θέλοντα και
+ζητήσαντα τούτο επιμόνως. Οι δε Χαλκιδείς επεθύμησαν επίσης να έχουν
+τον άνδρα τούτον, ο οποίος εν Σπάρτη εφημίζετο ότι ήτο δραστήριος
+εις τα πάντα και ο οποίος μετά την αναχώρησίν του πολλάς
+εκδουλεύσεις παρέσχεν εις τους Λακεδαιμονίους. Μετ' ολίγον τωόντι
+δεικνυόμενος δίκαιος και μέτριος προς τας πόλεις απέσπασε πολλάς εξ
+αυτών εκ της συμμαχίας των Αθηναίων, άλλας δε κατέλαβε διά
+προδοσίας· ώστε οι Λακεδαιμόνιοι, ότε βραδύτερον ηθέλησαν να
+κλείσουν ειρήνην (όπερ και έπραξαν), ημπόρεσαν να ανταλλάσσουν
+πόλεις με πόλεις και να καταπαύσουν τον πόλεμον εν τη Πελοποννήσω.
+Και κατ' αυτόν τον μετά την εκστρατείαν της Σικελίας πόλεμον η αρετή
+και η σύνεσις, τας οποίας ανέπτυξε τότε ο Βρασίδας, και τας οποίας
+οι μεν εγνώριζον εκ πείρας, οι δε εκ φήμης, ενέπνευσαν εις τους
+συμμάχους των Αθηναίων μεγάλην κλίσιν προς τους Λακεδαιμονίους·
+διότι αυτός πρώτος εκστρατεύσας εκτός της πατρίδος του και δείξας
+ότι ήτο κατά πάντα ενάρετος αφήκε μεταξύ αυτών σταθεράν πεποίθησιν
+ότι τοιούτοι ήσαν και οι άλλοι.
+
+82. Μαθόντες δε οι Αθηναίοι την άφιξίν του εις την Θράκην εκήρυξαν
+τον Περδίκκαν ως πολέμιον, επειδή εθεώρουν αυτόν ως αίτιον της
+διόδου του Βρασίδου, και έλαβαν δραστηριώτερα μέτρα προς επιτήρησιν
+των συμμάχων της χώρας εκείνης.
+
+83. Ο δε Περδίκκας ενώσας τον στρατόν του μετά του Βρασίδου προχωρεί
+ευθύς εναντίον του Αρριβαίου του Βρομερού, βασιλέως των Λυγκηστών
+Μακεδόνων, ο οποίος ήτο γείτων και μετά του οποίου είχε διαφοράς
+τινας και ήθελε να τον υποτάξη. Άμα δε ο Περδίκκας έφθασεν εις τα
+σύνορα της Λύγκου μετά του στρατού του Βρασίδου, ο στρατηγός ούτος
+είπεν ότι, πριν αρχίσουν τας εχθροπραξίας, ήθελε να μεταβή και
+προσπαθήση πρώτον, εάν ηδύνατο, να πείση τον Αρριβαίον να συμμαχήση
+μετά των Λακεδαιμονίων· διότι και αυτός ο Αρριβαίος είπε διά κήρυκος
+ότι ήτον έτοιμος να αναγνωρίση τον Βρασίδαν ως διαιτητήν, και οι
+πρέσβεις των Χαλκιδέων, οίτινες ήσαν παρόντες, συνεβούλευον τον
+τελευταίον τούτον να μη κατευνάση τους φόβους του Περδίκκου, διά να
+τον εύρουν προθυμότερον εις τα ιδιαίτερά των συμφέροντα· συγχρόνως
+δε οι εις την Λακεδαίμονα υπό του Περδίκκου πεμφθέντες πρέσβεις
+έλεγον παρόμοιόν τι, προσθέτοντες ότι ο βασιλεύς ούτος θα καθίστα
+συμμάχους των Λακεδαιμονίων πολλάς των περί αυτόν πόλεων· ένεκα
+τούτου λοιπόν ο Βρασίδας είχε την αξίωσιν να επεμβή εις τας
+υποθέσεις του Αρριβαίου. Ο δε Περδίκκας είπεν ότι δεν εζήτησε τον
+Βρασίδαν ως διαιτητήν των διαφορών του, αλλά μάλλον ως καθαιρέτην
+εκείνων τους οποίους θα του υπεδείκνυεν ως εχθρούς, και ότι ενόσω
+έτρεφε το ήμισυ του πελοποννησιακού στρατού δεν ήτο δίκαιον να
+συνεννοήται μετά του Αρριβαίου· αλλ' ο Βρασίδας, παρά την θέλησιν
+του Περδίκκου και μετά ζωηράν μάλιστα φιλονεικίαν, συνδιελέχθη μετά
+του Αρριβαίου, και πεισθείς εις τους λόγους του απέσυρε τον στρατόν
+πριν μάλιστα εισβάλη εις την χώραν. Μετά τούτο ο Περδίκκας, νομίσας
+τον εαυτόν του προσβλημένον, δεν έδιδε πλέον ειμή το τρίτον της
+τροφής αντί του μισού.
+
+84. Κατά το αυτό δε θέρος, αμέσως μετά τα συμβάντα ταύτα, ο Βρασίδας
+μετά των Χαλκιδέων εστράτευσε κατά της Ακάνθου, αποικίας των
+Ανδρίων, ολίγον προ του τρυγητού. Όσοι εκ των κατοίκων αυτής,
+συνεννοηθέντες μετά των Χαλκιδέων, προσεκάλεσαν αυτόν, και ο δήμος,
+ήσαν διηρημένοι διά να δεχθούν τον Βρασίδαν. Αλλά φοβηθείς ο δήμος
+περί της συγκομιδής πού υπήρχεν ακόμη έξω επείσθη υπό του Βρασίδου
+να δεχθή μόνον αυτόν και να μη αποφασίση τίποτε πριν τον ακούση·
+παρουσιασθείς λοιπόν εις την συνέλευσιν (δεν εστερείτο δε
+ευγλωττίας, μολονότι Λακεδαιμόνιος) είπε ταύτα.
+
+85. «Η μεν αποστολή εμού και του στρατού υπό των Λακεδαιμωνίων
+έγινεν, ω Ακάνθιοι, διά να επιβεβαιώση την αιτίαν την οποίαν
+ανεκοινώσαμεν πριν αρχίσωμεν τον πόλεμον, ότι θα πολεμήσωμεν τους
+Αθηναίους, διά να ελευθερώσωμεν την Ελλάδα, εάν δε ήλθομεν εδώ αργά,
+μη μας μεμφθήτε· ηπατήθημεν περί της πιθανής διαρκείας των
+εχθροπραξιών, τας οποίας επιχειρήσαμεν κατά της Αττικής, την οποίαν
+ηλπίζαμεν να υποτάξωμεν ταχέως ημείς μόνον χωρίς να συγκινδυνεύσετε
+και σεις μαζί μας· σήμερον δε ότε εδόθη ευκαιρία ήλθομεν και θα
+προσπαθήσωμεν μαζί σας να τους νικήσωμεν. Απορώ δε διά τι εκλείσατε
+εις εμέ τας πύλας και δεν με εδέχθητε άσμενοι. Διότι ημείς μεν οι
+Λακεδαιμόνιοι νομίζοντες ότι και προ του πραγματικού μας ερχομού θα
+έλθωμεν εις συμμάχους κατά το φρόνημα τουλάχιστον, και ότι η
+παρουσία ημών θα ήτο ευάρεστος, απετολμήσαμεν τοιούτον κίνδυνον
+διερχόμενοι επί πολλάς ημέρας διά χώρας ξένης και καταβάλλοντες κάθε
+δυνατήν προθυμίαν· δεινόν δε θα ήτο αν υμείς έχετε άλλα κατά νουν
+και θέλετε όχι μόνον να εναντιωθήτε εις την ιδικήν σας ελευθερίαν,
+αλλά και εις την των άλλων Ελλήνων· διότι εκτός της αντιστάσεως την
+οποίαν δεικνύετε σεις, εκείνοι προς τους οποίους θα μεταβώ θα με
+δεχθούν με ολιγωτέραν προθυμίαν και θα προφασισθούν ότι σεις, τους
+οποίους επεσκέφθην κατά πρώτον, σεις, όπου είσθε πολίται σημαντικής
+πόλεως, σεις, όπου φημίζεσθε διά την φρόνησίν σας, δεν με εδέχθητε·
+την αιτίαν της μη παραδοχής μου δεν θα ηξεύρω πώς να καταστήσω
+πιστευτήν και θα φανώ ότι ή φέρω δολίαν ελευθερίαν ή ότι είμαι
+αδύνατος και ασθενής να σας υπερασπισθώ, εάν επήρχοντο καθ' ημών οι
+Αθηναίοι. Εν τούτοις, ότε έτρεξα να βοηθήσω την Νίσαιαν, οι
+Αθηναίοι, μολονότι πλειότεροι, δεν ετόλμησαν να συμπλακούν με τον
+στρατόν τούτον, τον οποίον διοικώ σήμερον. Ώστε δεν είναι πιθανόν να
+αποστείλουν εναντίον σας διά θαλάσσης ίσον στρατόν με εκείνον τον
+οποίον είχον εις Νίσαιαν.
+
+86. » Εγώ δε ήλθα, όχι διά να κακοποιήσω, αλλά διά να ελευθερώσω
+τους Έλληνας, υποχρεώσας δι' όρκων μεγίστων τους άρχοντας των
+Λακεδαιμονίων να αφήσουν αυτονόμους όσους εγώ θα έφερα ως συμμάχους
+και προς τούτοις να μη σας θεωρούν ως συμμάχους προσληφθέντας διά
+της βίας ή της απάτης, αλλά να σας βοηθήσουν κατά των Αθηναίων, οι
+οποίοι σας υπεδούλωσαν. Δεν πρέπει λοιπόν ούτε εμέ ατομικώς να
+υποπτεύεσθε, αφού σας έδωκα τοιαύτας εγγυήσεις, ούτε τον στρατόν μου
+να νομίσετε αδύνατον βοηθόν αλλ' ενωθήτε μετ' εμού θαρραλέως. Και,
+εάν κανείς από σας ένεκα ατομικών λόγων φοβηθή μήπως παραδώσω την
+διοίκησιν της πόλεως εις ολίγους τινάς, ας είναι ήσυχος μάλλον των
+άλλων διότι δεν ήλθα διά να προστεθώ εις τινα μερίδα, ουδέ νομίζω
+ότι πρέπει να επιφέρω αμφίβολον ελευθερίαν καταργών τους πατρίους
+θεσμούς και υποτάσσων τον δήμον εις τους ολίγους ή τους ολίγους εις
+τον δήμον. Τοιαύτη ελευθερία θα ήτο σκληροτέρα ξένης κυριαρχίας, και
+ημείς οι Λακεδαιμόνιοι θα ήμεθα άξιοι όχι ευγνωμοσύνης διά τους
+κόπους μας, αλλά μάλλον μομφής αντί τιμής και δόξης· και τα
+εγκλήματα διά τα οποία καταπολεμούμεν τους Αθηναίους ηθέλομεν
+επισύρει καθ' ημών αυτών απεχθέστερα παρά ο μη προσποιηθείς αρετήν.
+Δι' εκείνον πού απολαύει εξαιρετικής υπολήψεως, είναι αισχρότερον να
+επιβάλλεται με εύσχημον απάτην παρά με φανεράν βίαν· διότι αύτη μεν
+επέρχεται δικαιολογούσα τας πράξεις της διά την ισχύν την οποίαν
+έδωκεν η τύχη, εκείνη δε παρουσιάζεται δεικνύουσα πνεύμα επίβουλον
+και ποταπόν. Τόσην πολλήν περίσκεψιν έχομεν περί των τοιούτων τα
+μέγιστα εις ημάς συμφερόντων.
+
+87. »Πλην των όρκων βεβαιοτέρα εγγύησις διά σας είναι τα έργα μας·
+παραβάλλοντες ταύτα με τους λόγους ημών θέλετε εύρει αναντίρρητον
+απόδειξιν της ειλικρινείας μας. Εάν εν τούτοις αντιτάξητε ότι δεν
+δύνασθε να δεχθήτε τας προτάσεις ταύτας, και, εάν, επειδή είσθε
+ευνοϊκοί προς ημάς, απαιτήσετε, χωρίς να πάθετε τίποτε, να μας
+αποπέμψετε προφασιζόμενοι ότι η προσφερομένη ελευθερία δεν σας
+φαίνεται ακίνδυνος, και ότι είναι δίκαιον να την προσφέρωμεν εις
+εκείνους, οι οποίοι είναι εις κατάστασιν να την δεχθούν χωρίς να την
+επιβάλλωμεν βιαίως εις κανένα, τότε θα λάβω ως μάρτυρας τους θεούς
+και τους εγχώριους ήρωας ότι ελθών εδώ διά το καλόν σας δεν ηδυνήθην
+να σας πείσω, και θα προσπαθήσω να επιβάλω αυτήν βιαίως λεηλατών την
+χώραν σας. Μακράν του να νομίζω την πράξιν ταύτην ως αδικίαν, νομίζω
+μάλλον ότι εξαναγκάζομαι εις τούτο υπό δύο αναγκαίων αιτιών· υπό του
+συμφέροντος των Λακεδαιμονίων, οι οποίοι με όλην την προς αυτούς
+εύνοιάν σας δεν δύνανται να ανεχθούν περισσότερον να στέλλετε
+χρήματα εις τους Αθηναίους, και υπό του συμφέροντος των Ελλήνων, διά
+να μη σας έχουν ως πρόσκομμα εις την ελευθερίαν των διότι άλλως δεν
+ήθέλομεν πράξει ταύτα πρεπόντως, ουδέ οφείλομεν ημείς οι
+Λακεδαιμόνιοι να ελευθερώνωμεν τους Έλληνας τους μη θέλοντας, εκτός
+εάν πρόκειται περί κοινού τίνος αγαθού. Εξ άλλου όμως ουδεμίαν
+έχομεν προσωπικήν φιλοδοξίαν· αλλά, ενώ προθυμοποιούμεθα να
+καταπαύσωμεν την των άλλων, θα εφαινόμεθα άδικοι προς τους πλείστους
+εάν, ενώ φέρομεν την αυτονομίαν εις όλους, παρεβλέπωμεν σας τους
+εναντιουμένους. Σκεφθήτε καλώς επί των παρατηρήσεων τούτων·
+προσπαθήσατε να συνεργήσετε πρώτοι εις την ελευθερίαν των Ελλήνων,
+να θέσετε τας βάσεις αφθάρτου δόξης, να μη βλάψετε τα ιδιαίτερά σας
+συμφέροντα και να δώσετε εις ολόκληρον την πόλιν το κάλλιστον όνομα
+».
+
+88. Ο μεν Βρασίδας ταύτα είπεν. Οι δε Ακάνθιοι μετά πολλάς
+συζητήσεις υπέρ και κατά εψήφισαν μυστικώς. Παρασυρθέντες δε από το
+επαγωγόν της ομιλίας του Βρασίδου και φοβούμενοι περί της συγκομιδής
+του καρπού απεφάσισαν οι πλείστοι να αποσπασθούν από τους Αθηναίους.
+Αφού λοιπόν τον ηνάγκασαν διά των αυτών όρκων, τους οποίους είχον
+ομόσει οι άρχοντες των Λακεδαιμονίων, ότε τον απέστειλαν, να αφήση
+αυτονόμους τους συμμάχους όσους θα προσήγεν αυτός, εδέχθησαν τον
+στρατόν του. Ολίγον μετά ταύτα απεσπάσθη επίσης από την συμμαχίαν
+των Αθηναίων και η Στάγιρος, αποικία των Ανδρίων. Και ταύτα μεν
+εγένοντο κατά το θέρος τούτο.
+
+89. Κατά τας αρχάς δε του επομένου χειμώνος είχαν ληφθή κατάλληλα
+μέτρα, διά να παραδοθή η Βοιωτία εις τους Αθηναίους στρατηγούς
+Ιπποκράτην και Δημοσθένην. Ο τελευταίος ούτος ήτον ωρισμένον να έλθη
+μετά του στόλου εις τας Σίφας, ενώ ο Ιπποκράτης επροχώρει κατά του
+Δηλίου. Αλλ' επειδή έκαμαν λάθος ως προς την ημέραν την
+προσδιορισθείσαν διά την διπλήν ταύτην επιχείρησιν, ο Δημοσθένης
+ανεχώρησε πρώτος και έπλευσε κατά των Σιφών έχων επί των πλοίων
+Ακαρνάνας και πολλούς εκ των εκεί συμμάχων και απέτυχε του σκοπού. Η
+συνωμοσία είχεν ανακαλυφθή υπό του εκ Φανοτέως Φωκέως Νικομάχου, ο
+οποίος την ανεκοίνωσεν εις τους Λακεδαιμονίους, οίτινες πάλιν την
+ανεκοίνωσαν εις τους Βοιωτούς. Επειδή δε έτρεξαν εις βοήθειαν όλων
+των Βοιωτών (διότι ο Ιπποκράτης δεν είχεν έλθει ακόμη, διά να
+παρεμποδίση τα κινήματα των), καταλαμβάνονται πρότερον και αι Σίφαι
+και η Χαιρώνεια. Άμα δε οι προδίδοντες ενόησαν ότι ανεκαλύφθη η
+επιβουλή των, δεν διετάραξαν πλέον την ησυχίαν των πόλεων.
+
+90. Ο δε Ιπποκράτης λαβών μαζί του τους Αθηναίους όλους, αυτούς και
+τους μετοίκους και εκ των ξένων όσοι ήσαν παρόντες, έφθασε βραδέως
+εις το Δήλιον, διότι οι Βοιωτοί είχαν ήδη αναχωρήσει από των Σιφών·
+στρατοπεδεύσας δε ήρχισε να περιτειχίζη το Δήλιον, το ιερόν του
+Απόλλωνος, κατά τον εξής τρόπον. Έσκαψαν περί το ιερόν και τον ναόν
+τάφρον, της οποίας το χώμα έρριπτον εις το χείλος, διά να χρησιμεύση
+αντί τοίχου· καθ' όλον το μήκος ενέπηξαν πασσάλους και συνήψαν
+αυτούς με κλάδους κόπτοντες αυτούς εκ της περί το ιερόν αμπέλου·
+κατηδάφιζον τα παλαιά πλησιόχωρα οικοδομήματα, διά να πάρουν απ'
+αυτά λίθους και πλίνθους, και τοιουτοτρόπως ύψωναν το πρόχωμα.
+Έκτισαν ξυλίνους πύργους εις τα κατάλληλα μέρη και όπου δεν υπήρχε
+πλέον κανέν οικοδόμημα του ιερού· διότι παντού η στοά είχε
+καταπέσει. Η εργασία αύτη ήρχισε κατά την τρίτην ημέραν μετά την εξ
+Αθηνών αναχώρησιν και εξηκολούθησε καθ' όλην την τετάρτην και την
+πέμπτην μέχρι της ώρας του δείπνου. Έπειτα, επειδή ετελείωσε το
+πλείστον μέρος του έργου, ο στρατός αφήκε το Δήλιον και επροχώρησε
+περί τα δέκα στάδια, διά να επιστρέψη εις την Αττικήν· και οι μεν
+πλείστοι ψιλοί εξηκολούθησαν να προχωρούν, οι δε οπλίται
+καταθέσαντες τα όπλα ανεπαύοντο. Αλλ' ο Ιπποκράτης έμεινεν ακόμη εις
+το Δήλιον ολίγον καιρόν, διά να εγκαταστήση τους φύλακας και να
+συμπληρώση όσα υπελείποντο διά την οχύρωσιν.
+
+91. Κατ' αυτάς δε τας ημέρας οι Βοιωτοί συνηθροίζοντο εις την
+Τανάγραν· αφού δε συνήχθησαν εξ όλων των πόλεων και έμαθαν ότι οι
+Αθηναίοι επέστρεφον εις τα ίδια, οι βοιωτάρχαι, οι οποίοι είναι
+ένδεκα, δεν ενέκριναν να πολεμήσουν αυτούς, καθότι δεν ήσαν πλέον
+εις την Βοιωτίαν (και τωόντι οι Αθηναίοι ευρίσκοντο ήδη εις τα
+μεθόρια της Ωρωπίας, ότε εστάθησαν, διά να αναπαυθούν), αλλ' ο
+Παγώνδας ο Αιολάδου, ο οποίος ήτο βοιωτάρχης των Θηβών με τον
+Αριανθίδην του Λυσιμαχίδου, και διοικούσε τότε τον στρατόν, ηθέλησε
+να κάμη μάχην νομίζων ότι ήτο προτιμότερον να διατρέξη τον κίνδυνον
+αυτής· συνεκάλεσε λοιπόν τους Βοιωτούς χωριστά κατά λόχους, διά να
+μη εγκαταλείψουν όλοι συγχρόνως τα όπλα, και έπεισε τους στρατιώτας
+να βαδίσουν κατά των Αθηναίων και πολεμήσουν αυτούς, αποτείνων τον
+ακόλουθον λόγον.
+
+92. « Ώ Βοιωτοί, δεν έπρεπε μηδέ να περάση καν από τον νουν κανενός
+εξ ημών των αρχηγών ότι δεν είναι φρόνιμον να πολεμήσωμεν τους
+Αθηναίους, και αν ακόμη δεν ηθέλομεν δυνηθή να τους προφθάσωμεν εις
+την Βοιωτίαν· διότι την Βοιωτίαν ήθελαν να καταστρέψουν, αφού,
+ελθόντες από γειτονικήν χώραν, οικοδόμησαν φρούριον· είναι δε
+πολέμιοι ημών πάντοτε, είτε εις το μέρος όπου τους φθάσωμεν είτε εις
+το μέρος εκ του οποίου ήλθον, διά να κακοποιήσουν. Όποιος νομίζει
+ότι είναι ασφαλέστερον να μη πράξωμεν τίποτε ας αλλάξη τώρα γνώμην,
+διότι ο προσβαλλόμενος δεν πρέπει να συλλογίζεται τόσον πολύ, όταν
+υπερασπίζεται την χώραν του, όσον εκείνος, ο οποίος έχων τα ιδικά
+του, ορεγόμενος δε πλειότερα επέρχεται κατά του άλλου. Εις ημάς
+είναι πατροπαράδοτον να πολεμώμεν τον αλλόφυλον στρατόν, είτε κατά
+της χώρας ημών επέρχεται είτε κατά της χώρας των άλλων. Τους
+Αθηναίους όμως προ πάντων πρέπει να αποκρούσωμεν, τοσούτω μάλλον,
+όσω τους έχομεν γείτονας, διότι ως προς τους γείτονας η ενάμιλλος
+ανδρεία καθίσταται εις πάντας και ελευθερία. Και πώς να μη
+πολεμήσωμεν τον περί των όλων αγώνα κατ' ανθρώπων, πού έχουν σκοπόν
+να υποδουλώσουν όχι μόνον τους γείτονας των, αλλά και τους μακράν
+ευρισκομένους λαούς ; (έχομεν δε παράδειγμα την κατάστασιν εις την
+οποίαν ευρίσκονται οι Ευβοείς της αντιπέραν όχθης και σχεδόν όλοι οι
+λοιποί Έλληνες)· και πρέπει να ηξεύρωμεν ότι οι πλησιόχωροι λαοί
+πολεμούν μεταξύ των διά τα όρια της χώρας των. Αλλά διά την ημετέραν
+χώραν, εάν νικηθώμεν, εν μόνον όριον θα τεθή αναντίρρητον· διότι
+εισερχόμενοι εις την χώραν μας οι Αθηναίοι θα καταλάβουν τας κτήσεις
+μας διά της βίας· τοσούτω η γειτνίασις αυτών είναι επικινδυνοτέρα
+πάσης άλλης. Όσοι προσβάλλουν καθώς αυτοί τους άλλους θρασυνόμενοι
+από την δύναμίν των συνήθως επέρχονται με μικρότερον φόβον κατ'
+εκείνου, ο οποίος ησυχάζων μόνον την χώραν του υπερασπίζει, ενώ
+ανθίστανται με μικροτέραν προθυμίαν κατ' εκείνου, ο οποίος προχωρεί
+έξω των ορίων του και εν ανάγκη γίνεται επιτιθέμενος. Τούτου πείραν
+ελάβομεν από τους Αθηναίους, διότι, αφού τους ενικήσαμεν εις την
+Κορώνειαν, ότε βοηθούμενοι από τας εσωτερικάς ταραχάς μας κατέλαβαν
+την χώραν μας, κατεστήσαμεν έως τώρα εντελώς ανενόχλητον την
+Βοιωτίαν. Τούτο ενθυμούμενοι ας είμεθα όμοιοι ημείς οι πρεσβύτεροι
+προς τας προτέρας ημών πράξεις, οι δε νεώτεροι, οι παίδες των τότε
+ανδρείων αναδειχθέντων πατέρων, ας προσπαθήσουν να μη εντροπιάσουν
+τας κληρονομικάς αρετάς. Ας αναθέσωμεν την πεποίθησιν ημών εις την
+προστασίαν του θεού, του οποίου τον ναόν καταλαβόντες παρανόμως οι
+Αθηναίοι ωχύρωσαν, και εις τας θυσίας τας οποίας προσεφέραμεν και αι
+οποίαι εφάνησαν καλαί. Ας βαδίσωμεν ευθύς εναντίον αυτών και ας
+δείξωμεν εις αυτούς ότι, διά να απολαύσουν εκείνα τα οποία διήγειραν
+την απληστίαν των, πρέπει να πολεμήσουν προς μη αμυνομένους, και ότι
+δεν δύνανται να διαφύγουν άνευ μάχης ανθρώπους συνηθισμένους να
+πολεμούν υπέρ της ελευθερίας των χωρίς ουδέποτε να ζητούν να
+υποδουλώσουν αδίκως την των άλλων ».
+
+93. Ταύτα συμβουλεύσας ο Παγώνδας έπεισε τους Βοιωτούς να κινήσουν
+κατά των Αθηναίων· και με ταχύτητα εκκινήσας ωδήγει τον στρατόν,
+διότι επλησίαζεν η εσπέρα. Πλησιάσας τον εχθρικόν στρατόν εστάθη εις
+μέρος τι, εκ του οποίου οι δύο στρατοί χωριζόμενοι διά λόφου δεν
+ηδύναντο να βλέπουν αλλήλους. Παρέταξε λοιπόν τους στρατιώτας του
+και παρεσκευάζετο εις μάχην. Μαθών ο Ιπποκράτης, ο οποίος ήτον ακόμη
+εις το Δήλιον, ότι επέρχονται Βοιωτοί, έστειλε πάραυτα εις τον
+στρατόν διαταγήν να παραταχθή εις μάχην, έφθασε δε και αυτός μετ'
+ολίγον καταλιπών τριακοσίους περίπου ιππείς περί το Δήλιον, διά να
+φυλάττουν την θέσιν ταύτην εν περιπτώσει προσβολής, και διά να
+περιμένουν συγχρόνως την κατάλληλον ώραν να επιτεθούν κατά των
+Βοιωτών διαρκούσης της συμπλοκής· αλλ' οι Βοιωτοί αντέταξαν εις
+τούτους στρατόν ικανόν, διά να τους συγκρατή εκεί. Άμα δε οι Βοιωτοί
+ητοίμασαν τα πάντα, εφάνησαν επί του λόφου και εσταμάτησαν,
+παραταγμένοι όπως έπρεπε, διά να πολεμήσουν. Ήσαν δε επτά χιλιάδες
+πεζοί, δέκα χιλιάδες και πλέον ελαφρά ωπλισμένοι, χίλιοι ιππείς και
+πεντακόσιοι πελτασταί. Και το μεν δεξιόν κέρας είχαν οι Θηβαίοι και
+οι ομόσπονδοι αυτών, το κέντρον οι Αλιάρτιοι, οι Κωπαιείς και οι
+άλλοι οι περί την Κωπαΐδα λίμνην, το δε αριστερόν οι Θεσπιείς, οι
+Ταναγραίοι και οι Ορχομένιοι. Πλησίον δε εις καθέν κέρας ήσαν οι
+ιππείς και οι ψιλοί. Και οι μεν Θηβαίοι παρετάχθησαν κατά βάθος εις
+εικοσιπέντε τάξεις, οι δε άλλοι όπως έτυχεν έκαστος. Τοιαύτη ήτο η
+προετοιμασία και η τάξις των Βοιωτών.
+
+94. Εις το στρατόπεδον δε των Αθηναίων οι μεν οπλίται, ίσοι κατά τον
+αριθμόν με τους εναντίους, παρετάχθησαν εις οκτώ τάξεις κατά βάθος,
+οι δε ιππείς επί καθενός κέρατος· ψιλοί, κανονικώς ωπλισμένοι, δεν
+υπήρχον κατ' εκείνην την εποχήν, ουδέ υπήρξαν μάλιστα ποτέ εις τας
+Αθήνας· εκείνοι εν τούτοις, πού έλαβαν μέρος εις την εκστρατείαν
+αυτήν, ήσαν πολυαριθμότεροι των του εχθρού, και, επειδή είχε γίνει
+στρατολογία γενική παντός ξένου και πολίτου, πολλοί άοπλοι
+παρηκολούθησαν τον στρατόν, οι οποίοι είχαν σπεύσει ταχύτερον να
+επανέλθουν εις τα ίδια ολιγίστους μόνον αφήσαντες κατ' εκείνην την
+ημέραν εις το στρατόπεδον. Αφού λοιπόν παρετάχθη ο στρατός εις μάχην
+και επλησίαζε να αρχίση η συμπλοκή, ο στρατηγός Ιπποκράτης διατρέξας
+το στρατόπεδον κατά μέτωπον απέτεινε την εξής ενθάρρυνσιν.
+
+95. «Ω Αθηναίοι, η συμβουλή μου θα είναι βραχεία, διότι προς
+ανδρείους απευθυνομένη μάλλον δύναται να χρησιμεύση ως υπόμνησις
+παρά ως παρότρυνσις. Κανείς ας μη φαντασθή ότι διακινδυνεύομεν
+παραλόγως εις χώραν ξένην, διότι ο αγών γίνεται εις την χώραν των
+Βοιωτών υπέρ της σωτηρίας της ημετέρας χώρας. Εάν νικήσωμεν, οι
+Πελοποννήσιοι, στερηθέντες του βοιωτικού ιππικού, δεν θα εισβάλουν
+πλέον εις την Αττικήν· εις μίαν δε μάχην και την Βοιωτίαν αποκτάτε
+και την Αττικήν κάμνετε πλέον ελευθέραν, Βαδίσατε λοιπόν κατ' αυτών
+ως άξιοι πολίται της πρώτης των Ελληνίδων πόλεων, την οποίαν καθένας
+σας πρέπει να υπερηφανεύεται ότι έχει πατρίδα, και ως άξιοι υιοί
+εκείνων, οι οποίοι εν Οινοφύτοις μετά του Μυρωνίδου εθριάμβευσαν και
+υπέταξαν την Βοιωτίαν ».
+
+96. Ταύτα δε λέγων ο Ιπποκράτης διέτρεξε μόνον το ήμισυ του στρατού
+και δεν επήγε περαιτέρω, διότι οι Βοιωτοί, τους οποίους ο Παγώνδας
+είχεν επίσης διά βραχέων ενθαρρύνει, κατέβησαν εκ του λόφου
+ψάλλοντες τον παιάνα. Αντεπεξήλθον δε και οι Αθηναίοι και
+επροχώρησαν προς συνάντησίν των. Τα άκρα εκατέρων των στρατοπέδων
+δεν ήλθον εις χείρας, αλλ' έπαθαν το αυτό· οι χείμαρροι τα
+εσταμάτησαν. Το δε επίλοιπον επολέμησε μετά τόσης μανίας, ώστε αι
+ασπίδες συνεκρούοντο. Και το μεν ευώνυμον κέρας των Βοιωτών ενικάτο
+υπό των Αθηναίων, οι οποίοι εις το μέρος τούτο είχαν πιέσει τους
+εχθρούς και προ πάντων τους Θεσπιείς, οι οποίοι, αφού υπεχώρησαν οι
+περί αυτούς παραταγμένοι, περιεκυκλώθησαν εντός ολίγου υπό των
+Αθηναίων και λυσσωδώς αμυνόμενοι κατεκόπησαν· και εκ των Αθηναίων
+τινές περικυκλώσαντες τον εχθρόν διέλυσαν τας τάξεις, και χωρίς να
+το εννοήσουν εφόνευσαν αλλήλους. Εις το μέρος λοιπόν τούτο
+ενικήθησαν οι Βοιωτοί και κατέφυγαν προς εκείνους, οι οποίοι ακόμη
+επολέμουν· αλλά το δεξιόν κέρας, όπου ήσαν οι Θηβαίοι, ενίκησε τους
+Αθηναίους, τους απώθησε και τους εκυνήγησε κατ' αρχάς βραδέως. Διά
+να βοηθήση δε ο Παγώνδας το καταβαλλόμενον αριστερόν κέρας, έστειλε
+κρυφίως δύο ίλας ιππικού περί τον λόφον. Η αιφνιδία εμφάνισίς των
+ενέπνευσε τρόμον εις την νικώσαν πτέρυγα των Αθηναίων, η οποία τας
+εξέλαβεν ως νέον στρατόν ερχόμενον κατ' αυτής· τότε πιεζόμενος
+εκατέρωθεν και υπό του ιππικού τούτου και υπό των αγώνων των
+Θηβαίων, οι οποίοι εξηκολούθουν καταδιώκοντες και διαρρηγνύοντες τας
+τάξεις του, ετράπη εις φυγήν όλος ο στρατός των Αθηναίων. Και οι μεν
+ώρμησαν προς το Δήλιον και την θάλασσαν, οι δε προς τον Ωρωπόν,
+άλλοι προς το όρος Πάρνηθα και άλλοι όπου ενόμιζαν ότι είχαν ελπίδα
+σωτηρίας. Οι δε παρακολουθούντες Βοιωτοί εφόνευαν, και μάλιστα οι
+ιππείς των και οι Λοκροί, φθάσαντες κατά την στιγμήν της φυγής· ότε
+όμως επήλθεν η νυξ, το πλήθος τούτο των φευγόντων ηδυνήθη να σωθή
+ευκολώτερον. Και κατά την επομένην ημέραν, όσοι είχαν καταφύγει εις
+τον Ωρωπόν και το Δήλιον, άφησαν φρουράν εις την τελευταίαν ταύτην
+θέσιν, (την οποίαν κατείχον ακόμη), και επέστρεψαν εις τα ίδια διά
+θαλάσσης.
+
+97. Οι δε Βοιωτοί στήσαντες τρόπαιον, συνάξαντες τους νεκρούς των,
+σκυλεύσαντες τους νεκρούς των εχθρών και καταλιπόντες φρουράν
+ανεχώρησαν εις την Τανάγραν και εσχεδίαζαν να προσβάλουν το Δήλιον.
+Κήρυξ δε πεμφθείς εκ μέρους των Αθηναίων, διά να ζητήση τους
+νεκρούς, συνήντησε καθ' οδόν Βοιωτόν κήρυκα, ο οποίος τον εγύρισεν
+οπίσω ειπών ότι τίποτε δεν θα έπραττε πριν αυτός επιστρέψη πάλιν.
+Παρουσιασθείς ο Βοιωτός κήρυξ εις τους Αθηναίους έλεγε τα υπό των
+Βοιωτών παραγγελθέντα ότι είχαν κάμει αδίκημα παραβιάσαντες τα έθιμα
+των Ελλήνων διότι υπάρχει έν κοινόν εις όλους, όταν επέρχωνται οι
+μεν κατά των δε, να σέβωνται τα υπάρχοντα ιερά· ότι οι Αθηναίοι εξ
+εναντίας οχυρώσαντες το Δήλιον εγκατεστάθησαν εκεί· ότι πράττουν
+εκεί όσα οι άνθρωποι πράττουν εις τόπον βέβηλον ότι και ύδωρ
+ήντλουν, το οποίον οι Βοιωτοί απείχον να εγγίζουν, εκτός ότε
+ενίπτοντο διά τας θρησκευτικάς τελετάς. Συνεπώς λοιπόν οι Βοιωτοί,
+χάριν των δικαιωμάτων του θεού και των ιδικών των, επροσκάλουν τους
+Αθηναίους εν ονόματι των προστατών της χώρας και του Απόλλωνος να
+απέλθουν εκ του ιερού λαμβάνοντες μαζί των όσα ανήκον εις αυτούς.
+
+98. Ότε είπεν αυτά ο κήρυξ, ο Αθηναίοι έστειλαν κήρυκα και αυτοί και
+τον επεφόρτισαν να είπη ότι ούτε το ιερόν εβεβήλωσαν ούτε θα το
+βεβηλώνουν θεληματικώς εις το εξής· ότι εξ αρχής δεν εισήλθον επί
+τούτω τω σκοπώ, αλλά μάλλον ίνα εξ αυτού αποκρούουν τους
+επιτιθεμένους· ότι ο νόμος των Ελλήνων ήτον, ότε κατέκτα τις χώραν
+μικράν ή μεγάλην, να γίνεται κύριος και των εις αυτήν ευρισκομένων
+ιερών και να κάμνη χρήσιν κατά τα θρησκευτικά έθιμα και δι' όλων των
+δυνατών μέσων ότι αυτοί οι Βοιωτοί και πολλοί άλλοι λαοί, όσοι
+κατέλαβαν χώραν τινά εκδιώξαντες τους κατοίκους αυτής διά της βίας,
+κατ' αρχάς εισήλθον εις ξένα ιερά και σήμερον κατέχουν αυτά ως ιδικά
+των· εάν δε οι Αθηναίοι ηδύναντο να καταλάβουν μεγαλύτερον μέρος της
+Βοιωτίας, θα το διετήρουν· ότι δεν θα αποσυρθούν εκουσίως εκ του
+μέρους το οποίον θεωρούν σήμερον ως ιδιοκτησίαν των· ότι έκαμαν
+χρήσιν του ύδατος εξ ανάγκης, όχι με σκοπόν να βεβηλώσουν, αλλ'
+αναγκασθέντες να υπερασπισθούν κατά των Βοιωτών, πού πρώτοι
+εισέβαλαν εις την χώραν των· ότι ο θεός βεβαίως θα ήτον επιεικής διά
+πράξιν, η οποία επεβλήθη εις αυτούς υπό του πολέμου και των
+συμφορών· ότι οι βωμοί ήσαν καταφύγιον των ακουσίων αμαρτημάτων ότι
+εκαλείτο παρανομία το κακόν το γινόμενον άνευ ανάγκης και όχι εκείνο
+το οποίον κανείς πιεζόμενος υπό των περιστάσεων αναγκάζεται να
+διαπράξη· ότι οι Βοιωτοί, αξιούντες να ανταλλάξουν τους νεκρούς με
+τα ιερά, παρανομούν μάλλον εκείνων, οι οποίοι αρνούνται να λάβουν
+εκείνα τα οποία τοις ανήκουν· τέλος διέταξαν τον κήρυκα να είπη
+σαφώς, ότι οι Αθηναίοι ήθελαν να σηκώσουν τους νεκρούς των όχι
+αναχωρούντες εκ της Βοιωτίας (διότι δεν ήσαν πλέον εις την χώραν των
+Βοιωτών, αλλ' εις χώραν, την οποίαν είχαν κατακτήσει διά των όπλων),
+αλλά συμφωνούντες διά συνθήκης εις την απόδοσιν κατά την
+επικρατούσαν συνήθειαν.
+
+99. Οι δε Βοιωτοί απεκρίθησαν ότι, εάν μεν οι Αθηναίοι ήσαν εις την
+Βοιωτίαν, έπρεπε να αναχωρήσουν λαμβάνοντες μαζί των όσα τοις
+ανήκον· εάν δε ήσαν επί ιδικής των χώρας, αυτοί έπρεπε να σκεφθούν
+περί του πρακτέου. Εφρόνουν μεν ότι η Ωρωπία, εις τα όρια της οποίας
+εγένετο η μάχη και έκειντο οι νεκροί, ήτο υπήκοος των Αθηναίων, δεν
+εφρόνουν όμως ότι ηδύναντο να λάβουν τους νεκρούς άνευ της
+συγκαταθέσεως αυτών των Βοιωτών· αφ' έτερου δεν ήθελαν να
+συνθηκολογήσουν ως περί χώρας που ανήκεν εις τους Αθηναίους και
+επροτίμησαν να αποκριθούν αορίστως ότι ώφειλαν να αναχωρήσουν εκ της
+Βοιωτίας και να λάβουν όσα ζητούν. Ακούσας δε ταύτα ο κήρυξ των
+Αθηναίων απήλθεν άπρακτος.
+
+100. Αμέσως δε οι Βοιωτοί εζήτησαν εκ του Μαλιακού κόλπου ακοντιστάς
+και σφενδονιστάς· είχαν δε φθάσει εις βοήθειάν των μετά την μάχην
+δισχίλιοι οπλίται εκ Κορίνθου, οι Πελοποννήσιοι φρουροί οι
+εξελθόντες εκ της Νισαίας και Μεγαρείς μετά των επικουριών τούτων
+εστράτευσαν κατά του Δηλίου και επρόσβαλαν το τείχισμα. Μεταξύ δε
+των διαφόρων μέσων, τα οποία μετεχειρίσθησαν, ήτο και μηχανή, την
+οποίαν έφεραν και η οποία εκυρίευσεν αυτό. Διά να την κατασκευάσουν,
+επριόνισαν εις δύο μεγάλην κεραίαν, την οποίαν εκοίλαναν καθ' όλον
+το μήκος και την προσήρμοσαν πάλιν ακριβώς ως αυλόν. Εις την μίαν δε
+άκραν εκρέμασαν δι' αλύσεων λέβητα· έν δε ακροφύσιον σιδηρούν, όπου
+έκλινε προς τον λέβητα, εκρέματο από της κεραίας, της οποίας το
+πλείστον μέρος ήτον επίσης ενουμένον με σίδηρον. Η μηχανή αύτη
+κομισθείσα δι' αμαξών προσηρμόσθη εις το τείχος εκεί οπού το οχύρωμα
+ήτο προ πάντων ωκοδομημένον εκ ξύλων και κλάδων αμπέλου· ότε δε
+προσήγγιζεν εις το τείχος, προσαρμόσαντες μεγάλα φυσερά εις την προς
+το μέρος των άκραν της κεραία, ήρχιζαν να φυσούν. Ο δε πιεζόμενος
+αήρ εισχωρών διά του αυλού μέχρι του λέβητος, πού ήτο γεμάτος
+αναμμένα κάρβουνα, θείον και πίσσαν, τοιαύτην φλόγα ανέδωκεν, ώστε
+ήναψεν η ξυλεία του τείχους και κανείς δεν ηδύνατο να μείνη εκεί
+πλησίον. Εγκαταλιπόντες λοιπόν αυτό οι πολιορκούμενοι ετράπησαν εις
+φυγήν και τοιουτοτρόπως εκυριεύθη υπό των πολεμίων. Εκ δε των
+φρουρών άλλοι μεν απέθανον, διακόσιοι δε συνελήφθησαν· ο δε
+υπόλοιπος στρατός εισελθών εις τα πλοία επέστρεψεν εις τα ίδια.
+
+101. Αφού δε εκυριεύθη το Δήλιον κατά την δεκάτην εβδόμην ημέραν
+μετά την μάχην, και ότε ο εξ Αθηνών κήρυξ, αγνοών τα διατρέξαντα,
+ήλθε μετ' ολίγον, διά να ζητήση τους νεκρούς, οι Βοιωτοί τους
+απέδωκαν και δεν απεκρίθησαν πάλιν τα αυτά. Απέθαναν δε εν τη μάχη
+εκ μεν των Βοιωτών σχεδόν πεντακόσιοι, εκ δε των Αθηναίων σχεδόν
+χίλιοι, μεταξύ των οποίων και ο στρατηγός Ιπποκράτης. Απέθαναν
+επίσης πλείστοι ψιλοί και σκευοφόροι. Μετά δε την μάχην ταύτην και ο
+Δημοσθένης, ο οποίος πλεύσας διά να καταλάβη τας Σίφας διά προδοσίας
+δεν είχε δυνηθή να επιτύχη, έχων τον στρατόν επί των πλοίων και
+τετρακοσίους οπλίτας Ακαρνάνας, Αγραίους και Αθηναίους, έκαμεν
+απόβασιν εις την Σικυωνίαν. Πριν όμως πλησιάσουν όλα τα πλοία εις
+την παραλίαν, ελθόντες οι Σικυώνιοι προς βοήθειαν έτρεψαν εις φυγήν
+όσους είχαν αποβιβασθή, κατεδίωξαν αυτούς μέχρι των πλοίων,
+εφόνευσαν τους μεν, συνέλαβαν ζώντας τους δε, έστησαν τρόπαιον και
+απέδωκαν τους νεκρούς διά συνθήκης. Κατά τας αυτάς δε ημέρας απέθανε
+και ο βασιλεύς των Οδρυσών Σιτάλκης, στρατεύσας κατά των Τριβαλλών
+και νικηθείς εις μάχην τινά. Σεύθης δε ο Σπαραδόκου, ο οποίος ήτον
+ανεψιός τον, εβασίλευσε καθώς εκείνος επί των Οδρυσών και της
+Θράκης.
+
+102. Κατά τον αυτόν δε χειμώνα ο Βρασίδας, έχων τους συμμάχους της
+Θράκης, εξεστράτευσε κατά της Αμφιπόλεως, αποικίας των Αθηναίων επί
+του Στρυμόνος ποταμού. Την θέσιν ταύτην, όπου σήμερον υπάρχει η
+πόλις, πρώτος ο Μιλήσιος Αρισταγόρας, φεύγων τον Δαρείον, είχεν
+αποπειραθή να συνοικίση, αλλ' απεκρούσθη υπό των Ηδώνων· έπειτα δε
+μετά τριάκοντα δύο έτη, έστειλαν και οι Αθηναίοι δεκακισχιλίους
+αποίκους ιδικούς των και εκ των ξένων τους θέλοντας να υπάγουν, οι
+οποίοι κατεστράφησαν εν Δραβήσκω υπό των Θρακών. Μετά εικοσιεννέα,
+δε έτη οι Αθηναίοι επανήλθον μετά του Άγνωνος του Νικίου, ο οποίος
+εστάλη ως οικιστής, και εκδιώξαντες τους Ηδώνας έκτισαν την θέσιν
+ταύτην, η οποία πρότερον εκαλείτο Εννέα οδοί. Είχαν δε αναχωρήσει εκ
+της Ηιόνος, επιθαλασσίου εμπορικού λιμένος, την οποίαν είχαν επί του
+στομίου του ποταμού, εικοσιπέντε σταδίους μακράν της σημερινής
+πόλεως, την οποίαν ο Άγνων ωνόμασεν Αμφίπολιν, διότι την
+περιεκύκλωσε διά τείχους χωρίζων αυτήν από το μέρος των δύο
+βραχιόνων του περιβρέχοντος αυτήν Στρυμόνος, και την έκτισεν εις
+τρόπον, ώστε να είναι περίβλεπτος και εκ της θαλάσσης και εκ της
+ξηράς.
+
+103. Κατά της πόλεως λοιπόν ταύτης επορεύετο μετά του στρατού ο
+Βρασίδας, αναχωρήσας εκ των Αρνών της Χαλκιδικής· φθάσας δε περί
+δείλην εις Αυλώνα και Βρομίσκον, όπου η λίμνη Βόλβη εισβάλλει εις
+την θάλασσαν, και δειπνήσας εξηκολούθησε την πορείαν του διά νυκτός.
+Ήτο δε κακοκαιρία και έπιπτεν ολίγη χιών, τούτο δε τον ηνάγκασε να
+σπεύση περισσότερον την πορείαν του, διά να μη τον εννοήσουν οι
+κάτοικοι της Αμφιπόλεως, εκτός εκείνων, οι οποίοι επρόδιδον. Εν τη
+Αμφιπόλει ήσαν Αργίλιοι, (άποικοι των Ανδρίων) και άλλοι, οι οποίοι
+μετείχον εις την προδοσίαν, οι μεν δελεασθέντες υπό του Περδίκκου,
+οι δε υπό των Χαλκιδέων. Προ πάντων όμως μέγα μέρος ελάμβανον οι
+Αργίλιοι, οι οποίοι κατοικούντες πλησίον και ύποπτοι όντες πάντοτε
+εις τους Αθηναίους επεβούλευον την θέσιν, επειδή η περίστασις ήτον
+ευνοϊκή, επειδή ήλθεν ο Βρασίδας και επειδή προ πολλού προσεπάθουν
+με ραδιουργίας να παρασύρουν τους εν τη Αμφιπόλει συμπολίτας των,
+ίνα την παραδώσουν εις αυτόν, τον εδέχθησαν τότε εις την πόλιν των,
+απεστάτησαν από τους Αθηναίους κατά την ιδίαν εκείνην νύκτα και
+οδήγησαν τον στρατόν του Βρασίδου μακράν της πόλεως, εις την γέφυραν
+του ποταμού. Η δε Αμφίπολις δεν απέχει πολύ από της γεφύρας και κατ'
+εκείνην την εποχήν τα τείχη δεν απέληγον εκεί ως σήμερον· μία μόνον
+μικρά φρουρά ευρίσκετο εκεί, την οποίαν ευκόλως διά της βίας
+εξετόπισεν ο Βρασίδας· βοηθούμενος δε υπό της προδοσίας και του
+κακού καιρού επέπεσεν απροσδοκήτως, διέβη την γέφυραν και κατέλαβεν
+αμέσως όλα όσα είχαν οι Αμφιπολίται, οι κατοικούντες έξω της πόλεως.
+
+104. Επειδή δε οι εν τη πόλει δεν επερίμεναν την διάβασιν του
+Βρασίδου, και επειδή μεταξύ των έξω κατοικούντων πολλοί συνελήφθησαν
+αιχμάλωτοι, ενώ άλλοι κατέφυγον εις το τείχος, οι Αμφιπολίται εις
+μεγάλην ταραχήν περιήλθον, προ πάντων επειδή είχαν αναμεταξύ των
+υποψίας. Λέγουν μάλιστα ότι, εάν ο Βρασίδας δεν επέτρεπεν εις τον
+στρατόν να παραδοθή εις την διαρπαγήν, αλλ' εβάδιζεν ευθύς προς την
+πόλιν, θα την εκυρίευε πιθανώς. Αντί τούτου όμως στήσας έξω τον
+στρατόν και μη βλέπων να προχωρούν τα πράγματα εν τη πόλει ως είχεν
+ελπίσει, έμενεν ησυχάζων· όσοι δε ήσαν ενάντιοι των προδιδόντων και
+υπέρτεροι κατά τον αριθμόν, ώστε να εμποδίζουν να ανοιχθούν αμέσως
+αι πύλαι, έπεμψάν τινας μετά του στρατηγού Ευκλέους, που είχε σταλή
+εξ Αθηνών, διά να φρουρή την πόλιν, προς τον άλλον στρατηγόν, ο
+οποίος εφρούρει εις Θράκην, τον Θουκυδίδην υιόν του Ολόρου, ο οποίος
+συνέγραψε την παρούσαν ιστορίαν και ο οποίος ευρίσκετο εις την Θάσον
+(είναι δε η νήσος αύτη αποικία των Παρίων και απέχει από της
+Αμφιπόλεως ημισείας ημέρας πλουν), προσκαλούντες αυτόν εις βοήθειαν.
+Και ο μεν Θουκυδίδης, εις την πρόσκλησιν ταύτην, έσπευσε να
+επιβιβασθή επί επτά πλοίων, τα οποία έτυχον εκεί παρόντα, θέλων προ
+πάντων να προλάβη την παράδοσιν της Αμφιπόλεως ή τουλάχιστον να
+εξασφάλιση την Ηιόνα.
+
+105. Ο δε Βρασίδας, εν τούτω τω μεταξύ, φοβούμενος την βοήθειαν των
+πλοίων, τα οποία επρόκειτο να έλθουν εκ της Θάσου, και μαθών ότι ο
+Θουκυδίδης απέκτησεν εις την χώραν εκείνην της Θράκης πλουσιώτατα
+χρυσού μεταλλεία, τα οποία καθιστών αυτόν ένα εκ των τα πρώτα
+δυναμένων ηπειρωτών, έσπευδε να προκαταλάβη την πόλιν, αν ήτο
+δυνατόν, ίνα μη, ότε εκείνος έφθανεν, ο λαός της Αμφιπόλεως ηρνείτο
+να παραδοθή με την ελπίδα ότι ήθελε τον σώσει ο στρατηγός ούτος διά
+των πλοίων τα οποία ήθελε φέρει και διά του στρατού τον οποίον ήθελε
+συναθροίσει εκ της Θράκης. Προσέφερε λοιπόν μετρίας συμφωνίας και
+ανήγγειλε διά κήρυκος ότι οι Αμφιπολίται και οι Αθηναίοι όσοι ήσαν
+εντός της πόλεως ηδύναντο να μείνουν εις αυτήν, εάν ήθελαν,
+απολαύοντες ίσων δικαιωμάτων· όσοι δε δεν ήθελαν, ηδύναντο να
+εξέλθουν εντός εικοσιπέντε ημερών λαμβάνοντες μαζί τους όσα τοις
+ανήκον.
+
+106. Ο δε λαός ακούσας το κήρυγμα τούτο μετέβαλε γνώμην τόσω μάλλον,
+όσω ολίγιστοι μόνον Αθηναίοι ήσαν εις την πόλιν και οι πλείστοι των
+κατοίκων ήσαν σύμμικτοι, οι δε έξω συλληφθέντες είχαν πολλούς
+συγγενείς εντός της πόλεως. Ένεκα του φόβου τον οποίον ησθάνοντο
+εύρισκον δίκαιον το κήρυγμα· οι μεν Αθηναίοι, διότι ηυχαριστούντο να
+εξέλθουν, νομίζοντες ότι διέτρεχον πλειότερον κίνδυνον από τους
+άλλους και μη περιμένοντες ταχείαν βοήθειαν, οι δε άλλοι, διότι παρά
+πάσαν προσδοκίαν θα διετήρουν ισότητα δικαιωμάτων και δεν θα
+διέτρεχον κανένα κίνδυνον. Ήδη οι συνεργοί του Βρασίδου δεν
+εκρύπτοντο πλέον παρουσιάζοντες ως δικαίας τας προτάσεις ταύτας,
+διότι έβλεπαν τον λαόν μεταβληθέντα και μη ακούοντα πλέον τον
+παρόντα στρατηγόν των Αθηναίων. Ότε δε έγινεν η συνθηκολόγησις, ο
+Βρασίδας έγινε δεκτός υπό τους όρους τους οποίους είχε διακηρύξει.
+Και οι μεν Αμφιπολίται παρέδωκαν την πόλιν τοιουτοτρόπως, ο δε
+Θουκυδίδης και τα πλοία κατέπλευσαν εις την Ηιόνα περί το εσπέρας
+της ιδίας εκείνης ημέρας. Και την μεν Αμφίπολιν προ ολίγου είχε
+καταλάβει ο Βρασίδας, την δε Ηιόνα μία νυξ εχρειάζετο, διά να
+καταλάβη επίσης· διότι, εάν τα πλοία δεν έφθαναν ταχέως εις
+βοήθειαν, η πόλις αύτη θα εκυριεύετο άμα τη πρωία.
+
+107. Μετά δε τούτο ο μεν Θουκυδίδης έλαβε τα αναγκαία μέτρα, διά να
+εξασφαλίση την πόλιν προς το παρόν από της επιθέσεως του Βρασίδου
+και διά να διατηρήση αυτήν εις το μέλλον, δεχθείς όσους ηθέλησαν να
+εξέλθουν της Αμφιπόλεως κατά τας συνθήκας· ο δε Βρασίδας έπλευσεν
+αίφνης προς την Ηιόνα ακολουθών το ρεύμα του ποταμού μετά πολλών
+πλοίων έχων σκοπόν να καταλάβη την προέχουσαν από του τείχους άκραν
+και να καταστή κύριος της εκ του ποταμού εισόδου· επιχειρήσας δε και
+κατά ξηράν απόπειραν απεκρούσθη και από τα δύο μέρη και ενησχολήθη
+να τακτοποιήση τα κατά την Αμφίπολιν. Η δε Ηδωνική πόλις Μύρκινος
+παρεδόθη εις αυτόν μετά τον φόνον του βασιλέως Πιττακού, τον οποίον
+εξετέλεσαν οι υιοί του Γράξιος και η σύζυγος αυτού Βραυρώ. Η Γαληψός
+και η Οισύμη, αποικίαι των Θασίων, δεν εβράδυναν να παραδοθούν. Ο δε
+Περδίκκας, ελθών αμέσως μετά την άλωσιν της Αμφιπόλεως, εβοήθησε τον
+Βρασίδαν εις τας επιχειρήσεις ταύτας.
+
+108. Αφού δε ούτως εκυριεύθη η Αμφίπολις, οι Αθηναίοι περιήλθον εις
+μέγαν φόβον, διότι η πόλις ήτον άλλως εις αυτούς ωφέλιμος διά τα
+ναυπηγήσιμα αυτής ξύλα και την χρηματικήν πρόσοδον. Προηγουμένως οι
+Λακεδαιμόνιοι ηδυνήθησαν, διερχόμενοι διά της Θεσσαλίας, να φθάσουν
+μέχρι του Στρυμόνος και να προσβάλουν τους συμμάχους των Αθηνών·
+αλλά, ενόσω δεν ήσαν κύριοι της γέφυρας, δεν θα ηδύναντο να διέλθουν
+τον ποταμού τούτον, ο οποίος σχηματίζει ευρείαν λίμνην άνωθεν της
+πόλεως και του οποίου το πλησίον της Ηιόνος στόμιον φυλάσσεται υπό
+πλοίων. Οι Αθηναίοι ενόμιζαν ότι η δίοδος τότε θα καθίστατο εύκολος,
+και εφοβούντο επίσης μήπως αποστατήσουν οι σύμμαχοι. Διότι ο
+Βρασίδας εδεικνύετο μετριοπαθής εις όλα και επανελάμβανε πανταχού
+ότι εστάλη, διά να ελευθερώση την Ελλάδα. Αι υπήκοοι των Αθηναίων
+πόλεις μαθούσαι την παράδοσιν της Αμφιπόλεως, τας υποσχέσεις του
+Βρασίδου και την πραότητα αυτού έκλιναν τότε μάλλον προς την
+αποστασίαν και αποστείλασαι κρυφίως κήρυκας προσεκάλουν αυτόν να τας
+επισκεφθή εν παρόδω· εκάστη αυτών ήθελε να αποστατήση πρώτη,
+νομίζουσα ήδη ότι δεν είχε πλέον τίποτε να φοβηθή. Ευρισκόμενοι εις
+αυτήν την πλάνην δεν εφαντάζοντο ότι η δύναμις των Αθηναίων ήτο
+τόσον μεγάλη, όσον εφάνη ύστερον, και έκριναν μάλλον υπό αβεβαίας
+θελήσεως ή υπό ασφαλούς προνοίας. Συνήθως οι άνθρωποι πιστεύουν μετ'
+απερισκέπτου ελπίδος όσα επιθυμούν και σκέπτονται μόνον πώς να
+αποφύγουν οσα τους δυσαρεστούν. Προσέτι δε οι σύμμαχοι είχαν
+ενθαρρυνθή υπό της προσφάτου καταστροφής των Αθηναίων εν Βοιωτία και
+υπό των δελεαστικών λόγων του Βρασίδου πού παριστά τους Αθηναίους ως
+μη τολμήσαντας να συμπλακούν προς αυτόν εις την Νίσαιαν, όπου μόνον
+τον στρατόν του είχε, και επίστευαν ότι κανείς δεν ήθελεν έλθει να
+τους προσβάλη. Το δε μέγιστον, παρασυρόμενοι υπό του θελγήτρου του
+νεωτερισμού και της σκέψεως ότι πρώτην ήδη φοράν έμελλον να
+δοκιμάσουν τον ζήλον των Λακεδαιμονίων, ήσαν έτοιμοι να
+διακινδυνεύσουν τα πάντα. Τούτο εννοήσαντες οι Αθηναίοι έπεμψαν
+φρουράς εις τας πόλεις, εφ' όσον επέτρεπεν αυτοίς ο χειμών και το
+βραχύ του χρόνου· ο δε Βρασίδας εμήνυσεν εις την Λακεδαίμονα, διά να
+ζητήση και άλλας επικουρίας, και ητοιμάζετο να ναυπηγήση τριήρεις εν
+τω Στρυμόνι. Αλλ' οι Λακεδαιμόνιοι δεν εβοήθησαν τους σκοπούς του,
+το μεν ένεκα του φθόνου, τον οποίον είχαν κατ' αυτού οι πρώτοι
+πολίται, το δε διότι επροτίμων να επιτύχουν την απόδοσίν των εν τη
+νήσω αιχμαλωτισθέντων ανδρών και να καταπαύσουν τον πόλεμον.
+
+109. Κατά τον αυτόν δε χειμώνα οι Μεγαρείς επανέλαβον τα μακρά
+τείχη, τα οποία κατείχαν οι Αθηναίοι και κατέσκαψαν αυτά εκ
+θεμελίων, ενώ ο Βρασίδας, αφού εκυρίευσε την Αμφίπολιν, έχων τους
+συμμάχους, εξεστράτευσεν εναντίον της καλουμένης Ακτής, η οποία
+αρχομένη από της διώρυγος του βασιλέως παρατείνεται εις το
+εσωτερικόν της χώρας· ο δε Άθως, όρος υψηλόν, αποτελεί μέρος αυτής
+και καταλήγει εις το Αιγαίον πέλαγος. Πολλαί δε πόλεις υπάρχουν εις
+την χώραν ταύτην, η Σάνη, αποικία των Ανδρίων, κειμένη πλησίον της
+διώρυγος και εστραμμένη εις το προς την Εύβοιαν πέλαγος· προσέτι η
+Θυσσός, αι Κλεωναί, οι Ακρόθωοι, η Ολοφυξος, το Δίον, αι οποίαι
+κατοικούνται υπό συμμίκτων εθνών βαρβάρων δύο γλώσσας ομιλούντων.
+Εις τας πόλεις ταύτας υπάρχουν και ολίγοι Χαλκιδείς, αλλά το
+μεγαλύτερον μέρος σύγκειται εκ των Πελασγών εκείνων, οι οποίοι
+άλλοτε υπό το όνομα των Τυρρηνών κατώκησαν την Λήμνον και τας
+Αθήνας, εκ Βισαλτών, εκ Κρηστωναίων και Ηδώνων. Κατοικούν δε ούτοι
+εις μικράς πόλεις, των οποίων αι πλείσται υπετάγησαν εις τον
+Βρασίδαν, αλλ' η Σάνη και το Δίον αντέστησαν· τούτου ένεκα λοιπόν
+ελεηλάτησε την χώραν των μείνας εκεί με τον στρατόν του.
+
+110. Επειδή δε αι πόλεις αύται δεν υπετάσσοντο, εστράτευσεν ευθύς
+εναντίον της Χαλκιδικής Τορώνης, κατεχομένης υπό των Αθηναίων· είχε
+δε προσκληθή υπό ολίγων ανδρών ετοίμων να παραδώσουν εις αυτόν την
+πόλιν. Φθάσας δε ενώ ήτον ακόμη νυξ και περί τα εξημερώματα
+εσταμάτησε τον στρατόν πλησίον του ναού των Διοσκούρων, ο οποίος
+απέχει της πόλεως τρεις ολοκλήρους σταδίους. Η πορεία του διέλαθε
+μεν την προσοχήν των κατοίκων της Τορώνης και των φρουρούντων εν
+αυτή Αθηναίων, αλλ' οι μετ' αυτού συμπράττοντες εγνώριζαν ότι έμελλε
+να έλθη, καί τινες εξ αυτών εξήλθαν κρυφίως, διά να επιτηρήσουν κατά
+τον ερχομόν του. Άμα δε είδαν ότι ήλθεν, εισήγαγον μεθ' εαυτών εις
+την πόλιν επτά άνδρας ψιλούς έχοντας εγχειρίδια· διότι εκ των
+είκοσιν, οι οποίοι είχαν εκλεχθή προς τον σκοπόν τούτον, αυτοί μόνον
+ετόλμησαν να εισέλθουν (ωδήγει δε αυτούς ο Ολύνθιος Λυσίστρατος)·
+εισδύσαντες δε αθορύβως διά του προς το πέλαγος τείχους και
+αναβάντες μέχρι του ανωτάτου φυλακτηρίου, διότι η πόλις είναι
+κτισμένη επί λόφου, εφόνευσαν τους φρουρούς και συνέτριψαν την προς
+το Καναστραίον μικράν πύλην.
+
+111. Ο δε Βρασίδας προχωρήσας ολίγον εστάθη μετά του υπολοίπου
+στρατού και έστειλεν εμπρός εκατόν πελταστάς, οι οποίοι ώφειλαν να
+ορμήσουν πρώτοι, άμα ηνοίγοντο πύλαι τινές και υψούτο το
+συμφωνημένον σημείον. Επειδή δε το σημείον ήργισε να φανή, οι
+πελτασταί εκπληττόμενοι επλησίασαν ανεπαισθήτως την πόλιν. Κατ' αυτό
+το διάστημα οι μετά των επτά στρατιωτών εισελθόντες Τορωναίοι
+παρεσκευάζοντο ένδοθεν· αφού συνέτριψαν την μικράν πύλην και
+κόψαντες τον μοχλόν ήνοιξαν τας προς την αγοράν πύλας, πρώτον μεν
+εισήγαγόν τινας διά της μικράς πύλης, διά να εκφοβίσουν εκ των νώτων
+και αμφοτέρωθεν τους εν τη πόλει αγνοούντας τα πραττόμενα· έπειτα
+ύψωσαν κατά τα συμφωνημένα το πύρινον σημείον και εισήγαγον διά των
+κατά την αγοράν πυλών τους λοιπούς πελταστάς.
+
+112. Ιδών δε ο Βρασίδας το σύνθημα έδραμε ταχέως αναστήσας τον
+στρατόν, ο οποίος βοήσας ομοθυμαδόν ενέβαλε τους κατοίκους εις
+πολλήν έκπληξιν. Και οι μεν εισώρμησαν αμέσως διά των πυλών, οι δε,
+τη βοήθεια τετραγώνων δοκών, αι οποίαι έτυχαν κείμεναι εκεί διά την
+ανολκήν των λίθων του πεσόντος και οικοδομουμένου τείχους. Και ο μεν
+Βρασίδας μετά του πολλού στρατού ευθύς ετράπη προς τα υψηλότερα μέρη
+της πόλεως, θέλων να κυριεύση αυτήν μετ' άκρας ασφαλείας και
+βεβαιότητος· ο δε άλλος στρατός διεσπάρη ομοίως εις πάντα τα μέρη.
+
+113. Ενώ δε κατελαμβάνετο ούτως η πόλις, το μεγαλύτερον μέρος των
+Τορωναίων, μη γνωρίζον τίποτε, εθορυβείτο, οι δε προδόται και
+εκείνοι εις τους οποίους ήρεσκον τα πραττόμενα ηνώθησαν αμέσως μετά
+των εισελθόντων. Οι δε Αθηναίοι (διότι έτυχον κοιμώμενοι μέσα εις
+την αγοράν πεντήκοντα περίπου οπλίται) άμα ενόησαν τα διατρέχοντα,
+τινές μεν εφονεύθησαν μαχόμενοι, οι δε άλλοι διεσώθησαν ή πεζοί ή
+εις τα δύο πλοία, τα οποία εφρούρουν εκεί, και κατέφυγαν εις το
+φρούριον την Λήκυθον, της οποίας οι Αθηναίοι ήσαν κύριοι, και η
+οποία κατέχει μίαν άκραν χωρισμένην εκ της άλλης πόλεως διά στενού
+ισθμού. Προς αυτούς δε κατέφυγαν και όσοι εκ των Τορωναίων ήσαν εις
+αυτούς αφωσιωμένοι.
+
+114. Ήτο δε ήδη ημέρα και η πόλις είχε καταληφθή ασφαλώς, ότε ο
+Βρασίδας διεκήρυξεν εις τους Τορωναίους, όσοι είχαν φύγει μετά των
+Αθηναίων, ότι ηδύνατο ο θέλων να επιστρέψη αφόβως εις τα κτήματα του
+και να απολαύη τελείαν ελευθερίαν των πολιτικών του δικαιωμάτων.
+Έστειλεν επίσης κήρυκα προς τους Αθηναίους, διά να τους διατάξη να
+εξέλθουν της Ληκύθου διά συνθήκης, καθότι η θέσις αύτη ανήκεν εις
+τους Χαλκιδείς· αλλ' οι Αθηναίοι απεκρίθησαν ότι δεν την
+εγκαταλείπουν και εζήτησαν μιας ημέρας ανακωχήν, διά να συνάξουν
+τους νεκρούς των. Ο δε Βρασίδας επέτρεψε δύο. Εν τω διαστήματι δε
+τούτω ενίσχυσε τας πλησίον της Ληκύθου οικίας, ενώ οι Αθηναίοι
+έπραττον τα ίδια και αυτοί. Συναθροίσας δε τους Τορωναίους απέτεινε
+προς αυτούς τα αυτά περίπου, όσα είχεν ειπεί εις τους Ακανθίους, ότι
+δεν θα ήτο δίκαιον να θεωρώνται ως κακοί πολίται και ως προδόται
+όσοι συνενοήθησαν μετ' αυτού διά την παράδοσιν της πόλεως (διότι
+έπραξαν τούτο όχι λαβόντες χρήματα ή διά να υποδουλώσουν αυτήν, αλλά
+διά να την καταστήσουν ευτυχή και ελευθέραν)· ότι όσοι δεν έλαβαν
+μέρος δεν έπρεπε να νομίζουν ότι ήθελαν στερηθή από τα δικαιώματά
+τους, τα οποία απήλαυον οι άλλοι· ότι δεν ήλθε προς καταστροφήν
+πόλεως ή ιδιώτου· ότι το κήρυγμα το οποίον έστειλε προς εκείνους, οι
+οποίοι κατέφυγαν πλησίον των Αθηναίων, προς τον σκοπόν τούτον
+εγένετο, καθότι δεν τους εθεώρει ως κακούς πολίτας διά την προς
+εκείνους φιλίαν των· ότι δεν αμφέβαλλεν ότι, εάν έκαμναν πείραν της
+φιλίας των Λακεδαιμονίων, θα εδείκνυον και προς αυτούς όχι
+ολιγωτέραν εύνοιαν, η οποία τοσούτω μάλλον θα ηύξανεν, όσω οι
+Λακεδαιμόνιοι θα έπραττον δικαιοτέρας πράξεις· ότι οι φόβοι των
+προήρχοντο, διότι δεν τους εδοκίμασαν ακόμη. Είπε δε εις όλους να
+παρασκευασθούν και γίνωσι πιστοί σύμμαχοι, μη έχοντες άλλην ευθύνην
+ειμή των σφαλμάτων, τα οποία ήθελαν πράξει εις το εξής· ότι ως προς
+το παρελθόν ουδέν δικαίωμα είχαν οι Λακεδαιμόνιοι να παραπονεθούν,
+διότι δεν ηδικήθησαν αυτοί, αλλά μάλλον οι Τορωναίοι υπό λαού
+ισχυροτέρου και ότι τέλος η προτέρα αντίστασίς των ήτον αξία
+συγγνώμης.
+
+115. Και ο μεν ταύτα ειπών και ενθαρρύνας αυτούς προσέβαλε την
+Λήκυθον, αφού παρήλθεν η ανακωχή· οι δε Αθηναίοι υπερησπίζοντο
+άνωθεν παλαιωμένων τειχών και οικιών, αι οποίαι είχαν επάλξεις. Και
+επί μίαν μεν ημέραν απέκρουσαν την προσβολήν· την επομένην δε
+ημέραν, ενώ έμελλε να προσαχθή κατ' αυτών υπό των πολεμίων μηχανή,
+διά της οποίας διενοούντο ούτοι να ρίψουν πυρ εις τα ξύλινα
+παραφράγματα, και ενώ επλησίαζεν ο στρατός, οι Αθηναίοι αντέταξαν
+κατ' αυτού ξύλινον πύργον, τον οποίον ύψωσαν επί τινος οικήματος,
+εις το μέρος, όπου ενόμισαν ότι ο εχθρός έμελλε να πλησιάση την
+μηχανήν και το οποίον ήτο το μάλλον αδύνατον. Έφεραν δε εκεί επάνω
+πολλούς αμφορείς και πίθους ύδατος και μεγάλους λίθους, πολλοί δε
+άνθρωποι ανέβησαν εκεί. Αλλά, το οίκημα λαβόν μεγαλύτερον βάρος
+διερράγη εξαίφνης και μετά μεγάλου κρότου. Και όσοι μεν των Αθηναίων
+ήσαν εγγύς μάλλον ελυπήθησαν ή εφοβήθησαν, αι δε μακράν
+ευρισκόμενοι, και μάλιστα οι πολύ μακράν, νομίσαντες ότι η πόλις
+εκυριεύθη ήδη εκ τούτου του μέρους ώρμησαν προς την θάλασσαν και τα
+πλοία.
+
+116. Ο δε Βρασίδας ιδών τους Αθηναίους εγκαταλείποντας τας επάλξεις
+επροχώρησε μετά του στρατού και κατέλαβεν ευθύς το τείχισμα φονεύσας
+όσους εύρεν εντός αυτού. Και οι μεν Αθηναίοι εγκαταλιπόντες ούτω την
+πόλιν διεκομίσθησαν διά των πλοίων και των λέμβων εις την Παλλήνην·
+ο δε Βρασίδας (διότι υπάρχει εν τη Ληκύθω ιερόν της Αθηνάς και έτυχε
+να έχη κηρύξει, ότε έμελλε να γίνη η επίθεσις, ότι θα έδιδε
+τριάκοντα αργυράς μνας εις εκείνον, ο οποίος πρώτος ήθελεν αναβή εις
+το τείχος) κρίνων ότι η άλωσις του φρουρίου έγινεν άλλως παρά δι'
+ανθρωπίνου τρόπου απέδωκεν εις το ιερόν της θεάς τας τριάκοντα μνας
+και κατεδαφίσας την Λήκυθον ανέτρεψε τα οικοδομήματα και κατέστησε
+τέμενος όλον τον χώρον. Και ο μεν Βρασίδας καθ' όλον το υπόλοιπον
+του χειμώνος ησχολήθη εις το να τακτοποιή τας πόλεις, τας οποίας
+είχε κυριεύσει, και να μελετά την κατάκτησιν άλλων· και με το τέλος
+του χειμώνος έληγε το όγδοον έτος του πολέμου τούτου.
+
+117. Οι δε Λακεδαιμόνιοι και οι Αθηναίοι μόλις ήλθεν η άνοιξις του
+ακολούθου θέρους, συνεφώνησαν ανακωχήν ενός έτους. Οι μεν Αθηναίοι
+ήθελαν διά του τρόπου τούτου να εμποδίσουν τον Βρασίδαν από του να
+αποσπάση άλλας πόλεις από την συμμαχίαν των πριν παρασκευασθούν εν
+ησυχία να αντισταθούν, και εσκέπτοντο ότι εν ανάγκη ηδύνατο η
+ανακωχή αύτη να παραταθή. Οι δε Λακεδαιμόνιοι ενόησαν ότι τοιούτοι
+ήσαν οι φόβοι των Αθηναίων και ότι διά της καταπαύσεως ταύτης των
+ταλαιπωριών του πολέμου θα έκλιναν μάλλον εις το να καταπαύσουν
+αυτόν δι' ειρήνης οριστικής και αποδόσεως των αιχμαλώτων διότι οι
+Λακεδαιμόνιοι επεθύμουν υπερβολικά να λάβουν τους αιχμαλώτους
+τούτους, ενόσω ακόμη ο Βρασίδας είχεν ευνοϊκά υπέρ αυτού τα
+πράγματα. Ενόουν κάλλιστα ότι, εάν ο Βρασίδας προώδευε περισσότεροι
+και αποκαθίστα την ισορροπίαν, τους μεν αιχμαλώτους θα έχαναν, αυτοί
+δε οι ίδιοι θα ήσαν ηναγκασμένοι να διατρέξουν νέους κινδύνους.
+Συνωμολόγησαν λοιπόν δι' εαυτούς και τους συμμάχους των την
+ακόλουθον ανακωχήν.
+
+118. «Ως προς τον ναόν και το μαντείον του Πυθίου Απόλλωνος
+απεφασίσαμεν να κάμνη χρήσιν αυτών άνευ δόλου και φόβου πας ο θέλων,
+συμφώνως προς τους πατρίους νόμους. Τοιαύτη είναι η απόφασις των
+Λακεδαιμονίων και των παρόντων συμμάχων· υπόσχονται δε ούτοι να
+πείσουν όπως δυνηθούν τους Βοιωτούς και τους Φωκείς πέμποντες προς
+αυτούς κήρυκα. Ως προς τους θησαυρούς δε του θεού θα φροντίσωμεν,
+όπως ανακαλύψωμεν τους άρπαγας αυτών, μεταχειριζόμενοι τους πατρίους
+νόμους ορθώς και δικαίως, σεις, ημείς και καθείς, πού θέλει,
+συμμορφούμενοι πάντες με τους πατρίους νόμους. Οι δε Λακεδαιμόνιοι
+και οι σύμμαχοι, εάν οι Αθηναίοι συναινέσουν να γίνη ειρήνη,
+δέχονται να μείνουν εκάτεροι εις τα όρια αυτών διατηρούντες όσα
+έχουν σήμερον. Οι μεν εν τω Κορυφασίω να μένουν εντός της Βουφράδος
+και του Τομέως· οι δε εν τοις Κυθήροις να μη συγκοινωνούν μετά των
+ημετέρων συμμάχων, μήτε ημείς μετ' αυτών, μήτε αυτοί μεθ' ημών· οι
+εν τη Νισαία και Μινώα να μη υπερβαίνουν την οδόν, η οποία εκ των
+πυλών του Νίσου άγει προς τον ναόν του Ποσειδώνος, και εκ του ναού
+τούτου προχωρεί κατ' ευθείαν έως εις την γέφυραν της Μινώας· μήτε οι
+Μεγαρείς και οι σύμμαχοί των να υπερβαίνουν την οδόν ταύτην και την
+νήσον να έχουν οι Αθηναίοι, την οποίαν κατέλαβαν, μη συγκοινωνούντες
+μηδαμού οι μεν μετά των δε· και οι Λακεδαιμόνιοι να διατηρήσουν όσα
+έχουσι σήμερον εν τη Τροιζήνι και κατά τας συμφωνίας των με τους
+Αθηναίους, εκάτεροι δε δύνανται να πλέουν εν τη θαλάσση, η οποία
+βρέχει την χώραν των και την των συμμάχων. Οι Λακεδαιμόνιοι δεν θα
+πλέουν εν τη θαλάσση μετά, μακρών πλοίων, αλλά με κάθε άλλο είδος
+πλοίου κινουμένου με κώπας πεντακοσίων ταλάντων χωρητικότητος. Οι δε
+κήρυκες, οι πρέσβεις και οι ακόλουθοι, όσους κρίνουν ότι πρέπει να
+έχουν αμφότερα τα μέρη, θέλουν διατελεί υπό την εγγύησιν της
+δημοσίας πίστεως, ενόσω διαρκεί η μετάβασις και η επιστροφή αυτών,
+είτε διά ξηράς είτε διά θαλάσσης, εν τη Πελοποννήσω ή εν ταις
+Αθήναις προς διαπραγμάτευσιν της ειρήνης ή ρύθμισιν των διαφορών.
+Κατ' αυτό δε το διάστημα δεν θα γίνωνται δεκτοί μήτε από σας μήτε
+από ημάς αυτόμολοι, είτε ελεύθεροι είτε δούλοι. Εις τας διαφοράς
+σεις θα δικάζεσθε από ημάς και ημείς από σας συμφώνως με τα πάτρια,
+όλα δε τα αμφισβητούμενα θα διαλύωνται διά του δικαίου και όχι διά
+του πολέμου. Και οι μεν Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι ταύτα
+απεφάσισαν εάν δε σεις έχετε άλλας προτάσεις καλλιτέρας ή
+δικαιοτέρας, μεταβήτε εις την Λακεδαίμονα, διά να τας προτείνετε,
+όντες βέβαιοι ότι ουδεμία δικαία πρότασις θέλει απορριφθή υπό των
+Λακεδαιμονίων και των συμμάχων. Όσοι όμως επιφορτισθούν με τοιαύτην
+αποστολήν, ας έλθουν έχοντες πληρεξουσιότητα, καθώς απαιτείται να
+πράξωμεν και ημείς το αυτό. Η δε ανακωχή θέλει διαρκέσει ένα
+ενιαυτόν, Ταύτα απεφάσισεν ο δήμος. Η Ακαμαντίς φυλή επρυτάνευεν, ο
+Φαίνιππος εγραμμάτευεν, ο Νικιάδης επεστάτει. Ο Λάχης επρότεινε
+ταύτα _«τύχη αγαθή»_ των Αθηναίων· ήτοι να γίνη ανακωχή όπως
+προτείνοντες συμφωνούσιν οι Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι· και
+συνωμολογήθη εν τω δήμω να διαρκέση η ανακωχή επί έν έτος, να
+άρχεται δε από την ημέραν εκείνην δεκάτην τετάρτην του Ελαφηβολιώνος
+μηνός. Κατ' αυτόν τον χρόνον οι πρέσβεις και οι κήρυκες θα
+μετέβαινον παρ' αμφοτέροις τοις συμβαλλομένοις, διά να συζητήσουν
+περί των μέσων της καταπαύσεως του πολέμου. Οι δε στρατηγοί και οι
+πρυτάνεις θα συγκαλέσουν εκκλησίαν, εις την οποίαν κατά πρώτον οι
+Αθηναίοι θέλουν συζητήσει περί της ειρήνης και του τρόπου, διά του
+οποίου οι πρέσβεις ήθελαν παρουσιασθή, διά να προτείνουν την
+κατάπαυσιν του πολέμου. Αμέσως δε μετά ταύτα οι παρόντες πρέσβεις να
+ορκισθούν ενώπιον του δήμου ότι θα διατηρήσουν την ειρήνην επί έν
+έτος ».
+
+119. Ταύτα συνεφώνησαν οι Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι των αφ'
+ενός, και οι Αθηναίοι και οι σύμμαχοι των αφ' ετέρου, και ώμοσαν οι
+Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι κατά την δωδέκατην του λακεδαιμονίου
+μηνός Γεραστίου. Συνεφώνησαν δε και έκαμαν σπονδάς εκ μέρους μεν των
+Λακεδαιμονίων οι εξής· Ταύρος Εχετιμίδα, Αθηναίος Περικλείδα,
+Φιλοχαρίδας Ερυξιδαΐδα· εκ μέρους δε των Κορινθίων Αινέας Ωκύτου,
+Ευφαμίδας Αριστωνύμου· εκ μέρους δε των Σικυωνίων Δαμότιμος
+Ναυκράτους, Ονάσιμος Μεγακλέους· εκ μέρους δε των Μεγαρέων Νίκασος
+Κεκάλου, Μενεκράτης Αμφιδώρου· εκ των Επιδαυρίων Αμφίας Ευπαΐδα· και
+τέλος εκ των Αθηναίων οι στρατηγοί Νικόστρατος Διιτρέφους, Νικίας
+Νικηράτου, Αυτοκλής Τολμαίου. Η μεν λοιπόν ανακωχή έγινε κατ' αυτόν
+τον τρόπον, κατά την διάρκειαν δε αυτής εις πολλάς ήλθον
+διαπραγματεύσεις περί οριστικής ειρήνης.
+
+120. Περί δε τας ημέρας ταύτας, όποτε έγινεν η ανταλλαγή των
+επικυρώσεων, η Σκιώνη, πόλις κειμένη εν τη Παλλήνη, απεστάτησεν από
+τους Αθηναίους και συνετάχθη με τον Βρασίδαν. Λέγουν δε οι Σκιωναίοι
+ότι κατάγονται εκ της εν Πελοποννησω Παλλήνης, και, ότι οι πρόγονοί
+των επιστρέφοντες εκ της Τροίας κατελήφθησαν υπό της τρικυμίας, ήτις
+διεσκόρπισε τους Αχαιούς και ερρίφθησαν εις την χώραν εκείνην, όπου
+εγκαθιδρύθησαν. Μετά την αποστασίαν δ' αυτών ο Βρασίδας έπλευσε διά
+νυκτός εις την Σκιώνην. Πλοίον πολεμικόν φιλικόν έπλεεν εμπρός,
+αυτός δε ηκολούθει μακρόθεν δι' ενός ταχυπλόου μικρού πλοίου, ίνα,
+εάν μεν τούτο συναντήση άλλο πλοίον μεγαλύτερον, να τον υπερασπίση
+το πολεμικόν πλοίον, εάν δε συνήντα άλλο ισοδύναμον πλοίον, κατά
+πάσαν πιθανότητα τούτο δεν θα εστρέφετο κατά του μικροτέρου πλοίου,
+αλλά κατά του μεγαλυτέρου, κατ' αυτό δε το διάστημα θα ηδύνατο ούτος
+να διασωθή. Περαιωθείς δε ούτω και συγκαλέσας τους Σκιωναίους εις
+εκκλησίαν έλεγαν εις αυτούς τα αυτά όσα είπεν εις την Άκανθον και
+εις την Τορώνην, προσθέτων ότι ήσαν άξιοι μεγίστων επαίνων, αυτοί
+οίτινες κλεισμένοι εν τω ισθμώ της Παλλήνης υπό των εχόντων την
+Ποτείδαιαν Αθηναίων και όντες ουδέν άλλο ή νησιώται, μόνοι των
+θεληματικώς συνετάχθησαν με τους επιδιώκοντας την ελευθερίαν και δεν
+ανέμειναν δειλώς να τους βιάση η ανάγκη εις το να ζητήσουν εκείνο,
+το οποίον προφανώς ήτο συμφέρον των, και ότι η πραξίς των αυτή ήτο
+απόδειξις ότι ανδρείως ήθελαν υπομείνει και τας μεγίστας δοκιμασίας,
+εάν αι υποθέσεις των εκανονίζοντο κατ' ευχήν· ότι τους εθεώρει ως
+πιστοτάτους αληθώς φίλους των Λακεδαιμονίων, και ότι ουδεμίαν θα
+παρέβλεπε περίστασιν όπως τοις απονείμη τιμήν.
+
+121. Και οι μεν Σκιωναίοι υπερηφανεύθησαν υπό των λόγων τούτων και
+ενθαρρυνθέντες όλοι ομοίως, ως και εκείνοι εις τους οποίους πρότερον
+δεν ήρεσκον τα πραττόμενα, διενοήθησαν και τον πόλεμον να υποστούν
+προθύμως και τον Βρασίδαν να υποδεχθούν λαμπρώς· και δημοσία μεν η
+πόλις τον περιέβαλε διά χρυσού στεφάνου ως ελευθερωτήν της Ελλάδος,
+ιδία δε τον εκόσμουν διά ταινιών και τον επευφήμουν ως αθλητήν. Ο δε
+Βρασίδας αφήσας προσωρινήν φρουράν ανεχώρησε· μετ' ολίγον δε έστειλε
+πλειότερον στρατόν θέλων να επιχειρήση με αυτόν απόπειράν τινα κατά
+της Μένδης και της Ποτειδαίας, καθότι εσκέπτετο ότι οι Αθηναίοι δεν
+θα εχρονοτρίβουν προκειμένου να στείλουν βοήθειαν εις πόλιν την
+οποίαν εθεώρουν ως νήσον, και ήθελε διά τούτο να τους προλάβη·
+συγχρόνως δε συνενοείτο μετά των πόλεων τούτων να του παραδοθούν διά
+προδοσίας.
+
+122. Ενώ κατεγίνετο εις ταύτα, οι επιφορτισθέντες την ανακοίνωσιν
+της ανακωχής, εκ μεν των Αθηναίων ο Αριστώνυμος, εκ δε των
+Λακεδαιμονίων ο Αθηναίος, έφθασαν προς αυτόν με πολεμικόν πλοίον.
+Και ο μεν στρατός επέστρεψε πάλιν εις την Τορώνην, οι δε
+απεσταλμένοι ανεκοίνωσαν εις τον Βρασίδαν την συνθήκην, και όλοι οι
+εν τη Θράκη σύμμαχοι των Λακεδαιμονίων παρεδέχθησαν τα γενόμενα.
+Αλλ' ο Αριστώνυμος, ο οποίος συγκατένευεν εις όλα όσα απέβλεπαν εις
+τους άλλους συμμάχους, αναγνωρίσας διά της αριθμήσεως των ημερών ότι
+οι Σκιωναίοι είχαν αποστατήσει μετά την συνθήκην, δεν ήθελε να
+συμπεριληφθούν και αυτοί. Ο δε Βρασίδας υπεστήριζεν εξ εναντίας ότι
+η αποστασία αυτών ήτο προτέρα και δεν ήθελε να εγκαταλείψη την
+πόλιν. Μόλις ο Αριστώνυμος ανήγγειλεν εις τας Αθήνας τα διατρέχοντα,
+αμέσως οι Αθηναίοι εφάνησαν έτοιμοι να εκστρατεύσουν εναντίον της
+Σκιώνης. Οι δε Λακεδαιμόνιοι πιστεύοντες εις τον Βρασίδαν
+διεξεδίκουν ως φίλην αυτών την πόλιν και έστειλαν πρέσβεις διά να
+παραστήσουν εις τους Αθηναίους ότι παρέβαινον την συνθήκην· άλλως
+ήσαν έτοιμοι να υποβάλουν την υπόθεσιν εις διαιτησίαν. Αλλ' οι
+Αθηναίοι δεν ήθελαν να διατρέξουν τον κίνδυνον δίκης και
+επροτιμούσαν να εκστρατεύσουν όσον το δυνατόν ταχύτερον,
+αγανακτούντες διότι και οι εν ταις νήσοις ήδη όντες επρόβαλαν την
+αξίωσιν ν' αποστατούν απ' αυτούς. Η αλήθεια δε ήτο ότι ως προς την
+αποστασίαν της Σκιώνης αι αξιώσεις των Αθηναίων ήσαν δίκαιαι, διότι
+οι Σκιωναίοι απεστάτησαν δύο ημέρας μετά την συνθήκην. Πεισθέντες οι
+Αθηναίοι εις την γνώμην του Κλέωνος εψήφισαν αμέσως να καταστρέψουν
+την Σκιώνην και να φονεύσουν όλους τους κατοίκους· καταπαύσαντες δε
+πάσαν άλλην ασχολίαν ητοιμάζοντο εις τούτο.
+
+123. Εν τούτω τω αναμεταξύ αποστατεί από αυτούς η Μένδη, πόλις εν τη
+Παλλήνη και αποικία των Ερετριέων· ο Βρασίδας την εδέχθη χωρίς
+ουδόλως να διστάση εκ του ότι απεστάτησε φανερά ενώ υπήρχεν ανακωχή,
+διότι και αυτός ο ίδιος απέδιδε κατηγορίαν εις τους Αθηναίους ότι
+παρεβίασαν άρθρα τινά της συνθήκης. Τούτο ενεθάρρυνε πλειότερον τους
+Μενδαίους, διότι έβλεπαν την καλήν θέλησιν του Βρασίδου, και εκ των
+συμβάντων της Σκιώνης εσυμπέραιναν ότι δεν ήθελε τους προδώσει·
+άλλως οι μεταξύ αυτών οπαδοί των Λακεδαιμονίων ολίγοι όντες δεν
+ήθελαν να παραιτηθούν επιχειρήσεως όπου τόσον είχε προχωρήση, και
+φοβηθέντες μήπως ανακαλυφθούν ώθησαν τον λαόν να αποστατήση
+ακουσίως. Ότε δε οι Αθηναίοι έμαθαν ταύτα, οργισθέντες περισσότερον
+ακόμη ητοιμάζοντο να εκστρατεύσουν και κατά των δύο πόλεων. Ο δε
+Βρασίδας περιμένων την προσεχή επίθεσίν των μετεκόμισεν εις την
+Χαλκιδικήν Όλυνθον τα παιδία και τας γυναίκας των Σκιωναίων και των
+Μενδαίων· έπειτα έστειλε προς αυτούς πεντακοσίους οπλίτας
+Πελοποννησίους και τριακοσίους πελταστάς Χαλκιδείς, όλους υπό την
+οδηγίαν του Πολυδαμίδου. Και αι μεν πόλεις περιμένουσαι από στιγμής
+εις στιγμήν την εμφάνισιν των Αθηναίων παρεσκεύαζαν από κοινού τα
+προς άμυναν μέσα.
+
+124. Είς το αναμεταξύ δε ο Βρασίδας και ο Περδίκκας εξεστράτευσαν εκ
+δευτέρου από κοινού εις Λύγκον κατά του Αρριβαίου. Και ο μεν
+Περδίκκας ωδήγει τον στρατόν των Μακεδόνων τον οποίον είχεν υπό την
+εξουσίαν του, καθώς και οπλίτας στρατολογηθέντας μεταξύ των εκεί
+κατοικούντων Ελλήνων, ο δε Βρασίδας, εκτός του υπολοίπου
+Πελοποννησιακού στρατού, είχε Χαλκιδείς και Ακανθίους και όσους
+βοηθούς του έστειλαν αι άλλαι πόλεις. Οι Έλληνες οπλίται απετέλουν
+σώμα εκ τρισχιλίων περίπου ανδρών, οι δε ιππείς Μακεδόνες και
+Χαλκιδείς ήσαν σχεδόν χίλιοι, εκτός πολλού πλήθους βαρβάρων.
+Εισβαλόντες δε εις την χώραν του Αρριβαίου και ευρόντες τους
+Λυγκηστάς αντιστρατοπεδευμένους κατ' αυτών εστάθησαν απέναντι. Οι
+πεζοί παρετάχθησαν από τα δύο μέρη επί λόφου, εις δε το μέσον
+ηπλώνετο πεδιάς· και πρώτον μεν κατέβησαν εις αυτήν οι ιππείς
+αμφοτέρων και ιππομάχησαν, έπειτα δε και ο Βρασίδας και ο Περδίκκας,
+αφού επροχώρησαν πρότερον από του λόφου μετά των ιππέων των
+Λυγκηστών οπλιτών και, αφού ήσαν έτοιμοι να πολεμήσουν, επετέθησαν
+κατ' αυτών και συμπλακέντες τους έτρεφαν εις φυγήν· και πολλούς μεν
+εξ αυτών εφόνευσαν, οι δε λοιποί διεσώθησαν εις τα υψώματα και
+έμειναν ησυχάζοντες. Μετά τούτο στήσαντες τρόπαιον έμειναν εκεί επί
+δύο ή τρεις ημέρας περιμένοντες τους Ιλλυριούς, οίτινες μισθωθέντες
+υπό του Περδίκκου επεριμένοντο να φθάσουν· έπειτα ο Περδίκκας
+ηθέλησε να προχωρήσουν κατά των τοποθεσιών που είχεν ο Αρριβαίος και
+να μη μένωσιν αργοί· αλλ' ο Βρασίδας, φοβούμενος μη συμβή δυστύχημά
+τι εις την Μένδην ένεκα αιφνιδίου ερχομού των Αθηναίων και βλέπων
+συγχρόνως ότι οι Ιλλυριοί δεν ήρχοντο, με κανένα τρόπον δεν ήθελε να
+προχωρήση, αλλά μάλλον επεθύμει να επιστρέψη.
+
+125. Ενώ εξηκολούθει η φιλονεικία αυτών, ηγγέλθη ότι οι Ιλλυριοί,
+προδώσαντες τον Περδίκκαν, ηνώθησαν μετά του Αρριβαίου· τούτο
+ακούσαντες απεφάσισαν αμφότεροι να αναχωρήσουν, διότι εφοβούντο τους
+φιλοπολέμους εκείνους ανθρώπους· αλλ' ένεκα της έριδός των δεν
+ώρισαν την στιγμήν της αναχωρήσεως. Ότε επήλθεν η νυξ, οι Μακεδόνες
+και το πλήθος των βαρβάρων, καταληφθέντες αμέσως υπό φόβου (τοιούτος
+δε φόβος καταλαμβάνει ενίοτε τα μεγάλα στρατόπεδα), ενόμισαν ότι οι
+εχθροί ήσαν πολυπληθέστεροι παρ' ό,τι ήσαν πράγματι και ότι μετ'
+ολίγον έμελλον να εμφανισθούν· αίφνης λοιπόν ετράπησαν εις φυγήν και
+επέστρεφαν εις τα ίδια. Ο Περδίκκας, ο οποίος δεν είχεν εννοήσει
+κατ' αρχάς την κίνησίν των, άμα ενόησεν αυτήν ηναγκάσθη να αναχωρήση
+πριν ιδή τον Βρασίδαν (διότι τα στρατόπεδά των ευρίσκοντο πολύ
+απομακρυσμένα αναμεταξύ των). Άμα δε εξημέρωσεν, ο Βρασίδας, ιδών
+τους Μακεδόνας μακρυνθέντας και τους μετά του Αρριβαίου Ιλλυριούς
+ετοίμους να τον προσβάλουν, συνήθροισε και αυτός τους οπλίτας του,
+έταξεν αυτούς εις τετράγωνον, έθεσε τους ψιλούς εν τω μέσω και
+διενοείτο να υποχωρήση. Και τους μεν νεωτέρους διέταξε να εξέλθουν
+από τας τάξεις και να τρέξουν προς όλα τα απειλούμενα μέρη, αυτός δε
+έχων τριακοσίους λογάδας απόφασιν είχε να υποχωρήση τελευταίος,
+ανθιστάμενος σταθερώς κατά των πρώτων, που θα επετίθεντο. Πριν δε
+πλησιάσουν οι εχθροί παρεκίνει βιαστικά, και ενεθάρρυνε τους
+στρατιώτας του με την εξής προσφώνησιν:
+
+126. Εάν δεν σας υπώπτευον, ω Πελοποννήσιοι, ότι εφοβήθητε διότι
+απεμονώθητε και διότι οι βάρβαροι επέρχονται πολλοί, θα ηρκούμην να
+σας ενθαρρύνω χωρίς άλλην συμβουλήν· αλλ' η αναχώρησις των συμμάχων
+μας και το πλήθος των εχθρών, με αναγκάζει διά βραχείας υπενθυμίσεως
+να σας συμβουλεύσω τα κυριώτερα. Η εις τας μάχας σταθερότης σας
+βασίζεται ουχί επί της συνεχούς παρουσίας των συμμάχων σας αλλ' επί
+της ατομικής ανδρείας σας και εις την συνήθειαν την οποίαν έχετε να
+μη φοβήσθε τον εχθρόν, οιοσδήποτε και αν είναι ο αριθμός αυτού. Δεν
+έρχεσθε από πολιτειών όπου οι πολλοί διοικούν τους ολίγους, αλλ' από
+πολιτειών όπου οι ολίγοι διοικούν τους πολλούς, και εις ουδέν άλλο
+χρεωστείτε την δύναμίν σας παρά εις την νίκην σας εις τους πολέμους.
+Οι βάρβαροι ούτοι, τους οποίους φοβείσθε, διότι δεν τους εγνωρίσατε,
+μάθετε ότι δεν είναι επίφοβοι, και αποκτήσατε πεποίθησιν περί τούτου
+εκ των αγώνων τους οποίους προ ολίγου εκάματε κατά των βαρβάρων της
+Μακεδονίας και εξ όσων εγώ συμπεραίνω και ήκουσα παρ' άλλων. Όταν
+εχθρός τις, ασθενής πράγματι, παρουσιάζεται κατ' επιφάνειαν ισχυρός,
+αρκεί να εννοήση κανείς την αληθινήν αξίαν του διά να αποκτήση
+πλειότερον θάρρος προς άμυναν· όταν όμως ο εχθρός είναι
+ομολογουμένως ισχυρός, ο μη γινώσκων επακριβώς την αξίαν ταύτην
+διατρέχει τον κίνδυνον να προσβάλη τολμηρότερον του πρέποντος. Ούτοι
+δε οι βάρβαροι εις όσους μεν δεν τους γνωρίζουν είναι επίφοβοι πριν
+συμπλακούν, τρομεροί διά το πλήθος των, αφόρητοι διά τας μεγάλας
+κραυγάς των, και ο μάταιος κραδασμός των όπλων έχει και αυτός κάτι
+απειλητικόν. Άμα όμως συμπλακούν, δεν φαίνονται πλέον οι ίδιοι,
+διότι ωρισμένην θέσιν δεν έχουν ούτε εντρέπονται, εάν την
+εγκαταλείψουν βιαζόμενοι. Η φυγή και η έφοδος την αυτήν έχουν δι'
+αυτούς αξίαν και ούτε ανδρείαν ούτε ανανδρίαν δεν μαρτυρούν. Μάχη
+κατά την οποίαν καθείς είναι αυτεξούσιος να πράττη ό,τι θέλει,
+δύναται να παράσχη ευκόλως εύσχημον πρόφασιν προς φυγήν.
+Ασφαλέστερον νομίζουν να αποπειρώνται την εκφόβισιν ημών παρά να
+έρχωνται εις χείρας· διότι άλλως θα επροτιμούσαν την μάχην παρά τας
+απειλάς. Βλέπετε φανερά ότι όλα ταύτα τα προηγούμενα φοβερίσματα
+είναι πράγματι μεν όλως ακίνδυνα, βλεπόμενα δε και ακουόμενα
+εκπλήττουν. Αντισταθήτε εις τα φοβερίσματα ταύτα, εάν επέλθουν
+εναντίον σας, και όταν έλθη η κατάλληλος στιγμή υποχωρήσατε με τάξιν
+και ευκοσμίαν. Μετ' ολίγον θα φθάσωμεν εις μέρος ασφαλές και θα
+γνωρίζετε εις το εξής ότι διά τους υπομείναντας την πρώτην προσβολήν
+οι τοιούτοι όχλοι μόνον μακρόθεν δείχνουν προκλητικά υπερηφάνειαν
+διά την ανδρείαν των και απειλούν να επιτεθούν αλλ' επίσης, άμα δεν
+υπάρχη πλέον κίνδυνος, επιδεικνύουν την γενναιότητά των διώκοντες
+ταχέως και σφοδρώς τους υποχωρούντας».
+
+127. Τοιαύτα συμβουλεύσας ο Βρασίδας ήρχισε την υποχώρησιν. Ιδόντες
+δε οι βάρβαροι επετέθησαν κατ' αυτού με πολλήν βοήν και θόρυβον
+νομίζοντες ότι έφευγε και ότι ήρκει να τον φθάσουν διά να τον
+καταστρέψουν. Αλλ' επειδή πανταχού όπου επετίθεντο συνήντων τους
+προσκόπους, και ο Βρασίδας αυτός μετά των λογάδων υφίστατο τας
+επιθέσεις των, επειδή ο στρατός του Βρασίδου αντισταθείς παρά την
+προσδοκίαν των εις την πρώτην έφοδον ημύνετο, όταν εκείνοι
+επετίθεντο, και υπεχώρει, όταν εκείνοι ησύχαζαν, τότε οι πλείστοι
+των βαρβάρων διέκοψαν την καταδίωξιν των μετά του Βρασίδου Ελλήνων
+εις την πεδιάδα, και μικρόν μεν μέρας αυτών έμεινε διά να τους
+παρακολουθή και τους προσβάλλη, οι δε λοιποί, έτρεξαν εναντίον των
+φευγόντων Μακεδόνων και εφόνευον όσους επρόφθανον. Φθάσαντες δε πριν
+έλθη ο εχθρός κατέλαβον την στενήν ατραπόν, η οποία κείται μεταξύ
+δύο λόφων και φέρει εις το βασίλειον του Αρριβαίου, ηξεύροντες ότι
+δεν υπήρχεν άλλη δίοδος διά τον Βρασίδαν· και, ενώ ούτος επλησίαζεν
+εις το δυσχερές εκείνο μέρος, διεσπάρησαν εις τα πέριξ διά να τον
+περικυκλώσουν.
+
+128. Ο δε Βρασίδας εννοήσας τον σκοπόν των διέταξεν αμέσως τους μετ'
+αυτού τριακοσίους να τρέξουν ατάκτως και όσον το δυνατόν ταχύτερον
+προς τον λόφον, του οποίου η κατάληψις του εφαίνετο ευκολωτέρα, και
+να προσπαθήσουν να αποκρούσουν τους βαρβάρους όσοι ευρίσκοντο ήδη
+εις αυτόν πριν συναθροισθούν περισσότεροι. Και οι μεν επιπεσόντες
+διεσκόρπισαν τους ευρισκομένους εις τον λόφον βαρβάρους και
+διηυκόλυναν την δίοδον εις τον πολύν στρατόν των Ελλήνων διότι οι
+βάρβαροι διωχθέντες εκ του ύψους το οποίον κατείχον κατελήφθησαν υπό
+φόβου και δεν ηθέλησαν πλέον να καταδιώξουν τους Έλληνας νομίζοντες
+πλέον αυτούς ότι ήσαν ήδη εις τα μεθόρια και εκτός κινδύνου. Ο δε
+Βρασίδας, άμα κατέλαβε τα ύψη, εξηκολούθησε την υποχώρησιν μετά
+πλειοτέρας ασφαλείας, και αυθημερόν έφθασε πρώτον εις την Άρνισαν
+πόλιν του βασιλείου του Περδίκκου. Οι στρατιώται, οργιζόμενοι διότι
+οι Μακεδόνες είχαν προαναχωρήσει, άμα εύρισκον καθ' οδόν τους βόας
+των εζευγμένους, ή σκεύός τι πεσόν κατά γης (όπως συμβαίνει συνήθως
+όταν η υποχώρησις γίνεται βιαστικά και την νύκτα) τους μεν βόας
+αποζεύγοντες κατέκοπτον, τα δε σκεύη διήρπαζαν. Από της ημέρας δε
+εκείνης ο Βερδίκκας εθεώρησε τον Βρασίδαν ως εχθρόν και του λοιπού
+έδειξε προς τους Πελοποννησίους χάριν των Αθηναίων ασύνηθες μίσος
+και εναντίον των αναγκαίων συμφερόντων του ενήργει διά παντός τρόπου
+να συμφιλιωθή τάχιστα με τους μεν και να απαλλαγή από τους δε.
+
+129. Επιστρέψας δε ο Βρασίδας εκ της Μακεδονίας εις την Τορώνην εύρε
+τους Αθηναίους κατέχοντας ήδη την Μένδην. Κρίνων δε ότι δεν ηδύνατο
+πλέον να εισχωρήση εις την Παλλήνην, διά να φέρη βοηθείας, έμεινεν
+ησυχάζων εις την Τορώνην και φυλάττων αυτήν. Διότι, ενώ συνέβαινον
+ταύτα εν τη Λύγκω, οι Αθηναίοι, οι οποίοι είχαν προπαρασκευασθή
+προηγουμένως, εξεστράτευσαν διά θαλάσσης κατά της Μένδης και της
+Σκιώνης μετά πεντήκοντα πλοίων, εξ ων δέκα ήσαν της Χίου, και χιλίων
+Θρακών μισθωτών και άλλων πελταστών εκ των εκεί συμμάχων· Νικίας δε
+ο Νικηράτου και Νικόστρατος ο Διιτρέφους ήσαν στρατηγοί αυτών.
+Αναχωρήσαντες εκ της Ποτειδαίας απεβιβάσθησαν εις το Ποσειδώνιον και
+επροχώρησαν κατά των Μενδαίων. Ούτοι δε μετά τριακοσίων Σκιωναίων,
+οπού ήλθον εις βοήθειαν, και των Πελοποννησίων επικούρων, εν όλω
+επτακόσιοι οπλίται υπό τον στρατηγόν Πολυδαμίδαν, έτυχον
+στρατοπεδευμένοι έξω της πόλεως επί λόφου αποτόμου. Ο Νικίας, έχων
+εκατόν είκοσι Μεθωναίους ψιλούς και εξήκοντα λογάδας πεζούς
+στρατιώτας Αθηναίους και όλους τους τοξότας, απεπειράθη διά τίνος
+ατραπού του λόφου να πλησιάση τους εχθρούς· αλλ' επειδή ο στρατός
+του επάθαινεν απωλείας υπ' αυτών δεν ηδυνήθη να παραβιάση την
+δίοδον. Ο δε Νικόστρατος, δι' άλλης οδού μικροτέρας, αναβάς μεθ'
+όλου του επιλοίπου στρατού επί του δυσπροσίτου εκείνου λόφου,
+περιήλθεν εις πλείστην αταξίαν και ολίγον έλειψε να νικηθή όλος ο
+στρατός των Αθηναίων και επειδή κατ' εκείνην την ημέραν δεν ενέδωκαν
+οι Μενδαίοι και οι σύμμαχοί των, αναχωρήσαντες οι Αθηναίοι
+εστρατοπέδευσαν. Επελθούσης δε της νυκτός, οι Μενδαίοι επέστρεψαν
+εις την πόλιν των.
+
+130. Κατά την επομένην δε ημέραν οι μεν Αθηναίοι περιπλεύσαντες
+μέχρι της προς την Σκιώνην παραλίας και το προάστιον κατέλαβον και
+ελεηλάτησαν τους αγρούς δι' όλης της ημέρας χωρίς να εξέλθη κανείς
+εναντίον των (διότι υπήρχε στάσις εις την πόλιν), οι δε τριακόσιοι
+Σκιωναίοι επέστρεψαν εις τα ίδια κατά την επομένην νύκτα. Κατά την
+ακόλουθον ημέραν ο μεν Νικίας με το ήμισυ του στρατού προχωρών προς
+τα μεθόρια των Σκιωναίων ελεηλάτει τους αγρούς, ο δε Νικόστρατος
+μετά του λοιπού στρατεύματος έφθασε προ της πόλεως εις το μέρος όπου
+είναι αι ανώτεραι πύλαι αι άγουσαι προς την Ποτείδαιαν. Ο δε
+Πολυδαμίδας (διότι οι Μενδαίοι και οι επίκουροι έτυχαν να είναι
+παραταγμένοι εντός του τείχους εις τούτο το μέρος) παρέταξε τους
+Μενδαίους εις μάχην και τους παρεκίνει να εξέλθουν. Αλλά άνθρωπός
+τις εκ του δήμου αντέστη εις αυτόν από πνεύματος στασιαστικού και
+του είπεν ότι δεν θα εξέλθη ουδέ πρέπει να πολεμήση. Ο Πολυδαμίδας
+τον λαμβάνει εκ της χειρός και τον σύρει προς το μέρος του· ο άλλος
+ανθίσταται. Τότε ο λαός μανιώδης λαμβάνει αμέσως τα όπλα, ορμά κατά
+των Πελοποννησίων και εκείνων, οι οποίοι μετ' αυτών ενήργουν
+εναντίον αυτού, και προσβαλών αυτούς τους τρέπει εις φυγήν.
+Φοβηθέντες δε ούτοι ένεκα της αιφνιδίας εκείνης επιθέσεως και
+βλέποντες τας πύλας ανοιγομένας εις τους Αθηναίους ενόμισαν ότι το
+πραξικόπημα εγένετο μετά προηγουμένην συνεννόησιν. Και άλλοι μεν,
+όσοι δεν εφονεύθησαν αμέσως, κατέφυγαν εις την ακρόπολιν, την οποίαν
+κατείχον πρότερον· οι δε Αθηναίοι (διότι ο Νικίας είχεν επιστρέψει
+εκ της εκδρομής του και ήτο πλησίον της πόλεως), εισορμήσαντες εις
+την πόλιν μεθ' όλου του στρατού, ελεηλάτησαν αυτήν ως πόλιν
+κυριευθείσαν εξ εφόδου και ουχί παραδοθείσαν διά συνθήκης και
+ανοίξασαν εις αυτούς τας πύλας· μόλις δε και μετά βίας ηδυνήθησαν οι
+στρατηγοί να εμποδίσουν την σφαγήν των κατοίκων. Τους διέταξαν
+ακολούθως να διοικώνται κατά τα έθιμά των και να δικάσουν αυτοί οι
+ίδιοι τους πολίτας όσους εθεώρουν ως αυτουργούς της αποστασίας· τους
+δε καταφυγόντας εις την ακρόπολιν περιέκλεισαν από τα δύο μέρη διά
+τείχους όπου έφθανε μέχρι θαλάσσης και αφήκαν φρουράν. Αφού δε
+κατέλαβον τοιουτοτρόπως την Μένδην, επροχώρησαν ακολούθως εναντίον
+της Σκιώνης.
+
+131. Οι δε Σκιωναίοι και οι Πελοποννήσιοι εξελθόντες ιδρύθησαν επί
+λόφου αποκρήμνου προ της πόλεως, τον οποίον εάν δεν εκυρίευαν οι
+εχθροί, θα ήτο αδύνατον να περιτειχίσουν την πόλιν. Προσέβαλαν
+λοιπόν οι Αθηναίοι επίμονα και με όλας τας δυνάμεις των τον λόφον
+και απώθησαν μαχόμενοι τους ευρισκομένους εκεί. Στρατοπεδεύσαντες δε
+έστησαν τρόπαιον και ητοιμάζοντο να περιτειχίσουν την πόλιν. Ολίγον
+μετά ταύτα, ενώ κατεγίνοντο εις την εργασίαν αυτήν, οι
+πολιορκούμενοι εντός της ακροπόλεως της Μένδης επίκουροι, διά της
+βίας διελθόντες διά μέσου της προς το μέρος της θαλάσσης φρουράς,
+έφθασαν διά νυκτός· και διαφυγόντες οι πλείστοι το προ της Σκιώνης
+στρατόπεδον εισήλθον εις αυτήν.
+
+132. Ενώ δε επεριβάλλετο διά του κτιζομένου τείχους η Σκιώνη, ο
+Περδίκκας, πέμψας κήρυκα προς τους στρατηγούς των Αθηναίων, έκαμε
+σύμβασιν με τους Αθηναίους· ταύτην δε την διαπραγμάτευσιν είχεν
+αρχίσει ένεκα μίσους προς τον Βρασίδαν αμέσως μετά την αναχώρησιν
+αυτού εκ της Λύγκου. Ο Λακεδαιμόνιος Ισχαγόρας έμελλε τότε να φέρη
+διά ξηράς στρατόν εις τον Βρασίδαν· αλλ' ο Περδίκκας, επειδή αφ'
+ενός εβιάζετο υπό του Νικίου, συμφώνως προς τα συνομολογηθέντα, να
+δώση εις τους Αθηναίους απόδειξιν της πίστεώς του, και αφ' ετέρου
+δεν ήθελε να εισέρχωνται πλέον οι_ Πελοποννήσιοι εις το βασίλειον
+του, συνενοήθη μετά των εν Θεσσαλία φίλων του, οίτινες ήσαν πάντοτε
+εκ των ισχυροτέρων ανδρών, και ημπόδισε τον στρατόν και τας
+παρασκευάς των Πελοποννησίων εις τρόπον ώστε δεν απεπειράθησαν να
+διέλθουν διά της Θεσσαλίας. Εν τούτοις ο Ισχαγόρας, ο Αμεινίας και ο
+Αριστεύς μετέβησαν αυτοπροσώπως προς τον Βρασίδαν σταλέντες υπό των
+Λακεδαιμονίων διά να ίδουν την κατάστασιν των πραγμάτων· είχαν δε
+μαζί τους νέους Σπαρτιάτας, εις τους οποίους παρά την συνήθειαν
+έμελλε να ανατεθή η διοίκησις των πόλεων, ίνα μη ανατίθεται αύτη εις
+ανθρώπους τυχόντας. Και ο μεν Κλεαρίδας ο Κλεωνύμου εγένετο άρχων
+της Αμφιπόλεως, ο δε Πασιτελίδας ο Ηγησάνδρου της Τορώνης.
+
+133. Κατά το αυτό θέρος οι Θηβαίοι κατηδάφισαν το τείχος των
+Θεσπιέων, κατηγορήσαντες αυτούς ως αττικίζοντας. Και είχαν μεν
+πάντοτε κατά νουν το σχέδιον τούτο, αλλ' η εκτέλεσις αυτού κατέστη
+ευκολωτέρα αφ' ότου εν τη μάχη κατά των Αθηναίων οι Θεσπιείς
+απώλεσαν το άνθος του στρατού των. Κατά το αυτό ωσαύτως θέρος
+κατεκαύθη ο εις το Άργος ναός της Ήρας υπό της ιερείας Χρυσίδος η
+οποία είχε θέσει πλησίον των ιερών στεφάνων λύχνον ανημμένον και
+καταληφθή υπό του ύπνου, εις τρόπον ώστε ήναψαν τα πάντα χωρίς να το
+εννοήση και κατεφλέχθησαν. Και η μεν Χρυσίς την ιδίαν νύκτα,
+φοβηθείσα τους Αργείους, έφυγεν αμέσως εις Φλειούντα· οι δε Αργείοι,
+κατά τον κρατούντα νόμον, εγκατέστησαν άλλην ιέρειαν ονομαζομένην
+Φαεινίδα. Οκτώ δε έτη και ήμισυ είχον παρέλθει από της ενάρξεως του
+παρόντος πολέμου μέχρι της φυγής της Χρυσίδος. Τελευτώντος δε του
+θέρους και η Σκιώνη είχε περιτειχισθή εντελώς και οι Αθηναίοι
+αφήσαντες εκεί φρουράν επέστρεψαν μετά του επιλοίπου στρατού.
+
+134. Κατά τον ακόλουθον χειμώνα οι μεν Αθηναίοι και οι Λακεδαιμόνιοι
+ησύχαζαν ένεκα της ανακωχής, οι δε Μαντινείς και οι Τεγεάται και οι
+σύμμαχοι εκατέρων συνεπλάκησαν εις το Λαοδίκιον της Ορεσθίδος και η
+νίκη υπήρξεν αμφίβολος, διότι έκαστος των πολεμούντων τρέψας εις
+φυγήν την απέναντι αυτού εχθρικήν πτέρυγα, έστησε τρόπαιον και
+έπεμψε λάφυρα ληφθέντα από νεκρούς εις τους Δελφούς. Το αληθές όμως
+είναι ότι πολλοί έπεσαν εκατέρωθεν, ότι η μάχη διεξήχθη μετ' ίσης
+επιτυχίας και ότι η νυξ διεχώρισε τους μαχομένους· ουχ ήττον οι
+Τεγεάται διενυκτέρευσαν επί του πεδίου της μάχης και έστησαν
+τρόπαιον αργότερα.
+
+135. Κατά τα τέλη δε του αυτού χειμώνος και αρχάς του έαρος ο
+Βρασίδας έκαμε μίαν απόπειραν κατά της Ποτειδαίας. Πλησιάσας εις
+αυτήν διά νυκτός εστήριξε κλίμακα χωρίς να τον εννοήσουν· διότι, ότε
+ο κώδων του επόπτου των φρουρών είχε περάσει και πριν να επιστρέψη
+εις το μέρος εκείνο ο στρατιώτης ο οποίος ενεχείριζε τον κώδωνα εις
+τον πλησιέστερον, σκοπόν, η κλίμαξ εφηρμόσθη εις το αναμεταξύ μέρος.
+Αλλά, επειδή τον ενόησαν πριν αναβή, απεσύρθη ταχέως μετά του
+στρατού χωρίς να περιμείνη να γίνη ημέρα. Και τοιουτοτρόπως
+ετελείωσεν ο χειμών και το ένατον έτος του πολέμου τούτου, τον
+οποίον συνέγραψεν ο Θουκυδίδης.
+
+
+
+ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ Β' ΤΟΜΟΥ
+
+
+
+Η Σειρά των Αρχαίων Ελλήνων Συγγραφέων, των Εκδόσεων Φέξη, υπήρξεν
+ένας σταθμός στα ελληνικά χρονικά. Για πρώτη φορά προσφερόταν
+συστηματικά στο ελληνικό αναγνωστικό κοινό, η αρχαία ελληνική σκέψη
+(ιστορία, φιλοσοφία, ποίηση, δράμα, δικανικός και πολιτικός λόγος)
+σε δημιουργικές μεταφορές της, από τους άριστους μεταφραστές του
+τόπου, στην πιο σύγχρονη μορφή που πήρε εξελισσόμενο το γλωσσικά της
+όργανο. Ο Όμηρος, οι Τραγικοί κι ο Αριστοφάνης, ο Ηρόδοτος, ο
+Θουκυδίδης, ο Πλάτων, ο Ξενοφών, ο Αριστοτέλης, ο Θεόκριτος, ο
+Θεόφραστος, ο Επίκτητος, ο Πλούταρχος, ο Λουκιανός κλπ. προσφέρονται
+και σήμερα, στις κλασικές πια μεταφράσεις των Πολυλά, Ραγκαβή,
+Μωραϊτίδη, Κονδυλάκη, Ποριώτη, Γρυπάρη, Τανάγρα, Πολέμη, Καμπάνη,
+Καζαντζάκη, Βάρναλη, Αυγέρη, Βουτιερίδη, Ζερβού, Φιλαδελφέως,
+Τσοκόπουλου, Σίγουρου, Κ. Χρηστομάνου κλπ, σε μια σύγχρονη σειρά
+εκδόσεων βιβλίου τσέπης, πράγμα που επίσης γίνεται για πρώτη φορά.
+συστηματικά, στην Ελλάδα.
+
+Πελοποννησιακός πόλεμος είναι η θαυμασία ιστορία του εμφυλίου μακρού
+πολέμου των Ελλήνων, αποτέλεσμα του οποίου υπήρξεν η ανεπανόρθωτος
+εξασθένισις της Ελλάδος. Ανατρέχων εις τα απώτατα αίτια ο Θουκυδίδης
+εξηγεί τα της αναπτύξεως του Ελληνισμού από των αρχαιοτάτων χρόνων,
+περιγράφει την σύστασιν και την ζωήν των καθέκαστα πολιτειών,
+παρέχει δε συγχρόνως ούτως αρτίαν εικόνα της εθνικής των Ελλήνων
+ζωής.
+
+
+ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΠΩΛΗΣΙΣ
+
+ΛΑΔΙΑΣ ΚΑΙ Σια Ο.Ε.
+
+ΙΠΠΟΚΡΑΤΟΥΣ 22 ΤΗΛ. 614.686, 634.506
+
+ΤΙΜΑΤΑΙ ΔΡΧ. 10
+
+_______________________________________
+1) Τέταρτον έτος του πολέμου, 428 π. Χ.
+
+2) Ολυμπιάς 88 428 π. Χ.
+
+3) Ο στατήρ ήτο ο χρυσούς στατήρ, ήτοι 20 δραχμαί.
+
+4) Οικίαι εντός των οποίων κατώκουν πολλαί οικογένειαι.
+
+5) Οι κωπηλάται της πρύμνης ελέγοντο Θρανίται· οι του μέσσου
+Ζευγίται και οι της πρώρας Θαλάμιοι.
+
+6) Ο Φωκαΐτης στατήρ ήτο νόμισμα χρυσούν ίσον με είκοσι δραχμάς
+
+
+
+
+
+
+
+End of the Project Gutenberg EBook of Peloponnesian war, by Thucydides
+
+*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK PELOPONNESIAN WAR ***
+
+***** This file should be named 29834-0.txt or 29834-0.zip *****
+This and all associated files of various formats will be found in:
+ https://www.gutenberg.org/2/9/8/3/29834/
+
+Produced by Sophia Canoni. Book provided by Iason Konstantinides
+
+Updated editions will replace the previous one--the old editions
+will be renamed.
+
+Creating the works from public domain print editions means that no
+one owns a United States copyright in these works, so the Foundation
+(and you!) can copy and distribute it in the United States without
+permission and without paying copyright royalties. Special rules,
+set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to
+copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to
+protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project
+Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you
+charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you
+do not charge anything for copies of this eBook, complying with the
+rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose
+such as creation of derivative works, reports, performances and
+research. They may be modified and printed and given away--you may do
+practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is
+subject to the trademark license, especially commercial
+redistribution.
+
+
+
+*** START: FULL LICENSE ***
+
+THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE
+PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK
+
+To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free
+distribution of electronic works, by using or distributing this work
+(or any other work associated in any way with the phrase "Project
+Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project
+Gutenberg-tm License (available with this file or online at
+https://gutenberg.org/license).
+
+
+Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm
+electronic works
+
+1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm
+electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to
+and accept all the terms of this license and intellectual property
+(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all
+the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy
+all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession.
+If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project
+Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the
+terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or
+entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8.
+
+1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be
+used on or associated in any way with an electronic work by people who
+agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few
+things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works
+even without complying with the full terms of this agreement. See
+paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project
+Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement
+and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic
+works. See paragraph 1.E below.
+
+1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation"
+or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project
+Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the
+collection are in the public domain in the United States. If an
+individual work is in the public domain in the United States and you are
+located in the United States, we do not claim a right to prevent you from
+copying, distributing, performing, displaying or creating derivative
+works based on the work as long as all references to Project Gutenberg
+are removed. Of course, we hope that you will support the Project
+Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by
+freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of
+this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with
+the work. You can easily comply with the terms of this agreement by
+keeping this work in the same format with its attached full Project
+Gutenberg-tm License when you share it without charge with others.
+
+1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern
+what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in
+a constant state of change. If you are outside the United States, check
+the laws of your country in addition to the terms of this agreement
+before downloading, copying, displaying, performing, distributing or
+creating derivative works based on this work or any other Project
+Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning
+the copyright status of any work in any country outside the United
+States.
+
+1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg:
+
+1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate
+access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently
+whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the
+phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project
+Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed,
+copied or distributed:
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived
+from the public domain (does not contain a notice indicating that it is
+posted with permission of the copyright holder), the work can be copied
+and distributed to anyone in the United States without paying any fees
+or charges. If you are redistributing or providing access to a work
+with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the
+work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1
+through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the
+Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or
+1.E.9.
+
+1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted
+with the permission of the copyright holder, your use and distribution
+must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional
+terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked
+to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the
+permission of the copyright holder found at the beginning of this work.
+
+1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm
+License terms from this work, or any files containing a part of this
+work or any other work associated with Project Gutenberg-tm.
+
+1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this
+electronic work, or any part of this electronic work, without
+prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with
+active links or immediate access to the full terms of the Project
+Gutenberg-tm License.
+
+1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary,
+compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any
+word processing or hypertext form. However, if you provide access to or
+distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than
+"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version
+posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org),
+you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a
+copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon
+request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other
+form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm
+License as specified in paragraph 1.E.1.
+
+1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying,
+performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works
+unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9.
+
+1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing
+access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided
+that
+
+- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from
+ the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method
+ you already use to calculate your applicable taxes. The fee is
+ owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he
+ has agreed to donate royalties under this paragraph to the
+ Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments
+ must be paid within 60 days following each date on which you
+ prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax
+ returns. Royalty payments should be clearly marked as such and
+ sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the
+ address specified in Section 4, "Information about donations to
+ the Project Gutenberg Literary Archive Foundation."
+
+- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies
+ you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he
+ does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm
+ License. You must require such a user to return or
+ destroy all copies of the works possessed in a physical medium
+ and discontinue all use of and all access to other copies of
+ Project Gutenberg-tm works.
+
+- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any
+ money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the
+ electronic work is discovered and reported to you within 90 days
+ of receipt of the work.
+
+- You comply with all other terms of this agreement for free
+ distribution of Project Gutenberg-tm works.
+
+1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm
+electronic work or group of works on different terms than are set
+forth in this agreement, you must obtain permission in writing from
+both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael
+Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the
+Foundation as set forth in Section 3 below.
+
+1.F.
+
+1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable
+effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread
+public domain works in creating the Project Gutenberg-tm
+collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic
+works, and the medium on which they may be stored, may contain
+"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or
+corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual
+property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a
+computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by
+your equipment.
+
+1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right
+of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project
+Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project
+Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all
+liability to you for damages, costs and expenses, including legal
+fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT
+LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE
+PROVIDED IN PARAGRAPH F3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE
+TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE
+LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR
+INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH
+DAMAGE.
+
+1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a
+defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can
+receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a
+written explanation to the person you received the work from. If you
+received the work on a physical medium, you must return the medium with
+your written explanation. The person or entity that provided you with
+the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a
+refund. If you received the work electronically, the person or entity
+providing it to you may choose to give you a second opportunity to
+receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy
+is also defective, you may demand a refund in writing without further
+opportunities to fix the problem.
+
+1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth
+in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER
+WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO
+WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE.
+
+1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied
+warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages.
+If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the
+law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be
+interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by
+the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any
+provision of this agreement shall not void the remaining provisions.
+
+1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the
+trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone
+providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance
+with this agreement, and any volunteers associated with the production,
+promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works,
+harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees,
+that arise directly or indirectly from any of the following which you do
+or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm
+work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any
+Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause.
+
+
+Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm
+
+Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of
+electronic works in formats readable by the widest variety of computers
+including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists
+because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from
+people in all walks of life.
+
+Volunteers and financial support to provide volunteers with the
+assistance they need are critical to reaching Project Gutenberg-tm's
+goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will
+remain freely available for generations to come. In 2001, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure
+and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations.
+To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation
+and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4
+and the Foundation web page at https://www.pglaf.org.
+
+
+Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive
+Foundation
+
+The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit
+501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the
+state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal
+Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification
+number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at
+https://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent
+permitted by U.S. federal laws and your state's laws.
+
+The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S.
+Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered
+throughout numerous locations. Its business office is located at
+809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email
+business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact
+information can be found at the Foundation's web site and official
+page at https://pglaf.org
+
+For additional contact information:
+ Dr. Gregory B. Newby
+ Chief Executive and Director
+ gbnewby@pglaf.org
+
+
+Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation
+
+Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide
+spread public support and donations to carry out its mission of
+increasing the number of public domain and licensed works that can be
+freely distributed in machine readable form accessible by the widest
+array of equipment including outdated equipment. Many small donations
+($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt
+status with the IRS.
+
+The Foundation is committed to complying with the laws regulating
+charities and charitable donations in all 50 states of the United
+States. Compliance requirements are not uniform and it takes a
+considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up
+with these requirements. We do not solicit donations in locations
+where we have not received written confirmation of compliance. To
+SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any
+particular state visit https://pglaf.org
+
+While we cannot and do not solicit contributions from states where we
+have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition
+against accepting unsolicited donations from donors in such states who
+approach us with offers to donate.
+
+International donations are gratefully accepted, but we cannot make
+any statements concerning tax treatment of donations received from
+outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff.
+
+Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation
+methods and addresses. Donations are accepted in a number of other
+ways including including checks, online payments and credit card
+donations. To donate, please visit: https://pglaf.org/donate
+
+
+Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic
+works.
+
+Professor Michael S. Hart was the originator of the Project Gutenberg-tm
+concept of a library of electronic works that could be freely shared
+with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project
+Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support.
+
+
+Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed
+editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S.
+unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily
+keep eBooks in compliance with any particular paper edition.
+
+
+Most people start at our Web site which has the main PG search facility:
+
+ https://www.gutenberg.org
+
+This Web site includes information about Project Gutenberg-tm,
+including how to make donations to the Project Gutenberg Literary
+Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to
+subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.
diff --git a/29834-0.zip b/29834-0.zip
new file mode 100644
index 0000000..731730c
--- /dev/null
+++ b/29834-0.zip
Binary files differ
diff --git a/29834-8.txt b/29834-8.txt
new file mode 100644
index 0000000..8ee6f5f
--- /dev/null
+++ b/29834-8.txt
@@ -0,0 +1,5801 @@
+The Project Gutenberg EBook of Peloponnesian war, by Thucydides
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+
+Title: Peloponnesian war
+ Volume 2 (of 4)
+
+Author: Thucydides
+
+Translator: Ioannis Zervos
+
+Release Date: August 28, 2009 [EBook #29834]
+
+Language: Greek
+
+Character set encoding: ISO-8859-7
+
+*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK PELOPONNESIAN WAR ***
+
+
+
+
+Produced by Sophia Canoni. Book provided by Iason Konstantinides
+
+
+
+
+Note: The tonic system has been changed from polytonic to montonic.
+The spelling of the book has not been changed otherwise. Footnotes
+have been converted to endnotes.
+
+: .
+ .
+ .
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+.
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+I .
+
+
+
+ '.
+
+
+
+1. (1)
+
+
+ . .
+
+,
+ .
+
+ .
+
+2.
+
+ , ,
+, '
+ .
+, , ,
+ , ,
+ . ' ,
+ ,
+'
+
+
+ ,
+ ,
+ ,
+.
+
+3. ,
+ ,
+ ,
+ ,
+, ' ,
+ ,
+
+ ,
+ .
+ ,
+
+ .
+ ,
+ ,
+ . ,
+ ,
+ ,
+, .
+ ,
+ ,
+ .
+
+ , ,
+ ,
+ .
+
+, ,
+ .
+
+4. ' .
+ ,
+ , ,
+.
+ ,
+
+ ,
+ , ,
+ . ,
+
+ . , ,
+ ,
+,
+ .
+
+ ,
+ ,
+ .
+
+ , (
+).
+
+5. ,
+
+
+ .
+
+
+,
+ , '
+ ,
+ ,
+. ,
+, ,
+
+
+
+ .
+
+6.
+ ,
+ ,
+
+ .
+ , ,
+ ,
+
+,
+ .
+ .
+
+7. , ,
+ ,
+
+ .
+ .
+
+, ,
+
+. ,
+ .
+, ,
+
+
+ .
+
+ .
+
+8.
+ ,
+, ,
+.
+ . (2) ,
+, .
+
+9. ,
+
+ ,
+ '
+, ' ,
+ .
+,
+ ,
+ ,
+
+. , '
+ .
+
+10.
+ ,
+.
+
+
+ .
+ ,
+
+ . ,
+ ,
+ .
+ '
+
+ ,
+ .
+
+ '
+ . '
+
+ , ,
+ ,
+ , .
+
+11. ,
+ . '
+ ,
+ ,
+
+ , '
+, .
+
+
+ .
+ '
+ ,
+
+.
+ ,
+
+
+ , ,
+ ,
+. ,
+ ,
+
+
+
+
+ .
+
+ , .
+
+12.
+ ;
+ ,
+
+ ,
+ ,
+
+, . ,
+
+
+ ,
+ . ,
+
+ , ,
+ ;
+ ,
+.
+
+13. , ,
+ . ,
+ ,
+ .
+ , ,
+ '
+ ,
+ , .
+
+, ,
+
+' .
+ ' ,
+
+ ,
+ .
+ .
+
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+ , ,
+ .
+ .
+ ,
+. ,
+, ' .
+ ,
+ ,
+ ,
+ , '
+ .
+ ,
+, ,
+ '
+ ( ),
+ ,
+ .
+, .
+
+14.
+ , ,
+
+,
+,
+ , ' , ,
+ , . ,
+ ߻.
+
+15. . ,
+ ,
+,
+
+, ,
+
+ ,
+ .
+
+
+ .
+
+16.
+,
+ , ,
+ ,
+.
+ ,
+,
+ .
+ ,
+ , ,
+.
+
+ , .
+
+
+ ,
+ .
+, .
+
+17. , ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+.
+ ' .
+
+( '
+ ), , '
+ ,
+ , .
+ .
+
+ .
+
+18. , ,
+ ,
+ ,
+
+ ,
+
+ , .
+
+
+ ,
+. ,
+
+ ,
+ .
+ , ,
+ ' ,
+ .
+ ,
+ , .
+
+19.
+
+
+
+ .
+,
+, ,
+
+ .
+
+20. (
+ ),
+
+, ,
+,
+ , ' .
+
+ ,
+ ,
+ .
+
+ ,
+
+ .
+, ,
+ .
+ ,
+, , .
+ ,
+ .
+
+21. .
+ ,
+ , ,
+ , '
+ .
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+
+ ,
+, ' .
+ , ,
+ , ,
+ ' .
+ .
+
+22. , , ,
+ , '
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+
+ܷ '
+, .
+ '
+ .
+ ,
+,
+
+, ,
+ . '
+ .
+ , ,
+
+ . ,
+ ,
+ , ,
+ . ,
+
+ .
+
+
+ .
+ , '
+ .
+ , ,
+ , ,
+ ,
+
+ ,
+ ,
+
+ .
+
+23.
+ ,
+
+
+.
+ .
+
+ ,
+,
+ . '
+ '
+ ,
+ . ,
+ , ,
+ ,
+ . '
+ ,
+
+,
+ .
+
+ '
+ ' ,
+ ,
+
+
+ .
+ .
+
+24. '
+ , ,
+ .
+ , .
+
+
+ .
+ ,
+, ,
+ .
+
+ ,
+ .
+
+
+
+
+ .
+ .
+
+25.
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+
+ .
+
+.
+ .
+
+, .
+
+26.
+
+ ,
+ , ,
+ ,
+. ,
+ ,
+ .
+ , ,
+ . , ,
+
+,
+ , , , ,
+ . '
+ ,
+ .
+
+27.
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ ' ,
+
+ ,
+ ,
+ .
+
+28. ,
+ ,
+ , '
+,
+,
+, ,
+
+ .
+
+ .
+.
+
+ '
+
+ .
+
+ .
+
+29. ,
+ ,
+
+
+ .
+ ,
+ .
+
+,
+.
+
+.
+
+30.
+,
+, .
+ ,
+ ,
+
+ .
+
+ .
+ , ,
+ , . ,
+
+. ,
+ , ,
+ .
+
+31. .
+
+, ,
+ , ,
+
+( ,
+ ).
+ , ,
+
+ ' .
+, ' ,
+ , .
+
+32.
+ ,
+ .
+ ,
+
+ ,
+,
+ ,
+ , .
+ ,
+ ,
+ , '
+ , '
+
+ .
+
+33. '
+ ,
+, (
+ ),
+ ' ,
+ .
+ '
+ ,
+ , ,
+ .
+
+ . ,
+ ,
+ . ,
+ ,
+
+ .
+
+34. ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+ .
+ ,
+ , '
+ '
+
+ .
+
+, ,
+ .
+ , ,
+
+
+ ޷ '
+ .
+
+. ,
+ , ,
+ .
+
+35.
+
+
+ ,
+ .
+
+ .
+
+36. ' ,
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ .
+
+ ,
+,
+
+ .
+,
+
+
+ ,
+ .
+ ,
+
+
+
+. ,
+ . ,
+ ,
+
+ , .
+
+37.
+ ,
+
+ .
+
+
+ ,
+
+ .
+ ,
+ , ,
+ , '
+ .
+
+
+,
+
+ '
+
+
+ ,
+ , '
+ ,
+ ,
+
+
+.
+
+ .
+
+38. ,
+
+ (
+ ,
+, ,
+ , ),
+
+ ,
+ .
+
+, , ,
+ ,
+, .
+ , '
+ .
+,
+ .
+ ,
+
+ ' '
+ ' ,
+ ,
+
+. ,
+, ,
+ , '
+, .
+
+ . , ,
+ ,
+ .
+
+ .
+
+39.
+
+.
+
+ '
+
+, ()
+ , ;
+
+ (
+),
+ , ;
+
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+
+ ,
+ ,
+
+.
+
+
+
+ .
+ '
+ , ,
+
+ .
+ ,
+ . '
+ ,
+
+ .
+
+
+ , ,
+ , '
+ ,
+ ;
+ .
+,
+ ,
+,
+,
+
+ .
+
+40. ,
+ ,
+ , '
+ .
+
+,
+ , ,
+ .
+ , ,
+ .
+
+ ,
+ ,
+ ,
+. ,
+ , ,
+
+. , , ,
+ ,
+ ,
+ . ,
+ , . ,
+ , ,
+
+.
+. .
+ ,
+ .
+, ,
+.
+ ,
+
+ .
+ , ,
+ , ,
+ , ,
+
+ .
+
+ .
+, ,
+ .
+
+41. ' ,
+
+ , ,
+.
+
+42.
+ , ,
+
+ ,
+ , ,
+ .
+ ,
+ , ,
+ ,
+
+ '
+ .
+
+ .
+ ' ,
+ , '
+ , ,
+ , ,
+ .
+ ,
+ ,
+, ,
+ .
+ ,
+ , '
+ ,
+
+,
+ , '
+ .
+
+ , ,
+ ,
+ .
+
+43. ,
+ ,
+,
+, .
+ , ,
+ , .
+
+ ' ,
+ , .
+
+ .
+
+ . ,
+ ,
+ ,
+ ' ,
+ .
+ ,
+ ,
+ , ,
+ , ,
+, , .
+
+44. ,
+ . ,
+ ,
+ , '
+.
+, ,
+ '
+.
+ .
+ ,
+,
+ .
+
+ , ,
+,
+ ,
+
+ .
+
+45.
+ ,
+
+ ,
+
+
+
+ ;
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+ ' ,
+
+ .
+, .
+
+ ,
+,
+ .
+ , ߷
+, ,
+ ,
+ .
+
+
+, ,
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ , ,
+
+.
+
+46.
+ ,
+
+ . ,
+ ,
+
+
+, ,
+ ' ,
+ ,
+
+ ;
+ ,
+ ,
+ ;
+ .
+
+, '
+ ,
+ '
+. .
+
+ ,
+ .
+ ,
+
+ , ,
+,
+ .
+
+47. .
+
+ , , ,
+
+ ,
+. ,
+ , '
+ ,
+,
+, ' ,
+ , ,
+
+. , ,
+, ,
+ .
+
+,
+. ,
+ (
+).
+
+48. ,
+ (
+ )
+ .
+ , ,
+ .
+ ܷ
+
+ , ' .
+
+49. .
+ ,
+, ,
+ . , ,
+ ,
+, .
+ ,
+ ,
+. ,
+
+ , , .
+
+
+, ,
+
+
+ . ' .
+
+50. ,
+ ,
+
+.
+ .
+, , ,
+ , ,
+ ,
+ , ,
+ ' ' ,
+ .
+
+ .
+ .
+
+51. , ,
+
+, .
+ .
+ ,
+ ,
+
+ , ,
+ .
+ ,
+, ,
+, ,
+ ,
+ . ,
+
+ .
+
+52. , ,
+
+
+. ,
+ . '
+
+ (
+,
+ ,
+ ),
+ ,
+ ,
+
+. , (
+ ) .
+ ,
+ .
+ ,
+
+ .
+
+ ,
+, .
+ .
+
+53. , ,
+ '
+ , , '
+ .
+
+ ,
+ ,
+
+ ('
+ ) ,
+, , ' ,
+ , .
+ ,
+
+
+ , ,
+.
+. ,
+
+ ,
+
+ ,
+ .
+
+54.
+
+
+ .
+ .
+
+ ,
+ , ,
+ , .
+
+ ,
+ ,
+ . ,
+ ,
+
+ '
+ .
+ ,
+ ,
+
+ .
+
+55.
+ , .
+ , , ,
+ ,
+
+, .
+ ' .
+ ,
+, ,
+ ,
+. ,
+ , ,
+ , .
+ .
+ ,
+ , ,
+ ' , .
+
+56. ,
+ ,
+.
+,
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+. ,
+,
+, '
+, ,
+' . ,
+, .
+ ,
+
+ .
+ ,
+ . '
+
+ ,
+
+.
+,
+
+ .
+
+57.
+ ' (
+ ,
+ ),
+
+
+ .
+ ,
+ ,
+ .
+ , ,
+ ,
+ , .
+
+ , ,
+ ,
+
+ ,
+
+ , ,
+, , .
+
+58.
+
+
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ , ,
+ .
+ ,
+, , .
+ .
+ (
+
+), .
+ ,
+ , '
+
+ ,
+ .
+ , .
+
+ ,
+ ,
+
+ ,
+ , ;
+, ,
+, ,
+ ,
+ , .
+
+59. , ,
+, ,
+ ,
+ ,
+ . '
+, , '
+
+ , . ,
+ ,
+
+
+,
+, ,
+
+ , .
+ , '
+ ,
+. ,
+,
+, ,
+ ,
+(
+), . ,
+ , ,
+ .
+ , ,
+
+
+ .
+ '
+ .
+
+60. ,
+
+ , ,
+ , ,
+
+ . ,
+.
+
+61. ,
+
+ ,
+ ,
+. ,
+,
+ ,
+ . , '
+, , ,
+ ,
+ , '
+, ' ,
+ , ,
+ ' ,
+ .
+
+62. ,
+ ( ),
+ .
+, ' ,
+ , ,
+
+.
+, . '
+ ,
+'
+ ,
+ .
+ , ,
+
+ ,
+ ' ,
+. '
+ ,
+ ,
+ , ,
+
+
+
+. .
+
+63. ( )
+ ' , ,
+ . , ,
+ . '
+ '
+ ,
+,
+ , , .
+ ,
+ . ' ,
+ .
+
+ , ,
+ , ,
+ ,
+. ,
+ , ,
+, ,
+ .
+
+ ,
+ .
+
+64. , ,
+ ,
+, ,
+ .
+, .
+ ,
+ ,
+
+ . ,
+ ,
+ . , '
+ .
+ , ,
+ , .
+ , ,
+ ' ;
+ , ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+ .
+
+65. , (
+ ,
+ ),
+' , . ,
+
+, ,
+ ,
+
+ , ,
+ ;
+. , ,
+ . , ,
+ , ,
+ .
+, ' .
+
+ ,
+ , .
+
+66.
+
+ .
+ '
+ ,
+(
+ )
+ , ,
+ ,
+ ,
+ . '
+ (
+ ),
+ ,
+ ;
+, ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ . ,
+ .
+
+67. , ,
+ ' ,
+ , ,
+ .
+ , .
+ ,
+ ' ,
+, .
+ ,
+ ,
+ '
+ ,
+ ,
+ ,
+ . '
+,
+, ,
+ .
+ ,
+
+ ' ,
+
+ , ,
+, , , '
+ . ,
+, , ,
+ ,
+ .
+, ,
+ , , '
+, ,
+, ,
+ ' ,
+. ' , ,
+ ,
+ .
+
+68. .
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ , , ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+
+
+
+.
+ ,
+, .
+, ,
+ ,
+ ,
+
+ ,
+ .
+ . ,
+ ,
+ ,
+ .
+ , .
+, ,
+ ,
+
+ . ,
+ .
+
+69. ,
+ , , ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+ .
+, ,
+ , ,
+,
+ ,
+. .
+
+70.
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ .
+
+
+ , ,
+ .
+ ,
+
+ . '
+ , ,
+ ()
+ ()
+ . ,
+ (3),
+, . (
+ ) '
+ . ,
+ , ,
+
+ , '
+
+ .
+ ,
+ .
+
+71.
+
+
+
+ , , ,
+ . ,
+ .
+ ,
+
+ .
+
+72.
+ .
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+
+
+ , ,
+ .
+
+73. .
+
+
+
+,
+ .
+
+74. ,
+
+
+ .
+ ,
+,
+ , ,
+ (4)
+, ,
+
+ , .
+ , ,
+ ,
+, ,
+ .
+
+75.
+
+
+
+ , ,
+ ,
+ .
+
+
+, ,
+ ' . ,
+ ,
+ .
+ , '
+ . ' ,
+ ,
+ ,
+ ,
+, .
+
+ . ,
+ ,
+
+.
+
+76. , ,
+ ,
+
+
+ ,
+ . , ,
+ .
+
+77.
+
+ , '
+
+
+ ' . ,
+ ,
+,
+ , .
+
+
+, .
+
+78.
+
+
+ , '
+. ,
+ .
+ , ,
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ ,
+ . ,
+, .
+
+79. , , ,
+ ,
+, ,
+
+.
+ ߷
+ ,
+.
+ ,
+ , ,
+ .
+ .
+
+80.
+
+
+.
+ .
+ .
+
+ , ,
+ ,
+ .
+
+81.
+
+ ,
+ , .
+
+
+
+'
+ ,
+,
+
+ . ,
+, ,
+, ,
+ . ,
+
+, ,
+ ,
+ , '
+,
+ ( ) ,
+ , , .
+ ,
+ '
+ .
+
+82.
+, .
+ , ,
+ ,
+.
+ , '
+
+
+
+ . ,
+ , ,
+ ,
+
+ .
+
+, ' ,
+ ,
+
+ . ,
+, ,
+
+ .
+
+
+
+
+
+ .
+ , .
+ ,
+ .
+
+. '
+ .
+ ,
+
+
+ ,
+
+
+ . ,
+ ,
+ ,
+ .
+ '
+
+, ,
+,
+ . ,
+ .
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ , , ,
+ , '
+ .
+ ,
+ , '
+ '
+
+ .
+, ,
+ .
+ ,
+ , .
+
+83.
+ . ,
+ ,
+,
+ .
+ , .
+
+ , ,
+ .
+
+
+
+ .
+, ,
+ ,
+ .
+
+84.
+
+ , '
+ , ,
+ ,
+ , ,
+' , ,
+ ,
+ . '
+ ,
+ '
+, ,
+ ,
+. , ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+85. ,
+ .
+ ( )
+, ,
+
+ ,
+ .
+ , .
+, ,
+
+ . ,
+ ,
+
+ .
+
+86.
+
+ ,
+ .
+ , ,
+
+ ,
+ .
+ ,
+ .
+
+ ,
+ .
+
+ ,
+ . ,
+ .
+
+ . .
+
+87.
+ , ,
+.
+, ,
+ .
+
+ ,
+ .
+ , ,
+.
+
+88.
+
+,
+. , ,
+ ,
+ ,
+, .
+ ,
+ ' ,
+ .
+ ,
+. ,
+, ,
+.
+ , .
+
+89.
+ , ,
+ ,
+ ,
+ . ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ , ,
+. ' .
+
+ ,
+
+ .
+, ,
+ , .
+ , ,
+ ,
+
+ .
+
+90. ,
+,
+
+
+ .
+
+,
+ ,
+.
+,
+.
+ ,
+
+ . ,
+ ,
+
+.
+
+91.
+ ,
+ ,
+, ,
+ ,
+ .
+, , ,
+
+ .
+ ,
+. ,
+ ,
+ . '
+ .
+
+ ,
+ , ,
+ .
+
+.
+
+92.
+ .
+ , ,
+ , '
+ , '
+ , ,
+ .
+ ,
+ , ,
+ .
+ ,
+ ,
+
+ ,
+ ,
+. '
+ .
+ ,
+,
+ , .
+
+, , .
+ ,
+ ,
+ . ,
+ ,
+.
+
+93. '
+ ,
+ .
+ ,
+ . ,
+ ,
+ ,
+
+ , '
+(
+ ) '
+
+ ,
+ ' ,
+ .
+
+94. '
+
+
+ ,
+ .
+, , ,
+ .
+ ,
+ ,
+,
+
+ ,
+
+ .
+ ,
+, ,
+ , , ,
+
+
+, '
+ , ' '
+ .
+ ,
+, ,
+ ,
+, , . ,
+ .
+
+95. , ,
+
+
+ .
+
+ ,
+ ,
+ ' ,
+ (
+ )
+
+. ,
+
+ ,
+, , ,
+ ,
+ , .
+ .
+
+ .
+
+ ,
+ .
+
+96.
+, , ,
+ ,
+ ,
+ .
+ , ,
+ .
+ , ,
+,
+ , .
+ ,
+ , ,
+
+ ,
+ , , .
+
+97.
+ ,
+ ,
+
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ (
+),
+,
+ ,
+ . (
+ )
+ ,
+ . , ,
+, , . ,
+ , ,
+' .
+
+98. ,
+ , ,
+,
+,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ , ,
+ , , .
+, ,
+ ,
+ ,
+ , .
+ ' ,
+
+ , .
+
+
+ ,
+ . .
+
+ ( )
+ .
+ , .
+
+99.
+ ,
+
+ .
+
+100. ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+.
+,
+ ,
+ .
+
+101. ,
+ , '
+
+ .
+
+ .
+ , ,
+ . (
+ ),
+, , , ,
+, .
+. ,
+
+ , .
+
+102.
+ ,
+ , '
+ , '
+. '
+
+. ,
+, ,
+ , (
+ )
+
+ .
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ . ' ,
+
+ , , '
+ , ,
+ .
+
+ , ,
+ , ,
+ .
+
+ ,
+ ,
+ . .
+
+103.
+
+
+ ,
+ , ,
+
+. ,
+ ,
+, ' ,
+ .
+ ,
+
+
+.
+
+104.
+ .
+ , ,
+
+ .
+ ,
+ , '
+ .
+ , ,
+
+ ,
+ ' .
+
+ . , ,
+ ,
+ ,
+ . ,
+ ( ).
+
+
+
+ ', , ,
+
+ .
+
+ , ,
+ , .
+
+
+, .
+
+ ,
+
+ '
+ , .
+ ,
+ :
+ ,
+ ' ' ' ;
+
+ :
+ , .
+
+ ,
+
+ ,
+ , ,
+
+ , .
+
+105. ,
+,
+ ,
+
+, ,
+
+ ,
+ .
+ ,
+, ,
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+, .
+
+ ,
+ .
+
+106. ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ , ' .
+ , , '
+ , ,
+
+ , .
+
+107. '
+ , .
+
+ , .
+
+ .
+
+( )
+
+
+ .
+ ߷
+ .
+ ,
+.
+ , ,
+
+ ,
+
+ . ' ,
+ ,
+ , ,
+, ,
+ .
+ , ,
+ , '
+, ' ,
+ .
+
+108. ,
+ , ,
+ '
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ , .
+, ,
+
+ ,
+ . '
+ ,
+ ,
+ . ,
+ .
+ .
+ .
+
+109. ,
+ ,
+, ,
+
+, , ,
+
+ .
+ , ,
+
+ ,
+, , ,
+
+ ,
+
+
+
+ .
+
+, ,
+ ,
+ .
+
+110.
+ , ,
+ , ,
+
+ .
+ ,
+ .
+ ' .
+
+111.
+ ,
+ ' ,
+ ,
+ .
+, ,
+ .
+ ' ,
+
+
+
+
+ , .
+
+ .
+ , ,
+ , , ,
+ .
+
+112.
+ .
+
+ ,
+ ,
+.
+ .
+ ,
+. ,
+
+
+
+
+
+.
+,
+, . '
+
+ ,
+
+,
+ .
+ , ,
+ , , ,
+ ,
+ , ,
+ .
+
+
+ .
+
+113. '
+, ,
+
+,
+ .
+ , ,
+' .
+ (
+ ),
+ . '
+ .
+
+ ' ; ,
+ 绷 ' ,
+
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ .
+ '
+ .
+,
+ ,
+ ,
+ ,
+ ' , ,
+ .
+
+114.
+ .
+ ,
+ ,
+, ,
+
+
+ .
+ .
+
+ ,
+ ,
+ , ,
+ .
+
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+
+ , .
+ .
+
+ ,
+ .
+ .
+
+115.
+ ,
+ .
+ .
+ , ,
+ . ,
+
+ ,
+ ,
+
+ . ,
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+
+.
+
+,
+. .
+
+116. ' ,
+, ,
+ ,
+, .
+ ,
+ '
+ . ,
+ ,
+ .
+
+ '.
+
+Y
+
+
+
+
+
+ '.
+
+
+
+1. , ,
+
+
+, .
+
+
+ '
+ .
+ ,
+ .
+ ,
+
+ ,
+
+ ,
+.
+ ,
+ , , ,
+ .
+
+2. , , ,
+
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ , ,
+.
+ ,
+ ,
+ , ,
+ . ,
+ ,
+, ' , ,
+, .
+
+3.
+
+ ,
+ , ,
+ , .
+, , ,
+, .
+ ,
+ ( '
+),
+
+ ,
+ , ,
+.
+ ,
+, . '
+
+ , , ,
+
+ ,
+ .
+
+4.
+, ,
+
+ , ,
+ . ,
+ ,
+
+ , ,
+ ,
+
+.
+
+
+ .
+
+5. ,
+ , ,
+
+ ,
+ .
+
+ ,
+ ,
+ .
+
+6. ,
+ , .
+
+ ,
+ ,
+
+ . ,
+
+ .
+
+7. ,
+
+,
+, . ,
+ ,
+ .
+
+8. ,
+
+, ,
+, .
+
+ ,
+
+
+ .
+ , ,
+
+ , .
+ ,
+
+ ,
+
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+. ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+ . , ,
+ ,
+.
+, ,
+ , , '
+, '
+.
+
+ ,
+ ,
+
+
+ ,
+. ,
+ .
+ , ,
+ , ,
+. .
+
+9.
+
+ ,
+
+
+
+ , ,
+
+, .
+ ,
+ .
+ ,
+ ' , '
+
+ , ,
+ '
+ , ,
+ ,
+
+,
+, ,
+ , , .
+ , ,
+, , ,
+ :
+
+10. , ' ,
+
+,
+, ,
+
+.
+ .
+,
+ .
+ .
+, , ,
+ ,
+ , ,
+޷ , ,
+ ,
+. ,
+ , , .
+' , ,
+ ,
+ . ,
+, ,
+ , ,
+
+ .
+ . ,
+, ,
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ .
+
+11.
+ ,
+ ,
+ ,
+
+ ,
+ . ,
+ ,
+ ,
+ , .
+ '
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+
+ .
+
+12.
+
+ '
+,
+' ,
+ ,
+ , ,
+ . ,
+ ,
+ ,
+, .
+
+ !
+ ,
+
+ , ,
+ ' ,
+ ,
+ .
+
+13. '
+
+ ,
+ ,
+ , ,
+ .
+ '
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ , .
+ '
+, ,
+ ,
+. ,
+ , '
+
+, ,
+, .
+
+14. '
+' , ,
+ ,
+ . ,
+, , ,
+ ,
+ ,
+
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+
+ , .
+ .
+ ,
+
+, , ,
+, , ,
+,
+ , .
+ ,
+ , ,
+ . ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ , .
+
+15. ,
+, ,
+ , ,
+, .
+ ,
+
+
+
+ ,
+
+ .
+
+16. ,
+ .
+
+
+ ,
+
+
+ , '
+, ,
+
+ ܷ
+
+
+ . ,
+ , .
+
+ ,
+ .
+
+
+.
+
+ .
+
+17. , ,
+
+ ,
+ ,
+. ,
+ , ,
+ , ,
+
+ .
+ ,
+ ,
+ , .
+
+ .
+ ,
+ . ,
+ ,
+ .
+
+18. ,
+ . ,
+ , ,
+ .
+
+ , ' ,
+ , ,
+ . ,
+
+, .
+ ,
+ ,
+ ' ,
+'
+ ,
+
+ . , ,
+ ,
+ ,
+ ( ),
+
+ .
+
+19.
+ , ,
+
+ ,
+
+
+ , ,
+ ' , .
+
+
+ ' , '
+, ' ,
+ , '
+ . ,
+, ' ,
+
+
+, .
+
+ ,
+ .
+
+20. ,
+
+,
+ , ,
+ .
+
+ ,
+ , .
+
+ ,
+
+
+
+ , ,
+ . ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+, ' .
+
+21.
+ ,
+ ,
+
+ . ' , ,
+ ,
+ .
+ ,
+
+
+ ,
+ , , , ,
+
+,
+ '
+
+, .
+
+22.
+, ' ,
+ ' ,
+ .
+
+ ,
+ ,
+ '
+ . ,
+ , . '
+,
+,
+,
+ ,
+ ,
+ .
+
+23. ,
+ , '
+ ,
+
+,
+ .
+
+, , ' .
+
+ . '
+ ,
+ , ,
+
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+24. ,
+
+ ,
+ .
+ ,
+ . ,
+
+,
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+
+ .
+ , '
+, , .
+
+25.
+
+ ,
+
+.
+ ,
+, , .
+ ,
+
+ .
+ ,
+' , ' ()
+, . ,
+
+ , ,
+ '
+ '
+.
+
+ . ,
+ '
+, ߷
+
+, .
+ ,
+
+, .
+ ,
+ . ,
+ ,
+ ,
+
+ ,
+
+ .
+ .
+
+ , .
+
+ ,
+. ,
+ ,
+,
+ .
+ ,
+ .
+ .
+
+ .
+
+26.
+ ,
+ .
+
+
+,
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+.
+ , '
+ ,
+ .
+
+, , ,
+ ,
+ , .
+ , ,
+
+ ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+
+
+ .
+ .
+
+ . '
+ , .
+ ,
+, .
+
+27.
+ ,
+
+
+, '
+
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ , ,
+ , ,
+ .
+ ' ,
+ .
+, , ,
+ ,
+ .
+
+, , ,
+
+
+ ' , '
+ ,
+ .
+ ,
+, , ,
+ , ,
+
+ , .
+
+28.
+ ,
+ , ,
+,
+ . ,
+ ,
+ , '
+.
+
+
+ . (
+ )
+ ,
+ .
+ , , ,
+
+,
+, ,
+ ,
+ .
+
+, .
+ , '
+
+ , , ,
+, .
+
+29.
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+
+, .
+ ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+
+, ,
+ , ,
+ , ,
+ ,
+. ,
+ , ,
+ , ,
+
+ ,
+ .
+
+30. ' (
+ )
+.
+ ,
+
+
+ .
+ ,
+ '
+
+ , '
+
+
+ .
+, ,
+ '
+ ,
+
+ , ,
+ ,
+
+ .
+
+31. ,
+
+ ,
+ ,
+ , ,
+ .
+ .
+ , ,
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ ,
+ , .
+ .
+
+32. ,
+, ,
+ . ,
+
+ .
+ ,
+ ,
+ (5). ,
+,
+ .
+ ,
+ , , ,
+ , ,
+ ,
+ , , ,
+ , .
+
+
+, , .
+ ,
+, .
+
+ .
+
+33. , ,
+ '
+,
+ ,
+,
+
+
+ ,
+, ' .
+ ' ,
+,
+, , ,
+, , , ,
+ .
+
+34.
+ '
+ ,
+ ,
+
+
+, ,
+
+ .
+ ' , ,
+, , .
+
+. , ,
+
+
+ .
+ ,
+
+, ,
+ .
+ ,
+,
+.
+ .
+
+35. , ,
+ ,
+ , ,
+ . , ,
+
+ .
+
+, ,
+ ,
+. ,
+ ,
+ .
+ ,
+
+ , .
+ ,
+ .
+
+36. ,
+
+ '
+ ,
+ ,
+. ,
+
+ ,
+ , ,
+ .
+ ,
+ ,
+ , .
+ , (
+ )
+,
+.
+ ,
+
+ .
+
+37.
+ ,
+, ,
+ ,
+
+ , .
+
+, ,
+ .
+
+38.
+ . ,
+,
+ , ,
+ ,
+, , ,
+ . ,
+ , ,
+ . '
+
+ . '
+, ,
+ ,
+
+
+ , .
+ .
+
+,
+
+,
+. ,
+
+
+ , .
+ .
+ ,
+.
+
+39. , '
+ ,
+, .
+, ,
+, ,
+ ܷ
+ ,
+ ' .
+
+ ,
+ , ,
+ ,
+.
+
+40. ,
+ ,
+
+ , '
+
+ .
+ ,
+, ,
+ ( ) , ,
+ ,
+ .
+
+41. ,
+ ,
+ ,
+ .
+.
+ ( )
+ ,
+
+. ,
+
+
+
+ ,
+ ,
+ . '
+ ,
+ . .
+
+42.
+
+
+ ,
+ ,
+.
+
+
+ ,
+
+. , ,
+ ,
+, .
+
+ ,
+ ,
+ ޷
+' .
+ ,
+ ,
+ ,
+.
+
+43. , (
+ ), ,
+ , ,
+. '
+ , ,
+ .
+ .
+( )
+
+ (
+ )
+ .
+ .
+ ,
+,
+ ' ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+44.
+ ' ,
+ ' , ,
+
+
+.
+ , .
+ , , , '
+
+ . ,
+, ,
+ , .
+ ,
+ ,
+, ,
+ '
+ .
+ ,
+ .
+
+
+
+ .
+ ,
+ .
+ ,
+ .
+
+45. '
+
+ .
+ . ,
+ ,
+ () ,
+ ,
+ .
+ ,
+, , .
+
+46. () ,
+ ,
+ , .
+
+,
+ .
+ ,
+ ,
+ .
+
+ , ,
+ ' ,
+ . ,
+ ,
+ .
+
+ '
+ '
+,
+ .
+
+47. ' ,
+ ,
+ .
+ ,
+
+
+
+' .
+
+.
+ .
+ ,
+ .
+ .
+
+48.
+ (
+ ) '
+ , ,
+ ,
+, .
+ ,
+ . '
+ , '
+
+ .
+
+ , ' ,
+ ,
+ ,
+ .
+ ( )
+ .
+,
+ ,
+ .
+ , ,
+ , ,
+
+ . ,
+ ,
+.
+
+49.
+ ,
+, .
+
+ . .
+
+50. , ,
+ , ,
+ ,
+ .
+ ,
+
+
+, ' , ,
+ , ,
+, ,
+
+ ,
+ (
+ ' )
+.
+
+51.
+ ,
+ ' ,
+
+ .
+ , .
+
+52.
+
+. ,
+
+ ,
+ , (6)
+ ,
+ .
+
+
+ , .
+ ,
+ , ,
+ ,
+, , ,
+ .
+ .
+
+53.
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+ .
+, '
+ .
+
+,
+
+ ,
+ ,
+ .
+
+54.
+ ,
+
+
+ . ,
+ , '
+ ,
+ ,
+ .
+
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+
+ .
+
+55. ,
+, ,
+ ,
+ , ,
+
+ ,
+,
+ ,
+ , .
+, ,
+.
+, ,
+ ,
+, .
+ ,
+ ,
+
+.
+,
+ ,
+.
+
+56. ,
+ , ,
+,
+ .
+
+ ,
+ , '
+,
+. .
+
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+
+
+ , ,
+ , .
+
+57. ,
+ , , ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ ޷
+ .
+ ,
+ , .
+
+, .
+ ,
+ .
+
+ ,
+ ,
+
+ ,
+.
+
+58.
+
+
+ .
+ ܷ
+ '
+ . ,
+, .
+
+59.
+ , , , ,
+ , '
+. ,
+ ,
+, , ;
+
+ , . '
+ ,
+ .
+ ,
+ , ,
+ ' , .
+
+, ,
+ ,
+, ,
+ .
+
+60. , ,
+
+, ,
+, ,
+ ,
+, , ,
+
+
+ .
+, ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ .
+
+61. , ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ , , ,
+ ,
+ .
+ ,
+
+.
+ ,
+ ,
+ , '
+ ,
+.
+, ,
+,
+ .
+ ,
+, , ' ,
+,
+ .
+
+,
+ ' '
+ . ' ,
+
+ ' , .
+ ,
+ ,
+
+ .
+
+62.
+ ,
+
+; , ,
+ ,
+ , ,
+
+ ,
+ ;
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+
+ ,
+ , ,
+ , ' .
+ ,
+, '
+
+ ,
+ ,
+, .
+
+63. ,
+
+ ,
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ ' .
+ :
+
+
+ .
+ ,
+ ,
+ '
+.
+
+64. , ,
+, ,
+ , ,
+
+ .
+ , ,
+ , , '
+ .
+, ' .
+ ,
+ .
+, ,
+ '
+ . ,
+ ,
+ ' ,
+
+ ,
+
+ .
+
+
+
+ .
+
+65. ,
+ ,
+
+
+ .
+
+ ߷ ,
+
+ .
+ , ,
+ , , ,
+, , , ,
+, .
+ ,
+ , '
+ , , .
+
+,
+.
+
+66. ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+ .
+
+
+,
+ , '
+
+ ' .
+ (
+ ),
+ ,
+
+
+ .
+
+67.
+ ' ,
+
+, ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ .
+ .
+
+ . '
+
+'
+, ߷
+
+ .
+
+ . ,
+ ,
+. I (
+)
+
+ ,
+ .
+
+ ,
+
+ . '
+
+.
+
+68. , , .
+ , ,
+ '
+ ,
+ ,
+ . .
+
+ .
+ , ,
+ ,
+. ,
+ ,
+ ' ,
+, .
+ , ,
+. , ,
+ .
+ ,
+
+ . ,
+, ,
+ .
+ (
+ ,
+) ,
+ , .
+ , '
+
+ ,
+ .
+
+69.
+
+ , ,
+ ,
+ ' ,
+ . '
+ ,
+ ,
+ .
+
+ , ,
+
+ . '
+
+ .
+ ,
+' ,
+
+
+
+ ,
+ ,
+ .
+ .
+
+ .
+
+70.
+
+ . ,
+
+,
+ (
+ ),
+ ,
+,
+.
+ . ' (
+ )
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ , .
+
+ .
+
+71.
+ ,
+ ' ,
+
+. , '
+ ,
+
+
+ , . '
+, ,
+.
+
+72. , ߷
+
+ '
+, ' ,
+
+ .
+ .
+
+ , ,
+
+
+ .
+
+ , .
+
+ ,
+, ,
+
+ ,
+ ,
+ .
+
+73.
+ ,
+
+
+ .
+
+
+ ,
+
+
+ ,
+, , '
+
+ ,
+ .
+
+ ,
+
+
+ , ,
+, ,
+.
+
+ ' .
+ ,
+
+ .
+ ,
+ , ,
+,
+ ' ,
+ .
+
+74. ,
+ ,
+ . '
+ ,
+ , ,
+ ,
+ , '
+ ,
+ . ,
+ ,
+
+
+
+ , , ,
+ .
+
+ .
+
+75. ,
+
+,
+ (
+ )
+
+ ,
+.
+ ,
+
+ .
+ ,
+,
+ . ' ,
+ ,
+ ,
+ .
+ (
+ ) ,
+ .
+
+76.
+ ,
+ '
+
+ ,
+ '
+ .
+
+ .
+ ,
+, ,
+.
+
+
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ , '
+ .
+ ,
+,
+ ,
+
+,
+, ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+77.
+
+ ,
+ ,
+ ,
+
+
+.
+,
+ .
+ ,
+ , ,
+, .
+
+78.
+
+,
+, '
+ . , , ,
+
+ ' .
+ ,
+.
+
+
+
+
+, ,
+ . ,
+,
+
+
+ .
+ , '
+
+ .
+ , ' ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+ . ,
+, , ,
+ ,
+.
+ ,
+ .
+ , ,
+ ,
+ .
+ .
+
+79.
+
+ .
+ , ,
+ , , ,
+
+,
+' (
+ , ), ,
+, ,
+ , ,
+ .
+ ,
+ .
+
+80.
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+
+ ,
+ (
+
+ )
+ ,
+. ,
+ ,
+
+. ,
+ '
+
+ .
+ ,
+ '
+.
+
+81.
+ .
+ ,
+
+ . '
+
+ ,
+ ,
+ ( ),
+ .
+ '
+ , ,
+ , ,
+
+
+
+ .
+
+82.
+ ,
+ ,
+ .
+
+83.
+ ,
+,
+ .
+ ,
+ , ,
+ , ,
+
+ ,
+ , ,
+ ,
+
+
+ ,
+
+
+ .
+ ,
+ ,
+
+ ' ,
+ ,
+ ,
+ . ,
+ ,
+ .
+
+84. , ,
+ ,
+, . ,
+ , , ,
+ .
+
+
+ (
+, ) .
+
+85.
+, ,
+ ,
+, , ,
+
+, ,
+
+
+ .
+ .
+
+ ,
+ ,
+
+
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ , ,
+, , ,
+
+
+ , '
+. , ,
+, ,
+ , .
+
+ .
+
+86. , ,
+ , '
+
+
+ , ,
+ .
+, ,
+ ' ' . ,
+
+ ,
+ ,
+
+
+ . ,
+
+ ,
+
+ ' .
+' ,
+
+
+ ,
+ .
+ .
+
+87.
+
+ .
+ , , ,
+ , , ,
+
+ ,
+,
+ ,
+
+ ,
+ . ,
+
+ ,
+
+ , ,
+
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+, ,
+.
+ ,
+ ,
+
+.
+
+88. .
+ .
+
+ .
+ ,
+ , ,
+ ,
+ .
+ , .
+ .
+
+89.
+,
+ .
+ ,
+. '
+ ,
+
+ .
+ ,
+ ,
+ .
+ ( ,
+ ),
+ .
+ , .
+
+90. ,
+ ,
+ ,
+ ,
+, .
+, ,
+ '
+
+ , '
+ , .
+
+
+.
+ '
+ . ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ . '
+ ,
+ .
+
+91. '
+
+ , ,
+, ,
+ (
+ , , ), '
+ ,
+ , ,
+
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+92. ,
+
+,
+ , ,
+ ,
+ ,
+ , .
+ ,
+ ,
+ , ,
+, .
+ ,
+ .
+ , ,
+ ,
+ .
+ ' ,
+ ,
+ ; (
+
+ )
+ .
+, ,
+
+
+ .
+ '
+, ,
+ ' ,
+ .
+ , ,
+,
+ ,
+.
+ , ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ , ,
+
+
+ .
+
+93.
+ ,
+ .
+ ,
+ .
+ . ,
+ , ,
+ , '
+ ,
+ ,
+
+ '
+ , .
+ , ,
+ , .
+, ,
+ .
+ , ,
+ , ,
+ .
+ .
+ , .
+ .
+
+94. ,
+ , ,
+ , ,
+ ' ,
+ ,
+, , ,
+ ,
+ ,
+ '
+ .
+ ,
+ .
+
+95. , ,
+
+ .
+ ,
+ . ,
+, ,
+
+ , '
+ ,
+ ,
+,
+ .
+
+96.
+ , ,
+ ,
+ .
+ .
+ , '
+. ,
+ .
+ ,
+ , ,
+ ,
+
+ ,
+ .
+ ,
+ , ,
+, ' .
+ ,
+ .
+ ,
+ '
+
+,
+ , .
+ , ,
+
+. ,
+ ,
+ ,
+. ,
+ ,
+, ( ),
+.
+
+97. , ,
+
+ .
+ ,
+, ' ,
+ .
+
+
+ ,
+ , ܷ
+ ߷
+
+, ,
+ . ,
+ ,
+
+ .
+
+98. ,
+
+
+ ,
+ ,
+ ,
+ '
+ ,
+ ,
+'
+
+,
+
+ , , '
+ ,
+
+,
+
+
+
+ ,
+ , ,
+
+,
+ (
+, ' , ),
+
+ .
+
+99. ,
+,
+ ,
+ . ,
+ , ,
+
+ '
+
+
+ .
+ .
+
+100.
+
+ ,
+
+ .
+ , , ,
+ . ,
+ , '
+ .
+ ' ,
+ , ,
+ .
+ '
+
+ ,
+ , .
+ ,
+ , , ,
+
+.
+ .
+ ,
+ .
+
+101.
+ , , ,
+ ' , ,
+ .
+ ,
+, .
+ .
+,
+ ,
+ , ,
+ .
+ ,
+ , ,
+ , ,
+ .
+ ,
+ . ,
+ ,
+.
+
+102. ,
+, ,
+ . ,
+, , ,
+ , '
+ ,
+ ,
+ . ,
+ ,
+ ,
+, .
+ , ,
+ ,
+, ,
+
+ ,
+,
+.
+
+103.
+,
+ ,
+ , .
+ ,
+ ,
+ , , .
+ , ( ) ,
+ , ,
+ .
+,
+ ,
+,
+ ,
+ , ,
+
+ ,
+ . '
+
+ ,
+
+ ,
+ , .
+
+104.
+,
+, ,
+ ,
+. ,
+ , '
+, .
+
+,
+ ,
+ , ,
+ , , ,
+ , ,
+
+(
+ ), .
+ , ,
+ , ,
+
+ .
+
+105. , ,
+, ,
+
+ ,
+ , ,
+, , ,
+
+
+ .
+
+ , ,
+ ,
+
+.
+
+106. ,
+
+ ,
+ .
+ ,
+,
+ , ,
+
+ .
+ ,
+
+ . ,
+ .
+ ,
+
+ .
+ , ,
+ ,
+, .
+
+107. ,
+
+ ,
+
+
+
+
+
+ .
+ ,
+ .
+ , , .
+, ,
+ .
+
+108. ,
+ ,
+ .
+ , ,
+
+, ,
+ ,
+
+. ,
+ .
+
+ , .
+ ,
+
+
+ ,
+ .
+
+ , ,
+ . '
+
+ .
+
+
+ ,
+ ,
+ . ,
+
+ ,
+ .
+ , '
+ ,
+ ,
+ . ' ,
+ , '
+,
+ .
+
+109.
+,
+, , ,
+, ,
+
+ , ,
+ .
+ , , ,
+
+, , , , ,
+ .
+ ,
+ ,
+
+, , .
+ ,
+, '
+ .
+
+110. ,
+ ,
+
+.
+ ,
+ .
+
+ , ' '
+ , ,
+ . , '
+
+, ,
+ ( )
+
+ ,
+ ,
+ .
+
+111.
+ ,
+ ,
+ . ,
+ . '
+
+
+ ,
+ ,
+
+
+ .
+
+112.
+,
+ . , ,
+ ,
+ .
+
+ , '
+ .
+
+113. ,
+, , ,
+
+ . (
+ ) ,
+ ,
+ , ,
+ , ,
+
+.
+ .
+
+114. ,
+ ,
+,
+ .
+ ,
+ ,
+ '
+ ,
+ . .
+ ,
+ .
+ , ,
+
+ ' (
+ ,
+ )
+
+,
+ ,
+ ,
+,
+ ,
+ ,
+ , ,
+
+, .
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+
+.
+
+115.
+, ޷
+ , .
+
+, ' ,
+
+, ,
+' , ,
+ ,
+ .
+ ,
+ . ,
+ .
+ ,
+, ,
+
+.
+
+116.
+
+ .
+
+ (
+ , ,
+ ,
+ ) '
+
+
+ . '
+ ,
+ ,
+ .
+
+117.
+ , .
+
+
+ ,
+ .
+
+
+ '
+
+,
+. ,
+ , ,
+ .
+ '
+ .
+
+118.
+ ,
+ .
+
+
+ . ,
+ ,
+ , , , ,
+ .
+ , ,
+
+ .
+
+ , ' , '
+ ,
+ ,
+ '
+
+ , ,
+
+
+, ,
+ .
+ , ,
+ .
+, ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ .
+'
+ , .
+ ,
+
+ .
+
+, , ,
+
+ .
+, ,
+ .
+, . ,
+ , .
+ _ ޻_
+
+ ,
+
+. '
+ ' ,
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+ .
+
+119. '
+, ' ,
+
+ .
+ , ,
+ ,
+
+,
+,
+ ,
+, . '
+ ,
+ .
+
+120. ,
+, , ,
+ .
+ , ,
+ ,
+ ,
+. '
+ . ,
+ ' , ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ , '
+ .
+
+ , ,
+
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ ,
+ '
+ ,
+ .
+
+121.
+ ,
+ ,
+
+ ,
+ .
+ '
+
+ ,
+
+ ,
+
+.
+
+122. ,
+ , ,
+ , .
+ ,
+ ,
+ .
+' ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+. ,
+
+.
+
+
+ . '
+
+ ,
+
+ ' ' .
+ ,
+ .
+
+
+ .
+
+123. ,
+
+ ,
+
+ .
+, ,
+
+
+ ,
+
+. ,
+ .
+
+
+
+ ,
+ .
+
+ .
+
+124.
+ .
+
+ ,
+ , ,
+ ,
+ .
+ ,
+ , .
+
+ ' .
+ ,
+
+ , ,
+
+ , ,
+'
+ ,
+ .
+ ,
+
+
+ ߷ ' ,
+
+ ,
+, .
+
+125. , ,
+ ,
+ ,
+ '
+ . ,
+ , (
+ ),
+ ' , '
+
+ . ,
+' ,
+ (
+ ). , ,
+
+ , ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ , .
+ ,
+ :
+
+126. , ,
+ ,
+ '
+ ,
+ .
+ '
+
+ , .
+ , '
+ ,
+ .
+ , , ,
+ ,
+
+ ' .
+ , , ' ,
+
+
+ ,
+ .
+
+, ,
+ ,
+. , ,
+ ,
+ . '
+ .
+ , ,
+ .
+
+
+.
+ ,
+. ,
+ ,
+ . '
+
+
+ ' ,
+ ,
+ .
+
+127. .
+ '
+
+. '
+,
+ ,
+ ,
+, , ,
+
+ ,
+ , ,
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+.
+
+128. '
+
+ , ,
+
+ .
+
+
+
+
+ .
+, ,
+ ,
+ . ,
+ , '
+ , (
+ )
+ , .
+
+
+
+ .
+
+129.
+ .
+ , ,
+ . ,
+ , ,
+,
+ , ,
+
+ .
+
+ . ,
+ , ,
+ ,
+ . ,
+
+ ,
+ '
+ '
+. , ' , '
+ ,
+
+ '
+ ,
+. ,
+ .
+
+130.
+
+ '
+ ( ),
+ .
+
+ ,
+
+ .
+ (
+ )
+ .
+
+ .
+
+. ,
+ , '
+ , .
+
+
+ . ,
+ , ,
+ (
+ ),
+ ' ,
+
+
+ .
+
+
+
+ .
+ ,
+ .
+
+131.
+ ,
+, .
+
+ .
+ .
+ , ,
+ ,
+ ,
+
+ .
+
+132. ,
+, ,
+
+
+ .
+ ' , '
+ , ,
+ , '
+ _
+, ,
+ ,
+
+ . ,
+
+
+ ,
+ ,
+ .
+ , .
+
+133.
+, .
+ , '
+ '
+ .
+
+
+ ,
+ . ,
+ , ,
+ ,
+.
+ .
+
+ .
+
+134.
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ .
+ , '
+
+
+ .
+
+135.
+ .
+ ,
+
+
+ , , .
+, ,
+ .
+ ,
+ .
+
+
+
+ '
+
+
+
+ , ,
+ .
+ ,
+(, , , , )
+ ,
+,
+. , , ,
+, , , , ,
+, , , .
+ , , ,
+, , , , , , ,
+, , , , , ,
+, , . ,
+ , .
+, .
+
+
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+
+.
+
+
+
+
+ ..
+
+ 22 . 614.686, 634.506
+
+ . 10
+
+_______________________________________
+1) , 428 . .
+
+2) 88 428 . .
+
+3) , 20 .
+
+4) .
+
+5)
+ .
+
+6)
+
+
+
+
+
+End of the Project Gutenberg EBook of Peloponnesian war, by Thucydides
+
+*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK PELOPONNESIAN WAR ***
+
+***** This file should be named 29834-8.txt or 29834-8.zip *****
+This and all associated files of various formats will be found in:
+ https://www.gutenberg.org/2/9/8/3/29834/
+
+Produced by Sophia Canoni. Book provided by Iason Konstantinides
+
+Updated editions will replace the previous one--the old editions
+will be renamed.
+
+Creating the works from public domain print editions means that no
+one owns a United States copyright in these works, so the Foundation
+(and you!) can copy and distribute it in the United States without
+permission and without paying copyright royalties. Special rules,
+set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to
+copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to
+protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project
+Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you
+charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you
+do not charge anything for copies of this eBook, complying with the
+rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose
+such as creation of derivative works, reports, performances and
+research. They may be modified and printed and given away--you may do
+practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is
+subject to the trademark license, especially commercial
+redistribution.
+
+
+
+*** START: FULL LICENSE ***
+
+THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE
+PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK
+
+To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free
+distribution of electronic works, by using or distributing this work
+(or any other work associated in any way with the phrase "Project
+Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project
+Gutenberg-tm License (available with this file or online at
+https://gutenberg.org/license).
+
+
+Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm
+electronic works
+
+1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm
+electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to
+and accept all the terms of this license and intellectual property
+(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all
+the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy
+all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession.
+If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project
+Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the
+terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or
+entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8.
+
+1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be
+used on or associated in any way with an electronic work by people who
+agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few
+things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works
+even without complying with the full terms of this agreement. See
+paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project
+Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement
+and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic
+works. See paragraph 1.E below.
+
+1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation"
+or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project
+Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the
+collection are in the public domain in the United States. If an
+individual work is in the public domain in the United States and you are
+located in the United States, we do not claim a right to prevent you from
+copying, distributing, performing, displaying or creating derivative
+works based on the work as long as all references to Project Gutenberg
+are removed. Of course, we hope that you will support the Project
+Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by
+freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of
+this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with
+the work. You can easily comply with the terms of this agreement by
+keeping this work in the same format with its attached full Project
+Gutenberg-tm License when you share it without charge with others.
+
+1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern
+what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in
+a constant state of change. If you are outside the United States, check
+the laws of your country in addition to the terms of this agreement
+before downloading, copying, displaying, performing, distributing or
+creating derivative works based on this work or any other Project
+Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning
+the copyright status of any work in any country outside the United
+States.
+
+1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg:
+
+1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate
+access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently
+whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the
+phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project
+Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed,
+copied or distributed:
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived
+from the public domain (does not contain a notice indicating that it is
+posted with permission of the copyright holder), the work can be copied
+and distributed to anyone in the United States without paying any fees
+or charges. If you are redistributing or providing access to a work
+with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the
+work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1
+through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the
+Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or
+1.E.9.
+
+1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted
+with the permission of the copyright holder, your use and distribution
+must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional
+terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked
+to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the
+permission of the copyright holder found at the beginning of this work.
+
+1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm
+License terms from this work, or any files containing a part of this
+work or any other work associated with Project Gutenberg-tm.
+
+1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this
+electronic work, or any part of this electronic work, without
+prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with
+active links or immediate access to the full terms of the Project
+Gutenberg-tm License.
+
+1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary,
+compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any
+word processing or hypertext form. However, if you provide access to or
+distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than
+"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version
+posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org),
+you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a
+copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon
+request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other
+form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm
+License as specified in paragraph 1.E.1.
+
+1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying,
+performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works
+unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9.
+
+1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing
+access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided
+that
+
+- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from
+ the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method
+ you already use to calculate your applicable taxes. The fee is
+ owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he
+ has agreed to donate royalties under this paragraph to the
+ Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments
+ must be paid within 60 days following each date on which you
+ prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax
+ returns. Royalty payments should be clearly marked as such and
+ sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the
+ address specified in Section 4, "Information about donations to
+ the Project Gutenberg Literary Archive Foundation."
+
+- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies
+ you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he
+ does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm
+ License. You must require such a user to return or
+ destroy all copies of the works possessed in a physical medium
+ and discontinue all use of and all access to other copies of
+ Project Gutenberg-tm works.
+
+- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any
+ money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the
+ electronic work is discovered and reported to you within 90 days
+ of receipt of the work.
+
+- You comply with all other terms of this agreement for free
+ distribution of Project Gutenberg-tm works.
+
+1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm
+electronic work or group of works on different terms than are set
+forth in this agreement, you must obtain permission in writing from
+both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael
+Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the
+Foundation as set forth in Section 3 below.
+
+1.F.
+
+1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable
+effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread
+public domain works in creating the Project Gutenberg-tm
+collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic
+works, and the medium on which they may be stored, may contain
+"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or
+corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual
+property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a
+computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by
+your equipment.
+
+1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right
+of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project
+Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project
+Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all
+liability to you for damages, costs and expenses, including legal
+fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT
+LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE
+PROVIDED IN PARAGRAPH F3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE
+TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE
+LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR
+INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH
+DAMAGE.
+
+1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a
+defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can
+receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a
+written explanation to the person you received the work from. If you
+received the work on a physical medium, you must return the medium with
+your written explanation. The person or entity that provided you with
+the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a
+refund. If you received the work electronically, the person or entity
+providing it to you may choose to give you a second opportunity to
+receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy
+is also defective, you may demand a refund in writing without further
+opportunities to fix the problem.
+
+1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth
+in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER
+WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO
+WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE.
+
+1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied
+warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages.
+If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the
+law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be
+interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by
+the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any
+provision of this agreement shall not void the remaining provisions.
+
+1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the
+trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone
+providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance
+with this agreement, and any volunteers associated with the production,
+promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works,
+harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees,
+that arise directly or indirectly from any of the following which you do
+or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm
+work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any
+Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause.
+
+
+Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm
+
+Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of
+electronic works in formats readable by the widest variety of computers
+including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists
+because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from
+people in all walks of life.
+
+Volunteers and financial support to provide volunteers with the
+assistance they need are critical to reaching Project Gutenberg-tm's
+goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will
+remain freely available for generations to come. In 2001, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure
+and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations.
+To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation
+and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4
+and the Foundation web page at https://www.pglaf.org.
+
+
+Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive
+Foundation
+
+The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit
+501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the
+state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal
+Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification
+number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at
+https://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent
+permitted by U.S. federal laws and your state's laws.
+
+The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S.
+Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered
+throughout numerous locations. Its business office is located at
+809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email
+business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact
+information can be found at the Foundation's web site and official
+page at https://pglaf.org
+
+For additional contact information:
+ Dr. Gregory B. Newby
+ Chief Executive and Director
+ gbnewby@pglaf.org
+
+
+Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation
+
+Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide
+spread public support and donations to carry out its mission of
+increasing the number of public domain and licensed works that can be
+freely distributed in machine readable form accessible by the widest
+array of equipment including outdated equipment. Many small donations
+($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt
+status with the IRS.
+
+The Foundation is committed to complying with the laws regulating
+charities and charitable donations in all 50 states of the United
+States. Compliance requirements are not uniform and it takes a
+considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up
+with these requirements. We do not solicit donations in locations
+where we have not received written confirmation of compliance. To
+SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any
+particular state visit https://pglaf.org
+
+While we cannot and do not solicit contributions from states where we
+have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition
+against accepting unsolicited donations from donors in such states who
+approach us with offers to donate.
+
+International donations are gratefully accepted, but we cannot make
+any statements concerning tax treatment of donations received from
+outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff.
+
+Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation
+methods and addresses. Donations are accepted in a number of other
+ways including including checks, online payments and credit card
+donations. To donate, please visit: https://pglaf.org/donate
+
+
+Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic
+works.
+
+Professor Michael S. Hart was the originator of the Project Gutenberg-tm
+concept of a library of electronic works that could be freely shared
+with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project
+Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support.
+
+
+Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed
+editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S.
+unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily
+keep eBooks in compliance with any particular paper edition.
+
+
+Most people start at our Web site which has the main PG search facility:
+
+ https://www.gutenberg.org
+
+This Web site includes information about Project Gutenberg-tm,
+including how to make donations to the Project Gutenberg Literary
+Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to
+subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.
diff --git a/29834-8.zip b/29834-8.zip
new file mode 100644
index 0000000..6d08bcc
--- /dev/null
+++ b/29834-8.zip
Binary files differ
diff --git a/LICENSE.txt b/LICENSE.txt
new file mode 100644
index 0000000..6312041
--- /dev/null
+++ b/LICENSE.txt
@@ -0,0 +1,11 @@
+This eBook, including all associated images, markup, improvements,
+metadata, and any other content or labor, has been confirmed to be
+in the PUBLIC DOMAIN IN THE UNITED STATES.
+
+Procedures for determining public domain status are described in
+the "Copyright How-To" at https://www.gutenberg.org.
+
+No investigation has been made concerning possible copyrights in
+jurisdictions other than the United States. Anyone seeking to utilize
+this eBook outside of the United States should confirm copyright
+status under the laws that apply to them.
diff --git a/README.md b/README.md
new file mode 100644
index 0000000..9918ac6
--- /dev/null
+++ b/README.md
@@ -0,0 +1,2 @@
+Project Gutenberg (https://www.gutenberg.org) public repository for
+eBook #29834 (https://www.gutenberg.org/ebooks/29834)