1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
46
47
48
49
50
51
52
53
54
55
56
57
58
59
60
61
62
63
64
65
66
67
68
69
70
71
72
73
74
75
76
77
78
79
80
81
82
83
84
85
86
87
88
89
90
91
92
93
94
95
96
97
98
99
100
101
102
103
104
105
106
107
108
109
110
111
112
113
114
115
116
117
118
119
120
121
122
123
124
125
126
127
128
129
130
131
132
133
134
135
136
137
138
139
140
141
142
143
144
145
146
147
148
149
150
151
152
153
154
155
156
157
158
159
160
161
162
163
164
165
166
167
168
169
170
171
172
173
174
175
176
177
178
179
180
181
182
183
184
185
186
187
188
189
190
191
192
193
194
195
196
197
198
199
200
201
202
203
204
205
206
207
208
209
210
211
212
213
214
215
216
217
218
219
220
221
222
223
224
225
226
227
228
229
230
231
232
233
234
235
236
237
238
239
240
241
242
243
244
245
246
247
248
249
250
251
252
253
254
255
256
257
258
259
260
261
262
263
264
265
266
267
268
269
270
271
272
273
274
275
276
277
278
279
280
281
282
283
284
285
286
287
288
289
290
291
292
293
294
295
296
297
298
299
300
301
302
303
304
305
306
307
308
309
310
311
312
313
314
315
316
317
318
319
320
321
322
323
324
325
326
327
328
329
330
331
332
333
334
335
336
337
338
339
340
341
342
343
344
345
346
347
348
349
350
351
352
353
354
355
356
357
358
359
360
361
362
363
364
365
366
367
368
369
370
371
372
373
374
375
376
377
378
379
380
381
382
383
384
385
386
387
388
389
390
391
392
393
394
395
396
397
398
399
400
401
402
403
404
405
406
407
408
409
410
411
412
413
414
415
416
417
418
419
420
421
422
423
424
425
426
427
428
429
430
431
432
433
434
435
436
437
438
439
440
441
442
443
444
445
446
447
448
449
450
451
452
453
454
455
456
457
458
459
460
461
462
463
464
465
466
467
468
469
470
471
472
473
474
475
476
477
478
479
480
481
482
483
484
485
486
487
488
489
490
491
492
493
494
495
496
497
498
499
500
501
502
503
504
505
506
507
508
509
510
511
512
513
514
515
516
517
518
519
520
521
522
523
524
525
526
527
528
529
530
531
532
533
534
535
536
537
538
539
540
541
542
543
544
545
546
547
548
549
550
551
552
553
554
555
556
557
558
559
560
561
562
563
564
565
566
567
568
569
570
571
572
573
574
575
576
577
578
579
580
581
582
583
584
585
586
587
588
589
590
591
592
593
594
595
596
597
598
599
600
601
602
603
604
605
606
607
608
609
610
611
612
613
614
615
616
617
618
619
620
621
622
623
624
625
626
627
628
629
630
631
632
633
634
635
636
637
638
639
640
641
642
643
644
645
646
647
648
649
650
651
652
653
654
655
656
657
658
659
660
661
662
663
664
665
666
667
668
669
670
671
672
673
674
675
676
677
678
679
680
681
682
683
684
685
686
687
688
689
690
691
692
693
694
695
696
697
698
699
700
701
702
703
704
705
706
707
708
709
710
711
712
713
714
715
716
717
718
719
720
721
722
723
724
725
726
727
728
729
730
731
732
733
734
735
736
737
738
739
740
741
742
743
744
745
746
747
748
749
750
751
752
753
754
755
756
757
758
759
760
761
762
763
764
765
766
767
768
769
770
771
772
773
774
775
776
777
778
779
780
781
782
783
784
785
786
787
788
789
790
791
792
793
794
795
796
797
798
799
800
801
802
803
804
805
806
807
808
809
810
811
812
813
814
815
816
817
818
819
820
821
822
823
824
825
826
827
828
829
830
831
832
833
834
835
836
837
838
839
840
841
842
843
844
845
846
847
848
849
850
851
852
853
854
855
856
857
858
859
860
861
862
863
864
865
866
867
868
869
870
871
872
873
874
875
876
877
878
879
880
881
882
883
884
885
886
887
888
889
890
891
892
893
894
895
896
897
898
899
900
901
902
903
904
905
906
907
908
909
910
911
912
913
914
915
916
917
918
919
920
921
922
923
924
925
926
927
928
929
930
931
932
933
934
935
936
937
938
939
940
941
942
943
944
945
946
947
948
949
950
951
952
953
954
955
956
957
958
959
960
961
962
963
964
965
966
967
968
969
970
971
972
973
974
975
976
977
978
979
980
981
982
983
984
985
986
987
988
989
990
991
992
993
994
995
996
997
998
999
1000
1001
1002
1003
1004
1005
1006
1007
1008
1009
1010
1011
1012
1013
1014
1015
1016
1017
1018
1019
1020
1021
1022
1023
1024
1025
1026
1027
1028
1029
1030
1031
1032
1033
1034
1035
1036
1037
1038
1039
1040
1041
1042
1043
1044
1045
1046
1047
1048
1049
1050
1051
1052
1053
1054
1055
1056
1057
1058
1059
1060
1061
1062
1063
1064
1065
1066
1067
1068
1069
1070
1071
1072
1073
1074
1075
1076
1077
1078
1079
1080
1081
1082
1083
1084
1085
1086
1087
1088
1089
1090
1091
1092
1093
1094
1095
1096
1097
1098
1099
1100
1101
1102
1103
1104
1105
1106
1107
1108
1109
1110
1111
1112
1113
1114
1115
1116
1117
1118
1119
1120
1121
1122
1123
1124
1125
1126
1127
1128
1129
1130
1131
1132
1133
1134
1135
1136
1137
1138
1139
1140
1141
1142
1143
1144
1145
1146
1147
1148
1149
1150
1151
1152
1153
1154
1155
1156
1157
1158
1159
1160
1161
1162
1163
1164
1165
1166
1167
1168
1169
1170
1171
1172
1173
1174
1175
1176
1177
1178
1179
1180
1181
1182
1183
1184
1185
1186
1187
1188
1189
1190
1191
1192
1193
1194
1195
1196
1197
1198
1199
1200
1201
1202
1203
1204
1205
1206
1207
1208
1209
1210
1211
1212
1213
1214
1215
1216
1217
1218
1219
1220
1221
1222
1223
1224
1225
1226
1227
1228
1229
1230
1231
1232
1233
1234
1235
1236
1237
1238
1239
1240
1241
1242
1243
1244
1245
1246
1247
1248
1249
1250
1251
1252
1253
1254
1255
1256
1257
1258
1259
1260
1261
1262
1263
1264
1265
1266
1267
1268
1269
1270
1271
1272
1273
1274
1275
1276
1277
1278
1279
1280
1281
1282
1283
1284
1285
1286
1287
1288
1289
1290
1291
1292
1293
1294
1295
1296
1297
1298
1299
1300
1301
1302
1303
1304
1305
1306
1307
1308
1309
1310
1311
1312
1313
1314
1315
1316
1317
1318
1319
1320
1321
1322
1323
1324
1325
1326
1327
1328
1329
1330
1331
1332
1333
1334
1335
1336
1337
1338
1339
1340
1341
1342
1343
1344
1345
1346
1347
1348
1349
1350
1351
1352
1353
1354
1355
1356
1357
1358
1359
1360
1361
1362
1363
1364
1365
1366
1367
1368
1369
1370
1371
1372
1373
1374
1375
1376
1377
1378
1379
1380
1381
1382
1383
1384
1385
1386
1387
1388
1389
1390
1391
1392
1393
1394
1395
1396
1397
1398
1399
1400
1401
1402
1403
1404
1405
1406
1407
1408
1409
1410
1411
1412
1413
1414
1415
1416
1417
1418
1419
1420
1421
1422
1423
1424
1425
1426
1427
1428
1429
1430
1431
1432
1433
1434
1435
1436
1437
1438
1439
1440
1441
1442
1443
1444
1445
1446
1447
1448
1449
1450
1451
1452
1453
1454
1455
1456
1457
1458
1459
1460
1461
1462
1463
1464
1465
1466
1467
1468
1469
1470
1471
1472
1473
1474
1475
1476
1477
1478
1479
1480
1481
1482
1483
1484
1485
1486
1487
1488
1489
1490
1491
1492
1493
1494
1495
1496
1497
1498
1499
1500
1501
1502
1503
1504
1505
1506
1507
1508
1509
1510
1511
1512
1513
1514
1515
1516
1517
1518
1519
1520
1521
1522
1523
1524
1525
1526
1527
1528
1529
1530
1531
1532
1533
1534
1535
1536
1537
1538
1539
1540
1541
1542
1543
1544
1545
1546
1547
1548
1549
1550
1551
1552
1553
1554
1555
1556
1557
1558
1559
1560
1561
1562
1563
1564
1565
1566
1567
1568
1569
1570
1571
1572
1573
1574
1575
1576
1577
1578
1579
1580
1581
1582
1583
1584
1585
1586
1587
1588
1589
1590
1591
1592
1593
1594
1595
1596
1597
1598
1599
1600
1601
1602
1603
1604
1605
1606
1607
1608
1609
1610
1611
1612
1613
1614
1615
1616
1617
1618
1619
1620
1621
1622
1623
1624
1625
1626
1627
1628
1629
1630
1631
1632
1633
1634
1635
1636
1637
1638
1639
1640
1641
1642
1643
1644
1645
1646
1647
1648
1649
1650
1651
1652
1653
1654
1655
1656
1657
1658
1659
1660
1661
1662
1663
1664
1665
1666
1667
1668
1669
1670
1671
1672
1673
1674
1675
1676
1677
1678
1679
1680
1681
1682
1683
1684
1685
1686
1687
1688
1689
1690
1691
1692
1693
1694
1695
1696
1697
1698
1699
1700
1701
1702
1703
1704
1705
1706
1707
1708
1709
1710
1711
1712
1713
1714
1715
1716
1717
1718
1719
1720
1721
1722
1723
1724
1725
1726
1727
1728
1729
1730
1731
1732
1733
1734
1735
1736
1737
1738
1739
1740
1741
1742
1743
1744
1745
1746
1747
1748
1749
1750
1751
1752
1753
1754
1755
1756
1757
1758
1759
1760
1761
1762
1763
1764
1765
1766
1767
1768
1769
1770
1771
1772
1773
1774
1775
1776
1777
1778
1779
1780
1781
1782
1783
1784
1785
1786
1787
1788
1789
1790
1791
1792
1793
1794
1795
1796
1797
1798
1799
1800
1801
1802
1803
1804
1805
1806
1807
1808
1809
1810
1811
1812
1813
1814
1815
1816
1817
1818
1819
1820
1821
1822
1823
1824
1825
1826
1827
1828
1829
1830
1831
1832
1833
1834
1835
1836
1837
1838
1839
1840
1841
1842
1843
1844
1845
1846
1847
1848
1849
1850
1851
1852
1853
1854
1855
1856
1857
1858
1859
1860
1861
1862
1863
1864
1865
1866
1867
1868
1869
1870
1871
1872
1873
1874
1875
1876
1877
1878
1879
1880
1881
1882
1883
1884
1885
1886
1887
1888
1889
1890
1891
1892
1893
1894
1895
1896
1897
1898
1899
1900
1901
1902
1903
1904
1905
1906
1907
1908
1909
1910
1911
1912
1913
1914
1915
1916
1917
1918
1919
1920
1921
1922
1923
1924
1925
1926
1927
1928
1929
1930
1931
1932
1933
1934
1935
1936
1937
1938
1939
1940
1941
1942
1943
1944
1945
1946
1947
1948
1949
1950
1951
1952
1953
1954
1955
1956
1957
1958
1959
1960
1961
1962
1963
1964
1965
1966
1967
1968
1969
1970
1971
1972
1973
1974
1975
1976
1977
1978
1979
1980
1981
1982
1983
1984
1985
1986
1987
1988
1989
1990
1991
1992
1993
1994
1995
1996
1997
1998
1999
2000
2001
2002
2003
2004
2005
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
2014
2015
2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
2024
2025
2026
2027
2028
2029
2030
2031
2032
2033
2034
2035
2036
2037
2038
2039
2040
2041
2042
2043
2044
2045
2046
2047
2048
2049
2050
2051
2052
2053
2054
2055
2056
2057
2058
2059
2060
2061
2062
2063
2064
2065
2066
2067
2068
2069
2070
2071
2072
2073
2074
2075
2076
2077
2078
2079
2080
2081
2082
2083
2084
2085
2086
2087
2088
2089
2090
2091
2092
2093
2094
2095
2096
2097
2098
2099
2100
2101
2102
2103
2104
2105
2106
2107
2108
2109
2110
2111
2112
2113
2114
2115
2116
2117
2118
2119
2120
2121
2122
2123
2124
2125
2126
2127
2128
2129
2130
2131
2132
2133
2134
2135
2136
2137
2138
2139
2140
2141
2142
2143
2144
2145
2146
2147
2148
2149
2150
2151
2152
2153
2154
2155
2156
2157
2158
2159
2160
2161
2162
2163
2164
2165
2166
2167
2168
2169
2170
2171
2172
2173
2174
2175
2176
2177
2178
2179
2180
2181
2182
2183
2184
2185
2186
2187
2188
2189
2190
2191
2192
2193
2194
2195
2196
2197
2198
2199
2200
2201
2202
2203
2204
2205
2206
2207
2208
2209
2210
2211
2212
2213
2214
2215
2216
2217
2218
2219
2220
2221
2222
2223
2224
2225
2226
2227
2228
2229
2230
2231
2232
2233
2234
2235
2236
2237
2238
2239
2240
2241
2242
2243
2244
2245
2246
2247
2248
2249
2250
2251
2252
2253
2254
2255
2256
2257
2258
2259
2260
2261
2262
2263
2264
2265
2266
2267
2268
2269
2270
2271
2272
2273
2274
2275
2276
2277
2278
2279
2280
2281
2282
2283
2284
2285
2286
2287
2288
2289
2290
2291
2292
2293
2294
2295
2296
2297
2298
2299
2300
2301
2302
2303
2304
2305
2306
2307
2308
2309
2310
2311
2312
2313
2314
2315
2316
2317
2318
2319
2320
2321
2322
2323
2324
2325
2326
2327
2328
2329
2330
2331
2332
2333
2334
2335
2336
2337
2338
2339
2340
2341
2342
2343
2344
2345
2346
2347
2348
2349
2350
2351
2352
2353
2354
2355
2356
2357
2358
2359
2360
2361
2362
2363
2364
2365
2366
2367
2368
2369
2370
2371
2372
2373
2374
2375
2376
2377
2378
2379
2380
2381
2382
2383
2384
2385
2386
2387
2388
2389
2390
2391
2392
2393
2394
2395
2396
2397
2398
2399
2400
2401
2402
2403
2404
2405
2406
2407
2408
2409
2410
2411
2412
2413
2414
2415
2416
2417
2418
2419
2420
2421
2422
2423
2424
2425
2426
2427
2428
2429
2430
2431
2432
2433
2434
2435
2436
2437
2438
2439
2440
2441
2442
2443
2444
2445
2446
2447
2448
2449
2450
2451
2452
2453
2454
2455
2456
2457
2458
2459
2460
2461
2462
2463
2464
2465
2466
2467
2468
2469
2470
2471
2472
2473
2474
2475
2476
2477
2478
2479
2480
2481
2482
2483
2484
2485
2486
2487
2488
2489
2490
2491
2492
2493
2494
2495
2496
2497
2498
2499
2500
2501
2502
2503
2504
2505
2506
2507
2508
2509
2510
2511
2512
2513
2514
2515
2516
2517
2518
2519
2520
2521
2522
2523
2524
2525
2526
2527
2528
2529
2530
2531
2532
2533
2534
2535
2536
2537
2538
2539
2540
2541
2542
2543
2544
2545
2546
2547
2548
2549
2550
2551
2552
2553
2554
2555
2556
2557
2558
2559
2560
2561
2562
2563
2564
2565
2566
2567
2568
2569
2570
2571
2572
2573
2574
2575
2576
2577
2578
2579
2580
2581
2582
2583
2584
2585
2586
2587
2588
2589
2590
2591
2592
2593
2594
2595
2596
2597
2598
2599
2600
2601
2602
2603
2604
2605
2606
2607
2608
2609
2610
2611
2612
2613
2614
2615
2616
2617
2618
2619
2620
2621
2622
2623
2624
2625
2626
2627
2628
2629
2630
2631
2632
2633
2634
2635
2636
2637
2638
2639
2640
2641
2642
2643
2644
2645
2646
2647
2648
2649
2650
2651
2652
2653
2654
2655
2656
2657
2658
2659
2660
2661
2662
2663
2664
2665
2666
2667
2668
2669
2670
2671
2672
2673
2674
2675
2676
2677
2678
2679
2680
2681
2682
2683
2684
2685
2686
2687
2688
2689
2690
2691
2692
2693
2694
2695
2696
2697
2698
2699
2700
2701
2702
2703
2704
2705
2706
2707
2708
2709
2710
2711
2712
2713
2714
2715
2716
2717
2718
2719
2720
2721
2722
2723
2724
2725
2726
2727
2728
2729
2730
2731
2732
2733
2734
2735
2736
2737
2738
2739
2740
2741
2742
2743
2744
2745
2746
2747
2748
2749
2750
2751
2752
2753
2754
2755
2756
2757
2758
2759
2760
2761
2762
2763
2764
2765
2766
2767
2768
2769
2770
2771
2772
2773
2774
2775
2776
2777
2778
2779
2780
2781
2782
2783
2784
2785
2786
2787
2788
2789
2790
2791
2792
2793
2794
2795
2796
2797
2798
2799
2800
2801
2802
2803
2804
2805
2806
2807
2808
2809
2810
2811
2812
2813
2814
2815
2816
2817
2818
2819
2820
2821
2822
2823
2824
2825
2826
2827
2828
2829
2830
2831
2832
2833
2834
2835
2836
2837
2838
2839
2840
2841
2842
2843
2844
2845
2846
2847
2848
2849
2850
2851
2852
2853
2854
2855
2856
2857
2858
2859
2860
2861
2862
2863
2864
2865
2866
2867
2868
2869
2870
2871
2872
2873
2874
2875
2876
2877
2878
2879
2880
2881
2882
2883
2884
2885
2886
2887
2888
2889
2890
2891
2892
2893
2894
2895
2896
2897
2898
2899
2900
2901
2902
2903
2904
2905
2906
2907
2908
2909
2910
2911
2912
2913
2914
2915
2916
2917
2918
2919
2920
2921
2922
2923
2924
2925
2926
2927
2928
2929
2930
2931
2932
2933
2934
2935
2936
2937
2938
2939
2940
2941
2942
2943
2944
2945
2946
2947
2948
2949
2950
2951
2952
2953
2954
2955
2956
2957
2958
2959
2960
2961
2962
2963
2964
2965
2966
2967
2968
2969
2970
2971
2972
2973
2974
2975
2976
2977
2978
2979
2980
2981
2982
2983
2984
2985
2986
2987
2988
2989
2990
2991
2992
2993
2994
2995
2996
2997
2998
2999
3000
3001
3002
3003
3004
3005
3006
3007
3008
3009
3010
3011
3012
3013
3014
3015
3016
3017
3018
3019
3020
3021
3022
3023
3024
3025
3026
3027
3028
3029
3030
3031
3032
3033
3034
3035
3036
3037
3038
3039
3040
3041
3042
3043
3044
3045
3046
3047
3048
3049
3050
3051
3052
3053
3054
3055
3056
3057
3058
3059
3060
3061
3062
3063
3064
3065
3066
3067
3068
3069
3070
3071
3072
3073
3074
3075
3076
3077
3078
3079
3080
3081
3082
3083
3084
3085
3086
3087
3088
3089
3090
3091
3092
3093
3094
3095
3096
3097
3098
3099
3100
3101
3102
3103
3104
3105
3106
3107
3108
3109
3110
3111
3112
3113
3114
3115
3116
3117
3118
3119
3120
3121
3122
3123
3124
3125
3126
3127
3128
3129
3130
3131
3132
3133
3134
3135
3136
3137
3138
3139
3140
3141
3142
3143
3144
3145
3146
3147
3148
3149
3150
3151
3152
3153
3154
3155
3156
3157
3158
3159
3160
3161
3162
3163
3164
3165
3166
3167
3168
3169
3170
3171
3172
3173
3174
3175
3176
3177
3178
3179
3180
3181
3182
3183
3184
3185
3186
3187
3188
3189
3190
3191
3192
3193
3194
3195
3196
3197
3198
3199
3200
3201
3202
3203
3204
3205
3206
3207
3208
3209
3210
3211
3212
3213
3214
3215
3216
3217
3218
3219
3220
3221
3222
3223
3224
3225
3226
3227
3228
3229
3230
3231
3232
3233
3234
3235
3236
3237
3238
3239
3240
3241
3242
3243
3244
3245
3246
3247
3248
3249
3250
3251
3252
3253
3254
3255
3256
3257
3258
3259
3260
3261
3262
3263
3264
3265
3266
3267
3268
3269
3270
3271
3272
3273
3274
3275
3276
3277
3278
3279
3280
3281
3282
3283
3284
3285
3286
3287
3288
3289
3290
3291
3292
3293
3294
3295
3296
3297
3298
3299
3300
3301
3302
3303
3304
3305
3306
3307
3308
3309
3310
3311
3312
3313
3314
3315
3316
3317
3318
3319
3320
3321
3322
3323
3324
3325
3326
3327
3328
3329
3330
3331
3332
3333
3334
3335
3336
3337
3338
3339
3340
3341
3342
3343
3344
3345
3346
3347
3348
3349
3350
3351
3352
3353
3354
3355
3356
3357
3358
3359
3360
3361
3362
3363
3364
3365
3366
3367
3368
3369
3370
3371
3372
3373
3374
3375
3376
3377
3378
3379
3380
3381
3382
3383
3384
3385
3386
3387
3388
3389
3390
3391
3392
3393
3394
3395
3396
3397
3398
3399
3400
3401
3402
3403
3404
3405
3406
3407
3408
3409
3410
3411
3412
3413
3414
3415
3416
3417
3418
3419
3420
3421
3422
3423
3424
3425
3426
3427
3428
3429
3430
3431
3432
3433
3434
3435
3436
3437
3438
3439
3440
3441
3442
3443
3444
3445
3446
3447
3448
3449
3450
3451
3452
3453
3454
3455
3456
3457
3458
3459
3460
3461
3462
3463
3464
3465
3466
3467
3468
3469
3470
3471
3472
3473
3474
3475
3476
3477
3478
3479
3480
3481
3482
3483
3484
3485
3486
3487
3488
3489
3490
3491
3492
3493
3494
3495
3496
3497
3498
3499
3500
3501
3502
3503
3504
3505
3506
3507
3508
3509
3510
3511
3512
3513
3514
3515
3516
3517
3518
3519
3520
3521
3522
3523
3524
3525
3526
3527
3528
3529
3530
3531
3532
3533
3534
3535
3536
3537
3538
3539
3540
3541
3542
3543
3544
3545
3546
3547
3548
3549
3550
3551
3552
3553
3554
3555
3556
3557
3558
3559
3560
3561
3562
3563
3564
3565
3566
3567
3568
3569
3570
3571
3572
3573
3574
3575
3576
3577
3578
3579
3580
3581
3582
3583
3584
3585
3586
3587
3588
3589
3590
3591
3592
3593
3594
3595
3596
3597
3598
3599
3600
3601
3602
3603
3604
3605
3606
3607
3608
3609
3610
3611
3612
3613
3614
3615
3616
3617
3618
3619
3620
3621
3622
3623
3624
3625
3626
3627
3628
3629
3630
3631
3632
3633
3634
3635
3636
3637
3638
3639
3640
3641
3642
3643
3644
3645
3646
3647
3648
3649
3650
3651
3652
3653
3654
3655
3656
3657
3658
3659
3660
3661
3662
3663
3664
3665
3666
3667
3668
3669
3670
3671
3672
3673
3674
3675
3676
3677
3678
3679
3680
3681
3682
3683
3684
3685
3686
3687
3688
3689
3690
3691
3692
3693
3694
3695
3696
3697
3698
3699
3700
3701
3702
3703
3704
3705
3706
3707
3708
3709
3710
3711
3712
3713
3714
3715
3716
3717
3718
3719
3720
3721
3722
3723
3724
3725
3726
3727
3728
3729
3730
3731
3732
3733
3734
3735
3736
3737
3738
3739
3740
3741
3742
3743
3744
3745
3746
3747
3748
3749
3750
3751
3752
3753
3754
3755
3756
3757
3758
3759
3760
3761
3762
3763
3764
3765
3766
3767
3768
3769
3770
3771
3772
3773
3774
3775
3776
3777
3778
3779
3780
3781
3782
3783
3784
3785
3786
3787
3788
3789
3790
3791
3792
3793
3794
3795
3796
3797
3798
3799
3800
3801
3802
3803
3804
3805
3806
3807
3808
3809
3810
3811
3812
3813
3814
3815
3816
3817
3818
3819
3820
3821
3822
3823
3824
3825
3826
3827
3828
3829
3830
3831
3832
3833
3834
3835
3836
3837
3838
3839
3840
3841
3842
3843
3844
3845
3846
3847
3848
3849
3850
3851
3852
3853
3854
3855
3856
3857
3858
3859
3860
3861
3862
3863
3864
3865
3866
3867
3868
3869
3870
3871
3872
3873
3874
3875
3876
3877
3878
3879
3880
3881
3882
3883
3884
3885
3886
3887
3888
3889
3890
3891
3892
3893
3894
3895
3896
3897
3898
3899
3900
3901
3902
3903
3904
3905
3906
3907
3908
3909
3910
3911
3912
3913
3914
3915
3916
3917
3918
3919
3920
3921
3922
3923
3924
3925
3926
3927
3928
3929
3930
3931
3932
3933
3934
3935
3936
3937
3938
3939
3940
3941
3942
3943
3944
3945
3946
3947
3948
3949
3950
3951
3952
3953
3954
3955
3956
3957
3958
3959
3960
3961
3962
3963
3964
3965
3966
3967
3968
3969
3970
3971
3972
3973
3974
3975
3976
3977
3978
3979
3980
3981
3982
3983
3984
3985
3986
3987
3988
3989
3990
3991
3992
3993
3994
3995
3996
3997
3998
3999
4000
4001
4002
4003
4004
4005
4006
4007
4008
4009
4010
4011
4012
4013
4014
4015
4016
4017
4018
4019
4020
4021
4022
4023
4024
4025
4026
4027
4028
4029
4030
4031
4032
4033
4034
4035
4036
4037
4038
4039
4040
4041
4042
4043
4044
4045
4046
4047
4048
4049
4050
4051
4052
4053
4054
4055
4056
4057
4058
4059
4060
4061
4062
4063
4064
4065
4066
4067
4068
4069
4070
4071
4072
4073
4074
4075
4076
4077
4078
4079
4080
4081
4082
4083
4084
4085
4086
4087
4088
4089
4090
4091
4092
4093
4094
4095
4096
4097
4098
4099
4100
4101
4102
4103
4104
4105
4106
4107
4108
4109
4110
4111
4112
4113
4114
4115
4116
4117
4118
4119
4120
4121
4122
4123
4124
4125
4126
4127
4128
4129
4130
4131
4132
4133
4134
4135
4136
4137
4138
4139
4140
4141
4142
4143
4144
4145
4146
4147
4148
4149
4150
4151
4152
4153
4154
4155
4156
4157
4158
4159
4160
4161
4162
4163
4164
4165
4166
4167
4168
4169
4170
4171
4172
4173
4174
4175
4176
4177
4178
4179
4180
4181
4182
4183
4184
4185
4186
4187
4188
4189
4190
4191
4192
4193
4194
4195
4196
4197
4198
4199
4200
4201
4202
4203
4204
4205
4206
4207
4208
4209
4210
4211
4212
4213
4214
4215
4216
4217
4218
4219
4220
4221
4222
4223
4224
4225
4226
4227
4228
4229
4230
4231
4232
4233
4234
4235
4236
4237
4238
4239
4240
4241
4242
4243
4244
4245
4246
4247
4248
4249
4250
4251
4252
4253
4254
4255
4256
4257
4258
4259
4260
4261
4262
4263
4264
4265
4266
4267
4268
4269
4270
4271
4272
4273
4274
4275
4276
4277
4278
4279
4280
4281
4282
4283
4284
4285
4286
4287
4288
4289
4290
4291
4292
4293
4294
4295
4296
4297
4298
4299
4300
4301
4302
4303
4304
4305
4306
4307
4308
4309
4310
4311
4312
4313
4314
4315
4316
4317
4318
4319
4320
4321
4322
4323
4324
4325
4326
4327
4328
4329
4330
4331
4332
4333
4334
4335
4336
4337
4338
4339
4340
4341
4342
4343
4344
4345
4346
4347
4348
4349
4350
4351
4352
4353
4354
4355
4356
4357
4358
4359
4360
4361
4362
4363
4364
4365
4366
4367
4368
4369
4370
4371
4372
4373
4374
4375
4376
4377
4378
4379
4380
4381
4382
4383
4384
4385
4386
4387
4388
4389
4390
4391
4392
4393
4394
4395
4396
4397
4398
4399
4400
4401
4402
4403
4404
4405
4406
4407
4408
4409
4410
4411
4412
4413
4414
4415
4416
4417
4418
4419
4420
4421
4422
4423
4424
4425
4426
4427
4428
4429
4430
4431
4432
4433
4434
4435
4436
4437
4438
4439
4440
4441
4442
4443
4444
4445
4446
4447
4448
4449
4450
4451
4452
4453
4454
4455
4456
4457
4458
4459
4460
4461
4462
4463
4464
4465
4466
4467
4468
4469
4470
4471
4472
4473
4474
4475
4476
4477
4478
4479
4480
4481
4482
4483
4484
4485
4486
4487
4488
4489
4490
4491
4492
4493
4494
4495
4496
4497
4498
4499
4500
4501
4502
4503
4504
4505
4506
4507
4508
4509
4510
4511
4512
4513
4514
4515
4516
4517
4518
4519
4520
4521
4522
4523
4524
4525
4526
4527
4528
4529
4530
4531
4532
4533
4534
4535
4536
4537
4538
4539
4540
4541
4542
4543
4544
4545
4546
4547
4548
4549
4550
4551
4552
4553
4554
4555
4556
4557
4558
4559
4560
4561
4562
4563
4564
4565
4566
4567
4568
4569
4570
4571
4572
4573
4574
4575
4576
4577
4578
4579
4580
4581
4582
4583
4584
4585
4586
4587
4588
4589
4590
4591
4592
4593
4594
4595
4596
4597
4598
4599
4600
4601
4602
4603
4604
4605
4606
4607
4608
4609
4610
4611
4612
4613
4614
4615
4616
4617
4618
4619
4620
4621
4622
4623
4624
4625
4626
4627
4628
4629
4630
4631
4632
4633
4634
4635
4636
4637
4638
4639
4640
4641
4642
4643
4644
4645
4646
4647
4648
4649
4650
4651
4652
4653
4654
4655
4656
4657
4658
4659
4660
4661
4662
4663
4664
4665
4666
4667
4668
4669
4670
4671
4672
4673
4674
4675
4676
4677
4678
4679
4680
4681
4682
4683
4684
4685
4686
4687
4688
4689
4690
4691
4692
4693
4694
4695
4696
4697
4698
4699
4700
4701
4702
4703
4704
4705
4706
4707
4708
4709
4710
4711
4712
4713
4714
4715
4716
4717
4718
4719
4720
4721
4722
4723
4724
4725
4726
4727
4728
4729
4730
4731
4732
4733
4734
4735
4736
4737
4738
4739
4740
4741
4742
4743
4744
4745
4746
4747
4748
4749
4750
4751
4752
4753
4754
4755
4756
4757
4758
4759
4760
4761
4762
4763
4764
4765
4766
4767
4768
4769
4770
4771
4772
4773
4774
4775
4776
4777
4778
4779
4780
4781
4782
4783
4784
4785
4786
4787
4788
4789
4790
4791
4792
4793
4794
4795
4796
4797
4798
4799
4800
4801
4802
4803
4804
4805
4806
4807
4808
4809
4810
4811
4812
4813
4814
4815
4816
4817
4818
4819
4820
4821
4822
4823
4824
4825
4826
4827
4828
4829
4830
4831
4832
4833
4834
4835
4836
4837
4838
4839
4840
4841
4842
4843
4844
4845
4846
4847
4848
4849
4850
4851
4852
4853
4854
4855
4856
4857
4858
4859
4860
4861
4862
4863
4864
4865
4866
4867
4868
4869
4870
4871
4872
4873
4874
4875
4876
4877
4878
4879
4880
4881
4882
4883
4884
4885
4886
4887
4888
4889
4890
4891
4892
4893
4894
4895
4896
4897
4898
4899
4900
4901
4902
4903
4904
4905
4906
4907
4908
4909
4910
4911
4912
4913
4914
4915
4916
4917
4918
4919
4920
4921
4922
4923
4924
4925
4926
4927
4928
4929
4930
4931
4932
4933
4934
4935
4936
4937
4938
4939
4940
4941
4942
4943
4944
4945
4946
4947
4948
4949
4950
4951
4952
4953
4954
4955
4956
4957
4958
4959
4960
4961
4962
4963
4964
4965
4966
4967
4968
4969
4970
4971
4972
4973
4974
4975
4976
4977
4978
4979
4980
4981
4982
4983
4984
4985
4986
4987
4988
4989
4990
4991
4992
4993
4994
4995
4996
4997
4998
4999
5000
5001
5002
5003
5004
5005
5006
5007
5008
5009
5010
5011
5012
5013
5014
5015
5016
5017
5018
5019
5020
5021
5022
5023
5024
5025
5026
5027
5028
5029
5030
5031
5032
5033
5034
5035
5036
5037
5038
5039
5040
5041
5042
5043
5044
5045
5046
5047
5048
5049
5050
5051
5052
5053
5054
5055
5056
5057
5058
5059
5060
5061
5062
5063
5064
5065
5066
5067
5068
5069
5070
5071
5072
5073
5074
5075
5076
5077
5078
5079
5080
5081
5082
5083
5084
5085
5086
5087
5088
5089
5090
5091
5092
5093
5094
5095
5096
5097
5098
5099
5100
5101
5102
5103
5104
5105
5106
5107
5108
5109
5110
5111
5112
5113
5114
5115
5116
5117
5118
5119
5120
5121
5122
5123
5124
5125
5126
5127
5128
5129
5130
5131
5132
5133
5134
5135
5136
5137
5138
5139
5140
5141
5142
5143
5144
5145
5146
5147
5148
5149
5150
5151
5152
5153
5154
5155
5156
5157
5158
5159
5160
5161
5162
5163
5164
5165
5166
5167
5168
5169
5170
5171
5172
5173
5174
5175
5176
5177
5178
5179
5180
5181
5182
5183
5184
5185
5186
5187
5188
5189
5190
5191
5192
5193
5194
5195
5196
5197
5198
5199
5200
5201
5202
5203
5204
5205
5206
5207
5208
5209
5210
5211
5212
5213
5214
5215
5216
5217
5218
5219
5220
5221
5222
5223
5224
5225
5226
5227
5228
5229
5230
5231
5232
5233
5234
5235
5236
5237
5238
5239
5240
5241
5242
5243
5244
5245
5246
5247
5248
5249
5250
5251
5252
5253
5254
5255
5256
5257
5258
5259
5260
5261
5262
5263
5264
5265
5266
5267
5268
5269
5270
5271
5272
5273
5274
5275
5276
5277
5278
5279
5280
5281
5282
5283
5284
5285
5286
5287
5288
5289
5290
5291
5292
5293
5294
5295
5296
5297
5298
5299
5300
5301
5302
5303
5304
5305
5306
5307
5308
5309
5310
5311
5312
5313
5314
5315
5316
5317
5318
5319
5320
5321
5322
5323
5324
5325
5326
5327
5328
5329
5330
5331
5332
5333
5334
5335
5336
5337
5338
5339
5340
5341
5342
5343
5344
5345
5346
5347
5348
5349
5350
5351
5352
5353
5354
5355
5356
5357
5358
5359
5360
5361
5362
5363
5364
5365
5366
5367
5368
5369
5370
5371
5372
5373
5374
5375
5376
5377
5378
5379
5380
5381
5382
5383
5384
5385
5386
5387
5388
5389
5390
5391
5392
5393
5394
5395
5396
5397
5398
5399
5400
5401
5402
5403
5404
5405
5406
5407
5408
5409
5410
5411
5412
5413
5414
5415
5416
5417
5418
5419
5420
5421
5422
5423
5424
5425
5426
5427
5428
5429
5430
5431
5432
5433
5434
5435
5436
5437
5438
5439
5440
5441
5442
5443
5444
5445
5446
5447
5448
5449
5450
5451
5452
5453
5454
5455
5456
5457
5458
5459
5460
5461
5462
5463
5464
5465
5466
5467
5468
5469
5470
5471
5472
5473
5474
5475
5476
5477
5478
5479
5480
5481
5482
5483
5484
5485
5486
5487
5488
5489
5490
5491
5492
5493
5494
5495
5496
5497
5498
5499
5500
5501
5502
5503
5504
5505
5506
5507
5508
5509
5510
5511
5512
5513
5514
5515
5516
5517
5518
5519
5520
5521
5522
5523
5524
5525
5526
5527
5528
5529
5530
5531
5532
5533
5534
5535
5536
5537
5538
5539
5540
5541
5542
5543
5544
5545
5546
5547
5548
5549
5550
5551
5552
5553
5554
5555
5556
5557
5558
5559
5560
5561
5562
5563
5564
5565
5566
5567
5568
5569
5570
5571
5572
5573
5574
5575
5576
5577
5578
5579
5580
5581
5582
5583
5584
5585
5586
5587
5588
5589
5590
5591
5592
5593
5594
5595
5596
5597
5598
5599
5600
5601
5602
5603
5604
5605
5606
5607
5608
5609
5610
5611
5612
5613
5614
5615
5616
5617
5618
5619
5620
5621
5622
5623
5624
5625
5626
5627
5628
5629
5630
5631
5632
5633
5634
5635
5636
5637
5638
5639
5640
5641
5642
5643
5644
5645
5646
5647
5648
5649
5650
5651
5652
5653
5654
5655
5656
5657
5658
5659
5660
5661
5662
5663
5664
5665
5666
5667
5668
5669
5670
5671
5672
5673
5674
5675
5676
5677
5678
5679
5680
5681
5682
5683
5684
5685
5686
5687
5688
5689
5690
5691
5692
5693
5694
5695
5696
5697
5698
5699
5700
5701
5702
5703
5704
5705
5706
5707
5708
5709
5710
5711
5712
5713
5714
5715
5716
5717
5718
5719
5720
5721
5722
5723
5724
5725
5726
5727
5728
5729
5730
5731
5732
5733
5734
5735
5736
5737
5738
5739
5740
5741
5742
5743
5744
5745
5746
5747
5748
5749
5750
5751
5752
5753
5754
5755
5756
5757
5758
5759
5760
5761
5762
5763
5764
5765
5766
5767
5768
5769
5770
5771
5772
5773
5774
5775
5776
5777
5778
5779
5780
5781
5782
5783
5784
5785
5786
5787
5788
5789
5790
5791
5792
5793
5794
5795
5796
5797
5798
5799
5800
5801
5802
5803
5804
5805
5806
5807
5808
5809
5810
5811
5812
5813
5814
5815
5816
5817
5818
5819
5820
5821
5822
5823
5824
5825
5826
5827
5828
5829
5830
5831
5832
5833
5834
5835
5836
5837
5838
5839
5840
5841
5842
5843
5844
5845
5846
5847
5848
5849
5850
5851
5852
5853
5854
5855
5856
5857
5858
5859
5860
5861
5862
5863
5864
5865
5866
5867
5868
5869
5870
5871
5872
5873
5874
5875
5876
5877
5878
5879
5880
5881
5882
5883
5884
5885
5886
5887
5888
5889
5890
5891
5892
5893
5894
5895
5896
5897
5898
5899
5900
5901
5902
5903
5904
5905
5906
5907
5908
5909
5910
5911
5912
5913
5914
5915
5916
5917
5918
5919
5920
5921
5922
5923
5924
5925
5926
5927
5928
5929
5930
5931
5932
5933
5934
5935
5936
5937
5938
5939
5940
5941
5942
5943
5944
5945
5946
5947
5948
5949
5950
5951
5952
5953
5954
5955
5956
5957
5958
5959
5960
5961
5962
5963
5964
5965
5966
5967
5968
5969
5970
5971
5972
5973
5974
5975
5976
5977
5978
5979
5980
5981
5982
5983
5984
5985
5986
5987
5988
5989
5990
5991
5992
5993
5994
5995
5996
5997
5998
5999
6000
6001
6002
6003
6004
6005
6006
6007
6008
6009
6010
6011
6012
6013
6014
6015
6016
6017
6018
6019
6020
6021
6022
6023
6024
6025
6026
6027
6028
6029
6030
6031
6032
6033
6034
6035
6036
6037
6038
6039
6040
6041
6042
6043
6044
6045
6046
6047
6048
6049
6050
6051
6052
6053
6054
6055
6056
6057
6058
6059
6060
6061
6062
6063
6064
6065
6066
6067
6068
6069
6070
6071
6072
6073
6074
6075
6076
6077
6078
6079
6080
6081
6082
6083
6084
6085
6086
6087
6088
6089
6090
6091
6092
6093
6094
6095
6096
6097
6098
6099
6100
6101
6102
6103
6104
6105
6106
6107
6108
6109
6110
6111
6112
6113
6114
6115
6116
6117
6118
6119
6120
6121
6122
6123
6124
6125
6126
6127
6128
6129
6130
6131
6132
6133
6134
6135
6136
6137
6138
6139
6140
6141
6142
6143
6144
6145
6146
6147
6148
6149
6150
6151
6152
6153
6154
6155
6156
6157
6158
6159
6160
6161
6162
6163
6164
6165
6166
6167
6168
6169
6170
6171
6172
6173
6174
6175
6176
6177
6178
6179
6180
6181
6182
6183
6184
6185
6186
6187
6188
6189
6190
6191
6192
6193
6194
6195
6196
6197
6198
6199
6200
6201
6202
6203
6204
6205
6206
6207
6208
6209
6210
6211
6212
6213
6214
6215
6216
6217
6218
6219
6220
6221
6222
6223
6224
6225
6226
6227
6228
6229
6230
6231
6232
6233
6234
6235
6236
6237
6238
6239
6240
6241
6242
6243
6244
6245
6246
6247
6248
6249
6250
6251
6252
6253
6254
6255
6256
6257
6258
6259
6260
6261
6262
6263
6264
6265
6266
6267
6268
6269
6270
6271
6272
6273
6274
6275
6276
6277
6278
6279
6280
6281
6282
6283
6284
6285
6286
6287
6288
6289
6290
6291
6292
6293
6294
6295
6296
6297
6298
6299
6300
6301
6302
6303
6304
6305
6306
6307
6308
6309
6310
6311
6312
6313
6314
6315
6316
6317
6318
6319
6320
6321
6322
6323
6324
6325
6326
6327
6328
6329
6330
6331
6332
6333
6334
6335
6336
6337
6338
6339
6340
6341
6342
6343
6344
6345
6346
6347
6348
6349
6350
6351
6352
6353
6354
6355
6356
6357
6358
6359
6360
6361
6362
6363
6364
6365
6366
6367
6368
6369
6370
6371
6372
6373
6374
6375
6376
6377
6378
6379
6380
6381
6382
6383
6384
6385
6386
6387
6388
6389
6390
6391
6392
6393
6394
6395
6396
6397
6398
6399
6400
6401
6402
6403
6404
6405
6406
6407
6408
6409
6410
6411
6412
6413
6414
6415
6416
6417
6418
6419
6420
6421
6422
6423
6424
6425
6426
6427
6428
6429
6430
6431
6432
6433
6434
6435
6436
6437
6438
6439
6440
6441
6442
6443
6444
6445
6446
6447
6448
6449
6450
6451
6452
6453
6454
6455
6456
6457
6458
6459
6460
6461
6462
6463
6464
6465
6466
6467
6468
6469
6470
6471
6472
6473
6474
6475
6476
6477
6478
6479
6480
6481
6482
6483
6484
6485
6486
6487
6488
6489
6490
6491
6492
6493
6494
6495
6496
6497
6498
6499
6500
6501
6502
6503
6504
6505
6506
6507
6508
6509
6510
6511
6512
6513
6514
6515
6516
6517
6518
6519
6520
6521
6522
6523
6524
6525
6526
6527
6528
6529
6530
6531
6532
6533
6534
6535
6536
6537
6538
6539
6540
6541
6542
6543
6544
6545
6546
6547
6548
6549
6550
6551
6552
6553
6554
6555
6556
6557
6558
6559
6560
6561
6562
6563
6564
6565
6566
6567
6568
6569
6570
6571
6572
6573
6574
6575
6576
6577
6578
6579
6580
6581
6582
6583
6584
6585
6586
6587
6588
6589
6590
6591
6592
6593
6594
6595
6596
6597
6598
6599
6600
6601
6602
6603
6604
6605
6606
6607
6608
6609
6610
6611
6612
6613
6614
6615
6616
6617
6618
6619
6620
6621
6622
6623
6624
6625
6626
6627
6628
6629
6630
6631
6632
6633
6634
6635
6636
6637
6638
6639
6640
6641
6642
6643
6644
6645
6646
6647
6648
6649
6650
6651
6652
6653
6654
6655
6656
6657
6658
6659
6660
6661
6662
6663
6664
6665
6666
6667
6668
6669
6670
6671
6672
6673
6674
6675
6676
6677
6678
6679
6680
6681
6682
6683
6684
6685
6686
6687
6688
6689
6690
6691
6692
6693
6694
6695
6696
6697
6698
6699
6700
6701
6702
6703
6704
6705
6706
6707
6708
6709
6710
6711
6712
6713
6714
6715
6716
6717
6718
6719
6720
6721
6722
6723
6724
6725
6726
6727
6728
6729
6730
6731
6732
6733
6734
6735
6736
6737
6738
6739
6740
6741
6742
6743
6744
6745
6746
6747
6748
6749
6750
6751
6752
6753
6754
6755
6756
6757
6758
6759
6760
6761
6762
6763
6764
6765
6766
6767
6768
6769
6770
6771
6772
6773
6774
6775
6776
6777
6778
6779
6780
6781
6782
6783
6784
6785
6786
6787
6788
6789
6790
6791
6792
6793
6794
6795
6796
6797
6798
6799
6800
6801
6802
6803
6804
6805
6806
6807
6808
6809
6810
6811
6812
6813
6814
6815
6816
6817
6818
6819
6820
6821
6822
6823
6824
6825
6826
6827
6828
6829
6830
6831
6832
6833
6834
6835
6836
6837
6838
6839
6840
6841
6842
6843
6844
6845
6846
6847
6848
6849
6850
6851
6852
6853
6854
6855
6856
6857
6858
6859
6860
6861
6862
6863
6864
6865
6866
6867
6868
6869
6870
6871
6872
6873
6874
6875
6876
6877
6878
6879
6880
6881
6882
6883
6884
6885
6886
6887
6888
6889
6890
6891
6892
6893
6894
6895
6896
6897
6898
6899
6900
6901
6902
6903
6904
6905
6906
6907
6908
6909
6910
6911
6912
6913
6914
6915
6916
6917
6918
6919
6920
6921
6922
6923
6924
6925
6926
6927
6928
6929
6930
6931
6932
6933
6934
6935
6936
6937
6938
6939
6940
6941
6942
6943
6944
6945
6946
6947
6948
6949
6950
6951
6952
6953
6954
6955
6956
6957
6958
6959
6960
6961
6962
6963
6964
6965
6966
6967
6968
6969
6970
6971
6972
6973
6974
6975
6976
6977
6978
6979
6980
6981
6982
6983
6984
6985
6986
6987
6988
6989
6990
6991
6992
6993
6994
6995
6996
6997
6998
6999
7000
7001
7002
7003
7004
7005
7006
7007
7008
7009
7010
7011
7012
7013
7014
7015
7016
7017
7018
7019
7020
7021
7022
7023
7024
7025
7026
7027
7028
7029
7030
7031
7032
7033
7034
7035
7036
7037
7038
7039
7040
7041
7042
7043
7044
7045
7046
7047
7048
7049
7050
7051
7052
7053
7054
7055
7056
7057
7058
7059
7060
7061
7062
7063
7064
7065
7066
7067
7068
7069
7070
7071
7072
7073
7074
7075
7076
7077
7078
7079
7080
7081
7082
7083
7084
7085
7086
7087
7088
7089
7090
7091
7092
7093
7094
7095
7096
7097
7098
7099
7100
7101
7102
7103
7104
7105
7106
7107
7108
7109
7110
7111
7112
7113
7114
7115
7116
7117
7118
7119
7120
7121
7122
7123
7124
7125
7126
7127
7128
7129
7130
7131
7132
7133
7134
7135
7136
7137
7138
7139
7140
7141
7142
7143
7144
7145
7146
7147
7148
7149
7150
7151
7152
7153
7154
7155
7156
7157
7158
7159
7160
7161
7162
7163
7164
7165
7166
7167
7168
7169
7170
7171
7172
7173
7174
7175
7176
7177
7178
7179
7180
7181
7182
7183
7184
7185
7186
7187
7188
7189
7190
7191
7192
7193
7194
7195
7196
7197
7198
7199
7200
7201
7202
7203
7204
7205
7206
7207
7208
7209
7210
7211
7212
7213
7214
7215
7216
7217
7218
7219
7220
7221
7222
7223
7224
7225
7226
7227
7228
7229
7230
7231
7232
7233
7234
7235
7236
7237
7238
7239
7240
7241
7242
7243
7244
7245
7246
7247
7248
7249
7250
7251
7252
7253
7254
7255
7256
7257
7258
7259
7260
7261
7262
7263
7264
7265
7266
7267
7268
7269
7270
7271
7272
7273
7274
7275
7276
7277
7278
7279
7280
7281
7282
7283
7284
7285
7286
7287
7288
7289
7290
7291
7292
7293
7294
7295
7296
7297
7298
7299
7300
7301
7302
7303
7304
7305
7306
7307
7308
7309
7310
7311
7312
7313
7314
7315
7316
7317
7318
7319
7320
7321
7322
7323
7324
7325
7326
7327
7328
7329
7330
7331
7332
7333
7334
7335
7336
7337
7338
7339
7340
7341
7342
7343
7344
7345
7346
7347
7348
7349
7350
7351
7352
7353
7354
7355
7356
7357
7358
7359
7360
7361
7362
7363
7364
7365
7366
7367
7368
7369
7370
7371
7372
7373
7374
7375
7376
7377
7378
7379
7380
7381
7382
7383
7384
7385
7386
7387
7388
7389
7390
7391
7392
7393
7394
7395
7396
7397
7398
7399
7400
7401
7402
7403
7404
7405
7406
7407
7408
7409
7410
7411
7412
7413
7414
7415
7416
7417
7418
7419
7420
7421
7422
7423
7424
7425
7426
7427
7428
7429
7430
7431
7432
7433
7434
7435
7436
7437
7438
7439
7440
7441
7442
7443
7444
7445
7446
7447
7448
7449
7450
7451
7452
7453
7454
7455
7456
7457
7458
7459
7460
7461
7462
7463
7464
7465
7466
7467
7468
7469
7470
7471
7472
7473
7474
7475
7476
7477
7478
7479
7480
7481
7482
7483
7484
7485
7486
7487
7488
7489
7490
7491
7492
7493
7494
7495
7496
7497
7498
7499
7500
7501
7502
7503
7504
7505
7506
7507
7508
7509
7510
7511
7512
7513
7514
7515
7516
7517
7518
7519
7520
7521
7522
7523
7524
7525
7526
7527
7528
7529
7530
7531
7532
7533
7534
7535
7536
7537
7538
7539
7540
7541
7542
7543
7544
7545
7546
7547
7548
7549
7550
7551
7552
7553
7554
7555
7556
7557
7558
7559
7560
7561
7562
7563
7564
7565
7566
7567
7568
7569
7570
7571
7572
7573
7574
7575
7576
7577
7578
7579
7580
7581
7582
7583
7584
7585
7586
7587
7588
7589
7590
7591
7592
7593
7594
7595
7596
7597
7598
7599
7600
7601
7602
7603
7604
7605
7606
7607
7608
7609
7610
7611
7612
7613
7614
7615
7616
7617
7618
7619
7620
7621
7622
7623
7624
7625
7626
7627
7628
7629
7630
7631
7632
7633
7634
7635
7636
7637
7638
7639
7640
7641
7642
7643
7644
7645
7646
7647
7648
7649
7650
7651
7652
7653
7654
7655
7656
7657
7658
7659
7660
7661
7662
7663
7664
7665
7666
7667
7668
7669
7670
7671
7672
7673
7674
7675
7676
7677
7678
7679
7680
7681
7682
7683
7684
7685
7686
7687
7688
7689
7690
7691
7692
7693
7694
7695
7696
7697
7698
7699
7700
7701
7702
7703
7704
7705
7706
7707
7708
7709
7710
7711
7712
7713
7714
7715
7716
7717
7718
7719
7720
7721
7722
7723
7724
7725
7726
7727
7728
7729
7730
7731
7732
7733
7734
7735
7736
7737
7738
7739
7740
7741
7742
7743
7744
7745
7746
7747
7748
7749
7750
7751
7752
7753
7754
7755
7756
7757
7758
7759
7760
7761
7762
7763
7764
7765
7766
7767
7768
7769
7770
7771
7772
7773
7774
7775
7776
7777
7778
7779
7780
7781
7782
7783
7784
7785
7786
7787
7788
7789
7790
7791
7792
7793
7794
7795
7796
7797
7798
7799
7800
7801
7802
7803
7804
7805
7806
7807
7808
7809
7810
7811
7812
7813
7814
7815
7816
7817
7818
7819
7820
7821
7822
7823
7824
7825
7826
7827
7828
7829
7830
7831
7832
7833
7834
7835
7836
7837
7838
7839
7840
7841
7842
7843
7844
7845
7846
7847
7848
7849
7850
7851
7852
7853
7854
7855
7856
7857
7858
7859
7860
7861
7862
7863
7864
7865
7866
7867
7868
7869
7870
7871
7872
7873
7874
7875
7876
7877
7878
7879
7880
7881
7882
7883
7884
7885
7886
7887
7888
7889
7890
7891
7892
7893
7894
7895
7896
7897
7898
7899
7900
7901
7902
7903
7904
7905
7906
7907
7908
7909
7910
7911
7912
7913
7914
7915
7916
7917
7918
7919
7920
7921
7922
7923
7924
7925
7926
7927
7928
7929
7930
7931
7932
7933
7934
7935
7936
7937
7938
7939
7940
7941
7942
7943
7944
7945
7946
7947
7948
7949
7950
7951
7952
7953
7954
7955
7956
7957
7958
7959
7960
7961
7962
7963
7964
7965
7966
7967
7968
7969
7970
7971
7972
7973
7974
7975
7976
7977
7978
7979
7980
7981
7982
7983
7984
7985
7986
7987
7988
7989
7990
7991
7992
7993
7994
7995
7996
7997
7998
7999
8000
8001
8002
8003
8004
8005
8006
8007
8008
8009
8010
8011
8012
8013
8014
8015
8016
8017
8018
8019
8020
8021
8022
8023
8024
8025
8026
8027
8028
8029
8030
8031
8032
8033
8034
8035
8036
8037
8038
8039
8040
8041
8042
8043
8044
8045
8046
8047
8048
8049
8050
8051
8052
8053
8054
8055
8056
8057
8058
8059
8060
8061
8062
8063
8064
8065
8066
8067
8068
8069
8070
8071
8072
8073
8074
8075
8076
8077
8078
8079
8080
8081
8082
8083
8084
8085
8086
8087
8088
8089
8090
8091
8092
8093
8094
8095
8096
8097
8098
8099
8100
8101
8102
8103
8104
8105
8106
8107
8108
8109
8110
8111
8112
8113
8114
8115
8116
8117
8118
8119
8120
8121
8122
8123
8124
8125
8126
8127
8128
8129
8130
8131
8132
8133
8134
8135
8136
8137
8138
8139
8140
8141
8142
8143
8144
8145
8146
8147
8148
8149
8150
8151
8152
8153
8154
8155
8156
8157
8158
8159
8160
8161
8162
8163
8164
8165
8166
8167
8168
8169
8170
8171
8172
8173
8174
8175
8176
8177
8178
8179
8180
8181
8182
8183
8184
8185
8186
8187
8188
8189
8190
8191
8192
8193
8194
8195
8196
8197
8198
8199
8200
8201
8202
8203
8204
8205
8206
8207
8208
8209
8210
8211
8212
8213
8214
8215
8216
8217
8218
8219
8220
8221
8222
8223
8224
8225
8226
8227
8228
8229
8230
8231
8232
8233
8234
8235
8236
8237
8238
8239
8240
8241
8242
8243
8244
8245
8246
8247
8248
8249
8250
8251
8252
8253
8254
8255
8256
8257
8258
8259
8260
8261
8262
8263
8264
8265
8266
8267
8268
8269
8270
8271
8272
8273
8274
8275
8276
8277
8278
8279
8280
8281
8282
8283
8284
8285
8286
8287
8288
8289
8290
8291
8292
8293
8294
8295
8296
8297
8298
8299
8300
8301
8302
8303
8304
8305
8306
8307
8308
8309
8310
8311
8312
8313
8314
8315
8316
8317
8318
8319
8320
8321
8322
8323
8324
8325
8326
8327
8328
8329
8330
8331
8332
8333
8334
8335
8336
8337
8338
8339
8340
8341
8342
8343
8344
8345
8346
8347
8348
8349
8350
8351
8352
8353
8354
8355
8356
8357
8358
8359
8360
8361
8362
8363
8364
8365
8366
8367
8368
8369
8370
8371
8372
8373
8374
8375
8376
8377
8378
8379
8380
8381
8382
8383
8384
8385
8386
8387
8388
8389
8390
8391
8392
8393
8394
8395
8396
8397
8398
8399
8400
8401
8402
8403
8404
8405
8406
8407
8408
8409
8410
8411
8412
8413
8414
8415
8416
8417
8418
8419
8420
8421
8422
8423
8424
8425
8426
8427
8428
8429
8430
8431
8432
8433
8434
8435
8436
8437
8438
8439
8440
8441
8442
8443
8444
8445
8446
8447
8448
8449
8450
8451
8452
8453
8454
8455
8456
8457
8458
8459
8460
8461
8462
8463
8464
8465
8466
8467
8468
8469
8470
8471
8472
8473
8474
8475
8476
8477
8478
8479
8480
8481
8482
8483
8484
8485
8486
8487
8488
8489
8490
8491
8492
8493
8494
8495
8496
8497
8498
8499
8500
8501
8502
8503
8504
8505
8506
8507
8508
8509
8510
8511
8512
8513
8514
8515
8516
8517
8518
8519
8520
8521
8522
8523
8524
8525
8526
8527
8528
8529
8530
8531
8532
8533
8534
8535
8536
8537
8538
8539
8540
8541
8542
8543
8544
8545
8546
8547
8548
8549
8550
8551
8552
8553
8554
8555
8556
8557
8558
8559
8560
8561
8562
8563
8564
8565
8566
8567
8568
8569
8570
8571
8572
8573
8574
8575
8576
8577
8578
8579
8580
8581
8582
8583
8584
8585
8586
8587
8588
8589
8590
8591
8592
8593
8594
8595
8596
8597
8598
8599
8600
8601
8602
8603
8604
8605
8606
8607
8608
8609
8610
8611
8612
8613
8614
8615
8616
8617
8618
8619
8620
8621
8622
8623
8624
8625
8626
8627
8628
8629
8630
8631
8632
8633
8634
8635
8636
8637
8638
8639
8640
8641
8642
8643
8644
8645
8646
8647
8648
8649
8650
8651
8652
8653
8654
8655
8656
8657
8658
8659
8660
8661
8662
8663
8664
8665
8666
8667
8668
8669
8670
8671
8672
8673
8674
8675
8676
8677
8678
8679
8680
8681
8682
8683
8684
8685
8686
8687
8688
8689
8690
8691
8692
8693
8694
8695
8696
8697
8698
8699
8700
8701
8702
8703
8704
8705
8706
8707
8708
8709
8710
8711
8712
8713
8714
8715
8716
8717
8718
8719
8720
8721
8722
8723
8724
8725
8726
8727
8728
8729
8730
8731
8732
8733
8734
8735
8736
8737
8738
8739
8740
8741
8742
8743
8744
8745
8746
8747
8748
8749
8750
8751
8752
8753
8754
8755
8756
8757
8758
8759
8760
8761
8762
8763
8764
8765
8766
8767
8768
8769
8770
8771
8772
8773
8774
8775
8776
8777
8778
8779
8780
8781
8782
8783
8784
8785
8786
8787
8788
8789
8790
8791
8792
8793
8794
8795
8796
8797
8798
8799
8800
8801
8802
8803
8804
8805
8806
8807
8808
8809
8810
8811
8812
8813
8814
8815
8816
8817
8818
8819
8820
8821
8822
8823
8824
8825
8826
8827
8828
8829
8830
8831
8832
8833
8834
8835
8836
8837
8838
8839
8840
8841
8842
8843
8844
8845
8846
8847
8848
8849
8850
8851
8852
8853
8854
8855
8856
8857
8858
8859
8860
8861
8862
8863
8864
8865
8866
8867
8868
8869
8870
8871
8872
8873
8874
8875
8876
8877
8878
8879
8880
8881
8882
8883
8884
8885
8886
8887
8888
8889
8890
8891
8892
8893
8894
8895
8896
8897
8898
8899
8900
8901
8902
8903
8904
8905
8906
8907
8908
8909
8910
8911
8912
8913
8914
8915
8916
8917
8918
8919
8920
8921
8922
8923
8924
8925
8926
8927
8928
8929
8930
8931
8932
8933
8934
8935
8936
8937
8938
8939
8940
8941
8942
8943
8944
8945
8946
8947
8948
8949
8950
8951
8952
8953
8954
8955
8956
8957
8958
8959
8960
8961
8962
8963
8964
8965
8966
8967
8968
8969
8970
8971
8972
8973
8974
8975
8976
8977
8978
8979
8980
8981
8982
8983
8984
8985
8986
8987
8988
8989
8990
8991
8992
8993
8994
8995
8996
8997
8998
8999
9000
9001
9002
9003
9004
9005
9006
9007
9008
9009
9010
9011
9012
9013
9014
9015
9016
9017
9018
9019
9020
9021
9022
9023
9024
9025
9026
9027
9028
9029
9030
9031
9032
9033
9034
9035
9036
9037
9038
9039
9040
9041
9042
9043
9044
9045
9046
9047
9048
9049
9050
9051
9052
9053
9054
9055
9056
9057
9058
9059
9060
9061
9062
9063
9064
9065
9066
9067
9068
9069
9070
9071
9072
9073
9074
9075
9076
9077
9078
9079
9080
9081
9082
9083
9084
9085
9086
9087
9088
9089
9090
9091
9092
9093
9094
9095
9096
9097
9098
9099
9100
9101
9102
9103
9104
9105
9106
9107
9108
9109
9110
9111
9112
9113
9114
9115
9116
9117
9118
9119
9120
9121
9122
9123
9124
9125
9126
9127
9128
9129
9130
9131
9132
9133
9134
9135
9136
9137
9138
9139
9140
9141
9142
9143
9144
9145
9146
9147
9148
9149
9150
9151
9152
9153
9154
9155
9156
9157
9158
9159
9160
9161
9162
9163
9164
9165
9166
9167
9168
9169
9170
9171
9172
9173
9174
9175
9176
9177
9178
9179
9180
9181
9182
9183
9184
9185
9186
9187
9188
9189
9190
9191
9192
9193
9194
9195
9196
9197
9198
9199
9200
9201
9202
9203
9204
9205
9206
9207
9208
9209
9210
9211
9212
9213
9214
9215
9216
9217
9218
9219
9220
9221
9222
9223
9224
9225
9226
9227
9228
9229
9230
9231
9232
9233
9234
9235
9236
9237
9238
9239
9240
9241
9242
9243
9244
9245
9246
9247
9248
9249
9250
9251
9252
9253
9254
9255
9256
9257
9258
9259
9260
9261
9262
9263
9264
9265
9266
9267
9268
9269
9270
9271
9272
9273
9274
9275
9276
9277
9278
9279
9280
9281
9282
9283
9284
9285
9286
9287
9288
9289
9290
9291
9292
9293
9294
9295
9296
9297
9298
9299
9300
9301
9302
9303
9304
9305
9306
9307
9308
9309
9310
9311
9312
9313
9314
9315
9316
9317
9318
9319
9320
9321
9322
9323
9324
9325
9326
9327
9328
9329
9330
9331
9332
9333
9334
9335
9336
9337
9338
9339
9340
9341
9342
9343
9344
9345
9346
9347
9348
9349
9350
9351
9352
9353
9354
9355
9356
9357
9358
9359
9360
9361
9362
9363
9364
9365
9366
9367
9368
9369
9370
9371
9372
9373
9374
9375
9376
9377
9378
9379
9380
9381
9382
9383
9384
9385
9386
9387
9388
9389
9390
9391
9392
9393
9394
9395
9396
9397
9398
9399
9400
9401
9402
9403
9404
9405
9406
9407
9408
9409
9410
9411
9412
9413
9414
9415
9416
9417
9418
9419
9420
9421
9422
9423
9424
9425
9426
9427
9428
9429
9430
9431
9432
9433
9434
9435
9436
9437
9438
9439
9440
9441
9442
9443
9444
9445
9446
9447
9448
9449
9450
9451
9452
9453
9454
9455
9456
9457
9458
9459
9460
9461
9462
9463
9464
9465
9466
9467
9468
9469
9470
9471
9472
9473
9474
9475
9476
9477
9478
9479
9480
9481
9482
9483
9484
9485
9486
9487
9488
9489
9490
9491
9492
9493
9494
9495
9496
9497
9498
9499
9500
9501
9502
9503
9504
9505
9506
9507
9508
9509
9510
9511
9512
9513
9514
9515
9516
9517
9518
9519
9520
9521
9522
9523
9524
9525
9526
9527
9528
9529
9530
9531
9532
9533
9534
9535
9536
9537
9538
9539
9540
9541
9542
9543
9544
9545
9546
9547
9548
9549
9550
9551
9552
9553
9554
9555
9556
9557
9558
9559
9560
9561
9562
9563
9564
9565
9566
9567
9568
9569
9570
9571
9572
9573
9574
9575
9576
9577
9578
9579
9580
9581
9582
9583
9584
9585
9586
9587
9588
9589
9590
9591
9592
9593
9594
9595
9596
9597
9598
9599
9600
9601
9602
9603
9604
9605
9606
9607
9608
9609
9610
9611
9612
9613
9614
9615
9616
9617
9618
9619
9620
9621
9622
9623
9624
9625
9626
9627
9628
9629
9630
9631
9632
9633
9634
9635
9636
9637
9638
9639
9640
9641
9642
9643
9644
9645
9646
9647
9648
9649
9650
9651
9652
9653
9654
9655
9656
9657
9658
9659
9660
9661
9662
9663
9664
9665
9666
9667
9668
9669
9670
9671
9672
9673
9674
9675
9676
9677
9678
9679
9680
9681
9682
9683
9684
9685
9686
9687
9688
9689
9690
9691
9692
9693
9694
9695
9696
9697
9698
9699
9700
9701
9702
9703
9704
9705
9706
9707
9708
9709
9710
9711
9712
9713
9714
9715
9716
9717
9718
9719
9720
9721
9722
9723
9724
9725
9726
9727
9728
9729
9730
9731
9732
9733
9734
9735
9736
9737
9738
9739
9740
9741
9742
9743
9744
9745
9746
9747
9748
9749
9750
9751
9752
9753
9754
9755
9756
9757
9758
9759
9760
9761
9762
9763
9764
9765
9766
9767
9768
9769
9770
9771
9772
9773
9774
9775
9776
9777
9778
9779
9780
9781
9782
9783
9784
9785
9786
9787
9788
9789
9790
9791
9792
9793
9794
9795
9796
9797
9798
9799
9800
9801
9802
9803
9804
9805
9806
9807
9808
9809
9810
9811
9812
9813
9814
9815
9816
9817
9818
9819
9820
9821
9822
9823
9824
9825
9826
9827
9828
9829
9830
9831
9832
9833
9834
9835
9836
9837
9838
9839
9840
9841
9842
9843
9844
9845
9846
9847
9848
9849
9850
9851
9852
9853
9854
9855
9856
9857
9858
9859
9860
9861
9862
9863
9864
9865
9866
9867
9868
9869
9870
9871
9872
9873
9874
9875
9876
9877
9878
9879
9880
9881
9882
9883
9884
9885
9886
9887
9888
9889
9890
9891
9892
9893
9894
9895
9896
9897
9898
9899
9900
9901
9902
9903
9904
9905
9906
9907
9908
9909
9910
9911
9912
9913
9914
9915
9916
9917
9918
9919
9920
9921
9922
9923
9924
9925
9926
9927
9928
9929
9930
9931
9932
9933
9934
9935
9936
9937
9938
9939
9940
9941
9942
9943
9944
9945
9946
9947
9948
9949
9950
9951
9952
9953
9954
9955
9956
9957
9958
9959
9960
9961
9962
9963
9964
9965
9966
9967
9968
9969
9970
9971
9972
9973
9974
9975
9976
9977
9978
9979
9980
9981
9982
9983
9984
9985
9986
9987
9988
9989
9990
9991
9992
9993
9994
9995
9996
9997
9998
9999
10000
10001
10002
10003
10004
10005
10006
10007
10008
10009
10010
10011
10012
10013
10014
10015
10016
10017
10018
10019
10020
10021
10022
10023
10024
10025
10026
10027
10028
10029
10030
10031
10032
10033
10034
10035
10036
10037
10038
10039
10040
10041
10042
10043
10044
10045
10046
10047
10048
10049
10050
10051
10052
10053
10054
10055
10056
10057
10058
10059
10060
10061
10062
10063
10064
10065
10066
10067
10068
10069
10070
10071
10072
10073
10074
10075
10076
10077
10078
10079
10080
10081
10082
10083
10084
10085
10086
10087
10088
10089
10090
10091
10092
10093
10094
10095
10096
10097
10098
10099
10100
10101
10102
10103
10104
10105
10106
10107
10108
10109
10110
10111
10112
10113
10114
10115
10116
10117
10118
10119
10120
10121
10122
10123
10124
10125
10126
10127
10128
10129
10130
10131
10132
10133
10134
10135
10136
10137
10138
10139
10140
10141
10142
10143
10144
10145
10146
10147
10148
10149
10150
10151
10152
10153
10154
10155
10156
10157
10158
10159
10160
10161
10162
10163
10164
10165
10166
10167
10168
10169
10170
10171
10172
10173
10174
10175
10176
10177
10178
10179
10180
10181
10182
10183
10184
10185
10186
10187
10188
10189
10190
10191
10192
10193
10194
10195
10196
10197
10198
10199
10200
10201
10202
10203
10204
10205
10206
10207
10208
10209
10210
10211
10212
10213
10214
10215
10216
10217
10218
10219
10220
10221
10222
10223
10224
10225
10226
10227
10228
10229
10230
10231
10232
10233
10234
10235
10236
10237
10238
10239
10240
10241
10242
10243
10244
10245
10246
10247
10248
10249
10250
10251
10252
10253
10254
10255
10256
10257
10258
10259
10260
10261
10262
10263
10264
10265
10266
10267
10268
10269
10270
10271
10272
10273
10274
10275
10276
10277
10278
10279
10280
10281
10282
10283
10284
10285
10286
10287
10288
10289
10290
10291
10292
10293
10294
10295
10296
10297
10298
10299
10300
10301
10302
10303
10304
10305
10306
10307
10308
10309
10310
10311
10312
10313
10314
10315
10316
10317
10318
10319
10320
10321
10322
10323
10324
10325
10326
10327
10328
10329
10330
10331
10332
10333
10334
10335
10336
10337
10338
10339
10340
10341
10342
10343
10344
10345
10346
10347
10348
10349
10350
10351
10352
10353
10354
10355
10356
10357
10358
10359
10360
10361
10362
10363
10364
10365
10366
10367
10368
10369
10370
10371
10372
10373
10374
10375
10376
10377
10378
10379
10380
10381
10382
10383
10384
10385
10386
10387
10388
10389
10390
10391
10392
10393
10394
10395
10396
10397
10398
10399
10400
10401
10402
10403
10404
10405
10406
10407
10408
10409
10410
10411
10412
10413
10414
10415
10416
10417
10418
10419
10420
10421
10422
10423
10424
10425
10426
10427
10428
10429
10430
10431
10432
10433
10434
10435
10436
10437
10438
10439
10440
10441
10442
10443
10444
10445
10446
10447
10448
10449
10450
10451
10452
10453
10454
10455
10456
10457
10458
10459
10460
10461
10462
10463
10464
10465
10466
10467
10468
10469
10470
10471
10472
10473
10474
10475
10476
10477
10478
10479
10480
10481
10482
10483
10484
10485
10486
10487
10488
10489
10490
10491
10492
10493
10494
10495
10496
10497
10498
10499
10500
10501
10502
10503
10504
10505
10506
10507
10508
10509
10510
10511
10512
10513
10514
10515
10516
10517
10518
10519
10520
10521
10522
10523
10524
10525
10526
10527
10528
10529
10530
10531
10532
10533
10534
10535
10536
10537
10538
10539
10540
10541
10542
10543
10544
10545
10546
10547
10548
10549
10550
10551
10552
10553
10554
10555
10556
10557
10558
10559
10560
10561
10562
10563
10564
10565
10566
10567
10568
10569
10570
10571
10572
10573
10574
10575
10576
10577
10578
10579
10580
10581
10582
10583
10584
10585
10586
10587
10588
10589
10590
10591
10592
10593
10594
10595
10596
10597
10598
10599
10600
10601
10602
10603
10604
10605
10606
10607
10608
10609
10610
10611
10612
10613
10614
10615
10616
10617
10618
10619
10620
10621
10622
10623
10624
10625
10626
10627
10628
10629
10630
10631
10632
10633
10634
10635
10636
10637
10638
10639
10640
10641
10642
10643
10644
10645
10646
10647
10648
10649
10650
10651
10652
10653
10654
10655
10656
10657
10658
10659
10660
10661
10662
10663
10664
10665
10666
10667
10668
10669
10670
10671
10672
10673
10674
10675
10676
10677
10678
10679
10680
10681
10682
10683
10684
10685
10686
10687
10688
10689
10690
10691
10692
10693
10694
10695
10696
10697
10698
10699
10700
10701
10702
10703
10704
10705
10706
10707
10708
10709
10710
10711
10712
10713
10714
10715
10716
10717
10718
10719
10720
10721
10722
10723
10724
10725
10726
10727
10728
10729
10730
10731
10732
10733
10734
10735
10736
10737
10738
10739
10740
10741
10742
10743
10744
10745
10746
10747
10748
10749
10750
10751
10752
10753
10754
10755
10756
10757
10758
10759
10760
10761
10762
10763
10764
10765
10766
10767
10768
10769
10770
10771
10772
10773
10774
10775
10776
10777
10778
10779
10780
10781
10782
10783
10784
10785
10786
10787
10788
10789
10790
10791
10792
10793
10794
10795
10796
10797
10798
10799
10800
10801
10802
10803
10804
10805
10806
10807
10808
10809
10810
10811
10812
10813
10814
10815
10816
10817
10818
10819
10820
10821
10822
10823
10824
10825
10826
10827
10828
10829
10830
10831
10832
10833
10834
10835
10836
10837
10838
10839
10840
10841
10842
10843
10844
10845
10846
10847
10848
10849
10850
10851
10852
10853
10854
10855
10856
10857
10858
10859
10860
10861
10862
10863
10864
10865
10866
10867
10868
10869
10870
10871
10872
10873
10874
10875
10876
10877
10878
10879
10880
10881
10882
10883
10884
10885
10886
10887
10888
10889
10890
10891
10892
10893
10894
10895
10896
10897
10898
10899
10900
10901
10902
10903
10904
10905
10906
10907
10908
10909
10910
10911
10912
10913
10914
10915
10916
10917
10918
10919
10920
10921
10922
10923
10924
10925
10926
10927
10928
10929
10930
10931
10932
10933
10934
10935
10936
10937
10938
10939
10940
10941
10942
10943
10944
10945
10946
10947
10948
10949
10950
10951
10952
10953
10954
10955
10956
10957
10958
10959
10960
10961
10962
10963
10964
10965
10966
10967
10968
10969
10970
10971
10972
10973
10974
10975
10976
10977
10978
10979
10980
10981
10982
10983
10984
10985
10986
10987
10988
10989
10990
10991
10992
10993
10994
10995
10996
10997
10998
10999
11000
11001
11002
11003
11004
11005
11006
11007
11008
11009
11010
11011
11012
11013
11014
11015
11016
11017
11018
11019
11020
11021
11022
11023
11024
11025
11026
11027
11028
11029
11030
11031
11032
11033
11034
11035
11036
11037
11038
11039
11040
11041
11042
11043
11044
11045
11046
11047
11048
11049
11050
11051
11052
11053
11054
11055
11056
11057
11058
11059
11060
11061
11062
11063
11064
11065
11066
11067
11068
11069
11070
11071
11072
11073
11074
11075
11076
11077
11078
11079
11080
11081
11082
11083
11084
11085
11086
11087
11088
11089
11090
11091
11092
11093
11094
11095
11096
11097
11098
11099
11100
11101
11102
11103
11104
11105
11106
11107
11108
11109
11110
11111
11112
11113
11114
11115
11116
11117
11118
11119
11120
11121
11122
11123
11124
11125
11126
11127
11128
11129
11130
11131
11132
11133
11134
11135
11136
11137
11138
11139
11140
11141
11142
11143
11144
11145
11146
11147
11148
11149
11150
11151
11152
11153
11154
11155
11156
11157
11158
11159
11160
11161
11162
11163
11164
11165
11166
11167
11168
11169
11170
11171
11172
11173
11174
11175
11176
11177
11178
11179
11180
11181
11182
11183
11184
11185
11186
11187
11188
11189
11190
11191
11192
11193
11194
11195
11196
11197
11198
11199
11200
11201
11202
11203
11204
11205
11206
11207
11208
11209
11210
11211
11212
11213
11214
11215
11216
11217
11218
11219
11220
11221
11222
11223
11224
11225
11226
11227
11228
11229
11230
11231
11232
11233
11234
11235
11236
11237
11238
11239
11240
11241
11242
11243
11244
11245
11246
11247
11248
11249
11250
11251
11252
11253
11254
11255
11256
11257
11258
11259
11260
11261
11262
11263
11264
11265
11266
11267
11268
11269
11270
11271
11272
11273
11274
11275
11276
11277
11278
11279
11280
11281
11282
11283
11284
11285
11286
11287
11288
11289
11290
11291
11292
11293
11294
11295
11296
11297
11298
11299
11300
11301
11302
11303
11304
11305
11306
11307
11308
11309
11310
11311
11312
11313
11314
11315
11316
11317
11318
11319
11320
11321
11322
11323
11324
11325
11326
11327
11328
11329
11330
11331
11332
11333
11334
11335
11336
11337
11338
11339
11340
11341
11342
11343
11344
11345
11346
11347
11348
11349
11350
11351
11352
11353
11354
11355
11356
11357
11358
11359
11360
11361
11362
11363
11364
11365
11366
11367
11368
11369
11370
11371
11372
11373
11374
11375
11376
11377
11378
11379
11380
11381
11382
11383
11384
11385
11386
11387
11388
11389
11390
11391
11392
11393
11394
11395
11396
11397
11398
11399
11400
11401
11402
11403
11404
11405
11406
11407
11408
11409
11410
11411
11412
11413
11414
11415
11416
11417
11418
11419
11420
11421
11422
11423
11424
11425
11426
11427
11428
11429
11430
11431
11432
11433
11434
11435
11436
11437
11438
11439
11440
11441
11442
11443
11444
11445
11446
11447
11448
11449
11450
11451
11452
11453
11454
11455
11456
11457
11458
11459
11460
11461
11462
11463
11464
11465
11466
11467
11468
11469
11470
11471
11472
11473
11474
11475
11476
11477
11478
11479
11480
11481
11482
11483
11484
11485
11486
11487
11488
11489
11490
11491
11492
11493
11494
11495
11496
11497
11498
11499
11500
11501
11502
11503
11504
11505
11506
11507
11508
11509
11510
11511
11512
11513
11514
11515
11516
11517
11518
11519
11520
11521
11522
11523
11524
11525
11526
11527
11528
11529
11530
11531
11532
11533
11534
11535
11536
11537
11538
11539
11540
11541
11542
11543
11544
11545
11546
11547
11548
11549
11550
11551
11552
11553
11554
11555
11556
11557
11558
11559
11560
11561
11562
11563
11564
11565
11566
11567
11568
11569
11570
11571
11572
11573
11574
11575
11576
11577
11578
11579
11580
11581
11582
11583
11584
11585
11586
11587
11588
11589
11590
11591
11592
11593
11594
11595
11596
11597
11598
11599
11600
11601
11602
11603
11604
11605
11606
11607
11608
11609
11610
11611
11612
11613
11614
11615
11616
11617
11618
11619
11620
11621
11622
11623
11624
11625
11626
11627
11628
11629
11630
11631
11632
11633
11634
11635
11636
11637
11638
11639
11640
11641
11642
11643
11644
11645
11646
11647
11648
11649
11650
11651
11652
11653
11654
11655
11656
11657
11658
11659
11660
11661
11662
11663
11664
11665
11666
11667
11668
11669
11670
11671
11672
11673
11674
11675
11676
11677
11678
11679
11680
11681
11682
11683
11684
11685
11686
11687
11688
11689
11690
11691
11692
11693
11694
11695
11696
11697
11698
11699
11700
11701
11702
11703
11704
11705
11706
11707
11708
11709
11710
11711
11712
11713
11714
11715
11716
11717
11718
11719
11720
11721
11722
11723
11724
11725
11726
11727
11728
11729
11730
11731
11732
11733
11734
11735
11736
11737
11738
11739
11740
11741
11742
11743
11744
11745
11746
11747
11748
11749
11750
11751
11752
11753
11754
11755
11756
11757
11758
11759
11760
11761
11762
11763
11764
11765
11766
11767
11768
11769
11770
11771
11772
11773
11774
11775
11776
11777
11778
11779
11780
11781
11782
11783
11784
11785
11786
11787
11788
11789
11790
11791
11792
11793
11794
11795
11796
11797
11798
11799
11800
11801
11802
11803
11804
11805
11806
11807
11808
11809
11810
11811
11812
11813
11814
11815
11816
11817
11818
11819
11820
11821
11822
11823
11824
11825
11826
11827
11828
11829
11830
11831
11832
11833
11834
11835
11836
11837
11838
11839
11840
11841
11842
11843
11844
11845
11846
11847
11848
11849
11850
11851
11852
11853
11854
11855
11856
11857
11858
11859
11860
11861
11862
11863
11864
11865
11866
11867
11868
11869
11870
11871
11872
11873
11874
11875
11876
11877
11878
11879
11880
11881
11882
11883
11884
11885
11886
11887
11888
11889
11890
11891
11892
11893
11894
11895
11896
11897
11898
11899
11900
11901
11902
11903
11904
11905
11906
11907
11908
11909
11910
11911
11912
11913
11914
11915
11916
11917
11918
11919
11920
11921
11922
11923
11924
11925
11926
11927
11928
11929
11930
11931
11932
11933
11934
11935
11936
11937
11938
11939
11940
11941
11942
11943
11944
11945
11946
11947
11948
11949
11950
11951
11952
11953
11954
11955
11956
11957
11958
11959
11960
11961
11962
11963
11964
11965
11966
11967
11968
11969
11970
11971
11972
11973
11974
11975
11976
11977
11978
11979
11980
11981
11982
11983
11984
11985
11986
11987
11988
11989
11990
11991
11992
11993
11994
11995
11996
11997
11998
11999
12000
12001
12002
12003
12004
12005
12006
12007
12008
12009
12010
12011
12012
12013
12014
12015
12016
12017
12018
12019
12020
12021
12022
12023
12024
12025
12026
12027
12028
12029
12030
12031
12032
12033
12034
12035
12036
12037
12038
12039
12040
12041
12042
12043
12044
12045
12046
12047
12048
12049
12050
12051
12052
12053
12054
12055
12056
12057
12058
12059
12060
12061
12062
12063
12064
12065
12066
12067
12068
12069
12070
12071
12072
12073
12074
12075
12076
12077
12078
12079
12080
12081
12082
12083
12084
12085
12086
12087
12088
12089
12090
12091
12092
12093
12094
12095
12096
12097
12098
12099
12100
12101
12102
12103
12104
12105
12106
12107
12108
12109
12110
12111
12112
12113
12114
12115
12116
12117
12118
12119
12120
12121
12122
12123
12124
12125
12126
12127
12128
12129
12130
12131
12132
12133
12134
12135
12136
12137
12138
12139
12140
12141
12142
12143
12144
12145
12146
12147
12148
12149
12150
12151
12152
12153
12154
12155
12156
12157
12158
12159
12160
12161
12162
12163
12164
12165
12166
12167
12168
12169
12170
12171
12172
12173
12174
12175
12176
12177
12178
12179
12180
12181
12182
12183
12184
12185
12186
12187
12188
12189
12190
12191
12192
12193
12194
12195
12196
12197
12198
12199
12200
12201
12202
12203
12204
12205
12206
12207
12208
12209
12210
12211
12212
12213
12214
12215
12216
12217
12218
12219
12220
12221
12222
12223
12224
12225
12226
12227
12228
12229
12230
12231
12232
12233
12234
12235
12236
12237
12238
12239
12240
12241
12242
12243
12244
12245
12246
12247
12248
12249
12250
12251
12252
12253
12254
12255
12256
12257
12258
12259
12260
12261
12262
12263
12264
12265
12266
12267
12268
12269
12270
12271
12272
12273
12274
12275
12276
12277
12278
12279
12280
12281
12282
12283
12284
12285
12286
12287
12288
12289
12290
12291
12292
12293
12294
12295
12296
12297
12298
12299
12300
12301
12302
12303
12304
12305
12306
12307
12308
12309
12310
12311
12312
12313
12314
12315
12316
12317
12318
12319
12320
12321
12322
12323
12324
12325
12326
12327
12328
12329
12330
12331
12332
12333
12334
12335
12336
12337
12338
12339
12340
12341
12342
12343
12344
12345
12346
12347
12348
12349
12350
12351
12352
12353
12354
12355
12356
12357
12358
12359
12360
12361
12362
12363
12364
12365
12366
12367
12368
12369
12370
12371
12372
12373
12374
12375
12376
12377
12378
12379
12380
12381
12382
12383
12384
12385
12386
12387
12388
12389
12390
12391
12392
12393
12394
12395
12396
12397
12398
12399
12400
12401
12402
12403
12404
12405
12406
12407
12408
12409
12410
12411
12412
12413
12414
12415
12416
12417
12418
12419
12420
12421
12422
12423
12424
12425
12426
12427
12428
12429
12430
12431
12432
12433
12434
12435
12436
12437
12438
12439
12440
12441
12442
12443
12444
12445
12446
12447
12448
12449
12450
12451
12452
12453
12454
12455
12456
12457
12458
12459
12460
12461
12462
12463
12464
12465
12466
12467
12468
12469
12470
12471
12472
12473
12474
12475
12476
12477
12478
12479
12480
12481
12482
12483
12484
12485
12486
12487
12488
12489
12490
12491
12492
12493
12494
12495
12496
12497
12498
12499
12500
12501
12502
12503
12504
12505
12506
12507
12508
12509
12510
12511
12512
12513
12514
12515
12516
12517
12518
12519
12520
12521
12522
12523
12524
12525
12526
12527
12528
12529
12530
12531
12532
12533
12534
12535
12536
12537
12538
12539
12540
12541
12542
12543
12544
12545
12546
12547
12548
12549
12550
12551
12552
12553
12554
12555
12556
12557
12558
12559
12560
12561
12562
12563
12564
12565
12566
12567
12568
12569
12570
12571
12572
12573
12574
12575
12576
12577
12578
12579
12580
12581
12582
12583
12584
12585
12586
12587
12588
12589
12590
12591
12592
12593
12594
12595
12596
12597
12598
12599
12600
12601
12602
12603
12604
12605
12606
12607
12608
12609
12610
12611
12612
12613
12614
12615
12616
12617
12618
12619
12620
12621
12622
12623
12624
12625
12626
12627
12628
12629
12630
12631
12632
12633
12634
12635
12636
12637
12638
12639
12640
12641
12642
12643
12644
12645
12646
12647
12648
12649
12650
12651
12652
12653
12654
12655
12656
12657
12658
12659
12660
12661
12662
12663
12664
12665
12666
12667
12668
12669
12670
12671
12672
12673
12674
12675
12676
12677
12678
12679
12680
12681
12682
12683
12684
12685
12686
12687
12688
12689
12690
12691
12692
12693
12694
12695
12696
12697
12698
12699
12700
12701
12702
12703
12704
12705
12706
12707
12708
12709
12710
12711
12712
12713
12714
12715
12716
12717
12718
12719
12720
12721
12722
12723
12724
12725
12726
12727
12728
12729
12730
12731
12732
12733
12734
12735
12736
12737
12738
12739
12740
12741
12742
12743
12744
12745
12746
12747
12748
12749
12750
12751
12752
12753
12754
12755
12756
12757
12758
12759
12760
12761
12762
12763
12764
12765
12766
12767
12768
12769
12770
12771
12772
12773
12774
12775
12776
12777
12778
12779
12780
12781
12782
12783
12784
12785
12786
12787
12788
12789
12790
12791
12792
12793
12794
12795
12796
12797
12798
12799
12800
12801
12802
12803
12804
12805
12806
12807
12808
12809
12810
12811
12812
12813
12814
12815
12816
12817
12818
12819
12820
12821
12822
12823
12824
12825
12826
12827
12828
12829
12830
12831
12832
12833
12834
12835
12836
12837
12838
12839
12840
12841
12842
12843
12844
12845
12846
12847
12848
12849
12850
12851
12852
12853
12854
12855
12856
12857
12858
12859
12860
12861
12862
12863
12864
12865
12866
12867
12868
12869
12870
12871
12872
12873
12874
12875
12876
12877
12878
12879
12880
12881
12882
12883
12884
12885
12886
12887
12888
12889
12890
12891
12892
12893
12894
12895
12896
12897
12898
12899
12900
12901
12902
12903
12904
12905
12906
12907
12908
12909
12910
12911
12912
12913
12914
12915
12916
12917
12918
12919
12920
12921
12922
12923
12924
12925
12926
12927
12928
12929
12930
12931
12932
12933
12934
12935
12936
12937
12938
12939
12940
12941
12942
12943
12944
12945
12946
12947
12948
12949
12950
12951
12952
12953
12954
12955
12956
12957
12958
12959
12960
12961
12962
12963
12964
12965
12966
12967
12968
12969
12970
12971
12972
12973
12974
12975
12976
12977
12978
12979
12980
12981
12982
12983
12984
12985
12986
12987
12988
12989
12990
12991
12992
12993
12994
12995
12996
12997
12998
12999
13000
13001
13002
13003
13004
13005
13006
13007
13008
13009
13010
13011
13012
13013
13014
13015
13016
13017
13018
13019
13020
13021
13022
13023
13024
13025
13026
13027
13028
13029
13030
13031
13032
13033
13034
13035
13036
13037
13038
13039
13040
13041
13042
13043
13044
13045
13046
13047
13048
13049
13050
13051
13052
13053
13054
13055
13056
13057
13058
13059
13060
13061
13062
13063
13064
13065
13066
13067
13068
13069
13070
13071
13072
13073
13074
13075
13076
13077
13078
13079
13080
13081
13082
13083
13084
13085
13086
13087
13088
13089
13090
13091
13092
|
Project Gutenberg's Een strijd om de schatten van Alva, by H. Bertrand
This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
with this eBook or online at www.gutenberg.org
Title: Een strijd om de schatten van Alva
of De watergeuzen in 1572
Author: H. Bertrand
Illustrator: Cornelis Koppenol
Release Date: September 20, 2007 [EBook #22686]
Language: Dutch
Character set encoding: ISO-8859-1
*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK EEN STRIJD OM DE SCHATTEN VAN ALVA ***
Produced by Jeroen Hellingman and the Online Distributed
Proofreading Team at http://www.pgdp.net/
EEN STRIJD OM DE SCHATTEN VAN ALVA
OF
DE WATERGEUZEN IN 1572
NAAR HET ENGELSCH
DOOR
H. BERTRAND
Geïllustreerd door C. KOPPENOL
AMSTERDAM
H. J. W. BECHT
SNELPERSDRUK VAN H. C. A. THIEME TE NIJMEGEN.
INHOUD
I. DE STORM OP DE SCHELDE
II. DE INHOUD VAN DE BARGE
III. DE ZES DRINKEBROERS VAN BRUSSEL
IV. DE BEROEMDSTE NEDERLANDSCHE SCHILDER VAN ZIJN TIJD
V. HET GEVAAR WORDT DREIGEND
VI. IN HET GESCHILDERDE HUIS
VII. ALVA'S DOCHTER
VIII. "ONBEREIKBAAR!"
IX. "GEEN PROVIAND, GEEN WATER, MAAR OVERVLOED VAN KRUIT!"
X. HET GEHEIM VAN HET STANDBEELD
XI. MAJOOR GUIDO AMATI HEEFT EEN STUK IN DEN KRAAG
XII. "BRENG UW DOCHTER BUITEN ANTWERPEN."
XIII. "GOEDE HEMEL! WAT EEN AANBEVELING!"
XIV. GODS VOORZIENIGHEID
XV. HET GEVECHT OP SCHAATSEN
XVI. DE BERSERKER EED
XVII. GEËMANCIPEERDE VROUWEN IN 1573
XVIII. "IS HET EEN DROOM?"
XIX. DE BRUIDSCHAT VAN DE DOCHTER
XX. "PAPA KOMT! NU--ZAL IK HET DOEN!"
XXI. "DE HERTOG VAN ALVA!"
XXII. "OHO! DE VOS IS EINDELIJK GEVANGEN!"
XXIII. "HET IS EEN STAATSZAAK!"
HOOFDSTUK I.
DE STORM OP DE SCHELDE.
"Eerste officier, waar is de bootsman?"
"Vóóruit, commandant, om het plechtanker klaar te maken," antwoordt
Harry Dalton, de dienstdoende luitenant van de _Dover Lass_.
"Goed, roep den bootsman hier. Hij heeft den besten neus aan boord,"
schreeuwt Guy Stanhope Chester, de commandant.
"Tot uw orders, commandant!"
Hierna gaat de jonge zeeman, want hij is hoogstens vijf en twintig
jaar, terwijl hij het schuim en het water van zijn oliejas schudt,
al tastend naar het kompashuis, waarvan de lantaarn bedekt is,
voornamelijk om haar voor den wind te beschermen, maar ook om te
voorkomen, dat het schip in de duisternis zal verraden, waar het
zich bevindt.
Terwijl hij den koers van het schip opneemt, kijkt hij naar de twee
mannen, die vastgebonden zijn aan het stuurtoestel, om niet door de
golven te worden meegesleept, die over het schip hebben gespoeld,
sedert zij de krijtrotsen aan Engelands kust verlieten, en roept hun
toe: "Maakt je maar los, jongens, wij zijn nu in stiller water. Een
gedeelte van Vlaanderen is tusschen ons en den storm."
Een oogenblik later verschijnt de bootsman, een geharde oude Engelsche
pikbroek, een van de nieuwe soort van zeelieden van de groote vaart,
uit de school van Drake en Frobisher. Hij is voor geen kleintje
vervaard en zou geheel en al zeerob zijn, indien hij niet een
borstkuras van geslagen ijzer droeg. Hij salueert zijn commandant,
die vraagt:
"Hoelang is het geleden, sinds wij Vlissingen passeerden, Martin
Corker?"
"Ongeveer vier glazen, mijnheer."
"Twee uur! Dat dacht ik al. Kon je de plaats met het bloote oog
onderscheiden, bootsman?" vraagt Guy, het bezaanswant grijpend van
het schip, dat geweldig slingert door den noordwester storm en het
wassend tij.
"Het was te donker, kapitein; maar ik peilde met mijn lood, zag het
land met mijn oogen en rook de slachterijen op de kust met mijn neus."
"Zoo ging het mij ook," lachte de commandant. "Jij en ik, Martin,
zijn dikwijls genoeg op de Schelde geweest, om het kanaal te kunnen
ruiken in zoo'n donkeren nacht, ofschoon die vervloekte Spanjaarden
iedere boei op de rivier hebben vernield."
Daarna neemt de jonge commandant den eersten officier terzijde en
vervolgt ernstig, met saamgetrokken wenkbrauwen: "Er is geen kans op,
dat wij Alva's galjoenen op deze onstuimige zee in zulk een nacht
zullen ontmoeten."
"Neen," bromt Dalton, "die Spaansche lummels zijn alleen op zee te
vinden bij mooi weer."
"En buitendien," voegt de commandant er aan toe, "zou de _Dover Lass_
het flinkste en grootste Spaansche galjoen, dat ooit de zee bevoer,
bij zulk een storm ook te schande maken," en hij kijkt met den trots
en de liefde van een zeeman naar het nette kleine schip, op welks
halfdek hij staat, terwijl het danst op de golven van den Scheldemond,
het water, dat zijn boeg schoonveegt, vlug door zijn spuigaten werpend,
met Zuid-Beveland te lij en Vlaanderen te loever.
Maar de nacht is zoo donker en het schuim zoo verblindend, dat
Guy Chester's scherpe oogen slechts de helft van zijn schip kunnen
onderscheiden, dat niet meer dan honderd vijf en dertig voet lengte
en tweehonderd vijftig tonnen inhoud heeft, opgetuigd op een wijze,
zooals in de tijden van koningin Elizabeth van Engeland in zwang was,
met drie masten, de groote- en de fokkemast vierkant getuigd, en de
bezaansmast met een langen zeilboom, waaraan een brikzeil zou kunnen
gespannen worden, als het schip niet wegens den storm gereefd had.
Onder dit tuig bevinden zich op het dek van de _Dover Lass_ zulk een
menigte grimmige verdedigingsmiddelen als ooit op een schip van die
grootte, dat koers zette naar Engeland, bijeen werden gevonden;--zes
lange halve achttienponders voor negenponds kogels aan iedere zijde;
vier draaibassen op het halfdek, drie kleine kanonnen, moorddadige
stukken, op den bak, en een half dozijn serpentines, gemonteerd als
draaibassen, op de verschansingen, die voor een schip uit die dagen
ongewoon laag zijn.
Een eigenaardigheid van de _Dover Lass_, met betrekking tot haar
hutten en verschansingen, is, dat zij geen hoogen achtersteven en
hooge voorplecht heeft en dientengevolge in staat is, met grooter gemak
tegen den wind op te zeilen, dan de gewone zestiende-eeuwsche schepen.
Rondom het dikste gedeelte van haar masten bevinden zich wapenrekken
met een menigte hartsvangers, enterhaken en strijdbijlen, terwijl de
haakbussen en pistolen te vinden zijn bij den wapenmeester onder den
bak of in de hut van den bevelhebber.
Haar bemanning, ongeveer honderd vijf en twintig van de luchthartigste
zeerobben, die ooit iemand den hals afsneden of een schip in den
grond boorden, liggen dezen avond, allen zonder uitzondering, niet in
hun kooi, maar op de gemakkelijkste plaatsen, die zij kunnen vinden
tusschen het geschut aan de loefzijde van het dek, en halen grappen
uit, die hun op een gouvernementskruiser niet zouden veroorloofd
worden.
Toch heeft de _Dover Lass_ het uiterlijk van een oorlogsschip, al is de
discipline er niet zoo streng; het is klaarblijkelijk een dier schepen,
door een particulier persoon uitgerust, om te handelen, als er wat te
handelen valt, te vechten, als zij er toe genoodzaakt worden, en de
"Dons" te plunderen, overal en te allen tijde, zooveel ze kunnen;
zooals de schepen, die onder Drake en Frobisher en den ouden John
Hawkins de schrik van de Spanjaarden waren, nog meer dan de schepen
van de Koningin.
"Wel een verschil met verleden week," bromt de eerste officier,
"toen gij, kapitein Chester, bezig waart het hof te maken aan de
schoone dames van Shene en Windsor."
"En gij aan ieder mooi meisje in Harwich," lacht de aangesprokene.
Deze opmerkingen, die schenen gefluisterd te worden, werden in
werkelijkheid uitgeschreeuwd, de een met den mond aan het oor van den
ander, want het gehuil van den wind door het want en het geklots van de
aanrollende golven, als zij het schip zweepten, waren bijna in staat,
zelfs de stem van den ouden Stentor te smoren.
Een oogenblik later staat de bootsman voor den gezagvoerder, salueert
en schreeuwt: "Zou het niet beter zijn, dat ik het andere anker ook
gereed hield?"
"Ja, wij zouden het bij deze zee kunnen noodig hebben," antwoordt
de commandant, terwijl de eerste officier uitroept: "Bij den ouden
Boreas Bill, wat een hondenweer!"
"Ja, maar nog slimmer aan land dan op zee," antwoordt Guy, met de eene
hand zijn oliejas dichter om zich heen trekkend en met de andere zijn
zuidwester vasthoudende, waar, ondanks al de moeite, die hij zich
geeft, om hem vast op zijn hoofd te drukken, toch nog eenige blonde
lokken onder uitwaaien. Het drietal houdt niet op, al dien tijd met
de voeten te stampen, onophoudelijk het water af te schudden, en zijn
best te doen, om warm te blijven bij dien snijdenden noordenwind.
En het is een verschrikkelijke nacht; een van die nachten, die het
menschdom voorgoed in het geheugen blijven door de weduwen, die zij
maken en de weezen, die zij achterlaten; een nacht, waarin de zee het
land verzwelgt; een nacht, waarin de dijken voor het gebeuk van den
oceaan bezwijken, en het water stroomt over de onbeschermde weiden
en bloeiende boomgaarden, die veranderen in een bed van voortjagende
stroomen en diepe zoutzeeën, die de vluchtende boeren met hun vrouwen
en kinderen doet omkomen in Vlaanderen, Brabant, Zeeland, Friesland en
op de eilanden en in de polders van Zuid- en Noord-Holland; een nacht,
die de Nederlanders opnieuw in ellende dompelde, de rijken zoowel als
de armen, edellieden zoowel als burgers, die buitendien reeds vijf
jaar lang het slachtoffer waren van de martelingen, verbrandingen en
geeselingen van Philips II en Alva, zijn onderkoning; een nacht, waarin
de lang aanhoudende noordwesterstorm blaast tegen de onbeschermde
dijken van Holland, gesteund door een springvloed van ongemeene
kracht, en de weerlooze Nederlanden teistert, om ze te herinneren
aan den grooten vloed, waarvan men nog eeuwen zal gewagen--dien van
Allerheiligen 1570.--Het is nu bijna twee jaar later, in de lente van
1572. Teekenen van de ellende, welke op het land wordt aangericht,
vertoonen zich weldra in de duisternis van den nacht. Op het strand
van Zuid-Beveland ziet men lichten heen en weer zweven, en de kreten
van tal van verdrinkende boeren worden meegevoerd door het gehuil
van den wind.
"Bij Sint George, er is een dijk doorgebroken!" schreeuwt Chester
zijn luitenant toe; dan zegt hij iets zachter: "God sta de arme
drommels bij, wij kunnen het niet!" als het schip naderbij stevent,
met den storm nu meer aan stuurboord.
Een minuut later commandeert hij haastig: "Roep de twee
kwartiermeesters en laat loggen."
Als dit gedaan is, mompelt hij plotseling: "Tien knoopen--in den vloed
vier meer! Twee uren! Wij moeten het Kromvliet te loever hebben,
de overstroomde landen liggen aan lij." Daarna roept hij haastig
tot zijn luitenant: "Ga vóóruit en zie, of de beide ankers gereed
zijn. Wij moeten trachten te komen onder de lij van Zuid-Beveland in
het slecht water, waar de vloed, van de Oosterschelde komende, den
stroom van de Westerschelde ontmoet. Als wij verder op geraken met
dezen wind en vloed, zullen onze ankers ons niet meer kunnen houden
aan deze zijde van Fort Lillo, en dat beteekent gevangenschap en dood
voor iedereen, _Alva's dood_--gij weet, wat dat is!"
Hierop mompelt de luitenant niet anders dan: "Ja, dat weet ik!" en
begeeft zich haastig naar vóóruit, waar men hem de matrozen kan
zien commandeeren, die geroepen zijn door den bootsman. Chester,
die bij het roer staat, geeft zelf de richting van het schip aan,
en commandeert de beide stuurlieden.
Een oogenblik later waggelt Martin Corker, de bootsman, over het
glibberige dek naar den commandant toe en fluistert schor: "Schip
vooruit!"
"Hoe weet ge dat? dat zoudt ge immers onmogelijk vannacht kunnen zien."
"Lichten!"
"O, de lichten van Sandvliet."
"Neen, schepen! pistolen--haakbussen. Ik zag hun geweren flikkeren,
drie streken aan lij in het slecht water onder de kust van Beveland!"
"Dan kan ik deze schepen nemen," fluistert de commandant.
Hierbij komt de natuur van dezen man plotseling duidelijk aan het
licht, zijn verwonderlijke vlugheid van denken en doen. Hij beveelt:
"Alle hens aan dek, klaar om te wenden. Zend twintig man naar het
achterdek, om de bezaan te geiën! Laat de twee ankers stoppen tot
op twintig vaâm! Gelast het stuurboordskwartier zich te wapenen met
pieken, haakbussen en bijlen--enkel staal. Er moet bij deze affaire
geen rumoer worden gemaakt! Commandeer drie mannen te loever met
enterhaken!"
Een minuut later ziet hij vuurwapenen schitteren op een kabelslengte
aan bakboord.
"Stuurboord je roer!" schreeuwt hij tot den man aan het
stuurrad. "Genoeg, stuur voorzichtig, zeg ik je. Bezaan uit!"
Een oogenblik later passeeren zij rakelings de schepen en nauwkeurig
de kracht van de strooming berekenend, die geweldig is, wendt hij
plotseling zijn schip en geeft zijn bevelen door de spreektrompet:
"Stuurboord je roer! Lijbrassen los! Haal door de loefbrassen!"
En aanstonds wendt het schip met scherp gebrast vóórtuig en staanden
kluiver, die, hoewel bijna uit de lijken gewaaid, het schip spoedig in
het slecht water drijft, gevormd door den stroom van de Oosterschelde,
die hier het water van den hoofdmond ontmoet.
Het volgend oogenblik heeft hij twee schepen langszij en zijn de
manschappen van stuurboordskwartier, door zich aan touwen af te laten,
in de schepen gesprongen, die ze enteren en nemen. Deze dobberen weldra
naast hem aan lij, beschermd voor de zee en den wind, terwijl hij het
anker laat vallen in het slecht water, gevormd door de ondiepten en
moerassen van Zuid-Beveland.
Er is blijkbaar nagenoeg niet gevochten in de boot, daar zijn
manschappen haar bij verrassing genomen hebben.
Een oogenblik later klimt de bootsman weer aan boord van de _Dover
Lass_ en bericht: "Wij hebben ze beide!"
"Wat zijn het?"
"De een is een vriend en de ander een vijand."
"Wie is de vriend?"
"Dirk Duyvel en zijn Watergeuzen; en Dirk gaat te keer als een bezetene
en vloekt en zweert bij hoog en laag, dat hij gemeen behandeld is."
"Wie is de vijand?"
"Een Spaansch plezier-galjoen of staatsbarge, te oordeelen naar de
uitrusting en de tenten."
"Wie zijn er aan boord?"
"Roeiers, die om hun leven smeeken, en twee of drie vrouwen, op
één na allen flauw gevallen. Er was ook een Italiaan aan boord of
een Spanjaard, tenminste zoo iets, maar Duyvel en zijn troep hebben,
toen zij hem gevangen hadden genomen, een touw om zijn lijf gebonden,
hem overboord geworpen en hem zoo meegesleept; ik denk, dat hij nu
wel verdronken zal zijn."
"Goed, trek den Italiaan op en breng hem aan boord. Zend Dirk ook
hier."
Een oogenblik later komt een breedgebouwde Hollandsche zeerob aan
boord, stampt hard met zijn zware laarzen en vloekt bij iederen stap,
dien hij doet.
"Kom hier, Dirk, wat hebt gij te vloeken?" lacht de jonge commandant.
"Waarom ik vloek? Ik vloek op u! Wie geeft u het recht, mij mijn buit
af te nemen? Wie zijt gij, zeg?"
"Kent ge me niet meer, Dirk? Kom eens hier."
De commandant werpt de deur van zijn hut open en wenkt den Hollandschen
zeeman, dat hij hem naar binnen zal volgen. Er hangt een schommelende
lamp aan een dwarsbalk van den koekoek, die een schemerachtig
licht verspreidt, maar de duisternis is zóó ondoordringbaar, dat
de Hollander en de Engelschman toch beiden met hun oogen knippen,
als zij binnenkomen.
Een oogenblik later roept Dirk uit:
"Genadige hemel! Ik herkende de stem niet. Het is kapitein Chester. De
'Eerste der Engelschen'!"
Deze bijnaam, waarmee hij Guy betitelt, is hem door de Hollanders
gegeven, toen hij voor het eerst in hun land verscheen als spion,
gezant en agent van koningin Elizabeth; daar Engeland op voet van
vrede met Spanje verkeert, heeft zijn souverein openlijk de daden
van den man afgekeurd, die zijn leven dag aan dag in de waagschaal
stelde voor hare belangen op de kusten van Holland, belangstellend
den ongelijken strijd gadeslaande, dien de Nederlanders voeren tegen
de macht van Philips II van Spanje en de wreedheden--het verwoesten,
verbranden, geeselen en martelen--van Alva, zijn onderkoning. Deze
bijnaam, de "Eerste der Engelschen", is hem waarschijnlijk gegeven in
de hoop--hoe flauw die ook was--dat hij niet de _laatste_ Engelschman
zou zijn; dat anderen na hem zouden komen, om hen te helpen strijden
voor vrijheid van denken en dat zij, zoo zij al niet openlijk worden
bijgestaan, althans in het geheim ondersteund zullen worden door de
macht der dochter van Hendrik VIII;--heeft toch Philips niet gezworen,
de kettersche Engelschen evengoed als de Hollanders te zullen verdelgen
in het belang van den godsdienst? Want totaal verslagen te Jemmingen
en verdreven uit Friesland, hun stadhouder en prins een balling in
Duitschland, bestaat er voor de aanhangers van Willem den Zwijger
geen hoop op redding meer, tenzij door de krachtdadige tusschenkomst,
of zoo hem deze niet mocht worden verleend, door den heimelijken
bijstand van Engeland.
Als hij den Engelschman herkent, komt er een droomerige uitdrukking
op het gelaat van Dirk Duyvel, ofschoon hij grimmig mompelt: "Kapitein
Chester, uw daad is niet de daad van een Watergeus."
"Wel verdraaid! Gij weet best, dat ik een van de uwen ben," lacht
de jonge man, een penning toonend, dien hij om den hals draagt en
waaraan twee of drie geuzennapjes hangen met deze woorden er op: "_En
tout fidelles au Roy!_" en een borstbeeld van Philips II van Spanje.
"Een wonderlijke zinspreuk voor een Engelsch onderdaan," vervolgt Guy,
"doch sinds ik een der uwen werd, ter wille van haar, die mij herwaarts
zond," hij aarzelt een weinig, eer hij de woorden uitspreekt, "heb
ik tegenover u gehandeld als een broeder Gueux, en trouw gezworen
aan de grondbeginselen van de Bedelaars van de Zee--als zij er die
ten minste op na houden. Houden zij er die op na, Dirk?" spotte
hij. "Antwoord mij, gij zeeschuimer. Hebt gij niet het schip van uw
eigen broer gekaapt, verleden jaar?"
"Nu, die geschiedenis is voor tweeërlei uitlegging vatbaar, kapitein,"
bromt de Hollander. Daarna vervolgt hij angstig: "Maar gij zijt toch
niet van plan, mijn buit te rooven?"
"Neen, ik wil u alleen maar helpen, hem in veiligheid te brengen. En
gij hebt mijn hulp vannacht wel noodig, want gij zoudt het met dezen
wind zonder mij nooit klaarspelen en uw schepen weer bereiken. Waar
zijn zij?"
"Ongeveer vier mijlen de Oosterschelde af."
"Dan zou uw boot ze nooit bereiken. Gij zoudt in het Sandvliet gedreven
worden of voorbij de forten, in Alva's klauwen, tenzij gij op een dijk
werdt geworpen, waar gij gevaar liept, door zijn Spaansche huurlingen
overhoop te worden geschoten. Gij zoudt uw ankers hier niet kunnen
uitwerpen, uw booten zouden zinken; zonder de hulp van mijn schip
zoudt gij binnen tien minuten in de armen van de zeenimfen liggen of
binnen twee uren in Alva's handen zijn. Wat zou het ergste wezen?"
"Ik denk, dat in Alva's handen te vallen, het ergste zou zijn, zoowel
voor mij als voor u! Hij haat den 'Eerste der Engelschen' haast nog
meer dan ons, oproerlingen," grijnst de Hollander. Hij huivert toch
bij het uitspreken van dien naam, gevreesd door iederen Nederlander
en meer nog door al die bannelingen, welke zich tot lijfsbehoud
gedwongen hebben gezien, om, onder den naam van Geuzen, piraten en
zeeroovers te worden, ofschoon zij de vrijheidsapostelen zijn onder
Willem van Oranje.
"Nu, en wat hebt gij gevangen? Vertel mij eens alles," zoo laat de
Engelschman zich weer hooren. Deze heeft schitterende, donkerblauwe
oogen en lang, krullend, kastanjebruin haar, en zijn geheele persoon
vormt een scherpe tegenstelling met den Hollander, die er flegmatiek
en droomerig uitziet en wiens goedaardig gelaat prijkt met een
onveranderlijken grijnslach--die hem, Dirk Duyvel, nooit verlaat,
hetzij hij zijn gebeden opzegt, een schip plundert of een Spanjaard
naar de andere wereld zendt.
"Wel, wij zetten hierheen koers," antwoordde hij. "De storm was toen
nog niet zoo hevig, anders hadden wij het zeker niet gedaan. Wij
zagen een dijk doorbreken aan deze zijde van het Sandvliet, en wij
wilden de bezittingen van de boeren in bewaring nemen, om ze hun
terug te geven, als zij in het leven mochten terugkeeren. Terwijl wij
daarmee bezig waren, zagen wij, dat er aan een landhuis een vaartuig
werd uitgezet; wij begrepen, dat daarop wat zou te halen zijn. Nu,
en toen volgden wij dat vaartuig. Het trachtte de rivier op te komen
in de richting van Antwerpen, maar wij schoten de matrozen dood, en
hadden het juist vermeesterd en een Italiaan overboord geworpen, en
waren bezig te onderzoeken of er ook iets viel buit te maken, behalve
de vrouwen, waarvan er drie in zwijm vielen, toen ik haar aansprak
en haar vertelde, wat wij van plan waren met haar te doen,--toen gij
langszij kwaamt; eer ik wist wat er gebeurde, lag ik op den grond,
met twee van de uwen over mij heen, die hun dolken tegen mijn hals
hielden, terwijl zij aardigheden verkochten over den waarschijnlijken
duur van mijn leven."
Dit verslag wordt afgebroken door de komst van den bootsman, die
salueert en een levenlooze, druipende massa op de bank in de kajuit
neerlegt, terwijl hij plichtmatig bericht: "De Italiaan is aan boord,
commandant."
"Laat eens zien, of er nog leven in zit."
Doch na een kort onderzoek maakt Chester het teeken des kruises en
fluistert: "Hij is buiten het bereik der levenden. Alle barbiers,
medicijnmeesters en chirurgijns ter wereld zouden zijn hart niet weer
aan het kloppen kunnen brengen," en hij legt zijn hand op het hart
van den doode.
Op hetzelfde oogenblik schrikt hij en roept uit: "Er zit iets in zijn
jas, er schijnt iets ingenaaid te zijn."
"Alle duivels! Geld? Heeft hij geld in zijn jas?" schreeuwt de
Hollandsche vrijbuiter op spijtigen toon. "Zouden wij zoo dom zijn
geweest, het niet te vinden, toen wij zijn zakken doorzochten, eer
wij hem overboord gooiden? Is het geld? Dan is het van mij!"
"Het is geen geld, het zijn papieren," merkt Chester op, het wambuis
van den Italiaan opensnijdend en er een pakje uithalend, dat zorgvuldig
in geoliede zijde gewikkeld is.
"Als het enkel papieren zijn, kunt gij ze houden," zegt de
Nederlandsche Watergeus edelmoedig.
De Engelschman onderzoekt de documenten, die hij in de hand houdt;
eensklaps maakt hij een gebaar van verrassing, hij schijnt te
ontroeren en mompelt in zichzelven: "Zou het mogelijk zijn!--ik kan
dat vervloekte Spaansche cijferschrift niet lezen."
Weer onderzoekt hij alles nauwkeurig en na verloop van een paar
minuten beginnen zijn oogen te schitteren.
Hij wendt zich tot Dirk Duyvel en zeg kortaf: "Hoeveel verlangt
gij voor uw buit? Voor alles! Gij hebt mij de papieren gegeven--wat
verlangt gij nu voor de boot?"
"Het is een mooie boot!"
"Maar _gij_ hebt er toch niets aan!"
"En dan de drie vrouwen. Ik zou een losgeld voor haar kunnen krijgen."
"Van wien?"
"Van haar vaders of moeders of beminden; zij zouden het niet heel
aangenaam vinden, als zij wisten, dat die vrouwen ontvoerd waren door
de Watergeuzen, de kampvechters voor de vrijheid," zegt Duyvel met
een leelijke grijns, "en één is er bij, die heel mooi is."
"Hm! hoe hebt gij dat kunnen onderscheiden in deze duisternis?"
"Dat kon ik niet zien, maar ik hoorde het. Haar stem is zoo zoet
als het zachtste register van het groote orgel in Amsterdam, dat,
hetwelk men de 'engelenstem' noemt."
"Hoeveel verlangt gij voor alles?" vraagt de Engelschman,
onverschilligheid veinzend, op den toon van een man, die met een
kramer marchandeert.
"Duizend kronen."
"Driehonderd," antwoordt Chester kortaf.
"Vijfhonderd in elk geval."
"Driehonderd in zilver," en de jonge commandant opent een kastje
in zijn hut en haalt er een zak met Carolus-guldens uit. "Het is
beter, dit zekere in handen te hebben," zegt hij, "dan te moeten
marchandeeren aan den wal, met de kans, om gevangen genomen en gehangen
te worden. Driehonderd voor alles, vrouwen, boot, alles!"
"Wat wilt gij er mee doen?"
"Dat is mijn zaak," zegt de Engelschman, opnieuw in de papieren
kijkend, die hij den doode,--naar zijn kleeding en voorkomen te
oordeelen, een Spanjaard of Italiaan,--heeft afgenomen.
"En ik zal u zeggen, wat ik wil doen," vervolgt Guy; "wanneer deze zaak
zoo voordeelig blijkt als zij schijnt, geef ik er nog tweehonderd bij,
als ik weer uit Engeland hier kom."
"Welnu, de buit is de uwe, geef mij nu maar spoedig het geld."
Dit is spoedig gedaan. Chester schrijft een bewijs van ontvangst,
dat de Hollander onderteekent. Een oogenblik later zegt kapitein
Guy losweg: "Duyvel, ik zou u raden met uw boot naast ons te blijven
liggen tot morgen vroeg, gij redt het nooit in dien storm," gaat naar
het dek, en zijn eersten officier ter zijde nemend, zegt hij kortaf:
"Gij moet het commando van de _Dover Lass_ overnemen, luitenant Dalton,
tot ik terugkom."
"Wilt gij het schip dan vannacht nog verlaten?"
"Ja; een bericht, dat ik daar pas heb gekregen, maakt het noodig,
dat ik vannacht nog naar Antwerpen ga."
"Naar Antwerpen! _In Alva's klauwen_, regelrecht in het verderf?"
"Ja."
"Hoe?"
"In die Spaansche barge, die naast ons ligt."
"Gij neemt toch eenigen van uw manschappen mee?"
"Neen."
"Dan is uw leven geen duit waard."
"Dat zal wel losloopen. Die laffe roeiers van de barge zullen mij geen
kwaad doen. Gij weet, dat ik op Hispaniola Spaansch heb geleerd en
het zoo goed spreek, dat ik er mij zelf haast om veracht. Ik ben van
plan te gaan als een Spaansch officier, onder den naam, waarvan ik
mij bij mijn vorige bezoeken aan Antwerpen reeds bediende: kapitein
Guido Amati. Ik zal mij uitgeven voor den redder van de dame in
de boot,--namelijk als alles naar wensch gaat. Zorg dat de sloep
morgenmiddag op mij wacht bij den dijk, die het dichtst bij fort
Lillo is."
"Gij speelt met uw leven. Ja, gij gaat zelfs nog verder, gij werpt
het weg," waagt de eerste officier nog angstig op te merken.
"Ik doe beide voor mijn goede Queen Bess [1], wier hand ik kuste,
eer ik Engeland verliet," fluistert de jonge man. "Nu wil ik mijn
gevangene gaan zien."
Een touw grijpende, springt hij over de lage verschansing en staat
in het volgende oogenblik tusschen zijn manschappen, die nog steeds
de wacht houden op het Spaansche pleiziervaartuig,--een seconde later
hoort Guy Chester de zoetste, lieflijkste, verleidelijkste stem, die
hij ooit heeft gehoord, sinds hij zijn ooren opende voor het geluid
van man--of vrouw.
HOOFDSTUK II.
DE INHOUD VAN DE BARGE.
Nooit te voren is Guy Chester zoo getroffen door den toon van een
menschelijke stem, ofschoon, in de bijna ondoordringbare duisternis,
haar bekoring niet wordt ondersteund door een bevallig figuurtje,
aanminnig gelaat of schitterende oogen. Het is enkel de stem, die
hem bekoort. Deze zegt: "Senor, zijt gij een officier? Hebt gij gezag
over deze woeste mannen?"
Zij, die spreekt, is opgestaan, toen Guy in de boot sprong. Misschien
heeft de dame, in weerwil van de duisternis, opgemerkt, dat zijn
manschappen hem salueeren. Zij spreekt Spaansch, zuiver, beschaafd
Spaansch; het welluidende der Castilianen.
"Dat heb ik, Senorita," antwoordt Guy, in dezelfde taal, ofschoon zijn
accent en uitspraak bijna barbaarsch klinken naast haar beschaafden
tongval. De klank van het Spaansch schijnt de dame gerust te stellen,
die te voorschijn komt van onder de tent, die den achtersteven van
de boot versiert en beschermt, vlak voor Chester gaat staan en op een
half verzoekenden, half bevelenden toon zegt: "Zeg mij, wie gij zijt!"
"Kapitein in Romero's regiment Sicilianen. Niet geboren in Spanje,
zooals mijn accent verraadt," antwoordt de jonge Engelschman, en hij
voegt er aan toe: "Mijn geboorteplaats was op Hispaniola."
"Ah! een Spaansch officier," roept de dame verheugd uit; "dus is uw
schip een Spaansch?"
"Zeker," antwoordt de Engelschman, die, nu hij zich eenmaal heeft
voorgenomen te bedriegen, ook niet op een leugen ziet.
"Dan," antwoordt de dame op een toon, die eensklaps vertrouwelijk en
toch bevelend wordt, "senor capitan, zijt gij wel zoo goed mij terstond
veilig naar Antwerpen te begeleiden." Een oogenblik later vervolgt zij:
"En ik hoop, dat gij die woeste Hollandsche rebellen, die onbeschaamde
Watergeuzen, zoo spoedig mogelijk zult straffen. Zij hebben den
kapitein en de soldaten van mijn barge vermoord, en den armen
secretaris van den markies de Cetona, Chiapin Vitelli, verdronken."
Bij den naam van Vitelli ontstelt Chester. "Zeker, senorita," antwoordt
hij snel. "Al die schurken zullen worden gehangen aan de ra, zoodra
uw jacht uit zicht is."
"Maar gij moet met mij meegaan, ik beveel het!"
"Uw woorden zijn voor mij een bevel," zegt Guy beleefd, een glimlach
onderdrukkende, als hij er aan denkt, dat zijn schoone gevangene
zich een vreemd gezag over hem aanmatigt. "De commandant van het
schip zal overgaan tot de bestraffing van de zeeschuimers, zoodra
wij vertrokken zijn."
"Gij zult zeker spoedig gereed zijn om mij te vergezellen?" De stem,
die in de duisternis tot hem komt, is die van iemand, welke gewoon
is te bevelen, ofschoon zij ongemeen lief en welluidend klinkt.
"Binnen vijftien minuten," antwoordt Guy met militaire promptheid;
daarna vervolgt hij, met iets galants in zijn stem: "Zal ik u niet
een weinig ververschingen zenden van het schip? De nacht is heel koud."
"Neen, ik ben goed ingestopt. Mijn kameniers kunnen mijn handen wrijven
en wij hebben uitstekenden Spaanschen wijn en andere ververschingen
in de kajuit. Maar haast u wat, of wij zullen niet voor morgenochtend
te Antwerpen zijn."
"Zoo spoedig mogelijk zal ik terug zijn." Met deze woorden springt
Guy vlug uit de barge en klautert over de verschansing van zijn
eigen schip.
Vervolgens trekt hij zijn eersten officier, die naar het gesprek heeft
staan luisteren, haastig ter zijde en zegt: "Het is alles naar wensch
gegaan. En ik ben nu ook nog iets meer te weten gekomen. Die doode
man in de hut (dien gij zoo spoedig mogelijk overboord moet werpen)
is de secretaris van dien verwenschten Chiapin Vitelli!"
"De schurk, die Alva helpt in zijn plannen tegen het leven van onze
vorstin?" roept Dalton uit.
"Ja. Dit maakt het dubbel noodzakelijk, dat ik naar Antwerpen ga. Het
zou kunnen zijn, dat ik daar eenige dagen moest blijven. Blijf met de
sloep dicht bij den dijk beneden fort Lillo, zooals ik u bevolen heb."
"Gij doet een dolzinnig waagstuk," mompelt zijn ondergeschikte,
nog een bedenking wagend.
"Maar ik moet het wel doen. Voor het geval, dat mij iets overkomt,
voor het geval, dat ik--niet terug mocht komen, zeg dan aan mijn
koningin, dat ik het om harentwil deed. Keer met het schip naar
Engeland terug, Dalton, en spreek tot onze vorstin deze woorden:
'Wees meer dan ooit op uw hoede voor Spaansch vergift of Spaansche
dolken. Het is de laatste waarschuwing van Uwer Majesteits getrouwen
vazal Guy Stanhope Chester.'"
Dit zeggende, stapt de jonge man in zijn hut en als hij na tien minuten
de deur weer opent, beschijnt het flauwe licht een geheel ander man.
Hij is niet langer de door weer en wind geteisterde zeeman in oliejas
en zuidwester, maar de zwierigste en wellevendste jonge edelman, die
ooit het hof maakte aan de dames van Hampton of met haar schertste
op de tennisvelden van Windsor of Westminster.
Een lichtblauwe fluweelen baret, versierd met twee lange witte veeren,
vastgehecht door een diamanten gesp, bedekt zijn jeugdig hoofd; om zijn
hals draagt hij een breeden Spaanschen kraag van Venetiaansche kant;
zijn fluweelen wambuis is gegarneerd met zilver en satijn; zijn broek
is van de fijnste Fransche zijde; zijn hooge Spaansche laarzen zijn
van het zachtste bronskleurig marokijnleder. In dit zwierig kostuum,
met zijn blauwe, overmoedig schitterende oogen, lachende lippen en
krullende haren, maakt Guy Stanhope Chester een even goed figuur als
de ridderlijke Dudley, graaf van Leicester, wanneer hij de koningin
van Engeland en haar hofdames wist te betooveren.
Misschien wint hij het zelfs nog van dezen, want zijn gelaat is open
en zijn glimlach oprecht, ofschoon er een vastberaden uitdrukking op
zijn gelaat ligt, als hij uit zijn hut stapt en naar het kruit in de
pan van de twee lange pistolen kijkt, die hij in zijn gordel heeft,
en zijn borst betast, om zeker te zijn, dat de lange scherpe ponjaard
op zijn plaats is, en vervolgens tegen het gevest van zijn zwaard
slaat, om er zich van te vergewissen, dat zijn trouw, welbeproefd
Toledaansch rapier aan zijn zijde hangt. Want bij het bezoek, dat hij
gaat brengen aan de groote stad der Nederlanden, die zich in Alva's
macht bevindt, is het voor hem niet alleen een quaestie van slagen
of mislukken, maar een quaestie van leven of dood. Guy is natuurlijk
zoo verstandig geweest, zich het aanzien te geven van een Katholiek
Spaansch officier; hij heeft den Geuzenpenning afgedaan en draagt in
plaats daarvan, zeer in het oog vallend, een rozenkrans van gouden
kralen en een rijk versierd kruis.
Terwijl hij deze verandering in zijn uiterlijk maakte, had hij
een miniatuur-portret, gevat in diamanten, van zijn borst genomen,
een portret van een meisje van zeldzame Castiliaansche schoonheid,
dat hij met smachtende blikken bezag onder het mompelen van deze
onverstaanbare woorden: "Mijn eenige prijs van al de schatten van Alva,
die ik buitmaakte voor mijn koningin--als ik het origineel kon winnen."
Intusschen veroorzaakt het zwierige kostuum van Guy Chester heel wat
opschudding op zijn halfdek, en trekt zelfs de aandacht van den anders
zoo onverstoorbaren vrijbuiter Dirk Duyvel, die juist buiten de hut
doodbedaard zijn driehonderd guldens zit te tellen. Deze roept:
"Drommels, daar moet een mooi meisje in 't spel zijn!" En zijn
eerste officier, ja, zelfs zijn tweede, veroorloven zich een paar
grappen over zijn voorkomen, terwijl Dalton nog opmerkt: "Bij de vier
Evangelisten! Die rooftocht beteekent _liefde_ zoowel als _bloed_!"
En de tweede stuurman, die nog weinig meer is dan een roodwangig
jongetje, schatert het uit en fluistert daarna in het oor van zijn
commandant: "Neem mij mede, kapitein Chester, voor een kruisvaart te
land. Er zijn nog andere dames in de barge, behalve degene, voor wie
gij u zoo hebt opgedirkt."
"Neen, mijn beste jongen, zulk een uitstapje aan wal zou je dood
zijn," merkt de commandant op, doch opeens keert hij terug in zijn hut
en mompelt: "Bij de zeven kampioenen van het Christendom, die stem
zou mij haast alle overleg doen verliezen. Daar zou ik nu waarlijk
zonder geld op weg zijn gegaan, een achteloosheid, die mij duur zou
te staan komen!"
Met deze woorden ledigt hij in zijn eenen zak den inhoud van een
kleinen buidel, gevuld met Spaansch goud, dien hij uit een der
kastjes in de hut heeft gekregen, en stopt in den anderen een
aantal Spaansche florijnen, Hollandsche kronen en Nederlandsche
stuivers. Zich omkeerende, ziet hij zijn eigen beeld weerkaatst
in een kleinen Venetiaanschen spiegel, die in de hut is bevestigd,
en roept plotseling verschrikt uit: "En ik zou mijn regenmantel ook
vergeten. Dat zou een koopje zijn geweest bij dezen storm!"
Dit zeggende, werpt hij over zijn zwierige kleedij een langen mantel
van een zachte Engelsche wollen stof en in het volgend oogenblik
is hij aan boord van het Spaansche vaartuig dat, na snel door zijn
manschappen te zijn ontruimd, nu van het schip wordt afgestooten.
Daarna begeeft hij zich naar den achtersteven, neemt de roerpen in
de hand en roept op bevelenden toon in het Spaansch: "Voorwaarts,
gij honden van roeiers! De man, die rechtop durft gaan zitten of geen
slag houdt bij het roeien, totdat wij in Antwerpen zijn, sterft door
mijn hand." Want hij vreest, dat de minste onachtzaamheid van den
kant der roeiers de boot dwars van den wind en van den stroom zal
brengen, wat noodlottige gevolgen kon hebben bij deze holle zee,
snellen vloed en hevigen wind.
"Gij schijnt zeeman zoowel als soldaat te zijn," merkt de jonge
Spaansche dame op, aan wier zijde hij nu gezeten is.
"Ja, ik ben een weinig vertrouwd met elke wijze van vechten, te land
en ter zee," antwoordt Guy, iets nader schuivende bij die welluidende
stem.
"Ik zal u," fluistert de jonge dame, "altijd als mijn redder
beschouwen."
Vervolgens brengt zij hem in de uiterste verbazing en doet hem haast
schrikken, door op beschermenden toon te zeggen:
"Gij hebt geluk gehad, senor capitan! _Want ik wil, dat gij voor
hetgeen gij aan mij hebt gedaan, tot kolonel bevorderd zult worden_!"
Deze verzekering wordt door de liefelijke stem naast hem gedaan
met evenveel vertrouwen, alsof zij kwam van de koningin van Spanje
zelve. Maar den Engelschman loopt, bij het hooren er van, een koude
rilling over den rug. "Wie voor den drommel kan zij zijn?" vraagt
hij zich verwonderd af. "Ik lever mij roekeloos over in Alva's macht,
door haar naar Antwerpen te begeleiden."
Maar terugkeeren is niet meer mogelijk. De boot is reeds in den
hoofdstroom; beide, wind en vloed, zweepen haar nu voort naar
Antwerpen, evenals de lijken van menschen en vee, die de stroom
meevoert, als getuigen van de verwoesting, welke de oceaan in de
Nederlanden aanricht.
"En wie heb ik te danken voor deze bevordering?" waagt Guy te vragen,
want hij brandt van nieuwsgierigheid om den naam te vernemen van de
dame, die naast hem zit.
"Gij kunt mij Dona Hermoine noemen," antwoordt de schoone op een
toon, die aanduidt, dat zij voldoende bekend is, om het geven van een
nadere aanduiding als overbodig te kunnen beschouwen. Een oogenblik
later zegt zij op kalmen toon tot een harer onderhoorigen, die naast
haar knielt, om haar handen te wrijven, daar de nacht zeer koud is:
"Zoo is het goed, Alida, tracht nu zelve ook warm te worden."
"Ja, Excellentissima," antwoordt het meisje.
De hoog klinkende titel prikkelt Chester's nieuwsgierigheid nog meer,
maar hij kan die thans niet verder bevredigen. Elke spier van zijn
gelaat is gespannen, hij heeft al zijn gedachten noodig om de boot
uit den wind en recht in den stroom te houden, terwijl zij de Schelde
opvliegt. Eén enkele verkeerde beweging van een der roeiers zou haar
uit den koers kunnen brengen, en dat zou in dezen stormachtigen nacht
gelijk staan met haar ondergang.
Hij kan nauwelijks tijd vinden om de vrouwelijke bedienden van de
jonge dame te gelasten, haar zooveel mogelijk met stukken zeildoek
te beschutten voor het schuim, dat hen volgt; al zijn opmerkzaamheid
wordt vereischt, om de zwakke boot veilig te houden in haar wedloop
met de wilde wateren rondom haar. Hij heeft geen moeite met de roeiers;
zij roeien, alsof zij weten, dat hun leven afhangt van hun inspanning.
Zóó snellen zij voort.
Een donkere, sombere massa aan zijn rechterhand duidt het grimmige
fort Lillo aan. Als zij dit voorbij zijn, weet Guy, dat hij onder het
bereik is van Alva's handen, binnen de Spaansche linie. Zij snellen
echter voort, langs schepen, die zijn losgeslagen van hun ankers en
nu wegdrijven met den vloed, langs andere, die een schuilplaats hebben
gevonden in de verschillende bochten en inhammen van de Schelde. Geen
enkel vaartuig--behalve het hunne--spoedt zich voort met een doel,
alle hebben ergens een schuilplaats gezocht. Geen Spaansche galeien
houden de wacht op de rivier, maar de lichten op de dijken duiden aan,
dat de oeverbewoners waken, om hun bezittingen en zichzelven te redden.
Een poosje later zegt de dame, die al dien tijd haar best heeft
gedaan om zich warm te houden, door met haar voetjes te stampen en
haar kleine handen te wrijven, waarin zij door haar vrouwen wordt
bijgestaan: "Zoudt gij niet een kleine hartversterking willen nemen,
senor capitan? Een glas wijn? Gij spaart zorg noch moeite voor mijn
veiligheid."
"Leid in Gods naam mijn aandacht niet af van de boot!" mompelt Guy
tusschen de tanden. "Wij zijn aanstonds in een bocht van de rivier. De
wind zal dwars overkomen. Ik worstel voor ons aller leven."
Dan zet hij zich opnieuw schrap voor den strijd, want de stroom en
de wind zijn niet meer in één richting en dat maakt zijn taak aan
het roer des te moeilijker.
Maar als zij deze bocht voorbij zijn, en nu de waterzijde van Antwerpen
naderen, wordt de wind, door het land gebroken, minder hevig, en het
wassend tij, dat bijna zijn hoogtepunt heeft bereikt, minder snel
en gevaarlijk.
"Goddank, wij hebben het ergste gehad," zegt Guy met een zucht van
verlichting. "Nu zal ik gaarne een glas wijn aannemen, schoone dame;
het is vinnig koud;" dit laatste zegt hij klappertandend.
"Oho!" lacht de schoone aan zijn zijde. "Zijde, satijn en fluweel zijn
ook niet zoo doelmatig, senor capitan, als uw oliejas en zuidwester,
toen gij het eerst aan boord van mijn jacht kwaamt. Wie mooi wil zijn,
moet zich daarvoor ook wat last getroosten. Uw zwierige kleedij werd
vermoedelijk gekozen ter wille van de een of andere schoone dame in
Antwerpen, capitan mio."
"Ja, voor een _zeer_ schoone," antwoordt Guy, wiens mantel van zijn
schouders is gegleden en wiens kanten opslagen den fijnen pols van
de jonge dame hebben aangeraakt, terwijl hij den zilveren beker aan
den mond brengt en den fijnsten ouden Spaanschen wijn, die ooit door
zijn keel is gegleden, in staat stelt zijn bloedsomloop te versnellen
en zijn verkleumd lichaam te verwarmen.
Het edele vocht schijnt zijn levensgeesten op te wekken en hij lacht.
"Nog een beker, als ik u mag verzoeken, om hem uit te drinken
op de gezondheid van de schoonste dame." En als hij dien heeft
gekregen, zegt Guy met zeemans-stoutmoedigheid en jeugdig vuur:
"Op u!" de schoone vóór hem doordringend aankijkend in de hoop,
dat de gloed zijner oogen door de duisternis heen zal dringen. Want
hij heeft de hand aangeraakt, die hem den beker heeft gereikt, en
deze is verwonderlijk zacht en klein, en de gansche wijze van zijn
en doen zijner schoone gezellin is die van bloeiende, levendige,
opgewekte jeugd; de jeugd, die de ouderdom kan benijden doch nooit
kan nabootsen; de jeugd, die de goden slechts eens geven; de jeugd,
die de zwartste duisternis niet kan verbergen.
Buitendien heeft zij, door een onverwachte slingering van de boot,
een oogenblik tegen zijn borst gerust--slechts een _oogenblik_; doch
in die vluchtige aanraking heeft hij de gestalte van een Venus kunnen
onderscheiden en de vlugge bevalligheid van een Hebe.
"In naam van alle heiligen, wie kan zij zijn?" vraagt hij verwonderd.
Bij zijn vermetelen toost trekt de dame zich haastig terug, met
een ingehouden kreet, voortgekomen half uit verwondering, half uit
hoogheid. Een oogenblik later lacht zij, een lach, alleen eigen aan
de jeugd, bekoorlijk, betooverend, en merkt op: "Zulke toosten zullen
u de verontwaardiging van mijn duena op den hals halen."
"Uw duena! die is hier niet!"
"O ja. Zij is al dien tijd in onze tegenwoordigheid geweest. Mijn
strenge duena ligt in dien zetel recht tegenover u. De reuk van kruit
doet de gravin De Pariza altijd flauwvallen. Zij verliest geregeld
haar bezinning als haar pupil in het grootste gevaar verkeert. Bij
het eerste vuur, dat de Watergeuzen gaven, viel zij doodbedaard flauw,
en zij is sedert dien tijd niet weer bijgekomen. Als wij in Antwerpen
aankomen, heeft zij zeker haar oogen wijd open."
"Vertel mij dan, eer zij ze opent, iets van uzelve," fluistert Guy
galant, want hij kan nu enkele oogenblikken wijden aan de dame, in
wier gelaat hij met bewonderende blikken zou kijken, als de duisternis
het hem veroorloofde.
"Vertel mij allereerst iets van u _zelven_," antwoordt zij een
weinig haastig, op een toon van belangstelling, die den jongen
man behaagt. "Hoe meer ik van u weet, hoe beter ik u kan helpen,
om kolonel te worden. Hoe heet gij?"
"Noem mij kapitein Guido," fluistert Chester zoo teeder mogelijk.
"Geen anderen naam?"
"Ik kan u mijn anderen naam niet noemen. Ik ben afwezig van mijn
regiment zonder verlof."
"Dan zal het zeer moeilijk zijn, u te bevorderen," lacht de
dame. Vervolgens zegt zij: "Maar als gij mij uw naam niet wilt
toevertrouwen, vertel mij dan tenminste iets van uw vroeger leven."
Dit doet Guy, door een geschiedenis te bedenken van zijn geboorte op
Hispaniola, van verschillende gevechten te land en ter zee voor den
roem der Spaansche vlag, in Italië en de Nederlanden, de dame aan
zijn zijde in den waan brengend dat hij zich aan de Spaansche zaak
heeft gewijd met lichaam en ziel en alle vijanden van de Moederkerk
haat, zich hullende in een weefsel van romantisme en bedrog, dat hem
eens noodlottig zal kunnen worden, want zijn schoone gezellin houdt
hem voor een soldaat van Philips van Spanje en zijn onderkoning,
Don Fernando Alvarez de Toledo, hertog van Alva en Huesco.
"Ah!" mompelt zij, "een dapper soldaat. Ik _moet_ u de benoeming van
kolonel verschaffen!"
"En de volle naam van mijn weldoenster?"
Misschien was zij van plan, deze vraag te beantwoorden, maar op
dit oogenblik komen de lichten van Antwerpen in zicht. Het gedeelte
van de stad, dat naar de rivier is toegekeerd, is geheel verlicht
door lantaarns, die zich her- en derwaarts bewegen; schepen worden
in veiligheid gebracht; de bemanning der aanzienlijke handelsvloot
in de haven is op haar hoede in dezen nacht, om zich voor den vloed
in veiligheid te brengen. De kooplieden van Antwerpen, de rijkste
koopstad van geheel Europa, zijn bezig om de handelsproducten van
Indië en Noord-Europa op de kaden te bewaren voor bederf door het
wassend getij, dat bruist over de half overstroomde kaden en dokken
der groote wereldmarkt voor den zestiende-eeuwschen handel.
"Waar wilt gij landen?" vraagt Guy haastig.
Haar antwoord is van dien aard, dat het den stoutmoedigen man naast
haar bijna doet beven. Zij zegt achteloos: "Het is het beste, dat
gij mij naar de Citadel brengt."
"De Ci--ta--del?" stamelt Guy.
"Ja, Sancho d'Avila, de gouverneur, zal het zich tot een eer rekenen,
mij vannacht nog te verwelkomen."
"Kunt gij dan de schildwachten passeeren? Weet gij dan het wachtwoord
voor hedenavond?" stoot Chester uit, die een koude rilling voelt
bij de gedachte, dat hij zich te midden van Alva's garnizoen zal
moeten begeven.
"Zeker. Zij zonden mij vanavond de woorden."
"Wees dan zoo goed, ze mij op te geven, opdat ik u door de wachten
heen kan brengen."
"Dat van hedennacht," zegt zij, "is _Jemmingen_."
"En het contrasigne?"
"_Santa Maria de la Cruz_. Gij zoudt het noodig kunnen hebben, daar
gij een officier zonder verlof zijt," fluistert zij; vervolgens voegt
zij er lachend aan toe: "Ik heb u misschien bewaard voor arrest. Dat
is een klein blijk van mijn dankbaarheid."
Zij snellen nu voort langs de stad. De Engelsche kade ligt reeds
achter hen en zij bevinden zich tegenover het groote middendok,
waarvan de kolossale pakhuizen alle verlicht zijn, terwijl troepen
mannen met flikkerende toortsen op de aangrenzende werven en schepen
hun best doen, om de vaartuigen steviger voor anker te leggen en de
ladingen te bergen, waarvan reeds vele gedeeltelijk in veiligheid zijn
gebracht. Eenige Spaansche oorlogsgaljoenen bewegen zich tusschen
de andere schepen. De slaven zwoegen aan de groote roeiriemen, om
de schepen, die nu hulpeloos zijn in dezen hevigen storm, naar een
veiliger ankerplaats te brengen.
En boven al dat rumoer en deze drukte--het geschreeuw der zeelieden,
het gevloek der kapiteins, de kreten der galeislaven bij het striemen
der zweep, de dansende lichten van stad en haven, want geheel Antwerpen
is in dezen nacht op de been,--klinkt het zilveren klokkenspel van
de groote kerk bij het slaan van kwart voor middernacht.
Als zij haar voorbij varen, worden zij aangehouden door een
patrouilleboot; daar Chester echter het wachtwoord geeft, kan zijn
barge ongehinderd en zonder verder beletsel haar koers vervolgen.
Zoo snellen zij verder, langs een aaneenschakeling van werven en kaden,
waarachter men de stadswallen en poorten kan onderscheiden--niet
zoo sterk gebouwd, niet zoo duchtig versterkt als die, welke de
landzijde der stad beschermen, maar toch goed bewaakt, de Spaansche
schildwachten op hun hoede, want deze nacht van storm en vloed heeft
niet enkel de burgers van Antwerpen doen opschrikken om hun bezittingen
en goederen te redden, maar ook het Spaansch garnizoen van de plaats,
om te beletten, dat er een oproer uitbreekt tijdens de beroering,
veroorzaakt door wind en getij.
Een oogenblik later kan men achter de Esplanade of het Paradeplein,
dat de Citadel van de stad scheidt, de flikkerende lichten zien van
twee rivierbastions der uitgestrekte versterking, door Alva gebouwd,
niet om deze groote handelsstad, die in zijn macht is, te beschermen,
maar om haar te overheerschen en te onderdrukken.
Terwijl hij de uitwerking van den vloed aan den oever gadeslaat,
bespeurt Chester's vlug zeemansoog het gevaar, waaraan hij zich zou
blootstellen, door de muren te naderen, die de gracht begrenzen. Bij
zulk een hoogen vloed en hevigen wind, zal hun boot als een eierdop
tegen de steenen verpletterd worden. Hij zegt dus haastig: "Is er
niet een andere waterpoort? Als ik van deze zijde beproef te landen,
zijn wij kinderen des doods. Spreek vlug, om Godswil--antwoord mij!"
"Ja! Een kleine uitvalpoort achter het tweede bastion." De
zoetvloeiende stem naast hem is zenuwachtig en gejaagd. De golven
van de Schelde schuimen tegen het metselwerk van den Spanjaard.
"Dat zal beter zijn!" roept Chester uit, en de boot met vaste hand
in de diepe gracht sturend, die de Citadel omringt, en die thans door
den hoogen vloed is herschapen in een bruisenden stroom, snellen zij
voorbij het groote, sombere bastion van den Hertog, en een oogenblik
later voorbij dat, hetwelk naar Alva zelven is genoemd. Hier landt de
boot, geheel beschut voor den wind, achter de hooge muren van deze
machtige Spaansche vesting, aan een kleine uitvalpoort, gelegen op
een kunstmatig eilandje in het midden van de gracht en verbonden
door een lichte, beweegbare brug met het hoofdgebouw tusschen de
reusachtige bastions van Alva en Paciotto, het laatste genoemd naar
den grooten ingenieur, die dezen omvangrijken, dreigenden vijfhoek
met zijn vijf geduchte redoutes ontwierp en bouwde,--de sterkste
vesting uit dien tijd.
Als de boot landt, roept de schildwacht haar aan en ontvangt als
antwoord van den Engelschman het wachtwoord van dien nacht. Daarop
wordt de ophaalbrug neergelaten en worden zij verlicht door een
menigte brandende toortsen, die Chester doen ontdekken, hetgeen de
duisternis tot nu toe voor hem verborg, dat namelijk de boot, die
hij heeft binnengeloodst, blijkbaar een staatsgalei is, welker tent
is gedecoreerd met versierselen van Spaansch leder, waar het wapen
van den Onderkoning zelven is ingedrukt. Maar hij heeft geen tijd,
om hier verder over na te denken.
"Mijn duena," zegt de dame haastig. "Wij moeten haar wekken, ter
wille van de etiquette, senor capitan, wij moeten de gravin De
Pariza wekken!"
Dit gaat gemakkelijk, want de eeredame is blijkbaar reeds sinds
eenigen tijd bijgekomen, en een paar bekers van denzelfden wijn, die
den jongen zeeman heeft verkwikt, geven de chaperone aanstonds haar
spraak terug. Met verwilderde oogen in het rond ziend, roept zij uit:
"Heilige Maagd! Ik leef nog! Santa Maria! De Citadel van Antwerpen! Ik
ben gered!"
Vervolgens staat deze hoedster van de etiquette en het decorum op
en richt haar trotsche patricische oogen op den Engelschman, terwijl
zij haastig uitroept: "Wie is die man?"
"De edelman, die ons gered heeft uit de handen der Watergeuzen,"
antwoordt de jonge dame van de barge.
Hierop biedt Chester, die een nader onderzoek naar zijn identiteit
minder wenschelijk acht, fluks zijn arm aan de schoone, die nog dicht
in haar mantel en kap is gehuld en, toen het licht der toortsen op
haar viel, den Spaanschen sluier over haar gelaat heeft getrokken. Een
oogenblik later voelt Chester een lichte rilling, als zijn aanbod is
aangenomen en een fijn handje in zijn arm glijdt.
Nog een oogenblik en hij heeft haar geholpen bij het uitstijgen en gaat
met haar de ophaalbrug over, gevolgd door de beide kameniers, die de
duena ondersteunen, welke dame nog niet zeer stevig op haar voeten
schijnt te staan en in een staat van buitengewone zenuwachtigheid
verkeert.
Juist als zij aan het einde van de ophaalbrug zijn gekomen, hoort Guy
een doordringenden kreet achter zich, en hoe hachelijk zijn toestand
is, vlak voor de Citadel van Alva, wier open poort gereed staat hem
te verzwelgen, kan hij toch een glimlach niet onderdrukken, als hij
bemerkt, dat de Spaansche duena op de natte brug is uitgegleden en nu
half verdronken uit het water van de gracht wordt opgehaald. Als de
kameniers haar een weinig onhandig helpen, vergeet de Gravin, in blinde
woede ontstoken, alle etiquette en roept klappertandend, en met den
mond vol water, dat de meisjes voor haar onhandigheid zullen boeten.
Maar Chester's lach besterft om zijn mond, als de schildwachten aan
de poort hem met gekruiste pieken den weg versperren en hun vaandrig
barsch zegt: "Het contrasigne, senor!"
"_Santa Maria de la Cruz_," fluistert Guy.
De pieken zakken, als de officier met zijn zwaard wenkt, en zij gaan
hem voorbij door de hooge Gothische poort. Op dit oogenblik valt er een
straal van een toorts, die in een nis van het metselwerk is bevestigd,
op de dame en doet haar gestalte scherper uitkomen. Nauwelijks heeft
hij haar opgemerkt, of de Spaansche officier neemt zijn stalen helm
af en zegt, tot op den grond buigend: "Als ik had geweten, dat gij
het waart, Excellentissima, zou ik niet zoo barsch zijn opgetreden!"
"Gij deedt slechts uw plicht, senor," zegt de onbekende. Daarna Guy's
arm loslatend en den jongen officier terzijde nemend, die in gebogen
houding met ongedekten hoofde voor haar staat, fluistert zij hem in
het Spaansch iets toe.
Een gedeelte van het antwoord van den vaandrig bereikt Guy's
oor. "Neen, Excellentissima, hij is nog niet van Brussel aangekomen."
"Dan zal papa zich niet bezorgd over mij maken," zegt de dame
snel. En opnieuw Chester's arm nemend, vervolgt zij tot den jongen
officier: "Wees zoo goed en geleid ons naar de woning van de gravin
van Mansfeld."
Voorafgegaan door den vaandrig, komen zij thans door de poort op het
hoofdplein van de Citadel, en gaan tusschen stapels kanonskogels en
allerlei oorlogstuig door, naar dat gedeelte van het plein, waar zich
blijkbaar de kwartieren van de officieren bevinden.
Door de vensters van een dezer woningen, die oogenschijnlijk grooter,
geriefelijker en weelderiger is dan de overige, schitteren lichten
als van een feest en dringt dansmuziek tot hen door. Daar de
woning onmiddellijk achter het bastion van Paciotto ligt, hebben
ze haar spoedig bereikt en Guy heeft weinig gelegenheid, om met
zijn gezellin in gesprek te komen, nog te minder, omdat de storm,
die steeds aanhoudt, hen tot spoed aandrijft en de dame noodzaakt,
haar mantel zoo dicht mogelijk om zich heen te trekken.
Zij treden door een zijdeur van het huis binnen, waar een lakei in
een rijke livrei hen ontvangt, eerbiedig buigend.
"Verwacht de Gravin mij?" vraagt Guy's beschermelinge haastig.
"Ja, Excellentissima, het feest van hedenavond is te uwer eer. U is
zeker opgehouden? Het is reeds middernacht," antwoordt de bediende
opnieuw buigend.
Het antwoord wordt de dame bespaard door de komst van de druipnatte
duena, die op bitsen toon zegt: "Wat beteekent het, dat gij hier staat,
Dona Hermoine? Gij laat de gravin van Mansfeld boven wachten en mij,
druipnat en verstijfd tot op mijn beenderen hier beneden." Vervolgens
roept zij uit: "Vooruit, meiden, en helpt mij, mij verkleeden!" Het
klapperen van haar tanden en een dreigend gebaar aan het adres van
haar kameniers zet klem aan haar woorden bij; de kameniers snellen
dan ook den jongen Engelschman en zijn beschermelinge voorbij.
Bij de lichten in de vestibule merkt Guy op, dat de vrouwelijke
bedienden jonge meisjes zijn met lenige figuurtjes en een bleeke,
olijfkleurige tint, zeker Moorsche slavinnen, welke toentertijd in
Spanje veel gehouden werden. Zij verdwijnen langs een trap met de
gravin De Pariza, bij wie de slaafsche gehechtheid aan de etiquette
gansch en al schijnt weggespoeld door het zoute water van de Schelde,
want zij verlaat Guy met zijn dame zonder een enkel woord meer
te spreken.
Guy kijkt nu zijn gezellin opmerkzaam aan, in de hoop, dat haar gelaat
eindelijk zichtbaar zal zijn, maar de dichte sluier verbergt het nog
altijd en de mantel eveneens haar figuur, maar toch doet de laatste
een buitengewoon schoone gestalte vermoeden. Terwijl hij dit opmerkt,
bespeurt de Engelschman tevens, dat de mantel der dame gemaakt is van
het fijnste koninklijke sabelbont, en dat hij wordt vastgehouden door
juweelen versierselen van groote waarde.
"Als Dirk Duyvel dit geweten had," denkt Guy glimlachend, "zouden er
meer dan driehonderd Carolusguldens noodig zijn geweest, om alleen
dien mantel van hem te koopen!"
Maar aan zijn overpeinzingen wordt weldra een eind gemaakt; de
welluidende stem naast hem, nu nog liefelijker door de begeleiding van
luiten en strijkinstrumenten uit de aangrenzende vertrekken, zegt:
"Mijn duena heeft blijkbaar de plichten der gastvrijheid vergeten,
ik echter niet." En zij beveelt den lakei: "Geleid kapitein Guido
terstond naar een eetkamer. Niet naar een van die, welke voor de
gasten is ingericht, daar hij niet gekleed is voor het feest."
Zij lacht even, en Chester kan, als zij een blik werpt op zijn langen
mantel, een schelmsche flikkering in haar oogen bespeuren, die te
sterk schitteren, om geheel beschaduwd te worden door den sluier,
en daarbij zegt zij op halfluiden toon: "Neem mijn gastvrijheid aan,
ik heb u een boodschap mee te geven."
Dan gaat zij met lichten, zwevenden tred de trap op en is verdwenen,
terwijl Guy zich verkneutert bij de gedachte: "Zij heeft volstrekt
geen vermoeden van mijn zwierig costuum; ik heb nog een verrassing
voor haar in petto."
"Hierheen, senor capitan," zegt de lakei op zachten toon en de
Engelschman wordt geleid naar een afzonderlijk salon, welks vorstelijke
weelde hem in verbazing brengt, want de met gobelins bekleede muren en
ingelegde Vlaamsche meubels overtreffen in pracht zelfs die van zijn
koningin te Hampton Court en Westminster. Hier wordt hem binnen enkele
minuten zulk een uitgezochte maaltijd voorgezet, als waaraan ooit een
hongerige zeeman zich te goed deed. De tafel is gedekt met sneeuwwit
linnen en prijkt met massief zilver en het fijnste Venetiaansche
glaswerk, en de vleeschgerechten bestaan uit oesters uit de Schelde,
koude patrijzen, een delicieuse salade van versche latuw met een
bewijsje knoflook; voorts is er een flesch koninklijke Xereswijn.
"Mij dunkt, dat mijn dame groote oogen zal opzetten over mijn costuum
à la Leicester," denkt Guy, terwijl hij zijn langen mantel afwerpt
en zich vertoont in de smaakvolle kleeding, waarin hij zich heeft
gestoken, voordat hij zijn schip verliet. Ofschoon zijn marokijnen
laarzen een weinig hebben geleden van het zeewater, is de rest van
zijn costuum vrij wel onbeschadigd gebleven.
Guy Stanhope Chester is dan ook zeer met zichzelven ingenomen, als
hij gaat zitten en een aanval doet op het maal, dat voor hem staat,
en den zilveren beker met Xeres telkens aan de lippen brengt, om
zijn verkleumd lichaam te verwarmen, zwijgend en vlug bediend door
den lakei. In de hoop, iets naders te vernemen omtrent de dame,
die hij heeft bevrijd, merkt Chester op: "Een luisterrijk feest,
dat uw meesteres vanavond geeft!"
"Ja!" antwoordt de bediende, trotsch op de voornaamheid van zijn
huis. "Om onze gasten te amuseeren, hebben wij rederijkers uit Gent,
die voordrachten houden en kluchten vertoonen, twee Zigeunermeisjes uit
Andalusië, onzen eigen hofnar, om ons te laten lachen, en dan nog de
dochter van den oud-burgemeester, die voor ons zal dansen, gekleed in
de duurste zijde van haar vader. Ik zal trachten in de zaal te komen,
om haar te zien pronken; de kleine Vlaamsche heks heeft mooi gevormde
enkels en de allures van een gravin," grinnikt de jongen.
Hij zegt echter niets van de dame van de barge, en als Chester zijn
maal heeft geëindigd, wordt de tafel afgenomen door verscheidene
lakeien in prachtige livrei; het schijnt, dat de familie, in welker
huis Chester zich bevindt, een vorstelijken staat voert.
"Wel deksels," zegt de jonge man tot zichzelven, terwijl hij de
lakeien naoogt, als zij het vertrek verlaten, "de gastvrijheid van
de gravin van Mansfeld is niet te versmaden!"
Maar nu voelt hij weer een koude rilling, ondanks den verwarmenden
wijn, als hij er aan denkt, dat hij het zout van den Spanjaard eet
in de Citadel van Antwerpen.
Doch eensklaps heeft hij alle besef van zijn hachelijken toestand
weer verloren; hij springt overhaast op, zijn oogen nemen eerst een
uitdrukking van verwondering aan en daarna van verrukking, en zijn
hand tast in zijn borst, om te voelen, of een zeker iets nog wel goed
onder zijn satijnen wambuis geborgen is. Want een meisjesgestalte van
verwonderlijke schoonheid en bevalligheid, met een fluweelachtige huid
en groote, kwijnende maar toch levendig tintelende oogen, de kenmerken
van het zuiverste Castiliaansche bloed en de hoogste Castiliaansche
bevalligheid, staat vóór hem, gekleed in een avondtoilet, met een
fluweelen sleep en een keurs van glanzige zijde en kant, dat de
blanke schouders en armen zichtbaar laat, en de welluidende stem,
die hem op hun tocht over de Schelde reeds zoozeer heeft bekoord,
zegt met een mengeling van coquetterie en schuchterheid: "Ik dacht,
dat gij wel het gelaat zoudt wenschen te zien van haar, die gij uit
de handen der Hollandsche vrijbuiters hebt gered!" Daarna lacht
zij even en zegt: "Als zij geweten hadden, wie ik was, zouden de
Vlaamsche oproerlingen mij zeker een hoofd kleiner hebben gemaakt,"
daarbij een beweging makend langs haar albasten hals, "eer gij mijn
barge terug hadt kunnen nemen."
"Wie, voor den drommel, kan zij zijn?" vraagt Guy zichzelven, opnieuw
naar het miniatuur-portret tastend. "Zij is het origineel van het
portret, maar _wie_--_wie_?"
Doch verbazing en bewondering zijn niet alleen aan zijn kant.
Als hij opstaat, ziet de dame vóór zich een flinke, welgebouwde
gestalte van zes voet lang, met breede schouders, sterke armen en
een vlug, lenig lichaam; mannelijke vastberadenheid spreekt uit het
gelaat, dat gebronsd is door weer en wind, hetgeen bijna een zuidelijke
tint geeft aan zijn blanke Saksische huid, en waarmede zijn licht
kastanjebruin haar, zijn blauwe oogen en zijn blonde neerhangende
knevel een vreemd contrast vormen. Alles te zamen genomen het type
van een echten man,--in staat om een vrouwelijk hart duizend slagen
in de minuut te laten doen, iemand, die in staat is om te beminnen
als een troubadour, en te vechten als een paladijn voor wat hem in
deze wereld begeerlijk toeschijnt, en die veel kans heeft, dat ook
te verkrijgen; iemand, die in elk geval het bloed van de dame, die
vóór hem staat, sneller door de aderen doet vloeien en den glans van
haar oogen nog verhoogt.
Niet, dat zij nog geen knappe mannen zou hebben gezien, want de
bloem van de Spaansche ridderschap heeft voor haar gebogen. Maar dit
vreemde type, deze kloeke Angelsaks, met zijn ijzeren spieren, zijn
groote trouwe oogen, zijn jongensachtig voorhoofd en echt mannelijk
gelaat, doen haar hart geheel anders kloppen, dan het ooit voor een
donkeroogigen Spaanschen grande, een Italiaanschen cavalier met zijn
zijdeachtigen knevel, een Franschen ridder of een Nederlandschen
edelman heeft gedaan.
Beiden schijnen te gehoorzamen aan dezelfde opwelling--want
onwillekeurig zoeken en vinden hun handen elkander.
Maar Chester is al te zeer verbijsterd--hij vergeet de Spaansche
begroeting, en de dame trekt lachend haar hand terug, terwijl zij
halfluid vraagt: "_Geen kus_? Gij--gij beleedigt mij!"
"U beleedigen! Is _dat_ een beleediging?" En in het volgend oogenblik
geeft de dame een kleinen gil van verbazing, misschien wel van schrik,
want Guy Chester, zich niet bekreunende om de Spaansche wijze van
begroeting, heeft haar een fermen, welgemeenden Engelschen zoen
gegeven, zooals de zoon van den squire gewoon was, met Kerstmis op de
roode lippen van de meisjes te drukken, als zij onder den mistletoe
stonden.
"Madre de Dios!" roept het meisje uit, met een purperen blos. "Ik
bedoelde mijn hand. Heilige Maagd! Welk een vergissing! Als de Gravin
dat eens had gezien,"--daarna moet zij lachen, ondanks zichzelve,
zij slaat de oogen neer en keert zich om.
Guy trekt hiervan partij,--want zij bezit die eigenaardige schoonheid,
welke mannen waanzinnig kan maken. Snel heeft hij de zachte, slanke,
aristocratische vingers in de zijne genomen en de fout, een gevolg
van zijn Angelsaksische onstuimigheid, hersteld.
Niettemin heeft de kus op die lippen bij hem zijn uitwerking gedaan,
en eveneens bij de jonge dame, al weet zij het nu zelve nog niet. Zij
zegt haastig en gejaagd: "Ik heb de gravin van Mansfeld verteld van
den dienst, dien gij mij hebt bewezen. Zij had u willen verzoeken,
haar feest met uw tegenwoordigheid te vereeren, maar ik meende,
dat uw kleeding daarvoor niet geschikt was. Ik zie nu, dat ik mij
vergiste. Gij hebt groot toilet gemaakt. Wilt gij u nu niet bij de
gasten voegen?"
"Liever niet," haast Guy zich te antwoorden, want hij begrijpt, dat
hij onder de menigte gasten niet zooveel kans op een vertrouwelijk
gesprek zal hebben als nu.
"Ah, gij vreest u te vertoonen, omdat gij u zonder verlof hebt
verwijderd uit uw garnizoen. Romero's Sicilianen liggen in Middelburg,
als ik mij niet vergis. Dat verklaart ook uw komst per schip. Maar,"
vervolgt de dame ernstig, "ik heb daarover nagedacht. Als men er u
in Antwerpen naar vraagt, zeg dan dat gij door de officieren zijt
gezonden als hun eletto, om te vragen, wanneer hun achterstallige
soldij zal worden uitbetaald. Want gij weet, dat sinds de koningin
van Engeland ons achthonderd duizend kronen ontstal, geen soldaat in
Brabant, Vlaanderen of Friesland zijn soldij heeft gekregen. Geef
dit als reden op en het zal waarschijnlijk uitwerken, dat er geen
verder onderzoek wordt ingesteld, of gij in het bezit zijt van een
geschreven verlofpas van Romero."
"Drommels," denkt Guy, "zij zou zeker raar opkijken, als zij wist,
dat ik meer dan iemand anders de hand heb gehad in het stelen van
die achthonderd duizend kronen." Hij vervolgt echter zeer ernstig,
want de dame heeft haar verlegenheid blijkbaar overwonnen en haar
oogen ontmoeten onbeschroomd de zijne: "Hartelijk dank voor uw
vriendelijken raad, Dona Hermoine. Ik zal er aan denken, als ik door
den provoost-generaal ondervraagd mocht worden.--Maar," en hier dwingen
zijn oogen het meisje de hare neer te slaan, "die raadgeving heeft voor
mij nog veel meer waarde, dan gij u kunt voorstellen--niet alleen toch,
dat zij mij voor arrest kan bewaren, maar zij is mij tevens een bewijs,
dat gij nog aan mij gedacht hebt, nadat gij mij reeds verlaten hadt."
"Als dat zoo is, veroorloof mij dan u te toonen, dat ik zelfs nog
meer aan u dacht, dan gij kondt vermoeden," antwoordt het jonge
meisje, blozend over de bewonderende blikken waarmee de jonge man haar
aanziet. "Ik heb ook eenige regelen in uw belang geschreven--hier is de
brief. Nadat gij u weer bij uw regiment hebt gevoegd, moet ge dien bij
de eerste geschikte gelegenheid aan het hoofdkwartier overgeven, en ik
twijfel niet, of hij zal u spoedig een kolonelsplaats verschaffen." Dit
zeggende, overhandigt zij hem een brief, die hem groote oogen doet
opzetten, want hij is geadresseerd aan: "Don Fernando Alvarez de
Toledo, hertog van Alva, onderkoning van Spanje".
"Wie, voor den duivel, kan zij zijn?" denkt Guy, maar hij heeft
geen tijd, om vragen te doen; de eene verbazing volgt bij hem op de
andere. Het meisje zegt nu haastig: "De gravin van Mansfeld en haar
gasten wachten mij. Dit feest is te mijner eere;" dan voegt zij er
op een bevangen toon, die Guy een vleugje van hoop geeft, aan toe:
"Als ik langer wegbleef, zou men willen weten, wat er de reden van
is." En zij raakt een zilveren schel, die op de tafel staat, aan.
En als hij die schel hoort, die voor hem als het ware de doodsklok is
van zijn kortstondig geluk,--wetende dat het hem het leven kan kosten,
haar weer te zien, en aangegrepen door dien wilden hartstocht, die een
man slechts eens in zijn leven overmeestert en die hem doet gevoelen,
dat de vrouw daar vóór hem van alle wezens op aarde, diegene is, voor
wie hij, ware het noodig, zou willen sterven, zegt hij gejaagd: "Dan
rest mij nog slechts den tijd, om u van ganscher harte te danken voor
de vriendelijkheid, aan een onbekende bewezen; om u te zeggen"--maar
zijn oogen zeggen veel meer dan zijn lippen en met een verschrikt:
"Madre mia!" treedt zij haastig achteruit, als hij, door naderende
voetstappen tot vertwijfeling gebracht, de woorden fluistert: "_Ik
heb u lief_!"
Waarop zij met moeite uitbrengt: "Neen! Neen! Gij weet niet, wie
ik ben!"
En hij, een knie voor haar buigend, fluistert: "Al waart gij de
koningin van Spanje, dan zou ik u nog zeggen, dat ik u bemin!" en
drukt op haar met juweelen versierde hand den kus van trouw en
altijddurende toewijding.
Doch de lakei treedt binnen, en zij zegt, hoog en bevelend, alsof zij
de koningin van Spanje was: "Gelast een vaandrig, kapitein Guido met
alle verschuldigde eer buiten de Citadel te geleiden."
Haar zijden kleed ruischt en het volgend oogenblik is zij bij de deur
van de kamer, doch daar keert zij zich nog eens om, alsof zij slechts
noode heengaat.
En hij, haar naoogend, met zijn geheele hart in zijn oogen, ziet een
tafereel, dat hij nooit zal vergeten; want het meisje staat daar in
de bevalligste houding, stralend van jeugd en schoonheid, getooid met
kanten, zijde en fonkelende juweelen, met ontblooten, sneeuwwitten
hals en albasten schouders; een van haar Andalusische voetjes, in
een ragfijn Brusselsch weefsel en een klein fluweelen schoentje,
komt uitkijken onder haar rok van kant en zijde; met haar eene hand
houdt zij de draperie boven de deur omhoog, en met de andere wuift
zij hem een vaarwel toe.
Hij snelt op haar toe en fluistert: "Is het voor eeuwig?"
"Eeuwig? Hoe plechtig!" en zij tracht te lachen. "Neem dit als
een herinnering!" en van haar vinger een ring trekkende, waarin
één vlammende robijn is gevat, laat zij dien vallen in zijn hand
en verdwijnt.
En als hij zich omkeert, ademt hij zwaar en diep, als werd zijn borst
verruimd door een flikkering van hoop. Want in haar oogen heeft iets
geblonken, dat antwoord gaf op zijn woorden: "Al waart gij ook de
koningin van Spanje, toch zou ik u beminnen!"
HOOFDSTUK III.
DE ZES DRINKEBROERS VAN BRUSSEL.
Een oogenblik later, terwijl Chester den ring aan zijn pink schuift,
komt een jonge Spanjaard het vertrek binnen, niet veel meer dan
een knaap, een mannetje met donkere, vurige oogen en een aankomende
snor, die hij krijgshaftig tracht op te strijken, in volle uniform,
met borstkuras en gepluimden stormhoed, en deze jeugdige krijgsman
zegt op levendigen toon: "Ik ben de officier, die is aangewezen, om
u uit de Citadel te geleiden, senor. Veroorloof mij, dat ik mij aan
u voorstel als vaandrig José de Busaco, van Mondragon's busschutters."
"En ik," antwoordt Guy, terwijl hij, zijn langen mantel omslaande,
zich gereed maakt, om den jongen man te volgen, "en ik neem wederkeerig
de vrijheid, mij voor te stellen als kapitein Guido Amati van Romero's
musketiers."
"Vermoedelijk van het garnizoen te Middelburg," merkt de vaandrig
op, als zij samen het huis verlaten. "Gij zijt zeker naar Antwerpen
gekomen, om eens een beetje pret te maken. Middelburg is een onmogelijk
doodsch nest; ik was daar drie jaar geleden in garnizoen. In Brabant
is het nu ook duf, sinds wij Lodewijk van Nassau te Jemmingen hebben
geklopt. Ik heb daar tien Duitschers naar de andere wereld gezonden,"
voegt de knaap er trotsch en blufferig bij.
"Diablo! Gij zijt een vechtersbaas," meesmuilt Guy.
"'t Had anders niet veel om het lijf! Die Duitsche burger-avonturiers
waren lang niet opgewassen tegen ons, Spaansche veteranen," antwoordt
de vaandrig. "Wij hebben acht duizend man gedood, zooals gij u zult
herinneren, en verloren niet meer dan acht man. Dat hadden wij te
danken aan Alva's veldheerstalent. Hij heeft ter eere daarvan voor
zichzelf een kolossaal gedenkteeken gesticht. Ginds staat het," zegt
het mannetje, naar links wijzende, terwijl zij den wal overgaan,
op hun weg naar de hoofdpoort aan de stadszijde.
Met zijn oogen de aangewezen richting volgend, kan Chester het voetstuk
zien van het groote standbeeld, vervaardigd van de te Jemmingen
buit gemaakte kanonnen, dat de overheerscher en de verdrukker der
Nederlanden bezig is op te richten tot zijn eigen verheerlijking en
glorie, zeer tegen den zin van Philips van Spanje, die naijverig is op
zijn generaals en altijd vreest, dat zij al te beroemd zullen worden.
"Jake Yongling heeft een groot afbeeldsel van den Hertog gemaakt. Het
is zestien voet hoog en met het voetstuk bijna dertig. Daar is de
laatste van zijn armen!" vervolgt de jongensachtige krijgsman, een
oneerbiedigen schop gevend tegen dit onderdeel van de ijzeren beeltenis
van zijn generaal, dat op den grond ligt. Daarna fluistert hij
geheimzinnig: "Men zegt, dat het standbeeld een geheim verbergt. Wat
doet de Hertog met den tienden penning; waar laat hij dat geld?"
Thans komen zij weldra op den grooten militairen straatweg, eindigend
bij de ophaalbrug over de gracht, die toegang geeft tot de Esplanade
der stad. Boven de massieve poort is een schild gebeiteld, waarop
een koninklijk kasteel met drie torens; op elken toren een raaf,
en elke toren bewaakt door een wolf--het wapen van Alva; daaronder
de keten van het Gulden Vlies, waaraan, als ter bespotting van dit
land, dat veroverd is door bloed en vuur, een voorstelling hangt van
het Lam Gods. Dit alles kan Guy gemakkelijk onderscheiden bij het
licht der brandende toortsen, waarvan eenige door de wachten worden
vastgehouden en andere bevestigd zijn in de nissen van den muur.
De militaire voorschriften eischen, dat Guy's geleider rapport doet
aan den officier van den dag.
Te dien einde treden zij een wachtkamer binnen, helder verlicht
door een dozijn brandende kaarsen, en terwijl de jonge vaandrig zijn
rapport doet en de order ontvangt voor het neerlaten van de ophaalbrug,
kijkt Chester voor tijdverdrijf naar de menigte militaire plakkaten
aan den vuilen muur; eensklaps valt zijn oog op één er van, dat,
hoe sterk zijn zenuwen anders ook zijn, hem een rilling aanjaagt,
want het luidt aldus:
_UITGELOOFD!_
_Drie duizend Carolus-guldens._
Nademaal zekere Engelschman, genaamd Guy Stanhope Chester, en nog
beter bekend bij de inwoners van de Nederlanden als de _Eerste der
Engelschen_, die gedesavoueerd en verloochend is door zijn meesteres,
koningin Elizabeth van Engeland, op den 21sten Maart van het jaar
1571 zich gewapenderhand heeft verzet tegen ons oorlogsgaljoen
_Santa Cruz_ en sedert steeds heeft gehandeld tegen het welzijn van
deze Spaansche provinciën, doodende en vermoordende de zeelieden
en soldaten van koning Philips, worden de burgerlijke en militaire
overheden gemachtigd, bovengenoemde som uit te betalen aan dengene,
die het lichaam of het hoofd uitlevert van genoemden Guy Stanhope
Chester, dien wij hierbij signaleeren als een zeeroover en vogelvrij
verklaren. Op last van
ALVA, _Onderkoning._
JUAN DE VARGAS,
_President van den Raad van Beroerten_.
Dit is aangeplakt tusschen verschillende militaire orders, betrekking
hebbende op de Citadel, en een paar andere bevelschriften tot het
aanhouden van oproerlingen of het opleggen van belastingen. Na de
eerste ontsteltenis kan Guy het plakkaat kalm lezen en hij krijgt een
gevoel van verlichting, als hij bemerkt, dat de beschrijving van zijn
persoon, die bij de afkondiging is gevoegd, in vele bijzonderheden
onjuist is.
"Al klaar, kapitein Guido! Ik heb de order gekregen!" zegt de
jonge vaandrig, hem op den schouder kloppend. Daarna vervolgt hij:
"Ah! gij waart bezig het plakkaat tegen den 'Eerste der Engelschen'
te lezen," en onder het heengaan vervolgt hij levendig: "Drie duizend
Carolus-guldens! Dat zou een aardig extraatje bij mijn soldij zijn! Kon
ik hem maar te pakken krijgen! Drie duizend gulden! Wij zouden een
festijn aanrichten, niet waar, senor capitan, betaald met het hoofd
van den zeeroover!"
Hier wordt de jonge Spanjaard gestuit in zijn ontboezeming,
want de schildwacht vraagt hem het contrasigne, en als hij dat
gegeven heeft, gaat hij met zijn metgezel door de poort, nadat
de ophaalbrug is neergelaten. Daarmee is niet veel tijd gemoeid,
want een sterk detachement van het garnizoen is onder de wapenen,
en een gedeelte der troepen is juist uitgerukt om de wachtposten in
de stad te versterken en zooveel mogelijk hulp te verleenen bij het
beschermen der eigendommen van het gouvernement, die op de werven en
de kaden van Antwerpen in gevaar verkeeren door het getij, dat nog
onophoudelijk wast; de stad is dan ook nog verlicht en de alarmklokken
luiden voortdurend.
"Hier moet ik u verlaten," zegt De Busaco, nadat zij de ophaalbrug
zijn overgegaan en de laatste schildwachten gepasseerd zijn. "In welke
herberg wilt gij uw intrek nemen? In _De Roode Leeuw_? Die heeft,
dunkt mij, den besten wijn."
"Neen," antwoordt Guy, want hij heeft hier reeds over nagedacht;
"ik ga naar _Het Geschilderde Huis_. Het is daar rustiger."
"Zoo?" lacht de jonge man. "Dus gij weet niet, wat daar morgen zal
gebeuren? Par Dios! de helft van de burgers van Antwerpen zullen daar
komen, om het te zien, en ook tal van officieren van het garnizoen. Gij
hebt het nieuws niet gehoord? De groote schilder, de Raphael der
Nederlanden, Frans Floris, heeft de uitdaging aangenomen van 'de Zes
Drinkebroers van Brussel', om ze allen op één avond onder de tafel
te drinken. Sapristi! naar wat men van hem vertelt, geloof ik zeker,
dat hij het ook zal doen. Ik ben van plan er ook naar te gaan kijken;
ik hoop u daar te ontmoeten!"
"Zeer goed, kom vooral en drink een roemer wijn met mij!" zegt Chester,
die meent, dat gezien te worden met een Spaanschen officier een soort
van paspoort voor hem zal zijn, in een stad, waar men een prijs op
zijn hoofd heeft gezet. Hierop zegt de jonge De Busaco,--want de twee
hebben onder weg heel joviaal samen gebabbeld en zijn reeds goede
kameraden geworden: "Uw weg ligt recht vóór u, de Esplanade dwars
over naar de Bagijnenstraat," en hij keert met een vriendelijken
groet naar de Citadel terug.
Een oogenblik denkt de Engelschman er aan, hem terug te roepen,
om hem een vraag te doen, die hem voortdurend op de lippen heeft
gezweefd, sinds hij haar heeft verlaten. Maar hij komt daarvan
terug. "Neen--om aan een officier, dien zij mij als geleide heeft
meegegeven, den naam en stand te vragen van mijn--mijn beminde--" hij
herhaalt welbehaaglijk dat woord eenige keeren in zijn geest--"zou
te gevaarlijk zijn. Ik allereerst diende de dame te kennen, die ik
naar Antwerpen heb gebracht."
Hij steekt dus de Esplanade over, die vrij is gehouden van boomen
en van alles wat verder een belemmering kon zijn voor het vuur van
de Spaansche Citadel, die deze Vlaamsche stad beheerscht. En nog
altijd geheel vervuld met de gedachte aan zijn schoone, mompelt hij:
"Die schilder zal mij kunnen zeggen, wie zij is, hij weet het,"
en hij versnelt zijn pas.
Een oogenblik later bevindt de Engelschman zich aan den ingang van
de Bagijnenstraat, die tot in het hart der stad voert. Hij klapt
eenige malen in zijn handen en roept: "Heidaar, jongen! Hier met de
toorts. Licht mij voor!" wat weldra een dreumes van een straatjongen
tot hem brengt, die een brandende fakkel draagt.
"Waarheen, Uwe Edelheid?" vraagt de jongen, want Guy's manieren en
uiterlijk zijn die van een man van geboorte.
"Naar de Wolstraat! Het huis van Jacques Touraine."
"O! De wondheeler en barbier," antwoordt de jongen. "Ik ken zijn
uithangbord."
Zij loopen nu--de jongen vóór den Engelschman uitdravende, die
vlug voortstapt--de Bagijnenstraat door, waar thans wegens den storm
lantarens branden, die aan de gevels der huizen hangen, en gaan voorbij
de grootsche kerk van Onze Lieve Vrouwe van Antwerpen, nu bekend als de
kathedraal Notre Dame, welker klokkenspel ieder kwartier zijn zilveren
geluid doet hooren. Vervolgens duiken zij weg in den doolhof van nauwe
straten, vol middeneeuwsch vuil, dat haar zelfs nu nog verontreinigt,
om het noordelijk einde van de stad te bereiken.
Na zich eenige minuten met moeite een weg te hebben gebaand door deze
nauwe stegen, houden zij stil bij een groot uithangbord, geschilderd
met roode, blauwe en witte strepen, dat als onderscheidingsteeken
dient van het huis van monsieur Jacques Touraine, den kleinen Franschen
wondheeler, artsenijmenger, chirurgijn en barbier.
Hoe laat het ook reeds is, toch behoeven zij hem niet op te kloppen
en te wekken, want deze heer staat voor zijn deur, op zijn Fransche
manier levendig sprekend met eenigen zijner buren. Hij houdt een
klein kind van ongeveer zeven jaar bij de hand en zegt zenuwachtig:
"Mon Dieu! Als de vloed eens tot hier kwam!"
"Drommels!" antwoordt een van de anderen, "de duivel zelf zou den vloed
dezen heuvel niet op kunnen stuwen! Het teeken van den grooten vloed
van 1300 is nog vijftig voet beneden ons." Hij lacht verachtelijk en
spot: "Wat zijt gij Franschen toch bang voor water!"
De mannen in hun gesprek storend, wenkt Guy den barbier tot zich en
vraagt hem: "Is de schilder, die bij u woont, Antony Oliver, thuis?"
Het antwoord is ontmoedigend: "Neen, hij is in Brussel."
"Zoo!" bromt Guy half binnensmonds, blijkbaar zeer teleurgesteld,
want enkel om dezen Oliver te spreken, heeft hij zooveel gevaren
getrotseerd, en hij durft niet lang in Antwerpen blijven. Dan vraagt
hij eenigszins angstig: "Weet gij, wanneer hij denkt terug te komen?"
"Morgen. Hij komt met zijn heer, den hertog van Alva. Hij is heraut
en onder-secretaris van den Onderkoning."
"Ja!" roept het kereltje uit, "ik ben er zoo blij om; als monsieur
Oliver komt, krijgen wij altijd duivenpastei. Ik houd zooveel van
duivenpastei--gij ook?"
"Nu, of ik!" lacht Guy, gerustgesteld door het bericht, dat de schilder
spoedig terug wordt verwacht.
"Dan hoop ik, dat gij monsieur Oliver niet zult vragen om mijn
portie van de duivenpastei," snapt het kind voort; "maar misschien
krijgen wij er in het geheel geen--een man heeft vandaag zooveel
duiven weggehaald."
"Daar is een stuiver voor je, om duivenpastei voor te koopen, mijn
kleine baas," lacht Chester, terwijl hij het kind een geldstukje
geeft. Vervolgens wendt hij zich tot den vader en vraagt: "Zijt gij
zeker van hetgeen gij mij gezegd hebt?"
"Ik geloof het wel. Maar gij kunt het nog nader onderzoeken bij zijn
beste vrienden, de familie Bodé Volckers. Daar is het zeker bekend. Het
is een hupsche man, die Oliver, en een groot schilder--tenminste,
hij houdt zichzelf voor een groot schilder. Hij heeft mijn zoon
Achille als leerling--mijn jongste is de kleine Marvédie, die zoo
verzot is op duivenpastei," babbelt de Franschman, die blijkbaar van
zijn angst voor den vloed is bevrijd en wiens hart Guy heeft gestolen
door zijn gift aan het kind. Dan vraagt hij eensklaps: "Heb ik u niet
reeds eerder gezien? Mij dunkt, gij hebt monsieur Antony zes maanden
geleden ook reeds bezocht."
"Ja," antwoordt de Engelschman kortaf, en om verdere vragen te
voorkomen: "Kunt gij mij zeggen, waar de familie Bodé Volckers woont?"
"Och, iedereen weet dat; hij is onze oud-burgemeester, de vorst-koopman
van Antwerpen, Niklaas Bodé Volckers, die op de Place de Meir woont."
"O, de Place de Meir, dank u, senor," antwoordt Guy, en den
toortsjongen terugroepend, zegt hij: "Bodé Volckers!"
"Dat is twee stuivers meer," zegt de knaap; iemand, denkt hij, die
een burgemeester gaat opzoeken, kaa ook wel twee stuivers meer geven.
"Vier, als gij er mij spoedig brengt."
"_Vier_? Pots dit en dat! gij moet een graaf zijn," roept het kind
in verrukking uit, en opnieuw voor Guy uitdravende, geleidt hij hem,
weer langs de kathedraal, naar de prachtige woning, waar de oude Bodé
Volckers, de vorst-koopman uit die dagen, wiens koopvaardijschepen
naar de Indiën, de Oostzee en de Middellandsche zee zeilen, woont, in
groote praal en pracht, maar ondanks dat alles slechts een koopman,
handelaar en burger blijft; in de oogen der trotsche edellieden van
dien tijd niets meer beteekenende dan het stof der aarde--tenzij
zij zijn geld wenschen te leenen. Maar zooals het altijd gaat, groot
financieel succes roept maatschappelijke eerzucht wakker. De familie
van Niklaas Bodé Volckers klopt nu aan de deuren van de aristocratie.
Dit wordt Guy ook gewaar, als hij de woning van den koopman heeft
bereikt.
Het huis is imposant gebouwd, van gehouwen steen, met een ruim
binnenplein; de hoofdingang is zoo breed en hoog, dat een rijtuig er
met gemak door kan; het huis is overal verlicht, het eene gedeelte
echter nog helderder dan het andere. Daar bevindt zich blijkbaar de
kantoor- en monsterkamer van den heer Niklaas Bodé Volckers. Door
de openstaande deuren gaan eenige klerken en lastdragers in en uit,
en groote goederenwagens komen aanrijden, beladen met zijden en
satijnen stoffen, die van de overstroomde kaden in veiligheid worden
gebracht. Iedereen schijnt druk in de weer te zijn.
"Ik moet mijnheer Bodé Volckers een oogenblik spreken," zegt Guy tot
een hem voorbij spoedenden bediende.
"Moet gij mijnheer Bodé Volckers van nacht spreken?" herhaalt de knaap
ten hoogste verbaasd; "nu, terwijl zijn pakhuizen zijn ondergeloopen?"
"Ik moet hem spreken. Hoort gij mij, knaap? Vlug wat!" roept Chester
ongeduldig, want daar hij edelman is, is hij gewoon om kooplieden,
burgers, handelaars, enzoovoort te bevelen.
"Dat is onmogelijk, tenzij gij naar de kaden gaat," antwoordt de
leerling. "Mijnheer Bodé Volckers houdt daar het toezicht op het
vervoer van de goederen, die gevaar loopen te bederven in zijn groot
pakhuis op de Engelsche kade."
Teleurgesteld maakt onze held rechtsomkeert en begeeft zich naar den
hoofdingang van het huis, waar hij een woordenrijk dienstmeisje vindt,
in gesprek met een man, die naar alle waarschijnlijkheid de koetsier is
van de familie, want de paarden en de equipage staan vóór het huis te
wachten. Zij schijnen het te hebben over de overstrooming in de stad,
daar het meisje zichzelve telkens in de rede valt met opgewonden uit
te roepen: "Die arme menschen!" en: "Goede hemel!"
Daar de vensters in den voorgevel van het huis eveneens verlicht
zijn, wendt Guy zich aanstonds tot het meisje, zeggende: "Zou ik
ook even iemand van de familie van den heer Niklaas Bodé Volckers
kunnen spreken?"
"Ik weet het niet," is het antwoord. "Als mijnheer maar binnen wil
gaan, dan zal ik het vragen."
Zij maakt tegelijk een eerbiedige dienaresse, want Guy stopt haar
een zilverstuk in de hand. Zijn optreden is gebiedend, zijn voorkomen
aristocratisch, zijn hand mild, en het meisje is dus gaarne bereid,
hem van dienst te zijn; zij leidt hem naar een groot, gewelfd vertrek,
bekleed met Spaansch leder, welks stoffeering van weelde getuigt,
ja zelfs van pracht; de vloer is met kleeden en tapijten belegd en
sommige stukken van het ameublement zijn ingevoerd uit Italië, Spanje
en zelfs uit Turkije, en men heeft er zelfs kleedjes, vervaardigd op
de weefgetouwen van Ispahan en Bokhara. Het vertrek is verlicht door
een mooie kroon vol brandende waskaarsen. Uit deze kamer leidt een
gesneden eikenhouten trap naar de bovenvertrekken van het huis.
"Wiarda Schwartz!" roept het meisje, in haar handen
klappend. "Wiarda!" Daar zij geen antwoord krijgt, zegt zij: "Ik ben
dadelijk terug," en de trap vlug oploopend, komt zij een oogenblik
later weer naar beneden, gevolgd door een aardig, donkeroogig
kameniertje, wier kleeding verraadt, dat zij de lieveling van haar
meesteres is, en wier korte gesteven rokjes en hooge Friesche muts
haar doen kennen als een behaagziek ding.
In antwoord op haar min of meer nonchalante neiging, zegt Chester:
"Ik ben kapitein Guido Amati van Romero's voetvolk. Kan ik vrouw Bodé
Volckers een oogenblik spreken?"
"Niet, tenzij gij naar de andere wereld gaat," antwoordt het dametje
vrijpostig. "Vrouw Bodé Volckers is al drie jaren dood."
"Dan zou ik nog verder moeten loopen dan naar de pakhuizen van haar
weduwnaar," herneemt Guy glimlachend. Daarna vraagt hij: "Kan ik dan
de meesteres van het huis spreken?"
"O, gij bedoelt freule Wilhelmina Bodé Volckers," zegt het meisje,
en een hooge borst zettend, voegt zij er bij: "Freule Wilhelmina Bodé
Volckers is heden op het feest van de gravin van Mansfeld."
Chester herinnert zich, hoe minachtend de lakei van de gravin
van Mansfeld zich heeft uitgelaten over de dochter van den
oud-burgemeester, die tot vermaak van het gezelschap danst in de
kostbaarste zijden stoffen van haar vader, en het kost hem moeite, een
glimlach te onderdrukken. Daar hij er echter te veel belang bij heeft,
om de gewenschte inlichting te krijgen, herneemt hij: "Misschien kunt
gij dan deze vraag beantwoorden: weet gij ook wanneer Antony Oliver,
de heraut van den hertog van Alva, uit Brussel terugkomt?"
Maar dit doet kapitein Guido Amati in de achting van juffer Wiarda
Schwartz aanmerkelijk dalen. Zij zegt met onbeschaamde gemeenzaamheid:
"Ik? Wel neen! Die kladschilder, die bedelaar! Ik weet niets van
hem. Ik dacht, dat mijnheer de kapitein zijn kennissen had onder
den adel!"
Nu Guy het huis even wijs verlaat, als hij het is binnengegaan, ziet
hij nog, dat juffer Schwartz haar neusje in de lucht steekt en met
haar klein voetje, met een roode kous en een nuffig schoentje bekleed,
spottend op den grond stampt.
"Er schiet mij niets over, dan kalm af te wachten en tot morgen te
slapen. Ik heb daar ook wel behoefte aan," overlegt de Engelschman bij
zichzelven. "God alleen weet, wat de dag van morgen mij zal brengen."
Hij roept opnieuw den toortsjongen, die blijkbaar opzettelijk in de
buurt is gebleven, in de hoop, dat Guy's bezoek aan de familie Bodé
Volckers van korten duur zal zijn, en gelast dezen, hem te brengen
naar de herberg _Het Geschilderde Huis_, die beroemd is om haar wijn
en bier en aan de Schoenmarkt ligt, tegenover de Place de Meir. Zij
is slechts een paar stappen van de woning van den koopman verwijderd,
en niet moeilijk te vinden, zooals Guy opmerkt, als hij haar nadert,
daar zij haar naam draagt naar de hooge, geschilderde gevels.
In de benedenvertrekken brandt overal licht; onder den luifel,
versierd met dennetakken en verlicht door heen en weer schommelende
lampen, staan tafels en stoelen, waaraan verscheidene gegoede burgers
hebben plaats genomen, eenige Spaansche officieren en een half dozijn
reizigers. Hoe laat het ook reeds moge zijn, toch dringt het geluid
van een drinkgelag nog uit het groote binnenvertrek naar buiten.
Hij wordt aan de deur verwelkomd door den waard, den onderdanig
buigenden Herman van Oncle, die bezig is een fortuin te verdienen met
zijn beroemde soupers en bruiloftpartijen, want dit is in de stad
het huis voor feestelijkheden bij uitnemendheid. _De Roode Leeuw_
mag aristocratischer zijn, wat den wijn en het bier betreft, in het
regelen van schitterende trouwpartijen, die drie dagen duren, staat
_Het Geschilderde Huis_ in Antwerpen verreweg het gunstigst bekend.
"Welkom in _Het Geschilderde Huis_!" roept de spraakzame herbergier
uit. "Welkom, senor--kolonel!"
"Neen, kapitein," zegt Guy.
"Welkom is hier iedereen, die in dienst van den Staat is, civiel
of militair."
"Ik zou gaarne een kamer met een bed willen hebben."
"Onmogelijk!"
"Onmogelijk?!"
"Ja; alles is bezet."
"Gij moet mij toch een hokje geven."
"Nu, als gij daar genoegen mee wilt nemen, dan een hokje boven
den stal. Mijn huis is geheel vol--gij hebt het nieuws toch zeker
gehoord? Morgen heeft hier het groote drinkgelag plaats tusschen
onzen beroemden artist Frans Floris, en 'de Zes Drinkebroers van
Brussel'. Men is van alle naburige plaatsen toegestroomd om het te
zien. Er is zelfs een deputatie uit Brussel aangekomen. Men spreekt
er van, dat de Hertog in eigen persoon morgen wil komen. Misschien
wil hij mij de eer bewijzen--misschien is hij van plan te komen, om
het grootste drinkgelag bij te wonen, dat ooit heeft plaats gehad in
Vlaanderen, Brabant of Holland! Ik zal niet minder dan twintig vaten
Rijnwijn moeten aansteken."
"Twintig vaten voor zes drinkebroers?" lacht Chester.
"Wel neen--maar de gansche stad zal hier komen, de gansche stad zal
ook dronken zijn!"
"Ik wenschte, dat de stad wat kalmer was," zegt Guy, die vreest,
dat hij niet veel zal slapen, te oordeelen naar het feestrumoer,
dat tot hem komt uit het binnenvertrek.
"St!" fluistert de kastelein zenuwachtig, als zij binnentreden. "Stoor
hen niet. Het zijn," en hierbij spalkt hij vol bewondering zijn oogen
open, "het zijn 'de Zes Drinkebroers van Brussel', die hun avondeten
gebruiken!"
"Het schijnt, dat 'de Zes Drinkebroers van Brussel'," zegt Guy, op
wien die klinkende titel geen indruk maakt, "zich weinig sparen voor
morgen. Zij zijn nu al aardig aan den gang."
"Ja, dat is juist het mooie van de zaak," zegt de waard, zich in
de handen wrijvend. "Daarom worden zij juist drinkebroers genoemd;
niemand en niets is in staat, hen ooit dronken te maken. Zij hebben
ieder reeds acht pinten wijn gedronken en beginnen nog pas. Zij hebben
een duivenpastei voor zich staan. Ik heb die eigenhandig gemaakt
van vogels, mij door senor Vasco de Guerra zelf verschaft. Hij is de
opperste van de zes drinkebroers, ofschoon de weddenschappen nog altijd
twee tegen één staan ten gunste van onzen Nederlandschen schilder, den
grootsten kunstenaar van onzen tijd--den Raphael van deze lage landen,
onze eer, onzen roem, onzen schuldenaar (want hij staat bij mij voor
vier duizend Carolus guldens in het krijt), maar toch de trots van
Antwerpen! Wilt gij niet het een en ander gebruiken, senor capitan,
eer gij uw slaapplaats boven den stal opzoekt?"
"Ja, een halve pint wijn zal voor mij wel genoeg zijn," zegt
Guy. "Maar, gij zijt immers beroemd om uw bier--laat mij daarvan dus
liever een kan nemen," gaat hij voort, als een echt Engelschman zijn
nationaal brouwsel getrouw blijvend.
"Het beste in geheel Vlaanderen. En dan hebben wij ook nog mout
uit Londen."
"Juist, dát is het ware!" roept Guy uit, zijn rol van Spanjaard
vergetend. "Breng mij Engelsche mout!" En dan, zijn onvoorzichtigheid
bemerkend, voegt hij er aan toe: "Ik heb den geheelen dag reeds
Rijnwijn gedronken."
Als de waard vertrokken is, trekt hij, in afwachting van zijn maaltijd,
figuren met zijn voet in het witte zand, waarmee de vloer is bestrooid
en leest onder andere aanplakbiljetten aan de muren van de gelagkamer,
de aankondiging van het groote drinkgelag tusschen Frans de Vriendt,
bijgenaamd Floris, en de zes grootste drinkebroers van Brussel. En
naast die aankondiging hangt Alva's edelmoedig aanbod van drie duizend
Carolus-guldens voor het hoofd van den Engelschman.
Weldra brengt men hem het verlangde, en hij neemt plaats aan een
tafeltje naast dat van de zes kampioenen van Brussel. Onwillekeurig
begint hij belang in hen te stellen, want het zijn zes van de
merkwaardigste typen, die hij ooit heeft gezien.
Hun namen vangt hij successievelijk op uit hun gesprek.
Vasco de Guerra, blijkbaar de aanvoerder van de club, Tomasito, een
vaandrig van De Billy's Walen, die door de anderen den eenoogige wordt
genoemd, omdat hij een oog heeft verloren bij Aremberg's nederlaag,
en Pablo Mendez, zijn alle drie Spaansche officieren, die zich, zooals
men uit hun gesprekken kan opmaken, houden voor edellieden van rang en
aanzien. De overige drie kampioenen treden meer bescheiden op, behalve
in het drinken; daarin doen zij niet voor de anderen onder. Twee van
hen worden aangesproken als Alphanse de la Noel en Conrad de Rijk,
beiden Nederlanders, de een uit Brabant, de andere uit Holland; de
laatste van het zestal is een gluiperige kleine Italiaan, Guisseppi
Pisa geheeten, een koopman in parfumerieën en andere toiletartikelen,
uit de hoofdstad.
Daar Guy onder het nuttigen van zijn maal en het drinken van zijn bier
niets beters heeft te doen, luistert hij verstrooid en slaperig,--want
hij is doodmoe geworden van zijn nachtelijken tocht,--naar hun
gesprekken.
"Par Dios!" zoo laat Vasco de Guerra zich hooren,--een groote man
met ronde, vischachtige oogen en een langen knevel, met een enkele
grijze vlok er in, die men algemeen beschouwt als een gevolg van zijn
groote losbandigheid,--"ik verneem, dat onze tegenstander Floris een
caricatuur van ons heeft geteekend."
"Diablo! Is het beleedigend?" roept Tomasito, de eenoogige, een kleine
Spanjaard met een duivelachtigen aard, berucht zoowel om zijn wreedheid
op het slagveld als om zijn uitspattingen in de feestzaal.
"Neen," zegt Mendez lachend, "hij heeft ons alleen maar _onder de
tafel_ geschilderd."
"Sapristi!" grijnst de Italiaan Pisa. "Hij mag ons voor mijn part
onder de tafel _schilderen_, maar hij kan ons toch niet onder de tafel
_drinken_!" Daarna roept hij: "Hei, jongen! Een nieuwe kan zwaren
Rijnwijn. Ik moet mij oefenen voor morgen. Mariëtta komt van Brussel
over om eer te bewijzen aan mijn drinktalent." Dit gaat vergezeld
van een blik van verstandhouding op zijn kameraden, die uitroepen:
"Bravo! de gezondheid van Mariëtta, het zoetste lief uit Brussel!"
Terwijl er nieuwe Rijnwijn wordt gebracht, roept Mendez uit:
"Caramba! er zijn geen duiven meer in de pastei," en trekt zijn mes
terug, waarmee hij de voor hem staande pastei heeft onderzocht, zijn
vingers, bij gebrek aan een servet, aflikkende. "Gij hebt ons maar
zes duiven gegeven, kapitein Vasco."
"Het was alles, wat ik onder schot kon krijgen!" antwoordt De Guerra.
"Gij zoudt duiven geschoten hebben?" spot De Rijk.
"Zeker!--vandaag--hier!"
"Bah! Uw hand beeft, Vasco, alsof gij de vijfhonderd gulden neerteldet,
die wij tegen den schilder verwed hebben!" sart De la Noel.
"Toch heb ik ze geschoten," antwoordt Vasco, terwijl er een vreemde
uitdrukking in zijn vischachtige oogen komt, "en ik doodde niet
_alleen_ de zes duiven, maar ik zal ook--een ander dooden. Wij zullen
een banket hebben, als ik de belooning krijg voor zijn hoofd!" Hij
grijnst bij deze woorden, zoodat men zijn tanden kan zien.
"Zijn _hoofd_?" roept er een.
"De belooning van drie duizend Carolus-guldens voor het hoofd van
den Engelschman?" schreeuwt een ander, naar het plakkaat wijzende,
wat Guy onwillekeurig naar zijn zwaard doet grijpen.
"Bah!" lacht Vasco. "Denkt gij, dat ik mij op het zilte nat waag,
om zeeziek te worden en mij door dien Engelschman den hals te laten
afsnijden? Neen, ik kan mijn geld gemakkelijker verdienen; als ik
mijn zevende duif schiet, zullen wij meer duivenpastei hebben en een
feestgelag, dat ons niets kost."
Deze geheimzinnige belofte wordt begroet door een luid gelach en een
gerinkinkel van bekers en kannen. "De Zes Drinkebroers van Brussel"
houden al evenveel van duivenpastei als het zoontje van den barbier
Jacques Touraine.
Doch nu wordt Guy's aandacht afgeleid van het drinkend zestal naast
hem. De waard komt namelijk nederig buigend naar hem toe en zegt:
"Senor capitan, uw bed is klaar, de lakens zijn schoon, niemand heeft
er de laatste drie dagen in geslapen."
Chester volgt Van Oncle, die een waskaars draagt, naar een klein
vertrek boven den stal, dat tenminste goed gelucht is, daar het
verscheidene open vensters heeft, die niemand de moeite heeft genomen
te sluiten.
Een oogenblik later is hij feitelijk alleen--de eenige van zijn buren
in de belendende kamertjes, die reeds thuis is, slaapt zijn roes uit,
en de anderen moeten nog komen. Hij bergt zijn dingen van waarde op een
veilige plaats en verbergt het zorgvuldigst, wat hij het kostbaarst
acht--het miniatuur-portret van de dame, wier naam hij niet weet;
maar wat hij wél weet is, dat hij haar met hart en ziel bemint;
vervolgens onderzoekt hij zijn wapenen en gaat naar bed, vervuld met
de gedachte aan zijn onbekende schoone, die hij eens heeft gekust,
maar die hij heeft gezworen, weer te zullen kussen; daarna slaapt hij
kalm in, in de stad zijner vijanden, onder de vlag van Spanje en Alva,
terwijl in de kamer beneden, in de straten rondom hem en op de muren
van elk wachthuis in Brabant en Vlaanderen biljetten zijn aangeplakt,
waarbij drie duizend Carolus-guldens worden uitgeloofd voor het hoofd
van den "Eerste der Engelschen".
HOOFDSTUK IV.
DE BEROEMDSTE NEDERLANDSCHE SCHILDER VAN ZIJN TIJD.
De zon staat reeds hoog aan den hemel, als Guy de oogen opent. De
storm van den vorigen avond is bedaard, en de zon schijnt vroolijk,
als om den spot te drijven met de arme boeren en landlieden in de
naburige polders, die nog altijd in wanhoop verkeeren over hun vee,
dat verdrinkt, en over het water, dat nog altijd niet valt. Chester
kan, onder het kleeden, zich eenigszins een denkbeeld maken van de
aangerichte verwoesting; want zijn kamer ziet uit op de rivier, en
daarin drijven nog steeds doode schapen, koeien en varkens, en zelfs
lijken van menschen.
Doch in de stad schijnt men zich daar weinig om te bekommeren. De storm
heeft uitgewoed en nu maken de schepen zich gereed, om de Schelde af
te zakken naar de Indiën en de Middellandsche zee; de kooplieden hebben
hun waren in veiligheid gebracht; de handel van die dagen, zoo min als
die van heden, laat zich door den strijd van het menschdom ophouden.
Het geraas en rumoer dringt door tot in Guy's kamertje van de
Schoenmarkt en Eierstraten. Al de gilden van Antwerpen zijn heden
druk in de weer en zien er tevreden uit, behalve dat van de slagers;
dezen toch hebben menigen vetten os verloren, die graasde op de
uitgestrekte weiden aan den Kowensteinschen dijk.
Daar het niet vroeg meer is, zijn de gasten, die de belendende
kamertjes in gebruik hadden, reeds vertrokken. Guy, die, op
zeemanswijze, halfgekleed te bed is gegaan, kan zich dus ongestoord
verder aankleeden; alleen naast hem snorkt nog een dronkaard zijn
roes uit.
Vervolgens begeeft hij zich naar het waschhuis van het logement in
de benedenverdieping, waar hij kort proces maakt en voor een stuiver
een ongebruikten handdoek machtig wordt.
Als hij zich heeft gewasschen, gaat Chester uit; hij voelt zich luchtig
en opgewekt, niettegenstaande hem opnieuw het plakkaat onder de oogen
komt, waarin men een prijs voor zijn hoofd uitlooft, en vervolgt
haastig zijn weg door de vuile stegen van het lage gedeelte der
stad naar de Wolstraat. Daar hij zich bij de familie Bodé Volckers
tevergeefs om inlichtingen heeft aangemeld, en hij onderstelt,
dat een herhaald bezoek hem niets verder zal brengen, besluit hij
nogmaals naar den Franschen barbier te gaan, om te beproeven, of hij
van dezen iets naders omtrent zijn huurder kan te weten komen. Want
het is zaak, spoed te maken, daar een langer verblijf in de klauwen
van zijn vijanden hem noodlottig kan worden; hij loopt toch ieder
oogenblik gevaar, herkend te worden, want er houden zich altijd vele
Vlaamsche handelaars uit Zeeland en Holland in de groote koopstad
op, van wie eenigen den "Eerste der Engelschen" misschien van aanzien
kennen en sommigen zeker niet te goed zouden zijn, om voor drie duizend
Carolus-guldens alles ter wereld te verkoopen, zichzelven inbegrepen.
Als hij het huis van Jacques Touraine bereikt, wacht hem daar een
aangename verrassing. De woordenrijke kleine Franschman komt hem reeds
tegemoet en roept uit: "Hij verlangt al naar u, ik heb hem verteld,
dat gij naar hem hebt gevraagd!"
"Hij--wie?" vraagt Guy.
"Wel, de schilder Antony Oliver. Hij is van morgen uit Brussel
gekomen. Hij verlangt even sterk naar u, als gij naar hem."
Maar de laatste woorden gaan verloren voor den Engelschman, die de
twee steile trappen opsnelt naar het bovengedeelte van het huis,
waar zich onder de dakpannen, tusschen de zwaluwnesten, de woonkamer,
die tevens dienst doet als atelier, bevindt van Antonius Oliver, in
de wandeling Antony genoemd, vervaardiger van geographische kaarten,
heraut en bij wijlen tweeden secretaris van Alva, onderkoning der
Nederlanden. Het inkomen van Antony is niet groot, zijn betrekking, al
is het een post van vertrouwen, niet zeer hoog, ofschoon hij daardoor
dikwijls in directe aanraking komt met den grooten Hertog. Want Oliver
heeft er met al zijn vermogen naar gestreefd, het vertrouwen van zijn
meester te winnen.
Hij is geboortig uit Bergen, dicht bij de Fransche grenzen, en heeft
gedeeltelijk Fransch, gedeeltelijk Vlaamsch bloed in de aderen. Op het
oogenblik is hij bezig het stof der reis van zijn gezicht te wasschen;
Chester vindt hem zonder zijn wambuis en met een handdoek in de hand,
als hij, na te hebben aangeklopt, binnentreedt.
"Ah!" roept hij, met een glimlach van vreugde op het gelaat, "ik ben
blij u te zien, mijn vriend, mijn Guido."
"En ik niet minder, dat ik u thuis vind, Antony, mijn jongen,"
antwoordt Guy, hartelijk zijn hand uitstekend. Want enkele weken van
samen doorgestaan gevaar hebben tusschen deze twee mannen een hechten
vriendschapsband geknoopt.
"Ik ben blij u te zien," vervolgt de Vlaming, "en toch ook weer
niet." Dan fluistert hij: "Gij weet van den prijs op uw hoofd?"
"Ja, ik heb het gezien," antwoordt Guy kortweg.
"O, misschien in uw herberg?"
"Neen, in de wachtkamer van de Citadel."
"Mon Dieu! Zijt gij dan gearresteerd en ondervraagd?" brengt de
schilder angstig uit.
"Neen, ik kwam er als cavalier van een hooggeplaatste dame!" lacht
de Engelsche zeeman. "Daarvoor ben ik bevorderd tot kolonel bij
Romero's musketiers!"
"Onmogelijk! Vertel mij uw avontuur!"
"Natuurlijk," zegt Guy, "hangt het samen met de zaak, die mij in
Antwerpen brengt."
"Ja," antwoordt de ander nadenkend, "die zaak moet wel hoogst
belangrijk zijn, dat gij u weer zoo waagt."
"Het is als altijd voor mijn Koningin!" fluistert Guy; "is er niemand
in de buurt?"
"Neen, ik heb mijn leerling, Achille, uitgezonden met een verre
boodschap, daar ik u verwachtte en u alleen wenschte te spreken."
"Welke verre boodschap?"
"Ik zond hem uit om wijn, brood, kaas en vleesch _op crediet_ te
koopen. Achille is een wakkere jongen, en als ik hem het geld had
meegegeven, zou hij in een half uur terug zijn." Vervolgens de deur
grendelend en er een zwaar gordijn vóór schuivende, zegt Oliver:
"Vertel mij nu alles."
"Kunt gij deze brieven ontcijferen, waaraan, naar ik vermoed, het
welzijn, ja zelfs het leven van mijn Koningin hangt?" fluistert de
Engelschman. En terwijl hij het pakje voor den dag haalt, dat hij den
vorigen avond aan het lijk van den verdronken Italiaan heeft ontnomen,
vertelt Guy den schilder zijn zonderling wedervaren. Zijn verhaal wordt
afgebroken door uitroepen van verwondering en levendige belangstelling,
zelfs nu en dan door een luid gelach van zijn Vlaamschen toehoorder.
Als de Engelschman geëindigd heeft, neemt de schilder het woord.
"Ei!" roept hij uit, de documenten nauwkeurig bekijkend, "hebt gij deze
gevonden op het lijk van den secretaris Chiapin Vitelli?" Dan voegt
hij er aan toe: "Ik ben een der weinige personen, die ze zou kunnen
lezen. Zij zijn geschreven in het bijzondere cijferschrift, dat op
het geheime correspondentiebureau van mijn meester, mijn weldoener,
in gebruik is; van hem, die mij mijn jaargeld betaalt, den man, wiens
hand ik kus,--den Hertog van Alva!" Er komt een vreemd licht in zijn
oogen, als hij spreekt van zijn weldoener. "Het is heel gemakkelijk
te ontcijferen, als gij den sleutel hebt, dien ik van buiten heb
geleerd en in mijn hoofd heb--ik durf hem nergens anders bewaren."
"Deel mij dan den inhoud van deze brieven mee!"
"Zeker," zegt de artist. "Gij kunt u intusschen onledig houden met
het bekijken van mijn schetsen."
Haastig begint hij aan zijn werk, terwijl Guy zijn tijd doorbrengt met
het bezien van een aantal studiën in houtskool op doek en paneelen,
blijkbaar het werk van den jongen Vlaming. Aan de eene zijde van
het vertrek bevindt zich een marmeren plaat om verven te wrijven,
waarop een aantal penseelen, een palet en eenige kleine blazen met
grondverf, zooals de artisten in dien tijd gebruikten. Op een ezel
staat het onvoltooide portret van een blondharig, blauwoogig Vlaamsch
meisje, een werkelijke schoonheid, ofschoon van een iet of wat boersch
type. Dit is geteekend in den trant der Venetiaansche school, op wat
men toen noemde: een rooden grond. Op den achtergrond van het vertrek
hangt een groot gordijn, dat een meer belangrijk werk schijnt te
verbergen, het is tenminste even breed als de geheele muur der kamer.
"Schuif het niet weg," zegt de schilder opkijkende, als hij hoort,
dat Guy het gordijn nadert. "Ik heb nog een aardige verrassing voor u
in petto," en ophoudende met lezen, kijkt hij den Engelschman snaaks
aan. "Iets, wat u bijzonder zal interesseeren, naar ik meen; gij kondt
het gelaat van de schoone uit de barge niet onderscheiden?" Want
Guy heeft in zijn beschrijving van het avontuur van den vorigen
nacht, met de aangeboren kieschheid van den edelman en den minnaar,
opzettelijk geen woord gesproken over de ontmoeting in het huis van
de gravin van Mansfeld met de dame, die hij bevrijdde.
"Wat bedoelt gij?" vraagt Guy levendig. "Wacht een oogenblik," en een
half onderdrukte kreet van verbazing roept Guy aan de zijde van den
schilder, die blijkbaar in hevige gemoedsbeweging is gebracht door
het ontcijferen van het geheimschrift.
Ongeduldig staat Guy daar te wachten op den uitslag van het onderzoek
der documenten.
Een oogenblik later kijkt Oliver op en zegt: "Ik kan u nu in hoofdzaak
zeggen, wat de inhoud der brieven is."
"En wat behelzen zij dan?" vraagt Guy ongeduldig.
"Het zijn twee brieven, geschreven door Chiapin Vitelli, Alva's
vertrouwde, en waarschijnlijk aan zijn secretaris gegeven--zoo groot is
hun waarde--om ze persoonlijk te overhandigen aan een zekeren Ridolfi,
een Italiaan, die bankier is in Londen."
"Ridolfi? Ja, ik heb wel van hem gehoord. Hij moet groote zaken doen
met Italië; hij is goudsmid zoowel als bankier en woont op Cheapside,"
zegt Guy. "Maar wat heeft hij er mee te maken?"
"Wel, dit is blijkbaar één brief uit een reeks van brieven, van welke
eenige beantwoord moeten zijn, waarin Alva onderhandelingen voert met
Ridolfi, waarschijnlijk de agent van den hertog van Norfolk, den man,
die plannen maakte voor een huwelijk met de Koningin van Schotland
en die zich nu in Elizabeths handen bevindt--onderhandelingen, welke
betrekking hebben op het vergiftigen der Koningin van Engeland."
"Mijn vorstin vergiftigen! Groote God!" brengt Guy met moeite uit. Een
oogenblik later vervolgt hij, zich tot kalmte dwingend: "Ja, geruchten
van dit of een dergelijk complot zijn reeds ter oore gekomen van
Lord Burleigh, den eersten minister. Gij weet, dat ik, juist om dit
nader te onderzoeken, hierheen ben gezonden, ofschoon verloochend
door mijn Koningin, die voor het oogenblik schijnbaar met Alva vrede
wenscht, maar die op haar beurt afrekening zal houden,--een Engelsche
afrekening, dat kan ik u verzekeren,--met uw Spaanschen tyran!"
"Dat weet ik. Daarom juist help ik u," mompelt de schilder. "Op
Elizabeth alleen is de hoop der Nederlanders gevestigd. Wij zijn
verslagen en vernietigd te Jemmingen, de prins van Oranje, naar
Duitschland gevlucht, leeft in ballingschap; Frankrijk wordt geheel
in beslag genomen door zijn eigen zaken, Coligny en Condé kunnen
ieder oogenblik slaags raken met de Ligue, en op hun bijstand valt
dus niet te rekenen,--van Engeland alleen kan nog redding komen. Als
zoodanig heb ik u verwelkomd als den 'Eerste der Engelschen', om de
Nederlanders bij te staan. Gij zult niet de _laatste_ zijn--ik weet
het! Maar,"--en het gelaat van den schilder wordt bezield door een
patriotisch vuur,--"wijzelven moeten ook handelen. Daarom heb ik mij
veroordeeld, om te leven onder de vreeselijkste onrust, waarin iemand
kan verkeeren,--een verrader in de naaste omgeving, in het bureau
van den Spaanschen onderkoning, om Lodewijk van Nassau en Willem den
Zwijger op de hoogte te kunnen houden van zijn plannen. Ontdekking
staat gelijk met--nu, dat weet gij!"
Hij lacht, maar het is een akelige lach, en hij vervolgt fluisterend:
"Wat zou Alva, die menschen levend roostert, omdat zij op Vrijdag
vleesch eten; die vrouwen onthoofdt, omdat zij haar eigen mannen een
schuilplaats verleenen; die zijn troepen veroorlooft om te branden,
te rooven en te plunderen; wat zou hij doen met een ontmaskerd spion
in zijn eigen omgeving? Zijn er wel genoeg pijnbanken, duimschroeven
en takkenbossen voor zoo iemand te vinden?" Hij huivert, doch voegt er
daarna vastberaden bij: "Maar ik trotseer alles voor mijn vaderland!"
"En ik voor het mijne," antwoordt Guy. "Op mijn hoofd is een prijs
gezet als zeeroover, maar ik waag het voor mijn Koningin. Elizabeth
schenkt mij haar glimlachjes, als ik aan haar hof verschijn, noemt
mij haar dapperen vrijbuiter en vertelt toch aan den ambassadeur
van Philips van Spanje, dat ik hier voor mijn eigen rekening ben;
zij verloochent mij, ofschoon zij weet, dat het om harentwille is,
om haar leven te beschermen, om zulke verfoeilijke samenzweringen
als deze te ontdekken, dat ik mijn leven waag! Buitendien," vervolgt
hij met een onheilspellende flikkering in zijn oogen, "houd ik niet
van Spanjaarden."
"Persoonlijk," merkt de Vlaamsche schilder op, "heb ik eenige zeer
aangename menschen onder hen aangetroffen; ofschoon er in Alva's leger
een ontelbaar aantal schurken zijn. Maar het is voor mijn vaderland,
dat ik een leven vol onrust leid, met het zwaard van Damocles steeds
boven mijn hoofd."
Guy behoeft den schilder slechts aan te zien, om te weten, dat hij de
waarheid spreekt. De man is klein van persoon en ziet er nietig uit,
al is hij ook welgebouwd en vlug en veerkrachtig; maar hij heeft
zachte, denkende oogen, bijzonder fijn gevormde, beweeglijke lippen
en een hoog, schrander voorhoofd. Chester is er van overtuigd, dat
Antony Oliver een moedig man is. En hij weet nu tevens, dat diens
zenuwgestel is aangedaan door de vrees voor ontdekking, waarin hij
aanhoudend verkeert.
Toch komt hij rond voor zijn meening uit.
"Ik haat iederen Spanjaard, edelman of boer, omdat ik een broeder heb,
die in de gevangenis van de Inquisitie op Hispaniola zit.
"Arme jongen!" mompelt de schilder met een lichte huivering. "Op
Hispaniola! dat is een heel eind weg!"
"Niet voor een Engelschen zeeman. Zeven jaren geleden zeilden Dick
en ik, beiden vol jeugdig vuur, met kapitein Ned Lovell naar de
Spaansche bezittingen en dreven daar handel met de Dons van Hispaniola
en woonden daar, omdat wij katholiek waren, ongemoeid in de stad
Haytien en verwierven rijkdommen. Toen keerde ik met onze klinkende
munt naar mijn geliefd Engeland terug, Dick achterlatend, om de rest
van onze koopwaren in goud om te zetten, en mij daarna te volgen. Een
jaar verliep. Geen Dick, maar Hawkins bracht bij de thuiskomst van
zijn derde reis het bericht mede, dat Dick verliefd was geworden op
een Spaansch meisje, dat zijn medeminnaars hem hadden aangeklaagd
als een Engelschen ketter, en de--Inquisitie--" Hier begeeft hem de
stem, er staan tranen in zijn oogen, ofschoon zij gloeien van een
wild vuur. "Dat was voor mij genoeg, om de Spanjaarden te haten en
mij ter beschikking van Koningin Elizabeth te stellen," zegt Guy,
na een pauze op somberen toon, "en als vrijbuiter in haar dienst,
kwam ik ook in het bezit van dit miniatuur."
"Kunt gij mij ook zeggen," vraagt hij plotseling, het miniatuurportret
op ivoor, in diamanten gevat, te voorschijn halend, "wie de dame is,
die hierop staat afgebeeld?"
"Oho!" lacht de schilder met een ondeugende flikkering in zijn
oogen. "Die vraag had ik verwacht, sinds gij mij verhaald hebt van de
dame in de barge. Gaf zij u dit? Is zij ook getroffen door Cupido's
pijlen?"
"Wat bedoelt gij daarmee?" bromt de Engelschman, terwijl hij
verraderlijk bloost onder zijn verbrande huid.
"Ik bedoel," lacht Antony, "dat gij een man zijt, die tot over de ooren
verliefd is. In uw verhaal over de gebeurtenissen van gisternacht
werd telkens door u gewag gemaakt van de 'godin in de barge', de
'schoone onbekende', het 'bevallige wezen in het nachtelijk donker',
de 'feeachtige vormen, die de duisternis niet geheel kon verbergen',
de 'stem zoo zoet als die van een engel', uw gansche wijze van doen
verried, dat zelfs de duisternis geen beletsel voor u geweest is,
om verliefd te worden op de dame, die gij gered hebt uit de handen
der Watergeuzen; en dat, ofschoon zij eigenlijk uw gevangene was,
gij de hare waart. Ging het haar als u? Is zij ook verliefd, dat zij
u haar portret gaf?"
"Neen," antwoordt Guy, "ik geloof, dat ik verliefd ben geweest op
deze beeltenis, sinds ik die drie jaar geleden op zee veroverde."
Dit antwoord brengt den schilder geheel en al in verbazing. Hij
mompelt: "Ik hield de Engelschen nooit voor een romantisch volk, maar
gij leert mij, dat de Italianen slechts stumperds zijn, vergeleken
met de eilandbewoners, waar het hartstocht betreft. _Verliefd op
een portret_?"
"Ja; het kwam in mijn handen onder vreemde omstandigheden," antwoordt
de Engelschman, een weinig gemelijk, want de artist spreekt op een
schertsenden toon. "Op het eind van '68 speelde ik tennis in Londen,
toen de Koningin en haar eerste minister, Sir William Cecil, nu Lord
Burleigh, mij lieten roepen. De schatkist der Koningin was leeg. Vijf
Italiaansche schepen, die een leening van de Genueesche bankiers aan
Alva overbrachten, ten bedrage van achthonderd duizend zilveren kronen,
waren op weg naar Antwerpen--"
"Ja," valt de ander hem glimlachend in de rede, "ik weet het--het geld,
waarmee de Hertog zijn troepen dacht te betalen--"
"En waren in de haven van Southampton gedreven door kapers, afgezonden
door den prins van Condé, die op den uitkijk had gestaan, om den
schat te bemachtigen. De Spaansche ambassadeur had zich tot de
Koningin gewend en schepen gevraagd ter bescherming. Daar men met
Spanje in vrede verkeerde, moest men hem wel ter wille zijn, maar
Elizabeths schatkist was leeg, en zij werd geplaagd door rekeningen
van haar modiste en meer dergelijke vrouwenschulden en besloot dus,
zich den schat toe te eigenen. Cecil had om mij gezonden, omdat hij
wist, dat ik Spaansch sprak, en dacht dat ik de rechte man zou zijn,
om dat zaakje te beredderen. Men had den Spaanschen gezant reeds
verzocht, maatregelen te nemen voor het vervoer van den schat van
Southampton naar Dover over land, waar zich schepen der Koningin ter
bescherming zouden bevinden. Doch terwijl hij zijn toebereidselen
maakte, ontving ik de volgende opdracht: ik moest naar Southampton
gaan en den Franschen kapers tien duizend kronen aanbieden, als zij
hun positie voor de haven niet verlieten, zoodat de Genueesche schepen
niet durfden uitzeilen. Onderwijl won de Koningin inlichtingen in en
vernam, dat het geld geleend was door Italiaansche kooplieden. 'Als zij
Alva kunnen leenen, kunnen zij het mij ook doen,' dacht zij. Volgens
de persoonlijke aanwijzingen van de Koningin van Engeland maakte ik
mij meester van de achthonderd duizend zilveren kronen."
"En dat maakte Alva bijna razend! Ik zie hem nog voor mij," lacht de
schilder, "op den morgen, dat hij het bericht ontving, in blinde woede
aan de beide punten van zijn baard rukkende. En van dat oogenblik af,
heeft hij uw Koningin gehaat en u niet minder, die hem dwong, den
Nederlanders zijn tienden penning op te leggen, om zijn troepen te
kunnen betalen. Doch wat heeft de diefstal der Koningin van Engeland
te maken met uw miniatuur-portret, zeg, vrijbuiter?"
"Slechts dit," antwoordt Guy. "Het eenige, wat ik van het Genueesche
schip, toen ik het prijs maakte, voor mijzelven hield, was deze
beeltenis. Te oordeelen naar de aanwijzing op het pakje, waarin
het portret zich bevond, moest de dame, die het voorstelt, in de
Nederlanden wonen. Hoogst aangenaam was mij dus de persoonlijke
opdracht van Koningin Elizabeth, om naar hier over te steken en in
haar belang zeeroover te worden; wel wist ik, dat ik daardoor mijn
leven in de waagschaal stelde, maar ik wist ook, dat het mijn eenige
kans was, om ooit in werkelijkheid het gelaat te aanschouwen, dat ik
heb liefgehad van dien dag tot op heden. Noemt gij dat romantisme? Mij
goed! Maar zeg nu, wie zij is."
"Wel," antwoordt de schilder, "mag ik u als antwoord een ander portret
laten zien?"
"Van wien? Wat geef ik om portretten, behalve dit eene? Gij kunstenaars
denkt altijd aan kunst--ik denk aan vleesch en bloed, die winnen het
van kunst."
"Winnen zij het ook van dit?" lacht Oliver, en het gordijn op den
achtergrond wegtrekkend, onthult hij een kolossaal altaarstuk,
onafgewerkt behalve de hoofdfiguur, de Madonna. Guy is een en al
verbazing, want het is de beeltenis van de vrouw, wier lippen hij
den nacht tevoren heeft gekust, wier miniatuur-portret hij in de
hand houdt; beurtelings staart hij nu van dit naar het prachtige
altaarstuk, op de figuur van de Moeder Gods. Het moet een werk zijn,
dat door de liefde geïnspireerd is.
De Engelschman wordt vuurrood, daarna doodsbleek, en mompelt:
"Gij bemint haar dus ook!" terwijl hij zijn vermeenden medeminnaar
afgunstig aanziet.
"Neen," antwoordt Antony, "ik bemin de dame niet, al bemin ik
mijn schilderij. Gij behoeft niet jaloersch te zijn, mijn waarde
Engelschman, de vrouw, die ik bemin, is veel meer dan deze een
wezen van vleesch en bloed--juffer Wilhelmina, dochter van den
oud-burgemeester Bodé Volckers. Haar blonde beeltenis staat op dien
ezel. Ik aarzel niet u mijn geheim toe te vertrouwen, zooals gij
mij het uwe deedt. Maar _dit_," hij kijkt teeder naar het doek,
"is een werk van liefde, liefde voor mijn kunst. Hierop heb ik al
mijn hoop gebouwd, om een naam in de wereld achter te laten. Als
ik mijn altaarstuk kan voltooien, eer de tijd komt, dat de hand,
die mij bedreigt, mij in haar ijzeren greep vermorzelt, hoop ik in
de herinnering te blijven voortleven--niet als de patriot, maar als
de kunstenaar!"
"En, bij den hemel! dat zult gij," roept Guy uit, die natuurlijk niets
liever wenscht, dan aan de beeltenis van de vrouw, die hij liefheeft,
een onvergankelijken roem beschoren te zien, "want gij hebt niet alleen
een Madonna geschilderd, maar een godin, waardig de Moeder Gods te
zijn." Hier maakt hij eerbiedig het teeken des kruises en beschouwt
opnieuw het schilderstuk, dat zijn bewondering voorzeker ten volle
verdient, niet alleen om de liefelijkheid van het model, maar ook om
de oorspronkelijkheid van opvatting en den rijkdom van koloriet.
In tegenstelling met het schilderstuk op den ezel, is dit altaarstuk
geschetst op een parelgrijzen achtergrond, de Madonna is de eenige
afgewerkte figuur, de beeltenis van Guy's beminde.
Het meisje staat daar in maagdelijke schoonheid; haar blanke,
blauwgeaderde voeten rusten licht als die eener fee op een regenboog
van het zachtste zonlicht; de lijnen van haar lichaam bezitten reeds de
schoonheid der vrouw, maar zijn nog maagdelijk bevallig en teer; zij is
gehuld in een eng sluitend wit gewaad, waarover een lange azuren mantel
hangt. Op den blanken hals rust het gelaat van ongemeene schoonheid,
welks zachte en toch schitterende oogen, koraalroode lippen, wangen,
waarop rozen en leliën bloeien, Guy's hart ook nu weer zoo onstuimig
doen kloppen.
Het geheel, vergoddelijkt door de groote ziel, die uit het aanminnig
gelaat straalt, verlicht door zonnestralen en vol van die wonderschoone
effecten van gouden licht en diepe, warme schaduwen, eigen aan de
school van den Venetiaan Tintoretto, is wel geschikt om Guy halfgek
van opgewondenheid te maken; want het is het levend, sprekend portret
van de vrouw, die hij liefheeft, maar toch weer niet geheel en al
aan haar gelijk.
Want het schilderij geeft haar wisselende schoonheid slechts op een
enkel moment te aanschouwen, en den vorigen nacht heeft hij telkens,
als hij haar veranderlijke, beweeglijke, maar altijd edele trekken
beschouwde, een verschillenden indruk van haar gekregen, heeft hij
telkens een nieuwe bekoring in haar ontdekt.
Hij roept ongeduldig den schilder toe: "Gij beantwoordt mijn vraag
niet. Gij laat mij alleen iets zien, dat mijn verlangen, om haar naam
te vernemen, nog meer moet prikkelen. Zeg mij, wie zij is!"
Het antwoord, dat volgt, doet hem ontstellen en ontstemt hem
tevens. "Zij is," zegt Oliver langzaam, "het eenige wezen op aarde,
dat Alva liefheeft!"
"Neen, neen, dat wil ik niet gelooven," brengt Chester met moeite uit.
"Gij moet! Zij is het eenige wezen, dat hij aanbidt, het eenige
wezen, dat de onderkoning van Spanje ooit met een liefkoozenden
naam toespreekt."
"Ik kan u niet gelooven," roept de Engelschman uit, zijn handen als
in doodsangst wringend. "Zij is te rein, om de beminde te zijn van
wien ook en het allerminst van dien duivel."
"Zij is niet te rein," zegt de schilder langzaam, "om zijn dochter
te zijn."
"Zijn _dochter_?! Alle heiligen in den hemel!"
"Ja, Hermoine de Alva is de dochter van den Hertog. Haar moeder,
de gravin De Perugia, een Italiaansche dame van groote schoonheid,
stierf vier jaren geleden. Sedert dien tijd heeft de Hertog Dona
Hermoine bij zich genomen. Zij is de reinste, liefelijkste, edelste
bloem, die Spanje ooit naar de Nederlanden heeft gezonden. Zij bezit
even groote geestesgaven als haar vader, doch haar hart is even teeder
als het zijne wreed is. Toch is zij de dochter van Alva en daarom,
mijn Engelschman, vrees ik, dat uw liefde hopeloos is! Neem u in
acht! Uw broeder beminde een Spaansch meisje!"
Guy antwoordt hierop niets. Hij is diep doordrongen van de waarheid
der laatste vernietigende opmerking van den schilder. Doch weldra
komt de Engelsche onversaagdheid weer bij hem boven en hij roept uit:
"Bij den hemel! Welk een triumf, om datgene, wat hij het meest
liefheeft, aan Alva te ontrooven, om zijn eigen dochter, die hem
dierbaarder is dan iets anders ter wereld, tot de bruid te maken,
de geëerde en gevierde bruid van den man, op wiens hoofd hij drie
duizend Carolus-guldens heeft gezet,--den vrijbuiter,--den 'Eerste
der Engelschen'!" en hij barst uit in een spottenden, triumfeerenden,
maar hartelijken lach.
HOOFDSTUK V.
HET GEVAAR WORDT DREIGEND.
"Bravo!" roept de Vlaming uit, "bravo! Maar eerst moet zij u ook
liefhebben."
"O, ik ben er zeker van, dat zij mij al liefheeft," roept Chester uit,
den robijn in den ring aan zijn vinger beschouwende, welks rood licht
voor hem niet een teeken van gevaar schijnt te zijn, maar de rosse
gloed van de fakkel van Hymen.
"Nu, ik ben blij, dat gij zoo vol vertrouwen zijt.... Ik wenschte,
dat ik ook zoo was," zucht de schilder en vervolgt dan, zich
vermannend: "Doch nu ter zake! Gij kunt uw tijd niet verbeuzelen met
hofmakerij. Koningin Elizabeth moet verwittigd worden van het complot
tegen haar leven en gewaarschuwd voor Ridolfi, den Italiaanschen
bankier in Londen."
"O, wij zullen wel goed op hem passen," zegt Guy op dreigenden
toon. "Ik moet van avond nog weer aan boord van mijn schip zijn, om
onder zeil te gaan naar Engeland, en daarvoor moet ik het wachtwoord
van hedenavond hebben, opdat ik na zonsondergang de stad kan verlaten."
"Waarom vertrekt gij niet terstond?"
"Omdat," antwoordt de Engelschman, "gij mij de overzetting van
die brieven nog niet hebt gegeven. Daarmee zal nog wel eenige tijd
gemoeid zijn."
"Volstrekt niet."
"Waarom niet?"
"Omdat ik niet van plan ben, ze voor u over te zetten; ik zal u
eenvoudig den sleutel van het cijferschrift geven, dan kan dit in
Engeland gebeuren, en alle andere dergelijke brieven, die u in handen
mochten vallen, kunnen dan mede ontcijferd worden door Koningin
Elizabeth en haar ministers. Het zal u menig gevaarlijk bezoek aan
de Nederlanden besparen." Dit zeggende, gaat de schilder zitten en
schrijft in enkele minuten de verklaring van het cijferschrift op.
Daarna vervolgt hij: "Berg dat goed weg bij de brieven," en geeft den
sleutel aan Guy; glimlachend zegt hij op halfluiden toon: "Mij dunkt,
dat gij u nu wel zult haasten om te vertrekken, met dien prijs op
uw hoofd."
"Ik ga niet vóór van avond," antwoordt Chester, bijna gemelijk. "Het
tij is van avond nog gunstiger voor mijn schip--het zal mij dus niet
veel ophouden. Buitendien--" hier valt zijn oog op het spottend gezicht
van den schilder, en hij valt zichzelf in de rede: "Maar, voor den
drommel, man! gij denkt toch niet, dat ik Antwerpen zal verlaten,
zonder haar nog eens gezien te hebben?" Hij wuift met de hand de
goddelijke schoone op het doek toe, die, verlicht door de morgenzon,
hem niet alleen met hemelsche, doch ook--zoo denkt tenminste deze
vermetele jonge man--met aardsche liefde aanziet.
"Zoo! zijt gij van plan papa om de hand van de jonge dame te
vragen?" spot de schilder.
"Nog niet, ofschoon ik een introductiebrief voor hem heb," merkt
Guy op, door den spot van den schilder geprikkeld, om den brief te
laten zien, dien Dona Hermoine hem den vorigen avond heeft gegeven,
en die geadresseerd is aan Alva, onderkoning van Spanje.
"En gij hebt hem nog niet geopend?" vraagt Oliver, den brief van alle
kanten bekijkend.
"Zeker niet; hij is verzegeld."
"Maar, mijn jongen," herneemt de schilder, "gij zet te veel op het
spel, om zoo angstvallig te zijn. Gij moet weten, hoe gij met de
dame staat, eer gij haar weer ontmoet." En hij doet Guy schrikken,
als hij er bijvoegt:
"Gij hebt machtige medeminnaars: generaal Noircarmes staat zeer hoog
in de gunst bij haar vader, wiens volle vertrouwen hij geniet."
"Een medeminnaar?" stamelt Guy.
"Een medeminnaar?! Een groot aantal medeminnaars! Denkt gij zoo
gering van uw schoone beminde, dat zij vóór u geen anderen man zou
bekoord hebben? Iedereen buigt voor de schoonheid en den geest van
gravin Hermoine de Alva--generaals en edellieden." Daarna vervolgt
hij op bevelenden toon: "Gij moet dezen brief openen. Het spel,
dat gij speelt, noodzaakt u, gebruik te maken van elke kaart. Het is
waarschijnlijk geen vertrouwelijke mededeeling, hij moet uitsluitend
op u betrekking hebben, daar zij u opdroeg, hem zelf te overhandigen."
Terwijl hij spreekt, en eer Guy het hem kan beletten, heeft Oliver
vlug een kaars ontstoken en met de linkerhand den brief er boven
gehouden, als iemand, die gewoon is aan zulke bezigheden, waarop hij
hem, met ongeschonden zegel, geopend aan den Engelschman overreikt.
"Gij moet hem lezen," zegt hij. "Uw leven zoudt gij kunnen inboeten
door u te laten leiden door een overdreven eergevoel. _Lees hem_! Den
een of anderen dag kunnen de omstandigheden u dwingen, hem aan Al va
te geven. In uw positie behoort gij te weten, wat hij behelst. _Lees
hem_, of ik heb verder geen gemeenschap meer met u."
"Waarom niet?" vraagt Guy, die, ofschoon hij brandt van begeerte om
het handschrift van zijn geliefde te zien, nog standvastig blijft.
"Omdat," zegt de schilder plechtig, "wij een spel spelen, waarbij ons
beider leven de inzet is; en ik trek van elke kans partij. Gij moet
hetzelfde doen, want mijn zaak is de uwe. Als ik omgang met u heb,
als men mij in uw gezelschap ziet, en gij wordt gevangengenomen,
val ik misschien met u. Buitendien zijn wij beiden aan ons vaderland
verplicht, gebruik te maken van elk wapen, dat God in onze handen
geeft. Lees!"
Terwijl hij dit zegt, heeft hij het geparfumeerd biljet, dat alleen
door het zegel gesloten was, losgevouwen en hij houdt het voor de
oogen van den Engelschman, die naar den zevenden hemel wordt opgevoerd,
als hij het korte, doch kernachtige briefje leest, geschreven in het
schoonste vrouwelijke handschrift:
"Lieve papa!
"Wees zoo goed en bevorder brenger dezes, kapitein Guido van Romero's
voetvolk, die mij redde uit de handen der Watergeuzen (en die te
nederig is, om mij een anderen naam op te geven), zoo spoedig mogelijk
tot kolonel en stel hem dan in de gelegenheid, om weldra generaal te
worden; doe het ter wille van uw liefhebbende
Hermoine."
Verrukking en trots vervullen den Engelschman te zeer, om den brief
niet aan zijn vriend en mentor te toonen.
"Bij Saint Denis!" roept Oliver uit, het briefje inziende, "ik geloof,
dat zij u bemint. Als gij haar hart hebt getroffen, zijt gij de eerste,
en zij heeft half Spanje aan haar voeten gehad, naar men mij heeft
verteld." En den jongen man aanziende, voegt hij er mijmerend bij:
"Dat hebt gij zeker te danken aan uw blond Germaansch uiterlijk. Als
gij een donkere Adonis waart geweest, zou ik geen stuiver voor uw
welslagen hebben gegeven. Donkeroogige fatjes in haar omgeving zijn
even talrijk als windmolens."
"En ik zou, met zoo iets in mijn bezit, niet een poging wagen,
om haar nog eens te zien, eer ik vertrek?" zegt Guy stoutmoedig,
het briefje met de zorg van een minnaar in zijn wambuis stekend.
"Gij zult u althans door mij niet laten weerhouden," glimlacht de
schilder. Daarna vervolgt hij ernstig en plechtig: "Maar laat ik u
een goeden raad mogen geven. Deel haar in geen geval uw geheim mede,
hoezeer zij u ook bemint, al zweert zij ook, dat zij u meer bemint
dan alles ter wereld."
"Zoudt gij denken, dat zij mij zou verraden?"
"Neen, duizendmaal neen!"
"Meent gij dan, dat het haar liefde voor mij zou doen verkoelen?"
"Niet, als zij u tevoren reeds beminde. Wien Hermoine de Alva eens
trouw heeft beloofd, kan zeker van haar zijn."
"Waarom zou ik dan moeten vreezen, het haar te zeggen?"
"Om deze reden. Zij weet hoeveel haar vader van haar houdt. Zij
heeft geen vrees voor den tijger in menschengedaante; zijn klauwen
zijn voor haar altijd van fluweel. Uit dit briefje kunt gij zien, dat
Dona Hermoine meent, dat haar wenschen wet zijn voor den onderdrukker
der Nederlanden. En zoo is het ook, in kleinigheden!--een diamanten
halsketen, een dozijn nieuwe kleedjes, zelfs de verwijdering uit
haar omgeving van een aanbidder; want als zij 'neen' zegt, heeft
ieder edelman ook afgedaan bij haar vader. Maar in staatszaken heeft
zij haar krachten tegenover hem nooit beproefd. Zij weet niet, dat
Alva in staatszaken, in het ten uitvoer leggen van zijn eigen wetten,
edicten en afkondigingen, als ijs en ijzer is. Waarvoor ik vrees is,
dat gij op zekeren dag zult worden overgehaald, om met haar naar den
Onderkoning te gaan en hem uw geschiedenis te vertellen, en dan zal
zij haar papa zeggen, dat zij u bemint, in de vaste overtuiging, dat
hij u zal sparen en vergeven en groot maken ter wille van haar; maar
misleid uzelven in Gods naam nooit omtrent Alva's barmhartigheid. Als
gij dat doet, zijt gij verloren. Haar tranen, haar gebeden zullen u
niet redden. Onthoud dat, mijn Guido, die in liefde ontgloeid zijt
voor des tijgers welp!"
"Waarom noemt gij haar zoo?" roept Guy toornig uit.
"Ik heb er eigenlijk ook geen recht toe," antwoordt de schilder
weemoedig. "Zij is een en al goedheid en vriendelijkheid voor mij
geweest; zij heeft mij veroorloofd, haar schoon gelaat op het doek te
brengen, en mij daardoor uitzicht op roem en onsterfelijkheid gegeven."
"Ah! zij heeft _hier_ voor u geposeerd?"
"Ja, in het bijzijn van haar duena."
"Dan moet gij mij hedennamiddag hier een onderhoud met haar
verschaffen."
"Dat zou u niets helpen. Zij zou niet komen zonder geleide. Denk niet,
dat Hermoine de Alva ook maar de geringste zonde tegen de etiquette zou
begaan, ook al aanbidt zij u--iets, waarvan gij zeker schijnt te zijn."
"Maar gij moet mij in de gelegenheid stellen, haar te spreken. Ik
wil twee vliegen in één klap slaan. Zij weet het wachtwoord. Zij
zal het mij geven. Zij zal bij mij komen, dat weet ik zeker,"
zegt Guy vol vertrouwen. "Gij kunt toegang tot haar verkrijgen als
ondersecretaris van Alva. Doe het nog heden. Geef haar dezen ring,"
en hij neemt den schoonen robijn van zijn vinger en legt hem in de
hand van den schilder.
"Mon Dieu! Gij hebt reeds ringen gewisseld! Ging dat vergezeld van een
kus?" lacht Oliver; en als een gloeiende blos Guy's gelaat overdekt,
mompelt hij: "Parbleu! Ik begin het te gelooven. Spreek mij niet meer
van Italiaanschen hartstocht! Hij is koud als ijs in vergelijking
met den Engelschen." Als hij geen antwoord ontvangt, vervolgt hij:
"Ik kan u vandaag wel een onderhoud verschaffen, doch niet hier. De
duena zou u in den weg staan bij een tête-à-tête. Het eenige middel
om u in staat te stellen, uw beminde onder vier oogen te spreken,
gelukkig jongmensch--of beter, ongelukkig jongmensch--is een samenkomst
ten huize van den man, dien ik eens vader hoop te noemen."
"Den burgemeester Niklaas Bodé Volckers?" roept Guy uit.
"Ja. Onder voorwendsel, dat zij kostbare zijden stoffen wil zien,
die licht beschadigd zijn door den vloed, kan Dona Hermoine haar
duena in de stad brengen. Bij den koopman kunt gij Dona de Alva
afzonderlijk spreken."
"Maar de duena--de fatale duena?" bromt Guy.
"De duena zal blind en onschadelijk gemaakt worden in de aangrenzende
kamer, door haar stoffen te laten bekijken. Als wij het gedaan weten
te krijgen, dat Bodé Volckers zijn prijzen zeer laag zet, zal de
gravin De Pariza stellig een uur lang koopjes doen. Buitendien zullen
zij vandaag toch wel in stad komen, uit nieuwsgierigheid, om nadere
bijzonderheden te vernemen omtrent het groote drinkgelag,"--hier
wordt de schilder rood van verontwaardiging,--"tusschen den man,
die zijn talent en zijn kunst onteert door onmatigheid, en 'de Zes
Drinkebroers van Brussel'. Gij hebt het aangeplakt gezien op de muren
van de herbergen en wijnhuizen, het biljet, dat den naam draagt van
den grootsten kunstenaar, dien de Nederlanden hebben voortgebracht,
den Raphael van het Noorden, den man, wiens leerling ik was, den man,
wiens altaarstuk in de groote kerk van Onze Lieve Vrouwe hem voor
altijd beroemd zou hebben gemaakt, als de Beeldstormers het vier
jaar geleden niet verbrand hadden, toen zij al de beelden in de kerk
omverhaalden en ontelbare meesterstukken vernielden, in blinde woede
tegen de Inquisitie. Ik en een andere leerling van Floris redden
dien nacht een ander schilderij van hem, een klein doek, 'de Val
der Engelen'; het is niet zijn beste werk; het is eigenlijk beneden
zijn talent, maar het is het eenige, dat bewaard zal blijven voor het
nageslacht, want nu is hij een leeglooper en een dronkaard geworden,"
en Oliver zucht.
"Dat is dus afgesproken," roept Guy uit, het verontwaardigd relaas
van den artist afbrekend, want zijn maag heeft hem er inmiddels aan
herinnerd, dat hij nog niet ontbeten heeft. "Nu wij met onze zaken
klaar zijn, zult gij mij wel iets te eten willen geven, zoodra Achille
terug is met zijn proviand,--misschien wel een weinig duivenpastei,
hè?" en hij geeft gekscherend den schilder een ribbestootje, want
door Antony's berichten over Hermoine de Alva is de vermetele jonge
man in een vroolijke stemming gebracht.
De opmerking wordt schertsend gemaakt, maar de lach besterft op
Guy's lippen, als hij bespeurt, welk een onverwachte uitwerking zij
op den schilder heeft. Bij het woord "duivenpastei" wordt Oliver
doodsbleek. Hij keert zich om en zegt op wantrouwenden toon: "Wat
weet gij van duivenpastei?"
"Niets anders dan wat ik gisteravond hoorde van den kleinen Marvédie,
het zoontje van Touraine, den barbier."
"Wat zei hij van duivenpastei?" vraagt de schilder, wiens vreemde
wijze van doen Guy's aandacht trekt. "Spreek op, spoedig--ons leven
kan er van afhangen!"
"Alleen dit," zegt de Engelschman, "dat hij zooveel duivenpastei van
u kreeg. Hij vroeg mij of ik van duivenpastei hield en later zei hij
nog,--ik geloof het tenminste, neen, ik ben er zeker van,--dat hij
misschien niet meer zooveel duivenpastei zou krijgen, daar er een
man was gekomen, die zooveel duiven had weggenomen."
"Een man--zooveel duiven weggenomen--van hier!" stamelt Antony. Daarna
roept hij plotseling uit: "Dat verklaart mij waarom er geen brieven
van Lodewijk van Nassau waren in de til boven,--geen duiven, die ze
brachten. Ik vond het al zoo vreemd; het maakte mij reeds beangst. Mijn
God! Ik moet het weten."
Op dat oogenblik wordt er aan de deur geklopt, hij schuift het gordijn
weg en opent de deur voor zijn leerling Achille, een Franschen jongen
met schitterende oogen, die op ontevreden toon zegt: "Ik kan niets
krijgen zonder geld. Onze groote schilder, Frans Floris, is zooveel
geld schuldig, dat men geen ander artist meer iets op crediet wil
geven."
"Goed, zet je mand maar neer. Ik zal zien, of ik nog geld heb," zegt
Oliver nadenkend. Dan schijnt hij plotseling een idee te krijgen,
want hij roept uit: "Achille, waar is de kleine Marvédie? Breng hem
boven en wij zullen eenige duiven laten halen en duivenpastei voor hem
maken," met zichtbare inspanning groote luchthartigheid voorwendend.
"Heerlijk! Marvédie is dol op duivenpastei en ik niet minder,"
antwoordt de jongen en vliegt de trappen af.
"Ik moet hem ondervragen," mompelt de schilder. "Als dit waar is,
dan is het zwaard van Damocles op het punt te vallen."
Een oogenblik later hoort men juichende kinderstemmen op
de trap. Achille en zijn broertjes springen de kamer binnen,
uitroepend: "Duivenpastei! duivenpastei! Hoezee voor monsieur Oliver's
duivenpastei!"
"Ja zeker, duivenpastei!" roept de schilder, "duivenpastei! Maar wat
is er met mijn duiven gebeurd? Hebt gij ze weggenomen, Achille?"
"Neen!"
"Hebt gij er om de til zien vliegen? Ik bedoel niet onder in het hok,
maar in de til--vliegende om de til?" De stem van den schilder klinkt
heesch--zijn oogen schieten vuur.
"O ja, verscheidene, de twee laatste dagen," antwoordt de jongen. En
als hij de vreemde wijze van doen van zijn meester opmerkt, roept
hij angstig uit: "Maar ik heb ze niet weggenomen, ik zweer het u,
monsieur Oliver, ik heb er geen uit de til genomen. Geloof mij op
mijn woord van eerlijken jongen!"
"Neen, hij heeft ze niet weggenomen," roept nu de kleine Marvédie;
"een groote man met akelige zwarte oogen nam ze mee."
"Wanneer?"
"Gisteren."
"Hebt gij hem gezien? Kent gij hem?"
"O, ik herinner mij hem heel goed, omdat hij lachte en recht in zijn
schik scheen te zijn, en hij gaf mij twee stuivers om een zak voor
hem te halen om ze in te stoppen."
"Kunt gij mij iets van hem vertellen? Weet gij zijn naam, kleine
Marvédie--kleine duivenpastei-Marvédie?" brengt Antony met moeite uit,
zijn best doende om grappig te wezen, maar met een gezicht als van
een doode.
"Neen, maar hij was leelijk en heeft akelige oogen, oogen als de
schelvisch op de markt."
"Hoeveel duiven nam die man weg? Hebt gij ze geteld, kleine
Marvédie--kleine duivenpastei-Marvédie?" en de schilder grijnst
afschuwelijk.
"Ja, hij nam er zes, van dezelfde soort, die gij den nek omdraait,
als gij duivenpastei voor mij maakt," zegt de kleine jongen.
"En waar was uw broer?" De stem van den schilder klinkt dof.
"O, ik was uitgegaan om een paar van uw schilderijen te verkoopen,"
zegt Achille. "Dat geloof ik tenminste. Zoolang gij weg zijt geweest,
heb ik daar telkens moeite voor gedaan, maar ik heb geen enkel
verkocht. De tiende penning van den Hertog ruïneert iedereen. Niemand
heeft geld te missen, tenminste niet voor schilderijen."
"Het is goed," zucht Antony, "hier is een gulden. Ja, haal daarvoor
duiven!" Hij lacht droevig. "Wij willen toch duivenpastei hebben."
De beide jongens loopen weg. Het gezicht van den schilder is zoo wit
als krijt en hij stamelt: "Het is er eindelijk toe gekomen. Iemand
heeft mijn geheim ontdekt."
"Welk geheim?" fluistert Guy, de waarheid reeds half vermoedend.
"Dat van de brieven, die ik door middel van postduiven krijg van
Lodewijk van Nassau, met wien ik in correspondentie sta voor het
welzijn van de Nederlanden. Zij zijn natuurlijk in geheimschrift,
zij moeten eerst ontcijferd worden, maar dat is maar een quaestie van
tijd--Ik ben een verloren man, ja, nog erger--ik ben een gemartelde! O
mijn God! Denk aan de pijnbank, den brandstapel, die mij wachten!" en
de Vlaming staat daar met verwilderde oogen, aschgrauw gelaat en
blauwe lippen.
"Als wij den man eens konden ontdekken, die uw geheim heeft," zegt
de Engelschman, steeds gereed tot handelen en wel wetende, dat gevaar
voor Oliver gelijkstaat met gevaar voor hemzelf.
"Ja, maar hoe? Als Alva komt, zal de man er hem zeker kennis van
geven; het loont de moeite, een verrader aan te wijzen onder
de schrijvers van den Hertog. Ik--ik was den geheelen morgen
reeds niet op mijn gemak. Toen ik--ik hier aankwam, dacht ik de
duiven te zullen vinden, met brieven van Lodewijk. Nu weet ik--de
reden. Zes! Zes brieven--waarvan elk op zichzelf voldoende is om
mij tot den brandstapel te doen veroordeelen!" kreunt de schilder,
zijn handen zoodanig wringend, dat zijn nagels er blauw van worden.
"Zes! Zes duiven!" herhaalt Guy. Dan vraagt hij plotseling: "Kent gij
een man met donkere, vischachtige oogen, zooals de jongen beschreef,
en een zwarten knevel met een enkele grijze vlok er in?"
"Mijn God!" roept de schilder uit, "zeker! Hij, dien gij daar
beschrijft, is Vasco de Guerra--mijn vijand! Hij--heeft--heeft de
brieven!--Wat bracht u op die gedachte?"
"Alleen dit, dat Vasco de Guerra gisteravond 'de Zes Drinkebroers
van Brussel', die hier reeds waren aangekomen voor het drinkgelag
met Floris, onthaalde op een duivenpastei, gemaakt van zes duiven,
die hij, zooals hij verzekerde, had geschoten; maar hij sprak van
een zevende, en verklaarde, dat hij voor het hoofd van de zevende
zulk een belooning zou ontvangen, dat hij in staat zou zijn, zijn
kameraden een groot feest te geven."
En nu vertelt Guy aan den ontstelden Oliver, wat hij den vorigen nacht
zag en hoorde bij het drinkgelag van "de Zes Drinkebroers van Brussel"
in _Het Geschilderde Huis_.
"Ja, dat is bewijs genoeg, en meer dan genoeg, dat hij mijn geheim
bezit,--hij, die van alle menschen er het eerst gebruik van zal maken,
want deze Vasco de Guerra is mijn vijand. Hij is een ellendige schurk,
die zich zóó berucht heeft gemaakt, dat hij uit het Spaansche leger
is weggejaagd,--bedenk eens wat dat zegt, in een leger, waar het den
soldaten vrijstaat, te rooven, te plunderen, te moorden, te pijnigen
en te verwoesten, zonder een woord van berisping te ontvangen van hun
officieren. Hoe moet wel een man zijn, die uit zulk een leger wordt
weggejaagd? Hij is een dronken fortuinzoeker; hij dingt naar de hand
van Mina Bodé Volckers, die mij liefheeft; hij heeft haar kamenier,
Wiarda Schwartz, omgekocht."
"Ah, zoo!" merkt Guy op. "Daarom behandelde zij mij zoo beleefd,
toen ik naar u vroeg."
"Wiarda? Ja, een valsch, ijdel ding. Maar wij moeten overleggen,
wij moeten handelen--en dat wel spoedig," antwoordt de schilder, die
zijn kalmte herkregen heeft, nu hij weet, wie zijn verrader is. "Vasco
vermoedt zeker, welke waarde deze brieven hebben, want hij loert reeds
eenige weken op mij. Hij zal trachten ze zelf te ontcijferen, want hij
zal er niemand in kennen, om de belooning niet te verliezen. Hij kan
vandaag onmogelijk reeds handelen. Hij heeft ze ongetwijfeld bij zich."
"In dat geval moeten wij hem terstond uit den weg ruimen," zegt
Guy. "Er blijft ons niets anders over. Wij moeten hem dooden in
ons eigen belang. In elk geval moeten wij ons van de brieven zien
meester te maken. Stuur om hem, haal hem hier en ik knap dit zaakje
met mijn dolk op. Dan kunnen wij hem naar beneden sleepen en in den
stroom werpen. Hij drijft dan weg naar den oceaan, en er zal geen
haan naar kraaien."
"Neen," zegt de schilder, "dat zou ons in verdenking brengen. Misschien
kan ik iets beters verzinnen," en hij spant zijn vindingrijk brein in,
zooals nog nooit tevoren. Na eenige seconden roept hij verheugd uit:
"Het is zeker, dat Floris bij het drinkgelag wint. Floris zal elk van
'de Zes Drinkebroers van Brussel' onder de tafel drinken, bewusteloos,
levenloos. In de verwarring kunnen wij den benevelden Vasco naar een
andere kamer dragen, oogenschijnlijk om hem bij te brengen, en hem
de brieven afnemen, die hij mij heeft ontstolen."
"Maar als Vasco eens wint?"
"Onmogelijk! Ik heb Floris op één avond meer wijn zien drinken dan
eenig ander menschelijk beest op aarde kan verzwelgen."
"Maar wij moeten toch voorbereid zijn op het geval, dat hij het niet
doet," zegt de Engelschman; vervolgens voegt hij er langzaam bij:
"Misschien kan ik u helpen, ik heb hier...." hij haalt uit zijn
wambuis een klein glazen fleschje van Venetiaansch fabrikaat, dat
beschermd wordt door een omhulsel van fijn gouddraad, en welks stop
zorgvuldig verzegeld is; de inhoud is kleurloos en doorschijnend.
"Wat is het? Vergift?" vraagt de schilder. "Het vergift van de
Borgia's?"
"Neen, het vergift van de Antillen. Dit is het sap van den
manzanillaboom, toebereid door de Indianen van de Caraïben, volgens
een geheim proces. Gij kent de vreemde eigenschappen van den boom; wie
maar een enkelen nacht onder zijn takken slaapt, bekoopt het met den
dood. Het vergift is zeer vluchtig, daarom houd ik het verzegeld. Ik
draag het bij mij, voor het geval dat ik mocht worden gevangengenomen
en op de pijnbank gebracht, het zal mij zoo vast doen slapen, dat mijn
lippen geen geheimen van mijn koningin zullen kunnen verraden. Als
het mocht gebeuren, dat de schilder Vasco de Guerra niet onder de
tafel drinkt, dan zullen een paar druppels van dit vocht in zijn
beker hem voor altijd doen inslapen."
"Dus als Frans Floris niet slaagt,--het vergift van de Antillen,"
prevelt de schilder. "Het geldt zijn leven of het onze." Na een
oogenblik nadenken vervolgt hij: "Neen, ik moet Vasco de Guerra,
mijn vijand, in ieder geval dooden. Als hij enkel bewusteloos werd
gemaakt, zelfs al kreeg ik de brieven van Lodewijk van Nassau terug,
zou hij mij toch blijven verdenken. Op een goeden dag zou hij een
ander bewijs tegen mij in handen krijgen. Als ik hem nu niet dood,
zou ik terstond moeten vluchten, en Willem de Zwijger zou geen spion
meer in Alva's nabijheid hebben. Voor het welzijn van mijn land blijf
ik hier. Vasco de Guerra moet sterven. Het gevaar wordt te dreigend."
"Dat is flink gesproken," antwoordt Guy kortaf. "Doe een weinig van
dit in den wijn van den Spaanschen spion."
Hij drukt den schilder het fleschje met het vergift in de hand,
doch kijkt hem eensklaps vreemd aan en zegt angstig: "Maar, bij alle
heiligen, hoe zult gij het aanleggen, om hiervan iets in zijn beker
te doen, en niet in de bekers van de anderen?"
HOOFDSTUK VI.
HET DRINKGELAG IN HET GESCHILDERDE HUIS.
Deze vraag schijnt den schilder te doen ontstellen. Hij herhaalt
weifelend: "Hoe?" en zegt dan: "Laat mij even nadenken. Ik ken de
gebruiken van dit land," en hij overlegt in zichzelven met gefronste
wenkbrauwen.
Na een oogenblik peinzens roept hij uit: "Ik heb het probleem
opgelost."
"Hoe?" vraagt de Engelschman levendig.
"Hoe? Wel, het is het gebruik bij deze drinkgelagen, dat, als het
feest zijn toppunt heeft bereikt, verschillende vrienden der deelnemers
hun, ter eere van Bacchus, groote drinkbekers vol fijnen wijn met hun
complimenten zenden. Vasco de Guerra is een aanbidder van mademoiselle
Bodé Volckers, de schoone Mina, die ik bemin. Dat zal zijn ondergang
zijn. Na het tiende rondje,--het zou niet voorzichtig zijn, het
eerder te doen, misschien was het in dit geval beter, te wachten tot
na het vijftiende,--zal ik hem een beker wijn zenden met _dit_ er in,
het vergift van de Antillen," hier klopt hij op het fleschje, dat de
Engelschman hem gegeven heeft, "met de complimenten van Wilhelmina Bodé
Volckers. De Guerra zal een beker, vergezeld van zulk een boodschap,
niet weigeren, en daarna--daarna--zouden gij en ik," hij fluistert
het laatste, "mijn beste Guido,--in ieder rustig, gelukkig, vredig
land moordenaars worden genoemd; maar bij het spel, dat wij spelen,
gaat het eenvoudig op leven of dood. En nu tot de zaak."
Het tweetal werkt zijn plan verder uit met de koele berekening van
menschen, die, als zij eenmaal tot een besluit zijn gekomen, hun
voornemen ook onmiddellijk ten uitvoer leggen.
"Het drinkgelag begint om twaalf uur. Het is nu tien uur. Ik denk
niet, dat De Guerra reeds is opgestaan," zegt Guy, "maar ik zal op
hem letten en er voor zorgen, dat hij de herberg niet verlaat, om ons
geheim aan iemand anders mee te deelen. Als hij van plan schijnt dit
te doen, zal ik hem op de een of andere wijze zien op te houden; in
dien tijd kunt gij naar de Citadel gaan, om Dona Hermoine te spreken
en een ontmoeting mogelijk te maken, die niet alleen noodig is voor
mijn veiligheid, maar ook voor mijn liefde."
Chester steekt nu de brieven van Vitelli en den sleutel, dien de
schilder hem heeft verschaft, bij zich en bergt met nog meer zorg
het miniatuur-portret en den brief van zijn beminde op zijn borst,
terwijl Antony Oliver zich wapent met zwaard en pistolen en er zich
van vergewist, dat het scherpe Italiaansche stilet, dat hem nooit
verlaat, in het bereik van zijn hand is.
Als zij hiermee gereed zijn, gaan zij samen uit, en Oliver zegt
den barbier, dat zijn zoontjes, als zij thuis komen, hun maaltijd
alleen kunnen gebruiken, maar dat Achille hen in den namiddag in
_Het Geschilderde Huis_ moet opzoeken. Vervolgens begeven zij zich
door nauwe stegen, waar de zon eerst op dit uur doordringt, naar het
ruimere, het schoonere gedeelte van de stad.
Hier neemt de schilder afscheid van den Engelschman, fluisterend:
"Verlies Vasco niet uit het oog."
"En gij bezorgt mijn boodschap?" antwoordt de Engelschman.
"Zeker. Ik heb een goed voorwendsel voor mijn onderhoud met Dona
Hermoine. Haar vader verlaat Brussel hedennamiddag. Alva kan niet
hier zijn vóór vanavond laat en wilde, dat ik dit zijn dochter zou
doen weten," antwoordt Oliver, den weg naar de Esplanade inslaande,
waarachter de Citadel ligt.
Chester begeeft zich opnieuw naar _Het Geschilderde Huis_, dat nu
het tooneel is van veel leven en beweging.
De gelagkamer is zóó vol, dat hij nauwelijks een plaatsje kan
veroveren, om zijn ontbijt te bestellen, daar zijn honger op dit
oogenblik de overhand heeft over zijn liefde.
Het gelukt hem op handige wijze, van den knecht, die hem bedient, te
weten te komen, dat de man, dien hij zoekt, eerst om drie uur in den
morgen naar bed gegaan en nog niet opgestaan is, zeker in de meening,
dat afzondering en rust hem het best kunnen sterken voor den ernstigen
strijd, die hem wacht.
Het gesprek aan de tafeltjes rondom hem loopt natuurlijk over het
aanstaande drinkgelag. De kamer is vol burgers en artisten, eenigen
zijn gekomen om te genieten van den triomf van den schilder, anderen
om zich te bedroeven over den man, die zijn talent te gronde laat
gaan in den wijn. Er zijn ook een aantal van zijn schuldeischers,
met angst in hun hart en op hun lippen, want Frans Floris' leven
vertegenwoordigt voor hen een groote som, daar zijn schilderstukken
altijd vlug van de hand gaan; Frans Floris' dood daarentegen zou hun
groote schade berokkenen, en zij vreezen, dat hij zich te eeniger tijd
zal dooden door de enorme hoeveelheid wijn, die hij naar binnen slaat,
om zijn mededingers onder de tafel te werken.
"Ach, mijnheer Dirk Coornhert, wat een treurige dag," merkt een dikke
burger op, wiens kleeren nog een moutlucht verspreiden, wat hem als
een brouwer doet kennen.
"Ja," antwoordt een ander, blijkbaar iemand van artistieken smaak
en opvoeding. "Hebt ge het gedicht gelezen, dat ik heb uitgegeven,
om Floris te waarschuwen voor het gevaar, dat zijn ongeregelde
levenswijze na zich sleept, niet alleen voor zijn talent, maar ook
voor zijn leven? Ik heb het hem gisteravond voorgelezen. Het was
een ingeving, ingekleed als een droom, waarin de geest van Albrecht
Dürer mij verscheen en op een zwaarmoedigen, somberen toon sprak
over de droefheid, die zich zelfs nu nog, nadat hij reeds honderd
jaar in de andere wereld was geweest, van hem had meester gemaakt,
omdat een artist, zoo begaafd als Floris, een dronkaard was geworden."
"En heeft het hem bekeerd?" spot de ander.
"Hem bekeeren!" roept Dirk Coornhert uit. "Neen, hij zwoer, vandaag
te zullen drinken op de gezondheid van Albrecht Dürer's geest en
hij lachte mij in mijn gezicht uit: 'Als ik dronken ben, dan ben ik
gelukkig, dan vergeet ik mijn schuldeischers. Als ik nuchter ben,
zorgen mijn schuldeischers er wel voor, dat ik hen niet vergeet.'"
"Vervloekt! En ik ben er ook een," bromt de brouwer. "Twee duizend
Carolus-guldens voor bier, in zijn huis verteerd. Een schilder, die
het grootste paleis in Antwerpen bouwt! Boven den ingang heeft die
verwaande lap zichzelf geschilderd; hij houdt het penseel in zijn hand,
en de muzen dalen uit den hemel neer, om hem te kronen. En iederen
dag rijdt hij in staatsie uit met vier witte paarden, terwijl iedereen
den hoed voor hem afneemt, zijn schuldeischers het diepst. Als ik niet
vreesde, dat het volk mij zou vermoorden, zou ik hem laten gijzelen. En
dan zijn vrouw! Lieve hemel! Airs, alsof zij een gravin was."
"Ja, zij heeft hem geruïneerd," mompelt de drukker. "Het is juist
iets voor vrouwelijke eerzucht, om te willen wedijveren met den adel,
wat immers onmogelijk is voor een schilder, ofschoon sommige burgers
zich verbeelden, het wel te kunnen. Daar hebt gij bijvoorbeeld dien
onnoozelen Bodé Volckers! Hebt gij van zijn dochter gehoord? Men zegt,
dat de schoone Wilhelmina er naar streeft, met den adel te verkeeren,
en dansles heeft genomen van een Franschen dansmeester, en dat zij
speelt op een klavier en een spinet en zingt met trillers en hooge
gillende tonen als zoo'n Italiaansche gemaskerde. Ja, de tijden
veranderen hier in Antwerpen. Wat zou haar goede moeder daar wel van
zeggen? Ook de oude Niklaas is er alles behalve over gesticht en hij
zweert, dat zijn dochter achter de toonbank zal staan en zijn zijde
en satijn zal verkoopen, zooals haar moeder deed, ofschoon men hem
op meer dan een millioen kronen taxeert."
"Alle duivels!" valt de brouwer uit, "wat beteekent een millioen of
zelfs twee millioen kronen in dezen tijd--het is enkel maar zooveel
meer voor dien vervloekten tienden penning!"
"Ja, God sta ons bij," stemt de drukker toe. "De tiende penning zal
alles verslinden, wat wij nog bezitten."
En de brouwer schudt treurig het hoofd over zijn kroes zwaar Vlaamsch
bier en de drukker slurpt zijn Rijnwijn zwijgend, want Alva heeft juist
zijn beruchten tienden penning geheven, een belasting, die bepaalt,
dat men bij elken omzet van koopwaren in de Nederlanden een tiende
van het bedrag zal afstaan aan de koninklijke schatkist, telkenmale
dat een handelsartikel wordt gekocht of verkocht. Dit beteekent
natuurlijk bij een levendigen handel binnen korten tijd algeheele
inbeslagneming en volslagen ruïne voor den grooten handelsstand in
Brabant, Vlaanderen en Holland.
Deze tiende penning is niet juist geschikt, om bij het volk genegenheid
te wekken voor de blufferige Italiaansche en Spaansche officieren
van het garnizoen, die met kletterende sporen en rinkelende zwaarden
rondslenteren, er bitter weinig om gevende of zij de burgers op
de teenen trappen, en hun trotsch opgestreken knevels bij iedere
gelegenheid in bekers Spaanschen wijn steken, terwijl de waard en zijn
helpers hen met de grootste onderscheiding en nederigheid bedienen;
want geheel Antwerpen wringt zich en kreunt, maar laat zich toch nog
vertrappen onder den ijzeren voet van de Spanjaarden,--edelman zoowel
als boer, koopman zoowel als visscher.
Onder deze militaire bluffers treedt niemand overmoediger op dan de
vaandrig De Busaco. Als hij Guy ziet, komt het krijgshaftige fatje
op hem af, en den Engelschman kameraadschappelijk op den schouder
kloppend, roept hij uit: "Op wien wedt gij, capitan Guido? Ik wed op
de Drinkebroers van Brussel."
"Dat is niet heel ridderlijk," zegt Guy, "zes drinkebroers tegen
één. Maar ga zitten en denk aan uw belofte van gisteravond, om een
beker met mij te drinken."
"Gracios, senor capitan," antwoordt de jonge officier, en weldra
zitten hij en Guy te babbelen bij het druivensap.
"Gij zijt zeker uit Middelburg gekomen," merkt de Spanjaard op, "voor
de achterstallige soldij. Wij hebben in maanden geen stuiver gezien
en ik veronderstel, dat het u niet beter gaat. Maar de tiende penning,
mijn jongen, zal de kas van den betaalmeester voor ons openen. En als
hij het niet doet,"--hij kijkt woest in het rond,--"zijn wij van plan,
ons zelf recht te verschaffen. Dit is een rijke stad, nietwaar? Hier
is buit te vinden, schatten van de Indiën en Peru slechts voor het
grijpen! Op een goeden dag zullen wij de burgers wel klein krijgen
en hun goederen en huizen en vrouwen en dochters een paar dagen voor
hen in bewaring nemen! Buit en schoonheid!"
"God zij hun genadig," denkt Guy, terwijl hij zijn oogen in het rond
laat gaan en als het ware een visioen krijgt van die afgrijselijke
"Spaansche furie", die een paar jaar later in Antwerpen zal
uitbreken. Hij geeft echter een andere wending aan het gesprek,
zeggende: "Natuurlijk hebben ook wij geen soldij ontvangen, maar ik
heb nog een paar goudstukken in mijn zak!" en hij roept: "Jongen,
nog een kan wijn!"
Het gesprek loopt nu verder over het drinkgelag, en de Spanjaard
vertelt den Engelschman, dat, hoewel Floris bekendstaat voor den
grootsten drinkebroer van de wereld, men toch algemeen gelooft,
dat "de Zes Drinkebroers van Brussel" een list hebben bedacht om
hem te verslaan, tenminste, zoo wordt er gefluisterd, en dat, als
capitan Guido geld heeft om te wedden, hij het niet op den schilder
moet zetten.
"Zij zullen winnen, mijn jongen," lacht de vaandrig. "Ik heb zelf
gezien, dat de kleine Tomasito achttien kannen wijn dronk en geen spier
vertrok. Stel u nu eens voor, wat hij zal doen, als zijn dorst wordt
geprikkeld door het prachtig feestmaal, dat hier wordt gegeven," hij
wijst in de richting van de groote bruiloftszaal achter de gelagkamer,
"en in het vooruitzicht van een winst van vijfhonderd gulden,
behalve het geld dat de weddenschappen hem opbrengen. Buitendien is
De Guerra de laatste dagen recht in zijn nopjes en hij lacht nooit,
dan wanneer hij de guldens maar voor het grijpen heeft. Maar ik
denk, dat ik een weddenschap zal kunnen winnen van Valdez van ons
regiment. Hij heeft Floris zien drinken en zweert, dat geen man op
aarde hem evenaart. Excuseer mij daarom een oogenblik," en vaandrig De
Busaco staat op en begeeft zich naar een troepje Spaansche officieren
aan het andere einde van de kamer, zeer tot genoegen van Guy, want hij
heeft den schilder Antony Oliver in het oog gekregen, die hem zoekt.
Zoodra de Spanjaard ver genoeg weg is, wenkt Guy den Vlaamschen artist,
die bij hem komt en fluistert: "Ik heb uw boodschap gedaan."
"Zij komt natuurlijk?"
"Ja, maar het heeft mij veel moeite gekost. Zij was eerst zoo
ongenaakbaar als een rots, en vroeg mij, hoe ik zulk een vermetele
boodschap durfde overbrengen."
"En toen?" vraagt Guy ongeduldig.
"Toen gaf ik haar den ring en zeide haar, dat het voor uw veiligheid
noodig was, dat zij tot u kwam, daar gij u in gevaar hadt gebracht
om harentwille, want dat gij u nu zonder verlof hier bevondt."
"En vervolgens?"
"Toen zeide zij op onverschilligen toon: 'Ik zal vandaag om drie uur
bij den burger Bodé Volckers komen. Mijn duena, de gravin De Pariza,
heeft reeds haar wensch te kennen gegeven, om de dochter van den
koopman nog eens te zien dansen.'"
"Niets anders?" vraagt Guy teleurgesteld.
"O ja, zij merkte ook nog terloops op, dat haar duena waarschijnlijk
eenigen tijd zou besteden, zooals zij gewoonlijk deed, met de kanten en
de zijden en fluweelen stoffen in het magazijn van den burgemeester te
bekijken en zich te vermaken met de talenten van de bevallige senorita
Wilhelmina. 'Gij zult er toch zeker ook zijn, senor Oliver?' lachte
zij, 'en de heer misschien ook, wiens afgezant gij zijt. Hebt gij
mijns vaders dienst verlaten voor dien van capitan Guido?'" Hierop,
zegt Oliver met een glimlach, had ik de stoutmoedigheid te antwoorden:
"Misschien blijf ik dan toch in de familie," en verliet ik haar,
zoo rood als de robijn, dien zij in de hand hield.
Ook Chester bloost bij deze woorden van vreugde, en hij vindt de kamer,
die hem bij de eerste woorden van den schilder duister en somber had
toegeschenen, nu zeer zonnig en vroolijk.
En het wordt nog lichter om hem heen als Oliver vervolgt: "Ik zag
Hermoine de Alva nog nooit blozen bij het hooren uitspreken van den
naam van een man. En ik betwijfel het zeer, stoutmoedige jonge man,
of er iemand op de wereld is, wien zij een samenkomst zou toestaan,
behalve haar eigen vader. Maar ik zou u raden, met drinken uit te
scheiden," valt hij zichzelf in de rede, "of men zal u nog houden voor
een van 'de Zes Drinkebroers van Brussel', en wij hebben gewichtiger
dingen te doen dan aan een drinkgelag deel te nemen. Kom, daar gaan
zij naar binnen, ik zie mijn vijand, die mijn lot in zijn handen
heeft." En hij kijkt met een angstigen blik naar het eind van de
kamer, waar Vasco staat, omringd door zijn vijf kornuiten, die allen
het wapen van Brussel op hun wambuis dragen.
Als de Guerra's oogen die van Oliver ontmoeten, flikkert er een
glimlach van wreeden triomf in, en met een vlugge, misschien onbewuste
beweging, steekt hij de hand in zijn boezem, als om er zich van te
verzekeren, dat hij zeker kostbaar voorwerp nog bij zich heeft.
"Ziet gij die beweging?" fluistert Guy tot Antony. "Die brieven
zullen uw verderf worden als gij ze niet nog heden in uw bezit weet
te krijgen!"
"Dat zal ik," zegt de schilder op vasten toon, ofschoon zijn hand
licht beeft, als hij van zijn kant er zich van overtuigt, dat het
vergift der Antillen nog in zijn bezit is.
En nu mengt het tweetal zich onder de menigte, die in de groote,
geschilderde zaal stroomt, waarin de voorname bruiloften van Antwerpen
worden gevierd. Deze is nu gereserveerd voor het feestmaal, dat gegeven
wordt, om het drinkvermogen van het Antwerpensch talent te vergelijken
met dat van het Brusselsch clubje tot bevordering van matigheid, dat
zijn doel bereikt, door zelf al den wijn van de wereld op te drinken.
Een oogenblik later klinkt luide de kreet: "Hij is gekomen!" en
de menigte stroomt uit de eetzaal naar de voordeur, om De Vriendt,
den schilder, te zien, gezeten op zijn wit paard en gevolgd door zes
zijner leerlingen.
Zoo komen Guy en Oliver gemakkelijk in de feestzaal, een hoog vertrek
met fraaie, gesneden balustrades en balkon, de muren gedecoreerd
met schilderstukken en fresco's, waarvan sommige door den aan het
drinkgelag deelnemenden kunstenaar zelf geschilderd zijn.
In het midden staat een groote eikenhouten tafel, met stoelen voor
zeven personen; de tafel is overladen met allerlei eetwaren, om
den dorst op te wekken,--zoute visch, kaviaar, vleesch, in olie
gedoopt,--alles zoo keurig mogelijk versierd en opgezet; met een
menigte bloemen en een krans van rozen voor den overwinnaar. Het geheel
is een afschuwelijk mengelmoes van kunst, middeneeuwsche pracht en
barbaarsche losbandigheid.
Zes stoelen om de tafel worden ingenomen door "de Drinkebroers van
Brussel". Vasco de Guerra zit aan het benedeneind als de aanvoerder
dezer drinkersbende. Ieder heeft vóór zich staan een kolossalen
zilveren Frankforter beker, die een hoeveelheid wijn inhoudt,
zóó groot, dat een matigheidsgenootschap er stuiptrekkingen van
gerechtvaardigde verontwaardiging van zou krijgen.
De stoel aan het hoofd van de tafel is opengelaten voor den man,
die alleen strijdt tegen de zes anderen; de glorie van Antwerpen;
het groote genie, dat bezig is zijn talent te vermoorden; den grooten
slemper, die voor de eer van zijn stad en voor een weddenschap van
vijfhonderd gulden, op het punt staat, de zes andere nathalzen onder
de tafel te drinken; terwijl rondom dien feestdisch, gewijd aan de
gulzigheid en aan Bacchus, een bonte mengeling staat van mannelijke
ingezetenen der stad, van den Spaanschen generaal Vargas tot den
vaandrig De Busaco; van den welgedanen vorstelijken koopman tot den
gespierden en vleezigen vertegenwoordiger van het slagersgilde;--ja
zelfs ziet men er den kleinen Achille Touraine, die tusschen de
beenen van de omstanders doorkruipt, om bij zijn meester te komen,
terwijl hij zich menigen stoot en duw moet laten welgevallen van de
fatterige officieren, wier uniformen hij in wanorde brengt.
"Daar ben ik, zooals gij hebt bevolen, monsieur Oliver," roept
hij. "Dat wil zeggen, een gedeelte van mij--een van de officieren heeft
mij met zijn sporen een aderlating bezorgd, zooals vader zijn patiënten
doet ondergaan, en mijn gezicht is met krabben bedekt, als dat van de
klanten, die door hem geschoren worden. Maar ik--ik kon niet eerder
komen, Marvédie en ik waren niet eerder klaar met onze duivenpastei."
Hier wordt de stem van den jongen overstemd door het gejuich,
dat de komst van den schilder begroet. Als De Vriendt binnenstapt,
zijn bleek Vlaamsch gelaat en zachte blauwe oogen verhelderd door een
vriendelijken glimlach, roept hij, zijn hoed ter begroeting zwaaiend:
"Welkom, broeders slampampers van Brussel!" en neemt plaats aan het
hoofd van de tafel.
Dit wordt beantwoord door den kleinen, vriendelijken Tomasito, die
zegt: "Gegroet, broeder-zwijn van Antwerpen." Een middeleeuwsche
geestigheid, die de menigte doet brullen van het lachen, ofschoon
Floris het pijnlijke van de vernedering gevoelt en rood wordt--doch
slechts voor een oogenblik.
Op het volgende heeft hij alles vergeten, behalve het genot, dat
de wijnbeker hem verschaft, want een knecht plaatst vóór hem een
enormen Frankforter beker met den zwaarsten Markobrunner, en zijn
liefde voor het druivensap maakt er hem onverschillig voor, of hij
de achting van zijn vrienden en stadgenooten verspeelt. Opstaande
van zijn stoel, roept hij uit: "Laat ons beginnen, Drinkebroers van
Brussel! De bepalingen van de weddenschap zijn vastgesteld. Ik drink
u allen onder de tafel en laat u daar liggen."
"Dat zijn de bepalingen, senor Floris," antwoordt De Guerra met
een onderdrukten lach en de zes pimpelaars staan op, ieder op zijn
plaats en ieder met een beker in de hand, gevuld tot aan den rand
met denzelfden zwaren wijn, als die in den beker van De Vriendt.
"Nu, daar gaat hij dan!" schreeuwt Floris, en ieder slaat zijn portie
naar binnen, smakkend van genot, waarop de menigte bravo roept.
Maar nauwelijks zijn de kampioenen weer gezeten en hebben zij geproefd
van de kaviaar, de haring of de ansjovis, als de knechts de bekers
ook reeds weer gevuld hebben en Floris uitroept: "Nogmaals!"
Wederom staan zij op en naar binnen vloeit de Rijnwijn; daarna werpen
zij zich weer op de spijzen,--want met dronkenschap gaat gulzigheid
gepaard.
Zoo gaat de slemppartij voort, gadegeslagen door de menigte, op
wier gezichten zeer verschillende gewaarwordingen zijn te lezen. De
opgewondenheid stijgt; maar niemand is opmerkzamer dan Guy Chester en
Antony Oliver, want niemand, zelfs niet de grootste dobbelaar van de
stad, heeft zooveel gezet op dezen reuzenstrijd aan het altaar van
Bacchus, als dit tweetal.
Intusschen groeit de menigte aan, en honden sluipen snuffelend
naar binnen,--zij hebben het feest geroken en loeren op beentjes
en kruimels,--en men onderscheidt zelfs kleederen van vrouwen op de
groote galerij, die bij bruiloften wordt ingenomen door de muzikanten;
en vrienden zenden bekers wijn met hun complimenten en goede wenschen
aan de verschillende deelnemers.
Dezen drinken echter telkens allen tegelijk en op hetzelfde
oogenblik--ofschoon nu en dan het merk van den wijn wordt veranderd om
den lust tot drinken op te wekken. Rothenberger heeft den Markobrunner
gevolgd en maakt op zijn beurt plaats voor Hochheimer.
Het is het tiende rondje. De inhoud uit zeven enorme zilveren bokalen,
de zwaarste Rijnwijn, stroomt juist over de lippen en door de kelen
van de dronkaards.
"Bij de vijftiende bokaal," fluistert Oliver.
"Waarom nu niet?" zegt Guy vlak aan zijn oor.
"Neen, het zou niet voorzichtig zijn vóór de vijftiende," antwoordt
de schilder. "Niemand zou gelooven, dat tien bekers het hem zouden
kunnen doen."
Een paar minuten, en het twaalfde rondje is voorbij, en nu wankelt
een der drinkebroers, de kleine uitgedroogde Italiaan Guiseppe Pisa,
als hij tracht op te staan en zakt heel zachtjes onder de tafel.
"Doe het nu," fluistert Guy.
"Ik durf niet--nog niet," antwoordt Oliver.
Het dertiende rondje is gedronken onder gelach en gespot, en als De
Guerra zijn beker aan de lippen zet, wordt Oliver's gelaat krijtwit
en dat van Guy eveneens, want tot hun schrik zien zij, dat de man,
dien zij van plan waren te vergiftigen bij het vijftiende rondje,
nu reeds wankelt en bewusteloos onder de tafel valt.
"Te laat! Mijn God, hij is mij ontsnapt," stamelt Antony.
"Wij kunnen hem de brieven toch nog ontnemen, als het drinkgelag uit
is," fluistert Guy, die zich het eerst herstelt.
"Ja, maar dat is slechts uitstel van mijn ondergang. Vasco's
achterdocht is gaande gemaakt,--de pijnbank wacht mij. Ik zal moeten
vluchten. Ik zal aan de taak, die ik mij had opgelegd, niet langer
kunnen arbeiden." Dit laatste komt nauwelijks hoorbaar van zijn
witte lippen.
Maar daar stijgen alweder juichkreten op uit de omringende menigte;
bij het veertiende rondje vallen twee van de overblijvende Drinkebroers
van Brussel neer. Nu blijven er nog slechts twee over, om het met
den schilder uit te vechten, maar deze twee zijn taai. De Vriendt
glimlacht triomfantelijk; zijn Vlaamsch gelaat, ofschoon rood en
opgezet, heeft nu een spottende uitdrukking, hij staat echter niet
zoo heel vast meer op zijn beenen.
Weer vier rondjes, de vijfde der Drinkebroers zoekt zijn kameraden
onder de tafel op. Nu komt alleen de kleine Tomasito nog op voor de
dukaten, die zijn vrienden op het zestal gewed hebben en voor de eer
van de hoofdstad. Guy,--die het hoofd heeft afgewend en enkel op de
gelegenheid wacht, om bij het einde van het drinkgelag De Guerra van
zijn papieren te berooven, daar hij er weinig om geeft wie het zal
winnen,--voelt zich plotseling aan de mouw trekken en ziet, omkijkend,
het ontdane gezicht van Antony met uitpuilende oogen.
"Hij komt weer bij!" fluistert deze.
"Wie?"
"Vasco! Kijk! Hij staat alweer op zijn beenen. Hij wil de weddenschap
winnen. Het is een streek, een gemeene streek van hem, om zoodoende
eenige bekers bij Floris ten achteren te komen."
Dat is ook het gevoelen van Floris' vrienden; en als De Guerra nog
wankelend uitroept: "Een nieuwen beker wijn voor de Drinkebroers van
Brussel," komen zij tusschenbeiden en protesteeren op heftigen toon.
Maar De Vriendt zegt: "Laat hem maar begaan, ik geef hem vijf bekers
voor en speel het toch wel met hem klaar."
Men zal tot een nieuw rondje overgaan, maar nog vóór het gedronken
wordt, ploft de kleine Tomasito neer, alsof hij door een kanonskogel
was getroffen; De Guerra en Floris blijven nu alleen als kampioenen
over en kijken elkander uitdagend aan, de een met den kalmen glimlach
van den Vlaming, de ander schuimbekkend van woede als een echte
Spanjaard, die, als hij opgewonden raakt, woest hartstochtelijk
wordt,--woest hartstochtelijk in den oorlog en bij het spel.
Ieder giet zijn beker naar binnen en Floris begint te wankelen.
"Nu is het uw laatste kans," fluistert Guy.
Een bediende roepend, zegt Antony: "Een beker van uw zwaarsten
Rijnwijn, maar spoedig."
Terwijl De Vriendt en de Spanjaard zich weer versterken voor het
volgende rondje, de een door wat kaviaar te verslinden en de ander
door met gezouten vischlever zijn maag te prikkelen, is het oogenblik
om te handelen voor Oliver eindelijk gekomen.
Als de knecht den wijn uit de flesch in den beker heeft gegoten,
gaat hij heen en een oogenblik later ontzegelt de gehaaste schilder,
die bijzonder handig geworden is door het dagelijksch omgaan met
zijn fijne penseelen, vlug het kleine fleschje en giet onopgemerkt
een gedeelte van het sterke vergift in den beker.
"Geef hem vooral genoeg," fluistert Guy, die voor zijn vriend is
gaan staan, om hem tot scherm te dienen, ofschoon het gedrang zoo
groot is en de opgewondenheid zulk een hoogte heeft bereikt,--daar er
weddenschappen twee tegen één op den Spanjaard worden gedaan,--dat het
niet eens zou zijn opgemerkt, al hadden zij die voorzorgsmaatregelen
niet genomen.
Bij deze aansporing giet Oliver een dubbele dosis in den beker. Daarop
reikt hij hem aan Achille over, die zijn tijd nuttig heeft besteed met
het eten van sinaasappelen, welke door de onvaste en bevende handen
der zwelgers van de tafel zijn geworpen, en fluistert: "Breng dit
aan den Spanjaard Vasco de Guerra."
"Ja."
"Vergis je niet! De man met den zwarten knevel met die eene grijze
vlok er in!"
"Ja wel, de donkere. Ik ben geen kind!"
"Geef het hem met de complimenten en de goede wenschen van mademoiselle
Wilhelmina Bodé Volckers. Rep je!"
Als de twee kampvechters weer uitdagend tegenover elkander staan voor
een nieuw rondje, de Spanjaard steviger op zijn voeten dan de andere,
want zijn tactiek heeft hem een groot voordeel verschaft, gaat Achille
naar hem toe, overhandigt hem den beker, door de hand van zijn vijand
voor hem toebereid, en fluistert een woord in zijn oor, dat een blos
van verrukking over zijn rood dronkemansgezicht verspreidt.
Den beker, dien hij in de hand houdt, op zijde zettend, roept Vasco
de Guerra uit: "Dit is oude roode Rijnwijn; ik drink dien, mijn
knikkebeenende Floris, op het mooiste jonge meisje van Antwerpen!"
En den beker aan zijn mond brengend, slaat hij den inhoud in een
lange teug naar binnen. En als hij vervolgens naar zijn mededinger
kijkt, komt er een triomfantelijke uitdrukking in zijn oogen, want
de schilder kan, als hij zijn beker heeft geledigd, nauwelijks meer
op zijn beenen staan.
"Vervl ...," fluistert Oliver. "Het vergift werkt niet."
"Wacht maar," antwoordt Guy.
Zij zijn te angstig om verder een woord te spreken, en in ademlooze
spanning staren zij naar de twee drinkebroers, die in hun stoel zijn
neergezonken en de voor hen staande eetwaren opnieuw aanspreken.
Al etende glimlacht de Spanjaard over den schilder, die zijn handen
nauwelijks meer tot zijn beschikking heeft.
Maar hun bekers worden weer gevuld en het tweetal staat opnieuw op,
Floris moet zich met de hand aan de tafel vastgrijpen, daar zijn
voeten alleen hem niet in evenwicht kunnen houden.
"Drink!" zegt De Guerra, en de schilder werkt met moeite zijn portie
naar binnen, terwijl de ander flink rechtop staat en hem bespot.
"Let nu op, hoe ik het doe!" en Vasco neemt vlug, bedaard en
zegevierend zijn beker op, onder het gejuich van diegenen der
omstanders, die op hem gewed hebben.
Doch op hetzelfde oogenblik, dat hij den beker aan zijn lippen wil
brengen, komt er op zijn gelaat een uitdrukking van verbijstering,
zijn hand zakt slap langs zijn lichaam neer, en de beker valt rinkelend
op den grond; dan grijpt hij met beide handen naar zijn keel, alsof
hij geen adem kan krijgen en ploft als een blok hout neer op de
lichamen zijner kameraden, die daar in dronkemansverdooving liggen,
terwijl een triomfkreet wordt aangeheven door hen, die het op Floris
hebben gehouden.
Een oogenblik later gaat De Vriendt, waggelend, strompelend,
zwaaiend, ondersteund door zijn vrienden, naar buiten in de frissche
lucht, die hem nieuwe krachten geeft. Bijgestaan door zijn zes
leerlingen, die hem naar huis en te bed willen brengen, roept hij
uit: "Hallo! nog een beker wijn, zwaren Rijnwijn, waard van _Het
Geschilderde Huis_!" en zijn voet in den stijgbeugel zettend, slaat
hij nogmaals een groote hoeveelheid wijn naar binnen als plengoffer
voor de verslagenen. Vervolgens rijdt hij, heen en weer slingerend,
naar zijn paleis in de naar hem genoemde straat, omringd door zijn
overgelukkige schuldeischers, die zich troosten met de gedachte,
dat zoolang Floris in leven blijft, hij nog schilderijen kan maken,
en dan ook wel eenige zijner schulden zal afbetalen.
De menigte, die thans naar buiten stroomt, schenkt weinig aandacht
meer aan "de Zes Drinkebroers van Brussel", behalve misschien een
enkele, die den schijnbaren lijken, die hem zijn geld hebben gekost,
een paar schoppen geeft.
Zoodra hij viel, hebben Guy en Oliver echter De Guerra, die zwaar
ademt, opgenomen en hem naar de aangrenzende kamer gedragen.
Hier maakt de schilder haastig het wambuis van den Spanjaard open, en
er zijn hand instekend, voelt hij tusschen de voering een klein pakje.
Als hij er dat uit heeft losgetornd, fluistert hij, terwijl hij het
bekijkt: "Goddank! De zes brieven van Lodewijk van Nassau!"
Een oogenblik later legt Guy zijn hand op de borst van hun slachtoffer
en prevelt: "De spion is dood!" En de Vlaming haalt verruimd adem,--een
van de vele gevaren, die hem bedreigen, is tenminste door den dood
van De Guerra afgewend.
De kleur is op zijn aangezicht teruggekeerd en hij lacht: "Uw komst
ter rechter tijd en de duivenpastei hebben mij gered,--tenminste voor
een korte poos, mijn vriend, mijn Guido!"
Het tweetal begeeft zich naar buiten, en als zij op straat zijn
gekomen, neemt Oliver's gelaat opnieuw een ernstige uitdrukking aan
en hij fluistert: "Alva! Hier, vóór den bepaalden tijd! Hij zou eerst
vanavond komen. Wat heeft hem zoo onverwachts van Brussel hierheen
gebracht?"
Want een cavalcade nadert met groote praal; dertig ruiters in stalen
wapenrustingen met lange lansen, waaraan het vaantje van Vargas
wappert. Op een sterk Andalusisch paard rijdt aan het hoofd een lange,
magere man in een compleete, blinkende, met goud versierde Milaneesche
wapenrusting. Hij draagt over den ringkraag om zijn hals de keten van
het Gulden Vlies, waaraan het Lam Gods hangt, het insigne van die
orde. Dit is gedeeltelijk bedekt door zijn langen, oorspronkelijk
zwarten, doch nu zilveren baard, die in twee eigenaardig gevormde
punten op zijn borst neerhangt; ook zijn kortgeknipt hoofdhaar
is grijs, evenals zijn knevel, die de opmerkelijke lippen bedekt;
de bovenlip is dun en duidt wilskracht en vastberadenheid aan, de
onderlip is zinnelijk, maar toch ook energiek; zijn voorhoofd is
hoog, bleek, blauwgeaderd en buitengewoon intelligent, men herkent
er den militairen mathematicus aan; zijn arendsneus is klassiek,
forsch besneden, zuiver en onbeweeglijk; zijn wangen zijn vaalbleek
en aschkleurig,--het geheel vormt een gezicht, koud als de dood,
waarin twee doorborende, onverschrokken oogen gloeien, slangenoogen;
en toch gelijkt het nu en dan door de eigenaardige uitdrukking, die de
trekken aannemen, zóó sterk op dat van het meisje, hetwelk Guy's hart
den vorigen nacht zoo onstuimig van liefde deed kloppen, dat hij geen
oogenblik twijfelt, of dit is haar vader, en hij fluistert: "Alva!"
De Hertog is in gesprek met Alfonso de Ulloa en Pedro de Paciotto,
zijn grooten vestingbouwkundige, die vlak achter hem rijdt. Allen
zijn met stof bedekt, tengevolge van den haastigen rit.
Terwijl zij voorbij de herberg rijden, kijkt de Onderkoning met zijn
scherpe oogen uit de hoogte op de menigte neer, die hem met den hoed
in de hand nederig groet. Eensklaps houdt hij zijn paard in en roept:
"Oliver! Antonius Oliver!" en de schilder, naar voren tredend, buigt
voor het strijdros van den Hertog.
"Het toeval dient mij, dat ik u zoo spoedig tref. Ga onmiddellijk een
zekeren Vasco de Guerra, ex-kapitein in Ladrono's regiment musketiers,
voor mij opsporen. Zeg hem, dat hij binnen een uur bij mij moet komen,
ik wil hooren, wat hij mij te zeggen heeft. Breng hem maar liever
dadelijk zelf naar de Citadel," beveelt de landvoogd.
"Met verlof,--Uwe Hoogheid," antwoordt Oliver, "de man--de man,
naar wien gij vraagt--"
"Nu, vlug wat. Waarom hakkelt gij zoo?" zegt de Onderkoning, want de
onverwachte vraag naar den man, dien hij heeft vermoord, heeft den
schilder geheel van zijn stuk gebracht, hoe koelbloedig hij anders
ook is.
"Ik wilde zeggen, Uwe Hoogheid, dat deze Vasco de Guerra, die behoort
tot 'de Zes Drinkebroers van Brussel', nu smoordronken in de herberg
ligt, tengevolge van den wedstrijd in het drinken met De Vriendt."
"Wat, met dien in zijn hersens gekrenkten kunstenaar Floris!" zegt
Alva; dan vervolgt hij, op een toon zoo barsch, dat Oliver er
van siddert: "En die dronkaard dacht, dat ik hem zou herstellen
in zijn rang in het leger! Hij wilde mij vandaag een mededeeling
doen,--waarvan de veiligheid van het rijk misschien afhing,--wat
mij vier uur vroeger dan mijn plan was te Antwerpen bracht! Zeg den
provoost-geweldige, dat hij De Guerra terstond in arrest neemt. Ik
wil hem in de gevangenis spreken, als hij ontnuchterd is,--dien zot,
dien dronkaard, dien zuiplap. En toch ben ik benieuwd, wat hij mij
heeft te zeggen.--Voorwaarts, heeren!"
En de Hertog rijdt verder, den schilder bijna even wezen- en ademloos
latende staan, als het lijk in _Het Geschilderde Huis_; want Oliver
weet, dat de dood hem haast even nabij is geweest als zijn slachtoffer,
en hij mompelt, terwijl hij zich weer bij Guy voegt: "Brr! De beul
heeft mij nog nooit zoo dicht op de hielen gezeten, als vandaag!"
HOOFDSTUK VII.
ALVA'S DOCHTER.
"Ja, het was juist op tijd," fluistert de Engelschman, eveneens een
zucht van verlichting slakend. Daarna werpt hij een haastigen blik
op de groote Hollandsche klok in de gelagkamer, die langzaam tikt.
Als hij dit opmerkt, begint de schilder te lachen. "Het zien van den
vader doet u naar de dochter verlangen, hè? Maar ge zult nog een half
uurtje geduld moeten hebben, mijn ongeduldige minnaar. Buitendien heb
ik vandaag nog niets gegeten. De provoost-geweldige moet maar wachten,
tot ik verzadigd ben. Neem deel--aan mijn diner."
Nadat zij hun verlangen aan een vluggen knecht hebben kenbaar gemaakt,
nemen zij plaats, om een haastigen en toch gezelligen maaltijd te
houden, met een vredig en voldaan gevoel, want deze jonge mannen zijn
zóó gewend aan gevaar, dat iedere korte pauze in hun aanhoudende
worsteling met den dood hun een kalme, rustige en genoeglijke tijd
toeschijnt.
Terwijl hij eet en drinkt, werpt Guy nu en dan een afgetrokken blik
naar buiten; er gaan een menigte menschen over de Schoenmarkt. Deze
menigte heeft een schilderachtig aanzien door de bonte mengeling
van kleederdrachten, want bijna alle natiën der wereld zijn hier
vertegenwoordigd. Antwerpen is op dit oogenblik het middelpunt van
Noord-Europa en de grootste handelsstad van de wereld.
Op de rivier liggen schepen, die ladingen innemen, bestemd voor de
Indien, Oost en West, zelfs voor de ver verwijderde stranden van Peru
en de Kaap de Goede Hoop; andere, die terugkeeren uit de Oostzee en
de Middellandsche zee, worden gelost, en dientengevolge verhoogen
zeelieden en bezoekers uit alle bekende deelen van den aardbol de
levendigheid van het tooneel.
Vreemd genoeg, ziet men op dat tijdstip geen Engelschen in Antwerpen;
want sinds Elizabeth de achthonderd duizend kronen van Alva roofde,
heeft de Hertog allen handel met Groot-Brittannië verboden en beslag
gelegd op alle Engelsche bezittingen in de stad, en alle Engelschen,
die te Antwerpen woonden, of er zaken deden, vandaar verdreven;
en vroeger hielden er zich een groot aantal op en was de Engelsche
wolhandel een voorname bron van inkomsten voor de stad. Juist nu
heeft Antwerpen zijn toppunt bereikt, waarvan het spoedig, tengevolge
van de afpersingen, de belastingen en de tyrannie van den Spanjaard,
zal dalen tot een handelsstad van den vierden rang.
De burgers echter, ofschoon lijdende onder den druk, vermoeden
daarvan nog niets, en de kooplieden gaan lachend over de straat, zich
beschouwende als vorsten op een handelstroon, die nooit kan wankelen.
De totale afwezigheid van Engelsch bloed en Engelsche gelaatstrekken
zouden Guy in het oog doen loopen, als er niet verscheidene Deensche
officieren van De Billy in de stad waren, bij sommigen van welke
men eveneens het blonde haar en de blauwe oogen van het Saksische
type opmerkt.
"Nu moet ik Alva's bevel aan den provoost-geweldige
overbrengen. Gelukkig is zijn bureau niet ver van hier. Wacht op mij,
ik ben in een kwartier terug. Gij behoeft niet zoo ongeduldig naar
de klok te kijken," zegt Oliver lachend.
Maar Guy kijkt niet naar de klok. Zijn oogen zijn gevestigd op een
man in de kleederdracht van een Zeeuwschen handelaar, die zorgvuldig
zijn schildpadden bril afveegt en daarna het plakkaat leest, dat een
belooning uitlooft voor het hoofd van den "Eerste der Engelschen". Als
de Zeeuw zich omkeert, is de Engelschman er zeker van, dat hij hem
meer heeft gezien.
Een oogenblik later meent Guy, dat de man hem ook herkent; ofschoon
hij het hoofd afwendt, houdt hij hem toch in het oog en merkt op,
dat deze van zijn kant hetzelfde doet.
"Laat mij meegaan naar den provoost-geweldige," fluistert hij
Oliver toe.
"Gij--wilt _daar_ heengaan?" brengt Antony verwonderd uit, zijn oogen
wijd openend.
"Ja," antwoordt Guy. "Er is hier een man, die mij herkent en ook
bekend is geworden met de waarde van mijn hoofd. Als hij mij volgt,
zal ik hem een poets bakken."
Als zij zich op weg begeven, Oliver met een heel ernstig gelaat,
ontmoeten zij den kleinen De Busaco, die met groote passen naar hen
toe komt en buitengewoon hartelijk wordt verwelkomd door Chester, daar
deze niet ten onrechte meent, dat intimiteit met Spaansche officieren
de achterdocht van den man, die hem bespiedt, misschien zal verdrijven.
"Gij zijt in goed gezelschap, zie ik, Amati," zegt de kleine
vaandrig. "Wees zoo goed, mij voor te stellen aan den ondersecretaris
van den Hertog."
En als dit gedaan is, vraagt de jonge Spanjaard: "Waar gaat gij heen?"
"Naar den provoost-geweldige."
"Dan ga ik mee," herneemt De Busaco. "Ik moet daar toevallig
ook wezen. Ik zou gaarne verlof hebben, om vanavond in de stad te
blijven. Een Vlaamsche schoone, gij begrijpt me!" en hij strijkt zijn
knevel krijgshaftig in de hoogte.
Als zij samen hun weg vervolgen, begint De Busaco, die zich
blijkbaar om die reden bij hem heeft gevoegd, Oliver uit te hooren,
welke vooruitzichten er bestaan op een spoedige betaling van de
achterstallige soldij voor het garnizoen van Antwerpen; of hij iets van
de plannen van den Hertog weet; of de tiende penning geregeld inkomt,
enzoovoort; zijn verliezen bij het drinkgelag hebben klaarblijkelijk
zijn belangstelling in die zaak nog aanmerkelijk verhoogd.
Guy let hier echter weinig op. Hij is geheel oog en oor om te
ontdekken, of de Zeeuw hen volgt. Op de Schoenmarkt is het zóó druk,
dat dit moeilijk valt uit te maken, maar als zij de Kammestraat zijn
ingeslagen, de herberg _De Roode Leeuw_ voorbij zijn en de nauwe
steegjes, die naar de voornaamste waterpoort van de stad leiden,
waar het bureau van den provoost-geweldige zich bevindt, wordt de
menigte minder talrijk, en als Guy zich even omkeert, ziet hij den
man dicht achter zich.
Deze volgt het drietal tot aan de poort, doch blijft als versteend
van verbazing staan, als hij Guy en Oliver, vergezeld door den
Spaanschen officier, het bureau van Alva's provoost-geweldige ziet
binnentreden, op de deur van welk gebouw de belooning van drie duizend
Carolus-guldens is aangeplakt.
"De Busaco," merkt de Engelschman op, terwijl hij aan de deur blijft
stilstaan, "ziet gij ginds dien Zeeuw?"
"Ja."
"Wilt gij een klein sommetje verdienen, als schadeloosstelling voor
uw achterstallige soldij?"
"_Santos_! Wat graag!"
"Roep dan een paar soldaten en neem hem gevangen. Hij woont in de
weerspannige gewesten, te Vlissingen. Ik geloof dat de Raad van
Beroerten op hem loert."
"Een belooning!" roept de kleine Spanjaard uit, en de wachtkamer
binnenstormend, met verwaarloozing van alle militaire vormen,
schreeuwt hij: "Gauw, gauw, een paar man tot mijn assistentie,--er
is wat te verdienen!"
Twee Spaansche soldaten komen ijlings naar hem toe, hij snelt met
hen de straat op en achtervolgt weldra, zoo snel als hij kan, den
Zeeuwschen koopman, schreeuwend: "_Heretico fugitivo!_" en andere
woorden van dolle woede, welke den persoon in quaestie beenen doen
maken, met het gunstig gevolg dat deze, die goed den weg weet in de
stad, zich kan verbergen in een van de blinde sloppen van dit kwartier
en den kleinen Spanjaard ontsnapt, wiens hooge, wijde laarzen juist
niet bevorderlijk zijn aan zijn vlugheid van beweging.
"Ik kon hem niet inhalen," klaagt De Busaco, als hij vijf minuten later
buiten adem terugkomt, aan Guy, "maar ik zal hem in het oog houden."
"Doe dat; de belooning zal u uw achterstallige soldij doen vergeten,"
merkt Guy op, als Oliver terugkeert, nadat hij met den kapitein van
de wacht alles heeft afgesproken voor de arrestatie van De Guerra.
"Ik denk," lacht Chester, als hij en Oliver hun weg vervolgen (want
zij hebben den vaandrig bij den provoost-geweldige gelaten), "dat
die snuiter uit Zeeland wel geen haast zal maken, zich aan een der
wachthuizen in de stad aan te melden, om inlichtingen omtrent mij te
verschaffen. En nu, na gevaar--" de uitdrukking van zijn gelaat geeft
zijn bedoeling te kennen aan den schilder, die zijn woorden aanvult
met: "Liefde!"
De twee vrienden gaan nu weer door de Kammestraat over de Schoenmarkt
naar de Place de Meir, waar het deftige huis van Bodé Volckers ligt, en
als zij er binnentreden, bevinden zij zich weldra in tegenwoordigheid
van een koopmansfamilie uit dien tijd.
Guy is echter een weinig teleurgesteld, als hij, de verwulfde
koetspoort doorgaande, geen equipage op het binnenplein ziet staan.
"Wees niet ongeduldig, het is beter, dat wij de eersten zijn, dan
kan ik alles voor de inkoopen regelen, eer Dona de Alva met de Gravin
komt," zegt de schilder.
Oliver gaat Guy voor met de familiariteit van den vriend des huizes en
klopt aan een zijdeur aan den overkant van het binnenplein, die bijna
onmiddellijk wordt geopend door het dienstmeisje van den vorigen avond;
de kamenier Wiarda is zeker ergens anders bezig.
Zij worden regelrecht geleid in een vertrek, dat blijkbaar de
huiskamer is. De leden van het gezin,--bestaande uit den koopman
zelf, zijn zoon Jacob, een jongen van zestien jaar, die pas de
school voor het kantoor heeft verlaten, en zijn dochter Wilhelmina,
wier zijdeachtige blonde krullen en vroolijke blauwe oogen zulk een
diepen indruk hebben gemaakt op Olivers hart,--voeren blijkbaar een
klein dispuut, want hun stemmen klinken luid en schel.
De oude heer, een energieke maar corpulente Vlaming, met het type
van een rijk koopman, is zeer opgewonden. Zijn wangen zijn rood
van drift. Ook in de blauwe oogen van de jonge dame flikkert toorn,
ofschoon zij min of meer omfloerst zijn door ingehouden tranen, en een
der hoeken van den fijn besneden mond trilt zenuwachtig. De jongen
schijnt, zooals de meeste jongens van zijn leeftijd zouden doen,
zich te vermaken met de woordenwisseling tusschen zijn vader en zijn
zuster, want zijn blond Germaansch gezicht heeft moeite om een lach
te weerhouden. Als hij durfde, zou hij het uitschateren van pret.
"Zoo, Oliver," roept de koopman uit, hem te gemoet komende met
uitgestoken handen, "terug van Brussel! Dat was maar een kort
uitstapje!" en hij verwelkomt den schilder, los en gemeenzaam, als
een vriend des huizes.
Juffer Wilhelmina daarentegen groet Antony op deftige Spaansche wijze,
en steekt haar beminde de blanke vingers toe, hem verlof gevend,
ze te kussen.
De jongen giegelt alleen: "Hoe gaat het u?"
"Ik ben zoo vrij geweest, een vriend mee te brengen, kapitein Guido
Amati van het garnizoen te Middelburg," zegt de schilder.
"Een vriend van u, Oliver! Welkom,--welkom in mijn huis," zegt Niklaas
met Vlaamsche gastvrijheid, Guy hartelijk de hand schuddend.
"Kapitein Amati is een kennis van Dona Hermoine, en als secretaris
van den Hertog--"
Het is onnoodig, meer te zeggen; als hij den naam van de dochter van
den Onderkoning uitspreekt, is juffrouw Wilhelmina ook aanstonds een
en al voorkomendheid en houdt hem haar slanke vingers toe voor een
Spaanschen groet. Guy weet nu ook wat hem te doen staat, hij vergist
zich ditmaal niet en drukt een kus op de blanke hand, waarvoor hij
misschien wel wat veel tijd neemt, naar Oliver's meening.
De koopman, op en top de eenvoudige Vlaming, roept nu uit: "Stoelen,
Wilhelmina; stoelen voor de heeren!"
"Vader," antwoordt het meisje op hoogen toon, "gij vergeet, dat wij
lakeien in huis hebben," en na een tafelschel in beweging te hebben
gebracht, beveelt zij den binnentredenden bediende, den cavaliers
stoelen te geven.
"Oho! nog meer vreemde kuren!" spot de oude heer op scherpen toon,
blijkbaar het gesprek weer opnemend, waar het was afgebroken. "Vergeet
den Vlaamschen eenvoud niet, mijn dochter. Ofschoon uw vader een
millionnair wordt genoemd, kon hij wel eens niet lang meer een
millionnair blijven, tengevolge van dien verwenschten tienden penning,"
voegt Niklaas er aan toe, op de tanden knarsend.
"Gij komt van Brussel, senor Antony," valt de jonge dame hem in de
rede, de Spaansche wijze van aanspreken navolgend. "Daar hebt gij
zeker, als onder-secretaris van den Hertog, de hertogin van Aerschot
ontmoet. Zij komt vandaag in Antwerpen en geeft morgenavond een
partij. Gij komt er natuurlijk ook, kapitein Amati, en gij eveneens,
senor Oliver?"
"Ik moet ongelukkig Antwerpen vanavond alweer verlaten," antwoordt Guy.
"En onder-secretarissen en herauten worden niet uitgenoodigd," merkt
de schilder op, die zich klaarblijkelijk met hun uitsluiting volstrekt
niet kan vereenigen.
"Maar gij zijt toch zeker uitgenoodigd, freule Bodé Volckers?" vraagt
Guy. "Uw dansen wordt, naar ik hoor, zeer bewonderd."
"Natuurlijk," antwoordt de jonge dame achteloos.
"Natuurlijk _niet_!" roept de Vlaamsche vader uit met het air van
een Romeinschen.
"Papa!"
"Wel vermaledijd! Denkt gij, dat ik u nogmaals zal toestaan, jonge
dame, mijn koetspaarden tot laat in den nacht buiten te laten wachten,
zooals gisteravond, zoodat zij 's morgens voor den vrachtwagen in slaap
vallen! De gravin van Mansfeld gisteren en de hertogin van Aerschot
morgen, en gij niet vóór het middagmaal uit uw bed! Mijn bedienden
spelen den baas in huis; gij houdt sinds weken uw huishoudboek niet
meer bij. Spreek mij niet tegen, dametje, ik heb uw huishoudboek
ingekeken, niets opgeschreven,--niets opgeschreven,--geen greintje
handelsgeest! Maar laat ik u zeggen," voegt de oude heer er aan toe,
"dat als zoo iets weer gebeurt, gij voortaan om acht uur beneden
zult zijn, om de vrouwelijke klanten in den winkel te bedienen,"
en hij wijst naar het gedeelte van het huis, waar het magazijn zich
bevindt. "Onthoud dat!"
En zijn woede verder opkroppend, zegt papa Bodé Volckers Guy en Oliver
vaarwel met de hatelijke opmerking, dat hij de zaken wel moet nagaan,
als niemand anders in huis het doet, en neemt den giegelenden jongen
met zich.
"Papa is heel zonderling. Een dergelijk gesprek begint altijd met den
tienden penning," merkt de jonge dame ernstig op. Dan vervolgt zij,
half zuchtend, half lachend: "Wij hebben dat bijna iedere week,
ofschoon niet altijd in het publiek. Hij zal zoo aanstonds wel
terugkomen," en zij begint verschrikt en zenuwachtig te lachen, als
de oude heer haar profetie vervult, door zijn hoofd door de deur te
steken en te roepen:
"En den Franschen kakkerlak, die u leert uw voeten in de lucht
te gooien, heb ik vanmorgen met ceintuur, halskraag en al de deur
uitgesmeten!"
Dit bericht blijkt echter te veel voor de zelfbeheersching der schoone
Wilhelmina. Met een kreet van schrik springt zij op. "O papa! Arme,
lieve, kleine monsieur de Valmy!" en de tranen springen haar in
de oogen.
"Ja, en de muziekmeester, die vent, die op het spinet speelt, zal
hem volgen. Niets meer van al die malle bokkensprongen, niets meer
van al die halve trillers en dat hooge Italiaansche gegil," bromt de
oud-burgemeester. "Denk aan den tienden penning! Op een goeden dag
zal ik zelf nog muziekmeester moeten worden," en onder het uiten van
die buitensporige profetie verdwijnt Bodé Volckers naar zijn kantoor.
Maar dit is iedereen te kras. Allen beginnen te schateren, juffrouw
Wilhelmina het hardst, steeds uitroepend: "Muziekmeester! Daar is
hij juist voor in de wieg gelegd! Halve trillers en gegil!"
En terwijl zij plaats neemt voor het spinet, begint zij glimlachend
een Provençaalsch liedeke te zingen, met zooveel natuurlijke gratie,
dat beiden, Oliver en Guy, eenstemmig verklaren, dat het schande zou
zijn, als de muziekmeester werd afgedankt, tiende penning of geen
tiende penning.
Dit schijnt hen allen op hun gemak te zetten, en juffrouw Bodé Volckers
vergast nu de heeren op een verslag van het groote feest bij de gravin
van Mansfeld ter eere van Dona Hermoine de Alva, den vorigen avond,
en noemt de namen van de seigneurs de Noircarmes, d'Avila, Mondragon,
Gabriel de Cerbolloni en andere officieren en edelen, die tegenwoordig
waren, evenals de jongere gravin van Mansfeld, de aristocratische
barones d'Ayala en de schoone Dona Anica de la Medrado, die juist
uit Madrid was aangekomen en de laatste modes had meegebracht. "Ik
was de eenige _uit de stad_," voegde zij er argeloos aan toe, "maar
mijn dansen werd zeer bewonderd."
Een oogenblik later wordt dit bewezen.
Men hoort het trappelen van hoeven op het plein en men ziet vier
prachtige Spaansche muilezels aankomen met een staatsiekoets achter
zich, de voorrijders en lakeien in de schitterende livrei van Alva.
Een seconde later komt Dona Hermoine de kamer binnen, gekleed in
kostbaar bont, haar trotsch hoofd beschaduwd door een zwierigen
Spaanschen hoed met lange witte veeren, haar donkerkleurig gelaat
stralend, terwijl haar oogen nog levendiger worden, zoodra zij Guy
opmerkt. Achter haar aan schrijdt de gravin De Pariza, duena van top
tot teen.
Ofschoon Guy en Oliver zoo vlug mogelijk opstaan om rang, titel en
schoonheid te begroeten, is juffrouw Bodé Volckers hun toch reeds
voor en verwelkomt de dames, die haar en haar huis zooveel eer aandoen.
"Hoe minzaam van u, Dona de Alva, hoe vriendelijk van u, gravin
De Pariza," zegt zij, "om mij zooveel eer in mijn eigen huis te
bewijzen," en buigende tot op den grond, kust zij Hermoine's hand,
hetgeen die jonge dame, dochter van den onderkoning van Spanje,
genadig veroorlooft,--daarna gaat deze echter onmiddellijk op de
buigende heeren af, om hun hetzelfde voorrecht toe te staan.
De gravin De Pariza steekt haar deftige, magere, strenge hand niet
uit als de dochter van den oud-burgemeester tot op den grond voor
haar buigt, doch zegt tamelijk uit de hoogte: "Wij zijn hier gekomen,
_juffrouw_ Bodé Volckers, om u nog eens te zien dansen. Het verschafte
mij gisteravond veel vermaak."
"Om mij te zien dansen--_hier_?" zegt de jonge dame pruilend,
omdat de Gravin haar aanspreekt met _juffrouw_, den titel van de
middelklassen, en haar met weinig meer onderscheiding behandelt
dan een dienstmeisje. "Ik--ik ben niet in kostuum. Buitendien, deze
heeren--". Juffrouw Bodé Volckers is geheel van haar stuk gebracht,
daar het verzoek het karakter draagt van een bevel, dat haar voor
kapitein Guido Amati meer het voorkomen geeft van een danseres,
dan van een jonge dame uit de groote wereld.
"O, gij kunt uw kostuum immers aandoen. Ga naar boven en haast u een
weinig. Die rose zijden kousen staan u goed," antwoordt senora De
Pariza. "En wat deze heeren betreft,"--zij vestigt haar Argusoogen op
Chester en Oliver, die in gesprek zijn met Dona Hermoine, ofschoon
Antony, als onder-secretaris van haar vader, een weinig achter den
Engelschman staat, die een krijgsman van rang en aanzien is met
zijn titel van kapitein van de musketiers,--"dat zijn natuurlijk
familieleden, daar gij ze alléén ontvangt, juffrouw Bodé Volckers. Maar
dat komt niet te pas voor een meisje van uw leeftijd. Slechts met
broers mag men zich zoo iets veroorloven, met neven is het reeds
gevaarlijk. Wip dus vlug de trappen op en trek dat Hongaarsch kostuum
aan, dat u gisteravond zoo goed stond. Ik zal een mijner Moorsche
meisjes vragen, om op het spinet te spelen."
En de duena wil zich reeds naar de deur begeven, om een der meisjes te
laten komen, als Dona Hermoine, die de verlegenheid opmerkt, waarin
het bevel het jonge meisje, dat haar hartje zoo hoog draagt, heeft
gebracht,--met die neerbuigende minzaamheid, waarmee hooggeplaatste
personen beneden hen in rang staanden op hun gemak weten te zetten,
plotseling uitroept:
"Dansen, gravin? Dan ben ik tot uw dienst!" en met een bevalligen zwaai
haar pelsmantel afwerpend en den zoom van haar zijden japon opnemend,
staat zij in een losse, bevallige houding voor hen, terwijl zij
lachend zegt: "Castagnettes, en ik ben een Andalusische Zigeunerin!"
Maar de duena keert onthutst terug en roept verbolgen uit: "Voor deze
heeren, Dona de Alva?"
"Waarom niet, als ik goed genoeg kan dansen, om hen te
behagen? Kapitein Guido heeft mij gisteravond zulk een grooten dienst
bewezen, dat ik wel iets tot zijn belooning en voor zijn genoegen
mag doen, en senor Oliver is iemand, die tot mijns vaders huishouding
behoort en als zoodanig een goede bekende."
Bij deze woorden deinst Oliver een stap achteruit. Den vader, den
tyran, kon hij verraden, maar de gedachte, dat dit wezen, zoo goed en
beminnelijk, hem eens voor een verrader en een laaghartige zal houden,
doet nu reeds de wroeging aan zijn hart knagen.
"Dansen! De dochter van den Onderkoning hier dansen en haar voeten
hoog oplichten?" roept de duena verontwaardigd uit.
"Waarom niet?" lacht het meisje overmoedig. "Heb ik dan niet geposeerd
voor Oliver's Madonna--en dat nog wel met _bloote_ voeten? Eenmaal
zal ik senor Antony beroemd maken of, liever, hij zal mij onsterfelijk
maken door zijn talent en zijn altaarstuk."
"Gij hebt voor uw voeten geposeerd?" zegt Guy op halfluiden toon,
met verrukking het fraai gevormde voetje beschouwend, dat het meisje
laat zien, terwijl zij nog steeds in de houding van een Zigeunerin
voor hen staat.
"Ja, ik hoop, dat hij ze naar uw smaak klein genoeg geschilderd heeft,"
lacht de jonge dame. "Maar ga gij aan het spinet zitten, senorita
Mina, en speel voor mij, opdat ik de gravin De Pariza met een dansje
genoegen kan doen," voegt Dona Hermoine er aan toe, haar duena, die
haar verlangen naar een proeve van de kunst van Terpsichore geheel
schijnt verloren te hebben, schalks aankijkend.
Deze zegt dan ook scherp: "Als juffrouw Bodé Volckers niet genegen is,
mij het genoegen van gisteravond nog eens te doen smaken, zal ik naar
haar vaders winkel gaan en zien, of daar vandaag ook koopjes zijn te
doen in Lyonsche zijde en fluweel en Venetiaansche kant."
"Dat zou ik denken!" merkt Oliver op. "Buitengewone koopjes! De schade,
door het water veroorzaakt, moet alle prijzen verlaagd hebben."
"Koopjes? Kom, laat ik dan eens gaan zien," en De Pariza begeeft zich
naar de deur om haar beide Moorsche meisjes te roepen, maar Guy, die
haar reeds, van het oogenblik af, dat zij binnenkwam, naar de maan
heeft gewenscht, haast zich beleefd de deur voor haar te openen, die
toegang geeft tot het binnenplein, aan welks overzijde het magazijn
van den koopman zich bevindt.
Dona Hermoine is blijkbaar niet gekomen, om ook inkoopen te doen;
zij vergezelt haar duena tenminste niet, maar blijft nog staan,
een toonbeeld van gratie, in de houding, die zij voor den dans heeft
aangenomen.
"Gij maakt u niet druk met nieuwe kostuums, Dona de Alva," merkt
Guy droomerig op, geheel onder den indruk van de bevallige pose
van het meisje, die nog wordt verhoogd door het engsluitende half
Zuid-Spaansch, half Moorsch kostuum van dunne stof, dat elke lijn van
haar bevallige schoonheid duidelijk doet uitkomen en, opgenomen door
een fijn handje, even een enkel laat zien, zoo volmaakt in proportie
en vorm, dat dichters er over zouden droomen,--maar de vermetele
jonge zeeman is er eenvoudig verliefd op.
"Neen, waarom ook? Ik heb ze bij dozijnen, die ik niet eens alle
draag, en Papa zou er mij duizend geven als ik dwaas genoeg was,
er hem om te vragen," antwoordt Dona Hermoine, haar Zigeunerhouding
opgevende en haar Moorschen rok latende vallen. "Hij geeft mij alles,
wat ik begeer." Dan merkt zij naïef op: "Gij zijt mijn naam te
weten gekomen--gij weet nu, dat ik de dochter van den Viceroy ben,
kapitein Guido _Amati_. Gij--gij ziet, dat ook ik uw naam ben te
weten gekomen. Of beter gezegd: majoor Guido Amati."
"Majoor?"
"Ja; bevorderd sedert vanmorgen!"
"Maar uw vader--?"
"O, ik heb hem er niets van gezegd. Gij zijt afwezig zonder verlof. Ik
heb ook niets gezegd aan Sancho d'Avila, die kolonel in uw regiment
is, tijdens Romero's verblijf in Spanje. Maar er was een plaats open
en het was gemakkelijk, haar te doen geven aan kapitein Guido Amati,
die, zooals mij werd verteld, de dapperste officier van het leger is,
of althans een van de dappersten."
"Majoor bij Romero's voetvolk!" stamelt Guy, die haar, terwijl zij
sprak, geheel verbijsterd heeft aangestaard.
"Ja, ik heb de monsterrol van het regiment zelf ingezien, om mij te
overtuigen, dat kapitein veranderd was in majoor."
"De monsterrol!" brengt Guy met moeite uit, zijn ooren niet
vertrouwend.
"Ja, er zijn duplicaten in de Citadel."
"De monsterrol in de Citadel," stamelt hij, geheel verbluft. Maar hij
is gelukkig zoo wijs te bedenken, dat verbazing hem zal verraden,
en dat dankbaarheid het eenige is, waarmee hij deze verrassende
mededeeling kan ontvangen, een dankbaarheid, die hem niet moeilijk
valt. Zijn voordeel doende met de houding der jonge dame, want zij
heeft haar hand naar hem uitgestrekt met een gelukkig, bevallig gebaar,
drukt hij er één kus van erkentelijkheid op en twee kussen van liefde,
waarop mademoiselle Brunette's leliën in rozen veranderen.
Dit wordt begunstigd door de omstandigheid, dat het paar zich alleen
bevindt, daar Oliver de schoone Mina heeft meegetroond naar de
aangrenzende kamer en haar in het oor fluistert: "Kijk eens in Dona
Hermoine's oogen. Leest gij daarin geen verzoek, dwaas meisje? Zij
redde u uit de verlegenheid, waarin haar duena's verzoek om te dansen
u bracht; doe nu ook iets voor haar. En doe ook uw vader genoegen. Ga
naar het magazijn en wees koopvrouw. Laat de gravin De Pariza de nieuwe
stoffen zien. Maak er koopjes van. Stel den prijs de helft lager."
"_De helft_ lager! Goede hemel, wat zal mijn vader daarvan zeggen?"
"Ik zal het ontbrekende betalen, of liever kapitein Amati."
"O, nu vat ik het," lacht het meisje. "Maar wat zal haar vader,
de geduchte Hertog, zeggen?"
"Hij zal het nooit te weten komen, als gij de gravin De Pariza maar
koopjes genoeg aanbiedt, om haar een geruimen tijd bezig te houden. Doe
het--voor mij."
"O, gij-!"
Want de schilder heeft aan dit "voor mij" kracht bijgezet, door haar
een zoen te ontstelen.
Aldus geprest en een blik opvangend uit Hermoine's schitterende oogen,
waaruit werkelijk een verzoek spreekt, snelt Mina weg, om op Oliver's
aandringen de kostbaarste stoffen in haar vaders magazijn tot koopjes
te verlagen, en de prijzen zóó te verminderen, dat Bodé Volckers
krankzinnig zou worden van ergernis, als hij er bij tegenwoordig was
geweest; maar mijnheer Bodé Volckers is gelukkig naar de kade gegaan,
om het oog te houden op het lossen van een schip.
Oliver begeeft zich naar het uiterste einde van het aangrenzende
vertrek, en ofschoon hij feitelijk aanwezig is, ziet hij toch
inderdaad niets en de dochter van den Onderkoning en Guy Stanhope
Chester zijn alleen.
"Gij ziet," zegt de jonge dame schalks, "dat ik onderzoek naar
u heb gedaan. O, heb maar geen zorg. Niemand weet, dat gij hier
zijt,--afwezig zonder verlof. Zij zouden u misschien geen majoor hebben
gemaakt, als hun dat bekend was geweest. Maar ik heb hooren verluiden,
dat gij nog meer zijt dan _majoor_ Guido Amati; gij zijt majoor Guido
Amati de Medina, zoon van Hernandez de Medina, eens gouverneur van
Hispaniola, en gij hebt gezworen uw doorluchten familienaam niet te
zullen dragen, voordat gij generaal zijt, en dat zal nu niet lang
meer duren."
Daarna roept zij, in de handen klappend, levendig uit: "Nu, als gij een
Medina zijt, moet gij een neef zijn van den hertog van Medina Coeli."
"Slechts--een neef--in den derden graad," stamelt Guy, die denkt,
dat zijn ooren hem bedriegen, ofschoon hij weet, dat zijn oogen hun
werk uitstekend doen.
"Nu, hoe dat ook zij, gij hebt het bloed van de grandes van Spanje
in uw aderen, en als zoodanig staat uw familie gelijk met de mijne,"
merkt het meisje op, een veelbeteekenenden nadruk leggend op de
laatste woorden. "Als zoodanig moogt gij natuurlijk aan mijn zijde
_zitten_," en terwijl de jonge dame op een Turksche sofa plaats neemt,
een toonbeeld van beweeglijke gratie, noodigt zij Guy uit, gebruik
te maken van het voorrecht, dat hij geniet als haar gelijke in rang.
En als zij den Engelschman daarbij aankijkt, kleurt zij tot achter
de ooren, en als antwoord begint Guy's hart sneller te kloppen,
als hij bespeurt, wat er in het meisje omgaat.
"Ik ben blij, dat gij zooveel van mij weet," zegt hij lachend. "Blij
dat, hetgeen gij te weten zijt gekomen, u niet mishaagt."
"O, dat weet ik nog niet," merkt de jonge dame op, en zegt met
schalkschheid in haar toon, maar met trillende lippen: "Men fluistert
ook, dat kapitein Guido Amati een zeer wild jongmensch was. Ik hoop,
dat majoor Guido Amati zich beter zal gedragen. Men zegt echter
tegelijk, dat gij de dapperste officier van het leger zijt." En het
meisje kijkt hem verheugd, stralend en trotsch aan.
Waarschijnlijk heeft haar verbeelding een geschiedenis verdicht,
waarvan Guido Amati de held is; het toovert een licht in haar oogen,
dat haar schoonheid verhoogt, want bezat zij niet zooveel vrouwelijke
gratie, levendigheid en gevoel, dan zou haar schitterend vernuft
misschien aan Hermoine de Alva's schoon gelaat een te groote koelheid
verleenen.
Maar nu het romantisme in haar natuur, dat tot nu toe sluimerde,
in haar ontwaakt, wordt haar teeder gelaat als bezield,--als om een
heilige te doen ontbranden, maar een zeeman...
En hetgeen zij zegt, maakt de gelegenheid des te schooner. Zij houdt
den ring met den robijn in de hoogte en fluistert: "Gij hebt mij
dien teruggegeven?"
"Alleen om u nog eens te zien," en Guy gaat naast haar zitten.
"Als gij mij dan nog eens wilt zien, neem hem dan terug--schielijk."
"Nooit!"
"_Nooit_?"
"_Nooit_! tenzij gij dezen ring, een van mijn sieraden uit Hispaniola,
aan uw vinger wilt dragen." En de Engelschman maakt van zijn halsketen
een ring los, waarin slechts een enkele diamant is gevat.
"O, Santos! wat doet gij?" stamelt het meisje.
Hij heeft nu haar fraai handje gegrepen en haar oogen kijken een
oogenblik in de zijne en worden dan neergeslagen, zoodat de oogleden
ze geheel bedekken. Het volgend oogenblik schittert de diamanten
ring aan haar slanken vinger en Hermoine de Alva, de dochter van
den onderkoning van Spanje, is slechts een vrouw--een liefhebbende
vrouw--voor dezen man, die niet gedongen heeft naar haar hart, maar
er zich stormenderhand van heeft meester gemaakt.
"Neem den robijn--nu gij mij den diamant hebt gegeven," fluistert
zij. "_Gij weet wat dat beteekent_?"
"Goede Goden, of ik dat weet! Nu zijt gij mijn verloofde. Mijn,--mijn
voor altijd!" En zijn overmoedige lippen geven haar kus op kus, niet
als den vorigen avond, den vluchtigen, half geroofden kus onder de
mistletow, maar den kus van een verlangend hart.
"Pas op! Ik--ik ben de dochter van den Viceroy," fluistert het
meisje. Zij laat haar hoofdje hangen, kijkt hem een oogenblik later
weer aan en zegt met veel nadruk: "Mijn Guido, gij zijt vermetel!"
"Ja," fluistert hij. "Al waart gij ook de koningin van Spanje, ik
zou u toch liefhebben."
"Dan zou uw liefde hopeloos zijn!"
"Daar gij echter, Gode zij dank, Hermoine de Alva zijt," antwoordt Guy,
"zal mijn liefde triumfeeren en zal ik u, dochter van den Viceroy,
tot mijn vrouw maken. Hoort gij het?"--want bij het hooren van dezen
nieuwen titel maakt zij een gebaar van ontsteltenis. "_Vrouw_! En elken
keer dat gij tot mij zegt: 'Ik ben de dochter van den Viceroy,' of:
'Neem u in acht voor den landvoogd der Nederlanden!' moeten uw lippen
boete betalen, twee kussen voor ieder woord."
"Madre Mia! Wat zijt gij onstuimig," roept het meisje uit, zich
verzettend tegen de verlangde boete. Want Guy Stanhope Chester is
half krankzinnig van liefde en ofschoon hij deze jonkvrouw, zijn
gevangene, met eerbied behandelt, maakt hij haar toch op zulk een
vrije en losse zeemansmanier het hof, dat hij de dochter van den
Onderkoning geheel tot zijn slavin maakt. "Heilige Maagd! gij--gij
zijt zoo--zoo geheel anders."
"Dan wie?" roept Guy jaloersch.
"Dan--dan mijn andere aanbidders, die mij naderen, buigend tot op
den grond, flauwe complimenten afstekend en bedelend om de eer van
mijn hand."
"En dat hebben zij durven doen!" stuift onze held op, die nu deze
aanminnige brunette, met de zielvolle, goddelijk schoone oogen,
de wangen, waarop rozen en leliën bloeien, den blanken hals en de
verrukkelijke vormen, half meisje, half vrouw,--kortom, Hermoine de
Alva,--als zijn eigendom beschouwt.
"Durven doen?" pruilt de jonge dame. Dan zegt zij lachend: "Waarom
niet? Ben ik dan _zoo_ leelijk?"
"Neen, neen; al te schoon."
"En waarom zouden dan de Spaansche grandes en generaals en hidalgo's
van vier en twintig kwartieren niet met nederige woorden en op
eerbiedige wijze smeeken om een eer, die gij maar stoutweg neemt,
mijn vermetele Guido, alsof de hemel u had gelijkgesteld in rang met
mij, de dochter van den Viceroy!"
"Dat heeft hij ook, door de liefde, uw liefde," en Guy neemt haar
opnieuw in zijn armen, fluisterend: "Gij spraakt de woorden: 'dochter
van den Viceroy'. Denk aan de boete."
"Neem ze, tyran," fluistert het meisje, en met dezen naam, dien vrouwen
bij voorkeur geven aan hen, die over haar liefde weten te gebieden,
legt zij haar ziel op haar lippen en geeft ze hem.
En dit spelletje zou in het oneindige voortgeduurd hebben, daar het
paartje zich daarbij bijzonder schijnt te vermaken, als niet Oliver
met luide voetstappen zijn komst uit de andere kamer had aangekondigd.
Hij komt op hen af, en voor de jonge dame buigend, zegt hij: "Dona
de Alva, ik heb de eer als heraut van uw vader u van zijn komst
te verwittigen!"
"Papa! Hier?" en met deze woorden springt het meisje op.
"Ja, de cavalcade is reeds op de Schoenmarkt, de Hertog zoekt u
waarschijnlijk. Ik zal de gravin De Pariza roepen."
Als Oliver de deur achter zich toetrekt, begrijpt Guy, dat de tijd
van afscheidnemen gekomen is, want Hermoine grijpt haar pelsmantel
en fluistert: "Het is beter, dat Papa u niet ziet, daar gij u zonder
verlof uit uw garnizoen verwijderd hebt. Ik zal hem op straat te
gemoet gaan."
En als Guy haar in haar mantel hult, iedere aanraking een
liefkoozing, zegt zij vol beteekenis: "Ik ga een paar maanden in
Brussel doorbrengen, maar als majoor Guido Amati de Medina verlof
vraagt, om zijn garnizoen te Middelburg te mogen verlaten, zal hij het
ongetwijfeld krijgen. Verwaarloos echter uw militaire plichten niet
ter wille van mij. Denk er vooral aan, mijn Guido, dat elke schrede
voorwaarts, die gij in het leger doet, u nader brengt bij de kerkdeur,
waar uw bruid u wacht, die gij hebt doen vergeten, dat zij de dochter
is van den Viceroy!"
"De boete!" roept Guy, en neemt zijn kus zeer plechtig, want het rumoer
van de naderende menigte kondigt reeds de komst van haar vader aan.
Waarop de jonge dame met een allerliefst pruilmondje zegt: "Hoe
akelig! Men zou denken, dat gij een aanbidder waart, die geen succes
heeft! Maar uw boodschap door Oliver sprak van gevaar," en er klinkt
angst in haar stem.
"Ja, ik moet het wachtwoord van hedenavond hebben, om de schildwachten
te kunnen passeeren. Ik moet vanavond nog vertrekken."
"Om in Middelburg te zijn als uw bevordering aankomt, natuurlijk. Ik
heb daaraan gedacht en het wachtwoord meegebracht." Dit zeggende,
overhandigt zij hem een klein papiertje.
Hij leest:
Het wachtwoord is: "Santa Cruz."
Het contrasigne: "Don Frederico."
Terwijl hij leest, kijkt zij hem glimlachend aan: "Ik heb half en
half lust, het u niet te geven. Wat bracht u, wilde jonge officier,
zonder verlof naar Antwerpen?"
"_Gij_!"
"O!"
"En voor u zou ik nog duizend keer terugkomen. Ik wilde naar de
verdronken landen gaan, om eenden te schieten, toen ik door een hoogere
bestiering u van de Watergeuzen mocht redden, mijn eigendom--mijn
buit." En wetende dat hij de heele wereld tegen zich heeft bij zijn
pogen om zijn geliefde tot zijn bruid te maken, wordt Guy door een
razende smart aangegrepen, nu het oogenblik van scheiden is gekomen,
dat hem erger toeschijnt dan de dood. Treurigheid is aanstekelijk,
evenals liefde, en het meisje begint te zuchten en te snikken onder
zijn afscheidskussen, die zoo plechtig zijn--ofschoon zij niet kan
gissen waarom.
Maar Oliver rammelt aan de deurklink en roept: "De gravin De Pariza
zit al in het rijtuig. Vlug!"
En nu geleidt Guy, die begrijpt, dat zijn tijd gekomen is, ofschoon
zijn beminde nog langer zou willen toeven en tegen hem aanleunt met
zuchtjes van liefde, haar haastig naar het rijtuig en helpt er haar in.
Zich half omkeerend, heft zij haar blanke hand een weinig op. Hij
ziet den verlovingsring aan haar vinger schitteren.
De postiljons knallen met de zweepen, de staatsiekoets verdwijnt uit
het gezicht, en alles wat hem rest van de vrouw, die hij slechts
een oogenblik geleden in zijn armen hield, is de herinnering aan
haar kussen, haar ring met den robijn aan zijn vinger en een klein
briefje,--de talisman, die hem veilig door haar vaders schildwachten
aan de poorten zal brengen.
HOOFDSTUK VIII.
"ONBEREIKBAAR!"
"Kijk," zegt de schilder, en brengt Chester naar een venster aan
de straat.
Deze ziet, verscholen achter de gordijnen in Bodé Volckers' huis,
den man van ijzer en bloed, voor wien de menigte siddert en beeft,
zich diep buigen over den zadelknop voor de koets van zijn dochter,
terwijl zijn gelaat wordt verhelderd door den glans van vaderliefde
in zijn oogen.
"Drommels! Mij dunkt, dat ik mijn rekening met hem heb vereffend,"
mompelt de Engelschman. Dan wendt hij zich haastig tot Antony en zegt:
"Een woord met u. Bij mijn eerste bezoek hier, hebt gij voor mijn
veiligheid den naam van kapitein Guido Amati van Romero's voetvolk
voor mij uitgedacht. Nu bestaat er werkelijk zulk een kapitein Guido
Amati, die bij Romero's voetvolk dient."
"Zeker bestaat hij," antwoordt Oliver, tot groote verbazing van
Guy. "Ik koos den naam uit de monsterrol van Romero's regiment. Dit
lag toen in Friesland in kwartier, tweehonderd mijlen van hier, de
verst afgelegen provincie van Nederland, en ik vond het beter u een
naam te geven, die kon worden geverifiëerd. Maar wat zou dat?"
"Wat dat zou?" antwoordt Guy norsch. "Alleen dit, dat ik juist heb
vernomen, dat Guido Amati om mijnentwil is bevorderd tot majoor in
zijn regiment; dat kapitein Guido Amati van Romero's voetvolk geen al
te besten naam heeft,--misschien zijn er wel dames in het spel,--en
dat majoor Guido Amati juist een scherpe vermaning heeft gekregen om
zich voortaan beter te gedragen. Voor den duivel!" vervolgt hij op
woesten toon, "als deze heer, naar wien ik gedoopt ben, zich voortaan
niet wat meer in acht neemt, dan krijgt hij met mij te doen, met mij,
die nu gebukt gaat onder zijn zonden!"
Daarna barst hij in lachen uit, waarmee Oliver instemt, en hij
zegt kalmer: "Maar ik bezit ook de reputatie, dat ik de dapperste
officier van het leger ben. Buitendien ben ik een neef in den derden
graad van den hertog van Medina Coeli en als zoodanig waarschijnlijk
gerechtigd, om mijn hoed op te houden in tegenwoordigheid van Philips
II van Spanje."
"Voortreffelijk, mijn grande," antwoordt Antony met een glimlach. "Hier
is de nota van hetgeen de gravin De Pariza op uw kosten heeft
gekocht--tweehonderd gulden! Dat is uw aandeel in de zaak. Als Zijne
Hoogheid de Hertog van Alva hier niet voorbij was gekomen, zou zij,
geloof ik, het geheele magazijn van Bodé Volckers hebben leeggekocht."
"A--ah," zucht Guy, de nota inkijkend, "ik zou nog heel wat meer willen
geven voor een tweede _tête-à-tête_ met mijn--mijn aanstaande vrouw,"
en hij moet een traan wegpinken, als hij denkt aan het schoone wezen,
wier liefde hij heeft veroverd _à coup de main_.
"_Uw aanstaande vrouw_!" roept Oliver verbaasd uit. "Morbleu! gij
hebt er geen gras over laten groeien. Bij den hemel, als Alva u ooit
in handen krijgt en dit te weten komt, dan wee u, vermetele jonge
man! Buitendien zult gij er vlug bij moeten zijn, als gij haar ooit
wilt bezitten!"
"Waarom?"
"Alva zal niet lang meer in de Nederlanden blijven. Het land is
onderdrukt en gekneveld (tot rust gebracht, noemt hij het), ofschoon
het overal gist. Hij int den tienden penning en toch betaalt hij zijn
troepen niet. Een gedeelte van het geld zendt hij naar Spanje,--juist
genoeg, om Philips tevreden te stellen, maar de rest--de hemel weet,
wat hij er mee doet, ofschoon ik gis, dat hij het voor zichzelven
naar Italië of Spanje overmaakt, om in rijkdom de gelijke van koningen
te worden."
"Bij Sint George, als ik het in handen kon krijgen!" antwoordt de
Engelschman, terwijl de zeeroover weer in hem ontwaakt. "Dat zou een
bruidsschat zijn, zijn schoone dochter waardig!"
"Zoover als ik ben ingelicht," zegt Oliver, "heeft geen mensch
een oog geslagen op de plaats, waar hij zijn schatten bewaart,
ofschoon ik mijn vermoedens heb. Het groote standbeeld, dat hij
opricht, datzelfde, dat de volgende week in de Citadel zal onthuld
worden, heeft iets zonderlings in zijn afmetingen. Zijn piedestal is
buitengewoon groot. De werklieden, die daartoe gebruikt zijn, komen
uit Italië en staan onder het onmiddellijk toezicht van Paciotto,
den ingenieur. Dezen zijn, nadat zij het piedestal hadden afgemaakt,
rijkelijk beloond, weer ingescheept en naar hun land teruggezonden. Men
heeft niet één hunner toegestaan, in Nederland te blijven. Er is een
geheim in dat standbeeld verborgen!"
Verdere beschouwingen worden afgebroken door de binnenkomst van den
oud-burgemeester en zijn dochter. De oude heer schijnt zeer in zijn
nopjes te zijn.
"Gij blijft zeker het avondeten met mij gebruiken, heeren," zegt
hij. "Het verheugt mij u te kunnen mededeelen, dat mijn dochter
Mina vanmiddag een gehoorzaam meisje is geweest en veel voor mij
heeft verkocht--voor een waarde van vierhonderd gulden aan de
gravin De Pariza, waarvan tweehonderd contant zijn betaald, iets
wat mij nog nooit gebeurd is, zoolang ik met den adel handel. Maar
mijn kleine Mina," en hij vat haar onder de kin, "is ook een echte
koopmansdochter. Zij zal haar lieve moeder nog evenaren."
"Vader," zegt de jonge dame, gebruik makend van de gelegenheid,
"mag ik niet naar de hertogin van Aerschot gaan?"
"Hm, hm! Nu, gij zijt jong, geniet dan maar, laat echter de paarden
niet weer den geheelen nacht wachten; gij weet dat ik ze 's morgens
voor de vrachtwagens noodig heb. Heeren, gij blijft natuurlijk, en
ik zal er u het bewijs van geven, dat mijn dochtertje niet alleen
een goede verkoopster is, maar ook goed kan koken."
"Vader!" roept het jonge meisje verwijtend uit, "gij vergeet, dat
wij een uitstekenden Franschen kok in huis hebben!"
Doch Guy blijft niet, om kennis te maken met de voortreffelijke keuken
in den huize Bodé Volckers. Nu hij de bijeenkomst met zijn brunette
heeft gehad, geeft hij Oliver gelegenheid, er een met zijn blondine te
hebben en vertrekt naar _Het Geschilderde Huis_, waar Antony belooft,
zich dien avond nog bij hem te voegen.
Het is nu donker, en plaats nemend in de gelagkamer, die verlicht is
door olielampen en flikkerende kaarsen, bestelt de Engelschman een
rijkelijk souper, daar hij misschien den geheelen nacht op de been
zal moeten zijn om zijn schip weer te bereiken. Het succes heeft
hem eetlust bezorgd, ofschoon hij nauwelijks weet, wat hij eet, want
zijn geheele maaltijd is een opeenvolging van herinneringen, ieder
op zichzelve een genot. In zijn droomerijen wordt hij plotseling,
en wel op onaangename wijze, gestoord.
Een man, naar zijn kleeding te oordeelen de kapitein van een
koopvaardijschip, komt de kamer binnen, gevolgd door een burger,
en valt met een onderdrukten vloek op een stoel neer aan de tafel
naast die van Chester.
"Voor den duivel!" moppert hij, "een mooie boel, dat men geen verlof
kan krijgen, de stadspoorten door te gaan, om zich naar zijn eigen
schip te begeven. Wat zal er van mijn lading worden, die gedeeltelijk
gelost is? De stuurman en de dronken bemanning zullen zich fraai
gedragen!"
"Blijf bedaard, kapitein," sust zijn metgezel. "Het is een buitengewone
maatregel. Gij zult zonder twijfel morgen bij daglicht de poort
mogen passeeren."
"Ja, en ik word intusschen op de kosten gejaagd van in een herberg
logies te moeten nemen, en mijn gemakkelijke hut staat leeg. Alweer
een gulden, die mij hier in de haven van Antwerpen wordt afgeperst. Als
dit zoo voortgaat, zal de handel hier spoedig geheel verloopen."
"Maar dit zal waarschijnlijk niet licht weer gebeuren," zegt de
koopman. "Van zoo iets heeft men vroeger nooit gehoord."
En het tweetal bespreekt de waaroms van zulk een buitengewone
waakzaamheid aan de poorten.
Dit geval geeft Guy te denken. Hij heeft, toen hij daareven de herberg
binnentrad, dienzelfden kapitein, waarschijnlijk de gast van den
burger, aan een tafeltje het avondeten zien gebruiken. Een half uur
geleden zijn zij vertrokken, de kapitein schijnt de schildwachten niet
te hebben kunnen passeeren. Als er zulke orders zijn uitgevaardigd,
kan het wachtwoord van hedenavond hem waarschijnlijk niet baten. Wat
kan de oorzaak daarvan zijn? Zou het mogelijk wezen, dat men eenig
vermoeden heeft van zijn tegenwoordigheid in de stad?
Terwijl hij hierover nadenkt, komt Oliver binnen met een ernstige
uitdrukking op zijn gelaat. Hij gaat bij Guy zitten en fluistert:
"Ga mee."
"Waarom?" Eveneens fluisterend.
"Er zijn orders uitgevaardigd, dat niemand vannacht de poorten van
Antwerpen mag passeeren."
"De reden?"
"Ik weet het niet; misschien hebben zij lont geroken, dat gij in de
stad zijt. Ga mee naar mijn kamers."
"Neen, ik blijf hier," antwoordt de Engelschman op vasten toon.
"Waarom?"
"Om twee redenen. In de eerste plaats, omdat ik u niet verder
in verdenking wil brengen. En in de tweede plaats, omdat, als er
orders zijn gegeven, dat niemand de poorten mag uitgaan, dit zeer
waarschijnlijk ter oore zal komen van een jonge dame, die belang stelt
in majoor Guido Amati de Medina, officier van Romero's voetvolk,
uit zijn garnizoen afwezig zonder verlof. Zij weet, dat ik hier in
_Het Geschilderde Huis_ ben afgestapt. Hier zal zij mij dus laten
zoeken, als zij mij een boodschap wil zenden. Maar blijf hier niet
bij mij zitten, Oliver. Als men mij kwam arresteeren, terwijl gij
bij mij waart, zoudt gij zelf in verdenking komen,--ga aan een andere
tafel zitten!"
"Ik wil u niet verlaten, daar ik u misschien kan helpen," zegt de
edelmoedige schilder. En hij mompelt plotseling: "Bij den hemel,
misschien is het nu gekomen!"
En zoo is het, ofschoon niet, zooals Antony vreest, want de
kleine vaandrig De Busaco komt parmantig de deur binnen, werpt een
onderzoekenden blik door de kamer en stapt op den Engelschman toe.
"Ik zoek u," zegt hij, terwijl Guy's hand naar den dolk in zijn
wambuis tast. "Ik zoek u, om een van de staats-barges de rivier af
naar Sandvliet te brengen."
"Zoo!"
"Ja, de provoost-geweldige wilde mij geen verlof geven, om vannacht
in Antwerpen te blijven en ik ben toen weer naar de Citadel gegaan,
om het te vragen. Daar gekomen, kreeg ik bevel, bij Dona de Alva te
komen. Zij zeide mij, dat kapitein Amati, die haar barge gisternacht
zoo gelukkig de rivier had opgebracht, juist de man was, om het
vaartuig hedennacht de rivier ook weer af te brengen. Het is belast
met een boodschap van de jonge dame. Zij droeg mij op, u dit briefje
te geven, en u door de Citadel te geleiden naar de plaats, waar gij
gisteravond zijt geland, alwaar de roeiers en een nieuwe bemanning
u wachten,--ik geloof, dat de Watergeuzen de andere gedood hebben."
Dit zeggende, reikt hij den Engelschman een verzegelden brief over
van de hand van haar, die hem zoo dierbaar is.
Alva's zegel verbrekend, leest Guy haastig:
"Mijn liefste Guido!
"Ik kan u niet anders noemen. Het is misschien wel wat spoedig,
maar gij ziet daaruit, hoe ik over u denk.
"Ik heb eerst daareven gehoord, dat de poorten voor iedereen,
die de stad wil verlaten, gesloten zijn, daar een gerucht, dat
de een of andere zeeroover of vogelvrijverklaarde zich binnen de
muren van Antwerpen moet bevinden, het hoofdkwartier heeft bereikt;
wetende hoe noodzakelijk het is voor een officier, die uit Middelburg
afwezig is zonder verlof, om de stad te verlaten, zend ik mijn boot
naar mijn landhuis te Sandvliet, om eenige benoodigdheden te halen,
die ik gisteravond bij mijn overhaast vertrek vergat. Wilt gij nu zoo
vriendelijk zijn, om de boot even veilig de Schelde af te sturen als
gij haar gisteravond de Schelde hebt opgestuurd?
"Vaandrig De Busaco zal u door de Citadel geleiden.
"God biddend" dat Hij over u moge waken en u tot mij terug moge brengen
met evenveel liefde in uw hart als ik in het mijne voor u heb, ben ik,
zooals ik altijd zal zijn,
uw Hermoine."
"Gij schijnt u te verblijden over het bevel, om nu nog zoo laat in
den avond een watertochtje te gaan maken?" lacht De Busaco.
"Ik ben altijd tot de orders van Dona de Alva," antwoordt Guy. "Kom!"
"Haast u dan," antwoordt de kleine vaandrig. "Ik heb verlof
gekregen. Hoe vlugger wij nu vertrekken, hoe eerder ik vrij ben."
Guy betaalt dus haastig zijn gelag en de drie mannen verlaten _Het
Geschilderde Huis_, en de Bagijnenstraat doorgaande, komen zij op de
Esplanade, waar Oliver op zachten toon en met een hartelijken handdruk
zegt: "Vaarwel."
"God zegene u!" antwoordt Guy.
En ofschoon zij geen woord meer wisselen, zegt hun vriendschappelijke
handdruk genoeg.
Eenige minuten later zijn Chester en De Busaco in de Citadel, waar
Guy, terwijl hij over de ophaalbrug en door de groote poort gaat,
verneemt, dat het wachtwoord voor hedenavond veranderd is en nu luidt:
"San Sebastian," contrasigne: "Corpus Christi."
De enceinte overstekend, komen zij weer vlak langs het standbeeld
van Alva, en De Busaco maakt bij zijn neus langs de opmerking:
"Zij hebben zijn arm vandaag opgetrokken. Alles is nu klaar, om hem
de volgende week te onthullen. Caramba! dat beteekent de last van
een groote parade. En nog geen soldij! Op een goeden dag gaan wij de
achterstallige soldij uit dit holle voetstuk opgraven. Alva is slim,
maar zijn troepen zijn ook niet van gisteren!"
Het groote vestingwerk doorgaande, komen zij bij de kleine uitvalpoort
aan de gracht, waar Guy den vorigen nacht landde. Hier worden zij niet
bemoeilijkt. Dezelfde barge, welke de Engelschman de rivier op heeft
gebracht, wacht hem; de roeiers bevinden zich reeds op hun plaats
alsmede de nieuwe bemanning, aan welke De Busaco hem voorstelt als
den officier, die het bevel over de barge op zich zal nemen; daarna
gaat de vaandrig heen met een haastig: "Adio, senor!" want het is
reeds over den tijd, waarop zekere jonge dame in de stad hem wacht.
Juist als de barge van wal wil steken, want Guy vindt het geraden,
zoo min mogelijk te dralen, komt een meisje, een van de Moorsche
kameniers van den vorigen avond, de kleine ophaalbrug op, uitroepend:
"Wacht!--een oogenblik--wacht!"
Daarna fluistert zij tot Guy, die overeind staat in de barge, terwijl
zij hem een zwaren leeren gordel overreikt: "Bind dezen om uw middel,
senor capitan, mijn meesteres beval mij u te zeggen, dat gij er nu
goed op moest passen. Gij liet hem gisteravond zoo achteloos in de
barge liggen."
"O,--dat is waar ook," zegt de Engelschman, wien het liegen niet
moeilijk meer valt. "Ik heb er al naar gezocht. Ik wist niet, waar ik
hem had gelaten," en hem om zijn middel bindend, peinst hij er over,
wat er toch wel in kan zitten.
"Duivels, het is geen reddingstoestel," denkt hij. "Het zou mij doen
zinken als een baksteen."
Maar om 't even, wat het ook moge zijn, hij is er door in de wolken,
want het komt van Hermoine de Alva.
Hij heeft echter niet veel tijd, om zich daar verder mee bezig te
houden, hij had den roeiers reeds gelast, hun riemen uit te slaan,
en de barge is nu van wal gestoken en glijdt voort door de gracht,
die de groote bastions der Spanjaarden omringt.
Vijf minuten later zijn zij in de open rivier, en ofschoon zij het
tij tegen hebben, zijn zij toch op weg naar Sandvliet en gaat hij de
veiligheid tegemoet. Zij passeeren ongemoeid aan de overzijde de stad,
hoewel Guy de lichten van verschillende wacht- en patrouille-booten
kan zien tusschen de schepen langs den oever.
"Doet uw best, jongens," roept de Engelschman opgewekt; "ik geef u
een vat wijn, als wij te Sandvliet zijn."
Aldus aangevuurd, buigen de roeiers zich over hun riemen heen,
terwijl de bootsmansmaat van de barge heel vriendschappelijk met
Chester babbelt, hem vertellend, dat de plaats, waar zij heengaan,
een prachtig zomerkasteel van Alva is, dat somtijds door dezen zelf
wordt gebruikt, maar het meest door zijn dochter, om er te genieten
van de frissche zeewinden, die gedurende de heete zomermaanden over
de Schelde waaien.
"Wij zijn er dit jaar heel vroeg heengegaan," zegt hij, "het weer was
zoo mooi. Gelukkig was ik gisteravond in Antwerpen, anders zou ik nu
ook dood zijn, evenals die arme Antonio en de anderen,--vermoord door
de bloeddorstige Watergeuzen."
Het gesprek met dezen man doet den tijd omsnellen en daar zij den
wind in hun voordeel hebben, zijn zij binnen drie uur bij Fort Lillo.
De vier patrouillebooten zijn hier op haar qui vive en een er van
houdt de barge aan. Als de _Costa Guarda_ zich langszij bevindt, ziet
de commandant, dat het een staats-barge van Alva is; hij ontvangt van
Guy het nieuwe wachtwoord, dat klaarblijkelijk reeds naar Fort Lillo
gezonden was, en zegt, terwijl hij Guy een goede reis wenscht: "Wees
voorzichtig. Er is bericht gekomen, dat de 'Eerste der Engelschen'
hier ergens kruist. Twee galjoenen, de _Santa Cruz_ en de _Heilige
Drieëenheid_, gaan morgen uit om te zien, of zij dien zeeroover
gevangen kunnen nemen."
"Dank voor de inlichtingen," antwoordt Guy, terwijl de boot opnieuw
voortsnelt.
Bij den laatsten dijk, dien de vloed beneden Fort Lillo heeft gespaard,
ziet Guy drie lantaarns op een lijn geplaatst en weet dus, dat zijn
sloep hem daar wacht. Hij zegt eensklaps: "Gij hebt nu het ergste
van den tocht achter den rug en zijt nog slechts een mijl van het
landhuis verwijderd. Hoe heet het?"
"Bella Vista," antwoordt de bootsmansmaat.
"Goed, breng de barge dan naar Bella Vista en kwijt u van de boodschap,
die u is opgedragen. Hier zijn twee goudstukken voor den wijn, dien
ik u en de bemanning beloofd heb. Zet mij hier aan land. Daar wacht
mij een sloep. Ik ga eenden schieten op de overstroomde landen; als
mijn jongens flink doorroeien, ben ik daar met het aanbreken van den
dag. Ik heb haakbussen en een boog in mijn sloep."
De mannen zijn overgelukkig met het geld en zetten Guy vlug aan den
dijk af, waarna zij hun weg vervolgen.
Een paar minuten later begint Guy in de richting van de drie lantaarns
te wenken.
Als hij dit een poosje heeft gedaan, hoort men het geplas van riemen en
komt een sloep zeer behoedzaam door de duisternis nader, waarschijnlijk
een hinderlaag vreezend.
"Ahoy!" roept Guy.
En nu hoort hij Martin Corker roepen: "Vooruit, jongens! Dat is de
stem van den commandant," en met drie of vier krachtige slagen is de
boot aan den dijk.
Een oogenblik later vliegt zij, door gespierde Engelsche armen
voortgeroeid, terug naar de _Dover Lass_. Men kan echter van het
kleine schip niets bespeuren, daar het geen lichten uit heeft; maar
als de sloep licht-signalen geeft, wordt er een lantaarn op het schip
geheschen, om de plaats aan te duiden, waar het zich bevindt.
Aan dek doet Chester's eerste officier hem rapport:
"Ik ben blij, dat gij terug zijt," zegt Dalton. "Wij zouden
waarschijnlijk morgen zijn aangevallen. Er is een patrouilleboot de
rivier afgekomen, zeker om te zien of zij ons konden vinden."
"Wij zullen morgen niet aangevallen worden," lacht Guy, en door de
spreektrompet geeft hij order, het anker in te halen en de zeilen
te hijschen.
"Gij wilt dus niet met de Spanjaarden vechten?"
"Neen, ik wil mijn biezen pakken en direct oversteken naar Engeland. Ik
heb mijn koningin zulk een gewichtige tijding te brengen, dat ik
verraad tegen haar zou plegen, als ik er ook maar een oogenblik
mee talmde."
En de _Dover Lass_, een vlug schip met een talrijke bemanning, is nu
spoedig onder zeil en snelt de Schelde af naar de open zee.
Guy Stanhope Chester heeft zich naar zijn hut begeven, waar hij bezig
is, wat hij op zijn vreemd uitstapje naar Antwerpen heeft buitgemaakt,
achter slot en grendel te bergen.
Zijn schat bestaat uit een pakje brieven in cijferschrift, die
betrekking hebben op den beraamden aanslag tegen Elizabeth van
Engeland, en den sleutel, met behulp waarvan men ze kan lezen;
een ring met een robijn, die voor hem het tastbaar bewijs is, dat
hij de liefde van de dochter van den Onderkoning heeft gewonnen,
en twee briefjes van haar hand.
"Drommels, ik heb mij goed gehouden," denkt Guy. Dan bekijkt hij
het miniatuur-portret, dat hij drie jaren bij zich heeft gedragen,
en mompelt: "Merkwaardig, dat ik haar eindelijk moest vinden
en haar hart winnen. Wie durft nog zeggen, dat de romances zijn
gestorven met de troubadours? Drommels, ik kom mij zelf voor als een
troubadour. Tra-la-la!"--en met den lichten tred van een troubadour
op en neer loopend, roept hij plotseling uit: "Wel, sapperloot, ik
heb nog meer," want de zware gordel om zijn middel herinnert hem aan
het laatste, wat Dona de Alva hem zond.
Als hij hem van nabij beschouwt, bespeurt hij, dat het een zeer sterke
leeren gordel is en zoodanig gemaakt, dat men hem secuur kan omgespen.
En als hij hem geopend heeft, laat hij een half onderdrukt
"bah!" hooren, want de gordel is vol goudstukken, doch een oogenblik
later grijpt hij naar een klein pakje, dat er met de muntstukken uit is
gerold. Daarop barst hij eensklaps in lachen uit: "Wat zie ik?! Haar
portret! Zij wist natuurlijk niet, dat ik er al een van haar had,"
want een ander miniatuur-portret van zijn schoone Castiliaansche
beminde vertoont zich aan zijn verraste oogen. Een briefje is bij
het portret ingesloten.
Het luidt aldus:
"Mijn liefste!
"Ik neem de vrijheid u mijn beeltenis te zenden, opdat zij beter in
uw herinnering moge blijven. Het is u niet vergund, het levende beeld
met u te voeren. God weet, hoezeer ik wensch, dat het zoo ware. Maar
als majoor Guido Amati de Medina eenmaal generaal wordt, zal ik maken,
dat het origineel hem toebehoort--o God! wat een geluk!
"Ik heb de vrijheid genomen, hierbij een honderd goudstukken in te
sluiten. De officieren van het Middelburgsch garnizoen hebben reeds
over het jaar geen soldij ontvangen, en ik zou gaarne zien, dat een
edelman, die eens de dochter van Alva zal huwen, leeft overeenkomstig
zijn stand. Als gij aarzelt, dit van mij aan te nemen, zal ik denken,
dat gij mij niet zoo liefhebt, als ik het u doe. Het is slechts een
klein voorschot op den bruidsschat van uw toekomstige echtgenoote,
Hermoine de Alva."
"Mijn echtgenoote zal zij worden," roept Guy uit. En in den wilden
hartstocht, die jonge harten soms aangrijpt, zet hij de beide fraaie
portretten vóór zich en roept triomfantelijk uit: "Ziedaar mijn oude
liefde, de onvindbare, die ik toch gevonden heb! Ziedaar mijn _nieuwe_
beminde, de onbereikbare, maar tot wie ik mij, bij den hemel, toch zal
opheffen, om haar tot mijn vrouw te maken, al is zij ook de dochter
van Alva, mijn doodvijand!"
HOOFDSTUK IX.
"GEEN PROVIAND, GEEN WATER, MAAR OVERVLOED VAN KRUIT."
Op den morgen van den tweeden dag na het zooeven vermelde, landt
Chester te Sandwich en reist met postpaarden, zoo vlug als hij kan,
naar Londen.
Als hij in de hoofdstad aankomt, hoort hij dat zijn vorstin en haar
hof zich te Hampton bevinden, en verneemt hij tevens tot zijn groote
vreugde, dat de Koningin in blakenden welstand verkeert. Hij is dus
tijdig genoeg gekomen, om tot Engelands heil elken aanslag van het
Borgia-complot te verijdelen.
Want in die dagen vreesde iedere ware Engelschman, Katholiek of
Protestant, dat Elizabeth op de een of andere wijze door Italiaansche
sluipmoordenaars uit den weg zou worden geruimd en de kroon zou
overgaan op haar wettige troonopvolgster, Maria, koningin van
Schotland, die nu de gevangene van Elizabeth was; men wist dat de
hertog van Norfolk, een geloovig Katholiek, niet alleen den toeleg
had, de schoone Maria op den troon van Engeland te zetten, maar
ook haar te huwen en naast haar te regeeren als prins-gemaal. Dit
zou Brittannië geheel onder den invloed van Philips II van Spanje
hebben gebracht en den weg hebben gebaand voor zijn lievelingsplan,
de vestiging der Inquisitie in Engeland, met al haar verschrikkingen
van brandstapels, geeselingen en martelingen, zooals die in Nederland
in practijk werden gebracht, onder soortgelijke omstandigheden,
door Alva, zijn onderkoning.
Al is hij een goed Katholiek, zoo is Guy toch ook een goed Engelschman
en uitermate bezorgd voor de veiligheid van zijn Protestantsche
koningin.
Dit alles maakt, dat Guy rust noch duur heeft, zoolang zij niet is
gewaarschuwd voor het gevaar, dat haar dreigt van de zijde van Ridolfi,
Alva's agent te Londen.
Hij zet zich dus opnieuw te paard, ofschoon hij doodelijk vermoeid
is door zijn langen rit van Sandwich, en komt vroeg in den avond
aan het paleis te Hampton Court aan. Het gelukt hem, onmiddellijk
toegelaten te worden bij Cecil, Lord Burleigh, en hij geeft hem de
brieven in cijferschrift van Vitelli aan Ridolfi en ook den sleutel,
dien Oliver hem heeft verschaft.
Als Guy haastig de strekking van deze brieven vermeldt, zegt de
Lord met een ernstig gelaat: "Gij hebt den staat een grooten dienst
bewezen. Maar gij hebt zeker den geheelen dag gereden; ik zal er voor
zorgen, dat gij iets te eten en te drinken krijgt en u eenigszins
verfrisschen kunt," en een lakei roepend, geeft hij daarvoor zijn
bevelen. "Terwijl gij wat uitrust, zal ik met mijn ondersecretaris
de brieven ontcijferen en overschrijven voor de Koningin. Gij kunt
ze haar dan persoonlijk overhandigen, daar hebt gij recht op."
De jonge man is met deze schikking zeer ingenomen, want hij heeft
twaalf uren in den zadel gezeten en onderweg maar weinig voedsel tot
zich genomen.
Een uur later vergezelt Guy, die door het gebruik van een stevig
maal en een flesch wijn weer geheel bekomen is, Lord Burleigh,--thans
Elizabeths eerste minister en de machtigste man in Engeland,--naar de
audiëntie-kamer van Hare Majesteit, waar deze hen zonder ceremonieel
ontvangt. De Koningin is in groot toilet, het keurslijf, dat de
ivoorwitte schouders onbedekt laat, fonkelt van juweelen, en de
hals is versierd met een snoer van paarlen en diamanten. Elizabeth
is zeer ijdel, waartoe zij ook het recht heeft, als de dochter
van Anna Boleyn, de beauté van haar vaders hof, en zij staat daar
vóór hen in een opzichtig sleepgewaad, bezaaid met edelgesteenten,
de voeten gestoken in Spaansche schoenen met hooge hakken,--een beeld
van ijdelheid, geest, waardigheid en heerschers-bewustzijn. Kortom,
zij is de goede "Queen Bess", in den bloei des levens, vijf en dertig
jaren, en behoeft den ouderdom nog niet te duchten, die haar schoonheid
zal doen verwelken en haar van haar goed humeur zal berooven.
"Mijn goede Burleigh," zegt zij, "wat zijt ge toch altijd haastig! Ik
heb juist uw mededeeling ontvangen en daar gij mij liet weten, dat
er veel van spoedig handelen afhangt, heb ik vijf gerechten van
mijn souper voorbij laten gaan en mijn kameniers naar een plaats
gezonden, waar haar nieuwsgierige ooren geen vertrouwelijk gesprek
kunnen afluisteren. En gij, Master Chester, mijn zeeroover, hebt gij
opnieuw achthonderd duizend kronen van Alva binnen het rechtsgebied
van mijn koninkrijk ontdekt?"
"Neen," antwoordt Burleigh, terwijl de twee mannen diep voor haar
buigen. "Master Chester heeft enkel een complot van den hertog van Alva
tegen uw leven ontdekt. Deze brieven van Vitelli, zijn veldmaarschalk
en vertrouwde, aan Ridolfi, den Italiaanschen bankier te Londen,
zijn er het bewijs van."
"O! in cijferschrift," zegt de Koningin, ze inkijkend.
"Ja, maar dank zij Master Chester's bereidvaardigheid om zijn leven
opnieuw voor Uwe Majesteit te wagen, heeft hij den sleutel in Antwerpen
weten te krijgen. De brieven zijn nu overgebracht in het Engelsch."
"Gauw--geef ze hier!" En Elizabeth gaat zitten en kijkt ze haastig
door, waarna zij uitroept: "Zij wilden mij dus vergiftigen en dien
verrader Norfolk op den troon zetten als prins-gemaal van de vrouw,
die mijn gevangene is. _Dat beslist het lot van Norfolk_! Hij is
gisteren door de Lords veroordeeld wegens hoogverraad. Deze brieven,
Burleigh, zijn zijn doodvonnis. Met de dame zal ik later afrekenen,
en wat Ridolfi betreft--"
"Er zijn reeds orders gegeven, om Ridolfi gevangen te nemen, Uwe
Majesteit," valt Burleigh haar in de rede.
"Zeer goed," antwoordt Elizabeth, "dan is er voor het oogenblik
niets meer te doen dan van kok te veranderen; en"--hier komt er
een vriendelijke uitdrukking in de oogen van Hare Majesteit--"en
dezen jongen man te beloonen, dien wij, uit politieke overwegingen,
vogelvrij verklaard hebben; maar met dat al hebben wij toch veel
met zeeroovers op! Denk maar aan onzen Francis Drake, die niet meer
geeft om te eten of te drinken dan om een Spanjaard te berooven
en tien percent van zijn buit in te palmen. En aan den ouden John
Hawkins, die negers gaat vangen op de kust van Afrika, om ze aan de
Dons te verkoopen en dezen den hals afsnijdt, terwijl hij met hen
handelt,--alles voor de glorie van Engeland! Inderdaad, Burleigh,--ik
zeg het met overtuiging,--kapers zijn mijn beste onderdanen. Daar ik
echter mijn potsenmakers vanavond om uwentwil heb weggezonden, Master
Chester, zijt gij verplicht, mij daarvoor een kleine vergoeding te
schenken. Vertel mij eens wat van uw avonturen in de Nederlanden."
Guy voldoet aan dit verlangen en Hare Majesteit luistert met beide
ooren; af en toe kost het haar moeite, een lach te onderdrukken en
geeft zij Burleigh een paar tikjes met haar waaier, maar vooral is
zij een en al aandacht, als Chester haar vertelt van Dona Hermoine
de Alva en van de herhaalde ontmoetingen, die hij met die jonge
dame heeft gehad. En Guy, die door zijn onderwerp in vuur geraakt,
beschrijft met schitterende oogen de schoonheid van het meisje.
"Gij drommelsche kerel!" roept Elizabeth uit, als hij geëindigd
heeft. "Dat is een geschiedenis, even romantisch als de troubadours
verhalen van Amadi de Gaule, die meisjes redde uit de handen van
reuzen, evenals gij het die nuffige miss Alva deed uit de handen der
Watergeuzen. Waarachtig, Burleigh, ik ben bang, dat zijn loyauteit
er onder geleden heeft.
"Terwijl hij over die kleine Spaansche heks spreekt, ziet Master
Chester zijn Engelsche vorstin aan op een wijze, waarvoor de Lords
hem zouden kunnen veroordeelen als schuldig aan hoogverraad."
"O, Uwe Majesteit," antwoordt Guy, evenzeer hoveling als zeeroover,
"als liefde hoogverraad is, dan is iedere jonge Engelschman, die zijn
koningin aankijkt, een verrader."
Zijn vurige blik zet kracht aan zijn woorden bij, en dat kost hem
ook geen moeite, want Elizabeth is in den vollen bloei van haar
schoonheid,--een schoonheid, waarvan men zich thans kwalijk meer een
voorstelling kan maken, daar haar meeste portretten zijn gemaakt, toen
zij vijftig jaren en daarboven was. Maar nu Chester haar bewonderend
aanziet, is zij pas vijf en dertig.
"En ik wil dien vermetelen vleier straffen," zegt zij lachend,
"ofschoon hij geen verrader is. Geef mij uw zwaard, Guy Chester."
De jonge man wil zijn zwaard afgespen. "Neen, bloot, zooals gij het
tegen uw vijanden gebruikt."
Terwijl Guy het uit de scheede trekt, zich op één knie nederlaat en
het aan zijn koningin overhandigt, vervult hem eensklaps de hoop op
een onverwachte, roemvolle onderscheiding.
"Hij is, naar ik hoor, van goede geboorte, Burleigh?"
"Uwe Majesteit," antwoordt Cecil, buigend, "van moeders zijde heeft
hij het bloed van Lord Stanhope van Harrington in zijn aderen. Zijn
vader is een neef van de Stanleys en high sheriff van Cheshire. Zijn
grootvader werd tot ridder geslagen."
"Dan," zegt de koningin van Engeland, "zal hij eveneens ridder
zijn!" En zij geeft hem met haar kleine hand den ridderslag, zeggende:
"Sta op, Sir Guy Chester!"
Maar Sir Guy staat niet op, eer hij hulde heeft bewezen aan de schoone
hand, die hem heeft geridderd, en hij doet dit met zooveel geestdrift,
dat Hare Majesteit rood wordt in het aangezicht en uitroept: "Het
schijnt wel, dat dit Spaansche meisje hem een nieuwe manier heeft
geleerd, om de hand te kussen."
En als de jonge man weer vóór haar staat, reikt zij hem het zwaard
over, het bij het lemmet vasthoudend en hem het gevest toestekend,
en zegt: "Moogt gij dit, nu gij tot ridder zijt geslagen, evenals
vroeger gebruiken tot schrik van Engelands vijanden; vooral tot schrik
van Alva,--spaar hem niet ter wille van zijn dochter."
"Neen," antwoordt Guy, "want iedere slag, dien ik tegen den vader
richt, brengt mij nader tot de dochter."
"Wel heb ik van mijn leven!" spot Hare Majesteit, "wat denkt deze
nieuwbakken ridder Chester dan te doen met de dochter van een vorst?"
"Haar te _trouwen_, als God het wil en Uwe Majesteit het genadig
veroorlooft," roept Guy uit en trekt zich terug met Lord Burleigh,
de koningin van Engeland in een opgewekte stemming achterlatend,
daar zij recht in haar schik is met haar nieuwen ridder.
Doch niettegenstaande Chester's waarschuwing hoogstwaarschijnlijk haar
leven heeft gered, slaat Elizabeth--die, hoe groot zij ook is als
Koningin, waar het staatszaken geldt, een zonderlinge zuinigheid in
practijk brengt,--volstrekt geen acht op Chester's herhaald verzoek
om geld, teneinde zijn schip te kunnen repareeren en zijn bemanning
te betalen. En daar hij brandt van verlangen, om opnieuw naar de
Nederlanden over te steken, gebruikt hij de honderd goudstukken,
het geschenk van zijn beminde, om zijn schip uit te rusten tegen haar
vader, de helft er van bestedende voor de verfraaiing en versiering
van de hutten der _Dover Lass_ en haar salons zoo rijk stoffeerende,
dat Harry Dalton, zijn eerste luitenant, uitroept: "Bij alle mooie
meisjes van Plymouth, men zou haast denken, dat hij ter kaapvaart
uitgaat op een vrouw!"
Maar ondanks de honderd goudstukken, is Chester spoedig weer zonder
voldoende middelen om zijn schip zeilklaar te maken, en hij gaat dus
weer van Sandwich naar Londen, om zijn gierige vorstin opnieuw om
geld te verzoeken.
Meenende beter te zullen slagen, als hij Burleigh in den arm neemt,
die den meesten invloed op de Koningin heeft en altijd getoond
heeft, zijn vriend te zijn, treedt Chester op zekeren namiddag in het
laatst van Maart het kabinet van dien edelman binnen, die in gepeins
verzonken zit.
"Gij zijt juist de man, dien ik moet hebben, Sir Guy," zegt hij
levendig. "Vertel mij eens alles, wat gij weet van de Watergeuzen,
die Nederlandsche zeeschuimers."
"Dat, Mylord, kan ik in weinige woorden doen," antwoordt Chester. "Het
zijn mannen uit alle standen, van Brabant, Vlaanderen, Friesland,
Holland--kortom uit alle provinciën, waar Alva gebiedt; door wreedheid
en vervolging worden zij gedwongen, hun heil te zoeken op de zee,
want op het land te blijven, staat voor hen gelijk met den dood op
den brandstapel, na voorafgaande foltering. Zij zijn buiten de wet
gesteld wegens hun verzet tegen de Spaansche dwingelandij. Onder
hen bevinden zich mannen, hoog in aanzien bij den prins van Oranje,
die aan hun bedrijf eenigermate een wettig karakter heeft trachten
te geven, door hun lastbrieven uit te reiken, waarvan ik de eer heb
er ook een te bezitten, met den penning, die er bij behoort," en hij
vertoont zijn Geuzenpenning, dien hij altijd bij zich draagt, aan
Lord Burleigh. "Tot hen behoort zoowel de ridder Bloys van Treslong
en Willem van der Marck, baron van Lumey, als Dirk Duyvel, wiens naam
hem reeds kenmerkt als een echten vrijbuiter. Maar waarom stelt gij
zooveel belang in de Watergeuzen?"
"Om deze reden. Vijf en twintig schepen, met dat volkje bemand,
zijn te Dover binnengeloopen. Zij roepen onze bescherming in en
verzoeken om proviand en water. Van Treslong en hun admiraal Van der
Marck zijn te Londen, om hulp te vragen. Wij zijn, zooals het heet,
op voet van vrede met Spanje en Alva, maar ik zou hun toch niet gaarne
gastvrijheid weigeren."
"Vijf en twintig schepen--dat is een vloot! Gij moet hun gastvrijheid
weigeren," antwoordt Guy.
"Waarom?"
"Laat mij dit aan de Koningin uitleggen. Breng mij bij haar; ik moet
geld voor mijn schip hebben."
"Dat zal Hare Majesteit, naar ik vrees, u niet zoo grif toestaan. Zij
heeft zich deze maand een half dozijn nieuwe costumes aangeschaft--en
modemaakstersrekeningen genieten in het oog eener vrouw de voorkeur
boven de benoodigdheden voor de uitrusting van een schip," lacht Cecil,
maar bestelt toch zijn rijtuig.
En zoo rijden zij dan naar Westminster, waarheen de Koningin Burleigh
ontboden heeft, om zijn raad in te winnen, voordat zij de afgezanten
der Geuzen ontvangt.
"Groote goden!" roept Hare Majesteit uit, "ik zie, Mylord Burleigh,
dat gij ook een Geus hebt meegebracht. Is dat misschien ook al een
afgezant?"
Dit zeggende, kijkt zij Guy alles behalve vriendelijk aan, want de
Geuzen hebben koningin Elizabeth de laatste dagen veel hoofdbreken
gekost. Zij zijn hongerig, en zij is er niet van thuis, hen te
spijzigen; zij zijn dorstig, en zij heeft geen lust, haar kas aan te
spreken, om dien dorst te stillen; het zijn echter vijanden van Alva,
en om die reden zou zij hen willen ondersteunen.
"Neen, Uwe Majesteit," antwoordt Guy, die plotseling een ingeving
krijgt. "Ik kom geen hulp voor de Watergeuzen vragen, ik zeg
integendeel: _verleen ze hun niet_."
"Waarom niet?" vraagt de Koningin, die niet gewoon is, dat iemand
buiten haar geheimen raad haar zoo openhartig zijn meening zegt.
"Om deze reden: als Uwe Majesteit hen van eten en drinken voorziet,
zullen zij hier blijven en uw gasten en kostgangers zijn, zoolang
als uw gastvrijheid duurt."
"Weg met die luie schobbejakken, die hier op mijn kosten goede sier
willen maken," gromt Hare Majesteit.
"Vijf en twintig schepen zijn een formeele vloot. Zij hebben de
Nederlanden verlaten en nu heeft Alva zijn handen vrij, om ze tegen
u te gebruiken."
"Dus gij zoudt hun voedsel weigeren?"
"Ja," antwoordt Guy, "voor geen halven cent proviand."
"Maar zij hebben ook geen water."
"Geen druppel water. Als gij hen van proviand en water voorziet,
zullen zij niet teruggaan naar de Nederlanden, al beveelt gij hen ook,
Engeland te verlaten. Zij zullen eerder hun fortuin gaan zoeken in
de Spaansche wateren, waar buit in overvloed is te vinden, dan zich
aan Alva's ijzeren vuisten te wagen. _Geef hun niets dan kruit en
lood_. Dan moeten zij koers zetten naar een naburige haven. Zij durven
niet naar Frankrijk gaan, zij moeten rechtstreeks den strijd tegen
Alva aanbinden, en vijf en twintig schepen zijn een macht, die aan
den loop van zaken in de Nederlanden een andere wending kan geven. Zij
waren tot nu toe zwak, omdat zij hun kracht verbrokkelden. Nu vormen
zij een geheel. Geef hun kruit, Majesteit, geef hun kruit en kogels,
om Alva te bestrijden."
"O! Gij wilt hen laten vechten voor de kost! Een kostelijke
inval!" roept Hare Majesteit uit. "Sir Guy Chester gebruikt niet
alleen zijn zwaard, hij gebruikt ook zijn hoofd. Wat zegt gij er van,
Burleigh?"
"Ik?" antwoordt de staatsman, die groot en ook edelmoedig genoeg is,
om de wijsheid van een ander te erkennen, "ik zeg, dat hij u den
verstandigsten raad heeft gegeven, dien gij ooit ontvangen hebt. Gij
maakt den Spaanschen gezant gelukkig, door hem te zeggen, dat gij den
Geuzen uw land hebt ontzegd en hun hulp hebt geweigerd, en tegelijk
doet gij een bliksemstraal uit helderen hemel op Alva en Spanje
neerschieten en berokkent hun oneindig meer schade dan door u aan een
openlijken oorlog met hen te wagen, waarvoor wij niet gereed zijn--"
"Maar die dan toch niet lang meer zal uitblijven, Mylord," merkt
Elizabeth op. Vervolgens roept zij een page en zegt: "Laat de
afgezanten van de Geuzen binnenkomen."
En Treslong en Van der Mark komen nu binnen, om een mededeeling te
ontvangen, die hen voor het oogenblik met wanhoop vervult, maar later
zal blijken, hun den weg te hebben gebaand tot onvergankelijken roem.
Hare Majesteit ontvangt, onder een troonhemel staande, zeer uit de
hoogte de twee avonturiers; dezen zien er haveloos uit, maar hebben
flinke rapieren opzij, en hun bleeke gezichten getuigen van kommer
en gebrek.
"Gij zijt hier gekomen, heeren," zegt zij, "om mij een verzoek te
doen. Wat is dat?"
"Mondvoorraad om ons voor den hongerdood te bewaren," antwoordt
de admiraal.
"Geen mondvoorraad!"
"Goede hemel! In naam der barmhartigheid! Wij hielden u voor Alva's
vijandin."
"Ik ben Alva's _vriendin_. _Geen mondvoorraad_! _Wat nog meer_?"
"En water,--wij hebben nog slechts voor drie dagen water in onze
schepen. Sta ons tenminste toe, wat de menschelijkheid nog nooit aan
een dorstig zeeman geweigerd heeft--_water_!"
"Geen _water_! Hebt het hart, aan land te komen, om water uit meer
of rivier te scheppen, en ik zal mijn soldaten op u afzenden."
"En dit heet een Christelijk land?"
"Ja, Christelijk genoeg, om zijn woord te houden jegens Spanje, een
bevriende mogendheid. Zoo gij binnen vier en twintig uren onze haven
niet hebt verlaten, zullen onze batterijen haar vuur op u openen."
"En ons terugdrijven naar den open oceaan, zonder water, zonder
voedsel?"
"Ja!"
"Dan," zegt Van Treslong, "moge God u uw onmenschelijkheid
vergeven! Wij hebben alles opgeofferd voor onzen godsdienst, die de
uwe is; voor ons land, dat gij zegt, lief te hebben, alles--behalve
ons leven. Als de tijd gekomen is, zullen wij er dat ook voor
laten. Die tijd schijnt nu te zijn aangebroken. Het is nu om ons
leven te doen. Wij moeten terug naar de Nederlanden, om te vallen in
den ongelijken strijd tegen Alva!"
"De hemel helpe ons," zucht de admiraal. "Wij hebben zelfs geen kruit
om ons te verdedigen," en de beide mannen verwijderen zich buigende,
met wanhoop in het hart.
De Koningin doet een stap voorwaarts, alsof zij hen terug wilde
houden, en roept: "God vergeve mij! Men zal mij een hardvochtige vrouw
noemen. Ik zal vannacht stellig droomen van deze arme, verhongerende
Geuzen. Zij zullen echter niet naar hun land teruggaan zonder _kruit_
en _lood_!" En zij zegt tot Chester: "Is uw schip reeds uitgezeild?"
"Neen, Uwe Majesteit."
"Dan moet gij hen volgen. Hier is een bevelschrift, waarop men
u zooveel kruit, wapenen en kogels zal uitreiken als gij kunt
bergen. Laat het aan boord brengen en zeil vanavond nog weg uit de
haven van Sandwich. Zoek de vrijbuitersvloot in Dover op. Wapen de
Geuzen, voorzie hen van ammunitie, geef hun ruimschoots genoeg om te
kunnen vechten."
"Maar, Uwe Majesteit," antwoordt Guy, die nu weet, dat hij zal krijgen,
wat hij behoeft, "ik heb geen geld om mijn bemanning te betalen."
"Hier is een order op mijn schatkist voor twintig duizend kronen." En
Elizabeth gaat zitten om te schrijven, doch zegt plotseling:
"Uw bemanning telt, naar ik meen, slechts honderd vijf en twintig
koppen. Vijftien duizend kronen zal dus voldoende zijn om uw
knorrende honden koest te houden," en zij teekent de order, maar
heeft er aanstonds weer berouw over en mompelt: "Mij dunkt, _tien_
duizend is ook wel genoeg."
"Neen, Uwe Majesteit, dat is niet genoeg, en met vijftien duizend
kronen betaalt gij de expeditie volstrekt niet te duur, want gij
zendt op Alva een bende wanhopigen af, die tot alles in staat zijn,
die, al verwenschen zij u om uw hardvochtigheid, veel beter voor u
zullen vechten dan uw eigen krijgslieden, want zij zullen vechten,
niet voor hun land, niet voor hun godsdienst, maar voor datgene, wat
ieder mensch het naast aan het hart ligt--_hun bestaan_! Bovendien
doen zij het geheel buiten u om!"
"Drommels, Cecil, wat een redenaar," lacht Hare Majesteit. "Een echte
zeeman-advocaat. Misschien kan hij het mettertijd nog wel brengen
tot ondersecretaris van staat--wat dunkt u, lord Burleigh?"
"Best mogelijk, Uwe Majesteit. Gij hebt er wel gehad met minder
hersens in het hoofd."
"En ook wel, die minder goed wisten te praten," antwoordt Elizabeth,
die niet kan vergeten, dat zij vijftien duizend kronen minder in
haar schatkist heeft. "Hij heeft mij het geld leelijk afgetroggeld,
hij trok partij van mijn zwakheid, Lord Burleigh. Voer hem spoedig
weg van hier, eer ik de order terugneem. Tracht gij echter die twee
arme Nederlandsche edellieden in te halen en noodig ze bij u ten
eten. Laat hun zien, dat gij tenminste een hart hebt, als uw Koningin
het niet heeft." En de twee mannen vertrekken, terwijl Guy tot spoed
aanmaant. Hij vreest, dat Hare Majesteit de order op haar schatkist
zal terugverlangen en verscheuren.
Burleigh vergezelt hem naar de thesaurie, daar hij blijkbaar zelf
de zaak nog niet vertrouwt. Maar als het geld aan Guy is uitbetaald,
vraagt hij dezen: "Hare Majesteit zeide, dat de Geuzen goed van wapenen
en ammunitie moesten voorzien worden. Kan uw schip zooveel bergen?"
"Voor een veldtocht?--Neen!"
"Dan," zegt Burleigh, "geef ik u hier een order van mijn hand, Sir Guy
Chester. Neem vier schepen, laad ze met kruit, wapenen en ammunitie,
waarvoor ik u een koninklijke aanwijzing zal geven op het arsenaal van
de Koningin te Sandwich, Harwich of elk ander, waar gij u maar zult
vervoegen. Wij zonden deze mannen uit, niet slechts voor een gevecht,
maar voor een langdurigen en hardnekkigen oorlog met Alva, want nu
geldt het zijn hoofd of dat der van gebrek omkomende Watergeuzen. Hier
is eveneens een volmacht, waardoor ge u de schepen kunt verschaffen,
die gij noodig hebt voor uw doel. Maar dit alles blijft natuurlijk
geheel tusschen ons. Engeland leeft in vrede met Spanje. En nu,
God zij met u."
En zoo krijgt Guy, krachtens zijn volmacht, in de haven van Sandwich
vier groote karveelen tot zijn beschikking en laadt ze met al de
wapenen en ammunitie, die hij kan machtig worden, kruit in overvloed
voor menigen strijd en menig beleg, en daarna zeilt hij den volgenden
morgen met die vaartuigen naar Duins en blijft heen en weer kruisen
tusschen de Goodwin Sands en de kust van Frankrijk. Hier moeten
de Geuzen, als zij uit Dover komen, hem wel in het oog krijgen, en
het duurt dan ook niet lang, of zijn schepen worden gevisiteerd en
prijsverklaard door dit tot wanhoop gedreven volkje.
"Elizabeth van Engeland wilde u geen proviand geven, maar hier zijn
wapenen en ammunitie, waarmede gij ze bij Alva kunt gaan halen,"
lacht Chester, als Treslong's schip de _Dover Lass_ langszij komt.
En de Geuzen begrijpen hem zoo goed, dat zij de vier schepen geheel
leeg plunderen en de _Dover Lass_ zelve nauwelijks genoeg kruit laten
om zich te verdedigen, waardoor Guy zich genoodzaakt ziet, naar Dover
terug te keeren om voor zichzelven ammunitie te halen.
Als dit de Koningin ter oore komt, roept zij woedend haar raadsman,
Lord Burleigh, toe: "Wel vervloekt, wat een onbeschaamdheid! Gij hebt
mijn koninkrijk geruïneerd. Gij hebt uit mijn arsenaal te Sandwich
zooveel ammunitie geroofd, als voldoende was om het geheele Engelsche
koninkrijk te verdedigen. Gij zijt een lage verrader!"
"Met uw verlof, Majesteit," merkt Cecil op, "gij hebt mij bevolen,
de Geuzen behoorlijk te wapenen. Dat heb ik gedaan. Hoe meer kruit
en kogels ik hun geef, des te harder zal uw vriend Alva het te
verantwoorden hebben."
"Nu, het zal u vergeven zijn," antwoordt Hare Majesteit, "indien gij
die arme, hongerige officieren van de Geuzen, Treslong en Van der Mark,
tenminste goed van spijs en drank hebt voorzien."
"Ook daarin heb ik aan Uwer Majesteits orders voldaan," antwoordt
Burleigh. "Ik heb ze onthaald op de lekkerste schotels en den fijnsten
wijn. Ik zie hen nog eten. Er is zeker na de dagen van den reus
Glutton [2] nooit door iemand zulk een woesten aanval op spijs en
drank gedaan. Uwe Majesteit zal daarover kunnen oordeelen, als zij
de rekening ontvangt, die ik reeds bij de thesaurie heb ingeleverd."
"De rekening ingeleverd bij de thesaurie!" krijscht Elizabeth. "Uit
mijn oogen, ellendige dief! Burleigh, gij besteelt mij; gij besteelt uw
vorstin, lage, inhalige schurk,--en de rekeningen van mijn naaisters
en modistes zijn nog niet betaald! Bij God! ik zal u het hoofd voor
de voeten laten leggen, als de Geuzen niet triumfeeren over Alva!"
Dit zeggende, stapt de Koningin de kamer uit, in de hoogste mate
ontstemd en verbolgen.
HOOFDSTUK X.
HET GEHEIM VAN HET STANDBEELD.
Daar hij thans zelf gebrek aan ammunitie heeft, is Guy genoodzaakt,
zich nog eenige dagen in Engeland op te houden. Doch de vlugge kleine
_Dover Lass_ heeft niet lang werk, om naar Nederland over te steken,
zij zet alle zeilen bij en vroeg in April bevindt Chester zich opnieuw
aan den mond van de Schelde. Als hij Vlissingen in zicht krijgt, heeft
hij redenen om zich te verwonderen maar ook om zich te verheugen,
want de oranje-blauw-witte vlag van den prins van Oranje wappert van
den toren.
"Wel verd....!" roept hij zijn eersten officier toe, "de Geuzen zijn
in Vlissingen geland en hebben er bezit van genomen! Voor ons uit
zeilen twee schepen met de Oranjevlag in top. Haal ze in en zie er
eens alles van te weten te komen, Dalton."
In een halfuur heeft de _Dover Lass_ de schepen ingehaald, die onder
het commando staan van kapitein De Rijk van Amsterdam. Van hem verneemt
Guy, dat de Geuzen niet alleen Vlissingen hebben ingenomen, maar ook
den Briel. Hun succes is de vonk geweest, die de vaderlandsliefde in
Holland en al de Noordelijke Nederlanden heeft doen ontbranden. De
eene stad vóór, de andere na verklaart zich voor den prins van Oranje
als den stadhouder van Philips II en tegen Alva, want zoo groot was
de eerbied, dien men in die dagen voor het koningschap koesterde, dat
Oranje zich nog altijd den vazal van den Spaanschen koning noemde,
ofschoon hij tegen hem streed met alle wapenen, die hem ten dienste
stonden.
Tot groote verbazing van Guy, heeft De Rijk, die Engeland een
weinig later heeft verlaten dan de andere Geuzenschepen, vijfhonderd
Engelsche vrijwilligers aan boord, die Guy op echt Engelsche wijze
begroeten. Want Burleigh is door Elizabeth's liefelijke opmerkingen
wel een weinig bang geworden voor zijn hoofd en helpt de Watergeuzen
op alle mogelijke manieren.
De _Dover Lass_ en de twee Geuzenschepen stevenen nu te zamen, door
een zacht koeltje voortgedreven, naar de haven van Vlissingen. Juist
als zij daar landen, bemerken zij, dat er iets ongewoons gaande is
in de stad. Een kwartier geleden hebben zij een kleine pinas met
een enkelen mast gezien, die van den kant van Antwerpen kwam en de
haven even vóór hen binnenliep. Drie heeren in een zwierige kleedij,
naar het uiterlijk Spanjaarden, zijn uit dit vaartuigje lachend aan
land gestapt en de stad ingewandeld.
Juist als De Rijk en Chester aan wal gaan, komen deze drie zelfde
heeren haastig de stad weer uitsnellen in de richting van de haven,
achtervolgd door zulk een joelende en tierende menigte, als Vlissingen
nooit te voren zag. Het is een troep Watergeuzen, dronken van bloed,
met hun aanvoerder, den grommigen Dirk Duyvel, tot de tanden gewapend
met pistolen en pieken, zwaarden en haakbussen.
"Weg met de Spaansche bloedhonden!" schreeuwen sommigen. "Hangt ze
op, aan de hoogste galg, gezwind!" krijschen anderen. "In de zee
met Alva's beulen!" gilt de rest,--dit alles gekruid met Hollandsche
vloeken van de krachtigste soort.
Als zij bemerken, dat hun de terugtocht naar het schip door de
manschappen van De Rijk wordt afgesneden, komt de voornaamste van
de drie Spanjaarden haastig op De Rijk af, en een buiging voor hem
makend, trekt hij van zijn vinger een prachtigen zegelring en laat
dien den aanvoerder der Geuzen zien, hijgend uitroepend: "Ik--ik
geef mij aan u over.--Ik--ik wist niet, dat de stad in handen was van
de--de oproerlingen. Laat deze ring mij behoeden voor een overhaasten
dood. Ik ben een edelman. Ik kan een groot losgeld betalen. Ik ben
Alva's ingenieur." Hij stoot deze woorden in den grootsten angst,
naar adem hijgend, uit, want de menigte zit hem dicht op de hielen.
Guy herkent met verbazing in den man Paciotto, den grooten militairen
ingenieur van Alva, dien hij te Antwerpen aan diens zijde heeft gezien.
"Gij kent mij?" brengt Paciotto met moeite uit.
"Maar al te goed!" schreeuwt de menigte, die nu de hand aan hem slaat.
"Maar al te goed!" herhaalt De Rijk. "Ik zal u echter voor een
onmiddellijke executie bewaren," en hij en Guy en nog een paar
andere officieren beschermen met getrokken zwaard de drie mannen,
die anders het volgend oogenblik in stukken gehakt zouden zijn door
de Watergeuzen. Want dezen zijn, nadat zij den Briel hebben ingenomen,
dronken van bloed en dorsten naar wraak op de Spanjaarden, voor al de
wreedheden, die door hen de vijf laatste jaren gepleegd zijn. Ieder
heeft een familielid te wreken, deze een vader, die wreed vermoord
is, een tweede een broeder, die den brandstapel beklommen heeft, een
derde de beleediging, zijn vrouw aangedaan, en dit alles maakt hen
even onmenschelijk als hun vijanden. Welke kans op lijfsbehoud heeft
een officier van Alva bij zulke mannen? Guy heeft spoedig begrepen,
dat Paciotto niet eens de keus zal worden gelaten, hoe hij ter dood
zal worden gebracht.
Terwijl De Rijk en hij den Italiaan behoeden voor onmiddellijke
geweldpleging, hebben een aantal Geuzen het kleine Spaansche schip,
waarmee Paciotto is gekomen, bestormd, en de weerlooze bemanning om
hals gebracht, onder woeste kreten van vreugde en triomf.
Een oogenblik later wordt de Italiaan naar het Raadhuis gesleept,
waar Treslong, die het bevel voert, beraadslaagt met den burgemeester
en andere overheidspersonen, in tegenwoordigheid van zijn meeste
kapiteins.
"Bij onze martelaren," roept de Hollandsche vice-admiraal uit, "wij
hebben geluk. Daar is ons een van Alva's voornaamste gunstelingen in
handen gevallen.--Een krijgsraad voor den Italiaanschen edelman!"
"Ik roep het krijgsrecht in, Willem van Bloys, graaf van Treslong,"
zegt Paciotto op hoogen toon, ofschoon de wanhoop op zijn gelaat te
lezen staat.
"Hetzelfde krijgsrecht, dat Alva toepaste, toen hij mijn broeder
met zeventien andere edellieden liet terechtstellen op de markt te
Brussel," antwoordt de Hollander.
"Ja, gerechtigheid en barmhartigheid," spot een der andere
officieren. "Dezelfde gerechtigheid, die Alva mijn vader deed
wedervaren, toen hij om genade smeekte te Jemmingen. Dezelfde
barmhartigheid, die Bossu nu twee dagen geleden te Rotterdam in
practijk bracht."
"Met zulke rechters ben ik vooruit veroordeeld," zucht de Italiaan, als
Van Treslong en zijn officieren plaats nemen rondom een groote trom.
Als de krijgsraad den eed heeft afgelegd, merkt de Hollandsche
vice-admiraal, die veel doorzicht heeft, op: "Wij moeten den
burgemeester in onzen krijgsraad opnemen. Dat zal hem voorgoed aan
onze zaak verbinden. Hij zal Vlissingen tot het uiterste verdedigen,
omdat hij daarmee zijn eigen hoofd tegenover Alva verdedigt."
Zoo wordt de burgemeester, tegen wil en dank, lid van den krijgsraad
en wordt er over Paciotto gerecht gehouden.
"Waarvan beschuldigt gij mij?" vraagt de ongelukkige man. "Dat ik
een goed onderdaan ben van uw koning, Philips van Spanje? Welnu,
aan die misdaad verklaar ik mij schuldig."
"Bah!" antwoordt Van Treslong, "gij zijt de rechterhand en de
vertrouweling van Alva, onzen beul. Daarom begeeren wij uw leven. En
ook, omdat gij voor hem zijn geduchte sterkte, de Citadel van
Antwerpen, hebt gebouwd."
"Als ik daarom den dood heb verdiend, executeer mij dan," mompelt
de Italiaan met heesche stem. "Maar ik smeek u, laat mij dan sterven
door het zwaard."
"Halt!" roept Guy, wiens ridderlijk gemoed medelijden krijgt met de
onderliggende partij. "Ik zal u als uw militaire advocaat voor deze
rechtbank verdedigen."
"Verspil uw woorden niet voor mij, senor," zegt de Italiaan op
treurigen toon. "Deze Vlaamsche honden lekken hun baard reeds om
mijn bloed."
Guy stoort zich echter niet aan die tegenwerping, maar begint voor den
ongelukkigen Spaanschen officier te pleiten, op zijn hartstochtelijke
manier, in het vuur zijner rede zulke weinig vleiende woorden voor
Paciotto's rechters bezigende, dat de Engelschman, als hij niet zelf
den Geuzenpenning had gedragen en, wat nog meer zegt, als hij niet de
man was geweest, die hun de vier schepen met kruit en ammunitie had
bezorgd, het er zelf wel eens niet zonder kleerscheuren had kunnen
afbrengen voor dezen krijgsraad van de Watergeuzen.
Ondanks Chester's warm pleidooi, maken de Geuzen korte metten, en
in minder dan vijf minuten op de tikkende hangklok aan den muur,
veroordeelen zij den Italiaanschen ingenieur niet tot den dood door
het zwaard, maar tot den dood door den--strop.
Als het vonnis is uitgesproken, roept de Italiaan plotseling uit: "Hoe
lang is het geleden dat uw vloot zich voor Vlissingen heeft vertoond?"
"Ongeveer drie dagen," antwoordt een Geuzen-aanvoerder. "Doch wat
kan dat u schelen, daar gij binnen drie minuten zult sterven?"
Het antwoord van Paciotto klinkt vreemd en wonderlijk; hij slaat zijn
handen in elkaar en toorn vlamt er in zijn oogen, zijn wanhoop maakt
plaats voor verontwaardiging en hij roept uit:
"Mijn God! Opgeofferd! Heilige Maagd! Gedood ter wille van mijn
geheim!" En zich tot Guy wendend, fluistert hij: "Zijt gij de 'Eerste
der Engelschen'?"
"Ja."
"Vraag dan aan de Hollandsche officieren, of zij mij nog tien
minuten willen toestaan, om mij met God te verzoenen; alleen in uw
tegenwoordigheid, want aan den rozenkrans, dien gij om uw hals draagt,
zie ik, dat gij van mijn geloof zijt."
Dit verzoek wordt door Treslong met een norsch: "Ja!" beantwoord.
Hierop wordt Paciotto, nadat zijn handen gebonden zijn, in een
aangrenzend vertrek gebracht, waaruit hij onmogelijk kan ontvluchten
en waarin Chester, bewogen door de smeekende oogen van den Italiaan
en misschien ook door nieuwsgierigheid gedreven, hem volgt.
"Sluit de deur," fluistert de Italiaan. En hij vervolgt gejaagd:
"Gij zijt de eenige, die goed voor mij is geweest in het laatste uur
van mijn leven. Ik ben in staat u dit te vergelden! Ik kan u den weg
wijzen om in rijkdom gelijk te worden aan de vorsten dezer aarde."
"Hoe dan?"
Doch de Italiaan geeft daarop geen antwoord, doch mompelt:
"Opgeofferd! Ik ben een kind des doods,--door toedoen van Alva die
nooit iemand spaart, als zijn belang meebrengt, hem uit den weg te
ruimen. Deze stad werd reeds drie dagen door den vijand bedreigd! Hij
wist dus van den aanval der Geuzen,--hij wist dat Vlissingen een
hoogst gevaarlijke plaats zou zijn en hij zond mij hier kwansuis heen
om de vestingwerken na te zien, maar inderdaad opdat zijn geheim met
mij zou sterven. Want ik ben de eenige man in de Nederlanden, die het
kent." En op hartstochtelijken toon vervolgt hij, heesch fluisterend:
"Men heeft mij verteld, dat gij er weinig om geeft, uw leven te
wagen. Zoudt gij, met de kans om enorme schatten te verwerven, een
stout waagstuk willen ondernemen, om mij op mijn vijand te wreken?"
"Voor die schatten zou ik mijn leven willen wagen--ja, haast mijn
zaligheid op het spel willen zetten," antwoordt Guy levendig, want
sinds hij de liefde van Alva's dochter heeft gewonnen, is het zijn
eenige gedachte, aanzien, macht en geld genoeg te verwerven, om haar
den staat en den luister te kunnen verschaffen, die toekomen aan de
dochter van een onderkoning.
"Dan, 'Eerste der Engelschen', zijt gij de man, dien ik noodig heb
voor mijn _post-mortem_-afrekening met Alva, gij, die den moed hadt,
Antwerpen te bezoeken; ik herinner mij, u daar gezien te hebben,
den Onderkoning vrij in het aangezicht kijkend, zijn proclamatie
met den prijs op uw hoofd bijna vlak boven u aan den muur. Gij zijt
de man om mij te wreken. Luister, en ik zal u het geheim van het
standbeeld meedeelen."
"Alva's standbeeld!" roept Guy uit, terwijl Oliver's woorden hem weer
te binnen schieten.
"Stil! Val mij niet in de rede. Mijn tijd is zeer kort. Dit groote
standbeeld, dat de Hertog heeft opgericht tot zijn verheerlijking, is
gedeeltelijk bestemd voor een ander doel! Om den schat te beschermen,
dien hij heeft verzameld met zijn tienden penning en dien hij naar
Spanje denkt mee te nemen voor zijn eigen gebruik en voordeel. Het
voetstuk--"
"O, ik herinner het mij. Het voetstuk is van buitengewonen omvang,--het
bevat den buit van de Nederlanden," fluistert Chester.
"Bah! Neen, daarvoor is Alva veel te slim. Het standbeeld en het
voetstuk bevatten _niets_."
"_Niets_?"
"En toch," zegt de Italiaan, "is _het standbeeld_ de bewaarplaats
van Alva's schat."
"Hoe dan?"
"Luister. Terwijl ik als hoofdingenieur bezig was de Citadel
van Antwerpen te veranderen en te verbouwen, ontdekte ik een
onderaardsche gang, aangelegd om uitvallen te kunnen doen. Zij liep
van het groote bastion van den Hertog onder de gracht door naar
een plaats van uitgang in de stad zelve, een huis, vlak achter de
Esplanade gelegen. Volgens geheime aanwijzingen van den Onderkoning
zelf, liet ik aan het einde van de gang aan de zijde van de Citadel
dertig voet onder den grond een vertrek uithouwen. Dit vertrekt
dient tot bergplaats van Alva's schatten. Het soliede metselwerk
van het groote bastion van den Hertog staat er vlak boven. Men zou
weken lang moeten graven, om er van de Citadel in door te dringen,
en men zou om het te laten springen, zooveel kruit noodig hebben,
dat het geheele bastion in de lucht zou vliegen. Dus kan men het
vertrek van uit de Citadel niet bereiken. Maar van de stadszijde is
het toegankelijk, hoewel alleen voor hem, die het geheim kent, want
het is op de meest vernuftige wijze voorzien van ieder mechanisme,
dat Giovanni Alfriedo, een vindingrijk Italiaan uit Venetië, tot
bescherming er van heeft kunnen uitdenken. En toch is het gemakkelijk
en spoedig te bereiken voor hen, die in het bezit zijn van het geheim,
en ik ben de eenige man, behalve Alva, die dat nu kent--daar Giovanni
op zijn terugreis naar Venetië vermoord is geworden door zeeroovers,
misschien wel op last van iemand en met een geheime bedoeling."
"Uw tijd is om!" roept Van Treslong uit, op de deur bonzende.
"Nog tien minuten voor de ziel van een stervende," smeekt Paciotto.
"Ja, tijd, opdat hij in de vertroostingen zijner kerk moge sterven,"
roept Guy uit, die nu brandt van nieuwsgierigheid om achter Alva's
geheim te komen.
Men staat hem nog vijf minuten toe, niet uit barmhartigheid, maar
om een beul te zoeken. Want de stadsbeul is naar Middelburg, en daar
Treslong dit nu eerst verneemt, verheft hij zijn stem tot de menigte
vóór het stadhuis en looft een vrij aanzienlijke som uit voor hem,
die het beulswerk wil verrichten.
Doch niemand wil zich met dit vernederend werk belasten,--tot er
zich eindelijk iemand voor aanbiedt, die, hoorende, dat Paciotto
een Spanjaard is, uitroept: "Ik durf dat karreweitje wel aan! Ik zal
den Spanjaard wel netjes ophangen! Ik moet echter permissie hebben,
iedereen van kant te maken, die mij uitjouwt, omdat ik de beul van
een Spanjaard ben geweest," en hij maakt zijn toebereidselen met touw
en ladder.
Terwijl men een beul voor hem zoekt, fluistert Paciotto haastig Guy
in het oor: "De ingang bevindt zich in een huis, nu bewoond door
een oude doofstomme vrouw, senora Sebastian. Zij weet van niets,
men heeft haar het huisje tegen een lagen prijs verhuurd, toen het
werk was afgeloopen. Gij neemt vier steenen op, midden in den kelder,
en gij hebt den ingang voor u. Maar deze gewelfde gang wordt op twee
plaatsen, voordat ge aan de gracht komt, afgesloten door ijzeren
deuren, zóó sterk, dat zij alles kunnen weerstaan, behalve kruit. Elke
deur wordt geopend door vernuftig uitgedachte sloten. Overeenkomstig
het eigenaardige systeem van dezen bekwamen ingenieur, heeft men
voor elk slot drie sleutels noodig, die in een bepaalde volgorde
moeten gebruikt worden. Wijkt men af van die volgorde, dan weigeren
de sloten. Elke poging om de ijzeren deuren te laten springen, zou
de gang zelf vernielen en het Scheldewater naar binnen doen stroomen
en hem, die het beproefde, doen verdrinken."
"Maar hoe staat het standbeeld daar nu mee in verband?" fluistert Guy.
"Ah! Dat is Alva's list om zijn muitzieke soldaten te verschalken. Door
de geheimzinnigheid van den Onderkoning met betrekking tot dit
standbeeld, beschouwt het halve Antwerpensche garnizoen het als
uitgemaakt, dat het standbeeld zelf de bewaarplaats is van Alva's
goud. Dit was zijn bedoeling. Hij vreest niet dat de burgers zijn schat
stelen zullen, maar wel dat zijn eigen soldaten, die in jaren niet
betaald zijn, in opstand zullen komen. Het eerste, waar zij de hand
naar zouden uitsteken, zou de buit van hun bevelhebber zijn. Daarom
zouden zij het allereerst, om zijn goud te vinden, het voetstuk van
het standbeeld openbreken. Maar als zij dat gedaan hadden, werd de
gewelfde gang, die naar de stad leidt, voor iedereen ontoegankelijk,
behalve voor de visschen, want het standbeeld is zóó ingericht, dat als
het beschadigd wordt, zich vanzelf een sluis opent, en de eenige weg
naar Alva's schat door het water van de gracht wordt overstroomd. En al
ontdekten zij daarna ook de bergplaats van het goud, dan zou het zeker
nog een maand duren, eer zij het konden bemachtigen, daarvoor zou men
het bastion van den Hertog in de lucht moeten laten vliegen. In die
maand zou het oproer zeker reeds gedempt en de schat beveiligd zijn."
"Maar de sleutels?" fluistert Guy ongeduldig, want het steeds luider
wordend rumoer van de menigte buiten, waarschuwt hem, dat de tijd
kostbaar is.
"Ik heb hier,--maak mijn wambuis los en snijd de voering open,"
fluistert Paciotto, "want mijn handen zijn vastgebonden,--teekeningen
van elk der drie sleutels met hun nommer, waarnaar gij ze
kunt laten maken, en bovendien een beschrijving van de manier,
waarop zij gebruikt moeten worden; eveneens een teekening van de
onderaardsche gang, die naar den schat van den Hertog voert. Wreek
mij op hem. Gij wilt het beproeven, ik zie het aan uw gelaat,--als
gij slaagt, zal het een merkwaardige verrassing voor Alva zijn. Wat
zal hij aangaan, als hij in zijn leege schatkamer zijn roofgeld
niet meer vindt! De geheele tiende penning verdwenen, waarvoor hij
de gunst van zijn koning op het spel heeft gezet, waarvoor hij de
Nederlanden al die jaren heeft onderdrukt. Geen goud voor Alva--geen
goud--ho! ho!--ha! ha!--hi! hi!" en hij barst uit in een afschuwelijk
wanhopig gelach,--zijn laatsten lach op aarde.
Juist op het oogenblik, dat Guy een klein pakje van hem aanneemt,
zorgvuldig in perkament gewikkeld, wordt de deur opengeworpen en
komen Treslong, De Rijk en eenige andere Geuzen het vertrek binnen.
"Het is tijd!" roept de admiraal.
"En gij kent dus geen genade?" zegt de Italiaan.
"Niet, als het een gunsteling van Alva betreft. Wij behandelen u met
dezelfde genade, die uw meester ons heeft betoond."
En zij grijpen hem aan en sleepen hem naar buiten, terwijl hij
wanhopend uitroept: "Gun mij den dood van een edelman,--niet de galg,
maar het zwaard. Ik ben evengoed edelman als Egmont en Hoorne,--ik
wil sterven door het zwaard, waarop een edelman recht heeft."
Maar het noemen van de namen van Egmont en Hoorne heeft juist een
verkeerde uitwerking; het vermeerdert nog de woede tegen Paciotto en
men duwt hem naar buiten op het plein voor het stadhuis. Daar staat
de ladder tegen de galg, waaraan reeds de twee officieren, die hem
vergezelden, bengelen; hij werpt wanhopige blikken op Chester en
mompelt: "Vergeet niet mij te wreken."
En zoo beklimt Paciotto, de bekwame ingenieur, onder het gelach van de
spottende bende Watergeuzen, de ladder, met het kruis aan zijn lippen,
en al hangt men hem op als een hond, toch sterft hij als een edelman
en een goed Katholiek.
Doch Guy heeft nauwelijks oogen voor den doodsstrijd van den
ongelukkige. Hij ziet enkel Alva's schatten, alles wat de Hertog
aan belastingen den Nederlanders heeft afgekneveld,--de onmetelijke
rijkdommen van den vader, die hij wil veroveren als bruidsschat van
de dochter.
HOOFDSTUK XI.
MAJOOR GUIDO AMATI HEEFT EEN STUK IN DEN KRAAG.
Chester is er de man niet naar, om enkel naar Alva's schatten te
haken, en geen middelen in het werk te stellen, om ze in zijn bezit
te krijgen. Zoo spoedig mogelijk begeeft hij zich weer aan boord van
de _Dover Lass_ en sluit zich terstond op in zijn hut, om het pakje
te onderzoeken, dat hij van Paciotto heeft ontvangen; nu hangt deze
ongelukkige man als voedsel voor de raven op de markt te Vlissingen.
Nadat hij het zorgvuldig in perkament gewikkelde pakje heeft geopend,
komen er drie teekeningen uit te voorschijn van drie groote sleutels
in hun natuurlijke grootte en afmeting, genummerd met de cijfers 1, 2
en 3. Buitendien bevat het pakje een aanwijzing voor hun gebruik. Deze
luidt:
"Gebruik voor de eerste deur achtereenvolgens de sleutels 1, 2 en 3.
"Voor de tweede deur de sleutels 3, 2 en 1.
"Voor de derde deur eerst nº. 2, daarna nº. 1 en ten slotte nº. 3.
"Gebruik ze precies in de genoemde volgorde. Elke willekeurige
verandering daarin kan de sloten onbruikbaar maken."
Behalve dit, is er nog een schets van de gang naar de Citadel, waarop
eveneens is aangegeven de sluis, die in verbinding staat met het
standbeeld van Alva, en hoe het mechanisme van de sluis onbeweegbaar
kan gemaakt worden, zoodat, al wordt het standbeeld vernield, het
water van de Schelde toch niet in de gang kan stroomen, om hen,
die daar aan het werk zijn, te doen verdrinken.
Deze teekeningen en aanwijzingen zijn op het lichtste en fijnste
Italiaansche papier geteekend, zoodat haar volume zeer klein is en
zij gemakkelijk geborgen kunnen worden.
Guy maakt van alles een nauwkeurige kopie en bergt deze weg in zijn
stevige kist in de hut van de _Dover Lass_. Het oorspronkelijke
document steekt hij bij zich.
Daarna gaat hij overleggen, wat hem te doen staat. Het is niet alleen
noodig, dat hij eenigen tijd naar Antwerpen gaat, om de sleutels
te laten maken bij een bekwamen slotenmaker, maar hij moet ook een
schip met bemanning bij zich hebben, dat in staat is, den buit weg
te voeren, nadat hij er zich van heeft meester gemaakt. Een bezoek
aan Antwerpen op zichzelf is reeds gevaarlijk. Een gedeelte van zijn
bemanning mee te nemen op een schip en daar in de haven te gaan liggen,
schijnt hem niet raadzaam.
Hij komt eindelijk, nadat hij de onderneming van alle kanten heeft
bekeken (want hij wil er zelfs niet met Dalton over spreken, die
anders geheel te vertrouwen is), tot het volgende vindingrijke
besluit. Hij wil zich met behulp van de _Dover Lass_ meester maken
van eenige Spaansche koopvaardijschepen, totdat hij er een aantreft
met een kapitein, die nooit in Antwerpen is geweest, maar nu op
weg is naar die stad. Als hij van het schip bezit heeft genomen,
zal hij den kapitein en de bemanning wel zóó doen verdwijnen, dat
zij nooit weer te voorschijn komen. Hijzelf wil zich vermommen en den
naam van den kapitein van het schip aannemen. Uit zijn bemanning zal
hij slechts diegenen kiezen, die het meest op Spaansche en Vlaamsche
pikbroeken gelijken, en daarna met het schip naar Antwerpen zeilen,
hiertoe de papieren en de stukken van de Spaansche haven gebruikend,
en zijn lading afleveren aan haar bestemming, alsof hij de kapitein
van het schip was. Terwijl zijn schip wordt gelost, kan hij zich
waarschijnlijk (met behulp van Antony Oliver, als deze tenminste in
de stad is) meester maken van den schat van den Hertog, zijn schip
er mee bevrachten en tegelijkertijd lading innemen voor een haven,
waarheen hij door Antwerpsche kooplieden zal gezonden worden.
En als hij dan opnieuw in de open zee zal zijn gekomen, is hij van plan
naar Engeland te zeilen en zijn schat met hetzelfde recht aan land te
brengen, als waarmee Drake, Hawkins en andere Engelsche vrijbuiters
hun buitgemaakte staven goud uit Spaansch-Indië daarheen voeren. Daar
zal hij zeggen, dat Alva's goud afkomstig is van een prijsverklaard
galjoen en Elizabeth de tien percent, waarop zij aanspraak maakt,
betalen, de gebruikelijke belasting op zulk een buit.
Een uur, nadat hij dit besluit heeft genomen, is de _Dover Lass_
onder zeil naar den open oceaan, en gedurende de volgende dagen
neemt het kleine schip twee of drie schepen, die op weg waren naar
Antwerpen. Doch geen van alle zijn geschikt voor zijn doel. Hij hoort
de kapiteins van die schepen uit en verneemt, dat zij reeds vroeger
te Antwerpen zijn geweest, of dat sommige hunner matrozen familie
of vrienden in die stad hebben, of er is iets in de scheepspapieren,
dat ze onbruikbaar voor hem maakt.
Daarom brengt hij deze schepen naar Vlissingen en verkoopt schepen en
lading voor een appel en een ei in die stad, welke nu goed bewaard
is in de handen van den prins van Oranje; de vlag van dezen prins
wappert nu reeds van verscheidene torens in de Nederlandsche steden,
doch sommige van deze worden daarvoor later wreed gestraft, en hun
inwoners allen over de kling gejaagd,--mannen, vrouwen en kinderen.
Het geld, dat hij ontvangt voor den gedwongen verkoop van deze gestolen
goederen, is nauwelijks een tiende van hun waarde, want het geld is
zeer schaarsch in de Nederlanden, sinds de invoering van den tienden
penning, maar het is voldoende voor hetgeen Chester zich voorstelt
in Antwerpen te doen.
Dit alles rooft echter tijd en reeds is er een maand verloopen,
sedert hij in het bezit is van Paciotto's geheim, eer hij het karveel
_Esperanza_ buitmaakt, kapitein Andrea Blanco, wiens journaal aanwijst,
dat hij nooit te voren in Antwerpen is geweest, maar bijna altijd op
West-Indië gevaren heeft. Het gelukt hem na veel moeite van kapitein
Blanco te weten te komen, dat hij geboortig is uit Hispaniola en dat de
geheele bemanning nog nooit te voren in Vlaamsche wateren is geweest.
Het schip is zeer geschikt voor zijn doel, daar het een stevige bark
is van ongeveer driehonderd ton, ofschoon niet te vergelijken met
de _Dover Lass_, en gewapend met zeven stukken geschut aan iedere
zijde. Het heeft zich dan ook eenigen tijd verdedigd tegen de _Dover
Lass_, wat in die bloedige tijden in den regel ten gevolge zou hebben
gehad, dat de bemanning meedoogenloos werd afgemaakt,--vooral wanneer
het belang van den veroveraar meebracht, zooals nu, om ze allen
daarheen te helpen, waar zij nooit iets over de Antwerpsche haven
zouden kunnen vertellen.
Hoe rationeel hem dat ook toeschijnt, kan Chester er toch niet toe
besluiten, ze in koelen bloede te vermoorden.
Hij roept daarom Dalton en zegt: "Het is noodzakelijk, dat ik
persoonlijk het bevel op mij neem over ons prijsgemaakt schip, de
_Esperanza_, mij uitgeef voor haar kapitein en met dertig mijner
manschappen naar Antwerpen zeil."
"Naar Antwerpen gaan?" roept Dalton verbaasd uit. "Naar den duivel
gaan? En wie zal u daarheen willen volgen?"
"Gij, als ik het u vroeg, Dalton," antwoordt zijn commandant. "Roep
de bemanning."
En als zij allen vóór de groote mast staan, overziet Chester de honderd
vijf en twintig matrozen van de _Dover Lass_, brutale vechtersbazen,
tot den kok en den kajuitsjongen incluis, en spreekt hen kort en
bondig toe: "Nu, jongens, heb ik een karreweitje voor je, iets dat
je zal aanstaan--waarbij heel wat buit is te behalen. Daarvoor moet
ik dertig man hebben, die met mij op de _Esperanza_ naar Antwerpen
willen zeilen. Als wij niet slagen, weet gij vooruit, wat Alva met
ons zal doen. Dat zal niet malsch zijn. Als ik slaag, krijgt ieder
van de matrozen van de _Dover Lass_ twintig goudstukken, gij, Dalton,
tweehonderd en de andere officieren naar verhouding. Doch ieder,
die met mij op de _Esperanza_ gaat, krijgt er twintig extra voor het
waagstuk, en het gaat op leven en dood, daarom dwing ik niemand. Zij,
die lust hebben met mij dat avontuur te wagen, moeten op het halfdek
gaan staan."
En in een oogwenk staan al de matrozen om hem heen op het halfdek,
terwijl Dalton uitroept: "Neem mij in 's hemels naam mee,
commandant. Ik laat u niet alleen gaan."
Doch Chester antwoordt: "Het is noodzakelijk, dat gij het bevel
over de _Dover Lass_ op u neemt," en hij kiest die mannen uit,
die het meest op matrozen van een koopvaardij schip lijken; hij is
zoo gelukkig, er zeven en twintig te vinden, die Spaansch spreken,
daar zij hier en daar, in West-Indië en in de Middellandsche zee,
wat van die taal hebben opgevangen.
Daarom neemt hij deze zeven en twintig, onder aanvoering van Martin
Corker, die beweert, dat hij genoeg Spaansche halzen heeft afgesneden,
om het Spaansch vlot te kunnen spreken.
Nadat dit geregeld is, neemt Chester Dalton mee in zijn hut en zegt
tot hem op ernstigen toon: "Luister naar mijn bevelen. Sla de geheele
bemanning van de _Esperanza_ in boeien. Zorg, dat niemand ontsnapt. Ga
dan spoedig onder zeil en zet ze aan land op de westkust van Ierland."
"Wat! onder die bloeddorstige barbaren? Dan mag ik wel oppassen,
dat wij er het hachje ook niet bij inschieten," zegt Dalton. Want in
dien tijd was de Westkust een _Ultima Thule_, door iedere pikbroek
gevreesd, want geen schipbreukeling kwam er ooit van terug.
"Keer terstond naar Vlissingen terug," vervolgt Guy, "zoodra gij u
van uw opdracht hebt gekweten. Wacht mij daar."
"Doch als gij niet terugkomt?"
"Dan zijt gij commandant van de _Dover Lass_. Maar ik kom wel
terug. Als gij echter iets om mijn leven geeft en om dat van de arme
drommels, die ik met mij neem, zorg dan dat niemand van de Spaansche
bemanning, het allerminst de kapitein, uit uw handen loskomt, totdat
gij hen hebt afgeleverd aan de O'Brien's, O'Toole's of een of ander
bloeddorstig Iersch opperhoofd, die hen tot zijn slaven zal maken en
uit wiens wilde klauwen zij evenmin zullen kunnen ontsnappen, als de
negers, die in Afrika werden gestolen, dit in West-Indië kunnen doen!"
"Verlaat u op mij. Geen der knoflooketende Dons ziet zijn moeder ooit
terug. Als ik gevaar mocht loopen, dat een Spaansch oorlogsschip mijn
schip nam, dan overboord met hen," zegt Dalton en laat zijn woorden
vergezeld gaan van een welsprekend gebaar.
Daarna zet de _Dover Lass_ koers naar de Hebriden, de noordelijke
route naar Ierland nemend, om iedere ontmoeting met een Spaansch
oorlogsschip te vermijden.
En Guy Chester, vermomd als kapitein Andrea Blanco, zeilt met zijn
zeven en twintig vrijwilligers, die al het mogelijke hebben gedaan, om
hun Engelsche afkomst te verbergen, op het schip de Esperanza onder de
Spaansche vlag, met Martin Corker aan het roer, naar den Scheldemond.
Hij bereikt dien in den morgen, ontsnapt bij Vlissingen ternauwernood
aan de vervolging van zijn collega's, de Watergeuzen, en is in den
namiddag tot Fort Lillo genaderd. Hier vindt hij drie Spaansche
oorlogsschepen en veel bedrijvigheid; als hij wordt aangehouden door
een Spaansche patrouilleboot, vertoont hij zijn charterpapieren en
cognossement, aan de firma Jakobszoon en Olins, die hun kantoor hebben
in de Wolstraat, dicht bij de Engelsche kade te Antwerpen.
Zijn stukken blijken in orde te zijn, en partij trekkende van den
vloed, laat Chester op een mooien dag in Mei, terwijl de ondergaande
zon den fraaien toren van de Onze-Lieve-Vrouwekerk verguldt, het
anker vallen voor Antwerpen, passeert ongemoeid het douanekantoor
en gaat met zijn cognossement en charterpapieren naar het huis van
Jakobszoon en Olins.
"Hoezee! Gij zijt aan de plunderende Geuzen ontsnapt, mijn waarde
kapitein Blanco," roept de oudste firmant Jakobszoon uit, een blozend,
zwaarlijvig persoon.
Jan Olins, een man met een net geschoren gelaat en deftige manieren,
merkt op: "Gij hebt er uw schip netjes doorheen gebracht. Als het
gouvernement deze Hollandsche vrijbuiters niet weet te verdelgen,
is het gedaan met den handel van Antwerpen."
Daarop noodigen de twee heeren hun kapitein, die zich zoo flink
gehouden heeft, uit, om met hen te soupeeren. "Ga met ons mede,"
zegt Jakobszoon, "het is juist de avond, waarop ik uitga. Wij zullen
een flesch drinken in _De Geschilderde Herberg_."
Doch Guy heeft niet veel lust, om _De Geschilderde Herberg_
te bezoeken, daar hij liever naar Antony Oliver gaat, en hij
verontschuldigt zich dus, onder voorwendsel dat hij naar zijn schip
moet terugkeeren.
"Zoo, gij wilt dus aan boord slapen?" zegt de jongste firmant.
"Waarschijnlijk wel," antwoordt de kapitein, "totdat ik mijn schip
veilig aan de kade heb liggen."
"Nu, de _Engelentoren_ is anders een zeer goede herberg en niet ver
van hier," zegt Jakobszoon. "Zij ligt ook in de buurt van uw schip."
"Dank u, ik zal het onthouden," en afscheid nemend van de twee heeren,
die zeer in hun nopjes schijnen te zijn over de aankomst van hun
schip en zich dientengevolge zeer gastvrij betoonen, staat Chester
weldra voor het geschilderde uithangbord van den barbier.
Het is reeds avond, er brandt geen lamp in het voorhuis en hij wordt
niet herkend door Touraine, die hem binnenlaat. Hij vliegt de trappen
op en wordt, als hij aanklopt, tot zijn onuitsprekelijke vreugde,
terstond binnengelaten door Oliver. En tot zijn even groote vreugde
herkennen de scherpe oogen van den schilder hem niet. Antony is bezig
aan zijn altaarstuk. De ondergaande zon schijnt door het venster en
geeft leven en bezieling aan het gelaat en de goddelijke oogen van
Hermoine de Alva. Met de haast van den minnaar gaat de Engelschman
op het schilderij af. Op Oliver's angstige opmerking: "Wat is er van
uw dienst?" antwoordt hij niets, geheel verdiept als hij is in de
beschouwing van zijn beminde!
"Wat is er van uw dienst, senor?"
"O--ja! Hebt gij den laatsten tijd dikwijls duivenpastei
gegeten?" fluistert Chester ontwakend.
"Morbleu!" roept de Vlaamsche artist uit. "Kapitein--neen, majoor
Guido Amati!"
"Nu niet," zegt de ander kortaf, de deur sluitend, "maar Andrea
Blanco, kapitein van een Spaansch koopvaardijschip met huiden,
talk en Spaanschen wijn in cognossement aan Jakobszoon en Olins,
zijn lading lossende aan de Engelsche kade."
"Maar toch mijn Guido," fluistert de schilder, en de levendige
Fransche Vlaming slaat zijn armen om Guy's hals en geeft hem naar
's lands wijs twee hartelijke zoenen, op iedere wang één.
"Is uw factotum hier?" vraagt de Engelschman een weinig brusk, want
hij is niet gesteld op zulk een teedere begroeting.
"O, ik heb Achille vandaag vrijaf gegeven. Hij is beneden bij zijn
familie," zegt Oliver. "Doch wat brengt u hier? Mademoiselle Hermoine?"
"Is zij hier--in Antwerpen?" roept Guy opgewonden uit, terwijl
zijn hart onstuimig begint te kloppen en zijn oogen schitteren van
verlangen.
"Neen, zij is gelukkig in Brussel."
"_Gelukkig_?"
"Ja, omdat het u is aan te zien, dat gij alles zoudt trotseeren om haar
te spreken te krijgen, en dat met vijf duizend kronen op uw hoofd."
"_Vijf duizend_?"
"Ja--gij zijt onlangs in prijs gestegen. Alva heeft gehoord, hoe
gij de Geuzen op hem hebt afgezonden met kruit en kogels, om zich
met geweld te verschaffen, wat zij voor hun levensonderhoud noodig
hebben. Geen proviand, geen water, maar overvloed van kruit, hè? Dat
was een mooie poets, die ge hem hebt gespeeld. Doch koningin Elizabeth
heeft u opnieuw vogelvrij verklaard en Alva heeft laten afkondigen,
dat uw hoofd vijf duizend kronen waard is. Parbleu! wat haat hij
u! Als hij eens wist--" en de schilder barst in lachen uit en vervolgt
daarna ernstig:
"Wat is de reden, dat gij dit geduchte waagstuk opnieuw onderneemt,
Guido?"
"Grendel de deur en luister," fluistert de Engelschman. Als dit
gedaan is, begint hij op halfluiden toon: "Bij mijn laatste bezoek
hier maakte ik mij meester van de liefde van Alva's dochter. Bij dit
bezoek zal ik mij meester maken van al het goud, dat Alva door zijn
tienden penning heeft bijeengebracht."
"Diable! gij zijt dol!"
"Luister en oordeel of ik het ben," en een stoel krijgend,
vertelt Chester de vreemde geschiedenis van Paciotto's biecht en
_post-mortem_-wraak op den dictator der Nederlanden.
Antony luistert vol aandacht naar zijn wonderbaarlijk verhaal en kan
zoo nu en dan een uitroep van verbazing niet onderdrukken. Aan het
einde gekomen, laat Guy de teekeningen van de sleutels zien en het
plan van de onderaardsche gang onder het bastion, en zegt: "Gelooft
gij het nu?"
"Ja," antwoordt de schilder langzaam, "ik geloof u! Alva heeft zijn
troepen in den waan gebracht, dat het standbeeld dienst doet als zijn
schatkamer. Alva wist, dat Vlissingen het drie dagen zou uithouden,
alvorens zich over te geven. Hij heeft dus Paciotto opzettelijk
daarheen gezonden. Ik geloof u!"
"Dan," zegt Guy, "krijgt gij een derde gedeelte van Alva's geld,
als gij het mij helpt buitmaken."
"Van harte gaarne!" antwoordt Oliver vol vuur. "Mijn deel zal voor mijn
vaderland bestemd zijn, niet voor mijzelven. Ik zal Alva beoorlogen
met zijn eigen tienden penning. Maar gij hebt zeker honger."
"Neen, ik heb aan boord gegeten."
"Oho, verliefden hebben geen honger!"
"Zoo is het. Maar hoe gaat het haar? Gij zijt in Brussel geweest--hoe
maakt zij het?"
"Ja, ik ben eerst twee dagen geleden weer thuis gekomen," antwoordt
de schilder zuchtend. "Ik wilde nog de laatste hand leggen aan mijn
altaarstuk, eer ik ten strijde ga."
"Gij ten strijde?"
"Ik moet. Kan ik, nu al de Nederlandsche gewesten naar de wapenen
grijpen, rustig thuis blijven? En buitendien, mijn positie wordt
met den dag gevaarlijker. Ik zal weldra moeten vluchten. Nom de
Dieu, het ging laatst bij het walletje langs," vervolgt Oliver,
"het was op den dag, toen de tijding kwam, dat de Watergeuzen den
Briel hadden ingenomen."
"Hoe? Waart gij in gevaar?"
"Oordeel zelf. Gij weet, dat deze belasting iedereen te gronde
richt. De bakkers willen niet meer bakken, de slagers niet meer
slachten, het volk wil geen handel meer drijven. Dit beviel Zijne
Hoogheid Alva slecht; hij zond dus om zijn beul en beval hem, achttien
stroppen en evenveel ladders van twaalf voet lengte te maken en
de achttien voornaamste bakkers van Brussel in hun eigen deurpost
op te knoopen, als een waarschuwend voorbeeld voor de anderen, om
terstond met bakken te beginnen. Dienzelfden avond kwam het nieuws
van de inneming van den Briel en redde hen, want die tijding bracht
de hoofdstad in opschudding en Alva's gedachten werden er zoo geheel
door in beslag genomen, dat hij de bakkers vergat. 's Morgens zond
hij dadelijk om mij. 'Oliver,' zeide Zijne Hoogheid, 'zoek mij den
kerel, die dat heeft vervaardigd.' En hij duwde mij een caricatuur van
zichzelven, waarop hij gejaagd naar zijn bril zoekt, onder den neus,
met het onderschrift:
'Op den eersten van April
Verloor duc d'Alf zijn bril.'
'Deze schandelijke en brutale caricatuur,' vervolgde Zijne
Hoogheid, 'heeft men aangeplakt gevonden tegen mijn paleis. Gij
moet den verwenschten kladschilder zoeken.' 'Hoe kan ik dat, Uwe
Hoogheid?' stamelde ik. 'Dat kunt gij beter dan iemand anders. Gij
zijt een kunstenaar,' snauwde de Hertog. 'Ik laat mij hangen, als de
schurk niet denzelfden stijl van teekenen heeft als gij. Hij moet
onder denzelfden meester gewerkt hebben. Gij moet dien oproerling,
dien kladschilder vinden!' Zoo ging ik heen, doch mijn knieën knikten,
want die schilder was ikzelf! Maar ik zit op gloeiende kolen, ik
kan dat niet langer uithouden, ik ben van plan te gaan vechten--en
misschien te sterven, maar als een man, met het zwaard in de vuist,
niet als een misdadiger op de pijnbank."
"En Dona Hermoine," viel Guy hem in de rede, "wat zeide zij er van?"
"Waarvan?"
"Van het nieuws van de inneming van den Briel?"
"Ik geloof, dat zij daar in het geheel geen notitie van genomen
heeft. Die jonge dame denkt aan niets anders dan aan raouts en
feesten," antwoordt de schilder, "en bemoeit zich niet met politiek. En
dan heeft zij een vurigen aanbidder in generaal Noircarmes--"
"Alle duivels!--heeft zij mij vergeten?" buldert de Engelschman.
"Neen, ik denk eer, omdat zij veel aan u denkt."
"Hoezoo?"
"Wel, de eerste weken, nadat gij weg waart, was zij altijd zeer
opgeruimd; er was aan Alva's hof geen tweede gelaat, dat zoo straalde,
geen tweede paar oogen, dat zoo schitterde, niemand, die zooveel geest
ten toon spreidde, en er zijn vele schoone vrouwen in Brussel. En
toen--"
"Nu, wat toen?"
"Toen werd zij treurig en had blijkbaar verdriet."
"Wat was de reden daarvan? Weet gij het niet?"
"Ja, ik vermoed het."
"Wat dan?"
"Gij!"
"Ik?"
"Ja. Er kwam bericht uit Middelburg, dat uw gedrag veel te wenschen
overliet, mijn jongen," zegt Oliver, inwendig lachend.
"Mijn gedrag veel te wenschen overliet?"
"Zeer veel," lacht Oliver. "Het rapport luidde, dat bij de ontvangst
van zijn bevordering, majoor Guido Amati eenige dagen aan den rol
ging en zich bezondigde aan allerlei uitspattingen."
"Goede hemel! Die ellendige schurk!"
"Dat is hij," stemt Oliver toe.
"Hij--hij zal mij nog in het verderf storten! Zij zal mij voor een
ondankbaren ellendeling houden! Vervl....! dat mijn goede naam moet
afhangen van dien dronkaard, dat verloopen sujet!" roept Guy woedend
uit. "Wat zal ik doen? Geef mij raad, Oliver. Ik moet naar Middelburg
en hem naar de andere wereld zenden, eer hij mij van alle hoop op
geluk berooft."
"Dat zou ik niet doen," lacht Oliver, "want als gij majoor Guido
Amati doodt, zal Hermoine de Alva in den rouw gaan."
"In den rouw over hem?"
"Neen, over u. Als ik mij niet vergis, heeft zij u innig lief. Doch
uw gedrag, mijn beste jongen, maakt haar diep ongelukkig." En de
schilder kan zich niet meer inhouden, maar barst in lachen uit en
zegt op spottenden toon: "Diable, ik zie u al, boete doende voor
de zonden van majoor Guido Amati aan de voeten van uw beminde! Kom,
laten wij nu gaan soupeeren."
"Ik kan niet eten. Lach mij niet uit."
"Waarom niet? Als Hermoine zich het gedrag van den wilden majoor Guido
Amati niet aantrok, dan was er reden, om uw eetlust te verliezen. Als
Dona Hermoine de Alva ophoudt belang te stellen in het doen en laten
van majoor Guido Amati, dan eerst is het tijd voor Guy Chester om
wanhopig te worden."
"Als gij de zaak van dien kant beschouwt, hebt gij gelijk, en ik zal
dus maar met u gaan soupeeren," antwoordt Guy, weer moed scheppend.
En het tweetal verlaat Oliver's woning, niet om naar een der groote
herbergen van Antwerpen te gaan, maar naar den dichtbijgelegen
_Engelentoren_, waar hun niet veel bijzonders wordt voorgezet, ofschoon
Guy nu eensklaps een goeden eetlust krijgt--ondanks de slechte keuken
en den zuren wijn.
In Oliver's woning teruggekeerd, gaan zij beraadslagen over de zaak,
die Guy in de stad zijner vijanden heeft gebracht, en maken het
volgende plan. Chester zal op de gewone wijze zijn schip gaan lossen,
terwijl Oliver de noodige inlichtingen zal zien te verkrijgen en de
sleutels zal laten maken.
"Het is niet raadzaam, ze alle drie bij denzelfden slotenmaker te
laten vervaardigen. Ik zal een kopie van deze teekeningen maken, en
wel van iederen sleutel op een afzonderlijk stuk papier. Gij bewaart
de oorspronkelijke teekeningen. Ik breng de teekening van nº. 1 naar
een slotenmaker, dien ik ken, de teekening van nº. 2 naar een in een
ander gedeelte der stad. Neen, het is nog beter, dat ik de twee andere
sleutels elders laat maken, daar de verschillende slotenmakers in de
stad er met elkaar over zouden kunnen spreken, want het zijn vreemde
sleutels en zij zullen veel geld kosten."
"Dat komt er niet op aan," zegt Guy, "ik heb geld genoeg."
Zij spreken dus af, dat een van de sleutels in Antwerpen, een in
Mechelen en een in Brussel zal worden gemaakt. Antony zal ook onderzoek
doen naar het huis bij de Esplanade en zien, of het er uitziet,
zooals het beschreven is en of de oude doofstomme Spaansche vrouw er
nog woont. "Ik vertrek onmiddellijk naar Brussel, om een der sleutels
te laten maken en den tweeden geef ik in Mechelen," zegt Oliver.
"Laat mij naar Brussel gaan," zegt Guy levendig. "Gij hebt hier genoeg
te doen."
"En gij dan niet?--moet uw schip niet gelost worden? En buitendien,"
antwoordt Antony, "is het niet om den sleutel, dat gij naar Brussel
wenscht te gaan. Het is om Hermoine de Alva." En hij vervolgt
op ernstigen toon: "Laat zij doen wat zij wil, of denken wat zij
wil, maar zoek haar in Godsnaam niet op, eer wij dit zaakje hebben
opgeknapt. Als men argwaan tegen u opvat, is alles verloren. Vergeet,
dat gij majoor Guido Amati de Medina zijt, een lichtzinnig soldaat
en de minnaar van de dochter van den Onderkoning; wees enkel Andrea
Blanco, een eenvoudig koopvaardij-kapitein, die alleen belang stelt
in grog en chartergeld; begin morgen vroeg uw schip te lossen."
"Vooruit dan maar," zucht Guy, die moet erkennen, dat de raad van
den schilder verstandig is, al is hij ook niet naar zijn smaak. "Ik
zal terstond aan boord gaan."
"Dat kunt gij niet. Gij moet vannacht bij mij blijven. De poorten zijn
gesloten, en er is geen jonge dame bij de hand, om u het wachtwoord te
geven of u een gouvernements-barge aan te bieden, om u veilig buiten
Antwerpen te brengen!" lacht Oliver en voegt er ernstiger aan toe:
"Tête Dieu! gij zijt toen den dans nog maar even ontsprongen. Het
was bekend geworden, dat gij hier waart. Alleen Alva's dochter kon
u nog redden. Onthoud, dat Hermoine de Alva u, en misschien ook mij,
dien nacht behoed heeft voor den brandstapel of de galg. En nu vijf
duizend kronen op uw hoofd,"--de schilder zucht.
Maar ondanks deze sombere herinneringen, brengen de beide jonge mannen
een genoeglijken avond door bij een flesch wijn in het atelier van
den schilder, en spreken over Antony's altaarstuk, dat zoo goed als
af is. De mooie oogen van Hermoine de Alva kijken haar Engelschen
minnaar aan, alsof zij hem opnieuw welkom heeten in de stad zijner
vijanden--maar toch ook de stad zijner liefde.
HOOFDSTUK XII.
"BRENG UW DOCHTER BUITEN ANTWERPEN."
Den volgenden morgen gaat ieder aan zijn werk.
Chester is reeds vroegtijdig aan de kade, daar hij de een of andere
onbescheidenheid zijner matrozen vreest, die niet bekend zijn met
de manieren van een koopvaarder, en begint zijn lading te lossen met
een spoed, die zijn geconsigneerden best aanstaat.
Jan Olins komt persoonlijk aan boord om toezicht te houden en klopt Guy
op den schouder, zeggende: "Wij zijn zeer over u tevreden," vervolgens
gaat hij in het ruim en onderzoekt zorgvuldig de geheele lading,
tot groote verbazing van Guy, die geen koopvaardij-kapitein is, maar
hij breekt er zich toch niet lang het hoofd mee, in de onderstelling,
dat dit zoo de gewoonte van de kooplieden is.
's Middags ziet hij tot zijn verwondering Olins met Niklaas Bodé
Volckers op het schip afkomen, en uit vrees, dat de vader van de
schoone Mina, die hem eens gastvrijheid verleende, hem zal herkennen,
neemt hij de vlucht in zijn hut en grendelt de deur.
Gelukkig komen zij niet aan boord, zij kijken enkel naar het schip,
en gaan spoedig weer heen.
Een oogenblik later wandelt Chester de stad in, om Oliver op te zoeken.
Deze heeft hem het volgende mede te deelen:
"Er bestaat een huis, zooals Paciotto heeft beschreven, een oud kavalje
in een beruchte buurt. Het wordt bewoond door een doofstomme oude
Spaansche vrouw, senora Sebastian geheeten, maar door de zeelieden,
wien zij huisvesting verleent (haar huis is vlak bij de dokken),
in de wandeling 'de Stomme Duivelin' genaamd, bekend wegens haar
boosaardig karakter."
"Dat komt uit, ik wil er terstond eenige mijner manschappen heensturen,
om ze er te laten logeeren," zegt Guy.
"Nog niet, niet voordat wij de sleutels hebben. Laat uw mannen haast
maken met het lossen. De sleutel nº. 1 is reeds besteld. Nº. 3 breng
ik morgen naar Brussel en ik laat nº. 2 onderweg te Mechelen. Zie
intusschen zoo spoedig mogelijk uw lading aan wal te brengen."
"Hoe lang moet gij in Brussel blijven?"
"Totdat de sleutel klaar is, waarschijnlijk vijf dagen," antwoordt
Oliver.
"Zoo lang? Gij weet, dat spoed een eerste vereischte is. Ik zal zorgen,
dat mijn schip tegen dien tijd gelost is."
"Het zal niet eerder gaan. De slotenmaker hier zegt, dat hij vier
dagen noodig heeft. Dientengevolge duurt het vijf dagen eer ik uit
Brussel met de andere terug ben. En buitendien," zegt de schilder,
"heb ik heden met een postduif een brief van Lodewijk van Nassau
gekregen, die het noodig maakt, dat ik eenige inlichtingen tracht in
te winnen in de hoofdstad. Alle steden in Holland, behalve Amsterdam,
zijn opgestaan--en nu tracht Lodewijk van Nassau tegelijk een aanval
in den rug te doen. Het zou een schande zijn, als al de Nederlanden
naar de wapenen grepen en Bergen, mijn geboorteplaats, nog aan Alva's
zijde bleef."
"Meent gij, dat Antwerpen dus ook zal opstaan?"
"Neen, noch Antwerpen, noch Brussel; het Spaansche garnizoen is in
beide steden te sterk, doch het wordt van dag tot dag zwakker. Wat ik
zeggen wilde, ik zag onzen vriend, den kleinen Busaco, dezen middag
met zijn compagnie naar het Noorden trekken."
"Dan wordt voor Antwerpen de kans toch ook gunstig."
"'t Mocht wat! Antwerpen denkt slechts aan zijn handel. Handel is
de dood voor vaderlandsliefde. De burgers verlangen niets anders
dan met rust gelaten te worden in het belang van hun handel. Maar
geloof mij, deze stad zal meer lijden dan iedere andere stad in de
Nederlanden. Antwerpen wil onzijdig blijven en zal dientengevolge
van beide kanten worden aangevallen. Maar ik moet naar de familie
Bodé Volckers."
"Ah! De schoone Wilhelmina!" lacht Guy. "Ik zou gaarne met u gaan,
maar de losbol Guido Amati, verschijnende in de gedaante van Andrea
Blanco, kapitein van een koopvaardijschip, zou Niklaas Bodé Volckers
de oogen wel eens kunnen openen. Maar gij staat op heete kolen. Dus
goedennacht en--vaarwel."
"Ja, ik moet Mina spreken. God weet, wat mij in Brussel kan
overkomen. Ik moet echter ook voor u zorgen. Beloof mij, Guido,"
en er klinkt angst uit zijn stem, "dat indien gij hier niet kunt
slapen, gij tenminste iederen avond en iederen morgen zult komen,
om te zien, of de postduiven bericht van mij hebben gebracht. Ik zal
zes duiven meenemen. Gij weet, dat het schelletje het teeken geeft,
als de duiven de til binnen zijn gevlogen. Zij kunnen u nog van dienst
zijn voor uw veiligheid--voor uw leven, want God weet, hoe spoedig
Alva's wantrouwen tegen mij wordt opgewekt."
Zij nemen nu afscheid, na elkaar hartelijk de hand geschud te hebben.
Den volgenden morgen verlaat de schilder de stad, Achille met zich
nemend, om de zes duiven te dragen, en Guy haast zich met het lossen
van het schip.
Hij is daar drie dagen mee bezig en neemt alle mogelijke
voorzorgsmaatregelen. Niemand mag het schip 's nachts verlaten. Niemand
mag een droppel sterken drank, wijn of bier drinken, want allen
weten, dat hun leven gevaar loopt bij de minste onvoorzichtigheid,
en de koelbloedigste huivert, als hij denkt aan den dood, die hem van
Alva wacht. Zelfs Corker, die de onverschrokkenheid in persoon is,
vertelt zijn commandant, dat hij zenuwachtig is en niet kan slapen.
"Het heeft er veel van," zegt de oude zeerob, "alsof iemand mij de
keel dichtknijpt. Soms heb ik een gevoel, alsof ik zou stikken, en
Bill Chucksin deed ons den vorigen nacht wakker schrikken door te
schreeuwen: 'In Godsnaam, verbrand mij niet levend!' Het heeft een
slechte uitwerking op de equipage."
"Neen, een goede," zegt Guy. "Ik heb opgemerkt, dat zij allen vandaag
zeer voorzichtig zijn geweest."
Vervolgens wendt hij zich tot den bootsman en beveelt: "Zeg den
jongens, dat zij, als ik slaag, ieder twee horloges mogen koopen,
voor ieder horlogezakje één--wat voor de kooplui een fortuintje zal
zijn. Schiet gij goed op met het lossen, José?"
"Dat gaat best, senor capitan Blanco," antwoordt de aangesprokene
met een blik van verstandhouding. "Het ruim komt morgen vroeg geheel
leeg, en dan moeten wij het dek nog schoonmaken. Daar komt een van uw
geconsigneerden aan, senor capitan Blanco," en met een paar Spaansche
woorden verdwijnt de bootsman, want hij is er niet op gesteld,
bezoekers te ontmoeten.
Guy ontvangt met gefronste wenkbrauwen zijn geconsigneerde, die de
loopplank overstapt. Het is de vierde dag, hij heeft niets van Oliver
gehoord en hij maakt zich dus zeer ongerust.
"Slaapt gij gewoonlijk aan boord?" vraagt Jan Olins, na de
gebruikelijke begroeting, aan zijn kapitein.
"Neen, aan land. Soms in de herberg, die gij mij hebt aanbevolen,
en soms bij een vriend, een schilder."
"Welnu gij zult mij zeer verplichten, als gij vannacht aan boord
wilt blijven. Gij kunt de stad niet verlaten, nadat de poorten
gesloten zijn."
"Het is goed. Wat kan ik voor u doen?"
"Ga met mij mee naar uw hut en ik zal het u zeggen," antwoordt de
Vlaming. En als zij de deur van de hut gesloten hebben, fluistert
Olins: "Onder den dubbelen vloer van deze hut, hebt gij, zooals
gij weet, twaalf kisten met goederen, die niet in de factuur zijn
aangegeven."
Dit weet Guy _niet_, maar hij houdt zich alsof hij het weet.
"Deze kisten moeten vanavond laat aan wal worden gebracht en niet
naar ons pakhuis vervoerd, maar naar een plaats, die ik u zelf zal
aanwijzen."
"Vanavond, als het donker is?"
"Ja, laat in den avond. De maan gaat om tien uur onder. Elf uur is
de geschiktste tijd. Zeg uw mannen, dat zij per hoofd twee gulden
extra krijgen en gij het gewone tarief."
"Wat is het tarief voor smokkelen hier in de haven van
Antwerpen?" vraagt Guy.
"Stil! wij noemen dat zoo niet, wij noemen dat eenvoudig den tienden
penning ontduiken," antwoordt de koopman op halfluiden toon. "Gij
krijgt honderd gulden voor uw deel in de zaak."
"Geef mij dan uw hand op die honderd gulden, mijn waarde heer,"
antwoordt Guy, die wel weet, dat, als hij niet op het voorstel ingaat,
men terstond zal merken dat hij geen koopvaardijkapitein is.
"Zeer goed, die zaak is dus in orde," fluistert Olins en slaat zijn
hand in Guy's uitgestrekte vingers, waarna hij weer aan land gaat.
Als hij alleen is, begint Guy te lachen: "Ik wil toch weten, wat ik
smokkel," en een man van de daad zijnde, beurt hij terstond een plank
in den vloer van zijn hut op en maakt een der kisten open.
Als hij den inhoud heeft onderzocht en de kist weer secuur heeft
weggeborgen, begint de Engelschman zacht te fluiten,--mijnheer Jan
Olins is in zijn achting gerezen.
Daarna begeeft hij zich naar Oliver's atelier; hij komt onopgemerkt
binnen, want de schilder heeft hem de sleutels gelaten, en trekt het
gordijn weg van Antony's altaarstuk om het gelaat te beschouwen van
haar, die hij zoo vurig verlangt te zien. Doch nauwelijks vestigt
hij zijn blikken op de schoone oogen van Madonna Hermoine, of het
geklapwiek van vleugels boven hem, herinnert hem aan het eigenlijke
doel van zijn komst.
Hij klimt haastig naar boven en als hij de til onderzoekt, vindt hij
er tot zijn verwondering alle zes duiven, doch zonder brieven.
Op den terugweg naar het schip, houden zijn gedachten zich hiermee
voortdurend bezig, en hij kan het niet anders verklaren, dan dat de
vogels bij ongeluk moeten zijn ontsnapt en naar huis teruggevlogen.
Dien avond brengt Guy, met behulp van Corker en eenige zijner matrozen,
op persoonlijke aanwijzing van Jan Olins, de twaalf kisten, waarvoor
geen belasting is betaald, in het geheim en ongehinderd naar een
groot pakhuis.
Alles gaat tot zoover goed, maar als zij het pakhuis verlaten, kijkt
Guy bij toeval rond en ziet bij de lantaarn, die Olins draagt, om hen
bij te lichten, den naam van Niklaas Bodé Volckers in groote letters
boven den ingang en bemerkt nu ook diens zoon, Jakob, die blijkbaar
op de goederen heeft staan wachten en in gesprek is met Jan Olins.
"Zoo, zoo!" denkt de Engelschman. "Als ik Bodé Volckers eens mocht
noodig hebben, dan heb ik hem dus in mijn macht, ofschoon ik nu nog
niet weet, hoe hij mij zou kunnen helpen."
Daarna keeren zij behoedzaam naar de _Esperanza_ terug, onopgemerkt
en ongehinderd, ofschoon de patrouille-booten op haar post zijn,
maar de nacht is zeer donker en zoo worden zij niet gezien. Olins
gaat mee aan boord, om daar te overnachten, daar hij niet voor het
aanbreken van den dag de stad kan binnenkomen.
Hij vertrekt den volgenden morgen vroeg, terwijl Chester nog slaapt,
ofschoon wat onrustig wegens het leven, dat de matrozen maken, als
zij het dek wasschen.
Een oogenblik later ontwaakt Guy, om tot de ontdekking te komen,
dat hij terstond de hulp van een inwoner van Antwerpen noodig heeft,
om zijn leven te redden.
"Er is een jongen aan boord gekomen, commandant. Hij zegt, dat
hij een brief voor u heeft," fluistert de bootsman hem in het oor,
"daarom nam ik de vrijheid, u te wekken."
"Hm!"
"Hij zegt, dat er haast bij is."
"Wat voor een jongen?"
"Een Fransche."
"Achille!" en Chester, geheel wakker, springt op van zijn legerstede,
en beveelt: "Zend hem terstond hier!"
Het is Achille met een brief van Oliver.
"Gij zijt kapitein Andrea Blanco?" vraagt de jongen.
"Ja."
"Dan moet gij dit terstond lezen," zegt de jongen en overhandigt
hem het briefje, dat de sporen draagt van in groote haast te zijn
geschreven. Het heeft geen adres, maar is van Oliver's hand en luidt:
"Vlucht! vlucht spoedig!--in Godsnaam!--Red uw leven en dat van den
jongen, die u dit brengt. Hij is mijn leerling,--zij zullen hem op de
pijnbank brengen. Het zwaard valt neer op mijn hoofd. Ik heb slechts
tijd om te zeggen: God zegene u. Vaarwel."
"Wie gelastte u, mij dit te brengen?" vraagt Guy, met bevende lippen
en doodsbleek gelaat.
"Hij zeide mij--"
"Hij!--Wie?"
"Monsieur Oliver; hij zeide mij, dat ik een duif moest krijgen,"
vertelt de jongen, "en ik ging naar het hok, en op de een of andere
manier--want ik haastte mij--liet ik de deur open, en zij vlogen alle
weg. Ik ging dadelijk naar hem toe, om het hem te vertellen."
"En hij?"
"Ik denk, dat hij ziek was. Want hij schreeuwde: 'Mon Dieu, wat hebt
gij gedaan?' En toen zeide hij: 'Gij hebt de duiven laten vliegen,
nu moet gij een brief wegbrengen--Miséricorde! mijn vriend!' Daarna
gaf hij mij geld voor een paard en beval mij, zoo hard te rijden als
ik kon, om gisteravond vroeg genoeg hier te zijn, teneinde de stad
binnen te komen, eer de poorten gesloten werden, en dit te geven
aan kapitein Andrea Blanco op het schip _Esperanza_. En dan te doen,
wat hij mij zou zeggen."
"Als dat zoo is, waarom zijt gij dan vannacht niet hier
gekomen?" vraagt Guy op barschen toon.
"De stalhouder had mij met het paard bedrogen, die verwenschte
kerel!--het beest was kreupel en ik kwam zoodoende eerst aan de
Keizerpoort, toen zij juist gesloten werd, en ik heb den geheelen
nacht thuis moeten wachten, maar ik heb den brief hier gebracht,
zoodra de poorten weer open waren. Doch gij zijt niet kapitein Andrea
Blanco, gij zijt kapitein Guido Amati," voegt Achille er aan toe,
die Guy met nieuwsgierige blikken heeft aangekeken, al den tijd,
dat hij in de hut was.
"Beiden."
"Dat is zonderling."
"Breek er u het hoofd maar niet mee, of het zonderling is of niet,"
zegt Chester op zulk een brusken toon, dat de Fransche jongen er
geheel door overbluft is. "Ga zitten!"
"Ik--ik zou liever naar huis gaan om te ontbijten," brengt Achille
zenuwachtig uit.
"Blijf hier, gij kunt met mij ontbijten, doe slechts, wat ik u zeg. Dat
is wat u meester u gelastte."
Achille durft niet anders dan gehoorzamen en dit wordt hem gemakkelijk
gemaakt door een overvloedig ontbijt, dat hem wordt voorgezet;
hij begint dan ook te eten, ofschoon Guy hem geen gezelschap houdt,
want hij heeft al zijn denkkracht noodig, om te overleggen, wat hij
zal doen.
Hij zou alleen kunnen vluchten, maar hij wil zijn equipage niet
blootstellen aan het gevaar, vermoord te worden. Hij wil haar niet in
den steek laten, na haar eerst in den val te hebben gelokt. En dan
die arme Fransche jongen, die zonder het te weten zijn leven heeft
gewaagd, om hem te waarschuwen! Er is slechts één ding, dat hen allen
kan redden, en dat is, te trachten met de _Esperanza_ zoo spoedig
mogelijk de open zee te bereiken. Hij heeft een geheelen nacht verloren
door de kreupelheid van Achille's paard, maar hij veronderstelt,
dat men hem de eerste uren nog wel met rust zal laten. Brussel is
dertig mijlen ver, en zelfs al heeft men bericht hierheen gezonden,
dan duurt het nog eenigen tijd, eer de Spaansche spionnen er achter
zijn gekomen, dat Andrea Blanco driemaal met Oliver den verrader
in den _Engelentoren_ heeft gegeten. Hij kan de eerste zes uren nog
niets te vreezen hebben. Hij geeft zijn manschappen dus bevel, om de
rest van de goederen zoo gauw mogelijk te lossen, verzoekt Achille,
de hut niet te verlaten en gaat haastig naar het kantoor van zijn
geconsigneerden, dat juist geopend wordt.
Hij vraagt en krijgt een onderhoud met den oudsten firmant in diens
particulier kantoor en zegt: "Ik ben met lossen klaar. Kunt gij mij
geen cognossement geven voor ballast voor een andere plaats?"
"Wat een dwaasheid!" antwoordt de welgedane Jakobszoon. "Waarom
zouden wij u met ballast laten gaan, wanneer wij u goede lading kunnen
bezorgen? Wacht hier totdat er lading te krijgen is."
"Gij moet mij een cognossement voor ballast geven."
"Waarom?"
"Omdat de douanen op mijn schip loeren."
"Verwenscht! gij hebt gesmokkeld!" roept de koopman uit. "Als ge er
u hebt ingewerkt met uw infame zeemanspractijken en ons daardoor ook
hebt gecompromitteerd, dan kunt gij ook hier blijven en de gevolgen
dragen, kapitein Blanco. Ik help u niet."
Dat antwoord is ontmoedigend. Het bewijst Chester, dat Jakobszoon
niets weet van de twaalf kisten met goederen, die Olins in ontvangst
heeft genomen.
Guy verlaat het kantoor, doch blijft in de buurt wachten op Olins.
Deze heer komt altijd vroeg aan het kantoor, zoo ook nu,
niettegenstaande hij gisteravond laat naar bed is gegaan, en hij
ontmoet hem bij de Wolstraat.
"Ik moet u spreken, mijnheer Olins," zegt hij.
"Goed, ga mee naar het kantoor."
"Neen, alleen en niet op uw kantoor."
"Nu, dan in dit wijnhuis," antwoordt Olins, Guy oplettend aankijkend,
en gaat hem voor naar een wijnhuis, waar hij goed bekend schijnt te
zijn, want hij krijgt dadelijk een afzonderlijke kamer.
"Nu," zegt hij, "is het soms om het geld voor die smokkelgeschiedenis,
kapitein Blanco? Gij kunt het terstond krijgen, als uw bemanning
ongeduldig is."
"Neen, ik wilde u vragen, mij aanstonds een cognossement voor ballast
te geven, om uit de haven weg te komen."
"Onmogelijk!" roept Olins, en fluistert dan: "Waarom hebt gij dat
noodig?"
"Omdat men mij verdenkt te hebben gesmokkeld."
"Wat? Om die kisten met kant van gisteravond?" vraagt de Vlaming op
halfluiden toon, terwijl zijn gelaat betrekt.
"Het was geen kant," zegt Chester kortaf.
"O--o! Gij moet Antwerpen met den vloed verlaten," fluistert Olins,
terwijl hem het zweet aan alle kanten uitbreekt. "Doch waar zal ik
u heenzenden?"
"Geef mij papieren op Amsterdam." Guy noemt de eerste de beste plaats,
die hem invalt.
"Dat is goed, gij zult ze hebben. Maar," voegt de koopman er
zenuwachtig aan toe, "zonder ladingspapieren zou het verdacht lijken!"
"Ik zal u de ladingspapieren bezorgen," roept Guy uit, terwijl hij
plotseling op een idee komt.
"Van wien?"
"Van uw _mede-patriot_, Bodé Volckers." Dit in zijn oor.
"Groote God! Gij weet--"
"Ja, haakbussen, in kant gepakt, dat is geen geldboete--maar de dood,"
fluistert Guy. "Vul een order in voor lading op Amsterdam."
En Guy bewondert den koopman, terwijl hij dit schrijft,--want het
handschrift van den patriot Jan Olins is zoo ferm en gelijkmatig,
alsof het gedrukt was.
"Zend de papieren terstond naar het douanekantoor," fluistert Guy.
Daarna begeeft hij zich haastig naar zijn schip en verdwijnt in zijn
hut, om er eenige oogenblikken later weer uit te voorschijn te komen,
niet als Andrea Blanco, koopvaardijkapitein, maar als Guido Amati, de
beruchte Spaansche soldaat, want hij is van meening, dat dit de beste
vermomming is, om een onderhoud te hebben met den oud-burgemeester
Bodé Volckers.
Tot zijn teleurstelling hoort hij, als hij aan het pakhuis van
Niklaas gekomen is, dat deze zich nog bevindt in zijn huis aan de
Meir. Onderweg komt hij op het denkbeeld, dit zaakje op te knappen in
de rol van verloopen sujet, in de hoop, zoodoende beter te slagen. Hij
wil den schijn aannemen, alsof hij geld wil hebben als spion; hij
wil goud vragen, maar ladingspapieren ontvangen.
Om zijn leelijke rol goed te spelen, brengt hij zijn haren in wanorde
en trekt zijn hoed in de oogen, en den schijn aannemend, alsof hij
volslagen dronken was, vervolgt hij zijn weg naar het huis van Bodé
Volckers en treedt dit binnen.
Een aantal klerken zijn aan het werk, alles is druk bezig. Hij wordt
ontvangen door een onderdanig buigenden klerk, die angstig vraagt
naar zijn naam en naar hetgeen hij verlangt,--want deze bandelooze
Spaansche soldaten bedachten zich tegenover de Vlaamsche burgers niet
lang, om naar mes of sabel te grijpen. Als hij vraagt, om Bodé Volckers
te spreken, wordt hij dadelijk in diens particulier kantoor gelaten.
Hij gaat binnen, sluit, met goed nagebootste dronkemansgebaren, al
hikkend, de deur en grendelt ze, terwijl de koopman met de grootste
verbazing naar hem kijkt, misschien ook wel met vrees, want Guy's
verwilderde haren en woest rollende oogen geven hem het aanzien,
alsof hij regelrecht van een drinkgelag komt.
"Gij kent mij--gij kent mij--ik ben--ik ben majoor Guido A--Amati,
v--an--Romero's voetvolk," begint de pseudo-doordraaier, zijn woorden
door hikken afgebroken.
"Ja, ik--ik heb de eer gehad u eens in mijn huis te zien, kapitein
Amati!"
"Majoor--_majoor_ Amati de Medina!--vergeet niet het--de
Medina.--Ga--ga zitten en--hik--teeken dit!" En Guy duwt den koopman
in zijn stoel terug, waaruit hij half is opgestaan, en houdt hem het
charterpapier onder den neus.
"Wat--wat is dat?" stamelt Bodé Volckers.
"Het is een charterbrief--van de firma Jakobszoon en Olins, voor
capitan Andrea Blanco.--Gij kent capitan Andrea--Andrea Blanco?"--hij
knikt hem veelbeteekenend toe,--"van het schip _Esperanza_?"
"Ballast gecharterd?" roept Niklaas uit, wederom geheel koopman. "Wat
dronken zottepraat is dat? Er zit immers geen geld in ballast."
"Geen ballast, maar een charter--ter begeleiding van twaalf
kisten goed--die gisteravond in uw pakhuis--ongeveer twaalf
uur--Begrepen,--Bodé Vol--Volckers?"
En als aan deze woorden kracht wordt bijgezet, vat Bodé Volckers met
schrik en ontzetting zijn bedoeling en stamelt: "Gij--gij beschuldigt
mij van smokkelen; daar--daar staat slechts een boete op!"
"Ja,--boete van _uw hoofd_!"
"Smokkelen van kant--boete van mijn hoofd--gij zijt dronken!" antwoordt
de koopman, moed scheppende.
"Smokkelen van haakbussen--gepakt in kant--in oorlogstijd--beteekent
de _pijnbank_."
"Groote God!" roept Niklaas uit, "haakbussen! Ik zou haakbussen--Die
gemeene Olins!--haakbussen!" En deze woorden bewijzen Guy, dat Bodé
Volckers geen patriot is, maar enkel een smokkelaar.
"Juist--het--kost--u--uw hoofd," hikt Guy. En hij vervolgt met een
dronkemansblik:
"Ik kon de gedachte niet verdragen, dat mijn aanstaande
bankier--de man, die mij al het geld, dat ik voor het dobbelen
noodig heb--hik--voortaan zal geven, naar de andere wereld werd
geholpen. Begrepen--Bodé Volckers?"
"Hoeveel geld verlangt gij? Ik ben--ik ben een arme man!"
"Gij zult binnenkort nog wel armer worden! Begrepen--Bodé Volckers?" en
hij kijkt hem met inhalige blikken aan.
"Hoeveel verlangt gij?" smeekt de koopman.
"Een slomp;--maar daar zullen wij later wel eens over spreken,"
hikt Chester. "Teeken dit charter--maak eerst, dat het schip kan
wegkomen, dan zullen wij een paar flesschen samen drinken en ik zal
een verduiveld grooten wissel op u trekken."
"Gij bedriegt mij niet--gij zijt er _zeker_ van, dat het haakbussen
zijn?"
"Roep de douanen--open ze en zie zelf!" roept Guy uit.
Doch dat voorstel is geheel en al onaannemelijk. Bodé Volckers teekent
met bevende hand het charter van de _Esperanza_ om Antwerpen terstond
te verlaten voor Amsterdam en andere havens.
"Als gij uzelven lief hebt, Bodé Volckers--mijn beste bankier,
Bodé Volckers--laat dan de goederen terstond aan boord brengen,"
fluistert Guy, het charter wegbergend, "en--breng mij een flesch wijn."
"Ja, ik zal mijn orders oogenblikkelijk geven," stamelt de koopman.
Maar juist als hij dit zal doen, hoort men buiten het geraas van
wielen, het klappen van een zweep en het getrappel van paarden, en een
postsjees rijdt, klaarblijkelijk in groote haast, het binnenplein op.
Een oogenblik later vergeet de Engelschman zijn voorgewende
dronkenschap. Een gebiedende en toch liefelijke stem, een stem,
die Guy's hart sneller doet kloppen dan het gevaar van ontdekking,
zelfs nog meer dan de verschrikking van den dood, zegt buiten de deur:
"Dien bij uw meester aan Hermoine de Alva!"
"Goede hemel! Alva's dochter!" mompelt de burgemeester. "Zij moet u
niet zien. Ga de achterdeur uit!"
Doch Chester zou niet heengaan, al moest het hem ook het leven kosten.
"Oho! jij bent me een mooie, Bodé Volckers! Dames," hikt Guy, met
een zwakke poging, om zijn rol vol te houden, "ik ga nooit voor
dames loopen."
"Gauw!" fluistert de oude heer. "Gij moet blijven, totdat wij de
zaak geregeld hebben en ik u orders voor de goederen heb gegeven",
en hij duwt Chester haastig in een klein spreekkamertje naast het
particulier kantoor, mompelend: "Een mooie geschiedenis--in handen
van een verloopen sujet--een ellendigen dronkaard, een speler. Hoe
red ik mij daar nog weer uit!"
En Guy's hart begint nog sneller te kloppen. In de deur van het
kamertje is een klein luikje, dat in het kantoor uitkomt en waardoor
men alles kan hooren, wat daar gebeurt. Het schijnt opzettelijk
daarvoor te zijn gemaakt en gebruikt te worden, om meer voordeel van
de klanten te kunnen behalen.
De eerste woorden, die Guy uit de aangrenzende kamer hoort, doen
hem schrikken. Want de liefelijke stem, die nu zeer ernstig klinkt,
spreekt deze vreemde woorden: "Senor Bodé Volckers, ik ben zoo vlug,
als ik kon, van Brussel komen rijden, om u den raad te geven, als gij
uw dochter lief hebt, _haar onverwijld buiten Antwerpen te brengen_!"
HOOFDSTUK XIII.
"GOEDE HEMEL! WAT EEN AANBEVELING!"
"Dat is een vreemde boodschap, Dona de Alva," antwoordt de oude man,
buigend tot op den grond. "Waarom wenscht gij, dat mijn dochter
Antwerpen zal verlaten?"
"Omdat het bevel onderweg is van Brussel, uw dochter te vatten en
naar het Spinhuis te brengen."
"Het Spinhuis! Lieve hemel! Een fatsoenlijke opsluiting zou de deerne
geen kwaad doen," zegt de oude man op gestrengen toon. "Zij is den
laatsten tijd koppig en onhandelbaar. Heeft zij een stadsverordening
lichtzinnig overtreden? Misschien draagt zij haar sleep langer, dan
een burgermeisje veroorloofd is. Wij zenden onze koppige dochters en
zelfs onze vrouwen wel eens naar de heilzame stilte van het Spinhuis,
Dona de Alva."
"Dat gedeelte van het Spinhuis bedoel ik niet."
"Groote God, gij bedoelt toch niet--het gedeelte voor slechte
vrouwen--het uitvaagsel van de stad?" stamelt Bodé Volckers.
"Ja."
"Barmhartige God! Met de afgrijselijke geeseling tot welkom en
afscheid, die zij dezen armen schepels geven?"
"Ja."
"Mijn Mina!" gilt de oude man. "Mijn Mina!" zijn handen wanhopig
wringend. Dan roept hij uit:
"Voor welke misdaad?--voor welke misdaad zendt men mijn dochter naar
de ergste misdadigsters--voor welke misdaad?"
"Zij is de verloofde van Antony Oliver, den verrader."
"Oliver, de onder-secretaris van uw vader?"
"Ja. Men veronderstelt, dat zij bekend was met zijn verraad. Oliver
is gisteren uit Brussel gevlucht. Zend uw dochter uit Antwerpen. Ik
kan het niet verdragen, dat een vrouw, onschuldig of schuldig, zoo
diep vernederd en verlaagd zal worden," vervolgt Hermoine, bijna even
wanhopig, want de oude man staat maar steeds zijn handen te wringen
en schijnt niet in staat tot handelen.
Doch nu wordt de woede van den Vlaamschen vader wakker. Zijn tranen
houden op te vloeien. Zijn oogen nemen een dreigende uitdrukking
aan. Hij plaatst zich vlak voor de schoone dochter van den man,
die zijn kind wil vernederen, en sist: "Maar uw vader, van wien dit
uitgaat, Alva, de tyran, de lafaard, de verdrukker--"
"Gij vergeet, burger, dat gij over den Viceroy spreekt tegen zijn
dochter,"--haar toon is bevelend, doch weemoedig. "Ik vergeef u uw
verraad, want gij weet niet, wat gij zegt. Maar waag het niet, mijn
vaders staatkunde te critiseeren. Daarin meng _ik_ mij zelfs niet,
ofschoon ik walg van al dat bloed, walg van de terechtstellingen op
de markt en de wreede moorden, die het leger bedrijft. Iederen dag
smeek ik de Heilige Maagd, dat zij het hart van mijn vader zachter
moge stemmen. Iederen avond bid ik: 'Geen bloed meer.' God alleen
weet, hoe ik hem tot barmhartigheid heb aangespoord, maar hij wil
niet luisteren. Hij zegt, dat het staatkunde is, en dat hij zoo
genadig is, als God, de kerk en zijn koning het hem veroorloven, en
hij gaat voort met de terechtstellingen. Telkens als ik een vrouw in
het zwart zie, vrees ik, dat het door mijn vaders toedoen is. Ik ben
hier om uw dochter te redden. Breng haar weg! Als gij het niet kunt,
zal ik het doen."
En als zij ziet, dat de oude man zóó ontsteld is, dat hij nauwelijks
kan loopen, roept zij ongeduldig uit: "Zorg voor een boot--een schip,
_spoedig_! Het is haar eenige kans. Breng haar naar een ander land,
naar een andere stad, waar mijn vader niet regeert. Denkt gij, dat
hij iemand vergeven zal, die door liefde of bloed verbonden is met
dezen Oliver, die zijn vertrouwen bezat, die zijn brood at en die hem
heeft verraden? Haast u, breng haar buiten Antwerpen! Maar blijf, het
is beter, dat ik het doe. Ik heb niets te vreezen, gij zoudt gestraft
kunnen worden, omdat gij uw eigen kind hadt gered. Breng uw dochter
hier. Daar gij niet in staat zijt te handelen, zal ik het u voor doen."
Haar beslist optreden schijnt den ouden man te imponeeren. Hij snikt:
"God zegene u! Ofschoon gij uw vaders dochter zijt--God zegene u! Ik
weet iemand, die het kan doen. Er is een schip, dat op hem wacht."
"Op wien?"
"Een verloopen sujet, een dobbelaar, een doordraaier,--die in de kamer
hiernaast is. Als hij niet al te dronken is, kan hij mijn dochter
buiten Antwerpen brengen. Spreek met hem, beveel hem, hij zal de
dochter van Alva gehoorzamen. Het is een Spaansch officier--majoor
Guido Amati."
"Groote goden, wat een aanbeveling!" mompelt Guy, rillend, terwijl hij
doodsbleek wordt, zijn haren te berge rijzen en hij eenige vloeken
uitstoot. Als Bodé Volckers wraak verlangde te nemen op den spion,
die hem schrik wilde aanjagen door hem te bedreigen met het verlies
van leven en geld, had hij zijn doel bereikt, hij behoefde daarvoor
op den doordraaier Guido Amati slechts een blik te werpen.
Men hoort een deur sluiten; Niklaas is blijkbaar naar zijn dochter
gegaan.
Daarop verneemt hij een zwakken zucht, als van wanhoop, en het geruisch
van kant en zijde, alsof een vrouw, overweldigd door haar smart,
er onder dreigt te bezwijken.
God dankende voor dit teeken van zielesmart en liefde, opent Chester
de deur en werpt een blik in het kantoor van Bodé Volckers. Zij zit
daar met het hoofd in haar slanke witte vingers, het breekt haar het
hart, dat hij harer onwaardig is. Het is voor Guy een genot dit te
zien, geen marteling. Als zij niet van hem hield, zou zij zich zijn
uitspattingen dan zoo aantrekken? Als zij hem niet beminde, zou zij
er dan zoo diep onder gebukt gaan, dat Guido Amati zulk een losbol is?
Met deze gedachten vervuld, komt Guy met lichte stappen de kamer
binnen en sluit de deur. Hij wil vijf minuten hebben voor een
verklaring,--voor zijn liefde.
Overstelpt door haar verdriet, hoort het meisje hem niet, doch door
het geluid, dat het omdraaien van het slot van de deur veroorzaakt,
springt zij op, en zich fier oprichtend, vraagt zij op hooghartigen
en snijdenden toon, ofschoon haar blanke handen beven: "Is dit het
besluit van uw tweemaandelijksch feestgelag, waarmee gij uw bevordering
hebt gevierd, majoor Guido Amati de Medina?" en zij voegt er spottend
aan toe: "Waarschijnlijk zult gij niet lang genieten van uw nieuwen
rang. Het verlaten van uw post in Middelburg zonder verlof, in het
aangezicht van den vijand, is desertie--"
"Zonder verlof," valt Chester haar in de rede, "waarom denkt gij dat?"
"Ik weet het! Graaf de Beauvois, gouverneur van Middelburg, heeft
mij op zijn woord beloofd, dat hij geen verlof zal geven aan majoor
Guido Amati."
"Dan heb ik het aan uw invloed te danken," zegt Guy op treurigen toon,
"aan den invloed van de vrouw, die ik eens dacht, dat mij liefhad, dat
Beauvois mij voortdurend binnen de muren van de stad heeft gehouden en
mij heeft belet, daarheen te gaan, waar mijn hart mij heendreef. Gij
waart bevreesd dat ik in Brussel zou komen."
"Eerst nadat ik had vernomen dat gij mij vergeten waart."
"Dat was een leugen!"
"Een leugen?"
"Ja, een leugen; evenals alles wat men u van mij heeft verteld,
evenals hetgeen die laaghartige kerel u nog geen tien minuten geleden
vertelde,--dat ik een dronken losbol was, te dronken om te voldoen aan
hetgeen gij mij zoudt verzoeken. Zie ik er uit, alsof ik dronken ben?"
Zij kijkt hem aan. Op zijn knap gelaat zijn volstrekt niet de
sporen van uitspattingen te lezen. Zijn schitterende oogen kijken
haar verontwaardigd en toch verliefd aan. Hij staat hoog opgericht
voor haar en zij roept uit: "Neen, neen, gij zijt bekwaam tot alles,
wat een vrouw u zou kunnen verzoeken."
"Evenals ik nu nuchter ben, terwijl hij zeide, dat ik dronken was,
zoo was ik ook nuchter in Middelburg, toen men uitstrooide, dat ik een
verloopen sujet was. Het was een leugen, een leugen, verzonnen door
een medeminnaar. Wie is mijn medeminnaar? Is het Noircarmes?" en hij
gaat voor haar staan. "Zeg mij, hebt gij woorden van liefde met hem
gewisseld, met mijn ring aan uw vinger?" En naar haar vinger kijkend,
schrikt hij en roept uit: "Groote God, de ring is weg!" en hij barst
uit: "Ziet gij, dat ik trouwer ben dan gij?"
En als Guy haar den robijn voorhoudt, slaat zij haar oogen neer,
maar zij ziet er zoo onbeschrijfelijk lief uit, dat hij haar aan zijn
borst had kunnen dooddrukken. Deze oogen, die zij eerst voor hem heeft
neergeslagen en waarmee zij hem nu aankijkt, zijn niet de oogen der
Madonna op het schilderij, of van het miniatuur, waarmee hij zijn
onrustig: hart maandenlang tot bedaren heeft trachten te brengen,
maar de zielvolle, hartstochtelijke, _werkelijke_ oogen van Hermoine
de Alva.
Het is niet de onbeweeglijke gedaante op het doek, die daar voor hem
staat, maar de levende aanminnigheid van werkelijk vleesch en bloed
en beweeglijke vrouwelijkheid.
"Nu ben ik de rechter, niet gij!" roept hij uit. "Antwoord mij!" want
zij wordt beurtelings rood en bleek en stamelt als een schuldige:
"Vergeef mij!"
Maar het jaloersche hart antwoordt: "Neen."
En zij zegt: "Gij _moet_!"
"En waarom?"
"Om deze reden." Zij spreekt nu op smeekenden, weemoedigen toon. "Ik
meende--ik stem nu toe, mijn Guido, ten onrechte--dat gij mijner niet
waardig waart. Als ik, de dochter van den Viceroy--"
"Boete!" roept Guy uit, bijna werktuiglijk, en in een oogwenk verdwijnt
de trots van de dochter van den Viceroy en van het gewonde hart van
Hermoine de Alva voor het liefdebevel. Hij drukt zijn lippen weer op
de hare, de lippen, waarnaar hij zoo heeft gehunkerd, haar zachte
armen omklemmen hem,--de armen, waarnaar hij heeft gesmacht. En op
dit oogenblik gevoelt Chester, dat hij, ofschoon hij omringd is door
zijn vijanden, zal overwinnen, en hij vreest den haat van den vader
niet meer, nu hij zeker is van de liefde der dochter.
"Foei," roept het meisje uit, moeite doende om zich vrij te maken. "Wat
houdt gij er een mooie logica op na! Gij noemt mij trouweloos en gij
wilt mij niet toestaan mijn mond te openen, om mij te verdedigen."
"Wat is logica vergeleken bij uw trouwe oogen?" fluistert Guy,
"ik verlang kussen van deze lippen, geen woorden."
"Geen kus meer, eer ik mij verdedigd heb."
"Waarom niet?"
"Omdat, ofschoon gij mij kust, alsof--gij mij liefhadt," antwoordt
het meisje, vuurrood wordend, "er toch nog jaloezie in uw oogen te
lezen is en ik niet wil, dat gij jaloersch zijt, mijn Guido, want
daarvoor hebt gij geen reden. Gij zijt heengegaan en hebt mijn hart
meegenomen. Mijn geschenk, mijn portret was in uw handen. Ik was
nog geen week in Brussel, of men vertelde in de stad, op zulk een
wijze, dat het mij ook wel ter oore moest komen, dat in plaats van
zóó te leven, dat gij spoedig den rang zoudt verwerven, die u tot den
mijne zou maken, gij vergeten waart dat--ik u mijn hart had gegeven,
en dat gij leefdet--niet als--als een edelman, maar als een losbol,
nog erger dan dat, als iemand, die niet om mijn liefde gaf. Hetgeen
iedereen zeide,--ik kende u niet langer dan twee dagen,--bracht mij
aan het twijfelen. Toen informeerde ik naar u,--in zoover als een jonge
dame naar een jongen man kan informeeren, van wien men veronderstelt,
dat hij haar onverschillig is,--en ik kreeg hetzelfde antwoord.--'Gij
waart dapper, zelfs roekeloos--_maar uw leven was een beleediging
voor mijn liefde_.'" Zij kijkt hem treurig aan. "Toen wist ik door
mijn invloed bij den gouverneur van Middelburg te bewerken, dat aan
majoor Guido Amati geen verlof zou verleend worden, om naar Brussel
te gaan, zoodat hij mij niet meer zou kunnen bepraten en maken, dat
ik hem vergaf,--zooals gij nu hebt gedaan! Heilige Maagd, Guido! als
gij mij bedrogen hebt, dan--"
"Verdien ik, dat gij nooit de mijne wordt," roept Guy uit. "Maar
ik ben u trouw, ben u altijd trouw geweest. Goede hemel! denkt gij,
dat ik zooveel lieftalligheid binnen een week zou kunnen vergeten,
binnen een maand, binnen een jaar--mijn geheele leven? Gij zijt de
dochter van den Viceroy--"
"Boete!" lacht het meisje, bloost echter terstond en tracht weg
te loopen.
"O, ik zal ze betalen, zelfs tienvoudig." Hij neemt haar weer in
zijn armen.
Plotseling zegt zij, verbleekend: "Gij zijt weer afwezig zonder
verlof."
"Ja, dat is uw schuld!" Hij zegt dit op achteloozen toon, doch schrikt,
als hij ziet, hoe zij het zich aantrekt.
Zij fluistert met witte lippen: "Desertie uit het leger, terwijl
Middelburg omringd is door vijanden,--dat wordt niet gestraft met het
verlies van uw rang--maar met het verlies van uw hoofd. Mijn vader
handhaaft streng de tucht."
"Wat geef ik daarom!" antwoordt Chester, "het was immers mijn eenige
kans, om u te zien."
Dit grieft haar geducht, doch toont tevens, hoeveel zij van hem houdt,
want zij wordt bleek en stamelt: "Gij hebt uw leven dus gewaagd om
mijnentwille. Beloof mij, dat gij dit niet weer zult doen. Beloof mij,
dat gij vandaag naar uw post zult terugkeeren. Ik heb u een verzoek
te doen. Terwijl gij voor uw eigen veiligheid zorgt, kunt gij meteen
die arme koopmansdochter in veiligheid brengen. Haar vader zegt mij,
dat gij een schip te uwer beschikking hebt."
"Zooals ook mijn leven te uwer beschikking staat!" antwoordt
Chester. "Laat deze zaak geheel aan mij over. Al hadt gij het mij
niet verzocht, dan zou ik toch de beminde van mijn vriend voor die
vernedering hebben bewaard."
Hij begrijpt eensklaps, dat het beter is, niet verder met Hermoine
over Oliver te spreken, doch zij zegt: "Ja, die verrader was uw
vriend!" en zij vraagt met angstige lippen: "Hoe was het mogelijk,
dat gij zoo bevriend waart met een vijand van Spanje?"
"Uw vader vertrouwde hem, waarom zou ik het dan niet hebben
gedaan?" antwoordt de Engelschman, die altijd terstond met een antwoord
gereed is; maar hij voegt er treurig aan toe: "Het spijt mij, dat ik
na het gebeurde genoodzaakt zal zijn, dezen Oliver overhoop te steken."
En met deze leugen op zijn lippen, keert Guy zich om, want Bodé
Volckers klopt aan de deur. Als hij ze heeft geopend, spreekt hij
op zulk een kalmen toon den burgemeester aan, dat de oude man hem
verwonderd aankijkt en niet weet, wat hij er van moet denken.
"Op verzoek van Dona de Alva heb ik op mij genomen, uw dochter in
veiligheid te brengen. Geef bevel, dat uw twaalf kisten met goederen
terstond aan boord van de _Esperanza_ worden gebracht."
"Dat is reeds geschied," mompelt Bodé Volckers, Guy met verbaasde
oogen aanstarend; en hij stamelt: "Gij zijt toch--gij zijt immers
wel nuchter genoeg voor deze zaak?"
"Diablo! Nuchter genoeg om u aan te durven," snauwt Guy, zich eensklaps
zijn rol van dronken losbol herinnerend. "Stuur een voldoende som geld
aan boord, om de uitgaven van uw dochter te kunnen bestrijden--en de
mijne ook!"
Deze woorden zijn typisch voor den Spaanschen officier Amati, en
Niklaas slaat, aan diens beruchtheid als doordraaier denkende, zijn
handen ineen en smeekt: "Ik ben genoodzaakt haar aan uw hoede toe
te vertrouwen. Zij is mijn lievelingskind. Gij kunt alles van mij
krijgen, mijn geld, mijn leven, doch spaar mijn kind. Als het water
mij niet aan de lippen stond, denkt gij dan, dat ik mijn lam onder
de hoede van den wolf zou stellen?"
Bij deze vleiende opmerking klemt Guy zijn tanden op elkaar, slaat
hooghartig als een hidalgo, zijn hand aan het zwaard en sist:
"Maldito! Heb ik haar, de dochter van den Onderkoning, niet gezworen,
de kleine heks in veiligheid te brengen, waarheen gij haar wenscht te
zenden? Naar welke stad, die zich voor Oranje heeft verklaard en waar
een Hollandsche bezetting ligt, moet uw dochter gezonden worden? Noem
de plaats, en het zal geschieden."
"Haarlem!" antwoordt de oude man, "ik heb vrienden in Haarlem,"--later
had hij zich om dat gezegde de tong wel willen afbijten.
"Goed," zegt Guy. "Breng uw dochter terstond hier."
"Zoo aanstonds. Mina pakt."
"Pakt? Idioot! Meent gij, dat zij fraaie kleeren zal noodig hebben
in het Spinhuis? Haast u en behoed den blanken rug van uw dochter
voor de geeseling. Vlug!"
Vol ontzetting over dit beeld, snelt de burgemeester heen en Guy bijt
half en half ontevreden op zijn knevel, want hij voelt, dat het zijn
plicht is, den ouden man tot spoed aan te zetten, maar hij weet ook,
dat hij daardoor een onderhoud bekort, waarvoor hij zijn leven zou
willen geven, om het te rekken. Nu keert hij zich om en kijkt naar
Hermoine de Alva.
Deze heeft hem den rug toegekeerd en schijnt met haar hand in haar
boezem ijverig naar iets te zoeken.
Als Guy de deur sluit, slaakt zij een zucht van verlichting, alsof
zij heeft gevonden wat zij zoekt, en als hij zijn armen om haar heen
slaat, fluistert zij: "Die arme Bodé Volckers zal dadelijk terugkomen
en dan moet gij gaan. Ay de mi! de tijd is kort. Maar aan mijn vinger
heb ik weer den ring, die mij aan u zal doen denken."
Tot zijn onuitsprekelijke vreugde ziet Guy, dat zij den ring met den
brillant opnieuw aan haar ringvinger heeft.
"Zweer nu, steeds aan mij te denken als uw trouwen ridder, wat men
ook van mij moge uitstrooien," fluistert hij.
"Ja," antwoordt het meisje, "als men mij zegt, dat gij mij ontrouw
zijt, zal ik tot mijzelve zeggen: het is een leugen. Als men mij zegt,
dat gij een dronkaard zijt, zooals die oude, onnoozele Bodé Volckers
mij vertelde," zij kijkt met oogen, vlammend van verontwaardiging,
naar de deur, waarachter de burgemeester verdwenen is, "zal ik zeggen:
mijn Guido heeft mij eens bewezen dat het een leugen was, nu weet
ik, dat het altijd een leugen is.--Maar zult gij wel ooit tot mij
terugkeeren?" vervolgt zij nu op treurigen toon. "Ik weet, dat gij
nu naar uw post terug moet. Er is slechts één plaats, als er oorlog
is tegen de vlag van Spanje, waar de verloofde van Alva's dochter
zich behoort te bevinden, en dat is op het oorlogsveld! Slechts daar
kunt gij roem en glorie verwerven, groot genoeg om naar mijn hand
te dingen."
"Twijfel daaraan niet, ik zal dáár te vinden zijn, waar de strijd het
hevigst is," mompelt Guy grimmig, "en het is voor u, dat ik vecht,
al waardeert Alva ook misschien mijn streven niet."
"Mijn vader beloont steeds dapperheid en goed gedrag, onthoud dat,
majoor Guido Amati de Medina,--dapperheid en goed gedrag. Gij moogt den
moed van een paladijn hebben, het zal u niet in rang doen stijgen, als
gij geen hersens bezit. Mij dunkt, gij hebt overvloed van beide," lacht
zij, de krullen van Guy's hoog voorhoofd wegstrijkend, en roept opeens
opgewonden uit: "Wel, gij hebt het voorhoofd van een schaakspeler!"
"Ja, het spel waarin de ridder [3] de koningin neemt," fluistert Guy.
"Dan moet hij zeer galant en teeder en bescheiden voor zijn gevangen
koningin zijn," roept het meisje blozend uit, met een teederen blik in
haar oogen. Want de ridder heeft naar zijn woord bezit genomen van de
koningin van zijn hart, en wel op een buitengewoon hartstochtelijke
wijze, en voor een oogenblik komt de verzoeking bij hem op, haar met
geweld te ontvoeren.
Het volgend oogenblik begrijpt hij echter, dat het nu de tijd niet is,
om dit voornemen uit te voeren of moeite te doen, om Hermoine over te
halen, hem vrijwillig te volgen, want hij zou voor niets ter wereld
den goeden naam van haar, die hij zoo hoog stelt, in gevaar willen
brengen, en buitendien klopt de burgemeester ook reeds aan de deur.
"Herinner u--"
Zij spreken het gelijktijdig uit en met een kus beletten zij elkaar,
den zin aan te vullen. Het is hun laatste omhelzing, eer Guy met
een kloek besluit de deur opent en Niklaas binnenlaat, gevolgd door
juffrouw Wilhelmina, die er beklagenswaardig uitziet in haar meer dan
eenvoudige kleeding, zonder iets van de luxe, die zij vroeger in haar
toilet ten toon spreidde.
De sporen van tranen zijn nog op haar wangen aanwezig, zij ziet zeer
bleek, doch haar oogen schitteren zenuwachtig en verleenen een vreemde
schoonheid aan haar gelaat.
"Haast u! er staat een rijtuig voor de deur," mompelt de
burgemeester. "Ik heb zooveel bagage, als ik kon vinden, naar het
schip gezonden. Uw kamenier gaat mee."
Mina valt hem echter in de rede en gaat op Hermoine de Alva af,
die haar treurig aanziet, als zij vraagt:
"Vertel mij wat van hem!"
"Hem--van wien?"
"Mijn Oliver. Is hij in veiligheid?"
"Voor het oogenblik, ja."
"Goddank!"
"Ja, de verrader Oliver is den vorigen nacht uit Brussel
gevlucht. Dezen morgen kregen wij bericht dat hij Bergen had ingenomen
met acht man."
"Acht man! Ah! Dat was een heldendaad! Acht man een bezetting
verrassen! Maar Lodewijk van Nassau zal ongetwijfeld zoo vlug mogelijk
uit Frankrijk de stad binnentrekken. Uw held is veilig, kleine
Mina!" roept Guy uit, geheel zijn rol van Spaansch officier vergetend
in zijn geestdrift over de dapperheid en den roem van zijn vriend.
"Ja, hij is veilig, _voor het oogenblik_," laat nu Hermoine zich
hooren. "Hij is een dapper man en een groot schilder. Ik wil voor
zijn altaarstuk zorgen. Máar, o misericordia!"--zij slaat haar oogen
ten hemel en zegt op angstigen toon: "Ik smeek God, dat mijn vader
hem nooit levend in handen moge krijgen." En zich tot Mina wendend,
vervolgt zij zeer ernstig: "Als gij uw beminde ooit weer moogt spreken,
smeek hem dan, zoo hij tenminste de verschrikkingen van de hel vreest,
_zich nooit levend te laten gevangennemen_! Het is jammer, dat zulk een
dapper en talentvol man mijn vaders brood at en hem verraadde. Toch,
majoor Guido Amati, draag ik, vertrouwende op uw woord van edelman,
u op, dit arme meisje te beveiligen voor mijn vaders toorn."
"Gauw dan, breng haar in het rijtuig," zoo haast Guy den koopman.
En als de burgemeester zijn dochter naar buiten brengt, fluistert
Hermoine de Alva: "Gij ziet nu, dat ik vertrouwen in u stel en hoe
weinig ik geloof, dat gij een losbol zoudt zijn. Dit meisje is mooi
en toch stel ik haar onder uw hoede, want ik geloof in u, evenals de
meisjes uit den ouden tijd het in haar ridders deden."
"Bij Sint George en den draak! gij kunt mij vertrouwen." En zich
bukkende, drukt Chester zijn lippen op den mond, die hem wordt
toegestoken, want hij hoort Bodé Volckers roepen: "Kom dan toch!"
Chester vertrekt en de laatste blik, dien hij opvangt uit de schoone
oogen van zijn beminde, spreekt van onwankelbare trouw, en hij neemt
het bewustzijn met zich, dat, al moge hetgeen men van hem vertelt
gunstig of ongunstig luiden, Hermoine de Alva zal blijven gelooven in
majoor Guido Amati de Medina van Romero's voetvolk, als haar ridder
en haar kampioen.
Bij het rijtuig gekomen, drukt de burgemeester de hand van den
Engelschman en fluistert: "Alles is in orde, rijd rechtstreeks naar
het schip," en voegt er aan toe: "Gij hebt haar in uw handen. Zooals
gij met mijn Mina doet, moge God met u doen. Haast u, het tij is
u gunstig."
Het gaat nu in snellen draf naar de _Esperanza_, en aan boord vindt
Chester Olins met de verlangde papieren. Hij vertoont deze aan een
douane-beambte, die reeds wacht, en als alles in orde blijkt te zijn,
verlaat het schip de haven.
Ongeveer anderhalf uur later is de _Esperanza_ Fort Lillo gepasseerd
en op weg naar den open oceaan, waar de Hollandsche zeelieden thans
Alva's gehuurden krijgsknechten de baas zijn.
Terwijl hij nog een blik achterwaarts werpt, naar Fort Lillo met
zijn grimmig geschut, slaakt Chester een zucht van verlichting. Hij
is opnieuw uit Antwerpen ontsnapt; de schat van den Hertog is nog
onaangeroerd, maar hij heeft honderd kussen veroverd,--waarvoor hij
honderdmaal zijn leven zou gewaagd hebben. Doch zijn manschappen
hebben niets gekregen, en zij toonen lust om te mopperen.
En nu komt de koopmansdochter op Chester af en fluistert: "God zegene
u, dat gij mij gered hebt voor vernedering en de geeselroede."
"Gij stelt, hoop ik, volkomen vertrouwen in mij?" antwoordt Guy en
kijkt het schoone meisje aan, op wier wangen de frissche zeewind een
blosje heeft getooverd.
"Ja! Gij zijt de vriend van Oliver, gij zoudt hem niet verraden. Gij
zijt"--hier begint juffrouw Wilhelmina te stamelen, doch glimlacht
daarbij--"de beminde van iemand, wien niemand ontrouw zou kunnen
worden."
"Par Dios! Wie is dat?" vraagt Guy, op zijn lippen bijtend.
"Dona Hermoine de Alva. Gij herinnert u immers nog wel de koopjes,
die ik haar duena bezorgde, majoor Guido Amati de Medina?" En het
meisje lacht vroolijk, ofschoon zij niet aan de zee gewend is, en
het lachen haar moeielijk begint te vallen.
HOOFDSTUK XIV.
GODS VOORZIENIGHEID.
Eenige uren later is Chester te Vlissingen, waar 't Zeraerts nu bevel
voert in naam van den prins van Oranje.
Hij verlaat de haven weer spoedig, als hij bemerkt dat de _Dover
Lass_ nog niet is teruggekeerd van Ierland,--echter eerst na eenige
moeielijkheden te hebben gehad met de auroriteiten, die de _Esperanza_
wilden bemachtigen, totdat Guy zich bekend maakte als den "Eerste
der Engelschen" en broeder-Geus.
Hij haast zich nu, zijn belofte aan Dona Hermoine te vervullen
en het aan zijn zorgen toevertrouwde meisje naar Haarlem te
brengen. Allereerst hijscht hij de Oranjevlag en werpt in den loop van
den volgenden dag het anker te Zandvoort uit. Nadat hij zich met de
sloep aan land heeft laten zetten, neemt hij tien van zijn matrozen
mee en heeft een voorspoedigen tocht van vijf mijlen door de met
bosschen bedekte duinen naar het Spaarne en verder naar Haarlem; de
zon beschijnt vroolijk de straten en de burgers, die zich bedrijvig
voorwaarts spoeden; de klokken van de Groote Kerk luiden, als om
triumfantelijk de zegepraal van het protestantisme te verkondigen;
de vrouwen lachen, de kinderen spelen voor de nette woningen met hun
helder gekleurde gevels.
Als zij de St.-Janspoort zijn doorgegaan, die streng bewaakt wordt
door een burgerwacht, bewapend met haakbussen en bogen, laat Guy zich
brengen bij den commandant van de stad, Ripperda, en als hij zijn naam
noemt, doet hij de ervaring op, dat de "Eerste der Engelschen" goed
bekendstaat in deze Hollandsche stad en als vriend wordt beschouwd. Het
wordt Guy dan ook dadelijk toegestaan, juffrouw Bodé Volckers naar
de familie van haar oom, zekeren Pieter Kies, te geleiden, die zijn
fortuin heeft gemaakt met zijn bleekerij.
Na den avond in den kring van de rijke, gastvrije Hollandsche familie
te hebben doorgebracht, laat hij de schoone Mina gelukkig en tevreden
achter, ofschoon zij vol zorg is over het lot van den man, dien
zij liefheeft.
"Als gij iets van Oliver hoort, laat het mij dan weten, indien gij
tenminste kunt," smeekt zij, en vervolgt met een trillende stem:
"God zegene u, dat gij mij in uw hoede hebt genomen. Oliver zal
u voor zichzelven dankzeggen, als hij tenminste nog leeft, en u
wederziet," en daarna glimlacht zij: "Gij zijt niet, wat gij schijnt
te zijn. Gij zijt niet de Spaansche kapitein, gij zijt een patriot,
zooals mijn aanstaande echtgenoot, en toch,"--zij kijkt hem vlak in
de oogen,--"zijt gij de verloofde van Alva's dochter!" En als zij
bemerkt, dat Guy schrikt, voegt zij er op geruststellenden toon aan
toe: "Vertrouw mij, ik zal uw geheim bewaren, want ik weet, dat gij
voor iederen kus van Dona Hermoine uw leven op het spel zet."
Het staat Guy volstrekt niet aan, dat een ander achter zijn geheim is,
en eenigszins ontstemd begeeft hij zich naar de nette kleine herberg
_De Zwaan_. Daar brengt hij een aangenamen nacht door tusschen schoone
lakens (want de Hollandsche herbergen waren veel beter dan die te
Antwerpen) en is zeer tevreden over den jongen waard, Hasselaer
genaamd. Deze en zijn moeder, een weduwe van ongeveer veertig jaar,
weten _De Zwaan_ flink in orde te houden.
Den volgenden morgen gaat Chester, na een smakelijk ontbijt,
opnieuw naar Ripperda en vraagt een pas voor zichzelven en zijn
tien volgelingen.
"Zeker," antwoordt de forsche Hollandsche commandant, "het verheugt
mij iemand van dienst te kunnen zijn, die zooveel voor onze zaak
heeft gedaan. Ik hoop, dat gij hier nog eens terug zult keeren,
als wij gelukkiger dagen beleven."
"Wat kan meer van geluk getuigen dan dit?" antwoordt Guy, terwijl
hij kijkt naar het aardige schouwspel, dat de drukte van nering en
hanteering aanbiedt.
"O, zeker, het ziet er aardig genoeg uit," zegt de Hollander,
"maar God weet, wat ons de oorlog zal brengen. Het is hier in de
noordelijke gewesten op het oogenblik overal rustig, maar het is de
kalmte vóór den storm. Alle steden van Holland, behalve Amsterdam,
zijn tegen Alva opgestaan, en met dien aanval in zijn rug door Oliver
in Bergen, waarvan het bericht juist tot ons is gekomen, en met de
hulp van Fransche Hugenoten, die Condé en Coligny ons hebben toegezegd,
zal alles misschien nog goed afloopen--maar God alleen weet het!"
En God weet, wat Ripperda niet weet, want als de dappere Hollander
had kunnen vermoeden, wat hem en den zijnen boven het hoofd hangt,
dat zij weldra het gras uit de straten zullen eten, om ziel en lichaam
bij elkander te houden, en dat zij zich al die ontberingen enkel hebben
getroost, om door Alva's beulen ellendig te worden omgebracht, zou hij
en iedereen, man, vrouw of kind, die nu in de straten van het gelukkige
Haarlem loopt, vluchten, hun bezittingen en de woningen waaraan zij
gehecht zijn verlatende, alsof zij door God vervloekt waren.
Doch alles heeft nu een lachend en gelukkig aanzien, als Chester de
stad door de St.-Janspoort verlaat en naar Zandvoort terugkeert, waar
een sloep op hem ligt te wachten; daarop zet hij met de _Esperanza_
weer koers naar Vlissingen, waar de _Dover Lass_ reeds is aangekomen.
"Gij hebt de Spanjaarden allen veilig en wel in Ierland
achtergelaten?" vraagt Guy aan Dalton.
"Ja, iedere Don is veilig onder dak gebracht bij een O'Toole. Zij
kunnen nu zeker reeds Iersch spreken," antwoordt de gevraagde.
Chester wordt begroet met drie luide hoezee's van de bemanning van
de _Dover Lass_--uit vreugde over de behouden terugkomst van hun
commandant, want als hij er het leven heeft afgebracht, heeft hij
natuurlijk ook geld.
"En nu de schat!" roept Dalton levendig uit, doch zijn verweerd gelaat
betrekt, als Guy antwoordt: "Voor het oogenblik nog geen schat."
Ook de manschappen zijn zeer teleurgesteld, want allen meenden, toen
zij zagen, dat hun commandant nog leefde, de twintig beloofde gouden
dubloenen reeds in handen te hebben.
Buitendien is Guy nog genoodzaakt, eerst weer naar Engeland te zeilen,
om geld voor zijn bemanning te halen, en om er de sleutels te laten
maken.
Ofschoon hij te Londen de sleutels der schatkamer van den Onderkoning
bij drie verschillende bekwame slotenmakers gemaakt krijgt, om
ze daarna zorgvuldig weg te bergen in de hut van de _Dover Lass_,
blijven de geldkisten van zijn eigen land voor hem gesloten.
Het gelukt hem niet, een leening te sluiten met bankiers en
zilversmeden, want hij wil niet zeggen, waar de buit, waarvan hij
spreekt, zich bevindt, en de meeste denken, dat het in West-Indië
is,--dat de onderneming dus een langdurige zeereis zal vereischen,
gepaard gaande met groot gevaar voor schipbreuk en gevangenschap.
Hij kan geen hulp van Elizabeth krijgen, die haar hand toornig tegen
haar zak slaat, als hij om geld vraagt, en zegt: "Sir Guy Chester, gij
moogt van geluk spreken, dat gij er uw hoofd afbrengt! Wie beroofde
mijn arsenalen van kruit? Wie anders dan gij en die zwakhoofdige
Burleigh? Als die Hollanders het mijn vriend Alva nu niet zoo lastig
maakten, dan had het, dunkt mij, veel van hoogverraad."
Guy, die de geschiedenis van den schat van den Hertog niet durft
vertellen, zit dus erg in de klem, temeer daar eenige zijner matrozen
hem gaan verlaten voor kapiteins van andere schepen, die vooruit kunnen
betalen. Hij begeeft zich op zekeren dag vol wanhoop naar Lord Burleigh
en zegt tot hem: "Evenmin als ieder ander, versmaadt gij het geld."
"Dat is zoo," antwoordt Burleigh, zich in de handen wrijvend.
"Ik kan u niet vertellen, waar ik dat geld vandaan haal, maar er is
een schatkamer te plunderen door iemand, die bereid is, er zijn leven
voor te wagen. Die man ben ik. Ik weet, waar die schat is."
"Waar dan?"
"Dat zal ik nooit zeggen. Doch gij weet, dat, als ik eens mijn woord
heb gegeven, ik het ook houd. Buitendien heb ik uw naam als staatsman
gevestigd."
"Gij hebt mijn naam als staatsman gevestigd?"
"Ja, door mijn raad met betrekking tot de Geuzen, men noemt u nu den
wijzen, den vèrzienden, den loozen vos Burleigh."
"Ja, en ik loop er gevaar door, mijn hoofd te verliezen," antwoordt
de Lord norsch. "Gij wildet mij echter over geld spreken?"
"Ja! Schiet mij zes duizend kronen voor en als ik levend terugkom,
zal ik u zestig duizend teruggeven--tien voor één. Nog beter, geef
mij tien duizend en gij krijgt honderd duizend terug. Het is als een
dobbelspel. Ik waag mijn leven, gij uw geld."
"Ik stel mijn tien duizend kronen op hooger prijs dan gij uw leven,"
antwoordt de Lord en zendt hem weg.
Doch juist in die dagen komt Francis Drake terug uit de Spaansche
wateren, zijn schip zwaar beladen met staven goud van een buitgemaakt
galjoen, en daar Guy heeft uitgestrooid, dat zijn schat ook uit
West-Indië moet komen, ontbiedt Zijn Lordschap hem en zegt, dat hij
het geld niet persoonlijk kan voorschieten, maar dat hij wel eenige
Londensche kooplieden kan bewegen, de tien duizend kronen te leenen
op de voorwaarden van afbetaling, die Guy heeft aangeboden.
De jonge man neemt het aanbod onmiddellijk aan en als hij het geld in
handen heeft, tuigt hij zijn schip opnieuw op, vult zijn bemanning
tot een voldoende sterkte aan, hetgeen niet moeilijk is, omdat
de beste zijner manschappen, met Dalton en Corker aan het hoofd,
hem niet hebben verlaten, en gaat onder zeil naar de Nederlanden,
niettegenstaande het winter is, en komt vroeg in December te Vlissingen
aan. Nauwelijks heeft hij het anker laten vallen, of hij wordt op
een aangename wijze verrast.
Er nadert een sloep van den wal en Achille, die nu als kajuitsjongen
fungeert, komt schreeuwend door het luik naar beneden: "Monsieur
Oliver! Mijn meester, de schilder Oliver!"
Met één sprong en met een kreet van blijdschap is Chester op het
dek, en laat toe, hoezeer het hem als Engelschman ook stuit, dat hij
omhelsd en gekust wordt, nog wel ten aanschouwe van zijn grinnekende
matrozen, want de man, die hem zoo teeder begroet, is Oliver, de als
uit den dood herrezene,--immers Alva heeft Bergen heroverd en een
groot gedeelte van de verdedigers dier stad doen ombrengen.
"Kom in mijn hut en vertel mij uw lotgevallen. Gij zijt nu geen
schilder meer, gij zijt enkel soldaat," zegt Guy, de hand van den
schilder krachtig drukkend en met iets als een traan in zijn oog,
als hij Antony aankijkt.
"Vertel gij eerst;--wat weet gij van de vrouw die ik liefheb?" roept
de schilder uit.
"Veilig."
"Goddank!"
"Ga nu mee naar beneden, ik zal u alles vertellen."
Als zij in de hut zijn gekomen, brengen zij elkander beurtelings
in verbazing door het nieuws, dat zij beiden hebben mee te
deelen. Oliver verhaalt van de verrassing van Bergen, hoe hijzelf
bij het aanbreken van den dag den poortwachter neerstiet, terwijl
zijn acht metgezellen, in marktkarren onder groenten verborgen, de
stad werden binnengebracht; hoe Lodewijk van Nassau, die buiten in het
bosch wachtte met vijfhonderd ruiters, ieder met één voetknecht achter
zich, daarna de stad binnentrok, terwijl Oliver en zijn acht helden
de poort zoolang tegen het Spaansche garnizoen verdedigden, tot zij
de ophaalbrug waren overgetrokken. Vervolgens de bijzonderheden van
de belegering door Alva; hoe zij op ontzet hoopten, daar hun hulp uit
Frankrijk was beloofd; toen het bericht van het feest van Catharina
de Medicis, de afgrijselijke slachting in den St.-Bartholomeusnacht,
die het bloed der edelste Hugenoten door de straten van Parijs deed
stroomen en waardoor hun geen hulp meer kon geworden van den vermoorden
Coligny; hoe Oranje's poging om hen te ontzetten, mislukte; hoe ten
slotte hij, Oliver, Lodewijk van Nassau en eenige anderen aan Alva's
klauwen ontsnapten, en hoe nu de Onderkoning, daar hij niets meer van
Frankrijk heeft te vreezen, een groot leger verzamelt, om Holland te
heroveren, Amsterdam daarbij tot centrum kiezend, als de eenige stad,
die nog in zijn handen is.
"Apropos," zegt Guy, "nu wij toch over Spanjaarden spreken: hebt gij
soms ook iets gehoord van onzen vriend, majoor Guido Amati?"
"_Kolonel_ Guido Amati."
"Te drommel,--alweer bevorderd?"
"Ja, gij zijt de dochter van den Onderkoning alweer een stap nader
gekomen," lacht Antony. "Hebt gij het niet gehoord? Toen Mondragon
een maand geleden het beleg van Goes ophief, trok majoor Guido Amati
's nachts aan het hoofd van het Spaansche voetvolk over de verdronken
gronden van Zuid-Beveland, waar het zetten van één schrede naast
den weg gelijkstond met verdrinken, waar een uur vertraging in den
overtocht van vier uren gelijkstond met verzwolgen te worden door
het wassend tij, en zoo verraste hij, als uit de lucht gevallen,
in den vroegen morgen 't Zeraets' soldaten, nadat hij een plaats
was overgetrokken, die, naar men meende, enkel voor de visschen en
de vogels toegankelijk was. Ter belooning droeg Mondragon majoor
Guido Amati ter bevordering voor. Op zijn aanbeveling werd dadelijk
beschikt, terwijl het anders gewoonlijk een jaar duurt. Gij ziet dus,
dat gij u loffelijk gedragen hebt. Mij dunkt, dat Dona de Alva zeer
trotsch op u kan zijn."
"Goddank," lacht Guy, "dat mijn bandelooze naamgenoot weer aan het
vechten is gegaan, en ik mij dus goed zal gedragen; hebt gij niets
van haar gehoord?"
"Neen, behalve dat zij nog altijd even schoon is, doch veel
hooghartiger en kouder. Zelfs Noircarmes, vertelt men, fronst het
voorhoofd en bijt op zijn knevel, als de naam van Dona de Alva genoemd
wordt. Vertel mij nu van mijn beminde."
Hierop geeft Guy een verslag van dien merkwaardigen morgen in Antwerpen
en hoe hij Mina Bodé Volckers op bevel van Dona de Alva heeft bewaard
voor geeseling en vernedering, waarop Oliver met tranen in de oogen
uitroept: "God zegene haar en vervloeke haar vader! Hoe kan zulk een
edel meisje een dochter van Alva zijn?"
En dan vraagt hij een weinig angstig: "Waar hebt gij Mina
heengebracht?"
"Naar Haarlem."
"_Haarlem_?" Het klinkt als een kreet van ontzetting. "Groote God,
waarom deedt gij dat?"
"Haar vader zond haar daarheen naar haar oom, Pieter Kies."
"_Haarlem_!" De schilder is verstijfd van schrik. "Het is bijna
ingesloten!" kermt hij. "_Haarlem_! en Alva heeft gezworen,
dat hij geen man, vrouw of kind levend uit die stad zal laten
ontsnappen. Haarlem! Haarlem! Mijn God! Is zij daar nog?"
"Dat weet ik niet. Ik verliet haar daar veilig en weltevreden,
wachtend op u,--haar laatste woorden waren voor u."
"Haarlem! Wij moeten er heen. Wij moeten beproeven haar te redden. Het
is bijzonderlijk voorgeschreven, dat alle uitgewekenen, die zich in
de stad bevinden, niet alleen ter dood gebracht maar ook gepijnigd
moeten worden. Mina is een uitgewekene. Help mij, Engelschman,--gij
hebt mijn beminde den dood in de kaken gevoerd--help mij er haar
weder uit verlossen!" kreunt Oliver, die in zijn angst bijna geen
rede meer verstaat.
"Verwijt het mij niet," antwoordt Guy. "Ik heb voor haar gedaan,
wat ik meende, dat het beste was. Doch ik zal u helpen, om haar te
bevrijden--ik zal er mijn leven voor wagen."
"God zegene u," roept Oliver uit. "En uw bemanning?"
"Zij volgt mij."
"God zegene hen!"
En zijn schat vergetende en nog eens zijn zielsbeminde, naar wier
bijzijn hij hunkert, den rug toekeerend, vertrekt Guy met zijn vriend,
die nu geen schilder meer is, doch geheel en al krijgsman is geworden,
om het waagstuk te beproeven, dat, zal het slagen, geen uitstel
kan lijden.
Dalton waagt de opmerking, als hij orders ontvangt, om het anker binnen
te halen en naar het Noorden te zeilen: "Dat is eigenlijk niet mooi
tegenover hen, die u met geld geholpen hebben, commandant."
"Vriendschap vóór handel--het geluk van mijn vriend vóór het geld van
Engelsche bankiers en woekeraars!" antwoordt zijn commandant. "Dalton,
gij hebt een meisje in Engeland; wat zoudt gij doen, om haar te
beveiligen voor Alva's troepen?"
"Vechten, tot ik dood neerviel."
"Nu, man, mijn vriend heeft het zijne in Haarlem!"
"Dan zal ik ook voor zijn meisje vechten," roept de ruwe zeeman uit;
en de manschappen wetten hun hartsvangers en strijdbijlen en zingen
daarbij Britsche liederen, ter eere van hun liefjes thuis.
Den volgenden dag bereiken zij Delft en vernemen daar, dat zij
Haarlem niet over Leiden kunnen bereiken. Hier hooren zij ook
van het afgrijselijke bloedbad te Naarden--vijfhonderd burgers
vermoord in de kerk, de rest van de inwoners eveneens grootendeels
omgebracht. Bijzonderheden ontbreken, daar de verschrikte boeren
de plaats niet durven binnengaan, waaruit het gekerm van vrouwen
en kinderen opstijgt, dat men mijlen ver kan hooren. Het is de
Hollandsche stad overgeleverd aan de genade van Spaansche soldaten,
prijsgegeven aan plundering, moord en vernieling; het is hetzelfde
verhaal als van Mechelen en Zutfen, hetzelfde verhaal als van iedere
stad, waar Alva's veteranen als overwinnaars binnendringen.
Oliver is de wanhoop nabij. Hij huivert bij hetgeen hij hoort en
fluistert Guy met bleeke lippen toe: "Er blijft ons niets anders over
dan te zien, of wij de Zuiderzee kunnen bereiken en vandaar uit het IJ,
zoodat wij van den noordkant binnen Haarlem kunnen komen. Die weg is
nog vrij."
"Misschien!" antwoordt Guy, twijfelend. "Doch het is een wanhopige
onderneming. Wij moeten beide keeren Amsterdam passeeren, waar Alva's
geheele legermacht zich bevindt en misschien nog oorlogsschepen
bovendien."
"Mon Dieu! Gij wilt haar toch niet aan haar lot overlaten?" roept de
Fransche Vlaming woest uit.
"Neen, maar ik moet zekerheid hebben, dat zij in Haarlem is, eer ik
het leven mijner mannen voor zulk een dolzinnig waagstuk op het spel
zet. Het is December, er zal spoedig ijs komen."
Chester tracht nu berichten in te winnen en treft toevallig den
laatsten man, die uit Haarlem ontsnapt is, aan, een man, half
krankzinnig van angst, want hij is slechts met moeite ontkomen aan de
Spaansche patrouilles, die met gruwzame wreedheid iedereen ophangen
of doodslaan, dien zij ontmoeten.
Als zij hem ondervragen, antwoordt hij: "Ja, ik kom uit Haarlem--ik
redde ternauwernood mijn leven--Ik heb den rook van het brandende
Naarden gezien, het gekerm gehoord--"
"Maar Haarlem, wat weet gij van Haarlem?" valt Guy hem in de
rede. "Beantwoord vlug mijn vragen en ik zal u geld geven." Want de
arme man is van alles beroofd en moet leven van aalmoezen. "Kent gij
een zekeren Pieter Kies?"
"Natuurlijk, lid van den gemeenteraad."
"Is hij nog in de stad?"
"Ja."
"Woont er bij hem in huis een blond meisje met groote blauwe oogen?"
"O, gij bedoelt de beminde van den patriotschen schilder, die nu den
eerenaam heeft gekregen van Oliver van Bergen?"
Nu hebben zij zekerheid. Oliver begint op zijn luidruchtige Fransche
wijze te jammeren: "Nom de Dieu! Mina is reddeloos verloren, zij
zal gefolterd worden, omdat ik haar liefheb," en op heeschen toon
smeekt hij Guy: "Red haar, Engelschman! Als gij u mijn vriend noemt,
red haar dan."
"Ik zal alles doen, wat een man vermag."
"Gezwind dan! Licht het anker en zet koers naar de Zuiderzee! Spoed
is haar eenige redding."
"Ik moet voor deze zaak toch eenige voorbereidingen treffen," antwoordt
Chester, die ernstig twijfelt aan den goeden afloop van dit avontuur.
"Voorbereidingen? Hebben wij dan geen wapenen en kruit? Haast u,
doe het voor mij, haast u!" smeekt Oliver.
Aangespoord door de wanhopige woorden van zijn vriend, doet Guy
in allerijl proviand op voor den tocht. Hij ziet eerst om naar een
loods, die bekend is met de binnenwateren, welke hij moet bevaren,
en is zoo gelukkig er spoedig een te vinden in den persoon van den
Frieschen vrijbuiter 't Hoen. Deze geeft aanstonds order, de _Dover
Lass_ zooveel mogelijk te lichten.
"Zes duim meer of minder diepgang, daar kan in de Zuiderzee met haar
ondiepten ons leven van afhangen," zegt 't Hoen, die bij al zijn
woestheid een ervaren zeeman is.
De _over Lass_ wordt nu ontlast van al het overtollige; zij bergt
nog alleen proviand, water en ammunitie.
Daarna vraagt 't Hoen, zich niet storende aan de spotternijen der
zeelieden: "Hoevelen van u kunnen schaatsenrijden?"
"Welzoo, het wordt dus een winterbuitenpartij met dames en vuurwerk
op het ijs?" lacht de bootsman.
Zonder hem met een antwoord te verwaardigen, gaat 't Hoen heen en
koopt voor iederen man, die er mee weet om te gaan, een paar Friesche
schaatsen. Als hij ze aan boord heeft gebracht, zegt hij tot Chester:
"Commandant, wij zullen die moeten gebruiken om weg te loopen, als
wij al te zeer in de klem geraken," waarop Corker een leelijk gezicht
trekt, daar het denkbeeld, zijn schip te verlaten, al is het om zijn
leven te redden, hem tegen de borst stuit.
Deze voorbereidselen zijn door Chester en zijn manschappen met
zooveel spoed gemaakt, dat zij zich nauwelijks vier uren in Delft
hebben opgehouden.
Den volgenden dag bereiken zij reeds de Zuiderzee en vernemen te
Enkhuizen, dat de Spaansche bevelhebber bezig is, Haarlem aan alle
kanten in te sluiten.
Tegen den avond in de buurt van Amsterdam aangekomen, blijven zij daar
op en neer varen, gereed om over het IJ de stad voorbij te zeilen,
als de duisternis zal zijn gevallen, en om den volgenden morgen
Haarlem te bereiken vóór het geheel is omsingeld, en het meisje voor
het gevaar van een beleg te bewaren.
Doch de Voorzienigheid is dien nacht niet met hen. Er komt een koude
wind uit het Noorden, die vorst meebrengt en het water met een ijslaag
bedekt. En toch is de wind niet sterk genoeg, om hun een weg door
het bevriezende water te banen.
Den volgenden morgen zitten zij vast in het ijs en met hen drie
andere Geuzenschepen, gelukkig alle vlak bij elkaar en misschien met
een zelfde doel hier. Zij zijn nu hulpeloos, zij kunnen noch voor-,
noch achteruit.
De stad Amsterdam, met Alva's leger binnen zijn muren, _is slechts
vier mijlen van hen verwijderd_.
HOOFDSTUK XV.
HET GEVECHT OP SCHAATSEN.
Oliver komt zenuwachtig uit den mast naar beneden en fluistert: "Ik
kan den toren van de Groote Kerk in Haarlem zien. Wij zijn nog slechts
twintig mijlen gescheiden--van--de vrouw, die ik liefheb,--haast u."
"Als het blijft doorvriezen," mompelt Guy, "zullen wij zeker eerder
in de andere wereld komen dan in Haarlem. Er rest ons niets dan hier
te blijven en op onze schepen te sterven. De Spanjaarden zullen over
het ijs komen, om ons aan te vallen. Wij zullen moeten bezwijken voor
hun overmacht."
"Wij moeten met de andere Geuzen overleggen, wat ons te doen staat,"
zegt 't Hoen. "Kunt gij schaatsenrijden, 'Eerste der Engelschen'
ga dan mee."
"Goed," antwoordt Guy, "is het ijs sterk genoeg?"
"Ja, nu reeds voor voetvolk, en dezen nacht ook wel voor de Spaansche
kanonnen."
De mannen binden hun schaatsen onder, vliegen over de spiegelgladde
Zuiderzee en zijn na eenige oogenblikken bij de schepen der Geuzen. Na
een korte beraadslaging besluiten de gezagvoerders, om zich tot het
uiterste te verdedigen, onverschillig hoe groot de overmacht van de
Spaansche zijde ook moge zijn; overgave staat gelijk met zelfmoord.
Vervolgens overleggen zij, hoe zij zullen vechten, en als zij Guy
tot hun opperbevelhebber hebben gekozen, neemt deze terstond zijn
maatregelen. Binnen vijf minuten is niet alleen de bemanning van
de _Dover Lass_ op het ijs, doch ook de bemanning van de andere
Geuzenschepen, alles en allen vijfhonderd man, en zij werken zoo hard
als zij kunnen, omdat zij weten, dat hun leven er van afhangt, met
ijshaken, breekijzers, ijszagen, met elk werktuig, dat zij slechts
kunnen gebruiken, en hakken een geul open van de drie Geuzenschepen
naar de _Dover Lass_ om deze bij de andere te kunnen brengen.
Met bijna bovenmenschelijke inspanning gelukt het hun binnen drie
uren, niet alleen de _Dover Lass_ een veiliger ligplaats bij de andere
schepen te verschaffen, maar ook om het ijs om de schepen geheel weg
te hakken, zoodat zij als in een klein meer liggen, omringd door ijs.
Vervolgens brengen zij de schepen in den vorm van een parallelogram,
binden ze aan elkaar vast en maken van de naar den buitenkant gekeerde
zijden een drijvende citadel. Daarna slaan zij kleine ankers in het
ijs en sjorren de schepen vast met kabeltouwen om te beletten, dat
zij tegen het ijs drijven en den vijand in de gelegenheid stellen,
aan boord te komen.
"Pardieu!" roept Oliver uit. "Dat is een nieuw idee. Dat kan ons
redden."
"Geen vijandelijk soldaat kan aan boord komen, als de kabels sterk
genoeg zijn en wij het water open kunnen houden," antwoordt Guy.
Zij werken nu met vereende krachten, om het ijs te verbrijzelen;
het is een zwaar werk, want de koude wordt heviger en het ijs dikker.
Groote vreugde wekt dan ook het bericht van den man op den
uitkijk: "Zij komen!" en werkelijk zien zij nu ook allen ongeveer
vijftienhonderd man Spaansche en Waalsche voetknechten over het gladde
pad aankomen, om hen af te maken.
Dit schijnt geen moeilijke taak voor de aanvallende partij--schepen,
vastgevroren in het ijs!--Zij stellen zich blijkbaar voor, de weerlooze
bemanning in koelen bloede over de kling te jagen. En zij rukken
voorwaarts met het zelfvertrouwen, waarmee het Spaansche voetvolk de
Hollanders altijd te gemoet gaat, totdat dezen zich in een harden
strijd van tien jaren gevormd hebben tot even goede soldaten, als
die van een ander land in Europa. En met hun vuurwapenen--halve
achttienponders en falconets--tot aan den mond geladen met
geweerkogels, spijkers en schroot, met hun pieken en strijdbijlen
onder hun bereik, wachten zij met rustig vertrouwen de komst hunner
vijanden af op hun houten citadel, drijvende in het kleine, door ijs
omringde meer.
Deze gracht van ijskoud water zal Alva's veteranen bij het enteren
meer moeielijkheid veroorzaken dan de diepste gracht van eenige
ommuurde stad, die zij in de Nederlanden hebben bestormd. Doch niet
gissende, wat er vóór hen ligt, komen de Spaansche busschutters,
onder het aanheffen van een luiden strijdkreet, nader, terwijl hun
aanvoerder hen blijkbaar tot spoed aanzet.
"Goddank, deze knapen schijnen niet van plan te zijn, ons lang te laten
wachten," lacht Guy, zijn met staal bekleede handen tegen elkander
slaande, "een stalen wambuis en een metalen broek zijn juist niet
aangenaam in dit Decemberweer."
Het is Sir Guy Chester's eerste gevecht sedert hij tot ridder geslagen
is, en hij is in volle wapenrusting: helm, pluimen en vizier,
borstkuras en rugbedekking; zelfs ontbreken de gouden sporen, het
insigne van zijn orde, niet. Dit van het ijs glibberig geworden dek is
niet zoo geschikt voor het pronken met zijn Italiaansche wapenrusting
als de rug van een vurig strijdros op een slagveld, doch het tijdperk
van de ridderschap is nog niet voorbij--ridderschap beteekent nog
militaire adel, de gouden sporen duiden nog blauw bloed en vermetelheid
aan--welke jonge man zou de verleiding kunnen weerstaan om de insignes
daarvan te dragen? Guy Chester tenminste niet. Zijn bemanning ontvangt
hem met gejuich, zij weten het, dat in deze Milaneesche wapenrusting
een aanvoerder steekt, dien zij kunnen vertrouwen en volgen.
"Oho!" schreeuwt Oliver met een hartelijken lach. "Kijk! De Spaansche
honden vallen door de gladheid over en door elkaar. Dat zal een
vermakelijke geschiedenis worden."
"Ja, en ook een bloedige--voor hen," roept Dalton woest, met het
zwaard in de hand.
En zoo is het.
De bemanning der kleine vloot vuurt geen geweer af en laat den vijand
vlak bij zich komen. Doch als het Spaansche voetvolk chargeert, komen
de eerste gelederen eensklaps tot de ontdekking, dat zij in het water
vechten inplaats van op het ijs. En zij moeten, om hun leven te redden,
hun armen uitslaan en zwemmen, wat een koud werkje in December is.
"Wij zullen ze wat opwarmen," roept Guy, en de _Dover Lass_ opent
het vuur met haar geschut aan stuurboord en schiet op de verdrinkende
soldaten. De Hollandsche schepen volgen haar voorbeeld.
Doch Alva's Spaansch voetvolk is te land noch ter zee zoo gemakkelijk
aan het wijken te brengen. De bevelvoerende officier deployeert een
gedeelte van zijn manschappen als tirailleurs en dezen leggen met
hun haakbussen op de schepen aan. Weldra fluiten de kogels over de
verschansingen en door het want van de _Dover Lass_, zoowel in salvo's
als bij enkele schoten.
Een ander gedeelte van de Spanjaarden kruipt over het ijs en tracht
bij de kabels te komen, die de schepen vasthouden, om hun kabeltouwen
af te snijden, opdat zij naar de een of andere zijde van het meertje
zullen drijven, waardoor het mogelijk wordt, ze te enteren. Als Guy
dit bemerkt, gaat hij vooruit naar den bak, om zijn manschappen te
bevelen, hun dit met hun haakbussen te beletten, en hij ondervindt
daarbij het voordeel van zijn ridderlijke wapenrusting. Zonder zijn
stalen borstkuras zouden de Spaansche scherpschutters hem spoedig het
licht hebben uitgeblazen. Twee kogels stuiten af op zijn wapenrusting
en één strijkt langs de pluim van zijn helm.
Maar de kabels blijven ongedeerd, en zij, die zich opnieuw wagen aan
de wanhopige poging om ze af te snijden, worden allen neergeschoten,
en de stuurboord-batterij van de _Dover Lass_ dondert nog voort,
het ijs met kogels overdekkend.
Aan de andere zijde van het drijvend fort gaat het niet zoo goed;
met groote inspanning en veel verliezen slagen de Spanjaarden er
ten laatste in, een der Geuzenkabels af te snijden; niet in staat
de sterkere spanning uit te houden, laat een ander anker los, en de
houten citadel drijft tegen de sterke ijsmassa aan.
Nu zijn de Spanjaarden in het voordeel; in een oogwenk hebben zij hun
stormladders tegen het schip gezet, van welks dek men over den boeg
van de _Dover Lass_ heenziet, want zij is een veel kleiner vaartuig.
Terwijl de Spanjaarden de ladders opstormen, om zich al vechtende
een weg te banen op het dek van den Hollander, roept Guy zijn
enterafdeeling, en zij snellen hun bedreigden kameraden te hulp,
terwijl de andere Geuzenschepen eveneens manschappen naar het dek
van dit schip zenden, dat nu het middelpunt van den strijd wordt.
Een oogenblik gelukt het den Spanjaarden door hun overmacht, het
halfdek van het Hollandsche schip te veroveren en zij denken, terwijl
zij luide triumfkreten aanheffen, reeds gewonnen spel te hebben, doch
de moorddadige stukken van den bak van het schip en twee van den boeg
van de _Dover Lass_ overstemmen dezen kreet met hun gebulder, bressen
schietende in de juichende massa. Daarna wordt het dek heroverd met
een flank-aanval van de andere schepen, doch slechts gedeeltelijk,
daar Alva's veteranen vechten, alsof zij nooit verslagen konden worden,
en alsof hun aanvoerder betooverd en onkwetsbaar was.
Tweemaal hebben Guy en hij hun zwaarden gekruist, doch zij zijn weer
van elkaar geraakt door het gedrang.
De kanonnen van het besprongen schip zijn nu van weinig nut, en de
vuurmonden van de andere schepen kunnen aan deze zijde niet deelnemen
aan het gevecht--het ziet er kwaad uit voor de Watergeuzen.
Doch al vechtende denkt Guy na, en eensklaps naar zijn eigen schip
terugkeerend, roept hij uit: "Laadt twee achttienponders met zware
kogels en brengt ze naar den bak."
Als dit door Corker en eenige anderen gedaan is, richt Chester deze
kanonnen niet op de Spanjaarden, maar op het ijs, waarop de Spaansche
stormladders steunen.
De eerste losbranding werpt vijftig man en hun ladders in het
water. "Wij zullen ze gauwer verdrinken, dan doodschieten!" gillen
de Engelsche matrozen--en een paar andere losbrandingen beslissen de
zaak, het ijs is vernield onder de voeten van de Spanjaarden en in
het ijskoude water spartelen een honderdtal veteranen.
De anderen geven het op. De door ijs omringde citadel geeft hun een
te harde noot te kraken.
Daar hij wel begrijpt, dat hij de zaak slechts erger kan maken door
vol te houden, geeft de Spaansche bevelhebber, oogenschijnlijk nog
niet gewond, bevel om terug te trekken en zijn veteranen voldoen
hieraan langzaam en maken rechtsomkeert in de richting van Amsterdam,
hun lichtgewonden meenemend.
Als 't Hoen bemerkt dat vele zijner vijanden uitglijden op het ijs,
begint hij te lachen en roept plotseling uit: "Wij moeten geen enkel
man van hen laten ontsnappen. Hen na, op schaatsen!" schreeuwt hij
tot de bevelhebbers van de andere Hollandsche schepen.
Dit voorstel wordt door alle Hollanders gretig aangenomen; de
Engelschen, die in staat zijn zich vlug op het ijs te bewegen, voegen
zich bij hen, en in minder dan vijf minuten stelt Guy op het gladde
terrein bij zijn schip een vijf en twintig man van de _Dover Lass_
op, ieder gewapend met haakbus en zwaard of piek en strijdbijl en
ieder met Friesche schaatsen onder de voeten.
Zelfs Oliver, die op schaatsen nauwelijks overeind kan blijven,
vergezelt hen. De Hollandsche bevelhebbers hebben over een grooter
aantal te beschikken, daar al hun mannen bedreven zijn in de nationale
liefhebberij van Holland.
De Spanjaarden, die er volstrekt niet op bedacht zijn, vervolgd
te zullen worden, gaan langzaam naar de stad terug en kijken zelfs
niet om, want het gezicht achter hen van verdronken of gedoode en
gewonde kameraden, die voortkrabbelen en bevriezen op het ijs, is
niet aangenaam.
"De gekwetsten kunnen ons niet ontsnappen," roept Maarten Merens,
een van de Hollandsche bevelhebbers, "wij zullen ze later wel op ons
gemak afmaken. Voorwaarts, hen achterna, die nog ongedeerd zijn,"
en de Geuzen spoeden zich voort, als zwaluwen in haar vlucht.
En zoo gebeurt het, dat de Spaansche bevelhebber plotseling achter zich
een krassend geluid hoort, veroorzaakt door de schaatsen op het ijs,
en omkijkend ziet hij vier- of vijfhonderd Hollanders en Engelschen,
niet de helft van het aantal krijgslieden, dat hij terugvoert, als
een zwerm vogels op hem afkomen.
Hij beveelt zijn manschappen zich om te wenden en zich op te stellen
teneinde den aanval af te wachten, doch zij doen dit niet snel
genoeg. Met hun vlugge schaatsen stormen de Hollanders en Engelschen
op hen in alsof het een charge van ruiterij was, het gladde ijs beneemt
hun hun kalmte en in een oogenblik is de Spaansche slagorde uit elkaar
gedreven, en het ijs wordt het tooneel van honderd afzonderlijke
gevechten, waarbij de Hollanders en Engelschen in het voordeel zijn,
daar zij aanvallen wien zij willen en zich terug kunnen trekken,
zoodra het hun behaagt.
Het is een kluchtig tooneel, ofschoon het bloed als water vloeit,
en mannen sterven schuddend van het lachen, hun lach met doodskreten
vermengd. Guy zelf moet, terwijl hij een man neervelt, lachen, als
het lichaam zonder hoofd een bokkesprong op het gladde ijs maakt. Een
Spanjaard, die vervolgd wordt door een Hollander, werpt zich in zijn
wanhoop plat op het ijs, en de Hollander rolt languit over hem heen,
doch vlug ter been als hij is, geeft hij zijn vijand een goed gemikten
trap in het oog met zijn Friesche schaats, en de Spanjaard is dood,
eer de Hollander weer goed op zijn beenen staat.
Nu de eerste woede van den strijd wat bedaard is, zoekt Guy den
aanvoerder op; deze ziet wederkeerig naar hem rond.
Tot op dit oogenblik heeft de Castiliaan zwijgend gevochten, elkeen
doodend, die onder zijn bereik kwam; ofschoon hij niet gewoon is,
zich op het ijs te bewegen, is zijn bedrevenheid in het schermen zoo
groot, dat twee of drie Hollanders gewond zijn neergezonken en een
Engelsch matroos zijn moeder nooit zal weerzien, door toedoen van
zijn Toledaansch zwaard.
De Spanjaard roept nu uit: "Kom op, ik ken u. Gij zijt de 'Eerste
der Engelschen'. Kom op, en al hebt gij vleugels, toch zal ik u
wel kortwieken!"
Op deze wijze van uitdaging is de Engelsche ridder wel verplicht
acht te slaan. Het is een manier, die in zwang was in de dagen van
de ridderschap en nog niet geheel verdwenen is in Engeland, en Guy
neemt haar aan.
En de twee strijders gaan op elkaar af; het reusachtig zwaard van den
Engelschman kan niet halen bij de veel scherper gepunte Toledosche
kling, en was Guy niet bekleed met zijn harnas, dan zou deze dag zijn
laatste zijn geweest.
De Spanjaard heeft een stalen polsgewricht en hij hanteert zijn zwaard
volgens de regels der beste Italiaansche school, maar Guy redt telkens
door de vlugheid zijner voeten zijn hoofd. Dit verbittert den Spanjaard
en hij knarst op zijn tanden--terwijl Guy een schaatsenrijderskunstje
in practijk brengt, dat hem in staat stelt, om den Castiliaan heen te
draaien en hem een paar houwen te geven, die zelfs diens bekwaamheid
in het schermen niet kan pareeren.
Den volgenden keer, dat hij een halven cirkel om zijn vijand
beschrijft, verwondt Guy hem licht. Doch vooruitschietend, terwijl hij
een houw doet, blijft een van Sir Guy's riddersporen in zijn schaatsen
haken, en hij zou verloren zijn geweest, als hij niet door een vlugge
beweging op zijn hurken was gaan zitten en zich op zijn beide schaatsen
uit de nabijheid van zijn tegenstander had laten wegglijden.
Hij is wel een vijftig el van hem af, eer hij zich omkeert, en bevindt
zich nu vlak tegenover den kleinen vaandrig De Busaco, die het hard
te verantwoorden heeft gehad en reeds gewond is; zijn hooge laarzen
belemmeren zijn bewegingen op het ijs.
Chester komt juist bijtijds om den kleinen Spaanschen vaandrig
in bescherming te nemen en zijn leven te redden, daar twee of drie
Watergeuzen hem bijna bereikt hebben, en De Busaco er in het volgende
oogenblik om koud zou zijn geweest.
Guy herinnert zich, dat zij in Antwerpen goede vrienden waren, en het
zou hem onmogelijk zijn, den vaandrig nu aan zijn lot over te laten;
met zijn rechterarm slaat hij dan ook twee pieken naar beneden, die op
den vaandrig gericht zijn, en hij roept hem toe: "Geef u aan mij over;
geef u aan mij over, dwaas!" Want de kleine Spanjaard verweert zich,
met getrokken zwaard, al wat hij kan.
Doch op hetzelfde oogenblik, terwijl hij weer een een uitval doet,
glijden de beenen onder den armen jongen weg en bonst zijn hoofd
met een geweldigen smak op het ijs, waardoor hij het bewustzijn zou
verloren hebben, als hij geen stalen helm op had gehad.
"Hij is de mijne!" zegt Guy, de zwaarden terugduwend. "Hij is mijn
gevangene. Geef u over, gij stijfkop van een Busaco!"
"Ik verklaar mij overwonnen," zegt Busaco somber. Maar eensklaps
glimlacht hij en roept uit: "Mon Dieu! Kapitein Guido Amati! Ja,
ik geef mij aan u over. Welk losgeld verlangt gij van me? Gij wilt
mij immers niet dooden, wel?"
"Neen, Busaco, gij zijt veilig. Tweemaal hebt gij mijn leven gered,
al wist gij het niet. Nu red ik het uwe."
"Ja," zegt de ander, "dat was vreemd, nietwaar, _kapitein Guido
Amati_? Naar de vlag te oordeelen, die van uw mast waait, wordt gij
nu den 'Eerste der Engelschen' genoemd."
Het zijn dwaze woorden en zij komen hem bijna duur te staan, want
de Engelschman weet, dat als zijn gevangene dit overbrengt aan het
Spaansche hoofdkwartier, hij geen kans meer heeft, om als Guido
Amati samenkomsten te hebben met Alva's dochter. Hij zegt: "Ja, de
'Eerste der Engelschen', maar geen losgeld voor u."
"Geen losgeld," mompelt De Busaco, "dus wilt gij mij dooden, omdat
ik uw geheim ken?"
"Neen! Zweer mij bij alles wat u op aarde dierbaar is, dat gij mij
nooit zult herkennen als den 'Eerste der Engelschen', al stond ik ook
in Alva's eigen paleis voor u. Er staan vijf duizend kronen op mijn
hoofd; zweer echter, dat gij mij nooit zult kennen als den 'Eerste
der Engelschen', doch enkel als Guido Amati."
"Ik zweer het bij dit kruis, dat mijn moeder mij gaf," zegt de kleine
vaandrig, het crucifix aan zijn lippen brengend. Daarna lacht hij en
voegt er aan toe: "De eed was overbodig. Ik wist het reeds."
"Wanneer--hoelang?"
"Sedert drie weken, toen ik den _werkelijken_ kolonel Guido Amati
zag. Gij zijt bevorderd, zooals gij misschien weet."
"En gij hebt er nooit over gesproken, zelfs niet tegen Amati zelf?"
"Neen--tegen niemand!"
"Waarom niet?"
"Santos! het was een geheim van een dame."
"God zegene u," zegt Guy, zijn gevangene aan het hart drukkend. "Het
zou misschien den goeden naam, maar niet de eer van een dame kunnen
schaden."
"O, iedereen weet, dat Dona de Alva een heilige is. Dwaas, dat zij
juist u moet beminnen. Zonderling--"
Doch zij hebben geen tijd, om verder over de zaak te spreken. Chester
neemt den jongen man bij de hand, trekt hem met zich mede over
het ijs en vergezelt hem voor meerdere veiligheid tot dicht bij
Amsterdam. Daardoor brengt Guy bijna zijn eigen leven in gevaar,
want er komen hun reeds Spaansche troepen te gemoet, hij verlaat dus
den vaandrig met een handdruk en een: "God zegene u. Denk er aan!"
"Vertrouw op mij. Ik heb gezien, hoe zij u aankeek. Ik weet, dat zij
u bemint en niemand zou haar verdriet kunnen aandoen--maar pas op,
daar komen mijn kameraden!" roept De Busaco.
Zich omkeerend, rijdt Guy naar zijn schip terug, waar hij Antony
en een paar anderen vindt, gebogen over het lijk van den Spaanschen
officier, met wien Guy het tweegevecht heeft gehad, dat zoo plotseling
werd afgebroken.
"Zij hebben hem gedood, nadat gij waart weggegaan," zegt Oliver. "Ik
heb hen terwille van u van zijn lijk afgehouden. Hij was een dapper
soldaat."
"Terwille van mij?" roept Guy uit. "Denkt gij soms, dat ik zal treuren
over een gevallen held? Als ik geen kleinen tegenspoed had gehad,
zou ik hem vermoedelijk zelf het licht hebben uitgeblazen, ofschoon
hij meesterlijk met het zwaard wist om te gaan."
"Dat zou verschrikkelijk zijn geweest," zegt de schilder.
"Waarom?"
"Gij zoudt _zelfmoord_ gepleegd hebben."
"_Zelfmoord_! Wat bedoelt gij daarmee?"
"Ik bedoel, dat de oogen van haar, die gij liefhebt, weldra zullen
weenen, als de dood van dezen man haar wordt bericht."
"Kerel, wat bedoelt gij toch?"
"Ik bedoel, dat dit kolonel Guido Amati is, de man, voor wien Hermoine
de Alva u houdt."
"Goede hemel!" zegt Chester, zich over den dooden man heenbuigend.
"Ik heb zijn kleederen onderzocht en hem zijn kostbaarheden afgenomen;
niet voor mijzelven, maar om ze op de een of andere manier aan zijn
familie ter hand te stellen," voegt de schilder er bij; "deze brief
echter komt u toe."
Als hij het document bekijkt bij het licht van de zon, die in het
Westen neerdaalt, ontstelt Chester hevig. Het is het handschrift,
dat hij kent en waarmee hij dweept, en dat hij zoo weinig onder de
oogen krijgt, ofschoon hij het niet vergeet, en hij leest:
"God zegene u, mijn dappere; gij zijt nu kolonel. Die bevordering is
spoedig gekomen, niet waar? Dat hebt gij aan mij te danken. Een goede
raad aan u, mijn held. Neem den 'Eerste der Engelschen' gevangen
of dood hem en gij kunt er zeker van zijn, dat gij generaal wordt,
en dat brengt u aan de kerkdeur, waar Hermoine u wacht."
"Groote God! Dat is afschuwelijk," mompelt Guy. "Gezonden door de
vrouw, die ik bemin, om mij te dooden! En nu zal zij hem beweenen."
"Ja, en hoe meer zij hem beweent, hoe teederder zij u bemint. Gij zijt
nog niet dood. O, wonderbare gedaanteverwisseling! Stel u de oogen van
Hermoine voor, als zij ziet, dat gij leeft. O God! kon ik slechts mijn
beminde in de oogen zien, die zich dáár bevindt," en Oliver wijst in
de richting van Haarlem. "Guido, help mij, om haar te redden."
Een oogenblik later roept Antony verschrikt uit: "Mon Dieu, wat scheelt
u?" want de Engelschman leunt zwaar tegen hem aan en brengt met moeite
uit: "Een--een kogel moet door mijn kuras heen zijn gedrongen!"
Als de schilder het staal heeft afgerukt, ziet hij, dat dit werkelijk
het geval is, ofschoon de woonde niet diep blijkt te zijn.
Aanhoudend bloedverlies gedurende al dien tijd, dat hij zich zoo
druk heeft geweerd, maakt hem nu zwak en mat, en Chester wordt op
zijn schip gedragen.
De Hollandsche bevelhebbers zijn volstrekt niet op hun gemak; als deze
koude aanhoudt, zal het ijs hun schepen opnieuw insluiten en zullen
zij aangevallen worden door het gansche garnizoen van Amsterdam, dat
hun nooit zal vergeven, vierhonderd van de beste Spaansche soldaten
verslagen te hebben.
"Er moet een wonder gebeuren, om ons nu te redden!" merkt 't Hoen
op. "Het tij moet wassen--de wind moet opzetten--het ijs moet smelten,
alles tegelijkertijd. Het is zeker wel eens gebeurd, doch niemand
heeft het ooit gezien, en ik veronderstel dus, dat Jan Veeder, onze
dominee, het een wonder zou noemen,--Jan Veeder, die de volgende week
een lijkpredikatie voor mij zal houden!"
Doch dienzelfden nacht geeft de Voorzienigheid, die de koude
heeft gezonden, hun een kans om te ontsnappen, de laatste in dien
winter,--want het wonder gebeurt. Een hevige wind en de vloed en de
dooi komen tegelijk, en de vloed is hoog genoeg, dat zij de Pampus
kunnen passeeren. De wind stuwt de zee hoog op, jaagt het broze ijs
uiteen, blaast de zeilen op, en de vier schepen zetten, met alle
zeilen bij, koers naar het Noorden en komen den volgenden morgen
behouden in de haven van Enkhuizen aan.
Doch Chester bemerkt van dat alles niets. Hij ligt buiten kennis,
daar hij wondkoorts heeft gekregen.
HOOFDSTUK XVI.
DE BERSERKER EED.
Na eenigen tijd herstelt Chester van de wonde, hem door een Spaanschen
kogel toegebracht, ofschoon het niet heel spoedig gaat, daar de
heelkunde in die dagen ruw en onwetenschappelijk was en zelfs dikwijls
den dood veroorzaakte. Als hij weer op krachten komt, verneemt hij,
dat de _Dover Lass_ is ingevroren in de haven van Enkhuizen.
Guy vindt echter, dat zij een grove fout hebben begaan, met naar
het Noorden te zeilen. Als zij in Delft gebleven waren, zouden zij
waarschijnlijk nu het meisje over het bevroren meer uit Haarlem hebben
kunnen redden.
Nu ligt tusschen hen en de bedreigde stad de dijk langs het IJ, bewaakt
door Alva's troepen, beschermd door Alva's forten, die Noord-Holland
zoodanig afsluiten, dat het onmogelijk is, den belegerden hulp te
verleenen.
Hij zal zijn schip verscheidene maanden niet kunnen gebruiken
vanwege het ijs, en overgehaald door Oliver, die zijn tijd heeft
verdeeld tusschen het verplegen van zijn gewonden kameraad en het
doen van wanhopige pogingen, om de waakzaamheid van Alva's troepen te
verschalken en Haarlem te bereiken, begeeft Chester zich eindelijk
op weg door Waterland naar Egmond. Hier tracht Diederik Sonoy,
die in Noord-Holland voor den prins van Oranje het bevel voert,
krijgslieden bijeen te brengen, om den Diemerdijk op het een of
andere zwakke punt aan te tasten en dat te versterken, teneinde voor
Amsterdam en de Spanjaarden elken toevoer af te snijden, zooals zij
dit voor Haarlem hebben gedaan.
"Pardieu!" merkt Oliver op, als zij hun weg vervolgen over half
bevroren meren en door dorpen, haast bedolven onder de sneeuw, "als
ik mijn altaarstuk bij mij had gehad, zou ik het hebben kunnen afmaken
tusschen twee schermutselingen in. Ik heb niets voor mijn kunst gedaan,
niets--en zelfs niets voor mijn liefde." Hij wringt wanhopig de handen.
"En wat heb ik voor de mijne gedaan?" zucht Guy.
"Diable!" zegt de schilder, die vermoedt, wat er omgaat in zijn
vriends binnenste, "Alva's schat zal onaangeroerd blijven, totdat de
Hertog de Nederlanden verlaat. Zelfs een oproer van zijn niet betaalde
troepen zal hem niet kunnen noodzaken, dien af te geven. Hij is goed
opgezouten voor den winter."
"Zijt gij er zeker van, dat de Hertog er niets van vermoedt, dat gij
de sleutels hebt laten maken?" vorscht Guy, die niet geheel en al
gerust is.
"Dat kan hij onmogelijk--want ik heb ze niet laten maken--ik vreesde
reeds, eer ik Mechelen had bereikt, dat men mij verdacht--daarom gaf
ik er geen last toe en vernietigde ik de teekeningen, eer ik Brussel
verliet," antwoordt Oliver. Een oogenblik later vervolgt hij met
een glimlach: "En wat Alva's dochter betreft, zij treurt zeker over
kolonel Guido Amati de Medina."
Het denkbeeld, dat zij treurt om zijn dood, maakt Guy wanhopig en
hij zou er alles voor over hebben gehad, om haar even in de schoone
oogen te kunnen kijken. Maar dat is zoo goed als onmogelijk, zoolang
zijn schip in het ijs ligt vastgevroren.
Om den tijd te dooden, slaat hij Spanjaarden dood en hij voegt zich
bij den troep, dien Sonoy bij het eerste teeken van de lente bij
elkaar brengt voor den aanval op den Diemer dijk.
Deze, bestaande uit achthonderd man, wordt ingescheept op een aantal
galeien en platboomde vaartuigen, die zich in beweging stellen zoodra
de winter voorbij is en de binnenwateren bevaarbaar worden.
Het punt van aanval is zorgvuldig uitgekozen, en wel daar waar de
dijk op zijn smalst is en het meest geschikt ter verdediging tegen
van Amsterdam komende troepen. Aan de eene zijde wordt de smalle
weg begrensd door het IJ, aan de andere door het Diemer meer, zoodat
Amsterdam van Muiden--en daarmee de weg voor proviand en versterkingen
van uit Utrecht--wordt afgesneden.
De aanval is plotseling en onverwacht. De Spaansche patrouilles, die
overrompeld worden, worden gemakkelijk teruggedreven en Sonoy versterkt
zich op den smallen weg, waarna hij, denkende, dat de zaak hiermee in
orde is, recht in zijn schik naar Edam gaat, om versterkingen te halen.
Wat Oliver betreft, hij is een en al vreugde. Hij kan den toren
van de Groote Kerk te Haarlem zien, nog geen twintig mijlen van hen
verwijderd, en hij meent dus, dat het oogenblik niet meer verre is,
waarop hij zijn beminde weer in zijn armen zal sluiten.
Doch de Spaansche gouverneur van Amsterdam kan natuurlijk niet
gedoogen, dat hem alle toevoer wordt afgesneden. Hij zendt onmiddellijk
een groote macht voetvolk met een paar kanonnen naar den dijk en
de seigneur De Billy, een beproefd veteraan van vele veldslagen,
bevelhebber te Muiden, zendt vierhonderd man Walen om de Geuzen van
de andere zijde aan te tasten.
In vereeniging met een menigte gewapende Spaansche galeien, doen
zij ongelukkig den aanval gedurende de afwezigheid van Sonoy. Diens
troepen, hoe dapper ook, zijn nu zonder oppersten aanvoerder. Zij
zijn voornamelijk samengesteld uit de bemanning van de Geuzenschepen,
waarvan iedere bevelhebber over de anderen wil commandeeren. Steeds
twistend onder elkander, wachten zij den aanval af, zonder discipline
en wederzijdschen steun.
Het gevolg is, dat zij niet gereed zijn, als het geschut tegen hen
begint te spelen en de eerste welgerichte schoten reeds de haastig
opgeworpen verdedigingswerken van de Hollanders vernielen. Reeds
hebben eenige der Geuzen den dijk verlaten en de wijk genomen naar
hun vaartuigen, om deze tegen de Spaansche galeien te verdedigen,
en ook om gereed te zijn tot vluchten.
"Wij moeten een aanval doen op de kanonnen," roept Chester uit. En hij
en Oliver, gevolgd door vijftig anderen, beproeven dit. Zij trachten
door de Spaansche speerdragers heen te komen, en banen zich een weg
met speer en piek naar een kanon, en had men hen krachtig bijgestaan,
dan zou het hun misschien zijn gelukt, ofschoon elke stap voorwaarts
een der hunnen het leven kost. Doch men laat hen in den steek en zij
worden eindelijk teruggedreven, bij ieder voetbreed grond een man
verliezend, terwijl de Spanjaarden de gewonden onbarmhartig afmaken.
Met moeite slaat Guy er zich doorheen en hij moet zijn vriend, den
schilder, die doodelijk gewond is, nog meesleepen. Maar als hij binnen
de versterking terugkeert, vindt hij deze verlaten; alle manschappen,
die ze moesten verdedigen, zijn naar de booten gevlucht--behalve
één, Jan Haring van Hoorn. Deze held heeft post gevat op het smalste
gedeelte van den dijk en verdedigt zich met zwaard en schild tegen
een duizendtal veteranen van Alva's leger. Gelukkig voor hem, kunnen
zij hem slechts één voor één bevechten, daar de dijk zeer smal is,
het diepe Diemer meer aan de eene zijde ligt, en het snelstroomend
water van het IJ aan de andere.
Haring's verdediging geeft Guy tijd, om een oogenblik adem te scheppen.
Zich over zijn vriend heenbuigend, mompelt hij tusschen zijn vast
opeengeklemde tanden: "Vrees niet! Die Spaansche honden zullen u
niet levend in handen krijgen." Dan veegt hij het doodszweet van zijn
vriends voorhoofd en ziet smartelijk in het hem zoo dierbaar gelaat,
dat reeds met een doodskleur overtogen is.
Met moeite brengt de stervende uit: "Red uzelf!"
"En u eveneens!"
"Red uzelf!" Uit Oliver's oogen spreekt een angst, die geen doodsangst
is. "Red uzelf, om mijn Mina te redden. Zweer mij, Guido, mijn vriend,
dat gij haar zult redden!"
"Dat heb ik reeds gedaan," fluistert Guy haastig. "Wenscht gij nog
iets anders?"
"Enkel dit--doch gij zijt--geen--kunstenaar. Ik zou zoo gaarne--mijn
altaarstuk--hebben afgemaakt. Ik--zie--nu--_werkelijke_ engelen--"
De laatste woorden klinken als een zucht, en Antony wendt zijn oogen
naar den blauwen hemel, en de ziel van den patriot gaat daarheen,
waar de _werkelijke_ engelen en de _ware_ Madonna zich bevinden.
Daarna kijkt Chester in het rond, om tot de ontdekking te komen, dat
hij er weinig beter aan toe is dan zijn doode vriend. De Spanjaarden
bestoken hem van voren en van achteren. De Hollandsche schepen zijn
alle een halve mijl ver weggedreven; aan de IJ-zijde snijden Spaansche
schepen den terugtocht af.
Guy werpt een snellen blik om zich heen, om een uitweg te zoeken en
vindt dien in het Diemer meer. Ongeveer vijftig el van land ligt een
kleine sloep, behoord hebbende aan de Spaansche wacht, die op deze
plaats werd verrast, en waarvan de touwen gedurende het gevecht zijn
losgesneden; het is de eenige sloep op het Diemer meer.
Ras besloten, snelt hij op Haring toe, uitroepende: "Dat is onze
eenige kans!"
Samen hakken zij nog eens op de Spanjaarden in, om tijd te winnen,
en springen daarna in het meer. Als zij verdwijnen, stijgt er een
kreet van woede op uit de Spaansche huurlingen, die hun een kogelregen
nazenden. Doch zij bereiken, elkander hulp verleenend, gelukkig de
sloep, klimmen er in, nemen de riemen en zijn weldra buiten schot.
En als hij toevallig naar den dijk kijkt, huivert Guy en wendt zijn
hoofd af.
"Zij snijden hem het hoofd af," fluistert Haring. "Het is Alva twee
duizend Carolusguldens waard."
Guy weet, wiens hoofd de Hollander bedoelt, en zijn hart wordt nog
meer vervuld met haat en verbittering tegen de Spanjaarden. Hij wordt
er opnieuw door versterkt in zijn besluit, om zijn gelofte aan zijn
dooden kameraad te houden, al zou het hem ook het leven kosten.
"Het was een Berserker eed," mompelt hij, "doch ik zal hem houden." En
hij kijkt naar zijn vijanden, die zijn vriend hebben omgebracht,
met iets van dien nobelen waanzin, die in de aderen der Berserkers
gloeide, namelijk de woede om zijn vijanden te verslaan, zonder zich
te bekommeren om zijn eigen leven, dat welbehagen in het dooden,
onverschillig of men er zelf bij te gronde gaat, zoolang men nog niet
verzadigd is van doodslag en wraak.
Maar de stem van den Hollandschen zeeman doet hem van de romantiek
tot de werkelijkheid terugkeeren. Deze zegt: "Sir Chester, het ziet
er slecht met ons uit. Wij zijn aan de verkeerde zijde van den Diemer
dijk--en hebben geen wapens. Wij kunnen den dijk niet weer oversteken,
om te trachten onze vrienden te bereiken, want hij is nu over zijn
geheele lengte ingenomen door die helsche Spaansche troepen. Wij hebben
vandaag echter eenige hunner overhoop gestoken en wij zullen er nog
meer naar de andere wereld zenden, eer zij het ons doen, ofschoon
wij geen andere wapenen hebben dan onze tanden en nagels,"--want
de beide mannen zijn genoodzaakt geweest, hun wapens weg te werpen,
om naar de sloep te zwemmen.
"Wij zijn niet aan den verkeerden kant van den Diemer dijk," antwoordt
Guy op beslisten toon. "Tenminste, ik niet."
"Hoezoo?" vraagt Haring, zijn oogen wijd opensperrend.
"Omdat ik naar Haarlem ga, en gij de man zijt, om mij er heen te
brengen. Gij kent immers het land?"
"Iederen drop water en iederen korrel zand, die er in is, en daarvoor
vecht ik."
"Dan kent gij misschien een weg, om van hier in het Haarlemmer meer
te komen?"
"Zonder wapens?" vraagt de Hollander. "Dat zal moeilijk gaan;
wij kunnen niet vechten en--het stuit mij tegen de borst, voor de
Spanjaarden te gaan loopen!"
"Wij moeten eerst vluchten om later te kunnen vechten," mompelt Guy,
"en spoedig ook." Want de Spanjaarden zijn bezig, een boot over
den dijk te dragen, om hen te vervolgen. Gelukkig zijn er twee paar
riemen in de sloep, die licht is, en Haring en Chester roeien al wat
zij kunnen over het Zuidwestelijk gedeelte van den nauwelijks twee
mijlen langen Diemer plas.
Zij zijn nu voor het oogenblik in veiligheid, want als de Spanjaarden
bemerken, dat zij zoo snel als zij kunnen wegroeien, zien zij er van
af, om een boot over den dijk te sleepen. De beide mannen overleggen
nu haastig, wat hun verder te doen staat.
"Het is onmogelijk, langs dien weg te ontkomen," verklaart Haring, naar
het Oosten wijzend, waar de weg naar Utrecht het meer begrenst. "Die
is te goed bewaakt. Mogelijk dat wij aan de Westzijde aan land kunnen
komen, waar het meer en de Amstel samenvloeien. Het is slechts een
mijl bezuiden Amsterdam; er kruisen wachtbooten."
Dat is de richting, die Guy wenscht te nemen, en hij stemt gretig
met het voorstel in, vragend: "Is er in de plassen en meren, waarmee
dit land overdekt is, niet een weg, waarlangs wij naar het Haarlemmer
meer kunnen roeien?"
"Ja, er is een weg," antwoordt Haring. "Doch de eerste zes mijlen
zullen wij moeten afleggen onder aanhoudend gevaar voor ons leven. De
laatste twaalf mijlen gaan over het terrein, dat men elkander betwist,
waar wij dus zoowel vijanden kunnen ontmoeten, met wie wij zullen
moeten vechten, als vrienden, die ons kunnen helpen. Hadden wij
maar wapens," zucht de Hollander, "dan hadden wij kans, al vechtende
Haarlem te bereiken, en Alva's schepen te ontloopen."
"Wapens!" merkt Guy op, "gij hebt uw zeemans mes en ik mijn ponjaard."
"Voor den duivel! Dat zaakje zullen wij dan opknappen met ponjaard
en mes," zegt Haring, grimmig lachend. "Ik heb er altijd schik in,
een Spanjaard te pakken te krijgen."
Zij onderzoeken de sloep nu nauwkeurig en vinden een mast en een
zeil, die vóóruit zijn opgeborgen, wat hun goed te stade komt, want
er waait een lichte bries, die hun gunstig is. Zij plaatsen den mast
en hijschen het zeil.
Eensklaps slaakt Haring, die bezig was de kastjes te onderzoeken,
een vreugdekreet.
"Wat is er?" vraagt Guy.
"Mondvoorraad! Deze schurken van Spanjaarden meenen het goed met
ons. Hier is een flesch Spaansche wijn, waarvan ik evenveel houd,
als ik den man haat, van wien hij afkomstig is, en overvloed van
roggebrood en gezouten haring, met olie om ze te bakken. Het zal
heerlijk naar binnen glijden. Dat is een buitenkansje."
"Ja, en hier is nog iets beters," roept Guy uit.
"Wat kan nog beter zijn dan eten?" vraagt de Hollander.
"_Wapens_!"
In het kastje aan de andere zijde van de sloep heeft Chester vier
Spaansche haakbussen gevonden met ammunitie, een zwaard en een
strijdbijl. Zij wenschen elkander wederkeerig geluk met hun vondst,
want zij zijn nu goed toegerust voor hun avontuur.
Een kwartier later naderen zij de plaats, waar het Diemer meer
samenvloeit met het aardige riviertje de Amstel, dat van het Zuiden
komt. Er staat een wachthuis bij het punt van samenvloeiïng, met de
Spaansche vlag wapperende op het dak. Een paar Spaansche voetknechten
staan er voor op post; maar het is een zoele dag, die hen slaperig
maakt, de boot onder zeil glijdt onhoorbaar langs hen heen, en eer
Alva's veteranen recht wakker zijn geworden, is de kleine sloep hen
reeds een vijftig voeten voorbij.
"Nu," fluistert Guy, "ter gedachtenis aan Oliver!"
Dit zeggende, schieten zij beiden, en de veteranen vallen neer met
de kogels tusschen hun ribben, terwijl de sloep den Amstel opzeilt.
Doch de twee gewonde Spanjaarden, die voor het wachthuis liggen te
kermen, hebben vijf kameraden. Dezen springen snel in een boot en
onder wilde kreten van woede en wraak hebben zij weldra de vervolging
van de moordenaars hunner makkers begonnen.
"Dat hebben wij hem eens netjes gelapt," merkt de Hollander op. "Ik had
gedacht, dat wij hier drie of vier patrouille-booten zouden vinden,
doch alles schijnt samengetrokken te zijn bij den Diemer dijk. En
nu vooruit, daar komen zij!" De beide mannen grijpen de riemen,
maar het is een hard werk, tegen den stroom in te roeien, en vier
man hanteeren de riemen in de Spaansche boot, die op hen wint.
"Haal op, Haring, terwijl ik de haakbussen laad. Ik kan dit vlugger
dan gij," zegt Chester. En een oogenblik later voegt hij er aan toe:
"Laat ze nu maar komen, wij hebben vier geladen geweren, twee voor
ieder van ons."
Haring laat nu ook de riemen rusten en beiden wachten de vijanden af,
die snel naderen, denkende, dat zij gemakkelijk spel zullen hebben,
daar zij met hun vijven zijn, van wie er nu twee roeien, terwijl de
andere drie de geweren laden.
Maar dat staat den Hollander en den Engelschman volstrekt niet aan.
Als een van hen gewond wordt, is de andere ook reddeloos verloren. Zij
grijpen opnieuw de riemen en draaien snel om een uitstekende punt,
beplant met wilgen, die juist hun bladeren beginnen te ontplooien en
hun eenigermate een schuilplaats bieden.
Zoo vlug als zij kunnen, landen zij, ieder met twee geweren, en
kruipen dwars over de smalle landtong, om de Spanjaarden aan te vallen,
als zij de punt willen omroeien. Uit hun hinderlaag vuren zij op hun
vervolgers, dooden er één en wonden twee anderen doodelijk.
Op zulk een moorddadige wijze begroet, wenden de Spanjaarden, met
een kreet van verrassing en schrik, hun boot en laten zich de rivier
afdrijven.
"Niet één hunner moet kunnen terugkeeren, om ons paardenvolk achterna
te zenden!" fluistert Haring.
"Vooruit dan, dan zullen wij ook met de twee anderen afrekenen,"
antwoordt Guy. En hun geweren opnieuw ladend, snellen zij weer naar
hun sloep en halen met de uiterste inspanning de Spanjaarden in,
die roeien wat zij kunnen, maar niet zijn opgewassen tegen zulke
waterrotten als de Geuzen.
Een paar schoten, daarna een van Alva's veteranen het hoofd tot aan
zijn kin gekloofd met de strijdbijl en de Spaansche patrouille-boot
drijft de rivier af, slechts gevuld met lijken.
"Dat was een gelukje," zegt de Hollander. "Nu kan niemand van hen
alarm maken. Totdat wij aan het wachthuis te Ouderkerk komen, zullen
wij wel geen Spanjaarden meer ontmoeten. Maar daar ligt soms een
heele compagnie. We moeten trachten, de bezetting in de duisternis
te verschalken."
Zij roeien het riviertje nu verder op, dat kalm en langzaam verder
stroomt, en om zes uur 's avonds verschuilen zij zich tusschen de
wilgen, er zooveel mogelijk voor zorgende, dat niemand er hen kan
vinden. De boeren, die zij tegenkwamen, zijn voor hen gevlucht. Zij
durven geen vuur aan te maken, maar eten hun gezouten haring en brood
met olie en wachten de naderende duisternis af.
Weldra daalt deze neder; het wordt een stikdonkere nacht, zonder
maan. Haring en Guy roeien behoedzaam den stroom op en zien binnen
een half uur de lichten van Ouderkerk. Zij houden zich nu aan den
anderen kant van de rivier, terwijl de Hollander als loods dienst
doet, daar hij blijkbaar iedere ondiepte in de rivier kent, en zij
zouden de plaats, een klein dorpje, ongemerkt voorbij zijn gekomen,
als een paar honden niet waren beginnen te blaffen, wat ten gevolge
heeft, dat de Spaansche schildwacht op den oever hen aanroept.
Zonder te antwoorden, roeien de beide mannen uit al hun macht, doch
zoo zacht mogelijk, voort, en weldra houden de honden op met blaffen
en hervat ook de schildwacht zijn geregelden gang, zeker denkend,
dat er, daar hij niets heeft gezien, ook niets is voorbijgegaan. Zij
meenen dan ook, als zij de plaats voorbij zijn, uit het gehuil van
de honden op te merken, dat de Spanjaard hen schopt, omdat zij een
valsch alarm hebben gemaakt.
Bijna den geheelen nacht roeien zij door en bemerken tot hun vreugde,
als de dag aanbreekt, dat zij in het Legmeer zijn, een lange, smalle
strook water, die zich bijna tot aan het Haarlemmer meer uitstrekt. In
den vroegen morgen worden zij echter achtervolgd en ingehaald, en dat
zou waarschijnlijk hun dood zijn geweest, als hun vermeende vijanden
niet waren gebleken, vrienden te zijn.
Het is een kleine patrouille-boot, die dit onveilige water bevaart
in dienst van den prins van Oranje.
Van den bevelhebber vernemen zij, dat De Bossu pas nog meer galeien op
het Haarlemmer meer heeft gebracht, en dat zij een harden dobber zullen
hebben, om door de Spanjaarden heen te komen, daar de Hollandsche vloot
zich aan de Kaag bevindt, aan het Zuidelijk gedeelte van het meer,
om gekalfaterd te worden. "Ik zou u afraden, te gaan," zoo besluit
de Hollandsche bevelhebber.
Guy echter begrijpt, dat het gevaar elken dag grooter zal worden,
dat Alva steeds meer schepen naar het Haarlemmer meer zal zenden,
en hij dringt er dus op aan, om verder te gaan, en Haring is niet de
man om hem in den steek te laten.
"Nu, als gij er dan op staat," antwoordt de Hollandsche bevelhebber,
"zullen wij u helpen."
Zijn matrozen helpen Guy en Haring nu om hun sloep van het Legmeer
door de polders te brengen, over een sloot, die langs een dijk loopt
en in het Haarlemmer meer uitkomt.
"Nu," zegt Chester, "hoeveel levensmiddelen kunt gij missen? Het zou
tegen alle menschelijkheid in zijn, als wij in die uitgehongerde stad
kwamen en geen enkelen zak meel voor hun hongerige monden meebrachten."
"Gij hebt gelijk," antwoordt de bevelhebber der boot. "Wij zullen
u driehonderd pond meel meegeven, meer kan uw boot niet dragen. Gij
zet uw leven op het spel," vervolgt hij. "Ga liever vannacht. Op het
Zuidelijk gedeelte zijt gij veiliger. Zoodra gij in de nabijheid van
Haarlem komt, pas dan op! De Spanjaarden hebben altijd twee of drie
galeien bij de Fuik."
Den raad hunner vrienden opvolgend, gaan Haring en Chester weer onder
zeil, nadat zij een flesch brandewijn hebben gekregen, die hen geheel
verkwikt, en spoeden zich over het Haarlemmer meer naar twee kleine
eilanden aan de Westzijde, ongeveer vier mijlen ten Zuiden van de stad.
Daar blijven zij liggen, totdat het weer nacht is en bereiken in
de duisternis, ofschoon zij slechts ternauwernood ontkomen aan een
patrouille-boot, de Fuik en landen aan een der kleine forten, daar
gebouwd om de gemeenschap open te houden tusschen het meer en de
belegerde stad.
Hier worden zij verwelkomd door een menigte uitgehongerde, uitgeteerde,
doch vastbesloten burgers, die, dank zij den ontberingen van het beleg,
meer gehard zijn dan veteranen. Want steeds leert de geschiedenis,
dat als de burger opstaat om huis, vrouw en kinderen te verdedigen,
geen krijgsman zoo goed honger, dorst, wonden en folteringen kan
verdragen, als hij, die vecht met het oog op zijn dak gericht en die
iederen nacht terugkeert van de verschrikkingen van den oorlog, om
zijn vrouw en kinderen te omhelzen, wier aanblik hem nog vastberadener
weer doet vertrekken, terwijl hun kussen en tranen hem nog heldhaftiger
doen strijden.
HOOFDSTUK XVII.
GEËMANCIPEERDE VROUWEN IN 1573.
Guy en Haring worden met zooveel vreugde begroet, als alleen
belegerden, tot wanhoop gedreven en van alles afgesneden, bij het
zien van vrienden uit de buitenwereld, aan den dag kunnen leggen.
"Brengt gij tijding van naderende hulp?" roept een Hollandsche burger
van de wacht hun toe.
"Is de vloot van den Prins bijna gereed?" fluistert een ander met
angstige lippen. "Wij hebben door een postduif bericht gekregen,
dat hij troepen uitrust te land."
"Vertel mij van mijn vrouw in Delft, Margriet Enkhuysen--gij hebt
haar toch gezien, nietwaar?" vraagt een ander.
Zij deelen de reden hunner komst mee en leveren hun drie zakken af,
waarna zij de stad in worden geleid door de Schalkwijker poort. Men
heeft niet noodig Guy te vertellen, dat hij in een stad is, die reeds
weken lang belegerd wordt en waar de nood op het hoogste is gestegen.
De straten zijn in duisternis gehuld, er branden geen lichten, behalve
in de Groote Kerk, nu gebruikt voor hospitaal, en in het Stadhuis,
waar Ripperda, de commandant, krijgsraad houdt met zijne officieren.
Het is onnatuurlijk stil in de stad. Men hoort geen blaffende honden,
men ziet geen katten, zij zijn alle opgegeten. Het eenige geluid in
de straten is de geregelde stap van patrouilles, die elkaar aflossen,
of van compagnieën, die naar de wallen trekken. De stemmen van de
schildwachten klinken hol en zwak van den honger.
Guy verlaat Haring bij _De Zwaan_, waar nu geen gelukkige burgers
zitten en waarbinnen alles donker is, om zich te begeven naar het
groote ravelijn tusschen de St.-Jans- en de Kruispoort teneinde Pieter
Kies te zoeken, die, zooals hem gezegd is, daar de wacht heeft.
"Waarom hebt gij de dochter van Niklaas Bodé Volckers niet uit de
stad gezonden, voordat zij belegerd werd?" vraagt Guy verontwaardigd.
"Omdat wij haar noodig hadden."
"_Haar_ noodig hadden? Hoe zoo? Zij is een vrouw, een non-combattante."
"Vrouwen zijn hier geen non-combattanten. Hadden wij de vrouwen niet,
dan zouden wij mannen de stad niet kunnen houden."
"Gij wilt toch niet zeggen, dat Mina vecht?"
"Neen, zij vult zandzakken en naait die dicht, maar er zijn anders
vrouwen genoeg, die vechten. Vechten, evengoed als mannen. Vrouwen
zijn hier mannen! Neen, zij zijn meer dan dat, zij zijn engelen van
barmhartigheid en--engelen van den dood, die met dezelfde handen
den eenen dag de gewonden verplegen en den anderen de Spanjaarden
dooden. Daar hebt gij bijvoorbeeld de weduwe Kenau Hasselaer,--de
Spanjaarden vluchten voor haar veel eerder, dan voor menigen man van
het garnizoen."
"Alles goed en wel," zegt Guy, "maar ik heb mijn vriend, den beminde
van het meisje, beloofd, haar veilig buiten Haarlem te brengen."
"Hoe zoudt gij dat kunnen?" vraagt de burger grimmig.
"Dat is mijn zaak, als zij het er op wagen wil."
"Zie dan, dat gij den commandant Ripperda te spreken krijgt. Als hij
zijn toestemming geeft, is het mij ook goed. Weigert hij, dan weiger
ik ook. Zij is hier veiliger. Meent gij, dat wij van plan zijn,
ons over te geven? Niet zoolang wij nog iets te eten hebben."
Hiermee gaat Guy heen. Doch Ripperda, de commandant, heeft het druk
en is niet te spreken; Chester begeeft zich dus naar _De Zwaan_, naar
Haring; de herberg is zindelijker dan ooit; eigenlijk te zindelijk,
want er is niets, wat haar vuil kan maken--er is niets te eten,
behalve een soep, gekookt van het gras uit de straten. Daarom spreekt
het tweetal dan ook maar zijn eigen voorraad aan, dien zij uit voorzorg
hebben meegebracht.
Doch de reuk van de gezouten haring is zoo sterk, dat de kinderen
zich aan de deur verdringen, en de weduwe Hasselaer, die juist van de
wallen komt en zich van haar borstkuras ontdoet, woedend uitroept:
"Laffe kerels, wat doet gij? Zulke lekkere beetjes zijn voor de
gewonden!" En zij grijpt den Spaanschen wijn, den brandewijn, het brood
en de haring en alles wat zij hebben en loopt er, zoo vlug als zij kan,
mee naar de kerk, nu een hospitaal, ofschoon zij zelve watertandt bij
het zien van zulke ongekende lekkernijen,--gevolgd door de kinderen,
die snikken en smeeken om een stukje haring--een heel klein hapje,--of
om er tenminste even aan te mogen ruiken.
Doch Kenau Hasselaer is onverbiddelijk en de gewonden krijgen de
haring.
Guy en Haring kijken elkaar verbluft aan. "Wij zullen ons morgen
vroeg," zegt de Engelschman, "moeten melden om op rantsoen gesteld te
worden. Het is, geloof ik, een half pond beschimmeld brood, gemaakt
van zemels."
"Voor den duivel!" bromt de Hollander. "Wij moeten hier zien uit te
komen, zoolang wij nog krachten hebben. Als dat satansche wijf ons
tenminste den brandewijn nog maar gelaten had!"
Zij besluiten maar naar bed te gaan en vallen weldra in een diepen
slaap, daar zij geheel en al op zijn door de inspanning van den
vorigen nacht.
Zij worden echter al spoedig gewekt door het gekletter van wapenen,
het luiden van de klokken van de Groote Kerk en de kleinere klokken,
vermengd met het gedonder van het geschut.
Bovendien worden zij heen en weer geschud door de onzachte hand van
vrouw Hasselaer.
"Wordt wakker, luilakken," roept zij uit, "en vecht voor uw
leven! Op! Ik zal u den weg wijzen."
Wel wetende, dat de Spanjaarden ook hen zullen ombrengen, als zij de
stad innemen, grijpen Guy en zijn metgezel haastig naar de wapenen en
spoeden zich met de weduwe door de donkere straten, welke nu vol mannen
zijn, die uittrekken, om voor hun bedreigde haardsteden te vechten.
Als zij zijn aangekomen op den wal ten Oosten van de Kruispoort,
die in een blokhuis is herschapen, zien de beide mannen, die aan de
oorlogstooneelen gewoon zijn, zich verplaatst te midden van een strijd,
zooals zij nog nooit hebben bijgewoond. Want zij bevinden zich hier
bij de vrouwen-afdeeling.
"Hel en duivel! Er is hier geen enkele man. Wij met ons beiden zullen
hier niet veel uitrichten," roept Haring uit.
"Gij niet?" roept Kenau Hasselaer uit; "nu, wij wel. Vrouwen van
Haarlem, toont dezen knapen, wat vechten is!"
Zij doen het en maken Haring, die een held is, evenals Chester,
den wakkeren Engelschman, bijna beschaamd door haar daden van
dapperheid--Kenau Hasselaer en andere zestiende-eeuwsche Amazonen.
"Duivels! Katten moeten voor haar onderdoen!" roept Haring uit, als
hij ziet, hoe zij de Spaansche veteranen ontvangen, die aanrukken in
de meening dat de stad reeds in hun macht is; want het is een aanval
bij verrassing geweest en hij zou bijna geslaagd zijn.
Om voorbereidingen te treffen voor den grooten uitval, in vereeniging
met Oranje's aanval van het meer uit, die door middel van postduiven
de stad is aangekondigd, zijn de wachten verzwakt op het ravelijn, het
groote vestingwerk juist achter de gracht, dat loopt tusschen de Kruis-
en de St-Janspoort, vlak tegenover het hoofdkwartier van Don Frederik.
Dit ravelijn is platgeschoten en vernield onder het onafgebroken vuur
van de zware Spaansche batterijen, in den nacht is de gracht haastig
overbrugd door pontons, die er door Vargas zijn overgeworpen.
De veteranen van Romero, De Billy en Vargas zijn er overgetrokken en
hebben kalm postgevat aan den voet van het ravelijn.
Nadat zij een oogenblik hebben uitgeblazen, heeft hun voorhoede de
bressen beklommen, en eer de Hollandsche schildwachten, die uitgeput
waren door nachtwaken, honger en vermoeienis, wisten wat er met hen
gebeurde, hadden zij de meesten hunner gedood en bezit genomen van het
verdedigingswerk, dat de Spanjaarden voor den sleutel der stad houden.
Bovendien hebben zij het groote blokhuis bij de Kruispoort vermeesterd
en heeft Romero de St-Janspoort bezet.
"Slaat er op in! Houwt dood--Haarlem is ons!" is de kreet, die Don
Frederik's gelukkige ooren bereiken, als hij beveelt versterkingen
te zenden, om zijn succes te verzekeren.
Doch op hetzelfde oogenblik, dat de Spanjaarden dwars over het
ravelijn denken binnen te stormen, doen zij een ontdekking, die hun
minder aangenaam verrast.
Terwijl het geschut, week aan week, het ravelijn heeft gebeukt,
hebben de belegerden, voornamelijk de vrouwen en de kinderen, er vlak
achter een hulpravelijn opgericht, van zakken zand en aarde, die beter
bestand tegen het geschutvuur en even moeilijk te beklimmen is als
het ravelijn. Ze was onzichtbaar voor de Spanjaarden en zij hebben
er dan ook niets van bemerkt, eer zij, na de eerste versterking te
hebben beklommen, de tweede voor zich zien oprijzen.
Terwijl Alva's krijgslieden een oogenblik verrast blijven staan, wordt
het hulpravelijn bezet door de gealarmeerde bevolking van de naburige
straten. Een oogenblik later worden de verdedigers versterkt door de
Duitsche troepen van het garnizoen, en met den kreet: "De Spanjaarden
komen!" begint het gevecht.
De zwakste plaats in Haarlem's muur is die, vlak bij het blokhuis
aan de Kruispoort, die nu bezet is door Vargas' veteranen. Deze
verschansing wordt verdedigd door Kenau en haar medestrijdsters. Dit
is een eerepost, en Ripperda, de bevelhebber der stad, weet, dat hij
dit zwakke punt aan niemand beter kan toevertrouwen dan aan haar,
die hij er heeft geplaatst, en hij heeft toch veteranen onder zijn
bevel, die menige campagne hebben meegemaakt, en achthonderd dappere
Schotten, die nu zijn teruggebracht tot anderhalf honderd, alsmede
de Fransche compagnie onder Courie.
Want deze vrouwen vechten niet alleen voor al hetgeen waarop
een man prijs stelt, maar bovendien om zich te vrijwaren voor
martelingen. Allen zonder uitzondering, meisje, vrouw of weduwe,
rillen als zij denken aan de Spaansche barmhartigheid tegenover de
hulpelooze vrouwen van een veroverde stad.
Alva's veteranen schrijden thans weer vol vertrouwen voorwaarts. Zij
hebben zich van den eersten wal meester gemaakt, waarom zouden zij
nu ook den tweeden niet nemen?
Zij beklimmen de helling met de kreten: "Philips!" en: "Don
Frederico!" om op den top een hartelijk welkom van Sorosis te
ontvangen.
Achter den wal is een groot vuur aangemaakt, waarover een reusachtige
ketel hangt vol kokende pekel. Eerst wordt de vijand met een salvo
begroet, zoodat hij een oogenblik terugdeinst, iedere vrouw vuurt _à
bout portant_ haar musket af op den naderenden vijand, die aarzelt
onder die slachting.
"Spoel die Spanjaarden weg!--vooruit met het water!" roept de weduwe
uit, en terwijl zij den eersten emmer met het kokende vocht grijpt,
werpt zij den inhoud in het gelaat van een Italiaanschen kapitein,
wiens wapenrusting, hoe solide ook, hem toch niet kan bewaren voor
vreeselijke brandwonden. Terwijl hij het uitbrult van pijn, maakt
zij hem af met haar zwaard.
En haar gezellinnen storten de kokende pekel met vlugge handen over
de Spanjaarden uit, die brullen en schreeuwen en zich wringen van pijn.
Maar anderen, van achteren opdringende, nemen hun plaats in; de
vrouwen gaan dezen te lijf met slagzwaarden. Daar zij geen vrees voor
den dood kennen, dragen zij geen schild, doch zwaaien haar groote
wapenen met beide handen, en tegen de kracht van zulk een slag baat
geen handigheid in het pareeren.
"Piekeniers vooruit!" schreeuwt De Billy, doch een oogenblik later
wordt hij gewond en van het tooneel van den strijd weggedragen en de
piekeniers rukken niet snel genoeg aan, want Kenau Hasselaer veegt,
aan het hoofd van haar vrouwen, het hulpravelijn schoon en drijft
iederen Spanjaard, die nog leeft, in het blokhuis bij de Kruispoort.
Daarna lacht zij schor: "Wij hebben het gevuld. Nu, vrouw Jannaps--uw
taak!"
En een vrouw, die geduldig heeft gewacht op den top van het
hulpravelijn, springt naar beneden en roept, als zij een oogenblik
later terugkomt, uit: "Ik heb de lont in het kruit gestoken!"
Deze woorden worden bijna op hetzelfde oogenblik bevestigd en het
groote blokhuis aan de Kruispoort, dat vooraf met ongeveer twintig
vaten kruit in gereedheid was gebracht voor zijn Spaansche bezoekers,
vliegt in de lucht, met honderd man Waalsch voetvolk van De Billy en
een detachement van Vargas' veteranen.
Daarna drijven zij de laatste nog niet gewonde Spanjaarden terug over
de kleine brug, en ofschoon Romero met zijn compagnie de St.-Janspoort
bezet houdt, aan den anderen kant van het hulpravelijn, kan niet
één der schildwachten zijn hoofd ongestraft naar buiten steken, door
de hevigheid van het vuur uit de nabijgelegen huizen en van twee of
drie kleine kanonnen. Voor deze ontvangst trekt Romero, die een oog
bij het gevecht heeft verloren, zich met zijn manschappen terug,
dat wil zeggen, met degenen die er nog toe in staat zijn, want nu
komt het verschrikkelijkste van alles.
Het voorbeeld volgend van den vijand, die zich berucht heeft gemaakt
door zijn wreedheden, dringen de Hollanders vooruit, en langzaam en
in koelen bloede, zooals slagers te werk gaan, maken zij de Spaansche
gewonden af, die tevergeefs om genade smeeken.
Gedurende het gevecht zijn Guy en Haring steeds aan de zijde van Kenau
Hasselaer gebleven. Zoo vaak de vrouwen een uitval hebben gedaan,
hebben de twee mannen er aan deelgenomen, en als zij terugkomt,
klopt zij hen op den schouder, uitroepend: "Goed zoo jongens, gij
hebt u flink gehouden, haast zoo flink als wij vrouwen! Gij hebt den
moed om te vechten; hebt gij ook den moed om met ons den hongerdood
te sterven?"
In dat laatste hebben noch Haring noch Guy veel lust; zij zijn
buitendien ook met een bepaald doel hier gekomen. Guy zoekt dus
Ripperda op, die op den wal staat, omringd door zijn officieren, en
vraagt hem verlof, om de dochter van Bodé Volckers buiten de stad te
mogen brengen.
"Ik ben zeer verheugd, u weer te zien, 'Eerste der Engelschen', en
ik dacht, dat gij bij ons wildet blijven," antwoordt de Hollandsche
bevelhebber.
"O, gij hebt geen gebrek aan soldaten, mannen noch vrouwen," antwoordt
Guy. "Gij hebt reeds te veel eters in de stad."
"Gij denkt toch niet, dat de vijand de stad zal innemen?"
"Niet door geweld van wapenen," antwoordt de Engelschman. "Daarom zeg
ik, hoe minder monden er zijn om te voeden, hoe beter. Eenige booten
met meel zouden u beter te pas komen dan een duizendtal veteranen."
"Gij hebt gelijk," antwoordt Ripperda, terwijl zijn gelaat
betrekt. "Doch ik en de mijnen, wij blijven hier, zelfs met zoodanige
verschrikkingen onder onze oogen--kijk!"
Het is nu dag geworden, en voorzichtig door een schietgat kijkend,
uit vrees voor de Spaansche kogels, ziet Guy voor zijn oogen het beeld
van een Hollandsche stad, belegerd door de Spanjaarden. Vóór hem het
hulpravelijn bezaaid met dooden, de gracht er mee gevuld. Daartegenover
staat een andere wal, die door de Spanjaarden is genomen en nog door
hen bezet wordt gehouden. Daarachter de gracht, gevoed door het water
uit het Spaarne, bewaakt door de Spaansche batterijen.
Links groepen boomen en het Leprozen-hospitaal; daarachter en overal
in het rond de tenten van de belegeraars, die de ongelukkige stad
afsnijden van vrienden en voedsel.
Chester kan op dezen afstand het wapengekletter hooren der compagnieën,
die ter aflossing naar de versterkingen trekken.
Verspreid over dit tooneel staan een half dozijn windmolens, en vlak
tegenover hen een ander gevaarte, dat Chester als krijgsman de tanden
op elkaar doet klemmen van verontwaardiging.
Het is een reusachtige galg, waaraan twintig lijken bengelen, eenige
aan het hoofd, andere aan de voeten opgehangen.
En nu komt, als allergrootste verschrikking, de Spaansche beul met zijn
helpers, om opnieuw zijn werk te verrichten. Zij voeren op ruwe wijze
eenige wanhopige schepsels met zich mede, die aan handen en voeten
gebonden zijn. Zij nemen de dooden af, om de levenden op te hangen,
die in het gezicht van hun kameraden en stadgenooten de lucht met
hun doodskreten zullen vervullen.
Een kreet van woede en smart stijgt van den wal omhoog--deze
gemartelden zijn buren, waarmee men nog den dag te voren heeft
gesproken, die bij een uitval in de handen der Spanjaarden zijn
gevallen. En één der vrouwen gilt: "Barmhartige God, ik zie hem--zij
hangen mijn Klaas op!" en kreunend valt zij neer.
"Wij zullen hetzelfde doen," roept Ripperda, "hoofd om hoofd! Roep
den provoost-geweldige!"
Weldra bengelen ongeveer twintig Spanjaarden op de wallen, als een
afgrijselijk antwoord op de wreede uitdaging.
Dit wekt opnieuw de woede van Alva's manschappen op en zij werpen
van het naburige ravelijn iets in het Hollandsche hulpravelijn.
Het valt bijna aan de voeten van Guy en Ripperda.
De Hollandsche bevelhebber bukt zich, om het te onderzoeken en
mompelt plotseling tot Guy: "Er is een plakkaat aan het hoofd
bevestigd. Kapitein Oliver van Bergen."
"Groote God!" en ontzet kijkt Guy nog eens, en nu voor het laatst,
in het gelaat van zijn dooden vriend.
"Wist gij dat hij dood was?" vraagt Ripperda.
"Ja," mompelt Guy, "maar ik kon het hier niet vertellen, uit vrees,
dat zijn verloofde het zou hooren."
"Ja, dat meisje, Mina, zou met den patriot trouwen!" zucht de
bevelhebber. Daarna vervolgt hij op schorren toon: "Neem haar met u,
als gij haar levend weg kunt krijgen. Breng haar snel van hier; vertel
haar niets, eer zij deze verschrikkingen achter zich heeft. Vaarwel,
mijn Engelsche vriend. Als wij elkaar weer ontmoeten, zal Haarlem
vrij zijn van Spaansche moordenaars."
En de beide mannen nemen afscheid, vol eerbied voor elkaar.
Guy begeeft zich naar Pieter Kies en zegt: "Ik heb het verlof van
den commandant. Breng mij bij Mina Bodé Volckers!"
Als het meisje, dat vermagerd is door honger en angst, de kamer
binnentreedt, snikt zij: "Gij zijt gekomen om mij bij Antony te
brengen. Ik weet het. Ik lees het op uw gelaat."
"Ja," antwoordt Guy met veel inspanning.
"Waar is hij? Waarom kwam Antony niet met u mede?"
"O hij--hij wacht ons," stamelt Guy en gaat met Haring mee, om de
toebereidselen voor de reis te treffen.
De eenige kans, om het meisje uit de stad te krijgen, is, den weg
over het meer te nemen. Daartoe moeten zij 's nachts ontvluchten.
Terwijl zij Mina door de Schalkwijker poort naar buiten brengen, langs
de korte lijn van versterkingen en verschansingen op den linkeroever
van het Spaarne, waardoor de belegerden nog gemeenschap met het meer
hebben, bereiken zij het fort aan den oever, waarvan de Oranjevlag
waait, en wachten den nacht af, terwijl zij hun boot gereedmaken.
De nacht komt, doch voor hen veel te langzaam, want zij hebben zulk
een honger. De duisternis echter is bevorderlijk aan hun onderneming.
Vijf Spaansche galeien bewaken de Fuik. Er worden zeilen gezien in
het Zuid-oosten. Vier van de galeien breiden haar zeilen uit, gaan op
verkenning en als het nacht is, zijn zij nog niet teruggekeerd. Er
blijft dus slechts één galei over, die zij hebben te verschalken,
schoon zij twee patrouille-booten uitzendt.
"Ik denk dat ik met deze vervloekte schepen, die ons van proviand
verstoken houden, eens goed zal afrekenen," zegt de Hollandsche
bevelhebber van het fort. Hierop maakt hij drie booten gereed, om de
patrouille-booten der Spanjaarden 's nachts te overvallen.
Terwijl deze uittrekken, begeven ook Chester en Haring zich in hun
sloep op weg, en de galei ontsnappend, die nu in een gevecht is
gewikkeld met de Haarlemmers, zijn zij weldra op het open meer,
en zeilen naar het Zuiden.
Vóór de dag aanbreekt, hebben zij de Kaag bereikt en gaan verder naar
Delft; den volgenden avond heeft Guy aan zijn eed voldaan.
Nadat hij het geredde meisje onder dak heeft gebracht en goed verzorgd
weet in de herberg genaamd _De Vergulde Toren_, begeeft Chester zich
naar de gelagkamer en heeft daar een wonderbaarlijke ontmoeting. Een
man, wiens oogen wild in hun kassen rollen, staat op als hij hem ziet,
en mompelt klappertandend: "Hel en duivel! Dat is een doode!"
Het is de koopman Bodé Volckers, die zich reeds maanden lang in Delft
ophoudt, om den prins van Oranje te smeeken, zijn dochter te redden.
"Dat ben ik niet," fluistert Guy, en voegt er norsch aan toe: "Houd
op met dat klappertanden, totdat gij mij hebt aangehoord," en Niklaas'
arm nemend, brengt hij hem naar een afzonderlijk vertrek.
"Dus hebt gij mij herkend?" vraagt de Engelschman met gedempte stem.
"Ja, maar gij zijt dood. Reeds maanden geleden kwam het bericht in
Antwerpen, dat kolonel Guido Amati gedood was in het gevecht op het
ijs door den 'Eerste der Engelschen'!"
"Neen, ik ben hersteld van mijn wonden!"
"Dan, ongelukkige man, zijt gij, als zij u, een kolonel in het
Spaansche leger, hier ontdekken, er nog erger aan toe, dan dat gij dood
waart. Ik zal u echter niet verraden," mompelt Bodé Volckers. "Gij
hebt mijn kind eens gered, al hebt gij haar ook naar een plaats
gebracht, waar haar nog grooter gevaar wachtte." En eensklaps roept
hij uit, zijn handen wringend: "Red haar opnieuw, mijn Mina! Zij is
in Haarlem! In de oogen der Spanjaarden een uitgewekene, omdat zij
zich aan de justitie onttrokken heeft. Als zij de stad innemen, is
zij verloren. Gij staat bij Alva in gunst, smeek hem om genade voor
haar. Gij hebt invloed bij zijn dochter, spreek tot haar!"
"Dat is onnoodig," antwoordt Guy. "Ik heb uw dochter reeds in
veiligheid gebracht!"
"Hoe is dat mogelijk? Er waar is zij dan?"
"Hier, in _De Vergulde Toren_!"
"Hier? Goddank! Hebt gij haar uit Haarlem bevrijd? Breng haar bij mij,
mijn Mina, die verloren was--mijn Mina, die teruggevonden is!"
En de oude man is als krankzinnig van vreugde, grijpt Guy's hand en
overlaadt hem met zegenwenschen.
Het volgend oogenblik wil hij heensnellen om zijn kind te zien, voor
wie hij zooveel angst heeft uitgestaan, maar Guy houdt hem terug en
zegt: "Eerst moet ik u iets zeggen."
"Wat is het? Houd mij niet tegen."
"Het is slechts terwille van haar," antwoordt hij en doet verslag van
Oliver's dood, er fluisterend aan toevoegend: "Deel het haar mede--ik
heb het trachten te doen, maar ik kon het niet."
Chester is nu genoodzaakt, om in zijn verhaal te laten invloeien,
wie hij werkelijk is, en dit schijnt Bodé Volckers zelfs nog meer te
treffen, dan de dood van den schilder. Hij brengt verwonderd uit:
"Gij! De 'Eerste der Engelschen'! Gij? En gij zijt in Antwerpen
geweest--heeft een sterveling ooit zoo iets durven wagen? Tien duizend
kronen staan nu op uw hoofd, sinds het gevecht op het ijs. Hoe hebt
gij zoo uw leven kunnen wagen?" Maar nu roept hij plotseling uit:
"O! Bij den hemel! Gij zijt verliefd op Alva's dochter!"
"Ja," zegt Guy, die voelt, dat hij dezen man op zulk een wijze aan
zich heeft verplicht, dat zijn geheim veilig bij hem is. "Zij is mijn
verloofde, ik hoop met de dochter van den Hertog te trouwen."
"Dan moet gij u haasten, jonge man, dan moet gij u haasten," zegt
Bodé Volckers op plechtigen toon.
"Waarom?"
"Omdat--o, nu vermoed ik ook de reden!--het was na den dood van Guido
Amati--omdat zij vroom is geworden. Men zegt, dat zij non wil worden."
"Non!" krijt Guy. "Omdat zij gehoord heeft, dat Guido Amati dood
is! Dat is een zonderling wreede scherts!" en hij barst terwijl hem
het hart in de schoenen zinkt, in een afgrijselijk gelach uit en
bespot zichzelven, terwijl Bodé Volckers heensnelt om zijn dochter
in zijn armen te sluiten.
HOOFDSTUK XVIII.
"IS HET EEN DROOM?"
Na eenigen tijd keert Bodé Volckers terug van het onderhoud met zijn
dochter, en in zijn Vlaamsche oogen ligt een treurige uitdrukking. Als
hij Guy ziet, die op hem heeft gewacht barst hij uit: "Die schilder
Oliver! Welk recht had zulk een man, om iets anders lief te hebben
dan zijn vaderland? Welk recht had hij, wiens leven aan een zijden
draad hing, om mijn kind lief te hebben?"
"Het recht, dat alle menschen hebben om het schoone te beminnen,"
zucht Guy, die door de verrassende mededeelingen van Bodé Volckers met
betrekking tot Dona de Alva's kloosterplannen, niet enkel romantisch
gestemd is, maar ook weemoedig.
"Doch niet het recht om het schoone op te offeren. Oliver's verraad
tegenover Alva bracht Mina in gevaar, en nu heeft zijn dood haar
het hart gebroken. Zij kan zelfs niet meer naar huis gaan uit vrees
voor Alva's pijnbank. Alva!" roept de koopman met verheffing van
stem uit, "die mij en de mijnen in ellende heeft gestort, die mij
heeft geruïneerd!"
"U geruïneerd? Hoe?" vraagt Guy teleurgesteld. Hij heeft op den
koopman gewacht, daar hij geldelijke hulp noodig heeft, en diens
woorden klinken hem dus niet heel aangenaam in de ooren.
"Hoe?" herhaalt Bodé Volckers. "Allereerst door mijn huiselijk leven
te verwoesten, in de tweede plaats door mijn handelszaak naar den
kelder te brengen met zijn tienden penning, en in de derde plaats
door mij, als een gedwongen leening aan het Spaansche gouvernement,
vijfhonderd duizend kronen af te nemen."
"Wenscht gij ze terug te hebben?"
"Hemel en aarde,--ja! Maar het geld is zoo goed als verloren. Wat
praat gij voor onzin?" zegt de koopman op spottenden toon.
"Het is geen onzin!"
"Geen onzin te beweren, dat Alva zijn schulden zal terugbetalen?"
"Neen, want ik zal ze voor hem terugbetalen."
"Gij--een krijgsman--vijfhonderd duizend kronen betalen! Gij zijt uw
verstand kwijtgeraakt door al uw avonturen," roept Bodé Volckers uit,
die denkt, dat Guy hem voor den gek wil houden.
"Volstrekt niet. Schiet mij tien duizend kronen voor, waag u leven,
evenals ik het mijne waag, en ik zal u vijfhonderd duizend kronen
teruggeven en u in de gelegenheid stellen, u te wreken."
De Engelschman zegt dit alles fluisterend, doch op vasten toon,
hij heeft de zaak goed overdacht en is tot het resultaat gekomen,
dat, nu Oliver is heengegaan, Bodé Volckers met zijn Antwerpsche
pakhuizen, Antwerpsche schepen en kennis van Antwerpsche toestanden,
juist de man is om hem in deze zaak te helpen, als hij er tenminste
den moed toe heeft.
"Mijn leven wagen? Ik zou het honderdmaal wagen als ik mij daardoor
wreken kon op den man, die mij van alles heeft beroofd!"
"Goed, kom dan mee naar mijn kamer, wij moeten die zaak in het
geheim bespreken," zegt Guy, die er nu zeker van is, dat, al zou Bodé
Volckers zijn leven ook niet wagen uit vaderlandsliefde, hij het een
dozijn keeren zou doen, om zijn vijfhonderd duizend kronen terug te
krijgen. De beweegredenen, waaruit de man handelt, gaan hem echter
niet aan, alleen zijn daden.
Als zij op Chester's kamer zijn gekomen, zegt de koopman: "Wat wenscht
gij van mij?"
"Allereerst heb ik honderd kronen noodig om Jan Haring te betalen,
die mij heeft geholpen om uw dochter buiten de wallen van Haarlem
te brengen."
"Ik wil--ik wil Haring heel gaarne zelfs duizend kronen geven. En
u mijn liefde, mijn genegenheid, en alles wat gij slechts wenscht,
omdat gij mijn Mina voor vernedering en dood hebt bewaard," antwoordt
de koopman op dankbaren toon.
"Uw leven soms ook?"
"Ja, dat wil ik ook geven, om mij op Alva te wreken."
"Als dat zoo is," zegt Guy, "luister dan naar mij." En nadat hij Bodé
Volckers geheimhouding heeft laten zweren, vertelt hij hem alles van
het geheim van Alva's standbeeld, alles van Alva's schat, want hij
begrijpt, dat hij dezen man, wiens leven hij in de waagschaal stelt
ten behoeve van zijn eigen zelfzuchtige bedoelingen, zijn volkomen
vertrouwen moet schenken.
"Goed. Wat verlangt gij dat ik zal doen?" herneemt de Vlaming,
wiens oogen beginnen te schitteren, als hij hoort van Alva's
verborgen schatten, terwijl zijn ziel van vreugde wordt vervuld,
als hij denkt aan den buit. "Zou ik niet een weinig meer kunnen
terugkrijgen--interest tenminste?"
"Top, ook interest--zeshonderd duizend, als uw leven u iets waard
is--wij zullen er zevenhonderd en vijftig duizend van maken."
"Goed--nu tot de zaak! Wat hebt gij noodig?"
"Allereerst, want de tijd dringt, heb ik zoo spoedig mogelijk papieren
van uitklaring noodig van de stad Amsterdam voor de _Esperanza_,
die nog in de haven van Vlissingen ligt. Kunt gij ze mij verschaffen?"
"Van Amsterdam? Onmogelijk! Doch ik kan u uitklaring en carga van
Stockholm verschaffen."
"Dat zal ons twee weken ophouden--noem een haven, die dichter bij is."
"Van Duinkerken? Daarmee zijn slechts drie of vier dagen gemoeid."
"Van Duinkerken! Best," antwoordt Chester. "Met de _Esperanza_
zeil ik dan, op u geconsigneerd als kapitein Andrea Blanco, nog eens
rechtstreeks de haven van Antwerpen binnen en blijf daar liggen, totdat
ik mij van Alva's schat en Alva's dochter heb meester gemaakt. Is
het in die stad bekend, dat gij hier zijt?"
"Neen. Daarvoor heb ik gezorgd," zegt Bodé Volckers. "Men denkt,
dat ik in Frankrijk ben, om Lyonsche zijde te koopen. Ik zal zelf
met u naar Duinkerken varen. Dat werpt een schijn van waarheid over
alles--Lyonsche zijde uit een Fransche haven."
"En als het later ontdekt wordt, dan kost het u het leven."
"Om 't even," zegt de Vlaming. "Antwerpen's handel gaat te gronde en
ik ga de stad uit met alles, wat ik bij elkander kan brengen. Die
zevenhonderd en vijftig duizend kronen zullen er mij weer bovenop
helpen."
Zoo worden alle schikkingen gemaakt en ieder onderdeel geregeld;
er wordt besloten, dat Mina rustig in Delft zal blijven, dat op het
oogenblik de meest geschikte plaats voor het meisje is.
"Zij is onverschillig voor alles," klaagt Bodé Volckers en voegt er,
op de tanden knarsend, aan toe: "Doch ik zal mij op den man wreken, die
haar tot de geeseling en het spinhuis wilde veroordeelen en mij, enkel
omdat ik haar vader ben, heeft beroofd van vijfhonderd duizend kronen."
Denzelfden avond overhandigt Guy Jan Haring van Hoorn een beurs met
goud, zeggende: "Dit is een belooning voor het gevaar, waaraan gij
u om mijnentwille hebt blootgesteld."
"Wel, sapperloot!" roept de Hollandsche visscher uit. "Dit is meer
geld, dan ik ooit bij elkaar heb gezien. Ik neem echter niets aan
voor een goede daad."
"Gij hebt vrouw en kinderen, neem het voor hen en voor de uitgaven,
die gij hebt te doen om naar het Noorden terug te keeren; ik wenschte
buitendien dat gij een particuliere boodschap van mij daarheen
overbracht."
Zoo wordt het dus geschikt, dat Haring terstond naar Noord-Holland
vertrekt met orders voor Dalton om de _Dover Lass_ onmiddellijk naar
Vlissingen te brengen en zoo hij Guy en de _Esperanza_ daar niet
mocht vinden, naar Zuid-Beveland te zeilen en het anker uit te werpen
in het Kromvliet. Dit is voor het oogenblik niet zeer gevaarlijk,
daar de Spaansche galjoenen zich bijna alle te Amsterdam bevinden,
om hulp te verleenen aan de belegeraars rondom Haarlem.
Den volgenden morgen vertrekt Haring naar het Noorden en begeven Guy en
Bodé Volckers zich per schip naar Vlissingen, waar de _Esperanza_ ligt.
Guy heeft ongeveer tien zijner manschappen aan boord van dit schip
gelaten en dit aantal is voldoende, om naar Duinkerken te zeilen,
waar hij carga inneemt van Bodé Volckers' agenten in die plaats en
papieren van uitklaring op Antwerpen krijgt.
Als zij deze haven verlaten, zeilen zij opnieuw naar Vlissingen
en vinden tot hun groote vreugde de _Dover Lass_ op hen wachtend,
daar Haring zeer snel heeft gereisd, Dalton zijn orders stipt heeft
uitgevoerd en de _Dover Lass_ buitendien terstond onder zeil kon gaan,
omdat de haven van Enkhuizen reeds geheel vrij was van ijs.
"Bij alle zeemeerminnen!" roept zijn eerste officier uit, als hij
zijn commandant ziet, "wij dachten, dat gij dood waart--verdronken
bij dien vervloekten Diemer dijk. Dat is kostelijk nieuws."
"En ik heb toch nog beter nieuws voor u," lacht Guy.
"En dat is?"
"Geld om de bemanning te betalen!" Waarop de Britsche pikbroeken
luide juichkreten doen hooren.
Daarna haalt Guy het geld van Bodé Volckers voor den dag en rekent
met zijn zeelieden af.
Den volgenden morgen kiest hij de manschappen uit, die den vorigen
keer ook reeds mee zijn geweest naar Antwerpen en laat zich door de
_Dover Lass_ vergezellen tot aan het Kromvliet, waar zij het anker
uitwerpt bij de Bevelandsche kust, terwijl hij verder gaat naar
Antwerpen, de wachtbooten bij Lillo passeert en naar de dokken zeilt,
nog ongeduldiger verlangend naar een ontmoeting met Alva's dochter
dan naar het buitmaken van Alva's schat.
Hij begrijpt, dat het zaak is, met het laatste zooveel mogelijk haast
te maken. Gedurende zijn gevechten en schermutselingen is zijn gelaat
aan vele Spaansche krijgslieden bekend geworden, en ofschoon de meeste
nog in Holland zijn, zijn er toch eenige, die gewond werden, voor hun
herstel hier. Gelukkig zijn dezen gebonden aan hun kamer en hun bed,
daar enkel de zwaar gewonden uit het leger worden weggezonden,--Spanje
toch heeft iederen man noodig bij het beleg van Haarlem--maar met
tien duizend kronen op zijn hoofd bevindt de "Eerste der Engelschen"
zich in elk geval in groot levensgevaar.
Om geen tijd verloren te laten gaan, begeeft Chester zich, zoo
goed mogelijk vermomd als kapitein Andrea Blanco, naar het huis
van den koopman, om schikkingen te treffen, teneinde zijn carga te
lossen. Weldra zijn zij in een ernstig gesprek gewikkeld, waarin Guy
Bodé Volckers, die de zaak nu met hart en ziel is toegedaan, opdraagt,
zooveel mogelijk informatiën in te winnen omtrent het huis van de
Spaansche vrouw, senora Sebastian, als hij opeens alleraangenaamst
wordt verrast.
Hij hoort de stem van de gravin De Pariza in den winkel achter het
kantoor, waar hij met den koopman zit. Deze stem kwam hem tot nu
toe altijd hard, onaangenaam en afstootend voor, maar nu klinkt
zij hem zoo zoet als een engelenstem in de ooren, als zij zegt:
"Ik kom om een weinig wit Fransch mousseline voor Dona de Alva te
koopen. Gij behoeft er niet veel ellen van uit te meten, daar Dona
Hermoine weldra naar Spanje vertrekt, om in een klooster te gaan."
"Zal ik het goed voor Uwe Genade in de Citadel laten bezorgen?" vraagt
de volijverige bediende.
"Neen, ik zal het zelf meenemen. Het weer is zoo prachtig, dat Dona
Hermoine en ik nu reeds voor den zomer onzen intrek hebben genomen in
het landhuis te Sandvliet. Doch snel wat, jonge man, de staatsbarge
wacht."
Deze woorden verjagen alle gedachten aan Alva's schat uit Guy's hoofd.
"Geef mij eenige nadere inlichtingen," fluistert de koopman, "omtrent
het huis van de Spaansche vrouw."
"Ik heb u gezegd, waar het ligt. Morgen zal ik verder met u
spreken. Wat is de snelste manier, om te Sandvliet te komen?"
"De snelste is te paard, maar zij is niet de veiligste."
"Ik kies de snelste."
"Door de schildwachten van Lillo? Gij zult aangehouden worden! Gij
moet een pas hebben!" Vervolgens fluistert de koopman, waarschuwend:
"Gaat gij als kapitein Andrea Blanco of als kolonel Guido Amati,
of als die andere?" Bodé Volckers wordt zoo wit als de dood, als hij
die laatste opmerking maakt.
"Als--Goede God! Ik _moet_ immers gaan als kolonel Guido Amati!"
"Meent gij, dat gij fort Lillo kunt passeeren met een pas ten name
van kolonel Guido Amati, die reeds drie of vier maanden geleden als
dood is opgegeven?" zegt Bodé Volckers. "Een jaar geleden zoudt gij
Lillo hebben kunnen passeeren als _kapitein_ Guido Amati, maar als
_kolonel_ Guido Amati, een man van rang, een man, die aan het hoofd
van een regiment stond, een man bovendien, die in een dagorder vermeld
werd onder de dooden--neen, neen, gij werpt uw leven weg en zult het
meisje niet winnen. Gij werpt den schat weg en offert mijn leven op."
"Gij hebt gelijk," zegt Chester neerslachtig, "maar ik moet haar zien."
"Ga dan met een boot, dat is de eenige veilige manier," antwoordt
Niklaas.
"Nu goed; ik zal de sloep van de _Esperanza_ nemen; daarmee komt men
snel vooruit en ik zal alle mogelijke zorg voor mijzelf dragen--om
_harentwille_ het meest," antwoordt Guy. "Het zou niet goed voor haar
zijn, opnieuw om Guido Amati te treuren. Doe gij intusschen hier,
wat gij kunt. Ik ben morgen vroeg terug."
Met deze woorden verlaat kapitein Andrea Blanco het kantoor van den
koopman, begeeft zich aan boord van de _Esperanza_ en vermomt zich,
zoo goed als hij kan, als kolonel Guido Amati; want tengevolge van
zijn wonden, ziet hij bleek, terwijl vermoeienissen en angst rimpels
van zorg in zijn voorhoofd hebben gegroefd.
Ondanks dit alles ligt er een glans van innig geluk en vreugdevolle
verwachting op het gelaat van den stoutmoedigen jongen man, als hij
in zijn boot, voortgeroeid door zes flinke mannen, de Schelde afglijdt.
En zijn gelukkige stemming wordt nog verhoogd, als hij, met vluggen
stap en zwierig uitgedost in satijn en zijde,--zooals het een cavalier
betaamt, die de dame van zijn hart gaat bezoeken,--uit zijn boot aan
den dijk stapt, ongeveer een halven mijl ten Westen van Sandvliet,
waar een nette landingsplaats is met sierlijke treden tot aan het water
ten gebruike van dames, en vanwaar een lommerrijke laan van populieren
leidt naar het fraaie kasteel, door Alva voor zijn dochter gebouwd,
om er de zomermaanden door te brengen.
Het huis ligt aan het eind van de laan op den dijk, en men heeft daar
een heerlijk uitzicht op de Schelde. Een der vleugels reikt zelfs
tot aan het water, een boot zou tot vlak onder de ramen kunnen varen.
Het is een ruim gebouw, bestaande uit het hoofdgebouw en twee vleugels;
de eene vleugel aan het water, met zijn balkons en zonneblinden,
is zeker het gedeelte, waar de dochter van den Onderkoning zelve
woont, de andere vleugel is, voor zoover Guy, als hij naderbij komt,
er over kan oordeelen, bestemd voor het gebruik van de bedienden en
bevat de keuken, de provisiekamers enzoovoort. Het hoofdgebouw wordt
waarschijnlijk gebruikt voor de ontvangst van bezoekers en het geven
van partijen.
Het geheel is een schoone en ruime villa, gebouwd met Moorsche
bevalligheid en Oostersche pracht. Dit kan men gemakkelijk reeds op
een afstand zien, want overal zijn van buiten zonneblinden aangebracht
en sommige ramen zijn van geschilderd glas.
Voor het huis langs den dijk is een aardige tuin; de boomen,--het
is reeds Mei,--zijn vol jonge blaadjes in hun eerste groen en
frissche schoonheid. In de grasperken zijn eenige bloemen geplant,
waarschijnlijk gekweekt in broeikassen.
Aan het eind van den tuin is een klein tuinhuisje, begroeid met
wijngaardranken en met de open zijde naar den waterkant. Dit trekt
dadelijk Guy's aandacht, als hij een onderzoekenden blik in het rond
werpt, alvorens zijn komst aan te kondigen door, volgens het gebruik
van die dagen, in de handen te klappen.
Als hij nauwkeuriger uitkijkt, ontdekt hij een witte japon. Zijn
hart begint sneller te kloppen, zijn liefde zegt hem, dat zij het is,
die hij eens in zijn armen hield.
Bij de haag staat een populier. Guy grijpt hem vast en springt over
de heg in den tuin, nadert het tuinhuisje--en wat hij daarbinnen ziet,
berooft hem bijkans van zijn bezinning.
Hermoine de Alva--haar gelaat gedeeltelijk van hem afgewend en haar
oog op de Schelde gericht, achterover liggend op een lage rustbank
met zijden kussens bedekt, haar eene hand het fraaie hoofdje
ondersteunend, een harer voetjes te voorschijn komend onder de
plooien van haar gewaad, haar bevallige figuur gekleed in een zacht
wit gewaad, afgezet aan den hals, de mouwen en den zoom met een smal,
zwart randje--vertoont een beeld, waarop zijn oogen, die dien aanblik
zoolang hebben ontbeerd, uren lang onbeweeglijk zouden kunnen staren
in een soort van droomende verrukking.
Doch Chester is niet de man om te droomen, als hij in de gelegenheid
is, zijn beminde te omhelzen. Hij staat slechts een oogenblik stil,
om er over na te denken, hoe hij den schok kan voorkomen, dien het
zien van een dood gewaande haar zou kunnen geven.
"Zij zal mij voor een geest houden en bang voor mij zijn," overlegt
hij; want geesten en hekserij en het bovennatuurlijke waren in dien
tijd aan de orde van den dag.
Terwijl hij daar nog aarzelend staat, neemt het meisje een gebedenboek
op, dat naast haar ligt, en dwingt zichzelve om te lezen, doch zuchtend
legt zij het weer uit de hand. Als zij zich beweegt, schittert er
iets aan haar blanke hand. Het is de ring, dien hij haar gaf, en Guy
kan zich niet langer bedwingen.
"Van vreugde sterft men niet, anders was ik zelf al lang dood,"
denkt hij; vervolgens zegt hij op lossen toon, bijna aan haar oor:
"Dona Hermoine, waarom heet gij mij niet welkom?"
"Heilige Maagd! die stem--," stamelt het meisje. "Die
stem--!" Opspringend en hem scherp aanziende, hijgt zij: "Madre
mia! Guido! Mijn Guido, die dood is!" en fluistert vervolgens met
bleeke lippen: "Uw geest kan niet gekomen zijn, om mij verwijten te
doen--dat kunt gij niet, daar ik mij aan den hemelschen Bruidegom
heb gewijd na uw dood!" En haar mooie oogen staren hem vol schrik en
ontzetting aan.
"Niet dood, maar enkel gewond; daarom heb ik verlof tot herstel van
gezondheid. Aan dooden geven zij zulk een verlof niet." En meenende het
bovennatuurlijke het best met het alledaagsche te kunnen verdrijven,
vervolgt Guy:
"Zoudt gij mij niet uitnoodigen voor het middagmaal?"
"Een middagmaal voor een _geest_!" Dit komt als een wilde kreet over
Hermoine's lippen, en haar gebedenboek met het vergulde kruis op zijn
fluweelen omslag omhoog houdend, begint zij: "Exorcizare te--"
Doch hij roept uit: "Ik ben geen geest! Bezweer mij niet, ik ben
geen geest!"
"Geen geest? _Onmogelijk_! Ik heb rouw over u gedragen--sinds--die
Jobstijding--van het gevecht op het ijs--toen die wreede Engelsche
moordenaar en zijn manschappen u doodden."
"Mij niet! Ofschoon zij mij hier en daar leelijk toetakelden--een houw
over het hoofd en een kogel in het lichaam. Ik wil u bewijzen, dat ik
niet dood ben. Zijn dit de lippen van een geest? Herinnert gij ze u?"
Guy slaat zijn armen om het meisje heen, dat half bezwijmd is, en
tracht door kussen een eind aan haar twijfel te maken.
En hij bereikt zijn doel zóó goed, dat het meisje uitroept:
"Levend! Ja, ja, gij zijt levend! uw hart klopt tegen het mijne. Mijn
Guido leeft!" en zij barst in tranen uit, alsof zij smart in plaats
van vreugde ondervond.
Wat Guy betreft, hij stelt zich ruimschoots schadeloos voor zijn
langdurige gedwongen afwezigheid, zoodat Dona de Alva bloost doch
tegelijkertijd straalt van geluk en opnieuw bloost en fluistert:
"Gij--gij behoeft mij niet zoo herhaaldelijk te bewijzen, dat gij
leeft. Ik weet nu wel, dat uw lippen niet die van een geest zijn." En
zij voegt er op verwijtenden toon aan toe: "En gij liet mij zoolang
treuren."
"Ik was een gevangene--" begint Chester.
"Een gevangene!--Zij maken geen gevangenen!"
"De 'Eerste der Engelschen' wel! En dan mijn wonden!" zoo verdedigt
Guy zich op meewarigen toon.
"O ja, uw zware wonden. Ik--ik zal u verplegen."
"Ja, onder uw handen zal ik zeker spoedig herstellen," zegt hij met
een stralend gelaat en vervolgt opgewonden:
"Ik zal niet gezond worden eer--"
"Eer wat?"
"Eer ik met u getrouwd ben."
"Met mij getrouwd zijt!" En juffrouw Brunette bloost tot in haar
sneeuwwitten hals, zij slaat de oogen neer, ofschoon zij van geluk
schitteren.
"Ja, dezen keer, dat ik hier ben, trouw ik met u!" Hij fluistert het,
en toch klinkt het wild en hartstochtelijk.
En nu brengt Hermoine hem in verbazing, want zij antwoordt, hem
dapper in de oogen kijkend, op vasten toon: "Ja, dezen keer zal
het gebeuren!" en zij stamelt: "Ik zou niet opnieuw zooveel kunnen
lijden. Als gij vertrekt, ga ik met u, kolonel Guido Amati de Medina
zal een vrouw hebben. Doch gij moogt er niet over denken, naar het
leger terug te keeren, eer gij volkomen hersteld zijt, en dat zal
lang duren, vrees ik," en het meisje beschouwt het kleine litteeken
op het voorhoofd van haar beminde, alsof het een doodelijke wonde was.
En hij beschuldigt zich nu van groote onhartelijkheid, hij noemt
zich een ellendeling, dat hij haar zoolang heeft laten treuren; wat
beteekende plicht, wat beteekende zijn eed, vergeleken bij de wreede
smart, die haar gelaat heeft omfloerst?
Een oogenblik later doet zijn liefste Guy schrikken. Zij roept
plotseling uit: "Wel, wat is de kleine De Busaco toch een goed
profeet! Hij--hij heeft zeker het tweede gezicht!"
"De Busaco! Hebt gij hem dan gesproken?" roept de gewaande Guido
Amati onthutst uit.
"Ja, hij is op fort Lillo in garnizoen, daarheen gezonden om te
herstellen. De arme kleine luitenant kreeg het koudvuur in zijn wonden,
die hij had opgedaan in het gevecht op het ijs. Toen ik hoorde, dat
hij het was, die u het laatst had gezien, mijn Guido,"--zij neemt,
dit zeggende Guy's hand in de hare, alsof zij vreesde, dat zij hem
opnieuw zou verliezen,--"zond ik om hem en informeerde handig--als
geschiedde het slechts uit belangstelling in een goede kennis--o, ik
beheerschte mij goed!--hoe gij waart gevallen. En hij vertelde het mij;
doch eer hij mij verliet, zeide hij: 'Ik wed, dat gij kolonel Guido
Amati toch niet voor het laatst hebt gezien.' 'Waarom niet?' bracht
ik met moeite uit, met nieuwe hoop in mijn hart. 'Zaagt gij hem
dan niet vallen?' 'Ja,' zeide De Busaco achteloos, en ik vond zijn
manier van doen heel vreemd, 'doch mijn vriend, kolonel Guido Amati,
heeft, als een kat, _negen_ levens en hij heeft er nog maar één van
opgeofferd.' Vermoedde hij misschien, dat zij uw leven zouden sparen?"
"Misschien," antwoordde Guy. "Deze Engelsche moordenaar, zooals gij
hem noemt, spaarde mij niet alleen, doch redde mijn leven, zorgde
voor mij, nam mij mee naar Enkhuizen en toen ik daar doodziek lag met
hevige wondkoortsen, zorgde hij er voor, dat ik zoo goed werd opgepast,
alsof hijzelf het was."
"Dus hij is geen Engelsche moordenaar?"
"Neen, hij is een Engelsche ridder, en ik hoop, dat de tijd nog eens
zal komen, dat gij zult zeggen, dat hij een edelman is, uw achting
waard."
"Dat is hij nu reeds! Hij redde uw leven voor de messen van die wreede
Hollandsche vrijbuiters," zegt het meisje plotseling; daarna mompelt
zij op verschrikten toon; "En ik zette Papa er toe aan, den prijs
op het hoofd van uw redder te verhoogen. De hemel vergeve mij!--tien
duizend kronen staan nu op het hoofd van den man, die uw leven redde!"
"Diable!" antwoordt Guy, niet zeer ingenomen met hetgeen hij hoort. "De
Engelschman is heel goed in staat voor zichzelven te zorgen, wij zullen
dus maar van hem afstappen en terugkeeren tot kolonel Guido Amati."
"Apropos van hem," lacht Hermoine, "de geest vroeg, meen ik, om een
middagmaal.--Verlangt het spook geestelijke oesters, kabouterachtige
tarbot en ragout uit den heksenketel?" en het meisje, nu een beeld
van stralende vreugde, klapt in de handen.
"Neen," antwoordt Guy, "maar de geest zal een reuzenmaaltijd houden
met verlof van het meisje uit het betooverd kasteel, en zij mag den
wijn zoo krachtig maken als zij wil."
"Kom dan, want ik ben van plan het gemeste kalf voor u te slachten!" En
Hermoine wil de hand van haar ridder vatten, om hem naar het priëel
te geleiden.
Doch Chester aarzelt eensklaps en fluistert: "De gravin De Pariza--wat
zal uw duena zeggen?"
"Zij zal niets zeggen," merkt Dona de Alva luchtig op. "De gravin De
Pariza zal vanavond niet thuis zijn."
"Niet? Ik meende, dat zij de staatsbarge bij zich had."
"Ja. Zij houdt de barge bij zich in Antwerpen. Zij overnacht bij de
gravin van Mansfeld. Sedert dien nacht--gij herinnert hem u immers,
den nacht, dien ik zegen?--toen gij mij uit de handen der Geuzen
bevrijd hebt, vreest de gravin De Pariza de Watergeuzen meer dan de
vijanden uit de andere wereld, en ofschoon het heet, dat zij hier
woont, is zij zooveel mogelijk iederen nacht afwezig. Zij komt niet
terug voor morgenochtend."
"Dat is een buitenkansje," lacht Guy, in zijn hart Dirk Duyvel en zijn
zeeschuimers zegenend, "dat zal ons voor veel onaangenaamheid bewaren;
ik zal u altijd 's avonds komen bezoeken. De gravin De Pariza kan
haar tong niet in bedwang houden."
"Neen, dat kan zij ook niet," roept het meisje uit, "ik zal het haar
echter leeren!" en op dit oogenblik is zij geheel Alva's dochter. "Maar
ga nu mee in huis. Gij zijt hongerig, en met uw wonden moet gij
versterkend voedsel hebben. Kom mee aan het avondeten."
En Guy laat zich gedwee naar dezen maaltijd leiden, met den eetlust
van een zeeman en volstrekt niet met dien van een geest. Dona Hermoine
neemt zijn arm, alsof zij vreesde hem te zullen verliezen. Als zij
in de ruime vestibule van dit schoone buitenverblijf zijn gekomen,
klapt zijn schoone dame in de handen, en de twee Moorsche meisjes,
die Guy reeds vroeger heeft gezien, snellen toe.
"Alida, maak een kamer in orde voor dezen heer, die met mij het
avondeten gebruikt," beveelt Hermoine. Waarop een der meisjes, met
een dienaresse, haar meesteres iets in het oor fluistert.
Hierop barst Dona de Alva in lachen uit, en zegt: "Zeker. Hij is
mijn vriend, kolonel Guido Amati, dien gij met denzelfden eerbied
moet behandelen als mij. Senor, als gij terugkomt, vindt gij den
reuzenmaaltijd, dien gij besteld hebt, gereed."
Waarop Guy, het Moorsche meisje,--hetzelfde, dat hem indertijd het
pakje in de Citadel heeft gebracht en dat de vertrouwde dienstmaagd
van zijn beminde schijnt te zijn,--volgend, zich weldra bevindt in een
zoo luxueus ingerichte kamer, als hij ooit heeft gezien, ofschoon zij
duidelijk de sporen draagt, voor een heer te zijn bestemd. Aan de muren
hangen wapenen, in de aangrenzende kleedkamer staan mannenlaarzen en
op de toilettafel ligt een misboek, fraai ingebonden, met het kasteel
met de drie torens, een raaf op iederen toren--het wapen van Alva--er
op;--hierin ligt een boekelegger, kunstig bewerkt en geteekend:
"Uw Hermoine".
"Welk mannelijk wezen," denkt Guy bij zich zelven, half jaloersch, "is
gewoon zich hier zoo huiselijk in te richten?" En zich tot het meisje
wendend, dat hem hierheen heeft geleid en dat hem met nieuwsgierige,
verwonderde oogen aankijkt, vraagt hij: "Zijn dit de vertrekken van
een heer?"
"Ja! Het is de kamer van Zijne Hoogheid den hertog van Alva, als
hij ons met zijn tegenwoordigheid vereert," antwoordt het meisje
met een diepe buiging en verlaat Guy, die nu het heiligdom van zijn
vijand opneemt.
"Drommels!" denkt hij, "nu ben ik met recht in het hol van den
leeuw." En naar de pracht van de draperieën en den hemel van het bed
kijkend, mompelt hij: "Een week geleden sliep ik in de herberg van
Hasselaer te Haarlem!" en als al de verschrikkingen van den honger
en den dood in de belegerde stad hem opnieuw voor den geest komen,
schijnt zijn tegenwoordige weelderige omgeving hem bijna een droom toe.
Maar om geen tijd te verliezen,--want hij verlangt naar zijn beminde
en ook naar zijn maaltijd,--borstelt de jonge man alle sporen van
de reis van zich af en bedient zich daarna van zachter handdoeken,
dan hij ooit in zijn gespierde handen heeft gehad.
En als hij vervolgens de breede eikenhouten trap afgaat naar de
vestibule, wordt hij door het andere Moorsche meisje geleid in een
vertrek, dat nooit uit zijn geheugen zal gaan--misschien niet om
den indruk, dien het eerst op hem maakte, maar om hetgeen er later
in gebeurde.
Het is een statig gewelfd vertrek in den rechtervleugel van het huis;
een groot, vooruitstekend venster komt vlak aan het water van de
Schelde uit, waardoor men het geklots van de golven kan hooren, want
het venster is geopend en de zeilen zijn neergelaten om de ondergaande
zon buiten te houden. Aan de eene zijde is de muur verdeeld in drie
groote nissen. Daarvoor hangen zware gordijnen van dik Vlaamsch
tapijtgoed, versierd met gouden kwasten, die dit vertrek scheiden
van een ander, dat er achter ligt. Hier tegenover aan den tuinkant
zijn vensters, die uitkomen op een balkon, beschut door schitterend
gekleurde zeilen en voorzien van gemakkelijke zitplaatsen.
Op een met kussens bedekte sofa bij het vooruitstekende venster zit,
terwijl de stralen van de ondergaande zon haar donker haar beschijnen,
Hermoine. Bij zijn binnenkomst staat zij echter op, om hem te gemoet
te gaan en zegt: "Ik heb geen toilet gemaakt; ik kon het niet over mij
verkrijgen, u te laten wachten, gij zijt zoo hongerig!" waarop zij,
in de handen klappend, uitroept: "Terstond opdienen!"
Onmiddellijk openen zich de zware gordijnen, weggetrokken door gouden
koorden voor twee van de deuropeningen en de eetkamer wordt zichtbaar,
waarin een tafel staat, bedekt met een sneeuwwit tafellaken, waarop
goud en zilver schittert, Venetiaansch glaswerk fonkelt en een
overvloed van bloemen een liefelijken geur verspreidt.
"Kolonel Amati," fluistert Hermoine, en haar blanke hand in de zijne
leggend, gaan zij samen naar binnen, om den maaltijd te gebruiken,
die zoo weelderig is aangericht, als Guy nog nooit, zelfs niet aan het
hof van Elizabeth, heeft gezien; want er zijn allervreemdste voorwerpen
om mee te eten, vorken genaamd, waarvan hij het gebruik niet kent, en
als Engelschman geeft hij de voorkeur aan zijn vingers en een servet.
Doch zijn gastvrouw is er op gesteld om hem het gebruik van deze
Italiaansche uitvinding te wijzen, en toont hem, hoe hij dit instrument
aan zijn mond kan brengen, zonder in zijn tong te prikken, waarbij
Guy lacht en op treurigen toon uitroept: "Ik smeek u, Dona Hermoine,
laat mij niet meer bloed verliezen!"
Hierop verbleekt zij een weinig, en hem aankijkend, fluistert zij: "Uw
wonden, o ja--uw zware wonden. Eet en word sterk om mijnentwille." En
zij noodzaakt hem vol bezorgdheid, een reuzenmaaltijd te houden,
waarvan hij volstrekt niet afkeerig is, daar de keuken uitstekend is
en de wijn van de fijnste Spaansche merken en afgekoeld met ijs--een
nieuwe mode, waaraan de Engelschman volle recht laat wedervaren.
Al dien tijd eet het meisje niets, en schijnt genoeg te hebben aan
hetgeen haar oogen zien.
"Gij--gij eet niets, mijn Hermoine," fluistert haar ridder, die nu
van zijn kant ook bezorgd wordt.
"O, ik ben er aan gewend, te vasten," zegt zij, "gij weet, dat ik mij
voorbereidde voor het kloosterleven. Zou het niet verschrikkelijk zijn
geweest?" en het bekoorlijke pruilende mondje geeft iets pikants aan
de non in den dop.
"Gij zoudt in een klooster zijn gegaan om mijnentwille?"
"Dat was mijn plan. Er is een groot klooster in Valladolid--waarvan
ik abdis zou worden--ik zou het rijk begiftigd hebben--"
"Gij abdis?"
"Ja. Zie ik er niet gestreng uit?" schertst de gelukkige
Hermoine. "Misschien had ik mij toch nog bedacht. Ik begon reeds
genoeg te krijgen van het gebedenboek. Maar nu denk ik niet meer over
middernachtelijk waken--o, Guido mio--zeg mij, dat het geen droom is."
"Ik wil meer doen--ik wil het bewijzen!" fluistert Guy en staat van
de tafel op.
Hij ziet er uit, alsof hij eens goed gebruik van zijn recht wil
maken. En daar Hermoine er niets tegen schijnt te hebben, hem dit
recht toe te staan, geeft zij haar twee Moorsche meisjes, die hen
aan tafel hebben bediend, een teeken, en als Chester en Hermoine
de eetkamer verlaten, om naar het andere vertrek te gaan, vallen de
gordijnen achter hen dicht en zijn zij alleen.
"Kom in het venster; daar krijgen wij weldra maanlicht," zegt de jonge
dame. En zij gaan naast elkaar zitten en kijken naar de kalme golven
van de Schelde, terwijl een zoel zomerbriesje hun tegemoet waait
door het geopend venster. "Zal ik wat muziek voor u maken?" vraagt
het meisje.
"Uw stem is voor mij de schoonste muziek."
"O," roept Hermoine uit, "ik speel op de mandoline; ik bezit daar
eenige vaardigheid in. Buitendien kan ik de cachuca en de bolero
dansen. Morgenavond zal ik voor meer afwisseling voor u zorgen. Mijn
Moorsche meisjes bespelen de harp en de guitaar en ik zal De Busaco
inviteeren."
"Inviteer, als 't u belieft, niemand."
"Zelfs den kleinen De Busaco niet, die niet wilde gelooven, dat gij
dood waart?"
"Neen."
"Weet gij, dat hij misschien ons geheim vermoedt?"
"Waarom?"
"Toen hij bij mij kwam, bracht hij mij twee brieven, die hem in
handen waren gekomen, daar hij de zorg voor uw goed op zich had
genomen. Hij overhandigde ze mij, zeggende: 'Ik denk, dat zij wel
eenige waarde voor u zullen hebben.' 'Gij hebt ze niet goed bewaard,
mijn Guido.'" Er is een verwijt in haar oogen te lezen.
"Ik droeg uw brief altijd bij mij," antwoordt Guy met veel
tegenwoordigheid van geest.
"Mijn _brieven_," verbetert hem het meisje; "ik zond er u drie."
"O, ja, maar ik--ik noem uw brief, dien, welken ik het laatst ontving,
en dien ik bij mij droeg om hem te kleuren met mijn bloed, denzelfden,
die mij aanspoorde, om bevordering te verwerven door het verslaan van
den Engelschen kapitein," en Chester haalt het epistel voor den dag,
gevonden op het lijk van Guido Amati na het gevecht op het ijs.
"Ja, de brief, die mij mijzelve deed verwenschen," roept Hermoine uit,
"de brief die, zooals ik meende, u den dood had gebracht in plaats
van liefde; de brief, die u opdroeg, den dapperen Engelschman,--ik
wil hem nu niet meer _wreed_ noemen,--te dooden." En er komen tranen
in haar oogen, en snikkend zegt zij: "Vertel mij al uw avonturen van
het oogenblik af, dat gij van mij verwijderd waart."
Aldus gedwongen, geeft Guy een nauwkeurig verslag van het gevecht
op het ijs, natuurlijk van een Spaansch standpunt uit, en zegt
haar eindelijk, dat hij er zich vast van verzekerd houdt, dat de
eerstvolgende slag, waaraan hij deelneemt, hem tot generaal zal
doen bevorderen.
Een oogenblik later vraagt hij, naar de Schelde kijkend: "Zijt gij
niet bevreesd voor de Watergeuzen?"
"Neen," antwoordt Hermoine, "zij zijn allen naar Holland
gegaan. Bovendien heb ik acht gewapende lakeien in huis en in de
stallen nog vier als geleide bij de galei, dan ligt er garnizoen
in Lillo, en een halve compagnie te Sandvliet, ginds vlak om den
hoek." Haar blanke arm maakt een bevallige beweging in de aangeduide
richting. "Ik ben hier voor iedereen veilig, behalve voor u, mijn
Guido."
En Guy denkt, terwijl hij naar de Schelde kijkt, die verlicht is door
de maan: "Veilig, behalve voor mij." Want hij ziet in het Kromvliet,
vlak bij de Zuid-Bevelandsche kust, de masten van de _Dover Lass_
en in zijn hoofd rijpt een plan, volgens hetwelk hij Hermoine de Alva
aan haar woord wil houden en haar de zijne wil maken.
HOOFDSTUK XIX.
DE BRUIDSSCHAT VAN DE DOCHTER.
Chester heeft ongelukkig maar heel weinig tijd, om zijn toebereidselen
te treffen. Het rooven van Alva's schat moet zoo vlug mogelijk in
zijn werk gaan; bovendien wil hij zorgvuldig waken voor den goeden
naam van deze vrouw, die hem door alles haar groote liefde bewijst.
Daarom staat de Engelschman dan ook na een half uur, waarin het meisje
hem menigen blik heeft gegund in haar liefelijk, rein gemoed, op,
om heen te gaan; het kost hem een geweldige inspanning, maar hij is
vast besloten, om haar te verlaten.
"O, ga nog niet," vleit Hermoine. "Gij zijt--gij zijt zoolang weg
geweest."
"Maar ik kom morgen terug."
"Hoe laat?"
"'s Avonds."
"'s Avonds? Ach! Dat duurt nog zoo vele seconden."
"Ik kan niet eerder komen, maar ik zal zoo vroeg mogelijk hier zijn."
"Waar houdt gij verblijf?"
"Aan boord van het schip, dat mij hierheen bracht uit het Noorden,
de _Esperanza_."
"De _Esperanza_? Het fort Lillo is hier dichter bij."
"Op Lillo zou de bevelhebber misschien denken, dat ik reeds in staat
was, weer dienst te doen. Ik zou mij naar zijn orders hebben te
gedragen en niet meer vrij zijn om u te komen bezoeken wanneer ik wil."
"Ja, gij hebt gelijk. Mijn gewonde held, die den opzienbarenden
marsch over de overstroomde landen maakte, heeft wel verdiend,
om eenige maanden uit te rusten. Geheel Brabant, Vlaanderen en
Spanje weerklonken van den roem van dien marsch." En het meisje
slaat haar armen om zijn hals en fluistert hem woorden van lof toe,
die hem overgelukkig zouden maken, als hij niet wist, dat zij bestemd
waren voor den dooden Guido Amati. En als zij ziet, dat hij bij zijn
besluit volhardt, voegt zij er aan toe: "Als gij dan toch moet gaan,
wil ik tenminste nog drie minuten langer van u profiteeren."
"Op welke manier?"
"Door u naar uw boot te brengen."
En, haar hand door zijn arm gestoken, slenteren zij langs het smalle
paadje, waar het hier en daar geheel donker is onder het dichte loof
der populieren. Telkens als zij zulk een donker plekje bereiken,
staan zij stil om afscheid te nemen--en hoe meer zij de boot naderen,
hoe meer tijd ieder afscheid vergt, zoodat het lang duurt, eer zij
het laatste donkere plekje bereikt hebben, en daar staan zij stil en
luisteren naar de stemmen der matrozen, die hun tegenklinken van de
landingsplaats. De mannen zijn zeer vroolijk en doen zich te goed aan
den wijn en de eetwaren, die zij hebben meegebracht. En eensklaps slaat
het meisje haar armen om den verloren gewaande en fluistert opgewonden:
"O, mijn Guido, dat wij toch nooit weer behoefden te scheiden!"
"Die tijd is zeer nabij."
"Nabij? En Papa weet nog van niets!"
"Toch is die tijd zeer nabij. Ik zweer het bij _dit_!" En Chester
springt, Hermoine met gloeiende wangen achterlatend, de trap aan de
landingsplaats af met het vaste besluit, om zijn woorden tot waarheid
te maken.
Vreemd genoeg gaat zijn boot de Schelde niet op, maar juist naar den
anderen kant en bereikt na twee uren met veel moeite, daar het tij
tegen is, de _Dover Lass_, waar Chester in zijn verliefde bezorgdheid
in zijn hut een lange beraadslaging houdt met Dalton.
Het onmiddellijk resultaat hiervan is, dat de groote sloep wordt
uitgezet, geheel bewapend en uitgerust, en dat hij dien nacht en den
volgenden de wacht houdt op de Schelde vlak tegenover Dona Hermoine's
landhuis, om den slaap van Alva's dochter te bewaken. Want Chester
heeft niet zooveel vertrouwen als zijn beminde in de afwezigheid van
stroopende Geuzen en is vast besloten, dat geen andere zeeroover zijn
schat zal wegvoeren.
Geholpen door het tij, stevent Guy's schip de Schelde op, en hij
bereikt de Antwerpsche dokken vroeg genoeg, om een paar uren slaap
voor het aanbreken van den dag te genieten. Bij het gloren van den
ochtend is hij weer op.
Als hij zijn orders aan Martin Corker geeft, die in last heeft het
lossen van de carga, voornamelijk bestaande uit zijde, te bespoedigen,
geeft deze hem een antwoord, dat hem met verbazing vervult.
"Wij hebben geen handen genoeg meer om het vlug te doen," moppert
de bootsman.
"Hoezoo? Gij hebt toch dertig man!"
"Dertig gisteren--maar Bodé Volckers, wien gij mij hebt gelast te
gehoorzamen, kwam hier gisteravond voor zonsondergang en nam twaalf
man met hun plunje en beddegoed mee, om in de stad te slapen."
"Het is goed," antwoordt de kapitein, doch begeeft zich haastig
naar het huis van den burgemeester, om hem naar de reden van zijn
handelwijze te vragen.
Het gelukt hem met Bodé Volckers onmiddellijk een onderhoud te
krijgen, daar deze reeds op zijn kantoor is, en daar verneemt hij,
dat de koopman dit zaakje van schat-stelen heeft aangepakt op een
echte koopmansmanier.
"Wij hebben al een begin gemaakt," zegt Niklaas. "Laat nu alles
maar aan mij over. Het is beter, dat gij niet veel in de zaak wordt
gemoeid. Ik ben gemakkelijk genoeg te weten gekomen van werklieden aan
de dokken, dat de oude senora Sebastian, die 'de Stomme Duivelin' wordt
genoemd, tengevolge van haar boos humeur en omdat zij het vermogen
mist, dit met haar tong te uiten,--een herberg voor zeelieden houdt
en haar tijd verdeelt tusschen rumdrinken en slapen. Zij heeft echter
niet veel meer te doen, daar het verkeer in de haven veel minder is
geworden sinds dien vervloekten tienden penning."
"Ja," antwoordt Guy, "de dokken zijn niet half zoo vol schepen. Maar
wat heeft dit met onze zaak te maken?"
"Dit: als er weinig schepen zijn, zijn er ook weinig matrozen, en
'de Stomme Duivelin' had er den vorigen nacht maar twee, een Noor
en een Franschman. Nu heeft zij er veertien, twaalf van uw schip,
die nu de meerderheid uitmaken en hun bagage en hun stroozakken
hebben meegenomen."
"Wat is uw plan?"
"Wij maken den Noor en den Franschman dronken--stomdronken; brengen hen
dronken naar een van mijn schepen, en morgen vroeg ontwaken zij in open
zee, buiten de Schelde, op weg naar het andere einde der wereld. Dan
maken wij 'de Stomme Duivelin' ook dronken en bewusteloos; laten de
twee ledige slaapplaatsen door nog twee van uw matrozen innemen--gij
hebt immers vertrouwde lieden?"
"Zeker. Zij weten, dat hun leven afhangt van hun voorzichtigheid."
"Daarna kunnen er geen logeergasten meer in het huis worden opgenomen,
omdat er geen plaats meer is, en wij hebben er eenige uren de vrije
beschikking over; gedurende dien tijd kunnen wij onderzoeken, of
niets ons meer in den weg staat, om ons van Alva's schat meester te
maken. Vervolgens kunnen uw matrozen het geld overdag wegbrengen
in hun bedden--zij vullen daartoe de stroozakken met dubloenen,
in plaats van met stroo--en worden vervangen door nieuwe matrozen,
die eveneens hun bedden medebrengen."
"Dat is een goed plan," antwoordt Guy, nadenkend, "een beter zou ik
niet weten. Er dreigt echter misschien nog een gevaar. Wordt het huis
bewaakt door een van Alva's agenten?"
"Daar heb ik onderzoek naar gedaan, en ik meen te weten, dat niemand,
die in betrekking staat tot Alva en het Spaansche gouvernement, ooit
in de buurt van het huis is geweest, sinds het verhuurd is aan senora
Sebastian. Maar," voegt de koopman er aan toe, het hoofd schuddend,
"daarop ben ik toch volstrekt niet gerust! Denkt gij, dat zulk een
sluw man geen voorzorgen zou nemen, om zich voortdurend op de hoogte
te stellen van de veiligheid van zijn schat? Let op mijn woorden,
er is iets in Alva's standbeeld, waarvan wij niets weten."
"Als gij bang zijt het waagstuk te beproeven, ik niet," zegt Guy op
vastbesloten toon. "Laat het dan maar aan mij over."
"Nu, misschien is het ook beter, dat gij er het eerst ingaat,"
antwoordt Bodé Volckers. "Gij hebt het grootste belang bij de zaak. En
als het tot vechten mocht komen, dan hebt gij duizend kansen tegen
ik geen enkele."
Zoo wordt het dus afgesproken, en Bodé Volckers kwijt zich met grooten
ijver van zijn taak. Vier uur later zijn de Noor en de Franschman
dronken; den volgenden morgen worden zij wakker, zwalkend op den
oceaan, aan boord van een schip naar Indië, een reis, die drie jaren
zal duren. Als het duister wordt, gaat de koopman naar Chester, die in
zijn kantoor heeft zitten wachten en fluistert: "'De Stomme Duivelin'
is stomdronken; sla nu uw slag."
"Wijs mij den weg." En Guy neemt Corker mede en wordt door Niklaas
gebracht in een straat dicht bij de Esplanade, waar te midden van
andere bouwvallige en vuile woningen het huis van senora Sebastian
staat. Een van Guy's matrozen laat hen binnen, daar de koopman hem
niet verder heeft durven vergezellen dan tot aan de deur.
"Waar is de meesteres van het huis?"
"Stomdronken boven, commandant," fluistert de man. "Een uur geleden
tierde zij nog, maar nu zal zij den geheelen nacht wel snorken,--zij
is stom maar snorkt toch als Neptunus."
Chester overtuigt zich hiervan, en een rumflesch onder haar bereik
leggende, om te zorgen, dat als zij mocht wakker worden, zij hen toch
niet zal storen, komt hij weer haastig naar beneden en roept uit:
"Aan het werk!"
En Guy en Corker gaan den kelder in en aan den arbeid bij het licht
van een flikkerende olielamp.
Tot groote vreugde van Chester, vindt hij, nadat hij de vier zware
steenen in het midden heeft opgenomen, een luik, met een ring om het op
te trekken in het midden. Het is echter niet te bewegen, en bezwijkt
niet voor hun vereende krachten, voordat zij een ijzeren bout hebben
gebruikt. Na een haastig onderzoek komen zij tot het besluit, dat
het klaarblijkelijk gedurende twee of drie jaren niet van de plaats
is geweest en dat de tijd het er zoo vast in heeft gemetseld. Als
zij er eindelijk in zijn geslaagd, het op te lichten, zien zij een
nauwe schacht voor zich met een ladder, die naar beneden leidt.
De schacht is nauwelijks tien voet diep, en als zij de flikkerende
lantaarn omlaag houden, ontdekken zij een gang, die in de juiste
richting leidt.
"Houd gij," fluistert Guy tot Corker, "nu hier de wacht. Indien gij
wordt aangevallen, verdedig u dan zoo goed als gij kunt, en waarschuw
en red mij als het mogelijk is. Zoo niet, blijf dan waar gij zijt."
"Het was beter, dat gij mij met u mee liet gaan, commandant!"
"Neen, ik wil mijn eigen leven eerst wagen. Ik heb de teekeningen,
ik heb het licht, ik heb de sleutels."
Terwijl hij de lantaarn eerst tot op den bodem houdt, om er zich van
te overtuigen, dat er in de gang geen bedorven lucht is, die hem zou
kunnen doen stikken, daalt Chester omlaag en vindt een geplaveide
gang, nauwelijks breed genoeg voor twee menschen om elkaar voorbij
te gaan, met een gewelfde zoldering. Hij loopt de gang ten einde,
volkomen kalm van hoofd, al klopt zijn hart ook iets sneller.
Na tweehonderd voet stuit hij op de eerste ijzeren deuren. Deze zijn
buitengewoon sterk en zouden voor niets bezwijken, behalve voor een
ontploffing. Hij leest de verklaring van het gebruik der sleutels nog
eens na bij het licht van de lantaarn, ofschoon hij ze reeds uit het
hoofd kent, daarna smeert hij den eersten sleutel in met de fijnste
olijvenolie en steekt hem in het slot.
De sloten zijn blijkbaar in goeden staat en verzekerd tegen vocht
en roest. De sleutel draait met gemak rond. Daarna wordt de tweede
geprobeerd--weer springt de schoot terug--daarna de derde, eveneens
met goeden uitslag. Als hij den laatsten sleutel er uittrekt, ziet
Chester, hoe bewonderenswaardig het mechanisme van den Italiaan is,
want de twee zware ijzeren deuren zouden bij de aanraking van een
kind op hun hengsels draaien.
Tot zoover heeft Paciotto hem de waarheid verteld.
Hij gaat nu met meer vertrouwen verder. Het tweede paar deuren is
onder de gracht, zooals hij kan hooren aan het klotsen van het water
boven hem. Zij worden met hetzelfde gemak geopend door den talisman,
dien Guy in zijn bezit heeft, zoodat de machinerie zichtbaar wordt,
waarvan de ingenieur heeft gesproken, en waarvan hij de teekening in
zijn hand houdt, namelijk die, welke de vleugeldeuren reguleert, en
die hem zullen doen omkomen door het water van de gracht, als Alva's
standbeeld wordt vernield.
Terwijl hij de aanwijzingen op het papier volgt, neemt hij zijn
maatregelen om dit te beletten door de verbinding met de gracht
af te sluiten, en brengt, teneinde de zaak dubbel veilig te maken,
de dubbele deuren weer op haar plaats.
Daarna gaat hij verder naar het derde paar deuren. Dit moet hem den
toegang tot Alva's schatkamer verschaffen. Zijn hart bonst, terwijl
hij de sleutels nauwkeurig naar volgorde gebruikt--bijna aarzelend,
alsof hij bang was voor hetgeen hij daarbinnen zal zien.
Eindelijk springen de schooten driemaal terug, hij duwt de deur open
en de lantaarn omhoog houdend, wil hij verder gaan, maar hij struikelt
plotseling, hij hoort een rinkelend geluid en valt neer te midden van
zakken met goud, en zijn lantaarn opheffend, roept hij uit: "Bij den
hemel, wat een aanblik voor een gierigaard!" en daarbij lacht hij,
doch zeer zacht, alsof hij vreesde, dat het solide metselwerk van
twintig voet dik en het groote bastion van den Hertog, dat zich er
boven bevindt, van vloeipapier zijn en alles zullen doorlaten, zelfs
een zucht.
Zich herstellend, overziet hij vlug den schat en meent hem op minstens
vier of vijf millioen te mogen schatten.
Daarna gaat hij naar Corker terug, die hem ontvangt met: "Gij zijt
niet geslaagd?"
"Zeker, alles is in orde. Haal de manschappen." Hij neemt ze met zich
mede en maakt een berekening van den schat; er zijn, voor zoover hij
kan zien--hij moge een kleine vergissing begaan--omstreeks honderd
negen en zeventig zakken met goud, alle gestempeld met Alva's wapen,
en blijkens het strookje, dat er aan bevestigd is, inhoudende twintig
duizend kronen, en ongeveer vierhonderd duizend Spaansche zilveren
dollars in ongeveer tweehonderd vijftig zakken. Buitendien is er
een sterke kist, die Chester niet opent, maar waarvan hij vermoedt,
dat zij juweelen en andere kostbare steenen bevat.
Corker als bewaker achterlatend, beveelt hij de mannen, ieder zooveel
zakken als zij kunnen in den kelder te dragen en met dit werk voort te
gaan, totdat hij terugkomt. Hij zet vier zwaar gewapende mannen bij den
ingang op post, om het huis voor een plotselingen aanval te beschermen.
En daarna gaat hij met haastigen tred door de duistere straten naar
het kantoor van Bodé Volckers die hem ontvangt met--want Chester is
niet lang bezig geweest: "Geen succes--wel?--alles gekkenpraat?"
"Gekkenpraat,--die vijf millioen waard is!"
"Hel en duivel! Vijf millioen! God zegene u, mijn brave jongen. Laat
ons er dan aanstonds beslag op gaan leggen."
"Neen, niemand heeft ons gestoord," spot Guy. "Daarom juist is het
gevaarlijk, Bodé Volckers."
Bodé Volckers is er nu evenmin van terug te houden, Alva's schat te
gaan zien, als men hem vroeger daartoe zou hebben kunnen overhalen;
en hij gaat met Guy naar het huis van "de Stomme Duivelin".
Hier gekomen, zegt hij: "Laat nu alles aan mij over. Ik zal het er wel
uit krijgen; iedere dollar zal u worden voorgeteld, op mijn eer van
koopman." Waarop Chester antwoordt: "Dat zou mij voldoende waarborg
zijn, maar volgens de manier van ons vrijbuiters, heb ik Corker
gelast, elken zak te schatten en elk muntstuk op de _Esperanza_ te
brengen. Wij zullen in Vlissingen deelen. Maar gij moet het er uit
laten halen. Gij zijt beter voor dat werk geschikt dan ik."
En dat is ook zoo, want Bodé Volckers is met hart en ziel bij het werk,
terwijl Guy's gedachten meer in Sandvliet zijn, bij Alva's dochter.
Zoo wordt de zaak dus geschikt; de matrozen zullen 's nachts al
het goud in den kelder dragen, daarna zullen de ijzeren deuren weer
gesloten worden en overdag zal Bodé Volckers den schat in de bedden van
de matrozen aan boord brengen. Als koopman kan hij dit gemakkelijk doen
zonder argwaan te wekken. Den volgenden nacht zal een ander gedeelte
der matrozen het zilver uit het gewelf naar den kelder brengen en
het overdag op dezelfde wijze vervoeren, alsmede de kist met juweelen.
"Als wij het goud hebben ingepalmd, zal het voornaamste van den buit
wel binnen zijn," zegt Bodé Volckers. "Onderwijl zal ik carga in de
_Esperanza_ brengen, om het schip in staat te stellen, Antwerpen weer
te verlaten."
"Gij zijt op alles verdacht," zegt Guy. En hij beveelt Corker, het
goud, als het aan boord komt, te bergen onder de hut, daar waar de
gesmokkelde haakbussen verstopt zijn geweest, op hun vorige reis
naar Antwerpen. Maar op zijn horloge ziende, mompelt hij verschrikt:
"Hemel, het is al acht uur! Nu zijn de poorten gesloten, en kan ik
niet meer voldoen aan mijn afspraak."
"Ah! Te Sandvliet?" grinnikt de koopman.
"Ja."
"Dat dacht ik al. Maar ik kan u nu door de poorten brengen. Zij worden
niet meer bewaakt door de Spaansche troepen. Onze burgerwacht doet nu
dienst. Luitenant Karloo aan de hoofdpoort is een vriend van mij. Ik
zal u bij hem brengen."
Zoo ondervindt Guy weinig belemmering, als Bodé Volckers doorgang voor
hem vraagt. Het Spaansche garnizoen is wegens den oorlog in Holland
langzamerhand zóó verminderd, dat het nog enkel voldoende is, om de
Citadel zelf te bewaken.
Chester merkt dit alles met genoegen op en hij begrijpt, dat het hem
nu gemakkelijker zal vallen, het goud door de poorten te brengen en in
zijn schip te laden, daar er onder de burgerwacht niet die discipline
heerscht als onder Alva's veteranen. En met een verruimd hart zeilt
Chester nu opnieuw naar Sandvliet, bij zichzelven overleggend: "Nu
ik in het bezit ben van haar bruidsschat, is het oogenblik gekomen,
om Dona Hermoine zelve tot de mijne te maken!"
HOOFDSTUK XX.
"PAPA KOMT! NU ZAL IK HET DOEN!"
"Het is al over tienen--maar beter laat dan nooit," denkt Guy, als hij
uit de boot springt, de trap opvliegt en met haastige schreden het
smalle pad naar Sandvliet opsnelt. "Drommels! Zij is nog niet naar
bed gegaan," lacht hij, ziende, dat de vertrekken, waarin Hermoine
hem gisteren heeft ontvangen, nog helder verlicht zijn. Hij laat den
koperen klopper op de deur vallen.
Deze wordt terstond geopend door Alida, die reeds op hem schijnt te
wachten. Zij fluistert haastig: "Excellentissima wacht u."
"Is zij alleen?"
"Ja, senor coronel."
Chester licht de draperieën van de deur op, en een blik slaande in
het vertrek, geraakt hij geheel en al in verrukking over het schoone
tooneel, dat zich aan zijn oogen vertoont.
De kamer is verlicht door hanglampen, gevuld met welriekende olie,
en versierd met bloemen van Venetiaansch glas, doch te midden
van die pracht staat met een pruilend mondje de godin van dit
feeënverblijf. Zij is gekleed in een licht gazen avondtoilet van het
bleekste amber. De golvende souple stof omgeeft haar als een wolk,
waaruit haar ronde armen, haar fraaie hals en schouders te voorschijn
komen--blinkende in het stralende licht als een lichte zomerwolk,
die even gekleurd is door de zonnestralen. Op haar sierlijken hals
rust een even schoon gelaat, omlijst door het zachte en golvende
zwarte haar, getooid met bloemen, en in het gelaat schitteren twee
verontwaardigde oogen. Zóó staat zij daar, als een fee in een sprookje.
Zij is, zooals het schijnt, geducht uit haar humeur, want een klein
voetje, dat onder haar rok van Mechelsche kant komt uitgluren, trappelt
ongeduldig op den vloer, en haar oogen, ofschoon zij toornig vlammen,
staan vol tranen als Guy binnenkomt. Maar in het volgende oogenblik
komt er een uitdrukking van geluk over haar gelaat en is zij aan zijn
zijde, om hem een welkom toe te fluisteren. "Ik dacht, dat gij nooit
zoudt komen. Gij scheent geen groot verlangen naar mij te hebben!"
"Ik werd opgehouden door zaken."
"Zaken? Welke zaken heeft een luierende dandy?" en Dona Hermoine
steekt haar neusje in de lucht.
"Ja, door zaken, namelijk om mijn vermogen in zulk een staat te
brengen, dat ik er flink mee voor den dag kan komen bij uw vader,
als ik hem om uw hand vraag," antwoordt Guy, voor een enkelen keer
de waarheid sprekend.
"O, daaraan hadt gij niet behoeven te denken," roept het meisje uit,
"ik heb geld genoeg voor ons beiden. Denkt gij misschien, dat ik u om
uw geld trouw, Guido, als ik vorstelijke bezittingen in Italië heb,
die alle de uwe zullen worden, mijn meester en heer?" En zij maakt
een buiging voor hem en vleit: "Gij hebt mij nog maar eens gekust!"
"Hoe kan ik anders, als gij uw neus in de lucht steekt?"
"Dat bracht mijn lippen nader tot de uwe," lacht zij.
Doch het verdere gedeelte van den avond heeft zij geen reden, om zich
opnieuw over zijn verwaarloozing te beklagen; want Guy is geheel
en al betooverd door haar schoonheid, die hem heerlijker dan ooit
toeschijnt, en hij drinkt haar in, zooals een man den zwaren wijn
drinkt, die hem het hoofd doet verliezen.
"Gij hebt toilet gemaakt als voor een feest," fluistert hij in het
rose oortje, dat dicht bij hem is.
"Doch enkel voor u; gij herinnert u, mijn heer, dat gij mij hebt
bevolen, geen gasten uit te noodigen."
"En gij hebt mij gehoorzaamd?"
"Ja--wordt gij dan niet mijn heer?"
"Gij zoudt mij dus evengoed gehoorzamen als een vader?" lacht Chester.
"O, veel beter! Papa zegt, dat ik zijn tyran ben en de ware viceroy der
Nederlanden, doch dat is niet waar," zegt het meisje met overtuiging;
daarna zucht zij: "Als dat zoo was, was dit land een ander,"--en
daarna roept zij op haar ouden toon uit: "Maar laten wij daarvan
niet spreken, verjaag uit mijn gedachten wat mij zoovele tranen
heeft veroorzaakt. Laat mij er slechts aan denken, dat wij bij elkaar
zijn--gelukkig! En ik heb mij voorgenomen, u dezen avond heel gelukkig
te maken, mijn Guido."
"Het is onmogelijk mij nog gelukkiger te maken, dan ik reeds ben,"
fluistert Guy, in verrukking het schoone meisje beschouwend, dat hij
zoo spoedig de zijne hoopt te nemen.
"En toch kan ik dat nog. Gij weet niet, welke verrassing ik voor u
heb weggelegd. Het kwam mij voor, dat wij u den vorigen avond niet
aangenaam genoeg bezighielden. Ik had met de gravin De Pariza willen
spreken, als zij vandaag hier was gekomen, en speellieden uit Antwerpen
willen ontbieden, om muziek voor ons te maken op het water voor de
vensters. Dat zou romantisch geweest zijn, zooals in den tijd der
troubadours, en geleken hebben op een Venetiaanschen nacht, nietwaar,
mijn Guido?"
"Daar zal ik een volgenden keer voor zorgen," fluistert de verrukte
Chester.
"Maar toch heb ik voor u gedaan, wat ik kon. Mijn Moorsche meisjes
zullen later voor u spelen en dansen--voor het oogenblik wil ikzelve
trachten u te amuseeren. Ik meende uit een opmerking van gisteravond te
moeten opmaken, dat gij denkt, dat ik geen talenten bezit. Luister!" En
ondanks Guy's protest, die niets anders verlangt, dan zijn meisje het
hof te maken, neemt de jonge dame van een stoel een mandoline, waarmee
zij blijkbaar den tijd heeft gedood, totdat hij kwam, gaat zitten
en begint, hem aankijkend, een liefelijk preludium te tokkelen. En
daarna zingt de stem, waarvan de Hollandsche Watergeus zeide, dat
zij gelijk was aan de engelenstem van het orgel in Amsterdam, een
Moorsch lied voor hem, zoet, tropisch, zwaarmoedig, met die gratie
en zoetvloeiendheid, die alleen eigen zijn aan het zonnig Italië en
Spanje. Het schoone en betooverende van dit alles wordt nog verhoogd
door de teedere blikken, waarvan de zangeres haar gezang doet vergezeld
gaan, en het lied eindigt dan ook met een verrassing; want de laatste
toon, ofschoon bestemd voor zijn oor, wordt regelrecht gericht op de
lange snor van haar verloofde en afgebroken op een wijze, die in de
muziekgeschiedenis onbekend is.
"Madre mia!" lacht het meisje, "men zou denken dat gij de componist van
het stuk waart. Gij hebt mijn mooie hooge noot wreedaardig vermoord."
"Laat mij haar vervolgen!" Dit komt van een ruwe, snerpende stem
achter hen.
En als het paar opschrikt, zien zij Hermoine's duena voor zich, de
gravin De Pariza, die hen ontsteld aanstaart, en het opnemend voor
de beleedigde etiquette, uitbarst:
"Ik was van plan geweest, Dona de Alva, vanmiddag terug te komen, doch
werd opgehouden door boodschappen in de stad. En nu ik terugkeer, kom
ik tot de ontdekking, dat ik niet had moeten heengaan. Ik ben verbaasd,
dat iemand, die door mij is opgevoed, _alleen_ een cavalier ontvangt."
"Niet als die cavalier mijn toekomstige echtgenoot is, kolonel Guido
Amati. Gij hebt hem, zooals gij u wel zult herinneren, reeds vroeger
gezien, bij den koopman Bodé Volckers. Gij--"
Doch op dit oogenblik gilt haar duena met rollende oogen:
"Guido Amati! De man, die gesneuveld is! O hemel, een geest! Heilige
Maagd, bewaar mij voor den geest!" en zij zinkt neer, Latijnsche
gebeden prevelend.
Hermoine begint echter te lachen: "Neen, niet dood! Gij behoeft
hem niet te bezweren! Dit is vleesch en bloed, laat hij u maar eens
aanraken met zijn lippen!"
Waarop Chester protesteert: "Neen, neen!"
"Ja, ja, kus haar de hand. Zij is zeer gesteld op een ridderlijk
huldebetoon, kus haar de hand! Ik geef u verlof. Ik zal niet jaloersch
zijn, Guido mio."
En toegevende, drukt Guy lachend een kus op de dorre handen, die zijn
opgeheven tot een gebed.
Deze aanraking schijnt haar te kalmeeren, en bemerkende, dat hij geen
geest is, staat de gravin De Pariza op en wordt weer geheel duena,
terwijl zij op hoogen toon zegt: "Als kolonel Guido Amati dan geen
geest is, moet ik dien edelman verzoeken, zijn bezoeken hier te
staken, totdat ik den hertog van Alva heb ingelicht aangaande zijn
bedoelingen."
"De edelman zal zijn bezoeken in mijn huis niet staken!" antwoordt
Hermoine met een verontwaardigde flikkering in haar oogen.
"Gij vergeet, dat gij tot uw duena spreekt!"
"Bedenk, dat ik Dona de Alva ben!"
"Goed, in dat geval schrijf ik terstond aan uw vader."
"Gij zult van dit alles geen woord aan mijn vader overbrengen. Ik zal
hem alles vertellen op mijn eigen manier en als ik den tijd daartoe
gekomen acht."
"Zal ik niet!" krijt de duena. "Zal ik niet! Meent gij, dat ik uw
vaders toorn op mij wil laden?"
"Laad dan den mijne op u!" roept het meisje uit, en terwijl zij
vlak voor haar duena gaat staan, vervolgt zij met vlammende oogen:
"Waag het, een woord van dit alles aan wien ook te zeggen, voordat ik
het u beveel, en ik vertel mijn vader, dat vier jaren geleden, toen
gij meendet, dat ik nog te jong was, om op staatszaken acht te slaan,
gij, voor twee duizend kronen, den jongen Brederode hebt gewaarschuwd,
zoodat hij Brussel kon ontsnappen om gevangenneming en terechtstelling
te ontgaan!"
"Welke bewijzen hebt gij daarvoor?" stamelt de gravin.
"Geen andere dan Brederode's brief, waarin hij u dankzegt voor uw
waarschuwing en verklaart, dat hij u genoeg had gegeven en niet van
plan is, meer te geven. Ik heb dien brief zorgvuldig bewaard. Hebt gij
u misschien verbeeld, dat ik u hier bij mij had laten blijven, indien
ik u niet naar mijn hand kon zetten, wanneer ik het verkoos?" spot
Hermoine.
"Ik--ik was in zulk een groote geldverlegenheid," stamelt La Pariza.
"Meent gij, dat dit u zal vrijwaren voor straf? Gij weet, welk vonnis
mijn vader doet vellen over een ieder, die behulpzaam is bij een
ontvluchting--eerst de pijnbank--en daarna de brandstapel!" Deze
vreeselijke bedreiging komt zoo koel over de lippen van het meisje
alsof zij een ijsberg ware, en als Chester haar aankijkt, behoeft
hij niet te twijfelen dat zijn verloofde Alva's dochter is.
"Neen--neen! Genade!" snikt de gravin.
"Dan voor mij op uw knieën, en zweer mij bij het kruis van Christus,
dat gij tegen niemand over mijn verloofde zult spreken. Zweer het--op
uw knieën en zweer het!" roept Hermoine dreigend uit.
"Ik--ik zweer het," stamelt de duena.
"Op uw knieën en met het kruis op uw lippen. Op uw knieën! Zweer het
bij de Zeven Heiligen van het Christendom, bij de Twaalf Evangelisten,
bij de Vier Apostelen, bij al de sacramenten van de kerk, bij het
lichaam van onzen Heer, spijt anathema en dispensatie beide--zweer!"
En zich op de knieën werpend, zweert de ontstelde gravin De Pariza
den eed, haar voorgezegd door Alva's dochter, die haar het crucifix
tegen de lippen drukt.
"Waartoe dat heele relaas?" vraagt Guy, die in verbazing het tooneel
heeft aanschouwd, waarin Dona Hermoine hem een nieuwen blik op haar
karakter geeft.
"Omdat ik haar niet vertrouw," antwoordt het meisje. "Het moet een
sluwe priester zijn, die het nu uit haar krijgt. Breek dien eed en
uw ziel vliegt rechtstreeks door het vagevuur naar de eindelooze
hellepijn, gravin De Pariza."
"Ik--ik meende altijd, dat gij van mij hieldt," stamelt de duena
opstaande.
"Van _u_ houden?" herhaalt het meisje met een vreemde flikkering
in haar oogen. "Denkt gij, dat ik ben vergeten, dat gij mij, toen
ik twaalf jaar was, om de ooren hebt geslagen? Denk niet, dat ik
bang voor u ben! Dat is goed voor uw Moorsche slavin, die naar uw
kleedkamer gaat als naar de pijnbank. Ik hoorde haar gistermorgen
nog gillen onder uw kastijding. Maar heb niet het hart, met uw
lafhartige natuur, u op haar te wreken. Neem u in acht voor mij,
ik haat wreedheid! _Ik ben Alva's dochter_!"
Bij deze laatste woorden bijt Guy zich op zijn lippen, om een glimlach
te verbergen, en Dona De Pariza laat een half onderdrukten spotlach
hooren.
Het meisje gaat op haar af en roept uit: "Waag het niet, den schijn
aan te nemen alsof gij mijns vaders naam bespot, waag het niet,
hem van wreedheid te beschuldigen. Hij is voor mij altijd zoo goed
geweest als een engel. Ik wil het niet van uw lippen hooren--noch
van _iemands_ lippen!" want Guy heeft zijn glimlach toch niet geheel
kunnen verbergen en zij gaat nu voor hem staan met een hooghartige
uitdrukking op haar gelaat, zeggende: "Vergeet niet, dat ik de dochter
van den Viceroy ben."
"Boete!" lacht Chester.
"O ja--o--o--ik vergat het! Ja, mijn heer!" zegt zij, een buiging
voor hem makend. En als hij de boete opeischt, fluistert zij: "O
santos! wat zijt gij een kwelgeest--gij kust mij, zoo vaak als gij
er de kans schoon toe ziet."
Dit tooneel beschouwt de duena in de uiterste verbazing, terwijl zij in
zichzelve mompelt: "God zij geloofd, juffertje-driftkop heeft eindelijk
haar meester gevonden! Die verloopen doordraaier Guido Amati zal haar
naar zijn pijpen doen dansen, daarvoor sta ik borg!" en daarna gaat
zij naar haar kamer, het paartje alleen latend,--waarom het volstrekt
niet rouwig is.
Als La Pariza hen een oogenblik later had kunnen beluisteren, zou
zij nog meer verbaasd zijn geweest, want zij zou dan hebben bemerkt,
dat kolonel Guido Amati Dona Hermoine een boetpredikatie houdt over
de noodzakelijkheid, zijn gevoel en zijn tong te beheerschen.
Hiernaar luistert het meisje oplettend, met neergeslagen oogen, op een
wijze, die Guy wel verwondert maar hem tevens hoogst welgevallig is;
want hij heeft de vaste overtuiging, dat er slechts één middel is om
dit meisje te veroveren--namelijk haar te ontvoeren, en hij beseft,
dat hij, om dat te kunnen doen, haar volkomen moet beheerschen.
Maar hij maakt zijn predikatie een weinig te lang en zij roept
eensklaps plagend uit: "Bullebak! Bullebak! Ik ben de dochter van den
Viceroy!" en danst dan lachend weg. En hij zet haar achterna, om de
boete te innen, over tafels en stoelen en divans; Hermoine neemt haar
langen sleep op en ontsnapt hem telkens weer op haar vlugge voetjes,
totdat hij haar vangt bij de derde portière in de kamer, waarachter
hij nog geen blik heeft mogen werpen.
Hier wordt zij, terwijl hij haar in zijn armen houdt, eensklaps zeer
ernstig en fluistert: "Beknor mij niet; als gij het wilt, zal ik
boete doen, mijn Guido, omdat ik u wat uit de hoogte heb behandeld,
maar niet omdat ik het haar deed. Hier binnen zal ik vannacht tien
Ave Maria's voor u bidden." En de gordijnen ter zijde trekkend,
toont zij hem de verlichte kapel van het huis; achter de brandende
kaarsen staat het schilderij van zijn dooden vriend, het meesterstuk
van Oliver, en zij fluistert: "Hier op deze plaats bid ik voor u!"
"Ja," antwoordt Guy met een blik op de liefelijke Madonna, "ik offer
zelf aan dat altaar."
"St, niet spotten," antwoordt het meisje plechtig. "Dit is de kapel,
waarin wij getrouwd zullen worden."
Dit denkbeeld verplaatst Guy in den zevenden hemel en hij begaat een
groote fout, waarover zij hun eerste werkelijke kibbelpartij hebben,
want hij komt zeer handig met het plan van een geheim huwelijk voor
den dag.
Daarop zegt zij zeer uit de hoogte: "Buiten weten van mijn vader,
zonder zijn toestemming, hij, die mij zoo liefheeft? Nooit!" en vier
of vijf minuten lang is zij ongenaakbaar voor haar Guido.
Hij stapt echter weer even handig van de zaak af en verschoont er
zich mee, dat het enkel zijn vurige liefde voor haar is, en dan
vergeeft Hermoine hem en zendt hem eindelijk weg, overgelukkig,
hartstochtelijker dan ooit, maar met het bewustzijn, dat hij een lastig
werk voor zich heeft--om de jonge dame te schaken en toch haar liefde
te behouden.
Het onderhoud met de gravin De Pariza toont hem, dat spoed een
vereischte is voor zijn welslagen en dat elk eenigszins lang uitstel
in deze zaak waarschijnlijk noodlottig zal zijn voor zijn voornemen
en misschien ook voor zijn leven.
Maar het meisje heeft eveneens haar plan van handelen gemaakt, en als
er den volgenden morgen een koerier met brieven uit Holland komt,
klapt zij in haar handen vol vreugde over een idee, dat in haar
levendig brein plotseling is opgekomen, en zij zegt bij zichzelven:
"Papa komt, nu--nu zal ik het doen! Hoera! Ik zal het doen!"
HOOFDSTUK XXI.
"DE HERTOG VAN ALVA!"
Onbekend met Dona de Alva's plannen voor zijn welzijn, gaat haar
verloofde als een voorzichtig man voort, om het kleine fortuin te
verzamelen, waarmee hij zijn huishouden denkt te beginnen en hij
blijft den geheelen volgenden dag op zijn schip, om de zakken met
goud in ontvangst te nemen, die eenige uren te voren toebehoorden
aan zijn toekomstigen schoonvader en nu in zijn bezit zijn.
Zij worden aan boord gebracht, veilig verborgen in de bedden van de
matrozen, en als zij niet zoo zwaar waren geweest, zou men nooit hebben
kunnen vermoeden, dat het geen gewone bedden waren. Zij worden alle
aan boord gebracht door Chester's eigen matrozen, en hoe zwaarder de
zak is, des te meer in zijn nopjes is de zeeman, die hem draagt. Het is
dan ook slechts door strenge bevelen en door de bedreiging, den eerste
den beste te zullen dooden, die zijn vreugd laat blijken, dat Chester
de uitgelatenheid van zijn pikbroeken, waardoor de opmerkzaamheid
van de andere schepen op hen gevestigd zou kunnen worden, intoomt.
Corker zelf brengt de eerste lading naar beneden.
"Bodé Volckers is een zeeroover van beroep," fluistert de zeeman als
hij Chester verslag geeft. "Hij zou vechten voor het goud, totdat hij
geen droppel bloed meer in de aderen had. Hij heeft moeder Sebastian
al tweemaal Jamaica gegeven, en de duivel mag haar met rust laten,
als zij niet aan de rum sterft, eer wij den laatsten zak uit het huis
hebben. Bodé heeft touwen meegebracht om haar te binden, als het moet;
dat zij niet kan janken is voor ons van groot voordeel. Geen prop
noodig, men knoopt haar eenvoudig even aan den beddestijl op en zij
is onschadelijk gemaakt."
Den geheelen dag komt het goud geregeld aan boord en tegen den avond,
want de mannen werken hard, telt Chester, dat hij onder den vloer van
de hut van de _Esperanza_ honderd negen en zeventig zakken met goud
heeft, verzegeld met Alva's wapen; en als hij ze schat op twintig
duizend kronen elk, heeft hij drie millioen, vijfhonderd en tachtig
duizend kronen in zijn bezit. Dit stemt volmaakt overeen met de opgave
van Corker.
En nu laat hij de matrozen onder toezicht van Niklaas, om het zilver en
de kist met onbekende preciosa uit de schatkamer te halen, en draagt
Martin Corker de bewaking op van het schip met zijn kostbare vracht,
terwijl hijzelf een boot neemt en de Schelde afzakt naar Sandvliet,
brandend van verlangen om zijn beminde te zien.
In dit opzicht doet Dona Hermoine niet voor hem onder. Zij staat
reeds op den uitkijk naar de boot en snelt hem verheugd tot aan de
landingsplaats te gemoet, opgewonden uitroepend: "Goed nieuws! Goed
nieuws!"
"Welk nieuws?" vraagt Chester angstig--daar bijna elk nieuws nu voor
hem gelijkstaat met slecht nieuws.
"Papa komt--hij zal spoedig hier zijn. Dan kunt gij het hem vragen."
"Wanneer zal de Hertog hier zijn?"
"Binnen drie of vier dagen, volgens zijn brief."
"A--ah!" laat Guy hooren met een diepe zucht van verlichting, want
den volgenden avond moet het op de een of andere manier tot een
beslissing zijn gekomen tusschen hem en zijn meisje, dat schoone
wezentje, dat aan zijn arm hangt, terwijl hij het pad naar het huis
opwandelt; haar kleine voeten maken twee stappen tegen de zijne een.
Het staat bij hem vast, dat de volgende avond moet beslissen,
of zij zijn vrouw zal worden en hem gelukkig zal maken voor zijn
geheele leven, of dat hij haar dan voor het laatst zal zien. De
gedachte hieraan maakt dat hij teederder dan ooit voor haar is,
hij weet toch, dat, al zijn de omstandigheden hem ook ongunstig,
zij hem toch liefheeft.
Daarna een tête-à-tête in het vooruitstekende venster aan de Schelde
en zij zitten gezellig te babbelen, totdat hij haar zegt, dat hij
vandaag geen tijd heeft, om lang te blijven.
"Waarom?" pruilt zij.
"Omdat ik schikkingen tref aangaande mijn vermogen, om daarmee
behoorlijk voor den dag te kunnen komen bij uw vader."
"O ja, dat heb ik al vroeger gehoord! De hertog van Alva is jegens
mij altijd heel goed en toegevend geweest, en hij zal ook nu mijn
verzoek niet weigeren. Ik heb hem over u hooren spreken, mijn Guido,
als den dappersten man van het Spaansche leger; dat zegt veel, daar
er zoovele dapperen zijn. Die beroemde tocht, dien gij hebt gemaakt,
heeft u bij hem evenzeer in de gunst gebracht als bij mij."
De lof van den doode, in wiens schoenen hij staat, belet Guy een
bekentenis te doen, die hij in de beide laatste dagen telkens op
de lippen heeft gehad: "God helpe mij, als zij slechts mijn naam
liefheeft en niet mij!" denkt hij telkens huiverend bij zichzelven.
Hij zou misschien later op den avond alles aan Hermoine hebben
verteld, want hij begrijpt, dat zij er nu recht op heeft, de waarheid
te vernemen, maar er komt iets tusschenbeide, dat hun van weinig
beteekenis toeschijnt, doch grooter invloed op hun leven heeft,
dan zij vermoeden.
Guy heeft lachend geïnformeerd naar de gravin De Pariza.
"Sedert gisteravond heeft zij geen woord tegen mij gezegd. Zij blijft
in haar eigen vertrekken," antwoordt de jonge dame. "Die vrouw zou
mij verraden, als zij durfde, en na hetgeen gisteren is voorgevallen,
beklaag ik haar Moorsche slavinnen. Gij weet, dat toen Papa mij Zora
schonk, hij Alida ten geschenke gaf aan de gravin De Pariza. Ik hield
echter meer van Alida, en om haar te bevrijden uit de handen van haar
tyran, want dat is mijn duena--gij behoeft mij met uw kussen niet
telkens in de rede te vallen, Guido mio--ben ik er in geslaagd, Zora
tegen Alida te ruilen en nu is Alida bij mij in dienst en Zora bij
de Gravin. Het was een overeenkomst, doch geen schriftelijke. Maar
vanmorgen eischte zij Alida terug. Zou het zijn om haar wraak te
koelen op het arme meisje?" vervolgt zij levendig. "Als dat zoo is,
als zij haar durft slaan, laat zij zich dan in acht nemen voor Hermoine
de Alva."
Terwijl zij spreekt, springt zij, zich losrukkend uit Guy's armen,
op en fluistert: "Wat is dat? Luister! Mijn hemel, het is Alida!"
Want men hoort nu duidelijk een verwijderd gekerm. "Het is Alida! Die
laffe vrouw heeft haar geslagen!" roept zij uit.
En snel als de wind, met vlammende oogen en een uitdrukking van wraak
op haar gelaat, vliegt Hermoine de Alva de kamer uit, terwijl Guy
haar volgt, doch haar nauwelijks kan bijhouden. Aan het eind van een
gang duwt het meisje haastig een deur open en aan hun oogen vertoont
zich een zonderling schouwspel.
Het is de kamer van de duena; in het midden staat de gravin De Pariza
met opgeheven zweep en voor haar op den grond hurkt Alida, de Moorsche
slavin. Doch de zweep daalt niet neer. Met den sprong van een jonge
tijgerin rukt Hermoine haar uit de hand van de onthutste gravin.
"Hoe durft gij mijn kamer binnentreden?" schreeuwt deze.
"Hoe durft gij iemand slaan, die mij toebehoort?"
"Pardon, Dona de Alva," zegt de gravin op snijdenden toon. "Het
meisje is een geschenk van uw vader aan mij. Geef mij mijn zweep,
opdat ik haar een bestraffing kan toedienen."
"Nooit! Alida behoort mij toe, gij hebt haar aan mij overgedaan; zij
is van mij, ik houd van haar en zij staat onder mijn bescherming, zij
is mijn Alida. Wreed schepsel! Gij hebt uw zweep terugverlangd? _Gij
zult ze hebben_!" En als een wrekende godin gaat zij op de sidderende
duena af, die, hevig ontsteld, begint te gillen.
Maar Guy houdt den blanken opgeheven arm tegen.
"Ik doe het, als zij het waagt haar aan te raken!" zegt Hermoine op
woesten toon tot Guy; en daarna vriendelijker tegen Alida: "Ga naar
mijn kamer en blijf daar; daar zijt gij veilig," en weer in den vorigen
toon vervallend: "Laat zij het hart hebben u weer aan te raken en ik
eerbiedig haar grijze haren zelfs niet!"
"Groote God, mijn pruik!" krijscht La Pariza en zij laten haar staan,
heur dunne haren uitrukkend. De Gravin, zonder valsch haar en andere
kunstmiddelen om de sporen van verval te verbergen, vertoont een
leelijk, ja zelfs een terugstootend beeld, want op haar gelaat is,
behalve de verwoesting van den tijd, nu ook nog een uitdrukking van
duivelschen haat te lezen.
Terwijl Guy zijn meisje wegvoert fluistert hij: "Hebt gij opgemerkt,
hoe zij u aanzag? Zij is nu levenslang uw vijandin."
"Daar geef ik niets om!" lacht Dona de Alva fier. En zij vervolgt
zacht: "Ik ben blij, dat gij mij belet hebt, tot haar laag peil af
te dalen. Had ik haar aangeraakt, ik zou mij over mijzelve geschaamd
hebben. Als ik de uwe ben door den zegen van de Moederkerk, gebruik
dan als echtgenoot al uw lankmoedigheid om mijn vrouwelijke zwakheden
te verdragen."
Guy voelt zich door die woorden beschaamd, want hij is, als hij in
twist geraakt met zijn gelijken, dikwijls wreed en bloeddorstig en te
midden van zijn matrozen grijpt hij al heel spoedig naar het eindje
touw, als de discipline van het schip zulks vereischt.
Hij aarzelt nu weer opnieuw om Hermoine te zeggen, dat hij een
ander is, dan de Guido Amati, voor wien zij hem houdt en dien zij
bemint. Maar aan den anderen kant zou hij haar voor niets ter wereld
willen verliezen en hij wil zelfs het gevaar loopen, haar verwijten
te moeten hooren en haar toorn op zich te laden, als zij maar de
zijne wordt door den zegen van de kerk, voor de menschen en voor God.
Om dit mogelijk te maken, moet hij nog veel toebereidselen treffen. En
afscheid van haar nemend, zegt hij: "Morgenavond precies om negen
uur. Onthoud het, ik ben van plan een klein waterfeest voor u te
arrangeeren. De maan is er dan nog niet, maar zij zal opgaan eer wij
terugkomen. Wilt gij morgenavond een zeiltochtje met mij op het water
maken, mijn lieveling?"
"Ja, en zelfs vanavond wel, als gij het mij hadt gevraagd," lacht
het meisje. Daarna zegt zij peinzend: "Was Papa maar hier, dan konden
wij hem meenemen."
"Ik--ik smeek den hemel van niet," antwoordt haar beminde ontsteld.
"O, vrees niets, ik ben almachtig tegenover den hertog van Alva!"
Met een laatste kushand, snelt Dona Hermoine, vervuld van dit
denkbeeld, naar huis terug.
Dit vertrouwen in haar macht over Philips' onderkoning, brengt
onverwachts een verandering in dien droom van jonge liefde.
Den volgenden dag reeds in den namiddag galoppeert de hertog van
Alva met rinkelende sporen en overdekt met het stof van de reis,
begeleid door dertig ruiters, voor Hermoine's landhuis, om daar door
zijn dochter met vreugde verwelkomd te worden.
Het meisje snelt hem verheugd te gemoet, uitroepend: "Ik dacht niet,
dat gij zoo spoedig hier zoudt zijn; uw brief sprak eerst van over
vier dagen, hertog van Alva!" En zij maakt een dienaresse voor
hem, maar hij springt van zijn strijdros, terwijl zijn slangenoogen
schitteren als hij de eenige vreugde van zijn ouderdom ziet, en zijn
mooi kind aan zijn hart drukkend, fluistert hij: "Dus, mijn Hermoine,
zijt gij teleurgesteld?"
"Teleurgesteld dat gij zijt gekomen? Integendeel--verrukt!"
"Gij moet weten," merkt de Hertog op, nadat hij met haar het huis
is binnengetreden, "dat ik, nadat ik u had geschreven, een koerier
van Antwerpen ontving, die mij een tijding bracht van D'Avila, den
commandant, waardoor het noodzakelijk werd, dat ik voor een paar
dagen terugkeer naar de Citadel."
Dit is de waarheid; want onder een lang rapport over militaire
aangelegenheden, over versterkingen, wapenen en oorlogsammunitie en
verschillende bijzonderheden aangaande de garnizoenen van Brabant en
Vlaanderen, heeft Sancho d'Avila bij wijze van postscriptum geschreven:
"Wat ik nog zeggen wilde, het zal Uwe Hoogheid niet onverschillig
zijn te vernemen, dat uw oude veteraan, de eerwaardige Roderigo,
vier dagen geleden stierf."
Juist dit oogenschijnlijk zoo onbeduidend postscriptum heeft den hertog
van Alva zoo plotseling herwaarts gebracht van Nijmegen, waar hij bezig
was te zorgen dat de belegeraars rondom Haarlem van ammunitie werden
voorzien. Binnen een uur na de ontvangst bestelde Alva, met eenige half
ingehouden verwenschingen, zijn paard en verliet de stad aan de Waal
met zijn lijfgarde, van paarden verwisselend te 's-Hertogen-bosch,
Breda en Bergen-op-Zoom en zoo snel als hij kon langs de Schelde
naar Antwerpen trekkend. Daar de weg langs Sandvliet liep en het
hem slechts een omweg van vijf minuten kostte om haar te bezoeken,
die hem het liefste op aarde is, heeft de Hertog dien omweg genomen,
en hij houdt thans zijn dochter in zijn armen.
"Ik kan niet lang blijven," merkt hij haastig op; "ik moet nog vanavond
in Antwerpen zijn."
"Morgen vroeg is veel beter. Uw kamer is altijd voor u in
gereedheid. Zij wordt nooit door iemand anders gebruikt." Bij deze
woorden bloost het meisje eensklaps, want het schiet haar te binnen,
dat Guido er, al is het slechts een kwartier, gebruik van heeft
gemaakt. "Gij moet met mij soupeeren!"
"Onmogelijk, ik moet verder gaan."
"Gij moogt niet, papa, _gij moogt niet_! Gij zijt zoo lang onder
mijn contrôle weg geweest, dat gij weerspannig en ongedisciplineerd
zijt geworden."
Dit is de manier om haar zin bij Alva door te drijven, een manier, die
hij niemand anders zou veroorloven, man noch vrouw. Terwijl zij tot
hem spreekt, neemt zij ondanks zijn tegenwerpingen den helm van zijn
hoofd, streelt zijn grijze haren en trekt aan de twee punten van zijn
langen zilveren baard, uitroepend: "Nu zijt gij mijn gevangene! Tien
kussen als losgeld!"
"Santos y demonios! gij zijt de ergste rebel in de Nederlanden,"
lacht de Hertog.
"Ja, de meest uittartende en de eenige die u zal bedwingen."
Dat bevalt den hertog van Alva, die voor zijn doen uitstekend geluimd
is, en hij zegt: "Gij hebt gelijk; ik heb Haarlem nu zoo goed als zeker
in mijn macht. De Bossu heeft Marinus Brandt op het meer verslagen,
de stad is geheel afgesneden--zij moet de mijne worden. En als ik dan
met deze rebellen heb afgerekend en dit land, geheel van oproerlingen
gezuiverd, aan mijn heer, koning Philips, heb overgegeven, verlaten
wij voor altijd dit mistige land en gaan terug naar het Zuiden met
zijn granaatappelen, druiven en olijven, en zullen wij vergeten,
dat er ooit oorlog was."
"Ja," roept het meisje uit, "en wij nemen hem met ons."
"Hem? Wien?"
"Mijn toekomstigen echtgenoot."
"_Uw toekomstigen echtgenoot_! Van wien spreekt gij, kind?" vraagt
Alva, ten hoogste verbaasd. "Nooit zag ik een vrouw, die zoo
ontoegankelijk was voor aardsche liefde!" Dan lacht hij: "Dat is een
zeldzame ommekeer. Den laatsten keer waart gij een en al ernst. Gij
hieldt een gebedenboek in uw hand en spraakt er van, de bruid der
Moederkerk te worden."
"Maar dat is alles voorbij."
"Daar ben ik blij om, ofschoon ik het u niet zou geweigerd hebben. Mijn
Hermoine zou al een heel curieuse non geweest zijn."
"Ja, zij zal een betere bruid zijn," lacht het meisje, tot haar
onderwerp terugkeerend. "Maar ik vertel er u niets van, tenzij gij
met mij dineert, en dan nog pas na het diner. Zie! Uw geleide is
afgestegen. Zij hebben een langen rit achter den rug. Zij gaan ook eten
en drinken. Wil mijn vader jegens zichzelf niet even barmhartig zijn
als jegens zijn soldaten? Bovendien ziet gij er afgemat en ziek uit!"
"Volstrekt niet. Ik ben alleen maar vervuld van de tijding, die mij
herwaarts riep, maar hoe dringend mijn komst ook is, ik zal haar
uitstellen tot morgen."
"Blijf dan dineeren. Ik heb mijn bevelen al gegeven, toen ik u zag
aankomen." Dit zeggende, worden de gordijnen weggetrokken en begeeft
de Hertog, den arm zijner dochter nemend, zich naar de eetzaal. Hier
ziet Hermoine voor den eersten keer sinds den vorigen avond, de
gravin De Pariza, en als zij haar blik opvangt, weet zij, dat deze,
ondanks haar eed, op de een of andere wijze alles wat er gebeurd is
aan den Hertog zal overbrengen.
Doch tot Hermoine's groote vreugde verlangt Don Fernando Alvarez
de Toledo, hertog van Alva en hertog van Huesca, gedreven door
nieuwsgierigheid, een tête-à-tête met zijn aanminnig kind en zegt,
tot verbazing en bittere teleurstelling van haar duena, kortaf:
"Gravin, ik verheug mij, dat ik u, zooals gewoonlijk, gezond zie. Mijn
dochter en ik hebben het een en ander te bespreken en wenschen alleen
te zijn. Goedenmiddag, Dona De Pariza, ik kus u de hand," en hij
doet haar al buigend uitgeleide naar de deur met deftige Spaansche
etiquette. "Nu uw verhaal, Hermoine. Is het een aardigheid, wat gij
daareven zeidet van een minnaar, kind?"
"Geen aardigheid."
"Vertel het mij dan."
"Na den eten, papa; niet voordat de wijn uw hart een weinig zachter
heeft gestemd. Het is verhard in Holland."
"Niet te uwen opzichte," zegt de Hertog. "Vertel het mij, mijn schat."
"Niet voordat gij mij op uw doorluchtige knie laat zitten."
Dit zeggende is zij reeds op zijn knie en vertelt hem onder
liefkoozingen en vleierijen en kussen van haar beminde.
Waarop hij zijn oogen van verbazing wijd opent en zegt: "Uw Guido
Amati? Ik meende, dat hij als gesneuveld was vermeld na het gevecht
op het ijs."
"Neen, hij is hersteld van zijn wonden. O, het zou niet zoo gemakkelijk
gaan, hem te dooden! Herinner u maar zijn tocht over de verdronken
landen. Gij zijt vandaag die plaats voorbijgekomen," zij wijst de
richting aan met haar hand.
"Ja, ik herinner het mij. Dat was een stout stuk, een Cid waardig,"
zegt Alva, die boven alles strateeg is.
"Ah! geef mij dan aan den Cid. De Cid zou zeker de dochter van Alva
waardig zijn. Als Guido de gelijke is van den Cid, is hij ook mijner
waardig!" En met smeeken en vleien perst Hermoine den man, van wien
zij denkt, dat hij haar niets kan weigeren, de belofte af, haar hand
te zullen schenken aan kolonel Guido Amati de Medina.
"Nu moet gij vooral niet heengaan," smeekt zij. "Hij komt vanavond
hier. Gij moet hem zien. Gij moet hem even gelukkig maken als
mij. Vader, ik heb u nog nooit zoo liefgehad als nu."
"Oho!--Als ik het had geweigerd, dan zoudt gij mij dus waarschijnlijk
gehaat hebben."
"Daartoe zou ik nooit kunnen komen, maar gij weigert mij ook niets. En
daar gij nooit 'neen' tegen mij zegt, moet gij hier blijven en hem
zien. Geef hem uw zegen; vader, beloof mij, als gij mij liefhebt, dat
gij Guido Amati, als mijn aanstaanden echtgenoot, uw zegen zult geven."
"Als ik het dan moet doen, en gij zegt, dat ik het moet," mompelt de
Hertog, terwijl zijn lippen beven en zijn oogleden trillen, "moet ik
eerst even naar Lillo rijden, om vandaar een boodschap naar Sancho
d'Avila te zenden."
"Gij komt dus terug? Hij zal hier om negen uur zijn. Gij zult
terugkomen--beloof het, zweer het!"
"Ik beloof het bij dezen kus!"
"Neem er dan twee, voor meerdere zekerheid," juicht Hermoine met van
geluk stralende oogen.
Als zijn escorte een oogenblik later gereedstaat, bestijgt de Hertog
zijn ros en draaft weg van de villa zijner dochter, die hem kushanden
nazendt en hem nastaart met oogen vol tranen van geluk, terwijl zij
mompelt: "Mijn vader en mijn aanstaande echtgenoot bij elkaar! Wat
zal dat een heerlijke avond worden!"
Alva rijdt naar Lillo en draagt Mondragon, den commandant, op,
terstond een brief te verzenden naar Sancho d'Avila, commandant van
de Citadel van Antwerpen. En daarna ondervraagt Don Fernando met een
begrijpelijke nieuwsgierigheid Mondragon, die een zijner gunstelingen
is, omtrent zijn aanstaanden schoonzoon: "Mondragon, kent gij een
zekeren Guido Amati, kolonel in Romero's legioen?"
"Zeker, Uwe Excellentie, hij stond onder mij, eer hij naar Holland
ging."
"Zoo! Vertel mij eens alles wat gij van hem weet."
"Ik kan u weinig goeds van hem vertellen, behalve, dat hij de dapperste
onder de dapperen was en zulk een behendig schermer als er ooit een
een Toledosche kling hanteerde; doch iemand die zóó bandeloos was,
zulk een lichtmis en zóó aan het spel verslaafd, heb ik nog nooit
ontmoet, en ik ben een oud soldaat."
"Bandeloos, een lichtmis en een speler," herhaalt Zijne Hoogheid
langzaam, terwijl zijn gelaat nog valer wordt dan gewoonlijk. "Zijt
gij zeker van hetgeen gij daar zegt, Mondragon?"
"Welzeker, ik heb hem goed gekend. Maar wat maakt het uit? Guido
Amati is dood."
"Onmogelijk; ofschoon het mij ook verteld is."
"Het staat vermeld op de monsterrollen van Romero's afdeeling."
"Is dat werkelijk zoo?"
"Ja, inderdaad."
"Dus als hij leefde, zou zijn naam zeker voorkomen op de lijst van
zijn regiment?"
"Even zeker, als dat er een betaalmeester in het leger is. Guido
Amati is er de man niet naar, om zijn soldij te laten staan; maar
hij is stellig dood. Ik geloof zelfs, dat er hier in het garnizoen
mannen zijn, die hem zagen vallen."
"Ah! in het gevecht op het ijs?"
"Ja. De jonge De Busaco, een luitenant met verlof, en de sergeant
Gomez."
"Laat hen terstond hier komen," zegt Alva, verbaasd en geschokt door
die onbegrijpelijke mededeelingen.
En De Busaco, het vertrek binnentredend, salueert.
"Luitenant De Busaco, nietwaar?" zegt Don Fernando.
"Ja, Uwe Hoogheid, pas bevorderd."
"Waart gij bij het gevecht op het ijs?"
"Ja, Uwe Hoogheid."
"Wie voerde daar het bevel?"
"Kolonel Guido Amati."
"Werd hij gedood?"
"Ik denk het wel, Uwe Hoogheid; ik zag hem vallen."
"Dat is zeer vreemd, terwijl mijn dochter zegt, dat hij leeft!" mompelt
de Onderkoning, hoe langer hoe meer verbaasd. Mondragon en De Busaco
zetten groote oogen op en de laatste weet, dat de catastrophe,
waarvoor hij reeds lang heeft gevreesd, nu is gekomen.
"Gij zaagt hem vallen?" vraagt Don Fernando nog eens, alsof hij zijn
ooren niet kan gelooven.
"Ja, Uwe Hoogheid."
"En gij denkt, dat hij dood is?"
"Ja, Uwe Hoogheid, de Hollanders maakten al onze gewonden af."
"Zooals zij altijd doen," antwoordt Alva. "Ik vrees, dat ik hun dat
kunstje heb geleerd. Zij zijn goed van aannemen. Is Gomez ook al hier?"
"Ja, Uwe Hoogheid,"
En de vrijpostige sergeant komt binnen, salueert den hertog van Alva
en geeft hem de volgende inlichtingen:
"Ja, ik zag Guido Amati vallen. Ik trachtte hem nog te redden, maar
ik gleed uit op het ijs, ontsnapte echter met Gods hulp."
"Gij weet dus, dat hij dood is."
"Ja,--tien heiligen zouden hem niet hebben kunnen redden."
"Spreek met wat meer eerbied van de kerk! Hoe weet gij dat?"
"Omdat ik zag, dat drie pieken door zijn lichaam werden gestoken."
"Dat is voldoende," mompelt Alva, die hoe langer hoe minder van de
zaak begrijpt. "Gij kunt gaan, Gomez."
"En drie pieken door het lichaam zouden zelfs voldoende zijn, om
iemand, die zoo taai is als Guido Amati, te dooden," merkt Mondragon
op; doch als de sergeant is heengegaan, vraagt de commandant
plotseling: "Wat scheelt er aan, Uwe Hoogheid? Hebt gij slechte
berichten van Haarlem ontvangen?"
"O, neen, zeer goede. Zij eten daar nu reeds het gras uit de
straten. Wij hebben Oranje op het meer verslagen en zijn er nu
meester van. Het is niet over Haarlem." En plotseling beveelt hij:
"Laat mijn escorte terstond voorkomen. Kan Gomez paard rijden?"
"Ja, Uwe Excellentie."
"Laat hij mij dan vergezellen."
En gevolgd door dertig man, gewapend met lansen en haakbussen, rijdt
de hertog van Alva terug naar het landhuis van zijn dochter. Onderweg
roept hij den vrijpostigen Gomez aan zijn zijde en vraagt hem:
"Hoe zag die Guido Amati er uit?"
"Groot, welgebouwd, met kort, donker, krullend haar, zwarte,
onverschrokken oogen en een huid zoo bruin als van een bleeken
Morisco."
"Hij had natuurlijk de manieren van een edelman," vervolgt de
Onderkoning.
"Voor zoover een krijgsman als ik er over kan oordeelen, ja, Uwe
Hoogheid, en den beschaafden tongval. Men zei, dat hij even zuiver
Castiliaansch sprak als een priester."
"Het is goed, ik weet genoeg, sergeant," zegt de Onderkoning. En zij
zijn weldra het landhuis genaderd.
Daar hij echter een geslepen oude staatsman is, laat de hertog van
Alva niets merken van de zonderlinge ontdekking, die hij in het fort
te Lillo heeft gedaan, doch zegt slechts, de vertrekken van Hermoine
binnentredend: "Mijn dochter, wij zijn teruggekomen, zooals wij beloofd
hebben, om dien edelman te zien, dien gij bemint, Guido Amati; deze
man schijnt een verwonderlijk sterk gestel te hebben."
"Hoezoo?" vraagt het meisje.
"Hij werd doodelijk gewond in het gevecht op het ijs."
"Zeker, dat is zoo! Ik heb immers zelf zijn wonden gezien! Zij zijn
vreeselijk!" Dit laatste huiverend.
"_Gezien_ de wonden, die de pieken dwars door zijn lichaam hebben
gemaakt?"
"Neen, maar hij had een houw over het hoofd, die iedereen van het
leven zou hebben beroofd, behalve een Paladijn."
"Hm! men zegt, dat uw Paladijn een los heer is."
"Dat is laster! Deze of gene mededinger strooit dat praatje
telkens weer uit. Ja, zelfs Bodé Volckers," vervolgt Hermoine, "die
leugenachtige koopman, vertelde mij, dat hij dronken was, en twee
minuten later komt Guido, even nuchter als gij zijt, naar mij toe, en
met een veel vroolijker gezicht dan gij op het oogenblik zet; uw oud,
lief gezicht staat zoo donker als de nacht." En het meisje kust hem.
"Vertel mij, hoe gij hem het eerst ontmoet hebt."
Aldus aangemoedigd, gaat Dona Hermoine, die zooals alle verliefden
haar beminde gaarne verheerlijkt, zitten en biecht haar vader alles
op; nu en dan doet deze haar een paar vragen, die zij heel dwaas,
maar die hij heel belangrijk vindt.
"Gij zegt, dat gij hem het eerst hebt ontmoet op den dag van den
springvloed in 1572?"
"Ja, papa; dat was, zooals ik u vertelde, de avond, dat hij mij redde
uit de handen der Geuzen."
"A--ah--ah. De krijgsman, dien gij lief hebt, heeft donker haar en
donkere oogen, nietwaar?"
"Neen, helderblauwe oogen en zijn haar is voor een Spanjaard heel
blond.--Heb ik u dat dan al niet gezegd, dom vadertje?"
"O ja; ik bedoel helderblauwe oogen, ik was het vergeten. Licht
kastanjebruin haar, zegt gij, en vrije en losse manieren. Is zijn
gang niet die van een zeeman?"
"Die van een ruiter."
"O ja; zij hebben beiden een zwaaienden gang. De dag, dat gij hem hebt
ontmoet, was dezelfde, waarop ik zoo haastig van Brussel terugkwam?"
"Ja, gij kwaamt heel onverwachts. Het was de dag van het drinkgelag van
Floris den schilder, waarbij hij een van zijn tegenstanders dooddronk."
"Ja, dat herinner ik mij," zegt Zijne Hoogheid langzaam. "De dag, dat
De Guerra mij een onthulling wilde doen, maar stierf. Deze edelman,
dien gij zegt, dat gij bemint," de hertog van Alva doet moeite, om den
ongedwongen toon vol te houden, "spreekt het patois van Hispaniola?"
"Ja, het is alles behalve keurig Spaansch, maar het klinkt mij toch
als muziek in de ooren."
"Hm! als hij komt, kunt gij hem bij mij brengen." En als hij het
vertrek heeft verlaten, geeft Alva eenige bevelen aan den luitenant,
die het bevel voert over zijn escorte.
Vervolgens keert hij naar de eetzaal terug en laat zich, daar het
reeds bijna acht uur is, het avondeten voordienen.
En om hem gezelschap te houden, komt zijn dochter binnen, stralend
van vergenoegdheid. Zij, die er vroeger als een lelie uitzag, bloost
nu als een roos.
Op het gelaat van den hertog van Alva ligt een vreemde uitdrukking,
en als hij drinkt, is het, alsof hij een prop in zijn keel heeft,
die hem dreigt te doen stikken, ofschoon hij vanavond de matigheid
zelve is, zooals zijn dochter beweert, terwijl zij haar papa met
liefderijke handen van alles bedient.
"Gij--gij zijt er toch niet bedroefd over, dat gij mij moet
missen?" fluistert zij, terwijl haar gelaat betrekt.
"Neen, dat--dat is het niet." Zijn gelaat heeft een uitdrukking,
die Hermoine niet begrijpt.
"Maar à propos," zegt zij, "aangebeden papa, nog een belofte."
"Welke?"
"Neem den prijs weg van het hoofd van dien Engelschman. Zooals gij
u zult herinneren, redde hij het leven van mijn Guido."
"Misschien morgen, dan zal het wel niet meer noodig zijn," mompelt
Zijne Hoogheid, ofschoon hij vermijdt, het meisje aan te zien, en de
oogen op zijn beker gericht houdt.
"Dank u, lieve, beste papa," antwoordt zijn dochter. Dan zegt zij
plotseling: "Maar nu moet ik gaan."
"Waarom?"
"Om toilet te maken voor mijn aanstaanden echtgenoot."
"Hm!"
"Ik zal mij kleeden als een bruid."
"Gij hebt dien man dus wel zeer lief, mijn Hermoine?" En er klinkt
weemoed in zijn stem.
"Met mijn gansche hart," antwoordt zij; en plotseling roept zij uit:
"Misschien heb ik vanavond nog een andere verrassing voor u, als
gij het tenminste toestaat, maar gij staat mij alles toe, nietwaar,
papaatje!--gij lieve oude papa, die uw dochter vanavond innig gelukkig
wilt maken."
En zij kust hem teeder op het voorhoofd en snelt dan heen, haar vader
alleen latende, in gespannen verwachting, of zijn vermoedens al dan
niet juist zullen blijken te zijn.
Maar met dat al staan er tranen in zijn oogen, in die oogen, die
ze nooit hebben vergoten, en een paar maal neemt zijn gelaat een
pijnlijke uitdrukking aan, als hij de stem van zijn dochter hoort,
die in het aangrenzend vertrek haar bevelen geeft voor haar toilet
en voor de ontvangst van den man, dien zij bemint. Doch in het
volgende oogenblik schieten er stralen uit zijn slangenoogen en zijn
lange handen ballen zich krampachtig, alsof zij een lang gezochten,
moeilijk te vatten vijand grepen, in wiens doodsstrijd hij zich reeds
verlustigt, en hij mompelt: "Als hij het is, die mijn goud stal voor
die Jezebel Elizabeth; als hij het is, op wiens raad de Geuzen uit
Engeland verdreven werden met: 'Geen proviand, geen water, maar slechts
kogels en kruit,' om rebellie in dit land te stoken, dan zou ik hem
zelfs nog liever in mijn macht willen hebben dan Willem den Zwijger."
HOOFDSTUK XXII.
"HAHA! DE VOS IS EINDELIJK GEVANGEN!"
Terwijl zijn beminde haar best heeft gedaan om Papa's toestemming
te verkrijgen, heeft Chester gewerkt als een bever, die voor zijn
wintervoorraad moet zorgen. De matrozen hebben onder leiding van Bodé
Volckers al het zilver, waarvan een gedeelte in staven en de rest in
Spaansche dollars, in den kelder gedragen, en terstond bij het openen
van de stadspoorten, brengen zij de eerste vracht in het ruim van
het schip, want het zilver neemt veel meer plaats in dan het goud,
al is de waarde er van ook niet zoo groot.
Daar zij, zooals begrijpelijk is, zich hiermee zooveel mogelijk
haasten, gelukt het hun, reeds op den middag alles in het ruim van
de _Esperanza_ onder dek te brengen.
Martin Corker, die in het huis van moeder Sebastian is gebleven, om
toezicht te houden sinds Chester de wacht op de _Esperanza_ heeft
betrokken, zegt, met de laatste vracht aan boord komend, tot zijn
commandant: "Bodé Volckers wenscht, dat gij, zoo gauw als ge kunt,
in het huis van 'de Stomme Duivelin' bij hem komt."
"Waarom?"
"Hij heeft de kist met juweelen nog laten staan. Hij was bang, dat
eenige van de matrozen haar zouden wegmoffelen, zij is zoo gemakkelijk
te hanteeren en houdt waarschijnlijk een groote waarde in."
Met een onderdrukte verwensching aan het adres van den koopman, want
Chester verlangt hoe eerder hoe liever uit te zeilen, loopt hij zoo
vlug als hij kan naar het huis van moeder Sebastian en vindt daar
Niklaas met vier matrozen, de laatste die er zijn achtergebleven.
"Heb ik u niet gezegd, dat ik overdag liever niet in de schatkamer
ging?"
"Ja, maar ik wilde niet gaarne de juweelen verliezen," antwoordt
de koopman.
"Het geval ligt er toe," zucht Chester, "ik zal er dus nog eens in
moeten gaan." Hij doet dit en vindt alles zooals vroeger. Als hij
terugkomt van zijn tocht onder de gracht door naar het gewelf onder
het groote bastion, lacht hij: "Alles is in orde, dit is het laatste
van Alva's nesteieren."
"Hebt gij al de ijzeren deuren weer gesloten?"
"Ja."
Daarna brengen zij de groote steenen weer op hun plaats, waardoor de
ingang naar het gewelf wordt gesloten en leggen er de steenen van den
keldervloer weer boven op, en nadat de matrozen eenige geldstukken,
die uit een zak gevallen zijn, opgeraapt en bij zich gestoken hebben,
ziet de kelder van senora Sebastian er precies weer zoo uit, als zij
hem hebben gevonden. En als Bodé Volckers nog een flesch met rum
naast de snorkende stomme vrouw heeft neergezet, schudden zij met
een zucht van verlichting het stof van hun voeten.
"Hebt gij de papieren van uitklaring?" fluistert Guy.
"Ja, ik zal ze van mijn kantoor gaan halen."
"Goed, dan zullen wij de zeilen maar hijschen," zegt de Engelschman,
en de kist met de juweelen, die hij met een mantel heeft bedekt,
zelf dragende, begeeft Guy zich aan boord van de _Esperanza_.
Daarna maken zijn matrozen alles gereed om de Schelde af te varen,
terwijl Guy ongeduldig wacht op zijn papieren van uitklaring,
want iedere minuut komt hem nu voor als een uur van folterende
onrust. Eensklaps verschijnt Bodé Volckers, bleek, zenuwachtig, zich
reppend, zooveel als zijne dikke beenen onder zijn zwaar lichaam
dit toelaten. Hij komt de loopplank op, en zegt, Guy de papieren
toestekend: "Kapitein Andrea Blanco, uw papieren."
"Gaat gij weer aan wal?"
"Neen, ik ben doodelijk geschrikt! God helpe mij! Ik durf hier niet te
blijven. Breng mij naar de hut, er is iets verschrikkelijks gebeurd."
"Wat?" brengt Guy met moeite uit, doch hij geeft tegelijkertijd zijn
bevelen, om onder zeil te gaan. De matrozen vliegen allen naar hun post
en Martin Corker grijpt het roer. Als zij de Schelde afzeilen, gaat
Guy in zijn hut en fluistert tot den koopman, die half bezwijmd is:
"Wat is er gebeurd, wat heeft u zoo doen ontstellen?"
"Groote God! de hand heeft zich bewogen!"
"Welke hand?"
"De hand van Alva's _standbeeld_!"
"Genadige hemel!--Wanneer?"
"Toen gij het gewelf binnengingt, vanmiddag om twaalf uur, heeft
zich de hand van Alva's standbeeld bewogen. Ze zullen nu al wel in
het huis van moeder Sebastian zijn! Het standbeeld bewaakte Alva's
schat. God zij ons genadig, als zij een bode naar Lillo zenden, om de
schepen aan te houden eer wij het fort voorbij zijn. Het garnizoen
spreekt er van, alsof het iets bovennatuurlijks ware! Zij zeggen,
dat het de val van Haarlem beduidt, maar ik weet nu, dat het zeggen
wil, dat iemand in Alva's schatkamer is binnengedrongen. Daarom was
het helsche standbeeld daar neergezet," roept Bodé Volckers uit.
Maar zijn laatste woorden zijn gericht tot een leege hut, want
Chester is op het dek, om op de _Esperanza_ alle zeilen te doen
bijzetten. Het schip vliegt de Schelde af met zulk een vaart, dat
het bijna onmogelijk zou zijn hen in te halen en Chester doet een
schietgebed, dat de douanen hem niet te lang mogen ophouden.
Deze Spaansche beambten, die hij praait, ontvangt hij aan boord,
en hun chef maakt hij gelukkig, door hem een rol dubloenen in de
hand te stoppen, met het verzoek, om wat voort te maken, daar hij
zich heeft te haasten om den wind en het tij. Dank zij de dubloenen,
vergunt men hem spoedig te passeeren. Met een zucht van verlichting
stevent Guy, steeds met alle zeilen bij, de Schelde af, en om vijf
uur zijn zij de _Dover Lass_ in het Kromvliet opzij gekomen en laden
zij onmiddellijk den schat over in het gewapende schip.
Hiermee zijn zij om zeven uur reeds klaar; want Chester heeft nu
honderd vijf en twintig matrozen aan het werk, die hun handen reppen,
zooals zeelui altijd doen, als er uitzicht is op buit.
Vervolgens vraagt Guy aan Dalton: "Zijt gij er in geslaagd, een
geestelijke van de Katholieke kerk in Zeeland voor mij op te sporen,
zooals ik u had opgedragen?"
"Ja en het was alsof de drommel er de hand in had," zegt de ruwe
officier. "Ik kwam dadelijk terecht bij den eenige, dien de Hollanders
gespaard hadden. Er was er eigenlijk nog wel een, maar Michael Krok
had hem de ooren afgesneden en ik wist niet of hij een wettig huwelijk
zou kunnen inzegenen," want Guy is genoodzaakt geweest zijn eersten
officier in het vertrouwen te nemen.
"Vraag hem, of hij hier wil komen," zegt Chester.
En als de priester bij hem wordt gebracht, merkt de commandant op:
"Men heeft u toch goed behandeld, eerwaarde vader?"
"Uitstekend. Men heeft mij zoo overvloedig van alles voorzien, dat
het mij speet, dat het vastendag was. Ik lijd tegenwoordig geregeld
honger. De Hollanders hebben mijn kudde verstrooid en mij van alles
beroofd."
"Weet gij, waarom ik u liet komen?"
"Ja, men zeide mij, dat ik een sacrament van de Kerk moest
verrichten; ik ben daartoe bereid, want daarvoor ben ik op het
eiland gebleven,"--hij wijst in de richting van Zuid-Beveland,--"alle
vervolgingen, alle bedreigingen, alle beleedigingen ten spijt. Vraag
iederen Watergeus of vader Anastasius ooit voor hen vluchtte, en er
is slechts één onder hen, die de Katholieke priesters behandelde
als Godsmannen. De 'Eerste der Engelschen' is, ofschoon hij Alva
beoorloogt, een getrouwe zoon van Rome. Als zoodanig voldoe ik gaarne
aan zijn verzoek."
"Kent gij mij?" vraagt Guy.
"Ja, dat is de reden, waarom ik zoo spoedig kwam."
"Dus wilt gij met mij gaan, om een sacrament van de Kerk te
verrichten?"
"Dat zou ik voor iedereen doen, die er om vroeg."
Guy is er van overtuigd, dat dit zoo is; want vader Anastasius is over
geheel Zeeland bekend als een priester, die zijn Heer meer liefheeft
dan zijn leven en die zijn plicht even nauwgezet vervult tegenover
den nederigste als tegenover den hoogst geplaatste, zooals de Kerk
dit voorschrijft.
"Geef vader Anastasius een plaats in mijn sloep," zegt Chester kortaf
tot Dalton. "Beman en bewapen ze!"
"Dat is reeds geschied."
"De twee andere ook?"
"Ja."
"Hoeveel man?"
"Zestig."
"Dus blijven er nog zestig voor de _Dover Lass_ over. Dat is voldoende,
zelfs voldoende om het schip te verdedigen in geval van nood. Gij
moet het commando over het schip van mij overnemen, Corker zal over
de sloepen commandeeren. Zijn zij goed bewapend?"
"Ja, pistolen, haakbussen, pieken en strijdbijlen alles zoo
goed in orde, alsof wij op roof uitgingen, in plaats van op een
troubadours-avontuur," antwoordt de luitenant.
Om acht uur is de schemering neergedaald over land en zee, en
berekenende, dat een uur voldoende is om hem naar het landhuis te
brengen, waar zijn beminde hem wacht, begeeft Chester zich op weg,
in zijn sloep den Roomsch-Katholieken priester met zich nemend, en
gevolgd door de twee andere sloepen; de roeiers spannen hun spieren
in zooveel zij kunnen, want zij verlangen zoo spoedig mogelijk weg te
komen, wetende, dat zij met hun schip nu een hoogen prijs waard zijn.
Veertig minuten later, dicht bij Sandvliet, ontmoeten zij een boot
vol Italiaansche muzikanten met violen, mandolines, fluiten en harpen,
en versierd als voor een feest.
Zij zijn vroeg in den morgen voor dien avond aangenomen door Achille,
die nog altijd kajuitsjongen is. Allen zijn heel lustig en zingen
een vroolijken Toskaanschen minnezang.
"Dit is mijn klein waterfeest," fluistert Guy tot Corker, die naast
hem zit en wien hij zijn laatste bevelen geeft. "De dame zal denken,
dat het een pleziertochtje op de rivier is."
"Oho! Ontvoering!" lacht de bootsman.
"Ja--om haar, die ik bemin en vereer--tot mijn vrouw te maken,"
antwoordt Guy. Daarna fluistert hij: "Zij is Alva's dochter."
Waarop Corker een langgerekt gefluit doet hooren en mompelt:
"Groote God!" en met een doodelijk ontsteld gelaat luistert, als
Guy hem nog eenige orders geeft: "Neem de grootste sloep, bewaak den
dijk tusschen het huis en Sandvliet, om de troepen tegen te houden,
die bij een mogelijk alarm zouden kunnen aanrukken. De beide andere
sloepen zullen de andere zijden van het huis bewaken."
Want Chester vreest, dat op het laatste oogenblik een der lakeien of
de gravin De Pariza bericht van wat er in Sandvliet gebeurt naar Lillo
zal zenden of dat een onverwacht voorval zijn plannen zal dwarsboomen,
en hij weet, dat als hij Hermoine ditmaal verliest, zij voor altijd
voor hem verloren zal zijn.
Een oogenblik later fluistert hij verrukt: "Kijk, het huis ziet er
feestelijk uit, het is geheel verlicht; zij is voor mij gereed, mijn
bruid!" Nadat hij Corker nog de meest mogelijke waakzaamheid heeft
aanbevolen, neemt deze het bevel op zich.
Twee minuten later bereikt Guy de landingsplaats.
"Onder dat venster daar, muzikanten; en speelt een zachte Venetiaansche
serenade," fluistert hij tot den leider der Italianen, naar het groote
vooruitspringende venster wijzend, dat helder verlicht is.
"Si, gracioso, Senor," antwoordt de leider van deze ongelukkige
drommels; want Guy heeft hen voor zijn feest gehuurd met vorstelijk
milde hand, zichzelf financieel als een Midas gevoelend. "Een
aangenamen avond, senor, een recht aangenamen avond!" En de gelukkige
Italiaan kust de hand van zijn milden begunstiger en gaat met zijn
troep datgene tegemoet, wat het noodlot over hem heeft beschikt.
Hierop antwoordt Guy niets, maar springt aan land en fluistert tot zijn
bootsman: "Houd de boot gereed, om onverwijld te kunnen vertrekken,"
en tot den priester: "Ik verzoek u, met mij mede te gaan, eerwaarde
vader."
Zij gaan nu de trappen op naar den dijk en wandelen het pad op,
dat door den kleinen tuin naar het huis leidt.
"Het is een zomernacht," zegt Guy. "Vader Anastasius, zoudt gij er
niet tegen hebben, hier onder de boomen op de bank te gaan zitten,
totdat ik u laat roepen? Het is het sacrament van het huwelijk, dat
ik mij door uw handen wensch te laten toedienen, en ik zou eerst nog
met de dame willen spreken, eer ik u bij haar breng."
"Zooals gij verlangt," antwoordt de man Gods. "Ik kan evengoed voor
u en uw huwelijk bidden hier onder den vrijen hemel als in een paleis."
Daarna klopt Guy aan de huisdeur; hij is zonder wapens, behalve het
rapier, dat de ridders steeds dragen, en het scherpe stiletto, dat
hem nooit verlaat, want hij wenscht zijn beminde niet te verschrikken
door een onnoodige tentoonspreiding van oorlogstuig.
De deur wordt terstond geopend door Alida, die fluistert: "Zij wacht
u reeds, heer, en is overgelukkig! Neem de gelukwenschen aan van haar,
die u beiden liefheeft en uw slavin is."
Het Moorsche meisje wil zijn hand kussen, maar hij laat haar daarvoor
den tijd niet en is het vertrek met het groote vooruitspringende
venster reeds binnengetreden, om het verlicht te vinden door
welriekende lampen, en versierd met bloemen, linten en groen, als
voor een luisterrijk feest.
En van het venster, waar zij naar hem heeft staan uitkijken, zweeft een
wezen van verrukkelijke aanminnigheid hem tegemoet en hij fluistert:
"Mijn bruid, gij zijt veel te schoon voor deze aarde!"
Hij heeft gelijk, want het meisje is gekleed als een bruid,
in glinsterende witte zijde, een kostbaar voortbrengsel van de
weefgetouwen van Lyon. Zij heeft oranjebloesems in het haar, haar
fraaie schouders en haar hals zijn wit als ivoor en de blanke arm,
dien zij om zijn hals slaat, is zoo blank als albast: "Mijn Guido,
eindelijk! Nu zult gij zien, welk een verrassing ik voor u heb. Kom
met mij mee, nu zullen wij gelukkig zijn. Als ik er hem om smeek,
zal hij misschien toestaan, dat wij dezen avond nog vereenigd worden."
Haar vingers wijzen naar de kapel, en zij lacht: "Ik heb een verrassing
voor hem ook. Ik heb vanavond tot de Madonna gebeden en nu ziet zij
zoo vriendelijk op mij neer."
Guy begrijpt niet recht, wat zij bedoelt, maar hij voelt zich
overgelukkig, vooral als hij de kapel ziet, nadat de gordijnen zijn
weggetrokken; de waskaarsen branden bij dozijnen op het altaar, het
is versierd met bloemen en alles schijnt gereed voor een godsdienstige
ceremonie.
"Kijk er niet te lang naar, maar kom mee. Hij zal verbaasd zijn,
als ik hem de reden zeg."
"Hij! Wie?"
"Dat zult gij aanstonds zien; ik zal hem bij u brengen." Zij staan
nu voor de draperieën, die den toegang naar de eetzaal afsluiten,
en het meisje roept uit: "Trek de gordijnen weg!"
Als deze zich openen, fluistert zij: "Guido, op uw knieën voor mijn
vader, die mij heeft beloofd, dat gij mijn echtgenoot zult worden--op
uw knieën en dank hem, zooals ik doe!" en zij werpt zich neer voor
de magere figuur in het zwart, die altijd het Gulden Vlies draagt,
den Onderkoning van den koning van Spanje, den hertog van Alva.
Hoe groot is echter haar verbazing, als Guy, in plaats van zijn knieën
te buigen, met een sprong en een kreet van ontzetting van haar zijde
wegsnelt en de hand aan zijn rapier slaat.
Op hetzelfde oogenblik springen acht Spaansche busschutters door de
geopende vensters in het vertrek en grijpen hem, terwijl zijn zwaard
nog pas half is uitgetrokken, en binden zijn handen, doch niet zonder
een wanhopige worsteling. Eer hij overmand is, ligt er een Spanjaard
dood aan zijn voeten.
Het meisje is hevig ontsteld en roept uit: "Guido, zijt gij krankzinnig
geworden, dat gij een Spaansch krijgsman doodt?" en zij voegt er op
hoogen toon aan toe: "Mannen, bevrijdt dien officier terstond!"
Maar de mannen kijken slechts haar vader aan.
"Bevrijdt dien officier! Gij weet niet, wat gij doet. Maakt hem
los! Het is kolonel Guido Amati, de aanstaande schoonzoon van uw
Viceroy!" En als ter verontschuldiging zegt zij tot Guy: "Het is
een allerjammerlijkst misverstand, mijn Guido. Worstel niet met hen,
zij zouden u kunnen dooden." Want Chester tracht zwijgend zich een
weg te banen naar het venster, om er zich uit te werpen in de Schelde.
Daarna wendt Hermoine zich tot haar vader en roept uit: "Beveel uw
soldaten, den man, dien ik bemin, weer vrij te laten. Is dat de manier,
waarop gij de belofte houdt, die gij aan uw dochter hebt gedaan?"
Daarop vraagt de Hertog: "Wie is die man? Laat iemand mij dat
zeggen. Herkent gij hem? Wie is hij?"
Naar voren tredend, salueert de brutale sergeant van Romero en
fluistert in het oor van den Onderkoning: "Het is de 'Eerste der
Engelschen'!"
Bij deze woorden barst de hertog van Alva in een akelig gelach
uit. "Haha! De vos is eindelijk gevangen! Mijn dochter, gij hebt de
tien duizend kronen verdiend. Hij is de man, naar wien ik zoolang
gehunkerd heb. Kom hier en kus uw vader!"
En tusschen dit alles door dringt de zachte muziek naar binnen van de
harpen, mandolines en violen der muzikanten in de barge, die buiten
op het water een serenade spelen.
De muziek hoorend en het voornemen van den Engelschman bemerkend,
beveelt Alva op scherpen toon: "Zijn boot--zorg voor zijn boot! Laat
niemand ontsnappen!"
Onmiddellijk wordt er gevuurd op de boot en klinken er
hartverscheurende kreten uit de kelen der doodelijk gewonde Italianen,
die sterven met de tonen der muziek op de lippen en onder het venster
verdrinken.
Op hetzelfde oogenblik rukt Chester zich los en snelt naar Hermoine
toe, en haar Guido, de man, dien zij bemint, vraagt haar huiverend:
"Waarom hebt gij dat gedaan?"
"Waarom ik dat heb gedaan? Omdat ik u liefheb!" antwoordt zij. "Waarom
hebt gij dien man gedood?" Want zij begrijpt het nog niet.
Maar haar vader zegt: "Kom bij mij, Hermoine, ik zal u alles
uitleggen."
Zij antwoordt: "Neen, neen!" En als Alva naar haar toe komt, roept
zij afwerend: "Blijf waar gij zijt! Waag het niet, mij aan te raken,
eer gij mij hebt gezegd, waarom gij uw belofte zijt vergeten!"
Daarop antwoordt Alva, met een stem, die haar zoo scherp voorkomt, als
de bazuin van het laatste oordeel van onzen Heer hun zal voorkomen,
wien geen hoop wacht in de eeuwigheid: "Dit is niet de man, dien gij
meendet lief te hebben. Dit is niet Guido Amati. Hij werd gedood in
het gevecht op het ijs, gedood door dezen Engelschen roover, dezen
vervloekten zeeschuimer, dezen laaggeboren clown, die een Spaansch
edelman naäapte, om uw vertrouwen en liefde te winnen."
"Laaggeboren clown!" barst de Engelschman verontwaardigd los. "Dat
is een leugen, waar gij dat schimpwoord met den naam van Chester
verbindt. Hertog van Alva, gij spreekt tot een ridder; geridderd door
de Koningin zelve. Ik heb in mijn aderen het bloed van de Stanhopes,
die onder Willem den Veroveraar vochten; mijn neef is een Stanley
en draagt een gravenkroon. Adeldom bezit ik genoeg voor u en de
uwen. Denkt gij, dat ik haar, die ik bemin, zou misleid hebben door
haar te bewegen tot een verbintenis met onedel bloed? Hier op mijn
borst draag ik de gouden sporen van mijn ridderschap!"
Het meisje, dat ineengekrompen is onder de woorden, die den man,
dien zij liefheeft, als een onedele brandmerken, rukt de sporen van
zijn borst, die toonen, dat hij van rang is, houdt ze Alva voor en
roept op bijna gelukkigen toon uit: "_Hij is van adel_! Vader, hoort
gij mij? _Hij is van adel_. Nu kunt gij niet meer weigeren, hij is
van adel, al is hij"--zij breekt eensklaps af en zegt stamelend tot
Guy, want zij begint het nu te begrijpen: "Zijt gij de--de 'Eerste
der Engelschen'?"
"Ja!"
Het antwoord wordt gegeven op een hoogen en trotschen toon, en nu
wordt haar eensklaps alles helder en zij stamelt: "O, nu begrijp
ik alles--! Deze--deze Oliver, zijn vriend--den dag, dat hij mij
bevrijdde--den dag, dat zij zeiden, dat de Engelsche zeeroover in
Antwerpen was." Daarna fluistert zij, bijna juichend: "Dien dag, mijn
lieveling, heb ik u tweemaal gered; thans _wil ik_ u wederom redden!"
Doch deze woorden eindigen in een verschrikkelijken kreet, als Alva,
op een toon, even onwrikbaar als de rots der eeuwen, ijskoud zegt:
"Gomez, _haal den beul_!"
"Den beul! Vader, gij begrijpt het niet. Dit is de man, dien ik bemin."
"Gij bemint hem?" spot de Hertog. "Gij bemint den vijand van uw
land? Dezen man, een vriend van Oliver, den verrader in mijn omgeving,
wiens aanval op Bergen Oranje tijd gaf, om geheel Holland in opstand
te brengen, den man, die mij ter wille van zijn koningin beroofde
van mijn Italiaanschen schat? Gij moet hem haten, mijn dochter,
zooals ik doe," en hij wendt zich af om zijn verdere bevelen te geven.
Bij deze woorden vertoont er zich een spotachtige lach om Guy's mond,
maar Hermoine legt haar hand op zijn lippen en fluistert smeekend:
"Vertoorn hem niet, beheersen u, om mijnentwille, mijn Guido--mijn
Engelschman. Ik kan Papa om mijn kleinen vinger winden," en zij tracht
hem bemoedigend toe te lachen: "Kijk wat ik ga doen."
En in het volgend oogenblik slaat zij haar armen om zijn hals en vleit:
"Wat spreekt gij toch voor onzin? Gij doet altijd, wat uw Hermoine
u zegt te doen. Lieve papa, zal ik u aan uw stouten baard trekken?"
Hij antwoordt echter: "Kind, gij begrijpt mij niet. Ik zal allerlei
mooie zaken en nieuwe kleederen voor u uit Frankrijk laten komen. Gij
zult hem spoedig vergeten!" en met verheffing van stem:--"_De beul_!"
Zij laat zich echter niet zoo gemakkelijk afschepen en tracht te
lachen: "De beul?--voor den man, dien gij mij tot echtgenoot beloofd
hebt? Welk een onzin! Gij bedoelt den priester. Mijn lieve, beste
domme papaatje, laat dadelijk den priester halen!"
Doch Alva antwoordt ijskoud: "Om hem te laten biechten, als hij geen
ketter was!" Daarop vervolgt hij op strengen toon: "Gomez, waarop
wacht gij nog? Gij hebt mijn bevelen--_De beul_!"
HOOFDSTUK XXIII.
"HET IS EEN STAATSZAAK!"
En voor het eerst van haar leven gedraagt zij zich oneerbiedig tegen
haar vader en lacht zij spottend, maar tegelijk smartelijk: "Mijn vader
biedt mij sieraden aan voor het leven van mijn beminde! Misschien werpt
hij mij het goud, dat als prijs op het hoofd van mijn beminde staat,
in den schoot en denkt dat ik het zal gebruiken om er lekkernijen
voor te koopen," en dan zegt zij weer snikkend tot Guy, die, nu al
de uitgangen van het vertrek bezet zijn, geen kans tot ontsnappen
meer heeft, dan schier alleen door bovenmenschelijke middelen:
"O, barmhartige Moeder Gods, waarom hebt gij mij niet vertrouwd? Dacht
gij, dat ik enkel uw naam liefhad?" En daarna smeekt zij met heesche
stem: "Vader, spaar hem! Gij hebt het beloofd! Spaar tenminste zijn
leven. Vader, barmhartigheid voor mij!"
Want men hoort nu rumoer buiten, het geluid van mannen, die het huis
binnenkomen; maar het is slechts de luitenant van de lijfgarde,
die binnentreedt, met een viool druipend van bloed in zijn hand,
en rapporteert: "Wij hebben iedereen, die in de boot was, gedood,
muzikanten en allen."
Dit bericht vervult Chester met een sprankeltje hoop, het eerste,
dat in hem gloort. Als een lichtstraal gaat het hem door het hoofd:
"_De slachting van de muzikanten is een waarschuwing voor mijn booten,
dat hun commandant zich in gevaar bevindt_."
Maar deze zwakke hoop maakt weer plaats voor een gevoel van smart
voor haar, die hij bemint, want Hermoine smeekt nu tot haar vader,
als gold het haar eigen leven, hem noemende met vleiende namen, alsof
zij hem aanbad in haar vertwijfeling, en zij zegt snikkend, ofschoon
zij geen tranen heeft: "Vader, _hoort_ gij mij niet, voelt gij mij
niet?" Met haar armen om den hals van den ijzeren onderkoning gaat
zij voort: "Weet gij dan niet--dat ik--dien man bemin!--Zie het dan,
geloof het als gij de wanhoop ziet van mijn brekend hart! Als gij hem
doodt, zult gij mij dooden. Ik heb over hem getreurd toen ik hem dood
waande; moet ik nu opnieuw tot weduwe gemaakt worden?"
En terwijl zij zoo smeekt, in haar wanhoop, is Hermoine de Alva nog
liefelijker dan in haar vreugde, want zij is als met een bovenaardsch
waas overtogen--zij is als Eva, pleitende voor Adam, niet bij God,
maar--bij Satan.
Doch Satan is niet barmhartig, en meenende, dat haar vader niet
begrijpt, dat haar eigen leven er mee gemoeid is, roept zij uit:
"Nu zult gij mij toch wel gelooven!"
En het meisje gaat blozend, ondanks de tegenwoordigheid van de oude
veteranen en al de lakeien en bedienden, die op het rumoer zijn
toegesneld en die nu aan de deuren staan, naar Chester toe, slaat
haar armen om hem heen en kust hem snikkend en smeekt hem, niet te
denken dat zij hem voor iets ter wereld zou hebben kunnen verraden,
want zij heeft hem zoo innig lief.
Maar opeens verandert haar gelaat van uitdrukking, want terwijl
zij over Guy staat heengebogen, fluistert deze haar in het oor:
"Tracht tijd te winnen--waarschuw mijn booten--tracht tijd te winnen."
Zij denkt er over na, hoe zij dit zal doen, en begrijpt, dat alleen
list haar kan baten.
Zij wendt een flauwte voor en mompelt: "Water--water--mijn hoofd!"
Waarop haar vader uitroept: "Groote God, zij bezwijmt!"
En schamper zegt zij tot hem: "Dat zou u goed te pas komen! Als ik
weer bijkwam, zou ik beroofd zijn van wat mij het dierbaarste is. Neen,
ik wil niet bezwijmen, zoolang hij leeft--water!"
Alva zelf wil het haar brengen, maar zij duwt hem weg en zegt
huiverend: "Niet uit uw handen; mijn kamenier Alida--snel!"
En het Moorsche meisje, dat alles met gespannen belangstelling heeft
gadegeslagen, snelt toe en brengt haar een beker vol.
Terwijl Hermoine drinkt, fluistert zij: "Naar de landingsplaats,
waarschuw de booten--de Engelsche booten!"
Een flikkering in de schrandere oogen van het Moorsche meisje duidt
aan, dat zij het begrijpt en zij verlaat het vertrek met den beker
in de hand.
De Hertog bemerkt het niet. Nadat zijn dochter hem huiverend van zich
stiet, heeft hij zich afgewend en zijn hand op zijn hart gedrukt,
terwijl zich een sterke ontroering op zijn gelaat afteekende. Van dit
oogenblik afaan vermijdt hij het zijn dochter aan te zien, die, nu zij
haar vader niet kan vermurwen, nog alleen van uitstel redding verwacht.
Hierin wordt zij onverwachts geholpen door een vijandin, de gravin
De Pariza, die valsch lachend binnenkomt: "Gij zult hem toch zeker
langzaam laten verbranden? Hij is een ketter."
"Wat leutert gij van ketter, draak," roept Chester, "ik ben een
evengoed Katholiek als de hertog van Alva zelf." En aan zijn God
denkende, nu de dood hem zoo nabij is, neemt hij zijn rozenkrans en
begint te bidden.
"Een Katholiek," lacht Alva hoonend, "evengoed als ik? En gij verzet
u tegen den koning van Spanje?"
"Ja," antwoordt Guy, "ik ben een Katholiek, _maar ik ben ook een
Engelschman_."
"Er zal er spoedig een minder zijn, om tegen de Spaansche vlag te
vechten," zegt Alva hoonend.
Dit gaat vergezeld van een wanhoopskreet van zijn dochter.
De beul, een van hen, die Alva altijd met zich voert, om parate
executie te kunnen houden, komt binnen (een man in een nauwsluitend
leeren buis en met een afgrijselijk wreed gelaat) en Alva zegt tot hem:
"Hoe nu, kerel, waar is uw strop?"
"Ik dacht, heer," antwoordt de man, "naar hetgeen ik buiten hoorde,
dat er iemand verbrand moest worden en ik kwam vragen, waar dat moest
geschieden. Er zijn takkenbossen genoeg in den kelder om mijn man te
roosteren. Zal ik hem verbranden op het plein voor het huis? Ik kan
genoeg talk vinden, om hem in te smeren!"
De uitdrukking op het gelaat van zijn dochter, waarmee zij, zonder
een woord te zeggen, op hem afkomt, terwijl zij hem strak aankijkt,
doet Alva het hoofd afwenden en mompelen:
"De strop; hij is geen ketter, hang hem buiten aan een boom op."
"Zijt gij daartoe vast besloten?" Hermoine's welluidende stem is nu
gebroken en schor.
"Ja! Het is een staatszaak."
"Mijn tranen, mijn gebeden, mijn gebroken hart,"--zij brengt dit met
moeite uit,--"kunnen dus geen verandering brengen--in--uw besluit?" En
er ligt een uitdrukking van doodsangst in de schoone oogen van het
meisje, dat geen tranen meer heeft.
"Neen. Het is een staatszaak." Alva's lippen beven, terwijl hij
dit zegt.
"Dan eisch ik voor den man, dien ik bemin, en die geen ketter is,
het recht om de laatste genademiddelen van de Kerk te ontvangen. Gij
zult zijn ziel niet verdoemen, al veroordeelt gij zijn lichaam. Gij
zijt zelf een te goed Katholiek, om een Katholiek te doen sterven
zonder den bijstand van de Kerk."
Don Fernando antwoordt hierop: "Er is geen priester hier."
"Gij brengt den beul mede en geen priester!" zegt zij bitter. "Geef
hem en mij tenminste den tijd om onze gebeden op te zeggen--want als
hij sterft--breekt mijn hart ook."
Maar nu komt er eenige beweging onder de krijgslieden aan de deur,
en een man in priestergewaad zegt: "Plaats voor een vader van de Kerk!"
En als de krijgslieden hem doorlaten, ziet Guy tot zijn verbazing,
dat het vader Anastasius is, dien hij had laten opsporen, om hem
dezen avond te trouwen.
"Nu," roept Hermoine uit, "hertog van Alva, kunt gij niet langer
weigeren."
"Dat zal hij ook niet," zegt de priester, "hij zal het mij niet
weigeren, mij, vader Anastasius, die zooveel jaren in Zeeland heb
geleefd en vervolgd ben ter wille van onzen Heer; hij mag mij de
vergunning niet weigeren om de ziel van dezen man te redden."
"En waarom niet?" antwoordt Alva hooghartig.
"Omdat ik u in den ban zou doen. Goed Katholiek als gij zijt, hebt
gij geen recht, om een ordonnantie van Rome te schenden."
"Ga uw gang dan. Bindt hem stevig. Bid met hem in die kapel, als gij
meent, dat dit plechtiger is, en red zijn ziel. Nu, meisje, ga naar
uw kamer."
"Niet voordat ik het laatste oogenblik heb gezien en de laatste woorden
heb gehoord van den man, dien ik bemin. Gij hebt mij alles geweigerd,
waarom ik u smeekte, gij hebt geweigerd het leven van mijn geliefde te
sparen en ik heb er u niet om vervloekt--omdat ik uw dochter ben. Maar
ik zal 's hemels wraak over u inroepen, als gij mij van zijn zijde
wegzendt, zoolang er nog leven in hem is."
Hierop zegt Alva niets, doch zinkt neer bij de tafel, met het hoofd
in de handen, terwijl hij tot den luitenant mompelt: "Met uw leven
staat gij ervoor in, dat hij niet ontsnapt."
Als er een wacht is geplaatst voor den ingang van de kapel, wordt
Guy er gebonden en hulpeloos heengeleid, en hij zinkt voor den
priester neer.
Maar terwijl hij de biecht van den stervenden zondaar aflegt, hoort hij
het geruisch van zijde naast zich en de witte kant en de oranjebloesem
raken zijn gelaat aan, dat gewond is door geweerkolven, en een schoon
wezen, op wier gelaat wanhoop te lezen staat maar tevens goddelijke
liefde, knielt naast hem neer en fluistert tot den priester: "Niet het
sacrament der stervenden, maar het sacrament _van het huwelijk_!--met
dezen man, dien ik liefheb en die mij liefheeft--en die zijn leven
keer op keer heeft gewaagd, om mij te komen zien. Nu weet ik, welke
gevaren gij hebt getrotseerd om mij te winnen--mijn Guido!--nu weet
ik het--mijn Guy, mijn Engelschman!"
"Maar de hertog van Alva!" mompelt de priester ontsteld.
"Gij toondet daareven ook geen vrees voor hem. Wees even barmhartig
als gij goed zijt. Kijk naar het altaarstuk, zie, de Madonna smeekt
u voor mij!"
En naar het altaarstuk ziende, schrikt vader Anastasius, maakt het
teeken des kruises en stamelt: "Een wonder! Het gelaat van de Moeder
Gods is het uwe, mijn kind; dezelfde oogen, dezelfde mond--wonderbaar!"
"Gij ziet, dat Moeder Maria mijn gelaat heeft aangenomen, om mijn
voorspraak bij u te zijn," fluistert het meisje, een ingeving
krijgend. "Spoedig, maak de ceremonie zoo kort mogelijk."
Aldus aangespoord, spreekt de priester, denkende dat het op bevel van
de Heilige Maagd zelve geschiedt, over Guy Chester en Hermoine de Alva,
ofschoon haastig, het sacrament van de Heilige Kerk uit, die dezen
man en deze vrouw samenvoegen tot één vleesch, één lichaam en één naam.
Als hij het antwoord geeft, is het Guy eensklaps alsof alle hoop
nog niet behoeft te worden opgegeven; God zal deze edele vrouw, deze
teedere engel redden en hem met haar; hij hoort haar nu fluisteren:
"Ik ben uw vrouw; _nu zullen wij zien of mijn vader mijn echtgenoot
zal durven dooden_!--Heilige man Gods, uw zegen."
En als de priester zijn handen over hen uitbreidt, komen er tranen in
zijn oogen en hij zegt: "_Benedicte_! De Heilige Maagd zal den man,
dien gij bemint, behoeden."
Daarna voelt Chester de lippen zijner vrouw, die koud zijn als marmer,
op de zijne, en zij, opstaande, gaat naar haar vader en zegt met een
heesche, onnatuurlijke stem: "Het is geschied!"
Want het vertrek heeft nu veel van een gruwelkamer en alle stemmen
klinken hol en onnatuurlijk; zelfs Hermoine's eigen stem is hard en
schor geworden.
"Hij is gereed?"
"Neen, hij is _getrouwd_."
"Wat?"
"Ja, hij is met mij _getrouwd_."
"Met u getrouwd! Misericordia! Nu zult gij voortaan uw vader steeds
beschouwen als den moordenaar van uw echtgenoot! Haal mij dien
vervloekten priester hier!" roept Alva uit; er is woede, vermengd
met angst, in zijn stem.
"Wat verlangt gij van mij?" antwoordt vader Anastasius.
"Hoe hebt gij het durven wagen, hen in den echt te vereenigen?"
"Op bevel van de Heilige Maagd! Zie! Moeder Maria heeft de trekken
van zijn vrouw aangenomen, om hem te beschermen."
"O! wat een bedriegerij!" roept Alva uit. "Het schilderij van den
verrader Oliver zou mij beletten wraak te nemen! Maar dat zal niet
gebeuren, het is een staatszaak!" En hij geeft den beul, die naast
hem staat met den strop in de hand, een teeken.
Hermoine echter gaat voor haar vader staan en zegt: "Geen onteerende
dood voor mijn man, die evengoed een edelman is als gij. Wees tenminste
zoo barmhartig en veroordeel hem tot het zwaard."
"Goed! ik zal hem denzelfden dood toestaan als Egmont en
Hoorne. Onthoofd dien Engelschman op deze tafel!"
"Voor mijn oogen?" vraagt zijn dochter huiverend.
"Gij hebt het verlangd. Het is een staatszaak."
"Vader!" gilt het meisje, want de beul heeft het zwaard
getrokken. "Vader, daar gij zelf op genade hoopt, betoon ze ook
mij. Wenscht gij, dat iedereen op aarde u een vervloekten en wreeden
moordenaar zal noemen? Er was slechts één, die u nooit zoo noemde,
tot nu toe. Dat was uw dochter. Zoudt gij wenschen, dat zij zeide:
'Mijn vader heeft mijn echtgenoot gedood?'"
Hij antwoordt echter heesch: "Vlug, maak er een einde aan!"
Eenige mannen willen Guy nu naar de tafel sleepen, maar vader
Anastasius gaat voor het altaar staan, breidt zijn armen over Chester
uit en roept: "_Dit is een heilige plaats_! Vervloekt zij iedereen,
die haar betreedt met getrokken zwaard en een bloot wapen! De Madonna
beveelt het mij! Terug, of ik slinger den banvloek van de Moederkerk
naar uw hoofd!" Want de priester is in de vaste overtuiging, dat de
Heilige Maagd hem beveelt, den bruidegom te redden.
Maar Alva, zich baan brekend door de krijgslieden, roept uit: "Gij
gaat te ver, verwenschte priester!" en hij wil zelf de hand slaan
aan den gebonden man, want zijn manschappen deinzen achteruit, als de
priester met verheffing van stem uitroept: "Vervloekt zijt gij!" en
de huiveringwekkende formule der excommunicatie begint uit te spreken.
Fernando tracht te lachen. "Monniken jagen mij geen vrees aan--ik,
die een leger heb aangevoerd tegen den paus!" en het schijnt, alsof
hij voornemens is, zelf het vonnis aan den echtgenoot van zijn dochter
te voltrekken.
Op dit oogenblik vliegt een donker, vlugvoetig meisje het venster
binnen, uitroepend: "Hierheen! Gezwind!"
Alva roept zijn manschappen toe, tegen de aanvallers front te
maken--maar het is te laat--al hun aandacht is door de executie in
beslag genomen en zij hebben niets gemerkt van de nadering der mannen,
die hen nu overvallen onder aanvoering van Corker.
Het duurt slechts een oogenblik en de ontstelde lijfgarde is
neergesabeld of op de vlucht gedreven om daar buiten te worden
ingehaald en afgemaakt, terwijl hun heer alleen staat te midden van
zijn vijanden, ofschoon ongewond; want zijn wapenrusting is bestand
tegen kogels van pistolen en haakbussen. Zijn hoofd is onbedekt en
zijn laatste uur was bijna gekomen, want Chester, die nu een zwaard
in de hand heeft, stormt op hem af, uitroepend: "Nu is het mijn
beurt, hertog van Alva!" Maar Hermoine, zich aan haars vaders borst
werpende en hem met haar armen beschermend, smeekt: "Spaar hem, als
gij barmhartig jegens mij wilt zijn! Spaar hem, Guy, mijn echtgenoot,
als gij dezen nacht een gelukkige vrouw met u wilt voeren,--want hoe
zou ik het, zelfs in uw armen, kunnen vergeten, dat gij de moordenaar
mijns vaders zijt?"
"Spaar hem, jonge man, ik gelast het u nu, zooals ik u zooeven redde,"
roept de priester uit.
"Ja, dat deedt gij, goede vader Anastasius," zoo laat nu Hermoine
zich hooren, als Guy zijn arm laat zakken.
Don Fernando vraagt thans op somberen toon: "Welk losgeld?"
En voor Guy's oogen verrijst het beeld van de belegerde stad, de
uitgeputte mannen, de verhongerende vrouwen, de stervende kinderen
en hij antwoordt: "De vrijheid van Haarlem!" want hij gevoelt dat
hij het lot van een volk in zijn hand heeft.
"_Nooit_! Ik heb goud om mijn leven te betalen, doch eer ik toesta,
dat één vendel het legerkamp voor Haarlem verlaat, kunt gij mij
neerstooten!" is het vastbesloten antwoord van Alva. "Vermoord mij,
als gij wilt, doch niemand zal zeggen, dat Don Fernando de Toledo,
om zijn leven te redden, de trouw aan zijn vorst heeft geschonden."
"Laat men hun dan wat proviand mogen toevoeren!" smeekt Guy nu.
"Neen!"
"Laat de vrouwen en de kinderen tenminste de stad mogen verlaten,
opdat er minder monden te voeden zijn!" smeekte Hermoine op haar beurt.
"Neen!"
Ware hij op dit oogenblik omringd geweest door Hollanders, dan zou het
laatste uur voor den Hertog geslagen zijn; maar gelukkig voor hem,
zijn het Engelschen, die om hem heen staan; toch werpen ook dezen
blikken vol haat en woede op hem en slaan de handen aan hun zwaarden.
Chester roept echter uit: "De wapens neer! Geen van mijn manschappen
zal den vader van mijn vrouw letsel doen. Kom mee, Hermoine."
En het meisje gaat naar hem toe.
Dit ziende, stamelt de hertog van Alva: "Gij--gij neemt haar mede?"
"Waarom niet? Gij hebt haar niet lief!"
"Of ik haar liefheb!--Het was een staatszaak.--Beloof mij dan
tenminste, als gij niet langer bij mij wilt blijven, Hermoine--dat
gij mij nu en dan eens zult komen bezoeken--wanneer gij dit alles
zult vergeten zijn."
Doch het meisje antwoordt: "Neen. Ik zou niet zonder mijn man
willen komen, en ik vertrouw niet genoeg op uw liefde voor mij,
dat gij zijn leven zoudt sparen, als het in uw macht stond hem te
dooden.--Het zou--_een staatszaak_ zijn! Wat beteekenden mijn leven,
mijn geluk, al wat mij op aarde dierbaar is, toen ik u pas vijf minuten
geleden om erbarming smeekte, vergeleken bij die _staatszaak_! Vader,
blijf uw staatkunde getrouw, zij heeft u het eenige hart in de wereld
gekost--dat u beminde!" Hier is het haar onmogelijk, verder te spreken,
en naar den man toegaande, die tot heden zooveel voor haar is geweest,
fluistert zij: "Gij waart altijd teeder en goed voor mij--vroeger!" en
kust hem herhaaldelijk.
En nu begint de Hertog te smeeken, dat zij zal denken aan zijn grijze
haren--zij, die de troost is van zijn ouderdom--en barst eindelijk
los tegen Guy: "Uw liefde is een zelfzuchtige--gij veroordeelt dit
meisje, dat in een vorstelijke omgeving is grootgebracht, om met u
het leven van een zeeroover te leiden."
"Maar tegelijk met haar heb ik mij een aanzienlijken bruidsschat
toegeëigend--een koningsdochter waardig, _uw geheelen onzaligen tienden
penning_, hertog van Alva!" antwoordt Guy, die dezen Parthischen pijl
niet kan terughouden.
"Hoezoo? Vanwaar?"
"Uit uw schatkamer onder het bastion van den Hertog."
"Groote God! Onmogelijk!"
"Het was het geheim van den stervenden Paciotto!"
"Ik--ik kan het niet gelooven," stamelt Fernando bleek, bevend,
gebroken.
"Gelooft gij het dan, als ik u zeg: _het standbeeld heeft zijn hand
bewogen_?" spot Chester.
"En Roderigo, mijn schatbewaarder, _stierf_ zes dagen geleden! Het is
het noodlot--de fortuin heeft mij den rug toegekeerd," kreunt Alva en
laat het hoofd op de borst zinken, alsof alle hoop hem heeft verlaten.
Guy leidt zijn vrouw weg van dit wanhoopstooneel; doch als zij zich
bij de deur nog eenmaal omwendt om haar vader, die nu geheel alleen
is, een laatsten blik toe te werpen, begint Hermoine te huiveren en
te snikken in de armen van haar echtgenoot.
De ijzeren Hertog knielt voor het altaarstuk, waaruit de oogen zijner
dochter op hem neerzien en hij snikt--hij, die nooit te voren geweend
heeft.
Het is het eenige wat Alva in deze wereld van zijn dochter rest. Nadat
het schoone wezen, dat de vreugde van zijn ouderdom was, van hem is
heengegaan, wendt ook de fortuin haar aangezicht van hem af. Ofschoon
hij Haarlem inneemt en zijn beulen, vijf in getal, er dag en nacht aan
het werk zijn, om de burgers van die ongelukkige stad te vermoorden
en de dapperste verdedigers van haar wallen te onthalzen, Ripperda,
Hasselaer en haar andere helden en heldinnen, stoot Don Fernando voor
Alkmaar het hoofd.
Hij is niet meer de Alva van vroeger, en als hij eenige maanden
later naar Spanje vertrekt, gaat hij heen, gebroken naar ziel en
naar lichaam; hij heeft het vertrouwen van zijn koning verloren, en
de onsterfelijke beruchtheid verworven, de wreedste man der wreedste
eeuw te zijn. Al zijn schuldeischers in Holland en Brabant zenden
hem verwenschingen na, als hij het land verlaat,--zij kennen de ware
geschiedenis van zijn standbeeld niet.
Zelfs Requesens, zijn opvolger, geloof slaande aan de praatjes van
de soldaten, haalt het groote standbeeld van Alva omver en laat naar
den schat graven--om niets te vinden dan het onderaardsche gewelf,
dat eens de bergplaats er van was. De Hertog neemt naar Spanje één
ding mee, dat hem voortaan het dierbaarst op aarde is--het altaarstuk,
geschilderd door den genialen kunstenaar Oliver, en het wordt geplaatst
op het altaar in de kathedraal te Vittoria, waar de hertog van Alva
zich vestigt. De boeren vertellen, dat de man met het hart van steen
iederen dag weent voor de Madonna om de duizenden menschenlevens, die
hij in de Nederlanden heeft doen verloren gaan. En nu, na driehonderd
jaren, houdt men het schilderij voor een der eerste werken van Murillo
en strekt het om den roem van dezen meester te verhoogen--aan toeristen
vertelt men, dat de waarde er van niet te bepalen is.
Zoo heeft de doode Oliver zelfs zijn beroemdheid verloren. Zijn
genie heeft den naam van een ander helpen vestigen; zijn lichaam werd
geworpen in zijn geliefd IJ, zijn hoofd binnen Haarlem's wallen als aas
voor de roofvogels. Hij stierf om Nederland te bevrijden, om de komst
voor te bereiden van een nieuwen tijd, waarin de menschen zichzelf
zouden kunnen zijn en vrijheid van denken zouden hebben en God zouden
kunnen aanbidden, ieder op zijn eigen wijze. Hij heeft enkel den roem
behouden, een patriot te zijn geweest--en is dat niet genoeg?
Guy voert zijn vrouw naar de landingsplaats, ver van haar vaders
wanhoop en vernedering. Hier wachten al zijn booten op hem, terwijl
de matrozen inderhaast, onder toezicht van Alida, het voornaamste van
Hermoine's bezittingen meevoeren. Het Moorsche meisje neemt zelve
het kistje met juweelen in de hand en gaat naast haar meesteres in
de sloep zitten.
Chester geeft eindelijk het bevel, om van wal te steken, en de sloepen
begeven zich op weg naar de _Dover Lass_.
"Herinnert gij u onzen vorigen boottocht op deze rivier?" fluistert
Guy in het oor van zijn vrouw. "De onbekende dame, die mij tot kolonel
wilde bevorderen, hè?"
"En heb ik niet meer voor u gedaan?" antwoordt Lady Chester--née
Hermoine d'Alva--in zijn oor.
De blik, waarmee Guy haar aanziet, is welsprekend genoeg; er zijn
geen woorden noodig.
Als zij de _Dover Lass_ langszij zijn gekomen, neemt Chester zijn vrouw
in zijn armen en draagt haar naar zijn hut, waar Hermoine verwonderd
rondkijkt en uitroept: "Uw schip is zoo fraai als een staatsgalei of
vorstelijk pleiziervaartuig, mijn heer," want Achille heeft met zijn
Franschen smaak de hut herschapen in een dames-boudoir, met frissche
bloemen, op den oever geplukt.
"Ja, het was voor de wittebroodsweken, dat ik de hutten liet
versieren. Het was voor u."
"Dus gij waart er zóó zeker van, mij te winnen--met de macht van
geheel Spanje tegenover u? Wat bezit gij Engelschen een volharding
en een vermetelheid!" Dit zegt zij lachend, maar daarna neemt haar
gelaat een ernstige uitdrukking aan en stamelt zij: "Wat hebt gij
niet gewaagd voor mij, mijn Guy--mijn Engelschman!"
Maar Chester moet zich van haar losrukken en op het dek gaan om zijn
zeemansplicht te vervullen. De Engelsche vlag wappert van de _Dover
Lass_, en het schip snelt naar den mond der Schelde, Vlissingen
voorbij, want Guy wil hier niet stilhouden, uit vrees voor Spaansche
oorlogsschepen.
Den volgenden avond werpen zij het anker uit te Harwich, waar de
klokken vroolijk luiden.
"Welkom in Engeland!" roept Guy uit en brengt zijn vrouw aan land. Hier
doet het gerucht weldra de ronde, dat Chester een galjoen met enorme
schatten heeft buitgemaakt en hij betaalt dan ook tien percent,
zooals gebruikelijk is, aan de Engelsche kroon, evenals in dergelijke
gevallen Drake, Hawkins en andere zeeschuimers deden.
De rest van den schat is volgens de wet van het land de zijne, en hij
keert aan Bodé Volckers zijn aandeel uit. De Vlaming gaat met dit geld
naar Holland en vestigt zich eenige jaren later, als Amsterdam zich
voor Oranje heeft verklaard, in die stad om een van haar voornaamste
kooplieden te worden.
En als de matrozen hun gage en hun belooning hebben ontvangen, zijn
er geen gelukkiger zeelieden in alle havens van Engeland; en nog
weken later, als eenige van de pikbroeken in Plymouth of Portsmouth
worden gezien met twee groote horloges op zak, roepen de menschen:
"Dat is een van Chester's matrozen, niemand behalve een matroos van
de _Dover Lass_ kan zich zulk een buitensporige weelde veroorloven!"
Als dit alles ter oore komt van koningin Elizabeth, zegt Hare Majesteit
tot haar eersten minister: "Burleigh, deze Sir Guy Chester is de
grootste dief van ons allen. Hij heeft de dochter van Alva gestolen
en hij en het meisje hebben samen haar vader bestolen, den armen
ouden Hertog."
"Zij namen een voorbeeld aan Uwe Majesteit," antwoordt Burleigh. "Gij
herinnert u de achthonderd duizend kronen immers nog wel?"
"Dat zou ik denken! Maar mijn ridder Chester is voor mij verloren als
krijgsman wanneer zijn fortuin slechts een vijfde bedraagt van het
kapitaal, waarop men het schat, en de lieftalligheid van zijn vrouw
slechts een tiende is, van hetgeen er van verluidt. Breng die kleine
heks bij mij. Ik wil die Spaansche schoonheid zien."
"Inderdaad," antwoordt Cecil, die Hermoine heeft gezien en verrukt is
over haar schoonheid, "Lady Chester is de schoonste vrouw op aarde--op
Uwe Majesteit na."
"Uit mijn oogen met uw laffe vleierij--dat 'op Uwe Majesteit na'
komt hinkend achteraan," lacht Elizabeth. "Maar breng haar hier, ik
geloof, dat gij zelf op haar verliefd zijt, gij oude zondaar! Laat
mij dat Spaansche wonder aanschouwen."
En als Sir Guy Chester met zijn vrouw aan het hof komt, wekt Hermoine
door haar geest en haar lieftalligheid de algemeene bewondering op.
Haar ziende, zegt Queen Bess op weemoedigen toon: "De fortuin heeft van
Chester een saletjonker gemaakt; hij eet nu zelfs met dat afschuwelijke
Italiaansche ding, vork genaamd. Toch heeft hij oog voor kostbaarheden;
de diamanten van zijn vrouw zijn schooner dan de mijne. Misschien
zou hij een goede Lord van de Schatkist zijn, want hij zal nu wel
niet meer gaan vechten--tenzij het hem in het hoofd mankeert."
Elizabeth heeft goed gezien. Chester koopt groote bezittingen rondom
Londen en richt zich met zijn vrouw in op een vorstelijken voet,
en beiden smaken een volkomen geluk. Tien jaren later gordt hij
echter zijn zwaard nog eens aan, zooals iedere echte Engelschman,
en op zijn eigen kosten zes schepen uitrustende, waarvan het kleinste
de oude _Dover Lass_ is, onder bevel van Dalton, vat hij post in het
kanaal onder Lord Howard van Effingham, om te strijden tegen de groote
Armada, door Philips van Spanje uitgezonden teneinde de vrijheid van
zijn land te bedreigen.
Die roemrijke overwinning is het laatste zeegevecht van den "Eerste
der Engelschen". Van dien tijd af aan woont hij het grootste gedeelte
van het jaar in het milde klimaat op de kust van Kent, waar zijn vrouw
zich het best thuis gevoelt, waar het zoele windje haar herinnert
aan haar Spaansch geboorteland. Hier regeert zij tot aan het einde
van haar lang, gelukkig leven als koningin in het hart van haar man.
Hun eenig verdriet is, dat hun geen zoon wordt geboren, om hun groote
bezittingen te erven, maar zij hebben een dochter, het evenbeeld
van Hermoine, en deze huwt in een voorname Engelsche familie, als
bruidsschat het uitgestrekte grondbezit meebrengend, dat nu een der
hertogelijke geslachten tot een van de rijkste en aanzienlijkste van
Engeland maakt.
Nu en dan heeft een dochter van dat huis Hermoine's prachtige oogen,
blanke teint en weelderig haar en haar bevalligheid is niet die van
een dochter van het Noorden, maar van een dochter van het Zuiden. Dan
lachen haar broeders en zusters en zeggen dat de Spaansche schoonheid
nog eens hier opdoemt, ofschoon zij zijn vergeten, van wie zij
afkomstig is.
Zij kennen nog slechts als legende de geschiedenis van den
stoutmoedigen zeeman, den onverwinnelijken krijgsman, en den alles
trotseerenden minnaar, die Alva's schat en het hart van Alva's dochter
won, om haar te maken tot de de bruid van den "Eerste der Engelschen"!
_Bij den Uitgever dezes verscheen mede:_
VOOR KONING EN VADERLAND
NAAR HET DUITSCH VAN
HANS VON ZOBELTITZ
DOOR
H. BERTRAND.
Rijk geïllustreerd. Prijs ingenaaid f _2.40_, in prachtband f _2.90_.
Het _Nieuws van den Dag_ van 27/11 '95 zegt o.a.:
Het is de aan avonturen zoo rijke geschiedenis van twee jongens, het
zoontje van een sergeant-majoor en het zoontje van een edelman, die
met nog andere knapen door Koning Frederik Wilhelm worden uitverkoren
om deel uit te maken van het kadettenkorps dat door den Koning was
opgericht. Frederik Wilhelm had namelijk besloten tot de oprichting
van een compagnie jongens, juist zoo oud als de Kroonprins was. Deze
jongens kregen echte soldatenpakken aan, ze werden als soldaten
gewapend en de Kroonprins zelf werd hun bevelhebber.
De lotgevallen van deze ferme jongens worden in het boek op boeiende
en spannende wijze verteld, en 't zijn werkelijk lotgevallen die de
moeite waard zijn. Zoo worden bij voorbeeld de twee genoemde jongens de
ontdekkers van een complot dat tegen het leven van den Koning gesmeed
is. Zij gaan zelf heel parmantig hun gewichtige ontdekking aan den
Koning mededeelen en door hun toedoen wordt de hoofd-samenzweerder,
een Franschman, gevangen genomen.
En zoo hebben de jongens avontuur op avontuur.
Het spreekt vanzelf dat zij ook den oorlog meemaken, en dat zegt niet
weinig, een oorlog in den tijd van Frederik den Groote.
Het leven van de beide vorsten, de meer dan gestrenge opvoeding welke
Frederik Wilhelm zijn zoon geeft, de gespannen verhouding tusschen
vader en zoon welke daaruit voortkomt en al de gevolgen daarvan, dat
alles en veel meer nog wordt beschreven in dit boek, dat de aandacht
in beslag neemt van het begin tot het einde.
Het verhaal wordt door een aantal goed uitgevoerde platen opgeluisterd.
AANTEEKENINGEN
[1] Koningin Elizabeth.
[2] Glutton = gulzigaard.
[3] Knight = ridder, paard in het schaakspel.
End of Project Gutenberg's Een strijd om de schatten van Alva, by H. Bertrand
*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK EEN STRIJD OM DE SCHATTEN VAN ALVA ***
***** This file should be named 22686-8.txt or 22686-8.zip *****
This and all associated files of various formats will be found in:
http://www.gutenberg.org/2/2/6/8/22686/
Produced by Jeroen Hellingman and the Online Distributed
Proofreading Team at http://www.pgdp.net/
Updated editions will replace the previous one--the old editions
will be renamed.
Creating the works from public domain print editions means that no
one owns a United States copyright in these works, so the Foundation
(and you!) can copy and distribute it in the United States without
permission and without paying copyright royalties. Special rules,
set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to
copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to
protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project
Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you
charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you
do not charge anything for copies of this eBook, complying with the
rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose
such as creation of derivative works, reports, performances and
research. They may be modified and printed and given away--you may do
practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is
subject to the trademark license, especially commercial
redistribution.
*** START: FULL LICENSE ***
THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE
PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK
To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free
distribution of electronic works, by using or distributing this work
(or any other work associated in any way with the phrase "Project
Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project
Gutenberg-tm License (available with this file or online at
http://gutenberg.org/license).
Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm
electronic works
1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm
electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to
and accept all the terms of this license and intellectual property
(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all
the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy
all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession.
If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project
Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the
terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or
entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8.
1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be
used on or associated in any way with an electronic work by people who
agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few
things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works
even without complying with the full terms of this agreement. See
paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project
Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement
and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic
works. See paragraph 1.E below.
1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation"
or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project
Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the
collection are in the public domain in the United States. If an
individual work is in the public domain in the United States and you are
located in the United States, we do not claim a right to prevent you from
copying, distributing, performing, displaying or creating derivative
works based on the work as long as all references to Project Gutenberg
are removed. Of course, we hope that you will support the Project
Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by
freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of
this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with
the work. You can easily comply with the terms of this agreement by
keeping this work in the same format with its attached full Project
Gutenberg-tm License when you share it without charge with others.
1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern
what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in
a constant state of change. If you are outside the United States, check
the laws of your country in addition to the terms of this agreement
before downloading, copying, displaying, performing, distributing or
creating derivative works based on this work or any other Project
Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning
the copyright status of any work in any country outside the United
States.
1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg:
1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate
access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently
whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the
phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project
Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed,
copied or distributed:
This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
with this eBook or online at www.gutenberg.org
1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived
from the public domain (does not contain a notice indicating that it is
posted with permission of the copyright holder), the work can be copied
and distributed to anyone in the United States without paying any fees
or charges. If you are redistributing or providing access to a work
with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the
work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1
through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the
Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or
1.E.9.
1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted
with the permission of the copyright holder, your use and distribution
must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional
terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked
to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the
permission of the copyright holder found at the beginning of this work.
1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm
License terms from this work, or any files containing a part of this
work or any other work associated with Project Gutenberg-tm.
1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this
electronic work, or any part of this electronic work, without
prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with
active links or immediate access to the full terms of the Project
Gutenberg-tm License.
1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary,
compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any
word processing or hypertext form. However, if you provide access to or
distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than
"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version
posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org),
you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a
copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon
request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other
form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm
License as specified in paragraph 1.E.1.
1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying,
performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works
unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9.
1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing
access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided
that
- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from
the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method
you already use to calculate your applicable taxes. The fee is
owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he
has agreed to donate royalties under this paragraph to the
Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments
must be paid within 60 days following each date on which you
prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax
returns. Royalty payments should be clearly marked as such and
sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the
address specified in Section 4, "Information about donations to
the Project Gutenberg Literary Archive Foundation."
- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies
you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he
does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm
License. You must require such a user to return or
destroy all copies of the works possessed in a physical medium
and discontinue all use of and all access to other copies of
Project Gutenberg-tm works.
- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any
money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the
electronic work is discovered and reported to you within 90 days
of receipt of the work.
- You comply with all other terms of this agreement for free
distribution of Project Gutenberg-tm works.
1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm
electronic work or group of works on different terms than are set
forth in this agreement, you must obtain permission in writing from
both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael
Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the
Foundation as set forth in Section 3 below.
1.F.
1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable
effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread
public domain works in creating the Project Gutenberg-tm
collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic
works, and the medium on which they may be stored, may contain
"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or
corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual
property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a
computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by
your equipment.
1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right
of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project
Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project
Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project
Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all
liability to you for damages, costs and expenses, including legal
fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT
LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE
PROVIDED IN PARAGRAPH F3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE
TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE
LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR
INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH
DAMAGE.
1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a
defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can
receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a
written explanation to the person you received the work from. If you
received the work on a physical medium, you must return the medium with
your written explanation. The person or entity that provided you with
the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a
refund. If you received the work electronically, the person or entity
providing it to you may choose to give you a second opportunity to
receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy
is also defective, you may demand a refund in writing without further
opportunities to fix the problem.
1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth
in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER
WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO
WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE.
1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied
warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages.
If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the
law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be
interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by
the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any
provision of this agreement shall not void the remaining provisions.
1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the
trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone
providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance
with this agreement, and any volunteers associated with the production,
promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works,
harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees,
that arise directly or indirectly from any of the following which you do
or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm
work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any
Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause.
Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm
Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of
electronic works in formats readable by the widest variety of computers
including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists
because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from
people in all walks of life.
Volunteers and financial support to provide volunteers with the
assistance they need, is critical to reaching Project Gutenberg-tm's
goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will
remain freely available for generations to come. In 2001, the Project
Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure
and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations.
To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation
and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4
and the Foundation web page at http://www.pglaf.org.
Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive
Foundation
The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit
501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the
state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal
Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification
number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at
http://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg
Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent
permitted by U.S. federal laws and your state's laws.
The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S.
Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered
throughout numerous locations. Its business office is located at
809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email
business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact
information can be found at the Foundation's web site and official
page at http://pglaf.org
For additional contact information:
Dr. Gregory B. Newby
Chief Executive and Director
gbnewby@pglaf.org
Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg
Literary Archive Foundation
Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide
spread public support and donations to carry out its mission of
increasing the number of public domain and licensed works that can be
freely distributed in machine readable form accessible by the widest
array of equipment including outdated equipment. Many small donations
($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt
status with the IRS.
The Foundation is committed to complying with the laws regulating
charities and charitable donations in all 50 states of the United
States. Compliance requirements are not uniform and it takes a
considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up
with these requirements. We do not solicit donations in locations
where we have not received written confirmation of compliance. To
SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any
particular state visit http://pglaf.org
While we cannot and do not solicit contributions from states where we
have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition
against accepting unsolicited donations from donors in such states who
approach us with offers to donate.
International donations are gratefully accepted, but we cannot make
any statements concerning tax treatment of donations received from
outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff.
Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation
methods and addresses. Donations are accepted in a number of other
ways including checks, online payments and credit card donations.
To donate, please visit: http://pglaf.org/donate
Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic
works.
Professor Michael S. Hart is the originator of the Project Gutenberg-tm
concept of a library of electronic works that could be freely shared
with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project
Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support.
Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed
editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S.
unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily
keep eBooks in compliance with any particular paper edition.
Most people start at our Web site which has the main PG search facility:
http://www.gutenberg.org
This Web site includes information about Project Gutenberg-tm,
including how to make donations to the Project Gutenberg Literary
Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to
subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.
|