diff options
| -rw-r--r-- | .gitattributes | 3 | ||||
| -rw-r--r-- | 23883-8.txt | 1031 | ||||
| -rw-r--r-- | 23883-8.zip | bin | 0 -> 23035 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 23883-h.zip | bin | 0 -> 318995 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 23883-h/23883-h.htm | 1587 | ||||
| -rw-r--r-- | 23883-h/images/iz1908-137.gif | bin | 0 -> 2335 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 23883-h/images/o1908-144.gif | bin | 0 -> 735 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 23883-h/images/p1908-137.jpg | bin | 0 -> 77263 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 23883-h/images/p1908-140-1.jpg | bin | 0 -> 26678 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 23883-h/images/p1908-140-2.jpg | bin | 0 -> 34895 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 23883-h/images/p1908-141.jpg | bin | 0 -> 72929 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 23883-h/images/p1908-144.jpg | bin | 0 -> 76319 bytes | |||
| -rw-r--r-- | LICENSE.txt | 11 | ||||
| -rw-r--r-- | README.md | 2 |
14 files changed, 2634 insertions, 0 deletions
diff --git a/.gitattributes b/.gitattributes new file mode 100644 index 0000000..6833f05 --- /dev/null +++ b/.gitattributes @@ -0,0 +1,3 @@ +* text=auto +*.txt text +*.md text diff --git a/23883-8.txt b/23883-8.txt new file mode 100644 index 0000000..25e415e --- /dev/null +++ b/23883-8.txt @@ -0,0 +1,1031 @@ +The Project Gutenberg EBook of Zanzibar, de stapelplaats van Oost-Afrika, by +Piere de Myrica + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + + +Title: Zanzibar, de stapelplaats van Oost-Afrika + De Aarde en haar Volken, 1908 + +Author: Piere de Myrica + +Release Date: December 17, 2007 [EBook #23883] + +Language: Dutch + +Character set encoding: ISO-8859-1 + +*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK ZANZIBAR *** + + + + +Produced by Jeroen Hellingman and the Online Distributed +Proofreading Team at https://www.pgdp.net/ + + + + + + + + +ZANZIBAR, DE STAPELPLAATS VAN OOST-AFRIKA. + +Naar het Fransch van Piere de Myrica. + + +Zanzibar heeft een verleden van bloedige oorlogen, waarin naast +grootsche heldendaden der conquistadores en der Arabieren, sombere +verhalen te hooren zijn over den slavenhandel, waar de naam van +Zanzibar aan verbonden is. + +Het eiland, waar de stad op is gebouwd, ligt midden op den weg der +schepen, die, met den moesson mee, langs de oostkust van Afrika varen, +en al sedert de verre oudheid was het een plaats van oponthoud voor al +diegenen, die goud, ivoor en wierook uit de kustlanden kwamen halen. De +Phoeniciërs, die hun zwerftochten tot het gebied van Ophir uitstrekten, +spreken van het land van Zendp (Zanzibar) en van de vriendelijke +ontvangst, hun te beurt gevallen bij de koningin van het eiland. + +De Arabieren van Maskate, die de Phoeniciërs opvolgden als bevaarders +van den Indischen Oceaan, zochten voor hun schepen een schuilplaats +te Zanzibar; zij zagen daarin een uitmuntende, veilige wijkplaats, op +natuurlijke wijze door de zee verdedigd, van waar uit ze het zwarte +werelddeel binnen konden gaan, dat hen aanlokte, maar waar ze zich +niet durfden vestigen uit vrees voor de aanvallen der stammen van de +Massaï's. De Arabieren namen de gewoonte aan, om elk jaar te Zanzibar +terug te komen; later vestigden velen er zich voor goed en stichtten +er de stad. Ze waren er geheel en al tehuis toen de schepen van Vasco +de Gama er verschenen. + +Die portugeesche expeditie, die, sterk door haar kanonnen, alles +op haar weg kort en klein sloeg, bombardeerde de arabische vesting +en hervormde die op haar manier. Volgens gewoonte werd er terstond +een fort aangelegd en een garnizoen geplaatst. De portugeesche +vlag wapperde boven de torens van Gama, totdat de imam van Maskate, +die door de bevolking der kuststreek te hulp was geroepen, haar had +verdreven uit alle havens van het noorden der Oostkust en haar had +teruggedrongen tot kaap Delgado. + +Van dien tijd af, die in de 17de eeuw viel, is Zanzibar onveranderlijk +in het bezit van de Mohammedanen gebleven. Het eiland wordt nu nog +beheerscht door een sultan, in naam vazal van dien van Maskate, +ginds bij de Perzische Golf, en die altijd in naam behoort tot het +geslacht van den overwinnaar der Christenen. Maar het gezag van +dien despoot is sterk achteruitgegaan. In 1885 maakte Duitschland, +onder voorwendsel den slavenhandel te moeten tegengaan krachtens +het tractaat van Berlijn, zich meester van de kust van kaap Delgado +tot Bagamoyo; Engeland nam, wat er overschoot. Die gebieden, met +de steden Dar es Salaam, Mombassa, Melinde en Lamoe, zijn dus niet +langer afhankelijk van den sultan, wiens grondgebied zich bepaalt +tot de eilanden Zanzibar, Sjagi-Sjagi en Pemba, en daar oefent de +inlandsche vorst, zooals wij zullen zien, nog maar een schijngezag uit. + +Deze herinneringen komen mij in de gedachte, terwijl ons schip zich +werkt door het kanaal, dat naar de ankerplaats voert. De kust, +waar we langs varen, is bezet met kokospalmen; een smal zandig +strand doet het donkere groen van den plantengroei sterk uitkomen en +onderstreept het blauw van de zee, die omboord wordt door zilveren +schuim. Dit panorama en de koraalrotsen met hun wisselende kleuren, +waar we doorheen varen, doen mij denken aan sommige landschappen in de +Stille Zuidzee. Maar daar, in Oceanië, zijn de vulkanische eilanden vol +bergen van reusachtige afmetingen, die voor den rand van koraalrotsen +een prachtigen achtergrond vormen, terwijl hier de eilanden, dank +zij der aanslibbing, vlak zijn, met uitzondering van enkele heuvels, +die boven de palmboschjes uitsteken. In de verte teekent een minaret +zich af tegen den donkerblauwen hemel; een reeks witte huizen komt +aan den oever in opklimmende verdiepingen voor den dag. Dat is de stad. + +Men had er mij teveel moois van verteld, voor ik uit Frankrijk +ging. Toen ik bezwaar maakte tegen de vermoeienissen en het weinig +prettige van deze campagne in den Indischen Oceaan, had men mij +met iets overtuigds toegevoegd; "Maar je zult Zanzibar zien!" een +vooruitzicht, dat mij scheen te moeten schadeloos stellen voor alle +onaangenaamheden. Ik ben nu aangekomen bij dat oord, gevierd door +mijn geestdriftigen verteller, en mijn ontnuchtering is groot. Van +zee uit gezien, ziet Zanzibar er somber uit, en heeft volstrekt +niets aantrekkelijks. + +Zanzibar is een natuurlijke haven. Het zou gemakkelijk en niet kostbaar +zijn geweest, die goed in orde te brengen; maar dat is niet gebeurd. De +post- en cargobooten ankeren op de reede en worden met lichters gelost +en geladen; er zijn zelfs geen werven, noch kaden, waar de booten +kunnen aanleggen. Ze worden bij laag water op het strand gezet en +ontvangen hun lading. Wanneer ze weer vlot zijn geworden, brengt men ze +onder de takels van de vrachtbooten. Schepen met weinig tonneninhoud, +dowhs en bagghala's, worden op deze primitieve wijze behandeld. + +Toch zijn er enkele pieren op palen gebouwd, nu eens door de consuls, +dan door sommige kooplieden, en nu ook door de regeering. Ik stap +naar de laatste en breng een bezoek aan onzen consul. Reeds hebben +de inboorlingen bezit van ons schip genomen; men kan er bijna geen +plaats meer vinden; die menschen gedragen zich met een vrijheid, die +ongehoord is en die ze op elk bij hen landend vaartuig toepassen; +men kan ze moeilijk kwijtraken. Bij de landing bespeur ik, dat de +aanlegplaats van Zijne Hoogheid afschuwelijk vermolmd is. Er wordt +mij gezegd, dat het voorzichtiger zal zijn, op het zand aan wal te +gaan en zich aan wal te laten dragen op den rug van een neger. Het +eenige wagentje brengt naar het kantoor van den engelschen commissaris; +dat had ik wel kunnen verwachten. + +Het is in den tijd van den oostmoesson. Een wolk van arabische schepen, +dowhs en bagghala's zijn in Zanzibar binnengeloopen en wachten voor hun +terugkeer naar Arabië op de verandering van wind. Ze zijn in groepen +ingedeeld en liggen bij de consulaten, waarbij ze behooren. Ten gevolge +van de draconische maatregelen, die ten opzichte van de slavenschepen +genomen worden tegenover de verdachte vlag van Maskate, hebben bijna al +de arabische schepen de nationaliteit aangenomen van een europeesche +mogendheid, die hun veiligheid waarborgt en tevens toezicht houdt +op hun ladingen. Aan den achtersteven van die schepen onderscheidt +men de door hen aangenomen vlaggen; de driekleur van Groot-Comore en +Madagascar, de duitsche vlag van de kolonie tegenover Zanzibar; de +engelsche vlag, de indische vlag. Een onderscheidingsteeken, waaronder +ze geregistreerd zijn bij de reederij, is een letter, gevolgd door +een nummer; Z bij voorbeeld voor Zanzibar, M voor Mayotta enz. + +Het zijn echte notedopjes met een inhoud tusschen 25 en 150 ton. Ze +brengen naar Zanzibar de dadels van Basra en Maskate, de boter van +Socotora, het zout uit Arabië en het vee der Somalilanden. Die +schepen, die verplicht zijn geworden door de bemoeiingen der +Anti-slavernijbeweging, om den slavenhandel te laten varen, trekken +uit dezen eerlijken handel nu goede voordeelen. + +De consul van Frankrijk woont niet als de meeste zijner collega's aan +zee; maar meer het land in heeft hij een oud, klassiek arabisch huis, +wit gekalkt en voorzien van een patio, waar palmen staan. Hij brengt +ons vlug op de hoogte van de politieke en economische toestanden +van het land, waar hij Frankrijk vertegenwoordigde. Onze invloed +is er aan het afnemen ondanks de nabijheid van Madagascar. Er zijn +maar weinig overgebleven van de talrijke kantoren, die eertijds door +Franschen werden gehouden. Nog pas weer moest een handelshuis van +beteekenis zijn faktorij liquideeren. Het is intusschen een troost, +dat onze weinige handelaren, die den sultan trouw zijn gebleven, +tot de oudste en meest geziene behooren. + +De fransche zendelingen hebben zich op het eiland gevestigd en dat, +als op zooveel andere plaatsen, zeer ten voordeele van Zanzibar. Ze +zijn de bouwmeesters geweest en de ontwerpers van de kathedraal, het +mooiste monument van de stad; ze besturen ook het fransche hospitaal. + +Van Frankrijks invloed getuigt nog in het sultanaat het bestaan van een +officiëel postkantoor met een directeur aan het hoofd, die door onze +regeering wordt benoemd en die alleen van haar afhankelijk is. Die +ambtenaar bepaalt er zich niet toe, de zakken met poststukken te +sluiten en ze te doen expediëeren aan boord der fransche mailbooten; +hij dient ook als tusschenpersoon tusschen Europa en de inwoners +van Zanzibar voor den dienst der geldzendingen. Hij is een soort van +bankier, die in plaats van wissels talons van postmandaten afgeeft, +betaalbaar in alle plaatsen in Europa. + +De Fransche post staat zeer goed aangeschreven. De klandizie, +voor het grootste deel bestaande uit inlandsche kooplieden, is zeer +uitgebreid. Deze instelling, die bijna gelijkstaat met een afstand +van het plaatselijk gezag, is hoogst gewichtig voor onze goede +vertegenwoordiging; zij geeft tevens vastheid aan den koers van ons +zilvergeld, dat tot op den laatsten tijd, wat de waarde betreft, +aan groote schommelingen onderworpen was. + +Ook moet niet vergeten worden, dat de Maatschappij der Messageries +Maritimes voor postverbindingen zorgt tusschen Zanzibar en Europa. De +engelsche schepen die in Zanzibar binnenloopen, bezorgen den dienst +tusschen Indië en deze haven, zoodat onze stoombooten geen andere +concurrenten hebben dan die van de duitsche Oost-Afrikacompagnie. De +volkomen veiligheid van het transport van geldswaarden aan boord +van schepen der Messageries Maritimes, door de aanwezigheid van den +agent-commissaris der regeering, is een der redenen van den voorspoed +van het kantoor te Zanzibar. En eindelijk geeft de aanwezigheid van +vele duizenden lieden van de Comoren, die dus fransche onderdanen +zijn en in Zanzibar hun zaken hebben en er hun fortuin zoeken, aan +onzen consul een groot overwicht. + +Er is bijna geen enkele streek, waar de consuls een zoo veelomvattende +rol spelen als op dit eiland. Niet enkel zijn ze geplaatst binnen +het gebied der conventies, die tusschen de europeesche mogendheden +aangaande Zanzibar gesloten zijn en die dus hun invloed vergrooten, +doordat het recht van politie en justitie over de europeesche +beschermelingen in hun handen is, maar ook ontleenen zij aan het +tractaat van Berlijn een reeks van buitengewone rechten en privileges. + +De arabische schepen hangen af van den consul, wiens vlag ze voeren, +en van hem alleen. Geen enkele andere plaatselijke autoriteit heeft +het recht er een onderzoek in te stellen. De kapitein en de geheele +bemanning, ingeschreven op de rol, staan in rechten onder de consulaire +rechtbanken; het consulaat wordt beschouwd als een vluchthaven voor de +vloot der arabische schepen, die er veilig zijn en er van een soort +van exterritorialiteit profiteeren. Dergelijke maatregelen zijn mede +genomen met het oog op den slavenhandel; maar die gewoonte is zoo +ingeroest bij de kooplieden van Soer en Maskate, dat de consuls der +verschillende naties er een streng toezicht op moeten uitoefenen en +toch niet afdoend kunnen zorgen, dat er geen slaven aan boord zijn. Een +internationaal bureau, waar de verschillende vertegenwoordigers zetelen +van de mogendheden, die het tractaat van Berlijn hebben onderteekend, +is belast met de opdracht, om alle daden van slavenhandel op te sporen, +ze aan te brengen en ze desnoods te berechten. + +Een der tolken, die voortdurend in de poort van het consulaat aanwezig +moet zijn, werd aangewezen, om mij te geleiden door de kronkelige +straatjes van de arabische stad. Exotische geuren ontsnapten uit de +half openstaande deuren der winkels, waar de waren zijn opgestapeld, +die voor den uitvoer bestemd zijn; de gekruide geur van de kruidnagelen +streed er met den stank van de copra. Negers gingen onophoudelijk +heen en weer en droegen op het hoofd de zware zakken, die ze naar de +booten moesten brengen. + +Zanzibar maakt echt den indruk, dien men verwacht van zulk een +koloniaal station. Het is inderdaad de belangrijkste plaats uit +de streek, en ondanks de brandende zon geeft ze een voorbeeld van +handelsdrukte. De invoer bedraagt voor een waarde van dertig millioen +francs, en de uitvoer voor nog twee of drie millioen meer. Zanzibar +is eigenlijk niet anders dan de stapelplaats voor Oost-Afrika. De +eilanden, die van het sultanaat afhankelijk zijn, brengen al heel +weinig voort buiten wat copra en kruidnagelen. De meeste artikelen, +die als transito-goederen Zanzibar passeeren, zijn niet eens afkomstig +uit de buurt, maar zijn bij voorbeeld ivoor uit Centraal Afrika, +uitgevoerd voor een waarde van 2 270 425 francs; gom, ingezameld aan +de kusten van Somaliland, en caoutchouc, verzameld over de geheele +uitgestrektheid van het vasteland, die in de lijsten van den uitvoer +voorkomen voor een waarde van 273 550 francs voor gom en van 622 350 +voor caoutchouc. In het algemeen gesproken, worden bijna alle deelen +der dieren, waarop gejaagd wordt, voor zoo ver ze een aanzienlijke +waarde vertegenwoordigen, als huiden, horens enz. naar Zanzibar +gevoerd, voordat ze naar Europa gaan. De voornaamste afnemers van +Zanzibar voor dien kustvaartdienst zijn de naburige landen: Duitsch +Oost-Afrika met een invoer van 4 515 700 francs; Engelsch Oost-Afrika +met 1 812 675 francs en het italiaansche Benadir met 1 102 875 francs. + +Frankrijk neemt eerst den tienden rang in als land van invoer voor +Zanzibar met 589 000 francs in 1900; na Indië, de drie reeds genoemde +koloniën, Duitschland, de Vereenigde Staten, België, Engeland en +de havens van Zuid-Afrika. Daartegenover koopen wij te Zanzibar +voor een waarde van 2 016 200 francs aan waren, vooral copra. Die +copra, het gedroogde vleesch uit de kokosnoot, wordt gebruikt door +de zeepfabrieken van Marseille. Daar onze handel zich zoo goed als +geheel bepaalt tot dien in copra, nemen we de zevende plaats in voor +den uitvoer. + +Door de Messageries Maritimes, wier paketbooten van de lijn +Madagascar-Réunion-Mauritius een keer van de twee in Zanzibar +binnenloopen, dat wil zeggen alle maanden, heeft die fransche lijn +een groot deel van den tonneninhoud der schepen voor haar rekening. + +Deze statistiek toont den achteruitgang van onzen handel aan, +die vroeger in deze streken de eerste was onder de wedijverende +mogendheden, vooral tegenover Duitschland, van welks op het oogenblik +almachtige vlag aan de oostkust van Afrika toen in het minst geen +notitie werd genomen. Wij hebben ons op Madagascar afgezonderd, +een eiland, waar men tot dien tijd niets mee had kunnen beginnen, +terwijl er zich in de buurt der groote meren allerlei veelbelovende +gebeurtenissen afspeelden. De toekomst zal leeren, of we wel met +oordeel hebben gehandeld.... + +Daar ben ik weer terug op het Gouvernementsplein, waar de gebouwen voor +de openbare diensten worden aangetroffen. Het sultanspaleis beslaat een +heele zijde ervan. Het is een opvallend gebouw met een hooge minaret +ernaast, en omringd door veranda's, die door sierlijke zuilen worden +gedragen. Maar het is een kartonnen huis, meer vertoonend dan het +in werkelijkheid waard is, want het werd maar van hout en pleister +opgetrokken in een tijd, toen het oude verblijf van den vorst in 1896 +door het engelsche eskader platgeschoten was. Links is de harem nog +intact gebleven; zijn muren met bastions geven er het aanzien van +een staatsgevangenis aan. Die gelijkenis is werkelijk nog zoo slecht +niet. In de plaats van zes uur, dat mijn horloge aanwijst, vormen de +wijzers op de groote klok van het gebouw een heel anderen hoek; ze +wijzen den mohammedaanschen tijd aan; vreemde tegenstelling tusschen +dat moderne instrument en de kinderen van den Islam, wier daden erdoor +worden geregeld en die zoo vastgeroest zitten in verouderde gewoonten. + +De zon zal spoedig ondergaan; de zanzibarsche soldaten komen samen +en nemen hun wapens in de hand in het portaal van het huis van den +sultan. Met muziek voorop scharen ze zich in het gelid tegenover den +vlaggestok. Elken dag op hetzelfde uur, dat het heele jaar door op deze +breedten het uur is van zonsondergang, gaat men er met onverbrekelijke +regelmatigheid toe over, de vlag in te halen volgens het ceremonieel +aan boord van oorlogsschepen in gebruik. In een gloeienden hemel van +buitensporig hoog rood gaat de vurige bol onder, die den geheelen +dag op den afrikaanschen grond heeft gebrand. Het is een snelle, +treffende daling; bijna zonder overgang komt men van verblindend licht +tot diepe duisternis. Een fanfare klinkt, het volkslied wordt gehoord, +terwijl zachtjes de scharlaken plooien van de vlag worden gevouwen; +dan zet de wacht de wapens neer en gaat in ernstige houding uiteen. + +Plotseling wordt het paleis verlicht. Electrische lampen werpen +een bleek schijnsel; een vuur wordt ontstoken in den toren van +het paleis, als aanwijzing dat Zijne Hoogheid ten paleize aanwezig +is. In de doorschijnende lucht lijken de veranda's boven elkaar, +met de opengewerkte balustrades in de breede lichtbundels op een +operettedroom, een decoratie voor een tooneel uit een stuk over den +Grooten Mogol of "Si j'étais roi". + +En inderdaad is de kinderachtige opvolger van sultan Seyed Bargasj +niet veel meer dan een operette-sultan. Zijn leger, op zijn Engelsch +ingericht, naar het model der corpsen in Soedan, staat onder een +oud-officier van het indische leger. De financiën en de douanerechten +staan onder contrôle van den bijzonderen commissaris van het Vereenigd +Koninkrijk, die zelf aan Engelands bevelen moet gehoorzamen. + +Een der origineele zijden van Zanzibar is de verscheidenheid van +rassen, die men er aantreft. De groote meerderheid der bewoners +zijn Zanzibari's. Die negers, bijna alle in slavernij levend, zijn +eigenlijk nog afkomstig van de autochthone kern der bevolking, door +de Phoeniciërs Zendp genoemd; maar al sinds lang heeft die groep +zich vermengd met den breeden en aanhoudend vloeienden stroom van +immigranten. Het is dan ook in werkelijkheid een mengeling van alle +stammen der afrikaansche kust, waaronder de arabische schepen telkens +opruiming hebben gehouden, om leden ervan mee te voeren, van Somaliland +af, dat vaak weerstond aan den slavenhandel, tot het Kafferland, +welks te zwakke inwoners men niet hard begeerde. Daar de kapiteins +zorgden, dat hun levende koopwaar voorzichtig werd uitgekozen, eer +ze werd ingescheept, zijn de Zanzibari's, onder wie het Bantoetype +op den voorgrond staat, meestal gespierd en sterk. Met een meer of +minder uitgesproken prognatisme, meer of minder dikke lippen, een +achteruit wijkend voorhoofd, zijn ze ver van aangenaam om te zien. + +Als men rekening houdt, met de zeden van de heeren, moet men aannemen, +dat de Arabieren, die meesters waren van het land, duidelijk hun +stempel hebben gedrukt op het voorkomen hunner bedienden. Uit +de kruising van die semieten met de negers is een maatschappij +ontstaan, die iets zeer eigenaardigs heeft, half en half arabisch, +terwijl de anthropologische en morphologische kenmerken bijna +niet bepaald kunnen worden, zoo onverwacht en uiteenloopend zijn +de verschijningsvormen. Deze zonen van slaven en Arabieren hebben +intusschen een algemeen kenmerk, namelijk hun taal. En zoo heeft +dan ook de linguistiek geholpen, om ze in groepen in te deelen +in de groote menschenfamilie. Ze worden Soeaheli's genoemd, voor +zoo ver ze wonen ten zuiden van de rivier, de Doeb, en Somali's, +voor zoo ver ze noordelijker wonen. Waar het arabische bloed het +overwicht heeft, verandert de physieke gesteldheid. Er zijn werkelijk +schoone Soeahelitypen. Het semitisme verfijnt de trekken, geeft +iets trotsch aan den blik, het geeft aan de huid een lichtere tint, +terwijl daarentegen het atavisme naar de zijde der negers op schoonere +lichaamsvormen werkt en aan den gang sierlijkheid en losheid verleent, +die aan alle zwarte rassen eigen is. + +Uit ethnographisch oogpunt, dat wil zeggen, in hun dagelijksche +gewoonten, staan de Soeaheli's boven de Arabieren. Ze hebben +van die laatsten de kleeding en de sieraden overgenomen, met +veronachtzaming van wat onder de veroveraars een aristocratische +beteekenis had. Inderdaad hebben dan ook alleen de Arabieren van +goede geboorte in deze streken de posten en ambten bezet, al dringen +dikwijls bastaarden, zonder dat van hun afkomst gewaagd wordt, zich +in staatsdienst. + +Zanzibari's, Soeaheli's, Arabieren, die zich al voor eeuwen op het +eiland hebben gevestigd, zijn de eenige inboorlingen van Zanzibar. De +andere individuen leven er als vreemdelingen; maar zonder van de +Europeanen te spreken en zonder de lieden van de Comoren te noemen, +noch de Somali's, die ieder een wijk hebben in de voorsteden der stad, +mag er nog wel in het bijzonder melding worden gemaakt van de Indiërs. + +Dat zijn de kooplieden en de handwerkslieden van Zanzibar. Na zich te +hebben meester gemaakt van alle kleine zaken en veel geld te hebben +bijeenverzameld, doen ze thans aan de europeesche handelshuizen een +geduchte concurrentie aan. De betrekkingen tusschen Voor-Indië en +Zanzibar zijn al heel oud. Daar de Arabieren het ware handelsinstinct +misten, hebben ze nooit die helpers kunnen ontberen, die tegenover hen +de rol spelen van de Joden in het gebied der Middellandsche Zee, en +van de Chineezen in het Uiterste Oosten. De Indiërs, die wij hebben +ontmoet, waren allen of banyanen, of schoenmakers, kleermakers, +passementwerkers, wapenfabrikanten of iets dergelijks. + +Behalve de Indiërs of Hindoes vindt men er ook nog veel +vertegenwoordigers van de Parsi's. Dat is wel een der vreemdste volken, +die den aardbodem bewonen. Perzen van oorsprong, en geweigerd hebbend +zich naar de wetten van den Islam te schikken, hebben zij zich al +eeuwen lang verscholen in noordelijk Indië, waar ze, geduld door de +verdraagzame Brahmanen, nog steeds den ouden godsdienst van Zoroaster +belijden en vuuraanbidders zijn. + +Op het stuk der godsdiensten kan men in Zanzibar geschikt vergelijkende +studiën maken. Naast de leerlingen van Zoroaster zijn er brahmaansche +Indiërs, mohammedaansche en boeddhistische Indiërs, dan mohammedaansche +Arabieren, mohammedaansche Somali's, die niet het ware geloof hebben, +Europeanen en Zanzibari's, die katholiek zijn of anglicaansch, of +luthersch of methodistisch of protestantsch en dan nog negers, die +fetisjisten zijn. Men kan er zelfs ook aanraking zoeken met soldaten +van het Leger des Heils. Al die menschen leven in volkomen vrede met +elkander; de veelheid der richtingen en gelooven draagt er juist toe +bij, de verschillende kerken rustig te houden. + +Elken avond om vier uur stelt de sultan vriendelijk een zijner +rijtuigen te onzer beschikking. Zijne Hoogheid heeft het monopolie der +gemakkelijke landauers. Twee prachtige indische paarden, in schitterend +tuig, worden gemend door een Zanzibarees in blauwe liverei en met de +fez op het hoofd, en voeren ons door het labyrinth van de straten van +Zanzibar. Achter ons zitten twee groote mannen in veel verguldsel, +die om beurten dienst doende als palfreniers of tolken, en voorloopers +of saïs, aan onze équipage den oosterschen stempel geven, die er aan +zou ontbreken zonder hen en zonder de fez van onzen koetsier. + +Het voorkomen van de verschillende wijken van de stad, die bij de +honderd duizend zielen telt, en waar men den draad van Ariadne zou +noodig hebben om niet te verdwalen, wisselt met de bevolking. Niet +ver van de zee bewonen de consuls, de europeesche kooplieden, +in overeenstemming met hun denkbeelden over hygiëne en openbare +gezondheid, ruime arabische woningen van veel verdiepingen, terwijl +hun hotels en clubs ook zoo gebouwd zijn. Er zijn veel vensters +aan die huizen ter luchtverversching; de meeste hebben boven het +terras een beschuttend dak en aan de meeste ziet men veranda's en +vooruitspringende balkons. + +Wij rijden de nauwe straatjes binnen; we ontdekken portugeesche +torens, ware vestingwerken, rechthoekig met dikke muren en getraliede +schietgaten. Die oude factorijen, tijdgenooten van de conquistadores, +hebben nog het strenge karakter van vorige eeuwen. Zij roepen maar te +duidelijk ons te binnen, waarvoor ze werden opgericht, en als toevallig +aan den hoek van een straat een der zware, met ijzer beslagen deuren, +die bijna onveranderlijk gesloten zijn, wordt geopend, verwacht men +een somberen stoet van slaven er uit te zien treden, komend uit de +diepte der donkere gangen. + +Wie woont er in die sombere huizen? Dat vraagt men zich dadelijk af, +als men er langs gaat. Het is niet moeilijk te raden, dat vele ervan +dienst doen als pakhuizen voor copra en specerijen, want dat verraadt +de geur; andere zijn nog in de handen van de arabische eigenaars; +weer andere zijn de woningen van rijke Indiërs of Parsi's, en de +zwijgende bewoners gaan er uit en in als donkere schaduwen. + +Uit die stille wijken komt men in de levendiger handelsstraten. Over +de geheele uitgestrektheid van een zeer lange middenstraat, die dwars +door Zanzibar loopt, hebben de banyanen, die zich in een zeer goede +klandizie verheugen, hun welvoorziene en goed ingerichte winkels. Het +is geen zeldzaamheid, dat naast hun zaak zich een engelsche of duitsche +collega heeft gevestigd en dat men tegenover een indischen "general +merchant" de apotheek ontmoet van een Europeaan met een uithangbord, +waarop de woorden "Deutsche Apotheke" en "Englisch Dispensary" +boven elkander. + +In de dwarsstraten wonen de winkeliers, die kleinere zaken drijven, de +groenteverkoopers en handwerklieden, gegroepeerd naar de bedrijven. Hun +luiken staan wijd open, en men kan de tentoongestelde waren goed +bekijken. Eerst de kleedingstukken van alle stijlen en modes, hangend +onder afdaken. Dan meubels en kisten van kamferhout, wapens, zilverwerk +en snijwerk. In die straten beweegt zich een dichte menigte. Kleine +indische kinderen zitten vóór de winkels en roepen de voorbijgangers +aan, om hen de goederen te doen bewonderen. Bij die knapen ontwaakt +al tegelijk met het verstand dadelijk de handelszucht. Achter +in den winkel ziet men dan de verdere familie, die een volmaakt +vertrouwen stelt in de handigheid en het winstbejag van den jeugdigen +spruit. Hier, in deze drukte, die zoo sterk verschilt van de rust +der andere wijken, vindt men als het ware een herhaling van een der +oeversteden van de Ganges. + +De aanblik van de menigte op de groentemarkt is treffend. Tegenover +de vele tentjes met eetwaren liggen op den grond hoopen vruchten, +kokosnoten en bananen en andere, in rieten manden. Vrouwen in wijde, +kleurige jurken verdringen er elkaar en schreeuwen om het hardst, +en het is duidelijk, dat zoo'n oude Zanzibarsche onze _dames de la +halle_ niet behoeft te benijden om haar stemorgaan. + +Met moeite komt ons rijtuig vooruit door dezen vloed van menschen, +en onze palfreniers moeten telkens uitstappen, om voor ons ruim baan +te maken. Daar zijn we in de voorsteden, waar armoedige hutjes staan, +van riet of takken opgetrokken door de ruwe hand van den eigenaar, +arme vroegere slaven, afkomstig uit alle deelen van Afrika. Die +negerdorpen vormen leelijke uitwassen op de stad. + +Dan volgt het eigenlijke buiten; de kokospalm overheerscht in +den plantengroei en men ziet overal de bekende, maar altijd mooie +palmboschjes. Het onderhout heeft hier in de verste verte niet de +kracht en den omvang van wat men op Ceylon ziet, noch de heerlijke +frischheid van Oceanië. Het heeft een afrikaansch karakter, en dat zegt +genoeg. De bladermassa der mangoboomen brengt donkergroene plekken +op de open plekken van het bosch. Van tijd tot tijd rijden we langs +aanplantingen van kruidnagelen, een der rijkdommen van Zanzibar. De +reeksen van fijne, edele boomen zijn een sieraad in het landschap, +dat nog al eentonig is. + +Langs de zee volgen de vervallen gebouwen elkaar op. Ieder sultan +begint op den dag van zijn troonsbestrijding een paleis te bouwen, +dat verlaten moet worden na zijn dood en waar dan niets aan mag +worden hersteld. Er is in die gewoonte, om den eeuwigen slaap van +den souverein niet te willen storen, door zijn oude aardsche woning +onaangetast te laten, iets eerbiedwekkends en dichterlijks. + +Wij keeren langs den zuidelijken weg terug, die het drukst begaan +wordt en het best is onderhouden, en rijden ook voorbij door muren +ingesloten parken, waar zich de clubs bevinden van de mohammedaansche +en brahmaansche banyanen en ook die van de Parsi's. Men herkent +den indischen geest aan die tuinen vol met roode bloemen, aan den +overvloed van arecapalmen, kamferboomen en hibiscusplanten, alles, +wat een weelderigen grond noodig heeft. De rijke Hindoes schommelen +in hun luie stoelen, lezen hun couranten, en gedragen zich met het +zelfvertrouwen van een lid van een voorname engelsche club. Men kan de +verschillende clubleden gemakkelijk onderscheiden aan hun hoofdtooisel, +want dat van de Parsi's bestaat uit een soort van bisschopsmuts van +wasdoek, de Mohammedanen dragen een geborduurd mutsje of een tulband +en de Brahmanen een puntig toeloopenden hoed. De priesters van alle +secten hebben bepaalde onderscheidingsteekenen, die hen in de openbare +aandacht aanbevelen. + +Op de dagen dat de muziek van den sultan zich doet hooren in den +Botanischen Tuin, zenden we ons rijtuig aan de poort van den tuin +heen. Binnen de muren van den tuin, waar reusachtige dadelpalmen +de opmerkzaamheid trekken, staat een muziektent, die tevens dient +als feestzaal en als restaurant. Op het uur van de five o'clock tea +vinden we daar de elegante wereld van Zanzibar, bestaande in hoofdzaak +uit zaakgelastigden en consuls. Die cosmopolitische vergadering is +aardig en belangwekkend; wij konden er vrijwat van genieten, want we +woonden veel bijeenkomsten en recepties bij in de consulaten. Wij +hebben vooral bewonderd, met hoeveel smaak de vrouwen des huizes, +onverschillig tot welke nationaliteit ze behoorden, partij hadden +weten te trekken van de moorsche hulpmiddelen. + +Onze booten, die op het strand liggen, om ons aan boord terug te +brengen, wachten ons en wij maken er gebruik van, als de zon is +ondergegaan. Het geluid der dynamo's, het gehijg der machines, die +electriciteit voortbrengen, al het krachtige scheepsleven brengen +ons tot de werkelijkheid terug, die door de indrukken van dat land +daar aan den wal voor ons verloren dreigde te zullen gaan. + +Thans geef ik mij rekenschap van de verborgen beteekenis der belofte: +"Ge zult Zanzibar zien!" Zanzibar is niet alleen een plaats, waar +men genoegelijk vertoeven kan, in tegenstelling van vele plaatsen, +die wij moeten aandoen op de kusten van den Indischen Oceaan, maar +het is ook op zich zelf een belangwekkende stad. Toch merkt men niet +op eens alle aantrekkelijkheid, want daarvoor moet men langer in een +plaats wezen, zich een weinig vertrouwd met de menschen en de dingen +hebben gemaakt, zoodat onze soldaten en onze kolonisten van Madagascar, +die in het voorbijgaan zich op het eiland hebben opgehouden, er de +bekoring niet in hebben kunnen ontdekken en een verkeerde voorstelling +van Zanzibar hebben. + +Weinig punten van onzen aardbol vereenigen zoo geschikt alle +studie-elementen, die men voor de kennis van landen en volken noodig +heeft. Alles werkt er toe mee, om van Zanzibar een veld te maken voor +proefnemingen op historisch en ethnografisch gebied en op dat van den +handel. In Zanzibar spiegelt zich af het leven van het geheele zwarte +werelddeel; men kan er de rassen leeren kennen, de zeden bestudeeren +en den ontwikkelingsgang in allerlei opzicht nagaan. Het eiland van +de Zendp was in het begin het punt, waar alle krachten van Afrika +samenkwamen, om van daar uit zich te richten naar Europa. Als men +de ruïnen onderzoekt, graaft men sporen op van alle beschavingen, +ontdekt herinneringen aan den heldenstrijd tusschen het Kruis en +de Halve Maan in den tijd der Renaissance en men kan er volgen de +uitstraling der macht van de Arabieren over de kust. Eindelijk kan men +bij dezen haard van de slavernij, onder de nog warme asch, kostbare +inlichtingen krijgen over datgene, wat de haat en de minachting der +menschen onderling voor leelijks in de wereld kunnen teweeg brengen. + +Het verveelde mij niet spoedig, te wandelen door de nauwe en bochtige +straatjes, waar het naar kruidnagelen en andere specerijen rook, +waar ik in aanraking kwam met een bedrijvige en veelkleurige +volksmassa. Ik trad binnen in de winkels van banyanen en ik liet +mij door de beleefde kooplieden alles uit de uitstalkasten vertoonen, +indische shawls en geborduurde sluiers, matwerk en oostersche tapijten, +haïks van kameelhaar. Ik bewonderde mooie snuisterijen van ivoor, van +lichtkleurig parelmoer, van been, van zilver en van geciseleerd koper. + +Ik behoef aan de banyanen slechts roepijen te geven, waarvan de waarde +overeenkomt met hun gewicht, en ze smelten die voor mij en geven ze +mij terug in den vorm van knoppen op wandelstokken, parapluieknoppen +en opgetuigde olifanten als sieraad, alles merkwaardig gesneden naar +onveranderlijke patronen. Maar wat de originaliteit van deze winkels +uitmaakt, is, dat men er naast de producten van een oudere beschaving +dan de onze ook nog de resten vindt van de echte woestijndieren: +pantervellen, leeuwen- en zebrahuiden, schrikwekkende horens +van rhinocerossen, riemen van nijlpaardenhuid. Vervolgens waren +er veel oude wapens van gesmeed ijzer, pijlen en pijlkokers van +de krijgshaftige stammen, die 25 jaar geleden door Stanley werden +ontdekt. De kinderlijke werktuigen van volken, die op de trap van het +ijzer zijn blijven staan, en de voortbrengselen der Hindoekunst te zien +tusschen de blinkende voorwerpen van onze moderne industrie, dat geeft +een goed denkbeeld van wat Zanzibar is, een wereldgalanteriewinkel. + +Toen ik de winkelstraat verliet, ontmoette ik de schippers van +de arabische schepen van Maskate; de Arabieren met hun trotsche +houding, die mij eerst geen blik waardig keurden, brengen mij nu +een broederlijken Salam, en ik kan niet nalaten de waardigheid op te +merken van die slavenhandelaars, die nog aan hun gordel, in scheeden +van opengewerkt zilver, oude kromme dolken dragen, met gedamasceerde +lemmetten. Reeds ben ik geen vreemdeling meer in deze stad; de +kleine Zanzibari's, wier specialiteit is, vreemdelingen lastig te +vallen, brengen mij een militairen groet. Bescheidener nemen de jonge +Soeaheli-meisjes mijn groet met een glimlach in ontvangst en laten +haar lichaam gracelijk wiegen onder de plooien van het bovenkleed, +dat sprekende kleuren draagt. + +Ons vertrek, dat voor vandaag was bepaald, is uitgesteld om onvoorziene +omstandigheden. Gebruik makend van den laatsten avond, ga ik nog +eens naar het voetgeschuifel der menigte luisteren, eer ik mijn +kruistocht hervat. + +Er worden bruiloften gevierd in de straten van Zanzibar, indische, +arabische en negerbruiloften, waarbij muziek van tamboerijnen en +fluiten. De jonggehuwden en zij, die hen vergezellen, hebben hun +mooiste kleederen aangetrokken; de Hindoes zijn gehuld in gazige +gewaden, met goud borduursel, de Arabieren dragen zijden gandoera's +en de negers hebben zich opgesierd met de barbaarsche fraaiigheden van +hun ras. Allen volvoeren de ritueele voorschriften van hun godsdienst, +den roof der echtgenooten, de bloedmenging en dergelijke plechtigheden, +waarbij het profane en het heilige wonderlijk zijn dooreengemengd. + +Op den oostelijken weg treffen we een schilderachtig schouwspel, +namelijk den terugkeer van Zijne Hoogheid. De sultan is den dag na onze +aankomst naar zijn landgoed vertrokken; hij keert daarvan terug op den +dag van ons eerst vastgesteld vertrek. Een eenvoudige toevalligheid, +zal men zeggen, maar een toevalligheid, die zich herhaalt bij de +komst van alle fransche schepen. Wij zien nu het profiel van den +sultan van Zanzibar in het licht der toortsen, te midden der hoog +opgeheven lansen van zijn gevolg. Die militaire demonstratie kon +niet verbergen, wat we bij iederen stap hadden opgemerkt: de macht +en invloed van den engelschen agent. + +Zanzibar verkeert in een toestand van verval. Inderdaad werken +de oorzaken, die de stichting van Zanzibar hebben bevorderd, niet +meer; zij, die den bloei der stad hebben bewerkt, tellen niet meer +mee. Sedert het menschenvleesch geen courant handelsartikel meer +is, zijn de zaken met drie vierden van hun omvang verminderd; de +noodzakelijkheid om een stapelplaats voor Afrika te zijn, bestaat +niet meer, nu er transportmaatschappijen zijn en de kustvaart der +stoombootondernemingen is ingesteld; en eindelijk is de oppermacht +van den Islam, die den samenhang der Soeaheli-stammen had kunnen +bevorderen, aan het wankelen gebracht, terwijl de belanghebbende +europeesche staten geen tusschenpersonen meer noodig hebben tusschen +hen en Europa. + +Als de handel, die nog den ouden loop volgt, nog van Zanzibar +gebruik maakt, toch doet alles vermoeden, dat hij er zich in de +naaste toekomst van zal verwijderen, om een meer rechtstreekschen +weg te volgen. Het eiland zal teruggebracht worden tot zijn eigen +hulpmiddelen. De Engelschen zien dat zoo goed in, dat ze niets doen +om het te verhinderen; ze besteden weinig of niets aan Zanzibar en +laten de haven zooals ze is. Daarentegen wedijveren aan den overkant, +op de afrikaansche kust, in Mombassa en Dar es Salaam, de Engelschen +en de Duitschers met elkander, om daarheen de producten van Centraal +Afrika te lokken en de karavanen dien kant uit te doen gaan. + +Zanzibar heeft als groot handels-entrepót zijn tijd gehad. Zijn dagen +zijn geteld. + + + + + +End of the Project Gutenberg EBook of Zanzibar, de stapelplaats van +Oost-Afrika, by Piere de Myrica + +*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK ZANZIBAR *** + +***** This file should be named 23883-8.txt or 23883-8.zip ***** +This and all associated files of various formats will be found in: + https://www.gutenberg.org/2/3/8/8/23883/ + +Produced by Jeroen Hellingman and the Online Distributed +Proofreading Team at https://www.pgdp.net/ + + +Updated editions will replace the previous one--the old editions +will be renamed. + +Creating the works from public domain print editions means that no +one owns a United States copyright in these works, so the Foundation +(and you!) can copy and distribute it in the United States without +permission and without paying copyright royalties. Special rules, +set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to +copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to +protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project +Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you +charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you +do not charge anything for copies of this eBook, complying with the +rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose +such as creation of derivative works, reports, performances and +research. They may be modified and printed and given away--you may do +practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is +subject to the trademark license, especially commercial +redistribution. + + + +*** START: FULL LICENSE *** + +THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE +PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK + +To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free +distribution of electronic works, by using or distributing this work +(or any other work associated in any way with the phrase "Project +Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project +Gutenberg-tm License (available with this file or online at +https://gutenberg.org/license). + + +Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm +electronic works + +1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm +electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to +and accept all the terms of this license and intellectual property +(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all +the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy +all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession. +If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project +Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the +terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or +entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8. + +1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be +used on or associated in any way with an electronic work by people who +agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few +things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works +even without complying with the full terms of this agreement. See +paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project +Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement +and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic +works. See paragraph 1.E below. + +1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation" +or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project +Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the +collection are in the public domain in the United States. If an +individual work is in the public domain in the United States and you are +located in the United States, we do not claim a right to prevent you from +copying, distributing, performing, displaying or creating derivative +works based on the work as long as all references to Project Gutenberg +are removed. Of course, we hope that you will support the Project +Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by +freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of +this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with +the work. You can easily comply with the terms of this agreement by +keeping this work in the same format with its attached full Project +Gutenberg-tm License when you share it without charge with others. + +1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern +what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in +a constant state of change. If you are outside the United States, check +the laws of your country in addition to the terms of this agreement +before downloading, copying, displaying, performing, distributing or +creating derivative works based on this work or any other Project +Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning +the copyright status of any work in any country outside the United +States. + +1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg: + +1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate +access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently +whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the +phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project +Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed, +copied or distributed: + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + +1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived +from the public domain (does not contain a notice indicating that it is +posted with permission of the copyright holder), the work can be copied +and distributed to anyone in the United States without paying any fees +or charges. If you are redistributing or providing access to a work +with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the +work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1 +through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the +Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or +1.E.9. + +1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted +with the permission of the copyright holder, your use and distribution +must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional +terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked +to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the +permission of the copyright holder found at the beginning of this work. + +1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm +License terms from this work, or any files containing a part of this +work or any other work associated with Project Gutenberg-tm. + +1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this +electronic work, or any part of this electronic work, without +prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with +active links or immediate access to the full terms of the Project +Gutenberg-tm License. + +1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary, +compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any +word processing or hypertext form. However, if you provide access to or +distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than +"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version +posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org), +you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a +copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon +request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other +form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm +License as specified in paragraph 1.E.1. + +1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying, +performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works +unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9. + +1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing +access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided +that + +- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from + the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method + you already use to calculate your applicable taxes. The fee is + owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he + has agreed to donate royalties under this paragraph to the + Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments + must be paid within 60 days following each date on which you + prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax + returns. Royalty payments should be clearly marked as such and + sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the + address specified in Section 4, "Information about donations to + the Project Gutenberg Literary Archive Foundation." + +- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies + you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he + does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm + License. You must require such a user to return or + destroy all copies of the works possessed in a physical medium + and discontinue all use of and all access to other copies of + Project Gutenberg-tm works. + +- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any + money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the + electronic work is discovered and reported to you within 90 days + of receipt of the work. + +- You comply with all other terms of this agreement for free + distribution of Project Gutenberg-tm works. + +1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm +electronic work or group of works on different terms than are set +forth in this agreement, you must obtain permission in writing from +both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael +Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the +Foundation as set forth in Section 3 below. + +1.F. + +1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable +effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread +public domain works in creating the Project Gutenberg-tm +collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic +works, and the medium on which they may be stored, may contain +"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or +corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual +property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a +computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by +your equipment. + +1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right +of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project +Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project +Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all +liability to you for damages, costs and expenses, including legal +fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT +LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE +PROVIDED IN PARAGRAPH F3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE +TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE +LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR +INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH +DAMAGE. + +1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a +defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can +receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a +written explanation to the person you received the work from. If you +received the work on a physical medium, you must return the medium with +your written explanation. The person or entity that provided you with +the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a +refund. If you received the work electronically, the person or entity +providing it to you may choose to give you a second opportunity to +receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy +is also defective, you may demand a refund in writing without further +opportunities to fix the problem. + +1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth +in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER +WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO +WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE. + +1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied +warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages. +If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the +law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be +interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by +the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any +provision of this agreement shall not void the remaining provisions. + +1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the +trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone +providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance +with this agreement, and any volunteers associated with the production, +promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works, +harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees, +that arise directly or indirectly from any of the following which you do +or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm +work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any +Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause. + + +Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm + +Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of +electronic works in formats readable by the widest variety of computers +including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists +because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from +people in all walks of life. + +Volunteers and financial support to provide volunteers with the +assistance they need, is critical to reaching Project Gutenberg-tm's +goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will +remain freely available for generations to come. In 2001, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure +and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations. +To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation +and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4 +and the Foundation web page at https://www.pglaf.org. + + +Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive +Foundation + +The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit +501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the +state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal +Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification +number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at +https://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent +permitted by U.S. federal laws and your state's laws. + +The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S. +Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered +throughout numerous locations. Its business office is located at +809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email +business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact +information can be found at the Foundation's web site and official +page at https://pglaf.org + +For additional contact information: + Dr. Gregory B. Newby + Chief Executive and Director + gbnewby@pglaf.org + + +Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation + +Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide +spread public support and donations to carry out its mission of +increasing the number of public domain and licensed works that can be +freely distributed in machine readable form accessible by the widest +array of equipment including outdated equipment. Many small donations +($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt +status with the IRS. + +The Foundation is committed to complying with the laws regulating +charities and charitable donations in all 50 states of the United +States. Compliance requirements are not uniform and it takes a +considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up +with these requirements. We do not solicit donations in locations +where we have not received written confirmation of compliance. To +SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any +particular state visit https://pglaf.org + +While we cannot and do not solicit contributions from states where we +have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition +against accepting unsolicited donations from donors in such states who +approach us with offers to donate. + +International donations are gratefully accepted, but we cannot make +any statements concerning tax treatment of donations received from +outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff. + +Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation +methods and addresses. Donations are accepted in a number of other +ways including including checks, online payments and credit card +donations. To donate, please visit: https://pglaf.org/donate + + +Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic +works. + +Professor Michael S. Hart was the originator of the Project Gutenberg-tm +concept of a library of electronic works that could be freely shared +with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project +Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support. + + +Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed +editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S. +unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily +keep eBooks in compliance with any particular paper edition. + + +Most people start at our Web site which has the main PG search facility: + + https://www.gutenberg.org + +This Web site includes information about Project Gutenberg-tm, +including how to make donations to the Project Gutenberg Literary +Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to +subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks. diff --git a/23883-8.zip b/23883-8.zip Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..f77d6ed --- /dev/null +++ b/23883-8.zip diff --git a/23883-h.zip b/23883-h.zip Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..f79d567 --- /dev/null +++ b/23883-h.zip diff --git a/23883-h/23883-h.htm b/23883-h/23883-h.htm new file mode 100644 index 0000000..728f1c5 --- /dev/null +++ b/23883-h/23883-h.htm @@ -0,0 +1,1587 @@ + +<!DOCTYPE html +PUBLIC "-//W3C//DTD HTML 4.01 Transitional//EN" "http://www.w3.org/TR/html4/loose.dtd"> + +<!-- This HTML file has been automatically generated from an XML source, using XSLT. If you find any mistakes, please edit the XML source. --> +<html lang="nl-1900"> +<head> +<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=ISO-8859-1"> + +<title>Zanzibar, de stapelplaats van Oost-Afrika</title> +<link rel="schema.DC" href="http://dublincore.org/documents/1998/09/dces/"> +<meta name="author" content="Piere de Myrica"> +<meta name="DC.Creator" content="Piere de Myrica"> +<meta name="DC.Title" content="Zanzibar, de stapelplaats van Oost-Afrika"> +<meta name="DC.Date" content="#### 2007"> +<meta name="DC.Language" content="nl-1900"><style type="text/css"> +/* Standard CSS stylesheet */ + + + +body +{ +font: 100%/1.2em "Times New Roman", Times, serif; +margin: 1.58em 16%; +text-align: left; +} + +.titlePage +{ +border: #DDDDDD 2px solid; +margin: 3em 0% 7em 0%; +padding: 5em 10% 6em 10%; +} + +h1.docTitle +{ +font-size:1.6em; +line-height:2em; +} + +h2.byline +{ +font-size:1.1em; +font-weight:normal; +line-height:1.44em; +} + +span.docAuthor +{ +font-size:1.2em; +font-weight:bold; +} + +h2.docImprint +{ +font-size:1.2em; +font-weight:normal; +} + +.transcribernote +{ +background-color:#DDE; +border:black 1px dotted; +color:#000; +font-family:sans-serif; +font-size:80%; +margin:2em 5%; +padding:1em; +} + +.div0 +{ +padding-top: 5.6em; +} + +.div1 +{ +padding-top: 4.8em; +} + +.index +{ +font-size: 80%; +} + +.div2 +{ +padding-top: 3.6em; +} + +.div3, .div4, .div5 +{ +padding-top: 2.4em; +} + +.footnotes .body, +.footnotes .div1 +{ +padding: 0; +} + +h1, h2, h3, h4, h5, h6 +{ +clear: both; +font-style: normal; +text-transform: none; +} + +h3 +{ +font-size:1.2em; +line-height:1.2em; +} + +h3.label +{ +font-size:1em; +line-height:1.2em; +margin-bottom:0; +} + +h4 +{ +font-size:1em; +line-height:1.2em; +} + +h4.lghead +{ +margin-left:10%; +margin-right:10%; + +} + +.alignleft +{ +text-align:left; +} + +.alignright +{ +text-align:right; +} + +.alignblock +{ +text-align:justify; +} + +p.tb, hr.tb +{ +margin-top: 1.6em; +margin-bottom: 1.6em; +margin-left: auto; +margin-right: auto; +text-align: center; +} + +p.poetry +{ +margin:0 10% 1.58em; +} + +p.line +{ +margin:0 10%; +} + +p.argument, p.note, p.tocArgument +{ +font-size:0.9em; +line-height:1.2em; +text-indent:0; +} + +p.argument, p.tocArgument +{ +margin:1.58em 10%; +} + +p.tocChapter +{ +margin:1.58em 0%; +} + +p.tocSection +{ +margin:0.7em 5%; +} + + +div.epigraph +{ +font-size:0.9em; +line-height:1.2em; +width: 60%; +margin-left: auto; +} + +.epigraph .bibl +{ +text-align: right; +} + +.epigraph .poem +{ +margin-left: 0; +} + +.epigraph .line +{ +margin-left: 0; +text-indent: 0; +} + +.trailer +{ +clear: both; +padding-top: 2.4em; +padding-bottom: 1.6em; +} + +.floatLeft +{ +float:left; +margin:10px 10px 10px 0; +} + +.floatRight +{ +float:right; +margin:10px 0 10px 10px; +} + +p.figureHead +{ +font-size:100%; +text-align:center; +} + +.figure p +{ +font-size:80%; +margin-top:0; +text-align:center; +} + +p.smallprint,li.smallprint +{ +color:#666666; +font-size:80%; +} + +span.parnum +{ +font-weight: bold; +} + +.leftnote +{ +font-size:0.8em; +height:0; +left:1%; +line-height:1.2em; +position:absolute; +text-indent:0; +width:14%; +} + +.pagenum +{ +display:inline; +font-size:70%; +font-style:normal; +margin:0; +padding:0; +position:absolute; +right:1%; +text-align:right; +} + +a.noteref +{ +font-size: 80%; +text-decoration: none; +vertical-align: 0.25em; +} + + +.red +{ +color: red; +} + +.displayfootnote +{ +display: none; +} + +div.footnotes +{ +margin-top: 1em; +padding: 0; +} + +hr.fnsep +{ +margin-left: 0; +margin-right: 0; +text-align: left; +width: 25%; +} + +p.footnote +{ +font-size: 80%; +margin-bottom: 0.5em; +margin-top: 0.5em; +} + +p.footnote .label +{ +float: left; +text-align:left; +width:2em; +} + +.footnotes td, .footnotes th, .footnotes .tablecaption +{ +font-size: 80%; +} + + +.poem +{ +margin-left:5%; +position:relative; +text-align:left; +width:90%; +} + +.poem h4 +{ +font-weight:normal; +margin-left:5em; +} + +.poem .linenum +{ +color:#777; +font-size:90%; +left:-2.5em; +margin:0; +position:absolute; +text-align:center; +text-indent:0; +top:auto; +width:1.75em; +} + +.versenum +{ +font-weight:bold; +} + +/* right aligned page number in table of contents */ +.tocPagenum +{ +position: absolute; +right: 16%; +top: auto; +} + +.footnotes .line +{ +font-size:80%; +margin:0 5%; +} + +.poem .i0 +{ +display:block; +margin-left:2em; +} + +.poem .i1 +{ +display:block; +margin-left:3em; +} + +.poem .i2 +{ +display:block; +margin-left:4em; +} + +.poem .i3 +{ +display:block; +margin-left:5em; +} + +.poem .i4 +{ +display:block; +margin-left:6em; +} + +.poem .i5 +{ +display:block; +margin-left:7em; +} + +.poem .i6 +{ +display:block; +margin-left:8em; +} + +.poem .i7 +{ +display:block; +margin-left:9em; +} + +.poem .i8 +{ +display:block; +margin-left:10em; +} + +.poem .i9 +{ +display:block; +margin-left:11em; +} + +span.corr +{ +border-bottom:1px dotted red; +} + +span.abbr +{ +border-bottom:1px dotted gray; +} + +span.measure +{ +border-bottom:1px dotted green; +} + +.letterspaced +{ +letter-spacing:0.2em; +} + +.smallcaps +{ +font-variant:small-caps; +} + + +.caps +{ +text-transform:uppercase; +} + +.fraktur +{ +font-family: 'Walbaum-Fraktur'; +} + +hr +{ +clear:both; +height:1px; +margin-left:auto; +margin-right:auto; +margin-top:1em; +text-align:center; +width:45%; +} + +h2.docImprint,h1.docTitle,h2.byline,h2.docTitle,.aligncenter,div.figure +{ +text-align:center; +} + +h1,h2 +{ +font-size:1.44em; +line-height:1.5em; +} + +h1.label,h2.label +{ +font-size:1.2em; +line-height:1.2em; +margin-bottom:0; +} + +h5,h6 +{ +font-size:1em; +font-style:italic; +line-height:1em; +} + +p,p.initial +{ +text-indent:0; +} + +p.firstlinecaps:first-line +{ +text-transform: uppercase; +} + +p.dropcap:first-letter +{ +float: left; +clear: left; +margin: 0em 0.05em 0 0; +padding: 0px; +line-height: 0.8em; +font-size: 420%; +vertical-align:super; +} + +.poem +{ +padding: .5em 0% .5em 0%; +} + +p.quote,div.blockquote,div.argument +{ +font-size:0.9em; +line-height:1.2em; +margin:1.58em 5%; +} + +.pagenum a, a.noteref:hover, a.hidden:hover, a.hidden +{ +text-decoration:none; +} + + +ul { list-style-type: disc; } +ol { list-style-type: decimal; } +ol.AL { list-style-type: lower-alpha; } +ol.AU { list-style-type: upper-alpha; } +ol.RU { list-style-type: upper-roman; } +ol.RL { list-style-type: lower-roman; } +.lsoff { list-style-type: none; } + +.castlist, .castitem { list-style-type: none; } + + + + + +/* Supplement CSS stylesheet "style/arctic.css.xml +" */ + + + +body +{ +background: #FFFFFF; +font-family: "Times New Roman", Times, serif; +} + +body, a.hidden +{ +color: black; +} + +h1, h2, h3, h4, h5, h6 +{ +color: #001FA4; +font-family: Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif; +} + +p.byline +{ +font-style: italic; +margin-bottom: 2em; +} + +.figureHead, .noteref, span.leftnote, p.legend, .versenum, .stage +{ +color: #001FA4; +} + +.rightnote, .pagenum, .linenum, .pagenum a +{ +color: #AAAAAA; +} + +a.hidden:hover, a.noteref:hover +{ +color: red; +} + +p.dropcap:first-letter +{ +color: #001FA4; +font-weight: bold; +} + + + +</style></head> +<body> + + +<pre> + +The Project Gutenberg EBook of Zanzibar, de stapelplaats van Oost-Afrika, by +Piere de Myrica + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + + +Title: Zanzibar, de stapelplaats van Oost-Afrika + De Aarde en haar Volken, 1908 + +Author: Piere de Myrica + +Release Date: December 17, 2007 [EBook #23883] + +Language: Dutch + +Character set encoding: ISO-8859-1 + +*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK ZANZIBAR *** + + + + +Produced by Jeroen Hellingman and the Online Distributed +Proofreading Team at https://www.pgdp.net/ + + + + + + +</pre> + + +<div class="body"><a id="d0e90"></a><span class="pagenum">[<a href="#d0e90">137</a>]</span><div class="div1"> +<h2 class="normal">Zanzibar, de stapelplaats van Oost-Afrika.</h2> +<p class="byline">Naar het Fransch van <span class="smallcaps">Piere de Myrica</span>. +</p> +<p></p> +<div class="figure"><img border="0" src="images/p1908-137.jpg" alt="Men treft te Zanzibar vele Parsi’s aan." width="720" height="370"><p class="figureHead">Men treft te Zanzibar vele Parsi’s aan.</p> +</div><p> + + +</p> +<p style="
 background: url(images/iz1908-137.gif) no-repeat top left;
 
 padding-top: 55px;
 "><span style="
 float: left;
 width: 85px;
 height: 90px;
 background: url(images/iz1908-137.gif) no-repeat;
 
 background-position: 0px -55px;
 
 text-align: right;
 color: white;
 ">Z</span>anzibar heeft een verleden van bloedige oorlogen, waarin naast grootsche heldendaden der conquistadores en der Arabieren, +sombere verhalen te hooren zijn over den slavenhandel, waar de naam van Zanzibar aan verbonden is. + +</p> +<p>Het eiland, waar de stad op is gebouwd, ligt midden op den weg der schepen, die, met den moesson mee, langs de oostkust van +Afrika varen, en al sedert de verre oudheid was het een plaats van oponthoud voor al diegenen, die goud, ivoor en wierook +uit de kustlanden kwamen halen. De Phoeniciërs, die hun zwerftochten tot het gebied van Ophir uitstrekten, spreken van het +land van Zendp (Zanzibar) en van de vriendelijke ontvangst, hun te beurt gevallen bij de koningin van het eiland. + +</p> +<p>De Arabieren van Maskate, die de Phoeniciërs opvolgden als bevaarders van den Indischen Oceaan, zochten voor hun schepen een +schuilplaats te Zanzibar; zij zagen daarin een uitmuntende, veilige wijkplaats, op natuurlijke wijze door de zee verdedigd, +van waar uit ze het zwarte werelddeel binnen konden gaan, dat hen aanlokte, maar waar ze zich niet durfden vestigen uit vrees +voor de aanvallen der stammen van de Massaï’s. De Arabieren namen de gewoonte aan, om elk jaar te Zanzibar terug te komen; +later vestigden velen er zich voor goed en stichtten er de stad. Ze waren er geheel en al tehuis toen de schepen van Vasco +de Gama er verschenen. + +</p> +<p>Die portugeesche expeditie, die, sterk door haar kanonnen, alles op haar weg kort en klein sloeg, bombardeerde de arabische +vesting en hervormde die op haar manier. Volgens gewoonte werd er terstond een fort aangelegd en een garnizoen geplaatst. +De portugeesche vlag wapperde boven de torens van Gama, totdat de imam van Maskate, die door de bevolking der kuststreek te +hulp was geroepen, haar had verdreven uit alle havens van het noorden der Oostkust en haar had teruggedrongen tot kaap Delgado. + + +</p> +<p>Van dien tijd af, die in de 17de eeuw viel, is Zanzibar onveranderlijk in het bezit van de Mohammedanen gebleven. Het eiland +wordt nu nog beheerscht door een sultan, in naam vazal van dien van Maskate, ginds bij de Perzische Golf, en die altijd in +naam behoort tot het geslacht van den overwinnaar der Christenen. Maar het gezag van dien despoot is sterk achteruitgegaan. +In 1885 maakte Duitschland, onder voorwendsel den slavenhandel te moeten tegengaan krachtens het tractaat van Berlijn, zich +meester van de kust van kaap Delgado tot Bagamoyo; Engeland nam, wat er overschoot. Die gebieden, met de steden Dar es Salaam, +Mombassa, Melinde en Lamoe, zijn dus niet langer afhankelijk van den sultan, wiens grondgebied zich <a id="d0e114"></a><span class="pagenum">[<a href="#d0e114">138</a>]</span>bepaalt tot de eilanden Zanzibar, Sjagi-Sjagi en Pemba, en daar oefent de inlandsche vorst, zooals wij zullen zien, nog maar +een schijngezag uit. + +</p> +<p>Deze herinneringen komen mij in de gedachte, terwijl ons schip zich werkt door het kanaal, dat naar de ankerplaats voert. +De kust, waar we langs varen, is bezet met kokospalmen; een smal zandig strand doet het donkere groen van den plantengroei +sterk uitkomen en onderstreept het blauw van de zee, die omboord wordt door zilveren schuim. Dit panorama en de koraalrotsen +met hun wisselende kleuren, waar we doorheen varen, doen mij denken aan sommige landschappen in de Stille Zuidzee. Maar daar, +in Oceanië, zijn de vulkanische eilanden vol bergen van reusachtige afmetingen, die voor den rand van koraalrotsen een prachtigen +achtergrond vormen, terwijl hier de eilanden, dank zij der aanslibbing, vlak zijn, met uitzondering van enkele heuvels, die +boven de palmboschjes uitsteken. In de verte teekent een minaret zich af tegen den donkerblauwen hemel; een reeks witte huizen +komt aan den oever in opklimmende verdiepingen voor den dag. Dat is de stad. + +</p> +<p>Men had er mij teveel moois van verteld, voor ik uit Frankrijk ging. Toen ik bezwaar maakte tegen de vermoeienissen en het +weinig prettige van deze campagne in den Indischen Oceaan, had men mij met iets overtuigds toegevoegd; “Maar je zult Zanzibar +zien!” een vooruitzicht, dat mij scheen te moeten schadeloos stellen voor alle onaangenaamheden. Ik ben nu aangekomen bij +dat oord, gevierd door mijn geestdriftigen verteller, en mijn ontnuchtering is groot. Van zee uit gezien, ziet Zanzibar er +somber uit, en heeft volstrekt niets aantrekkelijks. + +</p> +<p>Zanzibar is een natuurlijke haven. Het zou gemakkelijk en niet kostbaar zijn geweest, die goed in orde te brengen; maar dat +is niet gebeurd. De post- en cargobooten ankeren op de reede en worden met lichters gelost en geladen; er zijn zelfs geen +werven, noch kaden, waar de booten kunnen aanleggen. Ze worden bij laag water op het strand gezet en ontvangen hun lading. +Wanneer ze weer vlot zijn geworden, brengt men ze onder de takels van de vrachtbooten. Schepen met weinig tonneninhoud, dowhs +en bagghala’s, worden op deze primitieve wijze behandeld. + +</p> +<p>Toch zijn er enkele pieren op palen gebouwd, nu eens door de consuls, dan door sommige kooplieden, en nu ook door de regeering. +Ik stap naar de laatste en breng een bezoek aan onzen consul. Reeds hebben de inboorlingen bezit van ons schip genomen; men +kan er bijna geen plaats meer vinden; die menschen gedragen zich met een vrijheid, die ongehoord is en die ze op elk bij hen +landend vaartuig toepassen; men kan ze moeilijk kwijtraken. Bij de landing bespeur ik, dat de aanlegplaats van Zijne Hoogheid +afschuwelijk vermolmd is. Er wordt mij gezegd, dat het voorzichtiger zal zijn, op het zand aan wal te gaan en zich aan wal +te laten dragen op den rug van een neger. Het eenige wagentje brengt naar het kantoor van den engelschen commissaris; dat +had ik wel kunnen verwachten. + +</p> +<p>Het is in den tijd van den oostmoesson. Een wolk van arabische schepen, dowhs en bagghala’s zijn in Zanzibar binnengeloopen +en wachten voor hun terugkeer naar Arabië op de verandering van wind. Ze zijn in groepen ingedeeld en liggen bij de consulaten, +waarbij ze behooren. Ten gevolge van de draconische maatregelen, die ten opzichte van de slavenschepen genomen worden tegenover +de verdachte vlag van Maskate, hebben bijna al de arabische schepen de nationaliteit aangenomen van een europeesche mogendheid, +die hun veiligheid waarborgt en tevens toezicht houdt op hun ladingen. Aan den achtersteven van die schepen onderscheidt men +de door hen aangenomen vlaggen; de driekleur van Groot-Comore en Madagascar, de duitsche vlag van de kolonie tegenover Zanzibar; +de engelsche vlag, de indische vlag. Een onderscheidingsteeken, waaronder ze geregistreerd zijn bij de reederij, is een letter, +gevolgd door een nummer; Z bij voorbeeld voor Zanzibar, M voor Mayotta enz. + +</p> +<p>Het zijn echte notedopjes met een inhoud tusschen 25 en 150 ton. Ze brengen naar Zanzibar de dadels van Basra en Maskate, +de boter van Socotora, het zout uit Arabië en het vee der Somalilanden. Die schepen, die verplicht zijn geworden door de bemoeiingen +der Anti-slavernijbeweging, om den slavenhandel te laten varen, trekken uit dezen eerlijken handel nu goede voordeelen. + +</p> +<p>De consul van Frankrijk woont niet als de meeste zijner collega’s aan zee; maar meer het land in heeft hij een oud, klassiek +arabisch huis, wit gekalkt en voorzien van een patio, waar palmen staan. Hij brengt ons vlug op de hoogte van de politieke +en economische toestanden van het land, waar hij Frankrijk vertegenwoordigde. Onze invloed is er aan het afnemen ondanks de +nabijheid van Madagascar. Er zijn maar weinig overgebleven van de talrijke kantoren, die eertijds door Franschen werden gehouden. +Nog pas weer moest een handelshuis van beteekenis zijn faktorij liquideeren. Het is intusschen een troost, dat onze weinige +handelaren, die den sultan trouw zijn gebleven, tot de oudste en meest geziene behooren. + +</p> +<p>De fransche zendelingen hebben zich op het eiland gevestigd en dat, als op zooveel andere plaatsen, zeer ten voordeele van +Zanzibar. Ze zijn de bouwmeesters geweest en de ontwerpers van de kathedraal, het mooiste monument van de stad; ze besturen +ook het fransche hospitaal. + +</p> +<p>Van Frankrijks invloed getuigt nog in het sultanaat het bestaan van een officiëel postkantoor met een directeur aan het hoofd, +die door onze regeering wordt benoemd en die alleen van haar afhankelijk is. Die ambtenaar bepaalt er zich niet toe, de zakken +met poststukken te sluiten en ze te doen expediëeren aan boord der fransche mailbooten; hij dient ook als tusschenpersoon +tusschen Europa en de inwoners van Zanzibar voor den dienst der geldzendingen. Hij is een soort van bankier, die in plaats +van wissels talons van postmandaten afgeeft, betaalbaar in alle plaatsen in Europa. + +</p> +<p>De Fransche post staat zeer goed aangeschreven. De klandizie, voor het grootste deel bestaande uit inlandsche kooplieden, +is zeer uitgebreid. Deze instelling, die bijna gelijkstaat met een afstand van het plaatselijk gezag, is hoogst gewichtig +voor onze goede vertegenwoordiging; zij geeft tevens vastheid aan den koers van ons zilvergeld, dat tot op den laatsten tijd, +<a id="d0e136"></a><span class="pagenum">[<a href="#d0e136">139</a>]</span>wat de waarde betreft, aan groote schommelingen onderworpen was. + +</p> +<p>Ook moet niet vergeten worden, dat de Maatschappij der Messageries Maritimes voor postverbindingen zorgt tusschen Zanzibar +en Europa. De engelsche schepen die in Zanzibar binnenloopen, bezorgen den dienst tusschen Indië en deze haven, zoodat onze +stoombooten geen andere <span id="d0e140" class="corr" title="Bron: concurenten">concurrenten</span> hebben dan die van de duitsche Oost-Afrikacompagnie. De volkomen veiligheid van het transport van geldswaarden aan boord +van schepen der Messageries Maritimes, door de aanwezigheid van den agent-commissaris der regeering, is een der redenen van +den voorspoed van het kantoor te Zanzibar. En eindelijk geeft de aanwezigheid van vele duizenden lieden van de Comoren, die +dus fransche onderdanen zijn en in Zanzibar hun zaken hebben en er hun fortuin zoeken, aan onzen consul een groot overwicht. + + +</p> +<p>Er is bijna geen enkele streek, waar de consuls een zoo veelomvattende rol spelen als op dit eiland. Niet enkel zijn ze geplaatst +binnen het gebied der conventies, die tusschen de europeesche mogendheden aangaande Zanzibar gesloten zijn en die dus hun +invloed vergrooten, doordat het recht van politie en justitie over de europeesche beschermelingen in hun handen is, maar ook +ontleenen zij aan het tractaat van Berlijn een reeks van buitengewone rechten en privileges. + +</p> +<p>De arabische schepen hangen af van den consul, wiens vlag ze voeren, en van hem alleen. Geen enkele andere plaatselijke autoriteit +heeft het recht er een onderzoek in te stellen. De kapitein en de geheele bemanning, ingeschreven op de rol, staan in rechten +onder de consulaire rechtbanken; het consulaat wordt beschouwd als een vluchthaven voor de vloot der arabische schepen, die +er veilig zijn en er van een soort van exterritorialiteit profiteeren. Dergelijke maatregelen zijn mede genomen met het oog +op den slavenhandel; maar die gewoonte is zoo ingeroest bij de kooplieden van Soer en Maskate, dat de consuls der verschillende +naties er een streng toezicht op moeten uitoefenen en toch niet afdoend kunnen zorgen, dat er geen slaven aan boord zijn. +Een internationaal bureau, waar de verschillende vertegenwoordigers zetelen van de mogendheden, die het tractaat van Berlijn +hebben onderteekend, is belast met de opdracht, om alle daden van slavenhandel op te sporen, ze aan te brengen en ze desnoods +te berechten. + +</p> +<p>Een der tolken, die voortdurend in de poort van het consulaat aanwezig moet zijn, werd aangewezen, om mij te geleiden door +de kronkelige straatjes van de arabische stad. Exotische geuren ontsnapten uit de half openstaande deuren der winkels, waar +de waren zijn opgestapeld, die voor den uitvoer bestemd zijn; de gekruide geur van de kruidnagelen streed er met den stank +van de copra. Negers gingen onophoudelijk heen en weer en droegen op het hoofd de zware zakken, die ze naar de booten moesten +brengen. + +</p> +<p>Zanzibar maakt echt den indruk, dien men verwacht van zulk een koloniaal station. Het is inderdaad de belangrijkste plaats +uit de streek, en ondanks de brandende zon geeft ze een voorbeeld van handelsdrukte. De invoer bedraagt voor een waarde van +dertig millioen francs, en de uitvoer voor nog twee of drie millioen meer. Zanzibar is eigenlijk niet anders dan de stapelplaats +voor Oost-Afrika. De eilanden, die van het sultanaat afhankelijk zijn, brengen al heel weinig voort buiten wat copra en kruidnagelen. +De meeste artikelen, die als transito-goederen Zanzibar passeeren, zijn niet eens afkomstig uit de buurt, maar zijn bij voorbeeld +ivoor uit Centraal Afrika, uitgevoerd voor een waarde van 2 270 425 francs; gom, ingezameld aan de kusten van Somaliland, +en caoutchouc, verzameld over de geheele uitgestrektheid van het vasteland, die in de lijsten van den uitvoer voorkomen voor +een waarde van 273 550 francs voor gom en van 622 350 voor caoutchouc. In het algemeen gesproken, worden bijna alle deelen +der dieren, waarop gejaagd wordt, voor zoo ver ze een aanzienlijke waarde vertegenwoordigen, als huiden, horens enz. naar +Zanzibar gevoerd, voordat ze naar Europa gaan. De voornaamste afnemers van Zanzibar voor dien kustvaartdienst zijn de naburige +landen: Duitsch Oost-Afrika met een invoer van 4 515 700 francs; Engelsch Oost-Afrika met 1 812 675 francs en het italiaansche +Benadir met 1 102 875 francs. + +</p> +<p>Frankrijk neemt eerst den tienden rang in als land van invoer voor Zanzibar met 589 000 francs in 1900; na Indië, de drie +reeds genoemde koloniën, Duitschland, de Vereenigde Staten, België, Engeland en de havens van Zuid-Afrika. Daartegenover koopen +wij te Zanzibar voor een waarde van 2 016 200 francs aan waren, vooral copra. Die copra, het gedroogde vleesch uit de kokosnoot, +wordt gebruikt door de zeepfabrieken van Marseille. Daar onze handel zich zoo goed als geheel bepaalt tot dien in copra, nemen +we de zevende plaats in voor den uitvoer. + +</p> +<p>Door de Messageries Maritimes, wier paketbooten van de lijn Madagascar-Réunion-Mauritius een keer van de twee in Zanzibar +binnenloopen, dat wil zeggen alle maanden, heeft die fransche lijn een groot deel van den tonneninhoud der schepen voor haar +rekening. + +</p> +<p>Deze statistiek toont den achteruitgang van onzen handel aan, die vroeger in deze streken de eerste was onder de wedijverende +mogendheden, vooral tegenover Duitschland, van welks op het oogenblik almachtige vlag aan de oostkust van Afrika toen in het +minst geen notitie werd genomen. Wij hebben ons op Madagascar afgezonderd, een eiland, waar men tot dien tijd niets mee had +kunnen beginnen, terwijl er zich in de buurt der groote meren allerlei veelbelovende gebeurtenissen afspeelden. De toekomst +zal leeren, of we wel met oordeel hebben gehandeld.... + +</p> +<p>Daar ben ik weer terug op het Gouvernementsplein, waar de gebouwen voor de openbare diensten worden aangetroffen. Het sultanspaleis +beslaat een heele zijde ervan. Het is een opvallend gebouw met een hooge minaret ernaast, en omringd door veranda’s, die door +sierlijke zuilen worden gedragen. Maar het is een kartonnen huis, meer vertoonend dan het in werkelijkheid waard is, want +het werd maar van hout en pleister opgetrokken in een tijd, toen het oude verblijf van den vorst in 1896 door het engelsche +eskader platgeschoten was. Links is de harem nog intact gebleven; zijn muren met bastions geven er het aanzien van een staatsgevangenis +aan. Die gelijkenis is werkelijk nog zoo slecht niet. In de plaats van zes uur, dat mijn horloge aanwijst, vormen de wijzers +op de groote klok van het gebouw <a id="d0e159"></a><span class="pagenum">[<a href="#d0e159">140</a>]</span>een heel anderen hoek; ze wijzen den mohammedaanschen tijd aan; vreemde tegenstelling tusschen dat moderne instrument en de +kinderen van den Islam, wier daden erdoor worden geregeld en die zoo vastgeroest zitten in verouderde gewoonten. + +</p> +<p>De zon zal spoedig ondergaan; de zanzibarsche soldaten komen samen en nemen hun wapens in de hand in het portaal van het huis +van den sultan. Met muziek voorop scharen ze zich in het gelid tegenover den vlaggestok. Elken dag op hetzelfde uur, dat het +heele jaar door op deze breedten het uur is van zonsondergang, gaat men er met onverbrekelijke regelmatigheid toe over, de +vlag in te halen volgens het ceremonieel aan boord van oorlogsschepen in gebruik. In een gloeienden hemel van buitensporig +hoog rood gaat de vurige bol onder, die den geheelen dag op den afrikaanschen grond heeft gebrand. Het is een snelle, treffende +daling; bijna zonder overgang komt men van verblindend licht tot diepe duisternis. Een fanfare klinkt, het volkslied wordt +gehoord, terwijl zachtjes de scharlaken plooien van de vlag worden gevouwen; dan zet de wacht de wapens neer en gaat in ernstige +houding uiteen. + + +</p> +<p></p> +<div class="figure floatLeft" style="width: 293px"><img border="0" src="images/p1908-140-1.jpg" alt="Soeaheli-vrouw en slavin uit Zanzibar." width="293" height="385"><p class="figureHead">Soeaheli-vrouw en slavin uit Zanzibar.</p> +</div><p> + + +</p> +<p>Plotseling wordt het paleis verlicht. Electrische lampen werpen een bleek schijnsel; een vuur wordt ontstoken in den toren +van het paleis, als aanwijzing dat Zijne Hoogheid ten paleize aanwezig is. In de doorschijnende lucht lijken de veranda’s +boven elkaar, met de opengewerkte balustrades in de breede lichtbundels op een operettedroom, een decoratie voor een tooneel +uit een stuk over den Grooten Mogol of “<span lang="fr">Si j’étais roi</span>”. + +</p> +<p>En inderdaad is de kinderachtige opvolger van sultan Seyed Bargasj niet veel meer dan een operette-sultan. Zijn leger, op +zijn Engelsch ingericht, naar het model der corpsen in Soedan, staat onder een oud-officier van het indische leger. De financiën +en de douanerechten staan onder contrôle van den bijzonderen commissaris van het Vereenigd Koninkrijk, die zelf aan Engelands +bevelen moet gehoorzamen. + +</p> +<p>Een der origineele zijden van Zanzibar is de verscheidenheid van rassen, die men er aantreft. De groote meerderheid der bewoners +zijn Zanzibari’s. Die negers, bijna alle in slavernij levend, zijn eigenlijk nog afkomstig van de autochthone kern der bevolking, +door de Phoeniciërs Zendp genoemd; maar al sinds lang heeft die groep zich vermengd met den breeden en aanhoudend vloeienden +stroom van immigranten. Het is dan ook in werkelijkheid een mengeling van alle stammen der afrikaansche kust, waaronder de +arabische schepen telkens opruiming hebben gehouden, om leden ervan mee te voeren, van Somaliland af, dat vaak weerstond aan +den slavenhandel, tot het Kafferland, welks te zwakke inwoners men niet hard begeerde. Daar de kapiteins zorgden, dat hun +levende koopwaar voorzichtig werd uitgekozen, eer ze werd ingescheept, zijn de Zanzibari’s, onder wie het Bantoetype op den +voorgrond staat, meestal gespierd en sterk. Met een meer of minder uitgesproken prognatisme, meer of minder dikke lippen, +een achteruit wijkend voorhoofd, zijn ze ver van aangenaam om te zien. + + +</p> +<p></p> +<div class="figure floatRight" style="width: 541px"><img border="0" src="images/p1908-140-2.jpg" alt="Kade en sultanspaleis te Zanzibar." width="541" height="256"><p class="figureHead">Kade en sultanspaleis te Zanzibar.</p> +</div><p> + + +</p> +<p>Als men rekening houdt, met de zeden van de heeren, moet men aannemen, dat de Arabieren, die meesters waren van het land, +duidelijk hun stempel hebben gedrukt op het voorkomen hunner bedienden. Uit de kruising van die semieten met de negers is +een maatschappij ontstaan, die iets zeer eigenaardigs heeft, half en half arabisch, terwijl de anthropologische en morphologische +kenmerken bijna niet bepaald kunnen worden, zoo onverwacht en uiteenloopend zijn de verschijningsvormen. Deze zonen van slaven +en Arabieren hebben intusschen een algemeen kenmerk, namelijk hun taal. En zoo heeft dan ook de linguistiek geholpen, om ze +in groepen in te deelen in de groote menschenfamilie. Ze worden Soeaheli’s genoemd, voor zoo ver ze wonen ten zuiden van de +rivier, de Doeb, en Somali’s, voor zoo ver ze noordelijker wonen. Waar het arabische bloed het overwicht heeft, verandert +de physieke gesteldheid. Er zijn werkelijk schoone Soeahelitypen. Het semitisme verfijnt de trekken, geeft iets trotsch aan +den blik, het geeft aan de huid een lichtere tint, terwijl daarentegen het atavisme naar de zijde der negers op schoonere +lichaamsvormen werkt en aan den gang sierlijkheid en losheid verleent, die aan alle zwarte rassen eigen is. + +</p> +<p>Uit ethnographisch oogpunt, dat wil zeggen, in hun dagelijksche gewoonten, staan de Soeaheli’s boven de Arabieren. Ze hebben +van die laatsten de kleeding en de sieraden overgenomen, met veronachtzaming van wat onder de veroveraars een aristocratische +beteekenis had. Inderdaad hebben dan ook alleen de Arabieren van goede geboorte in deze streken de posten en ambten bezet, +al dringen dikwijls bastaarden, zonder dat van hun afkomst gewaagd wordt, zich in staatsdienst. + +<a id="d0e186"></a><span class="pagenum">[<a href="#d0e186">141</a>]</span></p> +<p></p> +<div class="figure"><img border="0" src="images/p1908-141.jpg" alt="Zusterlijke ijdelheid in Zanzibar." width="478" height="720"><p class="figureHead">Zusterlijke ijdelheid in Zanzibar.</p> +</div><p> + +<a id="d0e192"></a><span class="pagenum">[<a href="#d0e192">142</a>]</span></p> +<p>Zanzibari’s, Soeaheli’s, Arabieren, die zich al voor eeuwen op het eiland hebben gevestigd, zijn de eenige inboorlingen van +Zanzibar. De andere individuen leven er als vreemdelingen; maar zonder van de Europeanen te spreken en zonder de lieden van +de Comoren te noemen, noch de Somali’s, die ieder een wijk hebben in de voorsteden der stad, mag er nog wel in het bijzonder +melding worden gemaakt van de Indiërs. + +</p> +<p>Dat zijn de kooplieden en de handwerkslieden van Zanzibar. Na zich te hebben meester gemaakt van alle kleine zaken en veel +geld te hebben bijeenverzameld, doen ze thans aan de europeesche handelshuizen een geduchte concurrentie aan. De betrekkingen +tusschen Voor-Indië en Zanzibar zijn al heel oud. Daar de Arabieren het ware handelsinstinct misten, hebben ze nooit die helpers +kunnen ontberen, die tegenover hen de rol spelen van de Joden in het gebied der Middellandsche Zee, en van de Chineezen in +het Uiterste Oosten. De Indiërs, die wij hebben ontmoet, waren allen of banyanen, of schoenmakers, kleermakers, passementwerkers, +wapenfabrikanten of iets dergelijks. + +</p> +<p>Behalve de Indiërs of Hindoes vindt men er ook nog veel vertegenwoordigers van de Parsi’s. Dat is wel een der vreemdste volken, +die den aardbodem bewonen. Perzen van oorsprong, en geweigerd hebbend zich naar de wetten van den Islam te schikken, hebben +zij zich al eeuwen lang verscholen in noordelijk Indië, waar ze, geduld door de verdraagzame Brahmanen, nog steeds den ouden +godsdienst van Zoroaster belijden en vuuraanbidders zijn. + +</p> +<p>Op het stuk der godsdiensten kan men in Zanzibar geschikt vergelijkende studiën maken. Naast de leerlingen van Zoroaster zijn +er brahmaansche Indiërs, mohammedaansche en boeddhistische Indiërs, dan mohammedaansche Arabieren, mohammedaansche Somali’s, +die niet het ware geloof hebben, Europeanen en Zanzibari’s, die katholiek zijn of anglicaansch, of luthersch of methodistisch +of protestantsch en dan nog negers, die fetisjisten zijn. Men kan er zelfs ook aanraking zoeken met soldaten van het Leger +des Heils. Al die menschen leven in volkomen vrede met elkander; de veelheid der richtingen en gelooven draagt er juist toe +bij, de verschillende kerken rustig te houden. + +</p> +<p>Elken avond om vier uur stelt de sultan vriendelijk een zijner rijtuigen te onzer beschikking. Zijne Hoogheid heeft het monopolie +der gemakkelijke landauers. Twee prachtige indische paarden, in schitterend tuig, worden gemend door een Zanzibarees in blauwe +liverei en met de fez op het hoofd, en voeren ons door het labyrinth van de straten van Zanzibar. Achter ons zitten twee groote +mannen in veel verguldsel, die om beurten dienst doende als palfreniers of tolken, en voorloopers of saïs, aan onze équipage +den oosterschen stempel geven, die er aan zou ontbreken zonder hen en zonder de fez van onzen koetsier. + +</p> +<p>Het voorkomen van de verschillende wijken van de stad, die bij de honderd duizend zielen telt, en waar men den draad van Ariadne +zou noodig hebben om niet te verdwalen, wisselt met de bevolking. Niet ver van de zee bewonen de consuls, de europeesche kooplieden, +in overeenstemming met hun denkbeelden over hygiëne en openbare gezondheid, ruime arabische woningen van veel verdiepingen, +terwijl hun hotels en clubs ook zoo gebouwd zijn. Er zijn veel vensters aan die huizen ter luchtverversching; de meeste hebben +boven het terras een beschuttend dak en aan de meeste ziet men veranda’s en vooruitspringende balkons. + +</p> +<p>Wij rijden de nauwe straatjes binnen; we ontdekken portugeesche torens, ware vestingwerken, rechthoekig met dikke muren en +getraliede schietgaten. Die oude factorijen, tijdgenooten van de conquistadores, hebben nog het strenge karakter van vorige +eeuwen. Zij roepen maar te duidelijk ons te binnen, waarvoor ze werden opgericht, en als toevallig aan den hoek van een straat +een der zware, met ijzer beslagen deuren, die bijna onveranderlijk gesloten zijn, wordt geopend, verwacht men een somberen +stoet van slaven er uit te zien treden, komend uit de diepte der donkere gangen. + +</p> +<p>Wie woont er in die sombere huizen? Dat vraagt men zich dadelijk af, als men er langs gaat. Het is niet moeilijk te raden, +dat vele ervan dienst doen als pakhuizen voor copra en specerijen, want dat verraadt de geur; andere zijn nog in de handen +van de arabische eigenaars; weer andere zijn de woningen van rijke Indiërs of Parsi’s, en de zwijgende bewoners gaan er uit +en in als donkere schaduwen. + +</p> +<p>Uit die stille wijken komt men in de levendiger handelsstraten. Over de geheele uitgestrektheid van een zeer lange middenstraat, +die dwars door Zanzibar loopt, hebben de banyanen, die zich in een zeer goede klandizie verheugen, hun welvoorziene en goed +ingerichte winkels. Het is geen zeldzaamheid, dat naast hun zaak zich een engelsche of duitsche collega heeft gevestigd en +dat men tegenover een indischen “<span lang="en">general merchant</span>” de apotheek ontmoet van een Europeaan met een uithangbord, waarop de woorden “<span lang="de">Deutsche Apotheke</span>” en “<span lang="en">Englisch Dispensary</span>” boven elkander. + +</p> +<p>In de dwarsstraten wonen de winkeliers, die kleinere zaken drijven, de groenteverkoopers en handwerklieden, gegroepeerd naar +de bedrijven. Hun luiken staan wijd open, en men kan de tentoongestelde waren goed bekijken. Eerst de kleedingstukken van +alle stijlen en modes, hangend onder afdaken. Dan meubels en kisten van kamferhout, wapens, zilverwerk en snijwerk. In die +straten beweegt zich een dichte menigte. Kleine indische kinderen zitten vóór de winkels en roepen de voorbijgangers aan, +om hen de goederen te doen bewonderen. Bij die knapen ontwaakt al tegelijk met het verstand dadelijk de handelszucht. Achter +in den winkel ziet men dan de verdere familie, die een volmaakt vertrouwen stelt in de handigheid en het winstbejag van den +jeugdigen spruit. Hier, in deze drukte, die zoo sterk verschilt van de rust der andere wijken, vindt men als het ware een +herhaling van een der oeversteden van de Ganges. + +</p> +<p>De aanblik van de menigte op de groentemarkt is treffend. Tegenover de vele tentjes met eetwaren liggen op den grond hoopen +vruchten, kokosnoten en bananen en andere, in rieten manden. Vrouwen in wijde, kleurige jurken verdringen er elkaar en schreeuwen +om het hardst, en het is duidelijk, dat zoo’n oude Zanzibarsche onze <i lang="fr">dames de la halle</i> niet behoeft te benijden om haar stemorgaan. +<a id="d0e229"></a><span class="pagenum">[<a href="#d0e229">143</a>]</span></p> +<p>Met moeite komt ons rijtuig vooruit door dezen vloed van menschen, en onze palfreniers moeten telkens uitstappen, om voor +ons ruim baan te maken. Daar zijn we in de voorsteden, waar armoedige hutjes staan, van riet of takken opgetrokken door de +ruwe hand van den eigenaar, arme vroegere slaven, afkomstig uit alle deelen van Afrika. Die negerdorpen vormen leelijke uitwassen +op de stad. + +</p> +<p>Dan volgt het eigenlijke buiten; de kokospalm overheerscht in den plantengroei en men ziet overal de bekende, maar altijd +mooie palmboschjes. Het onderhout heeft hier in de verste verte niet de kracht en den omvang van wat men op Ceylon ziet, noch +de heerlijke frischheid van Oceanië. Het heeft een afrikaansch karakter, en dat zegt genoeg. De bladermassa der mangoboomen +brengt donkergroene plekken op de open plekken van het bosch. Van tijd tot tijd rijden we langs aanplantingen van kruidnagelen, +een der rijkdommen van Zanzibar. De reeksen van fijne, edele boomen zijn een sieraad in het landschap, dat nog al eentonig +is. + +</p> +<p>Langs de zee volgen de vervallen gebouwen elkaar op. Ieder sultan begint op den dag van zijn troonsbestrijding een paleis +te bouwen, dat verlaten moet worden na zijn dood en waar dan niets aan mag worden hersteld. Er is in die gewoonte, om den +eeuwigen slaap van den souverein niet te willen storen, door zijn oude aardsche woning onaangetast te laten, iets eerbiedwekkends +en dichterlijks. + +</p> +<p>Wij keeren langs den zuidelijken weg terug, die het drukst begaan wordt en het best is onderhouden, en rijden ook voorbij +door muren ingesloten parken, waar zich de clubs bevinden van de mohammedaansche en brahmaansche banyanen en ook die van de +Parsi’s. Men herkent den indischen geest aan die tuinen vol met roode bloemen, aan den overvloed van arecapalmen, kamferboomen +en hibiscusplanten, alles, wat een weelderigen grond noodig heeft. De rijke Hindoes schommelen in hun luie stoelen, lezen +hun couranten, en gedragen zich met het zelfvertrouwen van een lid van een voorname engelsche club. Men kan de verschillende +clubleden gemakkelijk onderscheiden aan hun hoofdtooisel, want dat van de Parsi’s bestaat uit een soort van bisschopsmuts +van wasdoek, de Mohammedanen dragen een geborduurd mutsje of een tulband en de Brahmanen een puntig toeloopenden hoed. De +priesters van alle secten hebben bepaalde <span id="d0e238" class="corr" title="Bron: ouderscheidingsteekenen">onderscheidingsteekenen</span>, die hen in de openbare aandacht aanbevelen. + +</p> +<p>Op de dagen dat de muziek van den sultan zich doet hooren in den Botanischen Tuin, zenden we ons rijtuig aan de poort van +den tuin heen. Binnen de muren van den tuin, waar reusachtige dadelpalmen de opmerkzaamheid trekken, staat een muziektent, +die tevens dient als feestzaal en als restaurant. Op het uur van de <span lang="en">five o’clock tea</span> vinden we daar de elegante wereld van Zanzibar, bestaande in hoofdzaak uit zaakgelastigden en consuls. Die cosmopolitische +vergadering is aardig en belangwekkend; wij konden er vrijwat van genieten, want we woonden veel bijeenkomsten en recepties +bij in de consulaten. Wij hebben vooral bewonderd, met hoeveel smaak de vrouwen des huizes, onverschillig tot welke nationaliteit +ze behoorden, partij hadden weten te trekken van de moorsche hulpmiddelen. + +</p> +<p>Onze booten, die op het strand liggen, om ons aan boord terug te brengen, wachten ons en wij maken er gebruik van, als de +zon is ondergegaan. Het geluid der dynamo’s, het gehijg der machines, die electriciteit voortbrengen, al het krachtige scheepsleven +brengen ons tot de werkelijkheid terug, die door de indrukken van dat land daar aan den wal voor ons verloren dreigde te zullen +gaan. + +</p> +<p>Thans geef ik mij rekenschap van de verborgen beteekenis der belofte: “Ge zult Zanzibar zien!” Zanzibar is niet alleen een +plaats, waar men genoegelijk vertoeven kan, in tegenstelling van vele plaatsen, die wij moeten aandoen op de kusten van den +Indischen Oceaan, maar het is ook op zich zelf een belangwekkende stad. Toch merkt men niet op eens alle aantrekkelijkheid, +want daarvoor moet men langer in een plaats wezen, zich een weinig vertrouwd met de menschen en de dingen hebben gemaakt, +zoodat onze soldaten en onze kolonisten van Madagascar, die in het voorbijgaan zich op het eiland hebben opgehouden, er de +bekoring niet in hebben kunnen ontdekken en een verkeerde voorstelling van Zanzibar hebben. + +</p> +<p>Weinig punten van onzen aardbol vereenigen zoo geschikt alle studie-elementen, die men voor de kennis van landen en volken +noodig heeft. Alles werkt er toe mee, om van Zanzibar een veld te maken voor proefnemingen op historisch en ethnografisch +gebied en op dat van den handel. In Zanzibar spiegelt zich af het leven van het geheele zwarte werelddeel; men kan er de rassen +leeren kennen, de zeden bestudeeren en den ontwikkelingsgang in allerlei opzicht nagaan. Het eiland van de Zendp was in het +begin het punt, waar alle krachten van Afrika samenkwamen, om van daar uit zich te richten naar Europa. Als men de ruïnen +onderzoekt, graaft men sporen op van alle beschavingen, ontdekt herinneringen aan den heldenstrijd tusschen het Kruis en de +Halve Maan in den tijd der Renaissance en men kan er volgen de uitstraling der macht van de Arabieren over de kust. Eindelijk +kan men bij dezen haard van de slavernij, onder de nog warme asch, kostbare inlichtingen krijgen over datgene, wat de haat +en de minachting der menschen onderling voor leelijks in de wereld kunnen teweeg brengen. + +</p> +<p>Het verveelde mij niet spoedig, te wandelen door de nauwe en bochtige straatjes, waar het naar kruidnagelen en andere specerijen +rook, waar ik in aanraking kwam met een bedrijvige en veelkleurige volksmassa. Ik trad binnen in de winkels van banyanen en +ik liet mij door de beleefde kooplieden alles uit de uitstalkasten vertoonen, indische shawls en geborduurde sluiers, matwerk +en oostersche tapijten, haïks van kameelhaar. Ik bewonderde mooie snuisterijen van ivoor, van lichtkleurig parelmoer, van +been, van zilver en van geciseleerd koper. + +</p> +<p>Ik behoef aan de banyanen slechts roepijen te geven, waarvan de waarde overeenkomt met hun gewicht, en ze smelten die voor +mij en geven ze mij terug in den vorm van knoppen op wandelstokken, parapluieknoppen en opgetuigde olifanten als sieraad, +alles merkwaardig gesneden naar onveranderlijke patronen. Maar wat de originaliteit van deze winkels uitmaakt, is, dat men +er naast de producten <a id="d0e256"></a><span class="pagenum">[<a href="#d0e256">144</a>]</span>van een oudere beschaving dan de onze ook nog de resten vindt van de echte woestijndieren: pantervellen, leeuwen- en <span id="d0e258" class="corr" title="Bron: zeebrahuiden">zebrahuiden</span>, schrikwekkende horens van rhinocerossen, riemen van nijlpaardenhuid. Vervolgens waren er veel oude wapens van gesmeed ijzer, +pijlen en pijlkokers van de krijgshaftige stammen, die 25 jaar geleden door Stanley werden ontdekt. De kinderlijke werktuigen +van volken, die op de trap van het ijzer zijn blijven staan, en de voortbrengselen der Hindoekunst te zien tusschen de blinkende +voorwerpen van onze moderne industrie, dat geeft een goed denkbeeld van wat Zanzibar is, een wereldgalanteriewinkel. + +</p> +<p>Toen ik de winkelstraat verliet, ontmoette ik de schippers van de arabische schepen van Maskate; de Arabieren met hun trotsche +houding, die mij eerst geen blik waardig keurden, brengen mij nu een broederlijken Salam, en ik kan niet nalaten de waardigheid +op te merken van die slavenhandelaars, die nog aan hun gordel, in scheeden van opengewerkt zilver, oude kromme dolken dragen, +met gedamasceerde lemmetten. Reeds ben ik geen vreemdeling meer in deze stad; de kleine Zanzibari’s, wier specialiteit is, +vreemdelingen lastig te vallen, brengen mij een militairen groet. Bescheidener nemen de jonge <span id="d0e263" class="corr" title="Bron: soeaheli-meisjes">Soeaheli-meisjes</span> mijn groet met een glimlach in ontvangst en laten haar lichaam gracelijk wiegen onder de plooien van het bovenkleed, dat +sprekende kleuren draagt. + + +</p> +<p></p> +<div class="figure"><img border="0" src="images/p1908-144.jpg" alt="De oude schoonheid van het palmenwoud." width="625" height="425"><p class="figureHead">De oude schoonheid van het palmenwoud.</p> +</div><p> + + +</p> +<p>Ons vertrek, dat voor vandaag was bepaald, is uitgesteld om onvoorziene omstandigheden. Gebruik makend van den laatsten avond, +ga ik nog eens naar het voetgeschuifel der menigte luisteren, eer ik mijn kruistocht hervat. + +</p> +<p>Er worden bruiloften gevierd in de straten van Zanzibar, indische, arabische en negerbruiloften, waarbij muziek van tamboerijnen +en fluiten. De jonggehuwden en zij, die hen vergezellen, hebben hun mooiste kleederen aangetrokken; de Hindoes zijn gehuld +in gazige gewaden, met goud borduursel, de Arabieren dragen zijden gandoera’s en de negers hebben zich opgesierd met de barbaarsche +fraaiigheden van hun ras. Allen volvoeren de ritueele voorschriften van hun godsdienst, den roof der echtgenooten, de bloedmenging +en dergelijke plechtigheden, waarbij het profane en het heilige wonderlijk zijn dooreengemengd. + +</p> +<p>Op den oostelijken weg treffen we een schilderachtig schouwspel, namelijk den terugkeer van Zijne Hoogheid. De sultan is den +dag na onze aankomst naar zijn landgoed vertrokken; hij keert daarvan terug op den dag van ons eerst vastgesteld vertrek. +Een eenvoudige toevalligheid, zal men zeggen, maar een toevalligheid, die zich herhaalt bij de komst van alle fransche schepen. +Wij zien nu het profiel van den sultan van Zanzibar in het licht der toortsen, te midden der hoog opgeheven lansen van zijn +gevolg. Die militaire demonstratie kon niet verbergen, wat we bij iederen stap hadden opgemerkt: de macht en invloed van den +engelschen agent. + +</p> +<p>Zanzibar verkeert in een toestand van verval. Inderdaad werken de oorzaken, die de stichting van Zanzibar hebben bevorderd, +niet meer; zij, die den bloei der stad hebben bewerkt, tellen niet meer mee. Sedert het menschenvleesch geen courant handelsartikel +meer is, zijn de zaken met drie vierden van hun omvang verminderd; de noodzakelijkheid om een stapelplaats voor Afrika te +zijn, bestaat niet meer, nu er transportmaatschappijen zijn en de kustvaart der stoombootondernemingen is ingesteld; en eindelijk +is de oppermacht van den Islam, die den samenhang der Soeaheli-stammen had kunnen bevorderen, aan het wankelen gebracht, terwijl +de belanghebbende europeesche staten geen tusschenpersonen meer noodig hebben tusschen hen en Europa. + +</p> +<p>Als de handel, die nog den ouden loop volgt, nog van Zanzibar gebruik maakt, toch doet alles vermoeden, dat hij er zich in +de naaste toekomst van zal verwijderen, om een meer rechtstreekschen weg te volgen. Het eiland zal teruggebracht worden tot +zijn eigen hulpmiddelen. De Engelschen zien dat zoo goed in, dat ze niets doen om het te verhinderen; ze besteden weinig of +niets aan Zanzibar en laten de haven zooals ze is. Daarentegen wedijveren aan den overkant, op de afrikaansche kust, in Mombassa +en Dar es Salaam, de Engelschen en de Duitschers met elkander, om daarheen de producten van Centraal Afrika te lokken en de +karavanen dien kant uit te doen gaan. + +</p> +<p>Zanzibar heeft als groot handels-entrepót zijn tijd gehad. Zijn dagen zijn geteld. + + +</p> +<p></p> +<div class="figure"><img border="0" src="images/o1908-144.gif" alt="Ornament." width="235" height="17"></div><p> + + +</p> +</div> +</div> +<div class="back"> +<div class="transcribernote"> +<h2>Colofon</h2> +<h3>Beschikbaarheid</h3> +<p>Dit eBoek is voor kosteloos gebruik door iedereen overal, met vrijwel geen beperkingen van welke soort dan ook. U mag het +kopiëren, weggeven of hergebruiken onder de voorwaarden van de Project Gutenberg Licentie bij dit eBoek of on-line op <a href="https://www.gutenberg.org/">www.gutenberg.org</a>. + +</p> +<p>Verscheen in <i>De Aarde en haar volken</i>, jaargang 1908. + +</p> +<p>Dit eBoek is geproduceerd door Jeroen Hellingman en het on-line gedistribueerd correctie team op <a href="https://www.pgdp.net/">www.pgdp.net</a>. + +</p> +<p lang="en">This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give +it away or re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included with this eBook or online at <a href="https://www.gutenberg.org/">www.gutenberg.org</a>. + +</p> +<p lang="en">This eBook is produced by Jeroen Hellingman and the Online Distributed Proofreading Team at <a href="https://www.pgdp.net/">www.pgdp.net</a>. + +</p> +<h3>Codering</h3> +<p>Dit bestand is in een verouderde spelling. Er is geen poging gedaan de tekst te moderniseren. Afgebroken woorden aan het einde +van de regel zijn stilzwijgend hersteld. Kennelijke zetfouten in het origineel zijn gecorrigeerd. Dergelijke correcties zijn +gemarkeerd met het corr-element. + +</p> +<p>Hoewel in het origineel laag liggende aanhalingstekens openen gebruikt, zijn deze in dit bestand gecodeerd met “. Geneste +dubbele aanhalingstekens zijn stilzwijgend veranderd in enkele aanhalingstekens. + +</p> +<h3>Documentgeschiedenis</h3> +<ol class="lsoff"> +<li>2007-12-16 begonnen. + +</li> +</ol> +<h3>Verbeteringen</h3> +<p>De volgende verbeteringen zijn aangebracht in de tekst:</p> +<table width="75%"> +<tr> +<th>Plaats</th> +<th>Bron</th> +<th>Verbetering</th> +</tr> +<tr> +<td width="20%"><a href="#d0e140">Bladzijde 139</a></td> +<td width="40%">concurenten</td> +<td width="40%">concurrenten</td> +</tr> +<tr> +<td width="20%"><a href="#d0e238">Bladzijde 143</a></td> +<td width="40%">ouderscheidingsteekenen</td> +<td width="40%">onderscheidingsteekenen</td> +</tr> +<tr> +<td width="20%"><a href="#d0e258">Bladzijde 144</a></td> +<td width="40%">zeebrahuiden</td> +<td width="40%">zebrahuiden</td> +</tr> +<tr> +<td width="20%"><a href="#d0e263">Bladzijde 144</a></td> +<td width="40%">soeaheli-meisjes</td> +<td width="40%">Soeaheli-meisjes</td> +</tr> +</table> +</div> +</div> + + + + + + + +<pre> + + + + + +End of the Project Gutenberg EBook of Zanzibar, de stapelplaats van +Oost-Afrika, by Piere de Myrica + +*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK ZANZIBAR *** + +***** This file should be named 23883-h.htm or 23883-h.zip ***** +This and all associated files of various formats will be found in: + https://www.gutenberg.org/2/3/8/8/23883/ + +Produced by Jeroen Hellingman and the Online Distributed +Proofreading Team at https://www.pgdp.net/ + + +Updated editions will replace the previous one--the old editions +will be renamed. + +Creating the works from public domain print editions means that no +one owns a United States copyright in these works, so the Foundation +(and you!) can copy and distribute it in the United States without +permission and without paying copyright royalties. Special rules, +set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to +copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to +protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project +Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you +charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you +do not charge anything for copies of this eBook, complying with the +rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose +such as creation of derivative works, reports, performances and +research. They may be modified and printed and given away--you may do +practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is +subject to the trademark license, especially commercial +redistribution. + + + +*** START: FULL LICENSE *** + +THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE +PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK + +To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free +distribution of electronic works, by using or distributing this work +(or any other work associated in any way with the phrase "Project +Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project +Gutenberg-tm License (available with this file or online at +https://gutenberg.org/license). + + +Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm +electronic works + +1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm +electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to +and accept all the terms of this license and intellectual property +(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all +the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy +all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession. +If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project +Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the +terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or +entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8. + +1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be +used on or associated in any way with an electronic work by people who +agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few +things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works +even without complying with the full terms of this agreement. See +paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project +Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement +and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic +works. See paragraph 1.E below. + +1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation" +or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project +Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the +collection are in the public domain in the United States. If an +individual work is in the public domain in the United States and you are +located in the United States, we do not claim a right to prevent you from +copying, distributing, performing, displaying or creating derivative +works based on the work as long as all references to Project Gutenberg +are removed. Of course, we hope that you will support the Project +Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by +freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of +this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with +the work. You can easily comply with the terms of this agreement by +keeping this work in the same format with its attached full Project +Gutenberg-tm License when you share it without charge with others. + +1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern +what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in +a constant state of change. If you are outside the United States, check +the laws of your country in addition to the terms of this agreement +before downloading, copying, displaying, performing, distributing or +creating derivative works based on this work or any other Project +Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning +the copyright status of any work in any country outside the United +States. + +1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg: + +1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate +access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently +whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the +phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project +Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed, +copied or distributed: + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + +1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived +from the public domain (does not contain a notice indicating that it is +posted with permission of the copyright holder), the work can be copied +and distributed to anyone in the United States without paying any fees +or charges. If you are redistributing or providing access to a work +with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the +work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1 +through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the +Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or +1.E.9. + +1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted +with the permission of the copyright holder, your use and distribution +must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional +terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked +to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the +permission of the copyright holder found at the beginning of this work. + +1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm +License terms from this work, or any files containing a part of this +work or any other work associated with Project Gutenberg-tm. + +1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this +electronic work, or any part of this electronic work, without +prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with +active links or immediate access to the full terms of the Project +Gutenberg-tm License. + +1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary, +compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any +word processing or hypertext form. However, if you provide access to or +distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than +"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version +posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org), +you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a +copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon +request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other +form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm +License as specified in paragraph 1.E.1. + +1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying, +performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works +unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9. + +1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing +access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided +that + +- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from + the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method + you already use to calculate your applicable taxes. The fee is + owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he + has agreed to donate royalties under this paragraph to the + Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments + must be paid within 60 days following each date on which you + prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax + returns. Royalty payments should be clearly marked as such and + sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the + address specified in Section 4, "Information about donations to + the Project Gutenberg Literary Archive Foundation." + +- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies + you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he + does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm + License. You must require such a user to return or + destroy all copies of the works possessed in a physical medium + and discontinue all use of and all access to other copies of + Project Gutenberg-tm works. + +- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any + money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the + electronic work is discovered and reported to you within 90 days + of receipt of the work. + +- You comply with all other terms of this agreement for free + distribution of Project Gutenberg-tm works. + +1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm +electronic work or group of works on different terms than are set +forth in this agreement, you must obtain permission in writing from +both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael +Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the +Foundation as set forth in Section 3 below. + +1.F. + +1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable +effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread +public domain works in creating the Project Gutenberg-tm +collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic +works, and the medium on which they may be stored, may contain +"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or +corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual +property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a +computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by +your equipment. + +1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right +of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project +Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project +Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all +liability to you for damages, costs and expenses, including legal +fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT +LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE +PROVIDED IN PARAGRAPH F3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE +TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE +LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR +INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH +DAMAGE. + +1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a +defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can +receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a +written explanation to the person you received the work from. If you +received the work on a physical medium, you must return the medium with +your written explanation. The person or entity that provided you with +the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a +refund. If you received the work electronically, the person or entity +providing it to you may choose to give you a second opportunity to +receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy +is also defective, you may demand a refund in writing without further +opportunities to fix the problem. + +1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth +in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER +WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO +WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE. + +1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied +warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages. +If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the +law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be +interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by +the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any +provision of this agreement shall not void the remaining provisions. + +1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the +trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone +providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance +with this agreement, and any volunteers associated with the production, +promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works, +harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees, +that arise directly or indirectly from any of the following which you do +or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm +work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any +Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause. + + +Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm + +Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of +electronic works in formats readable by the widest variety of computers +including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists +because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from +people in all walks of life. + +Volunteers and financial support to provide volunteers with the +assistance they need, is critical to reaching Project Gutenberg-tm's +goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will +remain freely available for generations to come. In 2001, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure +and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations. +To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation +and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4 +and the Foundation web page at https://www.pglaf.org. + + +Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive +Foundation + +The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit +501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the +state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal +Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification +number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at +https://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent +permitted by U.S. federal laws and your state's laws. + +The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S. +Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered +throughout numerous locations. Its business office is located at +809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email +business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact +information can be found at the Foundation's web site and official +page at https://pglaf.org + +For additional contact information: + Dr. Gregory B. Newby + Chief Executive and Director + gbnewby@pglaf.org + + +Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation + +Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide +spread public support and donations to carry out its mission of +increasing the number of public domain and licensed works that can be +freely distributed in machine readable form accessible by the widest +array of equipment including outdated equipment. Many small donations +($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt +status with the IRS. + +The Foundation is committed to complying with the laws regulating +charities and charitable donations in all 50 states of the United +States. Compliance requirements are not uniform and it takes a +considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up +with these requirements. We do not solicit donations in locations +where we have not received written confirmation of compliance. To +SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any +particular state visit https://pglaf.org + +While we cannot and do not solicit contributions from states where we +have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition +against accepting unsolicited donations from donors in such states who +approach us with offers to donate. + +International donations are gratefully accepted, but we cannot make +any statements concerning tax treatment of donations received from +outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff. + +Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation +methods and addresses. Donations are accepted in a number of other +ways including including checks, online payments and credit card +donations. To donate, please visit: https://pglaf.org/donate + + +Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic +works. + +Professor Michael S. Hart was the originator of the Project Gutenberg-tm +concept of a library of electronic works that could be freely shared +with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project +Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support. + + +Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed +editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S. +unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily +keep eBooks in compliance with any particular paper edition. + + +Most people start at our Web site which has the main PG search facility: + + https://www.gutenberg.org + +This Web site includes information about Project Gutenberg-tm, +including how to make donations to the Project Gutenberg Literary +Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to +subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks. + + +</pre> + +</body> +</html> diff --git a/23883-h/images/iz1908-137.gif b/23883-h/images/iz1908-137.gif Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..4c65590 --- /dev/null +++ b/23883-h/images/iz1908-137.gif diff --git a/23883-h/images/o1908-144.gif b/23883-h/images/o1908-144.gif Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..aad6f61 --- /dev/null +++ b/23883-h/images/o1908-144.gif diff --git a/23883-h/images/p1908-137.jpg b/23883-h/images/p1908-137.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..676c94a --- /dev/null +++ b/23883-h/images/p1908-137.jpg diff --git a/23883-h/images/p1908-140-1.jpg b/23883-h/images/p1908-140-1.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..3db6d42 --- /dev/null +++ b/23883-h/images/p1908-140-1.jpg diff --git a/23883-h/images/p1908-140-2.jpg b/23883-h/images/p1908-140-2.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..2f23740 --- /dev/null +++ b/23883-h/images/p1908-140-2.jpg diff --git a/23883-h/images/p1908-141.jpg b/23883-h/images/p1908-141.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..ba8c776 --- /dev/null +++ b/23883-h/images/p1908-141.jpg diff --git a/23883-h/images/p1908-144.jpg b/23883-h/images/p1908-144.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..1b68489 --- /dev/null +++ b/23883-h/images/p1908-144.jpg diff --git a/LICENSE.txt b/LICENSE.txt new file mode 100644 index 0000000..6312041 --- /dev/null +++ b/LICENSE.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +This eBook, including all associated images, markup, improvements, +metadata, and any other content or labor, has been confirmed to be +in the PUBLIC DOMAIN IN THE UNITED STATES. + +Procedures for determining public domain status are described in +the "Copyright How-To" at https://www.gutenberg.org. + +No investigation has been made concerning possible copyrights in +jurisdictions other than the United States. Anyone seeking to utilize +this eBook outside of the United States should confirm copyright +status under the laws that apply to them. diff --git a/README.md b/README.md new file mode 100644 index 0000000..c308fd3 --- /dev/null +++ b/README.md @@ -0,0 +1,2 @@ +Project Gutenberg (https://www.gutenberg.org) public repository for +eBook #23883 (https://www.gutenberg.org/ebooks/23883) |
