diff options
| -rw-r--r-- | .gitattributes | 3 | ||||
| -rw-r--r-- | 16157-8.txt | 5597 | ||||
| -rw-r--r-- | 16157-8.zip | bin | 0 -> 40975 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 16157-h.zip | bin | 0 -> 225668 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 16157-h/16157-h.htm | 6748 | ||||
| -rw-r--r-- | 16157-h/images/001.jpg | bin | 0 -> 135325 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 16157-h/images/001t.jpg | bin | 0 -> 37795 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 16157-h/images/002.png | bin | 0 -> 3295 bytes | |||
| -rw-r--r-- | LICENSE.txt | 11 | ||||
| -rw-r--r-- | README.md | 2 |
10 files changed, 12361 insertions, 0 deletions
diff --git a/.gitattributes b/.gitattributes new file mode 100644 index 0000000..6833f05 --- /dev/null +++ b/.gitattributes @@ -0,0 +1,3 @@ +* text=auto +*.txt text +*.md text diff --git a/16157-8.txt b/16157-8.txt new file mode 100644 index 0000000..a9803cf --- /dev/null +++ b/16157-8.txt @@ -0,0 +1,5597 @@ +The Project Gutenberg EBook of Ibong Adarna, by Anonymous + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + + +Title: Ibong Adarna + Corrido at Buhay na Pinagdaanan nang tatlong Principeng + Magcacapatid na Anac nang Haring Fernando at nang Reina + Valeriana sa Ca + +Author: Anonymous + +Release Date: July 1, 2005 [EBook #16157] + +Language: Tagalog + +Character set encoding: ISO-8859-1 + +*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK IBONG ADARNA *** + + + + +Produced by Tamiko I. Camacho, Jerome Espinosa Baladad, +Pilar Somoza and PG Distributed Proofreaders from page +scans provided by University of Michigan. Dedicated to the +three Filipino comedians Dolphy, Panchito and Babalu who +made this folklore memorable in a 1970s film adaptation. + + + + + + + +IBONG ADARNA + + +AKLATAN NI JULIANA MARTINEZ +116 P. Calderon, Manila + + +CORRIDO AT BUHAY NA PINAGDAANAN NANG TATLONG PRINCIPENG MAGCACAPATID +NA ANAC NANG HARING FERNANDO AT NANG REINA VALERIANA SA CAHARIANG +BERBANIA + + + Virgeng Ináng mariquit +Emperadora sa Langit, +tulungan po yaring isip +matutong macapagsulit. + + Sa aua mo po't, talaga +Vírgeng ualang macapára, +acong hamac na oveja +hulugan nang iyong gracia. + + Dila co'i iyóng talasan +pauiin ang cagarilán, +at nang mangyaring maturan +ang munting ipagsasaysay. + + At sa tanang nangarito +nalilimping auditorio, +sumandaling dinguin ninyo +ang sasabihing corrido. + + Na ang sabi sa historia +nang panahong una-una, +sa mundo'i nabubuhay pa +yaong daquilang monarca. + + At ang caniyang esposa +yaong mariquit, na reina, +ang pangala't bansag niya +ay si doña Valeriana. + + Itong hari cong tinuran +si don Fernando ang ngalan +ang caniyang tinubuan +ang Berbaniang caharian. + + Ang haring sinabi co na +ay may tatlóng anác sila, +tuturan co't ibabadyá +nang inyo ngang maquilala. + + Si don Pedro ang panganay +na anác nang haring mahal, +at ang icalaua naman +si don Diego ang pangalan. + + Ang icatlo'i, si don Juan +ito'i siyang bunsong tunay, +parang Arao na sumilang +sa Berbaniang caharian. + + Ito'i, lalong mahal baga +sa capatid na dalaua, +salang malingat sa mata +nang caniyang haring amá. + + Para-parang nag-aaral +ang manga anác na mahal, +malaqui ang catouaan +nang hari nilang magulang. + + Ay ano'i, nang matuto na +yaong tatlóng anác niya, +ay tinauag capagdaca +nitong daquilang monarca. + + Lumapit na capagcuan +ang tatlóng príncipeng mahal, +cordero'i, siyang cabagay +nag-aantay pag-utusan. + + Anáng hari ay ganitó +caya co tinauag cayó, +dito sa itatanong co +ay sabihin ang totoó. + + Linoob nang Dios Amá +na cayo'i, nangatuto na, +mili cayó sa dalaua +magpare ó magcorona. + + Ang sagót nila at saysay +sa hari nilang magulang, +capua ibig magtangan +nang corona't, cetrong mahal. + + Nang itó ay maringig na +nang haring canilang amá, +pinaturuan na sila +na humauac nang espada. + + Sa Dios na calooban +sa canilang pag-aaral, +di nalao'i, natutuhan +ang sa armas ay pagtangan. + + Ito'i, lisanin co muna +yaong pagcatuto nila, +at ang aquing ipagbadyá +itong daquilang monarca. + + Nang isang gabing tahimic +itong hari'i, na-iidlip, +capagdaca'i, nanaguinip +sa hihigán niyang banig. + + At ang bungang panaguimpan +nitong hari cong tinuran, +ang anác na si don Juan +pinag lilo at pinatay. + + Ang dalauang tampalasang +sa caniya ay pumatáy, +inihulog at iniuan +sa balón na calaliman. + + Sa pananaguinip bagá +nitong mahal na monarca, +nagbangon capagcaraca +sa hihigán niyang cama. + + At hindi nanga na-idlip +sa malaqui niyang hapis, +sa hirap na masasapit +niyong bunsong ini-ibig. + + Ito ang niyang dahilán +nang sa bungang panaguimpan +tuloy ipinagcaramdam +at sa banig ay naratay. + + Nagpatauag nanga rito +marurunong na médico, +dili masabi cun anó +ang saquit nang haring itó. + + Sa gayong carami bagá +medicong tinauag nila, +ay ualang macapagbadyá +sa saquít na dinadalá. + + Ay mayroon namang isá +na bagong cararating pa, +siyang nagpahayag bagá +saquit nang bunying alteza. + + Ang damdam mo haring mahal +ay galing sa panaguimpán, +sa iyo'i, aquing tuturan +ang iyo pong cagamutan. + + May isang ibong maganda +ang pangalan ay Adarna, +cun marinig mong magcantá +ang saquít mo'i, guiguinhaua. + + Sa Tabor na cabunducan +ang siyang quinalalaguian, +cahoy na hinahapunan +Piedras Platas ang pangalan. + + Cun arao ay uala roon +itong encantadang ibon, +sa iba sumasalilong +at nagpapaui nang gutom. + + Cun gabing catahimican +ualang malay ang sino man, +ay siyang pag-oui lamang +sa Tabor na cabunducan. + + Cayá mahal na monarca +yao'i, siyang ipacuha, +gagaling pong ualang sala +ang saquít mong dinadalá. + + Nang sa haring mapaquingan +ang caniyang cagamutan, +capagdaca'i, inutusan +ang anác niyang panganay. + + Si D. Pedro'i, tumalima +sa utos nang haring amá, +iguinayác capagdaca +cabayong sasac-yán niya. + + Yao nanga't, lumacad na +cabunducan ang pinuntá, +at hahanaping talagá, +mahal na ibong Adarna. + + Mahiguit na tatlong buan +paglacad niya sa párang, +at hindi nga maalaman +ang Tabor na cabunducan. + + May dinatnang landás siya +mataas na pasalungá, +tumahan capagcaraca +itong príncipeng masiglá. + + Sa masamáng capalaran +sa Dios na calooban, +nang dumating sa ibabao +cabayo niya'i, namatáy. + + Di anong magagaua pa +uala nang masac-yán siya, +ang bastimento'i, quinuha +at lumacad capagdaca. + + Sa Dios na calooban +na sa tanong bininyagan, +dumating siyang mahusay +sa Tabor na cabunducan. + + May cahoy siyang naquita +na tantong caaya-aya, +sa caagapay na ibá +siyang tangi sa lahat na. + + Ang daho'i, sacdal nang inam +para-parang cumiquinang, +diamante'i, siyang cabagay +sa mata'i, nacasisilao. + + Ang naisipan nga niya +sa loob at ala-ala, +doon na tumiguil bagá +itong príncipeng masiglá. + + Ang nasoc sa calooban +ang cahoy na ito'i, siyang +marahil hinahapunan +nang ibong cong pinag-lacbay. + + Ay ano'i, nang gagabi na +ang Arao ay lulubóg na, +madláng ibo'i, narito na +at manga cauan ang ibá. + + Sa gayóng daming nagdaan +ualang dumápo isa man, +naguló ang gunam-gunam +nitong príncipeng timtiman. + + Ganitong diquit na cahoy +ualáng ibong humahapon, +aco'i, dito nalingatong +paghihintay cong malaon. + + Ang nasoc sa ala-ala +sa loob niyang mag-isá, +ang siya ay magpahingá +at búcas lumacad siya. + + Humilig nanga't, sumandal +doon sa cahoy na mahal, +sa malaquing capaguran +siya'i, tambing nagulaylay. + + Ay ano'i, nang tahimic na +ang gabí ay lumalim na, +siya nangang pagdating na +niyong ibong encantada. + + Dumapo na siyang agad +sa cahoy na Piedras Platás, +balahibo ay nangulág +pinalitán niyang agad. + + At capagdaca'i, nagcantá +itong ibong encantada, +ang tinig ay sabihin pa +tantong caliga-ligaya. + + Ang príncipe ay hindi na +nacaringig nang pagcantá, +pagtúlog ay sabihin pa +himbing na ualang capara. + + Ang sa ibong ugali na +cun matapos na magcantá, +ay siyang pag-táe niya +at matutulog pagdaca. + + Sa masamáng capalaran +ang príncipe'i, natai-an, +ay naguing bató ngang tunay +ang catauan niyang mahal. + + Di anong magágaua pa +nang siya'i, maguing bató na, +paghihintay sabihin pa +nang haring caniyang amá. + + At nang maguing isang-taon na +hindi dumarating bagá, +inutusan capagdaca +si don Diegong pangalauá. + + Sumunód at di sumuay +sa hari niyang magulang, +iguinayác capagcuan +cabayo niyang sasac-yán. + + Pagca-handa'i, lumacad na +cabunducan ang tinumpá, +at hahanapin nga niya +ang bunying ibong Adarna. + + Mahiguit sa limang buan +nag-lacad niya sa párang, +hindi naman maalaman +ang Tabor na cabunducan. + + Nang siya ay dumating na, +sa daan na pasalunga, +nagtuloy at umahon na +itong príncipeng masiglá. + + Sa masamáng capalaran +nang dumating sa ibabao, +nabual nanga't, namatay +ang cabayong sinasac-yán. + + Di anong magagaua pa +sa cabayong namatay na, +ang báon niya'i, quinuha +at lumacad capagdaca. + + Nang siya'i, dumating naman +sa Tabor na cabunducan, +may cahoy siyang dinatnan +diquít ay di ano lamang. + + Nang caniyang mapagmalas +ang cahoy Piedras Platas, +ang dahon ay cumiquintáb +diquít ay ualang catulad. + + Ang nasoc sa ala-ala +nitong príncipeng magandá, +cahoy na caaya-aya +hapunán niyong Adarna. + + Sa puno nang cahoy baga +may bató siyang naquita, +cristal ang siyang capara +nacauiuili sa matá. + + Doon niya napagmalas +ang cahoy na Piedras Platas +ang balát ay guintóng uagás +anaqui'i, may piedrerías. + + Sa toua niya't, ligaya +sa cahoy niyang naquita, +oras nang á las cinco na +madlang ibo'i, nagdaan na. + + Sa gayong daming nagdaan +manga ibong cauan-cauan, +ualang dumapo isa man +sa cahoy niyang namasdan. + + Ganitong diquit na cahoy +ualang ibong humahapon, +ito'i, di co mapagnoynoy +cahalimbaua co'i, ulól. + + Ang cahoy na caagapay +mayroong ibong nagdaan, +ito'i, siyang tangi lamang +bucód na hindi dapuan. + + Cahit anong casapitan +ay hindi co tutugutan, +na cun anong cabagayán +sa cahoy na gaua't, laláng. + + Ay ano'i, nang lumalim na +ang gabí ay tahimic na, +doon sa batóng naquita +ay nangublí capagdaca. + + Ay ano'i, caalam-alam +sa caniyang paghihintay, +siya na nganing pagdatál +nang ibong Adarnang mahal. + + Dumapo na nganing agád +sa cahoy na Piedras Platas, +at naghusay nangang caguiat +balahibong sadyang dilág. + + Sa príncipeng napagmasdan +ang sa ibong cariquitan, +icao ngayo'i, pasasaan +na di sa aquin nang camay. + + Ay nang macapaghusay na +itong ibong encantada, +ay siya nangang pagcantá +tantong caliga-ligaya. + + Sa príncipeng mapaquingan +ang voces na sadyang inam, +capagdaca'i, nagulay-lay +sa caniyang pagcasandal. + + Sino cayang di maidlip +sa gayong tinig nang voces, +cun marinig nang may saquít +ay gagaling siyang pilit. + + Macapitong hintó bagá, +ang caniyang pagcacantá, +pitó naman ang hichura +balahibong maquiquita. + + Nang matapos nganing lahat +yaong pitóng pagcocoplas, +ay tumáe namang agad +itong ibong sadyang dilág. + + Sa casam-ang capalaran +si don Diego ay natai-an, +ay naguing bató rin naman +cay don Pedro'i, naagapay. + + Di anong magagaua pa +nang siya'i, maguing bató na, +paghihintay sabihin pa +nang haring caniyang amá. + + Hindi niya mautusan +ang anác na si don Juan, +at di ibig mahiualay +cahit susumandalí man. + + Si don Jua'i, naghihintay +na siya ay pag-utusan, +aayao tauaguin naman +nang hari niyang magulang. + + Siya nanga'i, nagcusa na +dumulog sa haring amá, +nag-uica capagcaraca +nang ganitong parirala, + + Aco po'i, pahintulutan +nang haring aquing magulang, +aco ang quiquita naman +nang iyo pong cagamutan. + + Ngayon ay tatlóng taón na +hindi dumarating bagá, +ang capatid cong dalaua +saquít mo po'i, malubha na. + + Ang sagót nang haring mahal +bunsóng anác co don Juan +cun icao ay mahiualay +lalo co pang camatayan. + + Mapait sa puso't, dibdib +iyang gayác mo't, pag-alís, +hininga co'i, mapapatid +cun icao'i, di co masilip. + + Isinagót ni don Juan +ó haring aquing magulang, +sa loob co po'i, masucal +mamasdan quitang may damdam. + + Cundi mo pahintulutan +ang aquing pagpapaalam, +ay di mo mamamalayan +ang pag-alis co't, pagpanao. + + Sa uinicang ito naman +ang hari ay natiguilan, +at segurong magtatanan +ang príncipeng si don Juan. + + Lumuhod na capagdaca +sa haráp nang haring amá, +bendición po'i, igauad na +siya cong maguing sandata. + + Capagdaca'i, guinauaran +at siya'i, binendicionan, +at sa reinang iná naman +ay lumuhód capagcuan. + + Ay ano'i, nang matapos na +na mabendicionan siya, +ay nagtindig capagdaca +itong príncipeng masiglá. + + Ang despensa ay binucsán +nuha nang limang tinapay, +siyang babaunin lamang +sa talagang parurunan. + + Di sumacay sa cabayo +nag-lacad nangang totoo, +ang príncipe nganing itó +cabunducan ang tinungo. + + Doon sa paglacad niya +ualang tauong naquiquita, +paratí sa ala-ala +ang Vírgen Santa María. + + Cung mahustong isang buan +paglacad niya sa parang, +ay siyang pagcain lamang +nang isang baong tinapay. + + Sa isang buan ang isa +nang pagcaing muli niya, +parang nagpepenitencia +nang sa ibon ay pagquita. + + Madai't, salita naman +at di co na pahabaan, +ay naguing apat na buan +pag-lacad niya sa parang. + + Sa aua nang Vírgen Iná +cay don Juan de Berbania, +ay dumating capagdaca +sa daan na pasalunga. + + Nang sa príncipeng matignan +taas niyong cabunducan, +lumuhód siya't, nagdasál +sa Vírgeng Ináng marangal. + + Aco'i, iyong caauaan +Vírgeng calinis-linisan, +at aquin ding matagalán +itong mataas na daan. + + Nang siya'i, matapos naman +pagtauag sa Vírgeng mahal, +nuha nang isang tinapay +at cumain capagcuan. + + Sa limang tinapay bagá +na baon niyang talaga, +iisa na ang natira +na pangpauing gutom niya. + + Nang matapos nang pagcain +sumalunga siyang tambing, +sa aua nang Ináng Vírgeng +ualang hirap na dinating. + + Nang dumating sa ibabao +ang príncipeng si don Juan, +doo'i, caniyang dinatnán +isang leprosong sugatán. + + Anitong leproso't, badyá +maguinoó po aniya, +na cun may baon cang dalá +aco po'i, limosán mo na. + + Sa Dios po alang-alang +aco'i, iyong cahabagán, +cun gumaling ang catauan +ay aquin ding babayaran. + + Isinagot ni don Juan +aco nga'i, mayroong taglay, +natirang isang tinapay +na aquing baon sa daan. + + Dinucot na capagdaca +yaong tinapay na isa, +caniyang ibinigay na +sa leproso na naquita. + + Anitong matanda't, saysay +pasasaan ca don Juan, +sabihin mo't, iyong turan +ang layon mo't, iyong pacay. + + Anang príncipe at badyá +ganito po'i, maquinig ca, +sasabihin cong lahat na +ang sadya cong quiniquita. + + Ang ama co'i, may damdam +sa banig ay nararatay, +ang ibong Adarna lamang +ang caniyang cagamutan. + + Bucód dito ang isa pa +ngayon ay tatlóng taón na, +na hindi co naquiquita +ang capatid cong dalauá. + + Anitong leproso bagá +don Juan maghihirap ca, +at sa pagca't, encantada +yaon ngang ibong Adarna. + + Nguni't, ngayon ang bilin co +ay itanim sa pusó mo. +at nang hindi sapitin mo +na icáo ay maguing bató. + + Sa iyong paglalacad diyan +ay may cahoy na daratnan, +diquít ay di ano lamang +cauili-uiling titigan. + + Doo', huag tumiguil ca +na sa cariquitan niya, +totoong ualang pagsala +don Jua'i, mamamatay ca. + + Sa ibaba'i, tumanao ca +may bahay cang maquiquita +ang magtuturo ay siya +doon sa ibong Adarna. + + Yaring limos mong tinapay +ay cunin mo na don Juan, +nang may canin ca sa daan +sa láyo nang paroroonan. + + Anitong príncipe't, badyá +ugali pagcabata na, +na cun mailimos co na +ay di co na quinucuha. + + Pinipilit na ibigay +ang limos niyang tinapay, +umalis na si don Juan +siya'i, hindi pinaquingan. + + Sa mahusay na pag-lacad +nitóng príncipeng marilág, +sumapit siyang liualas +sa cahoy na Piedras Platas. + + Nang maquita ni don Juan +yaong cahoy na malabay, +loob niya'i, natiguilan +sa gayon ngang cariquitan. + + Naualá sa ala-ala +yaóng bilin sa caniya, +parang naencanto siya +sa cahoy niyang naquita. + + Sa caniyang pagmamalas +sa dahong nagsisiquintáb, +gayon din naman ang lahat +na anaqui'i, guintóng uagás. + + Ay ano'i, caguinsa-guinsá +na sa panonoód niya, +ay parang pinucao bagá +ang caniyang ala-ala. + + Tinutóp nanga ang noó +at nag uica nang ganito, +abá at nalimutan co +yaóng bilin nang leproso. + + Sa ibabá'i, tumingin siya +ay may bahay ngang naquita, +lumacad na capagdaca +itóng príncipeng masiglá. + + Nang dumating sa hagdanan +napatano capagconan, +capagdaca ay dumungao +isang ermitañong mahal. + + Pinapanhic na sa bahay +ang príncipeng si don Juan, +at ang ermitaño naman +ang pagcai'i, inilagay. + + Umupo na sa lamesa +nagsalo silang dalaua, +ay sa príncipeng naquita +tinapay na limos niya. + + At nag-uica capagdaca +sa loob niyang mag-isa, +itong tinapay cong dalá +ay baquit narito baga. + + Yaóng aquing linimosán +leprosong gagapang-gapang, +sacá dito'i, ibá naman +ermitaño ang may tangan. + + Ngayo'i, hindi maisip co +sa Dios itong secreto, +anaqui'i, si Jesucristo +ang mahal na ermitaño. + + Nang matapos ang pagcain +ermitaño ay nagturing, +don Jua'i, iyong sabihin +cun anong sadyá sa aquin. + + Isinagot ni don Juan +sa ermitañong marangal, +gayon po'i, iyong paquingan +at aquing ipagsasaysay. + + Ang sadyá co po aniya +dahil sa ibong Adarna, +igagamót na talagá +sa hari pong aquing amá. + + Ang sagot nang ermitaño +don Juan iyang hanap mo, +maghihirap cang totoo +at ang ibo'i, encantado. + + Isinagót niya naman +cahit aquing icamatáy, +ituro mo po ang lugar +at aquing paroroonan. + + Ang sagot nang ermitaño +don Jua'i, maquiquita co, +na cun bagá nga totoó +ang pagsunód sa amá mo. + + Ang cahoy mong naraanan +cauili-uiling pagmasdan, +yaon ang siyang hapunán +nang ibon mong pinapacay. + + Na cun siya'i, dumating na +sa cahoy ay magcacantá, +at ang gabi'i, malalim na +ualang malay cahit isá. + + At cun yao'i, matapos na +nang caniyang pagcacantá, +pitó naman ang hichura +balahibong maquiquita. + + Ay nang iyong matagalán +pitóng cantang maiinam, +quita ngayon ay bibiguian +nang maguiguing cagamutan. + + Naito at iyong cuha +pitóng dayap at navaja, +ito'i, siyang gamót bagá +na sa ibong encantada. + + Balang isang cantá naman +ang catauan mo'i, sugatan, +at sa dayap iyong pigán +nang di mo macatulugan. + + At cun ito'i, matapos na +nang macapitóng pagcantá, +ay siyang pagtáe niya +don Juan ay umilag ca. + + Capag icao'i, tinamaan +nang táe nang ibong hirang, +maguiguing bató cang tunay +doon ca na mamamatáy. + + Naito'i, cunin mo naman +ang cintas na guintong lantay, +pagca-hauac ay talian +at gapusin mong matibay. + + Caya bunsó hayo ca na +at ang gabi'i, malalim na, +at malapit nanga bagá +dumating yaóng Adarna. + + Yáo nanga si don Juan +sa Tabor na cabunducan, +at caniyang aabangan +ang ibong pinag-lalacbay. + + Nang siya'i, dumating na +sa puno nang cahoy bagá +doon na hinintay niya +yaon ngang ibong Adarna. + + Ay ano'i, caalam-alam +sa caniyang ipaghihintay, +ay siyang pagdating naman +niyaong ibong sadyang mahal. + + Capagdaca ay naghusay +balahibo sa catauan, +ang cantá'i, pinag-iinam +cauili-uiling paquingan. + + Naghusay namang mulí pa +itong ibong encantada, +umulit siyang nagcantá +tantong caliga-ligaya. + + Nang sa príncipeng marinig +yaóng matinig na voces, +ay doon sa pagca-tindig +tila siya'i, maiidlip. + + Quinuha na capagdaca +ang dala niyang navaja, +at caniyang hiniua na +ang caliuang camay niya. + + Saca pinigán nang dáyap +nitong príncipeng marilág, +cun ang ibon ay magcoplas +ay nauaualá ang antác. + + Di co na ipagsasaysay +pitóng cantáng maiinam, +at ang aquin namang turan +sa príncipeng cahirapan. + + Pitóng cantá'i, nang mautás +nitong ibong sacdal dilág, +pitó rin naman ang hilas +cay don Juang naguing sugat. + + Ay ano'i, nang matapos na +ang caniyang pagcacantá, +ay tumáe capagdaca +ito ngang ibong Adarna. + + Ang príncipeng si don Juan +inailag ang catauán, +hindí siya tinamaan +para nang unang nagdaan. + + Siya nangang pagtúlog na +nitong ibong encantada, +ang pacpac ay nacabucá +dilát ang dalauang matá. + + Nang sa príncipeng matátap +nagtahan nang pagcocoplas, +umac-yat na siyang agad +sa cahoy na Piedras Platas. + + Nang caniya ngang maquita +ang pacpac ay nacabucá, +dilát ang dalauang mata +nilapitang capagdaca. + + Agad niyang sinungabán +sa paa'i, agad tinangnan, +guinapos niyang matibay +nang cintas na guintong lantáy. + + At bumabá nanga rito +ang príncipeng sinabi co, +itong ibong encantado +dinalá, sa ermitaño. + + Sa ermitañong quinuha +mahal na ibong Adarna, +inilagay nanga niya +sa mariquit na jaula. + + Ang uica nang ermitaño +itong bangá ay dalhin mo, +madalí ca at sundin mo +ang ipinag-úutos co. + + Muha ca nang tubig naman +dalauang bató ay busan, +nang sila ay magsilitao +manga capatid mong hirang. + + Si don Jua'i, lumacad na +ang banga'i, caniyang dala, +sumaloc nang tubig siya. +at ang bató'i, binusan na. + + Si don Pedro'i, ang nauna +na siyang nabusan niya, +lumitao capagcaraca +at hindi namamatay pa. + + Umuling sumaloc naman +si don Diego ang binusan, +nagquita silang mahusay +at hindi pa namamatay. + + Malaquing pasasalamat +nang magcapatid na liyag, +ualá silang maibayad +cay don Juang manga hirap. + + Sila'i, agad napatungo +sa bahay nang ermitaño, +at naghain nanga rito +pinacain silang tatló. + + Ay ano'i, nang matapos na +nang pagcain sa lamesa, +capagdaca ay quinuha +garrafang may lamáng lana. + + At caniyang pinahiran +yaong sugat ni don Juan, +gumalíng agad nabahao +at ualang bacás munti man. + + Nag-uica ang ermitaño +mangagsi-ouí na cayó +magcasundó cayong tatló +at huag ding may mag-lilo. + + Don Juan ay cunin mo na +iyang mariquit na jaula, +baca di datning buháy pa +ang monarcang iyong amá. + + Bago umalis at nanao +ang príncipeng si don Juan, +ay lumuhód sa harapan +nang ermitañong marangal. + + Napabendición nga muna +at saca sila'i, nalis na, +si don Pedro ay nagbadyá +cay don Diegong bunso niya. + + Si don Juan ay magaling pa +hindí mahihiyá siya, +at siya ang nacacuha +nito ngang ibong Adarna. + + Ang mabuti ngayon naman +ang gauin nating paraan, +patayin ta si don Juan, +sa guitna nang cabunducan. + + Si don Diego ay nag-uica +iya'i, masamang acala, +ang búhay ay mauaualá +nang bunsóng caaua-aua. + + Ani don Pedro at saysay +cun gayon ang carampatan, +umuguin ta ang catauan +at saca siya ay iuan. + + Ito ang minagaling na +sa loob nilang dalaua, +ang cataua'i, inumog na +nang bunsong capatid nila. + + Di anong casasapitan +nang pagtulungan sa daan, +ay di nanga macagaláo +ang príncipeng si don Juan. + + Quinuha na capagdaca +ang dalá nga niyang jaula, +nang dalaua't, omoui na +doon so reinong Berbania. + + Nang sila'i, dumating na +sa canilang haring amá +ang ibong canilang dalá +nangulugó capagdaca. + + Itinanong si don Juan. +nang hari nilang magulang, +sagót nang dalauá naman +di po namin naalaman. + + Nang ito'i, maringig na +ang sabi nilang dalauá, +ang saquít ay lumubhá pa +nitong daquilang monarca. + + Saca ang ibong marilág +balahibo'i, nangu-ngulág, +di magpaquita nang dilág +sa haring quinacaharap. + + Ang uica nang hari bagá +itó ang ibong Adarna, +anong samá nang hichura +sa ibong capua niyá. + + Ang sinabi nang medico +na ito rao ibong itó, +ay may pitóng balahibo +na tantong maquiquita mo. + + At cun ito ay magcantá +lubhang caliga-ligaya, +ngayo'i, nangasaan bagá, +at di niya ipaquita. + + Hindi pa nga nagcacantá +itong ibong encantada, +at sapagca nga uala pa +ang cumuha sa caniya. + + Ito'i, aquing pabayaan +ang di niya pagsasaysay, +at ang aquing pagbalicán +ang príncipeng si don Juan. + + Ano ang casasapitan +nang umuguin ang catauan, +hindi naman macagapang +sa guitna nang cabunducan. + + Di anong magagauá pa +nang di macaquilos siya, +ang nasoc sa ala-ala +tumauag sa Vírgeng Iná. + + Aniya'i, ó Vírgeng mahal +anó cayang naisipan, +manga capatid cong hirang +at aco'i, pinag-liluhan. + + Ang boo cong ala-ala +caming tatlo'i, tiuasáy na, +mahusay na maquiquita +mahal naming haring amá. + + O bacá pa caya naman +ay sa ibon ang dahilan, +at caya pinahirapan +sila ang ibig magtangan. + + Cun sinabi nila sana +ang maghauac na ay sila, +yao'i, gaano na bagá +di ibigay sa canila. + + Cayo naua'i, pagpalain +nang Dios at Ináng Vírgen, +gaua ninyong di magaling +ang guinhaua'i, siyang datnin. + + Nagpanibagong nangusap +ang príncipeng na sa hirap, +ó Vírgeng Ináng marilág +amponin mo di man dapat. + + Aco'i, iyong calarahin +cay Jesús Anác mong guilio, +magdalita't, patauarin +sa manga gaua cong linsil. + + At doon sa oras naman +cun aco ma'i, mama matáy, +caloloua co'i, hugasan +nang caniyang dugóng mahal, + + Ay anó'i, caguinsa-guinsa +sa pananalangin niya, +isang matanda'i, eto na +at nag-uica capagdaca. + + Don Juan ay pagtiisan +ang madla mong cahirapan, +di na malalaong arao +guinhaua'i, iyong cacamtan. + + Ang cataua'i, hinipo na +at hinilot nanga siya, +gumaling na capagdaca +at siya'i, nacatindig na. + + Hayo't, lacad na don Juan +moui ca sa caharian, +di pa gumagaling naman +ang haring iyong magulang. + + Lumacad na at umalis +itong príncipeng mariquít, +lagay ay cahapis-hapis +damit pa ay punit-punit. + + Nang dumating nga siya +sa palacio'i, nagtuloy na, +sa haráp nang haring amá +at lumuhód capagdaca. + + Ang hari'i, di macagalao +sa catre niyang hihigan, +at di naquiquilalang tunay +ang anác na minamahal. + + Ay sa uala ring magbadyá +na magsabi sa caniya, +ang ibong na sa jaula +ay nangusap capagdaca. + + Namayagpág at naghusay +nag-linis na nang catauán, +balahibo'i, pinalitao +anaquin ay guintong tunay. + + At nagcantá nang ganitó +abá haring don Fernando, +quilalanin mo ngang totoó +ang naninicluhod sa iyo. + + Iyan ang bunsó mong anác +si don Juan ang pamagát, +na nagdalita nang hirap +sa utos mo ay tumupad. + + Yaong anác mong dalaua +na inutusang nauna, +anoma'i, ualang nacuha +at sila'i, naguing bató pa. + + Nang ito ay masabi na +tumaha't, nagbago muna, +balahibong icalauá +na mariquit sa nauna. + + Saca muling nagpahayág +abá haring sacdal dilág, +paquingán di man dapat +yaong cay don Juang hirap. + + Ang bunsóng anác monghirang +nagtiis nang cahirapan, +at siyang nag-alís naman +batóng balot sa catauan. + + Nang masabi nanga itó +naghaliling panibago, +nang balahibong icatló +na capua esmaltado. + + At nag-uica nang ganito +mahal na hari'i, dinguin mo, +nagsi-oui silang tatló +sa bahay nang ermitaño. + + Sila nga ay piniguing pa +pinacain sa lamesa, +pinangaralan pa sila +anác ang siyang capara. + + Nang ito'i, maipahayag +naghalili namang agád, +nang balahibong icaapat +diamante'i, siyang catulad. + + Nang macacain na naman +itong ermitañong mahal, +madlang sugat ni don Juan +pinagaling niyang tanan. + + Nang ito'i, masabi na +tumaha't, naghalili pa, +balahibong icalimá +cahalimbaua'i, tumbaga. + + Nangsila'i lumacad naman +sa bundóc at caparangan, +si don Pedro ay nagsaysay +na patayin si don Juan. + + Si don Diego'i, sumansala +yao'i, masamang acala, +sa búhay na mauauala +ni don Juang ating mutya. + + Nang ito'i, maipagturing +nitong ibong nagniningning, +naghalili siyang tambing +balahibong icaanim. + + Ito'i, lalong cariquitan +sa icalimang nagdaan, +mahal na hari paquingán +cay don Juang cahirapan. + + Ay ang pinagcaisahan +nang dalauang tampalasan, +ay umuguin ang catauan +sa guitna nang caparangan. + + Nang hindi macagalao +ang príncipeng si don Juan, +capagdaca ay iniuan +aco'i, canilang tinagláy. + + Nang masabi nanga itó +naghaliling panibago +balahibong icapitó +na anaqui ay carbungco. + + Ito'i, siyang catapusán +mahal na hari'i, paquingán, +pinagdaanang cahirapan +nang bunsó mong si don Juan. + + Sa malaquing auang lubós +nang Vírgeng Iná nang Dios, +isang matanda'i, dumulóg +at siya'i, tambing guinamót. + + Hinipo na ang catauán +at pinag-ayos ang lagay, +nacatindig na mahusay +itong príncipeng si don Juan. + + Caya co di ipaquita +ang mariquit na hichura, +ay hindi dumarating pa +ang sa aquin ay cumuha. + + Ang isa pa haring mahal +ang anác mong si don Juan, +siya mo pong pamanahan +nitong iyong caharian. + + Nang ito'i, masabi na +nitóng ibong encantada, +tumahán na nang pagcantá +hindi na naringig niya. + + Ang saquít na dinaramdam +nang haring aquing tinuran, +parang nagdahilán lamang +at gumaling ang catauán. + + Ang haring si don Fernando +tinipon na ang consejo, +at pinaghuntahan dito +si don Pedro't, si don Diego. + + Sa guinauang caliluhán +sa capatid nilang hirang, +cun ano ang catampatang +parusang dapat ibigay. + + Ang sagot nang calahatán +destierro'i, ang carampatan, +nang huag silang mapisan +sa príncipeng cay don Juan. + + Nang cay don Juang matatap +ang hatol na iguinauad, +siya ay nagdalang habág +sa capatid niyang liyág. + + Lumapit capagcaraca +sa harap nang haring amá, +dinguin nang vuestra alteza +ang aquing ipagbabadyá. + + Alang alang sa corona +at hauac na cetro niya, +huag nang biguiang parusa +ang capatid cong dalauá. + + Cun sila'i, ipadalá man +sa malayong caharian, +di co mababatang tunay +na hindi paroroonan. + + Caya haring aming amá +patauarin na po sila, +sa Dios ito'i, talagá +ang guinaua nilang sala. + + Ang di magpatauad naman +sa guinauáng casalanan, +ay di rin naman cacamtán +ang gloria sa calangitán. + + Nang sa haring maunaua +yaóng cay don Juang uica, +pinatauad alipala +yaóng dalauang cuhilá. + + Nagsamang nuling mahusay +doon sa palacio real, +ang hari nag-uica naman +sa tatlóng anác na hirang. + + Cayong tatló'i, halinhinan +sa ibong co'i, magbabantay, +ang magpaualáng sino man +macacapalit ang búhay. + + Sa cahabaan nang arao +nang canilang pagbabantay, +di mauala sa gunam-gunam +cay don Pedrong cainguitan. + + Ang guinaua nilang laláng +ang dalaua'i, magsasabáy, +saca hahalili naman +ang príncipeng si don Juan. + + Ay nang isang gabí bagá +ang ora'i, á las doce na, +guinising na nang dalaua +ang bunsóng capatid nila. + + Si don Juan ang nagbantay +niyaong gabing calaliman, +nang magmamadaling arao +siya'i, agad nagulaylay. + + Ang cay don Pedrong nilaláng +linapitang dahan-dahan, +yaong jaula at binucsan +ang ibon ay pinaualán. + + At saca nga umalis na +na nag-ualang quibó siya, +ay niyong mag uumaga +si don Jua'i, naguising na. + + Ano'i, nang caniyang maquita +na ang ibon ay uala na, +sinidlán nang tacot siya +sa mahal na haring amá. + + Ito'i, sucat na pagmasdan +nang anác na sino pa man, +sinong di matacot naman +sa castigo nang magulang. + + Sa malaquing tacot niya +sa búhay na macucuha, +nagtaanan capagdaca +at siya'i, umalis na. + + Nguni aquin munang lisan +ang pag-alis ni don Juan +at ang aquing ipagsaysay +ang hari niyang magulang. + + Nang siya ay maguising na +nagtuloy nanga sa jaula, +ang pintó ay nacabucá +at ang ibon ay uala na. + + Capagdaca ay tinauag +ang caniyang tatlóng anác, +ang dalauang lilo't, sucáb +siyang lumapit na agád. + + Itinanong capagcuan +ang ibon cung napasaan, +sagót ni don Pedro't, saysay +si don Juan ang nagbantay. + + Ang nagpauala po'i, siya +doon sa ibong Adarna, +at cun cami ngang dalauá +huag mo pong biguiang sála. + + Ang uica nang haring mahal +ay hanapin si don Juan, +at nang aquing maalaman +cun sinong may casalanan. + + Yáo nanga't, lumacad na +magcapatid na dalauá, +cabunducan ang pinunta +si don Jua'i, quiniquita. + + Ito'i, aquing pabayaan +na pag-lalacad sa párang, +ang aquing ipagsaysay +ang principeng si don Juan. + + Doon naghinahán siya +sa bundóc niyong Armenia, +tantong caliga-ligaya +sa tanang bundóc na ibá. + + Ang cahoy sa caparangan +cauili-uiling pagmasdan, +ang damó'i, gayón din naman +sadyáng nangagdiriquitan. + + Ipagparito co muna +magcapatid na dalauá, +ang paghanap sabihin pa +cay don Juang bunsó nila. + + Sa mabuting capalaran +sa Dios na calooban, +canilang napatunguhan +ang Armeniang cabunducan. + + Doon nga nila naquita +ang bunsóng capatid nila, +si don Diego'i, nag-uica na +nang ganitong parirala. + + Cun dalhín ta si don Juan +sa Berbaniang caharian, +quita ang parurusahan +nang haring ating magulang. + + Ngayo'i, lalong mabuti pa +tayong tatló'i, magsasama, +at huag nating ipaquita +sa mahal na haring amá. + + Doon nga tumahan sila +tatlóng magcapatid bagá, +ang tuá ay sabihin pa +sa cabunducang Armenia. + + Ay ano'i, caguinsa-guinsa +isang balón ang naquita, +ibig ni don Juan bagá +ang lalim mataróc niya. + + May lúbid nga sa ibabao +ang balón nilang dinatnán, +ay nag-uica si don Juan +acó ay inyong talian. + + Sumagót nga si don Diego +aco'i, matanda sa iyo, +ang ihulog muna'i, aco, +ang lalim nang matantó co. + + Si don Pedro'i, nagpahayag +aco'i, matanda sa lahat, +aco ang siyang marapát +na sa baló'i, sumiyasat. + + At capag aquing tinangtáng +ang lúbid na iyong tangan, +hilahin ninyo pagcuan +nang aco'i, mapaibabao. + + Tinalian nanga siya +inahulog capagdaca, +tatlong puóng dipa bagá. +ang siyang sinapit niya. + + Sa malaquing catacután +ang lúbid agad tinangtáng, +hinila na sa ibabao +nang dalauang nagtatangan. + + At tinanong nanga nila +cun ano bagang naquita, +paquingan ninyong dalauá +ang aquing ipagbabadyá. + + Ang balón cong nilusungan +di co mataróc ang hangán, +dilím na di ano lamang +aco ay nahintacutan. + + Ani don Diego naman +acó ang inyóng talian, +at nang aquing maalaman +ang sa balóng cahanganan. + + Tinalian capagdaca +at siya'i, inihulog na +tatatló pa lamang dipá +ang siyang sinapit niya. + + Sa malaquing tacot bagá +ang lubid ay tinangtáng na, +sa ibabao ay hinila +nang capatid na dalauá. + + Ani don Juan at saysay +sa amin ay iyong turan, +cun inabót mo ang hangán +nang balón mong linusungan. + + Sagót ni don Diego naman +di co masapit ang hangan, +at sa lubhang cadilimán +loob co'i, nahintacutan. + + Ani don Juan at turing +aco ang taliang tambing, +at aquing sisiyasatin +itóng balóng sacdal dilím. + + Tinalian capagdaca +ang bunsóng capatid nila, +sa baló'i, inihulog na +nang capatid na dalaua. + + Ang sa historia ngang saysay +na sa balóng calaliman, +mahiguit sa isang daan +na dipá ang casucatán. + + Nang siya nga'i, dumating na +sa fondo nang balón bagá, +ay quinalág capagdaca +ang lubid na tali niya. + + Lumacad na capagcuan +ang príncipeng si don Juan, +isang pintó ang binucsán +pumasoc na nagtuluyan. + + May isang campong maluang +doo'i, caniyang dinatnán, +linis ay ualang cabagay +nang lupang tinatapacan. + + Ang sari-saring bulaclac +naroo't, namamacetas, +diquít ay ualang catulad +bangó'i, humahalimuyac. + + Doon sa pag-libot niya +sa macetas at sampaga, +may bahay siyang naquita +diquít ay ualang capara. + + Tumauag na capagcuan +ang príncipeng si don Juan, +siya naman ay dinungao +nang princesang na sa bahay. + + Nang maquita'i, binati na +ang mariquit na princesa, +bibiguiang arao na maganda +poon nang tanang sampaga. + + Anang princesa'i, ganito +salamat naman sa iyo, +namamangha ang loob co +nang iyong pagcaparito. + + Sagót nang príncipe't, uica +abá mariquit na tala, +pagcaparito co'i, bigla +dalá nang sintang gahasa. + + Inalipád sa itaas +nang malabay niyang pacpac, +saca po caringat dingat +sa harapan mo'i, lumagpác. + + Caya mahal na diosa +huag cang mag-ala-ala, +sa Dios ito'i, talagá +tangáp ang hain cong sinta. + + Ang sagot ni doña Juana +na cun may tapang cang dalá +magtulóy na pumanhic ca +at dini mag-usap quita. + + Pumanhic na capagcuan +ang príncipeng si don Juan, +at nuha nang silla naman +ang dalaua'i, nag-agapay. + + Ang uica nang princesa +doon sa hain mong sinta, +malaqui cong ala-ala +sa loob bagáng mag-isa. + + Saan quita ilalagay +na iyong pagtataguan, +at baca icao ay datnan +nang giganteng tampalasan. + + Yaong lilo at cuhilá +sa aqu'i, nag-aalaga, +malaqui co ngayong aua +sa buhay mong mauauala. + + Isinagót ni don Juan +ualin mo sa gunam-gunam +at hamac sa aquing camáy +ang giganteng tampalasan. + + Sa pag-uusap nila +nang príncipe at princesa, +siya nangang pagdating na +nang giganteng palamara. + + Sa hagdan nang dumating na +tinauag si doña Juana, +amóy manusia aniya +dito'i, may tauo cang ibá. + + Si don Jua'i, sumagót nga +anong dami mong usisa, +aco ang siyang nagsadyá +sa princesa mong alagá. + + Anitong gigante naman +malaqui cong catuaan, +mayroon acong dinatnan +na sucat cong icabuhay. + + Isinagót ni don Juan +yao'i, sucat mong asahan, +cun aco'i, iyong mapatay +pagsil-in ang aquing bangcay. + + Anang gigante at badyá +cun gayon ay lalaban ca, +hinauacan capagdaca +ang espada't, naghamoc na. + + Sa mabuting capalaran +sa Dios na calooban, +ay napatay ni don Juan +ang giganteng tampalasan. + + Anang príncipe at badyá +ó mariquit na princesa, +anong hinihintay mo pa +at di pa umalis quita. + + Ang sagót ni doña Juana +may lumbay rin acong dalá, +at aquing maiiuan pa +bunsó cong si Leonora. + + Nariyan sa cabila naman +ang siyang quinalalaguian, +may alilang nagtatangan +isang serpienteng matapang. + + Ani don Juang masiglá +dito ay iiuan quita, +at paroroonan siya +capatid mong Leonora. + + Lumacad na nagtuluyan +itong príncipeng matapang, +doon sa icalauang bahay +sa mata'i, nacasisilao. + + Ang hagda'y, gintong lantay +cauili-uiling titigan, +na cun sa lupang ibabao +ualang catulad cabagay. + + Napatauo capagdaca +itong príncipeng masiglá, +siya namang pagdungao na +nang princesa Leonora. + + Nang cay don Juang maquita +ang cariquitan at ganda, +ito'i, lumalo aniya +doon cay doña Juana. + + Big-yan nang Dios na mahal +niyong pong magandang arao, +sagot nang princesa naman +ay capua maquinabang. + + Nguni aco'i, namamangha +ó príncipeng daraquila, +lugar na ito'i, lihim nga +ay baquin mo naunaua. + + Isinagót ni don Juan +ay abá palabang Buan, +paquinga't, aquing tuturan +ang sa aquin ay nagtaglay. + + Isang bungang panaguimpan +sa pagtulog co'i, pumucao, +ang catulad co't, cabagay +ang isang pinag-ulapan. + + Ang sa bungang tulog co nga +na pumucao sa pag-higa, +sa ilalim nitong lupa +ay mayroong isang tála. + + At sa aquing pangangarap +aco'i, agád inalipad, +camuc-há'i, ibong may pacpác +dito aco inilagpac. + + Hindi co nga máalaman +itó pong lihim na lugar, +sa Dios na calooban +cun caya po natutuhan. + + Cayá mahal na princesa +huag cang mag-ala-ala, +ang Dios ang may talagá +cayá tangáp yaring sintá. + + Sagót nang princesa't, sulit +magtulóy ca pong pumanhíc, +at nang iyo pong mabatid +handóg mong sintá sa dibdib. + + Pumanhíc na capagdaca +itong príncipeng masiglá, +sa silla ay umupó na +nag-usap silang dalauá. + + Isinagót ni Leonora +tungcól sa alay mong sintá, +malaquí cong ala-ala +serpiente'i, cun dumating na. + + Saan quitá ilalagáy +na sucat mong pagtaguan, +nang hindi ca maamuyan +niyong lilo't, tampalasan. + + Sagót nang príncipe't, badyá +huag cang mag-ala-ala, +ang bahala ay acó na +sa tacsíl at palamara. + + Ano ay caguinsa-guinsa +ang lúpa ay umugong na, +siyang pagdating pagdaca +nang serpienteng palamara. + + Sa hagdana'i, lumapit na +tinauag na si Leonora, +amóy manusia aniya +dito'i, may tauo cang ibá. + + Sumagót si don Juan +sa serpienteng tampalasan, +yaring espada cong tagláy +aalis nang iyong búhay. + + Anang serpiente'i, ganitó +iyan ang siyang hanap co, +ualang pagsalang totoó +icao ay bibihaguin co. + + Ano pa nga at nag-laban +ang capua lacas, tapang, +ang príncipe'i, di tamaán +nang serpienteng tampalasan. + + Ang isang catacá-tacá +sa tacsíl at palamara, +ang úlo'i, cun mapútol na +naniniquit na mulí pa. + + Nang maguing tatlóng oras na +ang canilang pagbabaca, +cay don Juan ay nagbadyá +ang tacsíl at palamara. + + Quita ay magpahingaláy +nitóng ating pag-lalaban, +napa-ayon si don Juan +sa serpienteng tampalasan. + + Sa príncipeng pagcalagay +sa bintanang tapat naman, +ang princesa ay dumungao +at siya ay tinauagan. + + Don Juan ay abutín mo +itóng mahal na bálsamo, +at siyang ibubuhos mo +sa mapupútol na úlo. + + Ang balang úlong mapugay +cahit siya'i, lumucsó man +cun ma agád mong mabusan, +di mauulí sa lagay. + + Quinuha na capagdaca +ang mahal na balsamera, +at mulíng naghamoc sila +nang serpienteng palamara. + + Nang maputol na ang anim +na úlo nang lilo't, tacsíl, +at di na mauling tambing +cagalitan ay sabihin. + + Lalo nga ang cagalitan +dito sa princesang mahal, +at biniguian si don Juan +nang bálsamong cagamutan. + + Anang serpiente at badyá +dini sa úlo cong isá, +na ngayo'i, natitirá pa +sa búhay ninyo'i, cucuha. + + Ang dalaua'i, nagsagupa +umulit silang nagbangá, +ang úlong natitirá nga +nalaglág agád sa lúpa. + + Capagdaca ay binusan +nang bálsamo ni don Juan, +siya nangang pagcamatáy +nang serpienteng tampalasan. + + Ani don Juan at badyá +ó mariquit na princesa, +anong hinihintáy mo pa +at hindi umalís quitá. + + Sa pagmamadaling tunay +nang princesang matimtiman, +ang lobo niyang aliuan +ang na-isucbit na lamang. + + Diamanteng singsing niya +ay naiuan sa lamesa, +nagsi-alis nanga sila +dalauang magcasi't, sintá. + + At canilang dinaanan +si doña Juanang marangal, +ang tatló'i, nalis naman +at sa lúbid nagtuluyan. + + Nang sila ay dumating na +sa lúbid na laan bagá, +sila ay nangagtáli na +at hinila capagdaca. + + Nang dumating sa ibabao +ang tatló'i, magcacasabáy, +si don Diego ay nagsaysay +narito na si don Juan. + + Cay don Pedrong maquita +mariquit na Leonora, +tinablán agád nang sintá +púso niya't, ala-ala. + + Niyong sila'i, aalis na +at oouí sa Berbania, +ay nangusap capagdaca +ang princesa Leonora. + + O don Juang aquing búhay +ay aquing nacalimutan, +ang singsing cong minamahal +sa lamesa ay naiuan. + + Anang príncipe at badyá +cayo'i, maghintay aniya +at aquing cucunin muna +yaong singsing nang princesa. + + Ani doña Leonora +huag na guilio co't, sintá, +cun paroon cang mag-isá +malaqui cong ala-ala. + + Ang uinica ni don Juan +yao'i, masamáng maiuan, +aquin ngang pagbabalicán +at aco'i, nahihinayang. + + Sa hindi ngani mapiguil +itong príncipeng butihin, +ay nagtali nangang tambing +lumusong na magtuloy rin. + + Nang mayroong sampóng dipá +ang lúbid na nahugos na, +ay pinatíd capagdaca +ni don Pedrong palamara. + + Di anong casasapitan +sa gayong lalim na hucay, +gauang capanganyayaan +capatid na tampalasan. + + Nang maquita nang princesa +guinauá sa casi't, sintá, +halos manao ang hininga +sa baló'i, tatalóng sadyá. + + Agád siyang hinauacan +ni don Pedrong tampalasan, +aanhin mo si don Juan +aco'i, narito rin naman. + + Ang nasoc sa ala-ala +nang hindi bitiuan siya, +ang lobong aliuan niya +caniyang paualán bagá. + + Quinuha na sa sucbitan +at inihulog sa húcay, +nguni't, bago binitiuan +caniyang pinagbilinan. + + Cun nasactan si don Juan +gamutin mo capagcuan, +siya'i, aquing hinihintay +sa caniyang caharian. + + Umalis at lumacad na +magcapatid na dalaua, +sampong dalauang princesa +ina-oui sa Berbania. + + Atin munang pabayaan +ang paglalacad sa parang, +at ang aquing ipagsaysay +ang hari nilang magulang. + + Yaón ang napanaguimpán +nang haring Fernandong mahal +ang anác na si don Juan +pinag-lilo at pinatáy. + + Ito'i, lisanin cong agád +na sa haring napangarap, +at ang aquing ipahayág +ang apat na naglalacád. + + Nang sila'i, dumating na +doon sa reinong Berbania, +sa palacio'i, nagtuloy na +humarap sa haring amá. + + Lumuhód na sa harapán +nang amá nilang magulang, +canilang ipinagsaysay +lahat nang pinagdaanan. + + Si don Juan po'i, hindi na +na amin siyang naquita, +itong dalauáng princesa +ang siya naming nacuha. + + At sa lupang calaliman +doon namin nasumpungán, +may alagang nagtatangan +gigante't, serpienteng hunghang. + + Cami ay naquipagbaca +at lumaban sa canila, +nang manga-patáy pagdaca +manga princesa'i, dinalá. + + Nang ito'i, mapaquingan +nang hari nilang magulang, +di hamac ang catauaán +at sila'i, benendicionan. + + Itong hari'i, may tuá man +sa manga princesang tagláy, +malaqui ring calumbayan +sa anác na cay don Juan. + + Nagsitindig capagdaca +capua tinanong sila, +na cun alin sa dalauá +ang maguiguing asaua. + + Sumagót na capagcuan +si don Pedrong tampalasa't, +tinuro sa haring mahal +si Leonorang timtiman. + + Itong mahal na princesa +lumuhód capagcaraca, +dinguin nang vuestra alteza +ang aquing ipagbabadyá. + + Aco po ay palugalán +manga pitong taón lamang, +saca aco pacacasal +sa anác mong minamahal. + + Aco'i, biguian mong tambing +nang isang silid na lihim, +at doon co tutuparin +ang panata cong gagauin. + + Nang ito ay mapaquingan +nitong haring matimtiman, +caniyang ipinaayunan +sa princesang cahingian. + + Inilagay nangang tambing +sa isang silid na lihim, +at doon nga gaganapin +ang panata niyang hiling. + + Si don Diego't, doña Juana +iquinasal capagdaca, +catuaa'i, sabihin pa +boong reino nang Berbania. + + Ay ano'i, nang matapos na +siyam na arao na fiesta, +caguluha'i, payapa na +nitóng daquilang monarca. + + Aquing ipagbalic naman +sa lobong pinacaualán, +nang maquita si don Juan +manga lamóg ang catauán. + + Ang guinaua capagdaca +nitong lobong encantada, +guinamót pinag-ayos na +catauáng caaya-aya. + + Ano'i, nang gumaling naman +at siya nga'i, macagalao, +ang lobo'i, nuha pagcuan +nang tatlong botellang hirang. + + Dalaua'i, tali sa paá +cagát sa bibig ang isa, +saca umalis pagdaca +itong lobong encantada. + + Nagtulóy na capagcuan +doon sa ilog nang jordán, +nagcataóng nalilibang +yaong manga nagbabantay. + + Isinaloc nanga niya +ang daláng tatlóng botella, +at lumipád capagdaca +ito ngang lobong masiglá. + + Hinabol na capagcuan +niyong tanang nagbabantay, +ang lobo'i, napailanláng +at di nila inabutan. + + Nang ito'i, dumating naman +sa príncipeng cay don Juan, +ang ulo'i, agad binusan +tuloy hangang talampacan. + + Nang siya nga ay mabusan +tubig na galing sa jordan, +nagbango't, lumacás naman +itong príncipeng marangal. + + Quinuha na niyang tambing +diamanteng naiuang singsing, +sa aua nang Ináng Vírgen +lobo ang nagparaan din. + + Si don Jua'i, quinasihan +nang Dios na Poong mahal, +nacaahong matiuasáy +sa balóng quinalalag-yan. + + Ang nasoc sa calooban +nitong príncipeng timtiman, +moui siyang magtuluyan +sa caniyang caharian. + + Sa pag-lacad ni don Juan +sa bundóc at caparangan, +nagdamdam nang capagalan +sa tinding sicat nang Arao. + + Sa isang puno nang cahoy +na malaqui't, mayamung mong +siya roon ay sumilong +at humilig naman tuloy. + + Sa calamigan nang hangin +at tantong caalio-alio, +ay agad nang nagupiling +itong príncipeng butihin. + + Ano ay caguinsa-guinsa +doon sa pagtulog niya, +siya nangang pagdating na +mahal na ibong Adarna. + + At sa tapat ni don Juan +sa cahoy na sinilungan, +namayagpag at naghusay +balahibo sa catauán. + + At saca siya nagcantá +nang tantong caaya-aya, +don Juan magbangon na +sa tulog mo'i, gumising ca, + + Sa voces na mataguinting +siya'i, agad na náguising, +at pinaquingang magaling +ang sa ibong pagtuturing. + + Malaquí mong ala-ala +sa princesa Leonora, +may lalo pa sa caniya +nang cariquitan at ganda. + + Malayo nga rito lamang +ang caniyang caharian, +at malapit siyang tunay +sa sinisicatan nang Arao. + + Na cun siya mong macuha +at iyong mapangasaua, +dito sa mundo'i, pang-una +sa cariquitan at ganda. + + Yaong tatlong princesa +sa haring Salermong bunga, +si doña María Blanca, +ang matandá sa dalaua. + + Sunód si doña Isabel +parang maningning na garing, +si doña Juana'i, gayon din +ang tala'i, siyang cahambing. + + Hayo lacad na don Juan +sa reino nang de los Cristal, +ipagcacapuri mo naman +sa haring iyong magulang. + + Nang ito ay maringig na +nitóng príncipeng masiglá. +naualá sa loob niya +ang princesa Leonora. + + Lumacad na nagtuluyan +ang príncipeng si don Juan, +caniyang pinatunguhan +sinisicatan nang Arao. + + Aquing lisanin na muna +yaong pag-lalacad niya, +at ang aquing ipagbadyá +ang princesa Leonora. + + Arao, gabi'i, tumatangis +sa quinalalaguian'i silid, +ang caniyang sinasambit, +si don Juang sintá't, ibig. + + Cun caya humingi aco +nang pitóng taóng término, +si don Juan ang hintay co +caya nagtitiis dito. + + Na cun hindi ca binuhay +nang lobo cong pinaualán, +caloloua mo man lamang +aco'y paqui-usapan. + + Ito'i, itiguil co muna +pananaghoy nang princesa, +at ang aquing ipagbadyá +si don Juan de Berbania. + + Tatlóng taóng ualang culang +ang pag-lalacad sa párang, +hindi niya maalaman +ang reino nang de los Cristal. + + Sa malaquing capalaran +nang príncipeng si don Juan, +ay nasalubong sa daan +ang isang matandang mahal. + + Anang príncipe at badyá +núno'i, magdalang áua ca +na cun may baon cang dalá +aco'i, limusan po niya. + + Sagót nang matanda naman +mayroon nga acong taglay, +munting duróg na tinapay +quinacain co sa daan. + + Narito't, cumuha ca na +at nang huag magutom ca, +nang cay don Juang maquita +ay nasuclám bagá siya. + + Ang tinapay ay maitim +ang isa pa ay bucbúquin, +sa malas niya at tingin +nacasusuclám na canin. + + Sa malaquing cagutuman +nang príncipeng si don Juan, +nuha nang munti lamang +at para bagang titicmán. + + Nang caniyang malasahan +itong bucbúquing tinapay, +masarap at malinamnam +parang cahahango lamang. + + Anitóng matandá bagá +ang aquing bumbóng na dalá, +may lamang pulót aniya +cumuha at uminóm ca. + + Humigop na si don Juan +nitong pulót nang puquiotan +ay naualá capagcuan +ang caniyang cagutuman. + + At nulí ngang nag-uica pa +matandang causap niya, +diyan sa bumbóng na isá +may lamáng tubig aniya. + + Huag mong ubusin lamang +caunti aco't, iuanan, +at mahaba pa ngang aráo +ang pag-lacad co sa párang. + + Nang maquita ni don Juan +yaong bumbóng na may lamán, +ay isang dulong cauayan +ang siyang quinalalag-yan. + + Uica nang principe at badya +núno po ay maquinig ca, +cun ito'i, ubusin co na +munti ma'i, ualang itirá. + + Sagót nang matandá naman +inomin mo na don Juan, +cahit aco'i, maualá man +huag icao ang magculang. + + Ininóm na ni don Juan +tubig na camuc-ha'i, cristal, +sa Dios na calooban +hindi nagculang munti man. + + Nang caniyang mapagmasdan +ang tubig ay di nagcuculang, +ang matandáng ito naman +segurong may carunungan. + + Umulit pa ngang nag-uica +itong príncipeng daquila, +ugali nang isang bata +ang magtanong sa matandá. + + Sagót nang matandá naman +sabihin mo't, iyong turan, +ang loob co'i, namaáng +nang layong pinangalingan. + + Isinagót ni don Juan +ganitó po ay paquingan, +ang aquing pong pinapacay +ang reino nang de los Cristal. + + Sagót nang matanda'i, ito +Jesús na Panginoon co, +ang pag-lalacad cong ito +isang daang taóng husto. + + Hindi co napag-alaman +ang reino nang de los Cristal. +iyang hanap mo don Juan +malayong di ano lamang. + + Nguni't, quita'i, tuturuan +sundin mo't, huag sumuay, +lumacad cang magtuluyan +icapitóng cabunducan. + + Doon ay inyong daratnán +isang ermitañong mahal, +at siya mong pagtanungan +nang sadyá mong caharian. + + Narito't, ngayo'i, cunin mo +capiraso nang báro co, +at siyang ipaquita mo +sa daratnang ermitaño. + + Cun icao ay tatanungin +nang quinunan mo cun alin, +ang pangalan mong sabihin +isang matandáng sugatín. + + Yao nanga at pumanao +ang príncipeng si don Juan, +caniyang pinatunguhan +icapitóng cabunducan. + + Ito'i, lisanin co muna +manga, pag-lalacad niya +at ang aquing ipagbadyá +ang princesa Leonora. + + Parati nang tumatangis +sa quinalalag-yáng silid, +ang caniyang sinasambit +si don Juang sinta't, ibig. + + Cundi ca guinamot naman +nang lobo cong binitiuan, +baquit di pinagbalican +nang hayop cong inutusan. + + Tatlóng taón nang mahiguit +yaring aquing pagtitiis, +saca ang maipagsasapit +macacasal sa di ibig. + + Diyata matuid naman +at iyo nang calooban, +na acó ay mapacasál +cay don Pedrong tampalasan. + + Ito'i, uacás na at hangán +nang pagtauag co don Juan, +cun culanging capalaran +aco'i, di mo na daratnan. + + Ito'i, lisanin cong agad +ang sa princesang pagtauag, +at ang aquing ipahayag +ang príncipeng naglalacad. + + Limang buang hustó bagá +yaóng pag-lalacád niya, +siya namang pagdating na +sa mariquit na ermita. + + Doo'i, caniyang dinatnan +isang ermitañong mahal, +balbás ay hangang sa bay-uang +nacatatacot cun tingnán. + + Anang matanda'i, ganitó +umalis ca manunucsó, +mahaba nang taón aco +ualang sumasapit dito. + + Sagót ni don Jua't, uica +nuno'i, huag cang mamangha, +aco'i, inutusang cusa +isang mahal na matandá. + + Narito po't, iyong cuha +capirasong baro niya, +sa ermitañong maquita +ay inabót capagdaca. + + Hinagcán na't, tinangisan +yaong baro niyang tangan, +luha sa mata'i, bumucal +parang agos ang cabagay. + + At nag-uica nang ganitó +Jesús na Panginoon co, +ngayon lamang naquita co +ang mariquit na baro mo. + + Ang hindi co naquita +catauan mong mapanintá, +di co nababayaran pa +ang aquing nagauang sala. + + Sa dibdib ay inilagay +capirasong barong mahal, +at sacá tinanong naman +ang príncipeng si don Juan. + + Ano ang sadyá mo bagá +at cusang naparito ca, +anang príncipe at badyá +ganitó po'i, maquinig ca. + + Ani don Juan at sulit +ermitañong sacdal diquit, +ang hanap co pong mapilit +ang reinong de los Cristales. + + Ang sagót nang ermitaño +Jesús na Panginoon co, +limang daang taón aco +nang pagcatahán co rito. + + Ay hindi co naalaman +ang reino nang de los Cristal, +at malayong caharian +ang hanap mong pinapacay. + + Tingnán cun sa aquing sacop +sa hayop cong nangag-libot, +cun canilang naa-abot +cahariang cristalinos. + + Sa pintó ay lumapit na +campana'i, tinugtog niya, +nagsidating capagdaca +madlang hayop na lahat na. + + Doon sa pagcacapisan +nang lahat niyang familiar, +itinanong capagcuan +nitong ermitañong mahal. + + Sa inyong paglibot diyan +sa bundóc at caparangan, +sino ang naca-aalam +niyong reinong de los Cristal. + + Ang sagót nang calahatán +hindi namin naalaman, +at malayong caharian +ang iyo pong catanungan. + + Sampong olicornio bagá +na hari nilang lahat na, +hindi rin macapagbadyá +niyong reinong hanap niya. + + Ang uica nang ermitaño +don Juan ay narinig mo, +cahima't, ang familiar co +di masabi ang hanap mo. + + Ngayon quita'i, tuturuan +sundin mo't, huag sumuay, +paroon cang magtuluyan +icapitóng cabunducan. + + Itong baro ay dalhin mo +sa bundóc na icapitó, +at siyang ipaquita mo +sa daratnáng ermitaño. + + At tinauag nanga rito +yaong haring olicornio, +itong príncipe'i, dalhin mo +sa mabunying capatid co. + + Si don Juan ay sumacay +sa olicorniong licuran, +lumacad na nagtuluyan +hangang sumapit sa pacay. + + Nang sila nga'i, dumating na +sa sadyá nilang talaga, +doon na iniuan siya +olicornio'i, nagbalic na. + + Si don Jua'i, capagdaca +nagtuluyan sa ermita, +sa ermitañong maquita +ay tinanong naman siya. + + Icao baga'i, ali't, sino +naparitong manunucsó, +aco'i, malaon na rito +ualang naquiquitang tauo. + + Isinagót ni don Juan +ualín po ang cagalitan, +naririto'i, iyong tingnán +capirasong barong mahal. + + Sa ermitañong maquita +ang damit na mahalagá, +pinalapit nanga siya +at quinuha capagdaca. + + Pagca-abót ay hinagcán +at caniyang tinangisan, +at ang uicang binitiuan +calunos-lunos paquingán. + + Si don Juan ay nagtacá +sa ermitañong naquita, +lumalo pa nga sa isa +dalang catandaan bagá. + + Ang balbás niya sa baba +ay sumasayad sa lupa, +balahibo'i, mahahaba +mapuputi namang paua. + + At nag-uica nang ganitó +ang matandang ermitaño, +sino bagáng quinunan mo +mahalagáng barong itó. + + Sagót ni don Jua't, badyá +nuno po ay maquinig ca, +sa aquin ang may padalá +ermitañong matanda na. + + Ang sagót nang ermitaño +don Juan ay sabihin mo, +ang sadyá mo ay cun anó +nang iyong pagcaparito. + + Isinagót ni don Juan +ganito po ay paquingán +ang sadyá co po at pacay +ang reino nang de los Cristal. + + Anang matanda'i, ganitó +ang pagcatahan co rito, +nang aco'i, mag-ermitaño +ualóng daang taóng hustó. + + Ay hindi co naalaman +cahariang de los Cristal, +anhin co'i, malayong lugar +ang sadyá mong linalacbay. + + Tingnán cun sa aquing sacop +ibong naglipád sa bundóc, +cun canilang na aabot +yaong reinong cristalinos. + + Sa pintua'i, lumapit na +campana'i, tinugtóg niya, +tanang ibo'i, capagdaca +nagcatipong para-para. + + Anang ermitaño naman +sa inyong pag-liliparan, +di ninyó natatausán +ang reino nang de los Cristal. + + Ang sagót ngani nang lahat +hindi namin natatatap, +at malayong di hamac +yaong cristalinong ciudad. + + Umuling nag-uica siya +cung husto silang lahat na, +ay nagbilang capagdaca +uala ang ibong aguila. + + Ay ano'i, caguin-guinsa +sa pag-uusapan nila, +siya nangang pagdating na +nang ibong haring águila. + + Nang dumating ay pabagsác +sa pagod na dili hamac, +ang ermitaño'i, nangusap +sa laquing galit na hauac. + + Na ang uica bagá niya +doon sa ibong águila, +baquit icao'i, nahulí pa +sa iyong manga familia. + + Dili bagá iyong unaua +itong tunóg nang campana, +saan man naroong lupa, +ay oouí cayong biglá. + + Sagót nang águila't saysay +panginoon naming mahal, +malayo pong pinagmulán +caya di nila casabáy. + + Anang ermitaño naman +sabihin mo't, iyong turan, +ang pinagmulán mong lugar +at nang aquing maalaman. + + Sagót nang águila't, sulit +ermitañong sacdal diquit, +pinangalingang cong tiquís +ang reinong del los Cristales. + + Caninang umaga lamang +aco ay nag-aalmusál, +sa isang peras na mahal +na ang lasa'i, malinamnám. + + Bahag-ya cong naringig nga +yaong tunóg nang campana, +ay lumipád acong biglá +capagala'i, di cauasa. + + Ang sagót nang ermitaño +don Juan ay naringig mo, +at doon nangaling itó +sa reinong hinahanap mo. + + Uica sa águila'i, ito: +ang príncipe ay dalhin mo, +isang buan sa banta co +doo'i, sasapit na cayó. + + Isinagót nang águila +isang bua'i macucuha, +darating pong ualang sala +sa baño ni doña María. + + Agad nangang nagpadaquip +niyong ibong maliliit, +siyang babauning tiquis +sa pagpanao at pag-alís. + + Tatlóng daan na duruan +ang siyang pinagtuhugan, +at ang balang isa naman +limang libong ualang culang. + + Balang isang tuhog bagá +isang ibon ang may dalá, +ito ay baong talagá +na cacanin nang águila. + + Si don Jua'i, pinasacáy +na sa águilang licorán, +canilang pinatunguhan, +sinisicatan nang Arao. + + Tanang naquiquita lamang +nang príncipeng si don Juan, +ang langit at caragatan +ualang lupang natatanao. + + Doon sa sanbuang arao +pag-lipád na ualang tahán, +naubos nacaing tanan +ang tatlóng daang duruan. + + Ay ano'i, nang maubos na +yaong baon nilang dalá, +siya nang pagdating nila +sa baño ni doña María. + + Niyong oras nang vísperas +nang si don Jua'i, ilapág, +ang águila ay nangusap +ito ang ipinahayag: + + Dito na quita iiuan +ay magtago ca don Juan, +nang hindi ca mamalayan +nang manga princesang mahal. + + At mamayang á las cuatro +ualang sala't, paririto, +mahal na princesang tatló +na maliligo sa baño. + + Di mo bagá naquiquita +bañong paliguan nila, +may sariling titig-isa +at hindi nga magsasama. + + Magcacaparis nang gayác +calapati ang catulad, +doon sa cahoy na peras +ay magsisi-dapong lahat. + + Paalam aco don Juan +dito na quita iiuan, +bilin co'i, iyong tandaan +huag mong calilimutan. + + Nagtago na si don Juan +sa baño ngang paliguan, +at nang hindi mamalayan +cahit sila'i, pumanhic man. + + Ay ano'i, caguinsa-guinsa +oras nang á las cuatro na, +ay dumating capagdaca +ang tatlóng manga princesa. + + Dumapo na silang agad +doon sa cahoy na peras, +at capua nagsilapág +manga damit ay hinubád. + + Nang cay don Juang maquita +yaong si doña María, +ang cariquitan at gandá +nacasisilao sa matá. + + Naghubád na capagcuan +damit calapating hirang, +lumusong na nagtuluyan +sa bañong paliguan. + + Ang guinaua capagdaca +nitong príncepeng magsiglá, +marahang quinuha niya +damit ni doña María. + + At nagtagong uli siya +nang hindi bagá maquita, +nang umahon ang princesa +ang damit niya'i, uala na. + + Sabihin pa nga ang galit +nitong princesang mariquít, +nang di maquita ang damit +ito ang ipinagsulit. + + Sino cayang lapastangan +ang naparitong nagnacao, +ó baca ang criado naman +nang haring aquing magulang. + + Cun sino man siya't, alin +ay ang sucat pag-isipin, +aco'i, pag-iiuang tambing +manga capatid cong guilio. + + Nang maguing isang oras na +sa damit niya'i, pagquita, +siya namang paglitáo na +nitong príncipeng masiglá. + + Lumuhód na sa harapán +na haluquipquip ang camáy, +cordero'i, siyang cabagay +at nangusap nang malubay. + + O mariquit na bathala +cometang nabá sa lupa, +magdala ca ngayong aua +sa aquing ipag-uiuica. + + Aba mariquit na Fénix +at Buang sacdal nang lamíg, +sa aquing tinagis-tinagis +matá mo po ay ititig. + + Hindi co po maguing sala +ang sa damít mo'i, pagcuha, +at ugali nang may sintá +quiquita nang daan bagá. + + Alin naman cayang búhay +mahiguit sa sang-libo man, +na sa galit mo pong tangan +hindi alising paminsan. + + Caya mahal na princesa +cun may galit ca pong dalá, +aco ay natatalagá +sa bala mong iparusa. + + Sagot nang princesang mahal +cahit aco'i, may galit man, +ay sa iyong pagcalagay +nagdalá nang caauaan. + + Aling bagsic nang justicia +ang magbibigay parusa, +sa pacumbabang may sala +dapat ang misericordia. + + Cun ang apóy na mainit +nagniningas na masaquit, +capag-sinubhán nang tubig +mamamatay siyang pilit. + + May galit man ang loob co +sa damit cong quinuha mo, +napaui ngayong totoo +dahil diyan sa anyó mo. + + Nguni't, aco'i, tabi naman +sa iyo príncipeng mahal, +alin bagang caharian +ang iyong pinangalingan. + + Sagót ni don Jua't, badyá +ó bulaclac nang sampaga, +ang pinagmulan cong sadyá +ang reino po nang Berbania. + + Naparito at naglacbáy +sa iyo pong caharian, +bulá ang aquing sinac-yán +sa guitna nang caragatan. + + Caya mahal na princesa +damit mo po'i, abot cuha, +at baca pa ipagdusa +nang búhay co't, caloloua. + + Caya cun uala ring daan +ang sinta cong pinag-lacbáy, +ibig co pa aquing mamatáy +dini po sa aquing lagay. + + Isinagót nang princesa +ó don Juan de Berbania, +ngayon mo nga maquiquita +tunay na aquing pagsintá. + + Dini sa camay cong canan, +magtindig ca at tumangan, +at ito ang tandang tunay +nang pagsintá cong matibay. + + Nagtindig na si don Juan +capagdaca'i, hinauacan, +yaong marangal na camáy +at umupong nag-agapay. + + Ang uinica sa caniya +ó don Juang aquing sintá, +paquingan at manainga +sa aquing ipagbabadyá. + + Pagmalasin mo at tingnan +manga batóng nalalagáy. +siyang nacabacod lamang +sa aming palacio real. + + Iyan nga'i, tanong lahat na +sadyá'i, sa pangangasaua, +panang enengcanto sila +nang haring poon cong amá. + + Nariya'i, manga príncipe +caballero't, manga conde, +pauang nangaduahagui +sintá nila'i, di nangyari. + + Sila ay naguing talunan +naraig sa carunungan, +nang haring aquing magulang +naguing bató ang catauán. + + Nagsiparito't, nag-lacbay +ay iyong pacatandaan, +itanim sa gunam-gunam +at huag mong calilimutan. + + Na mamayang á las cinco +maguiguising na seguro, +mahal na haring amá co +ay maquiquita ca dito. + + Cun icao ay tatanungin +pinagsadyá mo'i, cun alin, +ang iyo namang sabihin +mangangasaua ang hinguil. + + At cung tauaguin, ca namang +manhic sa palacio real, +huag magtulóy don Juan +at icao ay mamamatáy. + + Ang iyong isagot lamang +sa haring aquing magulang, +acó po ay pag-utusan +nang emperador cong mahal. + + Bala niyang ipag-uica +aminin mo namang paua, +hindi icao ang gagauá +at aco'i, siyang bahala. + + Paalam aco don Juan +quita muna'i, malilisan. +at mamayang gabi naman +saca quita babalican. + + Umalis na capagdaca +yaon ngang tatlóng princesa, +ay siyang pagcaguising na +nang haring canilang ama. + + Nang maquita si don Juan +nang haring Salermong mahal +tinanong na capagcuan +cun anó ang sadyá't, pacay. + + Sagót ni don Jua't, tugón +ó hari cong panginoon, +icao po ay biguian ngayon +Dios nang magandang hapon. + + Ang sagót nang haring mahal +salamat na ualang hangan, +sabihin mo't, iyong turan +ang sadyá mo't, pinag-lacbay. + + Ani don Juan at badyá +ó daraquilang monarca, +ang sadyá co pong talagá +hinguil sa pangangasaua. + + Cun baga maguiguing dapat +ang Berbania cong ciudad, +masama't, mapaquilangcap +sa iyong coronang hauac. + + Ang uica nang haring mahál +icao ay pumanhic naman, +at quita'i, magsalitaan +dini sa palacio real. + + Ang sagót ni don Juan +iyan po'i, di pasasaan, +ang hintay co'i, pag-utusan +nang aquing macacayanan. + + Nang sa haring mapaquingan +ay tinauag capagcuan, +yaong criado niyang hirang +ito ang siyang tinuran. + + Ngayon din magmarali ca +isang salóp na trigo'i, muha, +aquing susubuquin bagá +nagsadyáng mangangasaua. + + Ay ano'i, nang dumating na +ang trigong ipinacuha, +don Juan ay sumunod ca +sa útos co ngang lahat na. + + At cun di mo masunod nga +ang aquing ipagagaua, +ualáng pagsalang daquila +ang búhay mo'i, mauauala. + + Itong trigo ay cunin mo +pag-ingatan mong totoo, +sasabihin co sa iyo +ang lahat nang gagauin mo. + + Itong bundóc na mataas +tibaguin mo nang mapatag, +at doon mo nga icalat +itong trigong aquing hauac. + + Ngayon din iyong itanim +gabing ito'i, tumubo rin, +sa gabing ito'i, gayon din +iyo namang aanihin. + + At sa gabing ito naman +ay gagauin mong tinapay, +sa lamesa co'i, maguisnan +cacanin co sa almusal. + + Quinuha na ni don Juan +yaóng trigong ibinigay, +doon sa porterong bahay +biniguian nang tatahanan. + + Ang uica nang secretario +sampóng manga consejero, +ano baga't, naparito +ang príncipeng locó-locó. + + At hindi na nahinayang +sa iningat niyang búhay, +uala ngang pagsalang tunay +na di siya mamamatáy, + + Anó'i, nang magabi na +oras ay á las seis na, +itong si doña María +ay guló ang ala-ala. + + Caniyang pinag-lalangán +hari at consejong tanan, +pinatulog na mahusay +isa man ay ualang malay. + + Siya ngang pagpanaog na +nang mariquit na princesa, +at pinaroonán niya +si don Juang casi't, sintá. + + Capagdating ay nagcamay +at saca tinanong naman +na cung anong cautusán +nang hari niyang magulang. + + Anang príncipe at badyá +poon cong doña María, +ang utos nang iyong amá +ganito ay maquinig ca. + + Itong trigo'i, ibinigay +sa aqui't, itaním co rao, +at sa gabing ito naman +mamunga't, maguing tinapay. + + Sagót ni doña María +don Jua'i, bayaan mo na, +at hindi mahihiya ca +doon sa hari cong amá. + + Saan patutungo naman +ang sa haring carunungan, +na májica negra lamang +ang caniyang tinatangnan. + + Ang sa cay doña María +hauac ay májica blanca, +ang dunong nang haring amá +ay tinalo nga niya. + + Ang uica niya, at saysay +icao ay magpahingalay, +at malaquing iyong pagal +sa layo mong pinagmulán. + + Ay ano'i, nang lumalim na +hating gabing tahimic na, +pinalabas nang princesa +carunungang ingat niya. + + Oras ding yao'i, napatag +itong bundóc na mataas, +isinabog niyang lahat +ang trigong caniyang hauac. + + Ang isang catacá-tacá, +lacás nang májica blanca, +bagong isinasabog pa +oras ding yao'i, namunga. + + Nang oras ding yao'i, agád +itong trigo ay guinapas, +maraming umaalagád +oras ding yao'i, nalugas. + + Ito'i, salicsihang paua +manga inchic ang nagáua, +pucpóc magcabi-cabila +ingay na ualang camuc-há. + + Nang oras na á las cuatro +isinoot na sa horno, +sabihin bagá ang guló +niyong caramihang tauo. + + Niyong ngang á las cinco na +ang tinapay ay luto na, +hinango capagcaraca +cay doña Maríang quinuha. + + Nanhic sa palacio real +sa lamesa'i, inilagay, +sa cuarto'i, nagtuluyan +at natulog capagcuan. + + Ay ano'i, nang maguising na +itong daquilang monarca, +ay nagtuloy sa lamesa +ang tinapay ay naquita. + + Nang damputin ang tinapay +ay napaso pa ang camáy, +at bagong hinango lamang +sa hornong pinaglutuan. + + Nanguilalás nanga rito +ang hari 't, consejero, +marunong yatang totoo +itong bagong naparito. + + Cun caniyang nagaua man +ang hiniling cong tinapay, +sa iba cong cautusán +ay siya nga'i, mamamatáy. + + Ay ano'i, nang matapos na +don Jua'i, tinauag niya, +naparoon capagdaca +at siya'i, naquipagquita. + + Ang uica nang haring mahal +pumanhic cang magtuluyan, +isinagót niya naman +aco po ay pag-utusan. + + Capagcaraca'i, quinuha +ang frascong iningat niya, +ang hari ay nanaog na +ang príncipe ay casama. + + Don Juan ngayo'i, tingna mo +ang aquing hauac na frasco, +at ang nasisilid dito +labing-dalauang negrito. + + Ito'i, aquing pauaualán +sa tubig nang caragatan, +isilíd mong ulí naman +sa frascong quinalalag-yan. + + Isa ma'i huag magculang +sa negritong pauaualán, +huag namang mapalita't, +capalit ang iyong búhay. + + Pinaualán nanga rito +labing dalauang negrito, +at nag-uica nang ganitó +ang haring si don Salermo. + + Sa umagang mag-almusál +sa lamesa cong cacanan, +maquiquitang ualang culang +negritos cong pauaualán. + + Ang frasco'i, ibinigay na +cay don Juan nang monarca, +at sa palacio'i, nanhic na +saca tambing nagpahinga. + + Ay ano'i, nang magabi na +oras nang Ave María, +dumating na capagdaca +ang mariquit na princesa. + + Tinanong na si don Juan +ni doña Maríang hirang, +na cun anóng cautusán +nang haring caniyang magulang. + + Sagót ni don Jua't, badyá +ó poon co't, aquing sintá, +ganito'i, paquingan niya +utos nang mahal mong amá. + + Negrito niyang laruán +sa tubig ay pinaualán, +itong frasco ay iniuan +at mulí cong isilid dao. + + Na hustong labing-dalauá +ang negritos na lahat na. +capag nagculang nang isa +búhay co ang cahalagá. + + Ang sagót ni doña María +ó don Juang aquing sintá, +cun yaón ang utos niya +huag cang mag-ala-ala, + + Gasino yaong familiar +nang haring aquing magulang, +capag aquing tinauagan +ay lalapit silang tanán. + + Ang dalaua'i, nag-agapay +at sila'i, nagpapanayám, +hangang sa madaling arao +nang canilang salitaan. + + At niyong á las cuatro na +ay nag-uica ang princesa, +ó don Juang aquing sintá +ang ilao dalhin mo muna. + + Ang frasco'i, dalhin mo bagá +sa dagat quita'i, tumugpá. +yao nanga't, lumacad na +dalauang magcasi't, sintá. + + Lumusong silang nagsabay +at ang frasco'i, iniumang, +saca niya tinauagan +ang negritong calahatán. + + Balang mahulí sa inyo +nang pagpasoc nga sa frasco, +cahit na sa tubig cayó +masisilab sa galit co. + + Sa negritong marinig na +voces ni doña María, +ay nangag-unahán sila +pagpasoc sa frascong sadyá. + + Ay sa gayong pagcacalat +negritos niyang tinauag, +sa tacot na dili hamac +nangagsipasoc na agád. + + Ang uinica nang princesa +mouí ca na aquing sintá, +aco'i, siyang bahala na +sa palacio'i, magdadalá. + + Nagtuloy na si don Juan +doon sa porterong bahay, +si doña María naman +nanhíc sa palacio real. + + Inilagay na sa lamesa +yaong frascong dalá niya, +sa cuarto'i, nagtuloy na +at natulog nanga siya. + + Ay ano'i, nang maguising na +ang haring Salermo bagá, +sa lamesa ay naquita +ang frasco'i, naroon na. + + Quinuha na at tiningnan +ang caniyang calaruan, +hustong hindi nagcuculang +ang negritong pinaualán. + + Hindi na cumibó siya +pinaram sa ala-ala, +mayroon pa acong ibang +iúutos sa caniya. + + Anó'i, nang quinabucasan +ipinataúag si don Juan, +naparoo't, di sumuay +sa haring Salermong mahal. + + Anitong hari at badyá. +yamang pangaco nang una, +na sa utos cong lahat na +don Juan ay susunód ca. + + Anang príncipeng daquila +yao'i, totoó cong uica, +utos mo po cun masira +ibig co pang mamatáy nga. + + Ang uica nang haring mahal +ganito'i, iyong paquingan, +at nang iyong maalaman +itong aquing cautusán. + + Ang ibig co ngayon naman +yaóng bundóc na nariyan, +ay dito sana malagay +sa tapat nang durungauan. + + Búcas pagca-umaga nga +cun manungao acong biglá, +hangin sa bundóc tatama +ay pumasoc sa bintana. + + Caya hayo na don Juan +utos co'i, sundin mo lamang, +cundi mo magaua naman +capalit ang iyong búhay. + + Umalis na capagdaca +at sa bahay omoui na, +nang maca-Ave María +naparoón ang princesa. + + Ang uinica sa caniya +ó don Juang aquing sintá, +ay anó ang utos bagá +nang aquing mahal na amá. + + Ang utos niya sa aquin +ó sintá co't, aquing guilio, +ganito ay iyong dinguin +at aquing ipagtuturing. + + Yaong bundóc na nariyan +aquing palacarin naman, +at caniya rao maguisnan +sa tapát nang durungauan. + + At ang hanging magahasa +doon sa bundóc tatama, +at sa pág-ihip na biglá +ay pumasoc sa bintana. + + Sagót ni doña María +cun yaon ang utos niya, +huag cang mag-ala-ala +aco'i, siyang bahala na. + + Sa canilang salitaan +ay parang isang catauán +nang magmamadaling arao +ang princesa, ay nagsaysay. + + Don Jua'i, matulog ca na +at baca napupuyat ca, +aco'i, siyang bahala na +sa poon cong haring amá. + + Nang oras ding yaón naman +lumacad ang cabunducan, +doon niya pinatahán +sa bintanang durungauan. + + Nang ito ay mayari na +á las cuatro nang umaga, +ang princesa'i, pumanhic na +na di namalayan siya. + + Ay ano'i, nang maguising na +itong daquilang monarca, +bintana'i, binucsán niya +at nanungao capagdaca. + + Milagro manding daquila +nang Dios na macalinga, +isang hanging magahasa +sa bundóc baga'i, tumama. + + Sa simbuyóng calacasan +bilis nang hanging amihan +pumasoc sa durungauan +nang haring Salermong hirang. + + Nanguilalás nanga rito +sampóng loob ay naguló +at hindi niya matalo +ang príncipeng naparito. + + Ito'i, bayaan co muna +na sa haring ala-ala, +at ang aquing ipagbadyá +nang magdadapit hapon na. + + Pinatauag si don Juan +doon sa porterong bahay, +quita ngayo'i, uutusan +sundin mo't, huag sumuay. + + Sagót nang príncipe naman +sabihin po't, iyong turan, +at nang aquing maalaman +ang iyo pong cautusán. + + Ang uica nang hari't, turing +ó don Juan iyong dinguin, +ngayo'i, aquing sasabihin +yaong lahat mong gagauin. + + Ang bundóc mong inilagay +sa tapat nang durungauan, +ay doon maguiguisnan +sa guitna nang caragatan. + + At maguing isang castillo +sa limaga'i, maquita co, +at gayon din ang simborio +ang bilog ay paparejo. + + Sa castillong yaon naman +ay cun mayari nang tunay, +ay pitó namang halayhay +ang kañon mong ilalagay. + + Mulá, sa palacio real +at castillong paroronán, +matuid ang lalacaran +na cauili-uiling tingnan. + + Doon sa castillo bagá +dadaanan tang dalauá, +ay anim ang bateria +tatayó ang centinela. + + At sa batería naman +ay may cañong malalagay, +na umaga'i, maguiguisnang +pauang nangag-puputucan. + + Narito at cunin mo na +itong mazo at barreta, +sampóng pico at cuchara +sa pag-gauá ay talagá. + + Quinuha na ni don Juan +ang lahat nang casangcapan, +at siya'i, noui na naman +doon sa porterong bahay. + + Ay ano'i, nang magabi na +ora'i, á las ocho bagá, +siya nangang pagdating na +nitong si doña María. + + Tinauag na si don Juan +at saca tinanong naman, +na cun anong cautusán +nang haring aquing magulang. + + Sinaysay rin namang tunay +nang príncipeng si don Juan. +ang lahat nang cautusán +nang haring Salermong mahal. + + At sampong pagbibigay pa +niyong mazo at barreta, +manga pico at cuchara +sa pag-gauá ay talagá. + + Isinagót nang princesa +casangcapa'i, aanhin pa, +aco'i, siyang bahala na +sa láhat nang utos niya. + + Matulog ca na don Juan +na icao'i, magpahingaláy, +sa umaga,i, maguiguisnán +ang caniyang cahilingan. + + Ay ano'i, nang lumalim na +ang gabi ay tahimic na, +sa májicang salamangca +ang castillo'i, guinauá na. + + Nang oras na yao'i, agád +ang castillo'i, pinalacad, +doon sa guitna nang dagat +cataasa'i, sacdál taas. + + Pitóng andana ang hanay +nitong cañong nalalagáy, +ang calzadang lalacaran +tuloy sa palacio real. + + At anim ang batería +na may cañong para-para, +at ang nacacentinela +coroneles na lahat na. + + Nang ito'i, mangyaring tunay +cahit isa'i, ualang culang, +ang princesa'i, nalis naman +at sa cuarto'i, nagtuluyan. + + Ay anó'i, pagca-umaga +ang hari ay naguisíng na, +ang putuca'i, sabihin pa +sa castillo at batería. + + Ang uica nang haring mahal +don Juan quita'i, magpasial, +ating panoorin lamang +sa castillong pagcalagay. + + Yáo nanga't, lumacad na +nagpasial silang dalauá, +sinino na capagdaca +nang naroong centinela. + + Ang sagót bagá at saysay +aco aniya'i, si don Juan, +anang de la guardia naman +emperador nating mahal. + + Dito na ngani nagtaca +ang haring Salermo bagá, +at ang nacacentinela +coroneles na lahat na. + + Sa canilang pagpapasial +cabi-cabila'i, putucan, +ang singsing nang haring mahal +nahulog sa caragatan. + + Hari'i, nangusap pagdaca +don Juan quita'i, muí na, +at iyong ipatahan na +ang cañóng nagsisisalva. + + Itinaás ang espada +cay don Juang, hauac bagá, +ang putuca'i, nagtahan na +at di na naringig nila. + + Ang hari ay nagtuluyan +doon sa palacio real, +ang príncipeng si don Juan +nuí sa porterong bahay. + + Mapahapong á las cinco +nag-utos sa isang criado, +si don Jua'i, tauaguin mo +at siya'i, hinihintay co. + + Naparoo't, di sumuay +itong príncipeng timtiman, +anang hari'i, paquingan +itong aquing cautusán. + + Ngayon sa gabing magdamag +paua mong alising lahát, +castillo at baterías +huag cong maguisnan bucas. + + At sa dati'i, isauli mo +tapat nang durungauan co, +sa umaga'i, maguisnan co +huag na hindi sundin mo. + + Ay ano'i, nang matapos na +yaón utos sa caniya, +si don Juan ay nalis na +sa bahay nuí pagdaca. + + Niyong magabi na naman +nanaog na capagcuan, +ang princesang matimtiman +pinaroonan si don Juan. + + Tinanong na capagdaca +na cun anong utós bagá +anang príncipe at badyá +ganito ay maquinig ca. + + Ang castillong nalalagay +sampó nang batería naman +búcas huag nang maguisnan +nang haring iyong magulang. + + Ang uinica nang princesa +ó guilio co't, aquing sintá, +icao ngayo'i, matulog na +aco'i, siyang bahala na. + + Nang mahating gabing tapat +ualang malay silang lahat +ay naguing bundóc na agád +yaong castillong mataás. + + At nasaulí na sa lagay +ang quinuhang cabunducan, +at ang bitería naman +sa hari'i, hindi naguisnan. + + Tinauag namang mulí pa +itong príncipeng masiglá, +naparión capagdaca +sa hari'i, humaráp siya. + + Capagdating ni don Juan +hari'i, nangusap pagcuan, +di co yata mabayaran +ang lahat mong capagalan. + + Saca ngayon ang isa pa +muling uutusan quita, +anang príncipe at badyá +ay iyo pong sabihin na. + + Sa canitang pagpapasial +sa castillong cariquitan, +ang singsing cong minamahal +nahulog sa caragatan. + + At sa gabi namang ito +yaón lamang ay cunin mo, +sa umaga'i, maducot co +sa ilalim nang unan co. + + Isinagót ni don Juan +cun yaón bagá po lamang, +cahit aquing icamatay +susundin cong malumanay. + + Ay ano'i, nang magabi na +á las nueve ang oras na, +dumating na capagdaca +itong si doña María. + + Itinanong cay don Juan +ang utos nang haring mahal, +sumagot nang mahinusay +at ganitó ang tinuran. + + Ang utos bagá sa aquin +nang haring amá mong guilio, +sa dagat ay aquing cunin +ang diamante niyang singsing. + + Anang princesa'i, ganito +tapangan mo ang loob mo, +at itong utos sa iyo +ay panganib na totoó. + + Isang batia ang quinuha +nang mariquit na princesa, +may sangcalan at hapác pa +sa dagat sila'i, tumugpa. + + Sa batia'i, lumulan agád +ang dalauang magsing-liyag, +pagcapalaot sa dagat +ang princesa ay nangusap. + + Huag matacot don Juan +tadtarín mo acong tunay, +at huag matapon lamang +capirasong aquing lamán. + + Huag cang matulog naman +at aco'i, iyong abangan, +cunin mo sa aquing camáy +ang singsing cong ililitao. + + Tinadtad na ngani niya +itong si doña María, +sa tubig inihulog na +naguing isang isda siya. + + Sa calaunang di hamac +sa ilalim ay paghanap, +ay nacatulog na agad +itong príncipeng marilag. + + Nang ang singsing ay macuha +naguing tauo ang princesa, +daliri'i, inalitao na +si don Juan ang cucuha. + + Sa calaunang pag-litao +singsing sa daliri'i, taglay, +sino ang cucuha naman +natutulog si don Juan. + + Sa uala nganing cumuha +singsing sa daliri niya, +mulíng lumubóg pagdaca +itong si doña María. + + Lumitao na muling tambing +itong princesang butihin, +at hinihintay na cunin +ang na sa daliring singsing. + + At sa uala ring umabot +singsing niyang isinipot, +nasoc sa caniyang loob +si don Jua'i, natutulog. + + Lumubóg na mulí bagá +ang mariquit na princesa, +icatlóng pag-litao niya +ang batia'i, siniquil na. + + Mulí namang inalitao +ang daliri niyang mahal, +ito namang si don Juan +pagtulog ay cahimbingan. + + Sa hindi rin cunin ngani +singsing doon sa daliri, +ay inihulog na mulí +umahon siyang madalí. + + Nang sa princesang maquita +si don Juan niyang sintá, +himbing na ualang capara +ay guinising nanga niya. + + Dili ang uica co naman +na aco'i, iyong abangán, +at hindi macalilitao +singsing cun aquing tangan. + + Tingni itong guinaua mo +ang oras na'i, á las cuatro, +maca mamalayan tayo +nang bunying haring amá co. + + Cun caniyang maalaman +lahat nating cagagauán, +aco nga at sampong icao +caniyang papupugutan. + + Cundangan ang alang-alang +dalá niyaring caibigán, +quita ay pinahayaang +maguing bató ang catauán. + + Marali nang iyong gauin +mulí mo acong tadtarin, +maca ang hari'i, maguisíng +ay uala pa yaong singsing. + + Sa pagmamadalí niya +nang pagtadtad sa princesa, +umilandang capagdaca +dulo nang daliri bagá. + + Sa tubig nang ihulog na +naguing isdá ang princesa, +ang singsing ay nang macuha +naguing tauong mulí siya. + + Sa daliri'i, inilagay +isinipót na ang camay, +quinuha na ni don Juan +at ang princesa'i, lumitao. + + At umahon nanga siya +sa batia'i, sumacay na, +dulong hintuturo niya +ang siyang ipinaquita. + + Tingnan mo ito don Juan +ang aquing daliri'i, culang, +ito'i, tandaan mo bilang +na sucat ipagcaquilanlan. + + Yao na't, umahon bagá +dalauang magcasi't, sintá, +ang princesa'i, nagtuloy na +sa real palaciong sadyá. + + Sa pagtulog na mahusay +nang hari niyang magulang, +ipinailalim sa unan +ang singsing na minamahal. + + At sa cuarto'i, nagtulóy na +itong si doña María, +at nag-ualáng quibó siya +parang hindi ala-ala. + + Ang hari nang maguising na +dinucot ang unan niya, +ay nacuha capagdaca +singsing niyang mahalagá. + + Naguló ang gunam-gunam +nang haring Salermong mahal, +at hindi niya mapatay +ang príncipeng si don Juan. + + Tingnan dito pa sa isa +na ipag-uutos co pa, +tantó manding ualang sala +na siya'i, mapapatay na. + + Tinauag na si don Juan +doon sa porterong bahay, +siya nama'i, di sumuay +naparoon capagcuan. + + Anitong hari at saysay +ngayon ay iyong paquingan, +at sa aquing cautusán +sundin mo't, huag maliban. + + Aco'i, may isang cabayo +ay mailáp na totoo, +hindi pa sinasac-yan co +sa umaga'i, mansohín mo. + + Cunin sa caballeriza +doon natatali siya, +sampú nang freno at silla +naroon ding para-para. + + Caya lacad na don Juan +at bucas ca na pariyan +iyong mamansohin lamang +cabayo cong minamahal. + + Umoui nanga sa bahay +ang príncipeng si don Juan, +pinag-isip niyang tunay +cabayong patuturuan. + + Ay ano'i, nang magabi na +higuit sa Ave María, +ay dumating capagdaca +itong butihing princesa. + + Itinanong cay don Juan +na cun anong cautusán, +ganito'i, iyong paquingán +nitong sa aquing tuturan. + + Ang utos niya'i, ganitó +siya rao ay may cabayo, +ay mailáp na totoo, +bucas dao ay mansohín co. + + Sagót nang princesang mahal +ó sinta co't, aquing búhay, +baca di mo naalaman +ang cabayong tuturuan. + + Siya rin nga at di iba +sa cabayo ay papara, +saca ang rienda'i, silla +ang capatid cong dalaua. + + At aco ang freno naman +nang cabayo mong sasac-yan, +icao ay magpacatimbang +at doon ca mamamatay. + + Tuturuan quitang tambing +nang paraan mong gagauin, +at nang hindi ca patayin +nang cabayong mamansohín. + + Cun icao'i, lalapit bagá +doon sa caballeriza, +matá nito'i, magbabaga +nacatatacot maquita. + + Cun aayao magpa-silla +ang cabayo'i, mag-aarma, +palo't, dagoc na lahat na +ng gauín mo sa caniya. + + Nguni't, icao ay mangilag +sa dambá niya at sicat, +at ang cucó'i, matatalas +ang lamán mo'i, mauaualat. + + At cun baga mahina na +lumuluha na ang matá, +saca mo subuan siya +nang freno sampú nang silla. + + Ang bahala naman aco +sa bibig nitong cabayo, +sa pagca aco ang freno +ang rienda'i, alagaan mo. + + Capag-iyong linubayán +ang riendang iyong tangan, +sa alapaap tatahán +ang cabayong sinasac-yán. + + Icao nga ay malalaglag +at ang hangin ay malacas, +sa lupa ca malalagpac +lamán mo'i, mananambulat. + + Huag bayaang lumuag +ang riendang iyong hauac, +palo't, taquid nang espuelas +nang manghina siyang agad. + + At cun baga mahina na +lauay ay tumutulo na, +iyong ibalíc pagdaca +doon sa caballeriza. + + Nang ito ay masabi na +ang lahat na bilin niya, +umalis na ang princesa +si don Jua'i, iniuan na. + + Ano'i nang quinabucasan +naparoon si don Juan, +ay dinatnan sa hagdanan +ang lahat nang casangcapan. + + Nang sa cabayong maquita +príncipe'i, naroroon na, +nagningas nanga ang matá +apóy ang siyang capara. + + At nang anyóng ilalagay +yaong silla sa licorán, +ay nanghina ang catauán +nang cabayong tuturuan. + + Di anong magagaua pa +nang siya'i, manglambót na, +inilagay na ang silla +ang freno'i, isinubo na. + + Dito nanga nagdarambá +at ibig cagatin siya, +palo't, dagoc na lahat na +ang guinauá sa caniya. + + Inacay nanga sa labas +nitong príncipeng marilág, +at sa sacong isinacbát +ang matalas na espuelas. + + Sa cabayo'i, sumacay na +anyóng ilulucsó bagá, +hinigpitan na ang rienda +ay bumiling biling siya. + + Pálo't, táquid nang espuelas +rienda'i, batac nang batac, +at nang di nga mailipád +ang príncipe sa itaas. + + Ano pa't, sa cahirapan +pagdagoc na ualang tahan, +caniyang iniilagan +ang freno'i huag tamaan. + + Sa malaquing tacot bagá +cabayong minansó niya. +nag-luhá nanga ang matá +ang lauay ay tumulo na. + + Nang maquita ni don Juan +na di na macagulapay, +caniyang sinunód naman +sa princesang cabilinan. + + Hinila na ang rienda +sa palacio ay nuí na, +matuid ang lacad niya +tuloy sa caballeriza. + + Hinubdán na ni don Juan +nang freno't, sillang maringal, +inilagay sa hagdanan +at umuí na sa bahay. + + Ay ano'i, nang magabi na +naparoón ang princesa, +at pinagsabihan niya +si don Juang casi't, sintá. + + Búcas ay ualang pagsala +tantong ipatatauag ca, +magtulóy nang pumanhic ca +sa hari'i, maquipagquita. + + Siya ay iyong daratnán +sa catre niyang hihigán. +malaqui ang capagalan +masasaquít ang catauan. + + Nang ito ay masabi na +ay umalis ang princesa, +sa cuarto'i, nagtuloy siyá +at nang macapagpahingá. + + Ano'i, nang quinabucasan +ang criado'i, inutusan, +tauaguin mo si don Juan +dito'i, aquing hinihintáy. + + Naparoón na ang criado +sa bahay niyong portero, +aco'i, inutusan dito +nang haring si don Salermo. + + Icao ay inaanyayahan +doon sa palacio real, +sumama't, hindi sumuay +sa criadong inutusan. + + Nang dumating sa palacio +uica nang hari'i, ganito, +don Jua'i, may damdam aco +masaquit ang aquing ulo. + + Yamang iyo nang naganáp +ang manga utos cong lahat, +mamili ca ngayon caguiat +na sa aquing tatlóng anác. + + Ang hari'i, nagtindig naman +at sumama cay don Juan, +tatlóng cuartóng mag-agapay +siya nilang linapitan. + + Yao'i, capua may bútas +na sa tablang inilapat, +hindi mo natatalastas +cagandahan nila't, quias. + + Yaóng hintuturo lamang +ang siyang ipinalitao, +sa cuartong catapusan +doon niya napagmasdan. + + Hinauacan capagcuan +yaóng daliring marangal, +at saca siya nagsaysay +ito ang ibig cong tunay. + + Hindi nanga binitiuan +sa daliri'i, pagcatangan, +capagdaca ay binucsan +cuartong quinalalag-yan. + + Di anong magagaua pa +nitong daquilang monarca, +ang mahal sa loob niya +ang siya bagang nacuha. + + Nagsama na capagdaca +magcaibigang dalauá, +nag-isip nag-ala-ala +itong daquilang monarca. + + Ang nasoc sa loob niya +ay caniyang ipadalá, +sa capatid niyang sintá +sa reinong Inglaterra. + + Cun caniyang magustuhán +ang príncipeng si don Juan, +doon niya ipacasal +at caniyang alagaan. + + O cun dili caya naman +at di niya magustuhan, +ang príncipeng si don Juan +ay caniyang ipapatáy. + + Ito'i, lihim na di hamac +na guinaua niyang sulat, +ay natantó namang agád +niyong princesang marilag. + + Cun yaón ang calooban +nang haring aquing magulang +aco ang gagaua naman +isang mabuting paraan. + + Inutusan capapdaca +si don Juan niyang sintá, +doon sa caballeriza +isang cabayo'i, cumuha. + + Iyong bibilangin lamang +ay ang icapitong tunay +na mangaling sa pintuan, +ang cunin mo at siyahán. + + Dito'i, umalis na quita +sa Berbania ay mouí na, +at tayo'i, ipadadalá +sa reinong Inglaterra. + + Si don Jua'i, nanaog na +tungo'i, sa caballeriza, +sa pagmamadali niya +icaualó ang nacuha. + + Sinubuan nangang tambing +nang freno't, sillang magaling, +ay siya namang pagdating +nitong princesang butihin. + + Nang ito baga'i, maquita +cabayong sasac-yán nilá, +nagdala rin nang pangambá +ang mariquit na princesa. + + At nangusap cay don Juan +quita'i, panganib sa daan +sa di pagsunód mong tunay +sa lahat cong cautusán. + + Di ang bilin co sa iyo +cunin mo ang icapitó, +ay baquit ang icaualó +ngayo'i, siyang quinuha mo. + + Di anong magagaua pa +siya'i, siyang nariyan na, +sumacay na ang dalauá +at umalis capagdaca. + + Nang silá ay mapalual +sa labas nang caharian, +agad silang namalayan +nang haring Salermong mahal. + + Hinabol nanga't, sinundan +ang dalauang nagtaanan, +nang sila'i, maa-abutan +ang princesa ay nagsaysay. + + Don Jua'i, naririto na +ang habol ay malapit na, +panganib quitang dalauá +sa hari na aquing amá. + + Tingnan mo ang calacasan +nang cabayo mong iniuan, +quita ngayo'i, aabutan +dito sa guitna nang parang. + + Ang guinaua nang princesa +niyong aabutan sila, +inilaglag capagdaca +ang carayom niyang dalá. + + Ay naguing tinic na bacal +ang hari'i, di macaraan, +hindi macasagui naman +ang cabayong sinasac-yan. + + Sa malaquing galit bagá +sa nagtaanang dalauá, +sa cabayo'i, lumunsád na +at hinauanan na niya. + + Husto ngang dalauang arao +bago niya nahauanan, +at tatlong leguas ang lagay +nang dalauang sinusundan. + + Hinabol nangang muli pa +ibig ding mapatáy niya, +ibon ang siyang capara +tulin nang cabayo bagá. + + Nang malapit nang abutan +princesa'i, muling nagsaysay, +don Jua'i, eto na naman +ang haring aquing magulang. + + Ang guinaua nang princesa +quinuha ang sabón niya, +sa lupa'i, inihulog na +naguing isang bundóc bagá. + + Hindi ngani magcaraan +ang cabayong sinasac-yan, +nababaón ang catauán +sa sabón na cabunducan. + + Naisip sa loob bagá +nitong daquilang monarca, +na hilahin ang rienda +at mag-libid capagdaca. + + Ang lagay apat na leguas +nang dalauang magsing-liyag, +sa malaguing paghihirap +cagalita'i, dili hamac. + + Na sa gayong calayo na +at di na niya maquita, +hinabol din capagdaca +ang nagtaanang dalauá. + + Nang malapit nang abutan +princesa'i, agad nagsaysay, +naquita mo na don Juan +tayo ngayo'i, aabutan. + + Cung culanging palad quita +ito na ang ating hanga, +papataying ualang sala +nang haring poon co't, amá. + + Ang guinaua nang princesa +niyong aabutan sila, +ang coje niya'i, quinuha +sa lupa'i, inihulog na. + + Naguing isang caragatan +na malalim at maluang, +hindi nanga nacaraan +cabayo nang haring mahal. + + Di anong magagaua pa +di na macahabol siya, +guinaua nang hari baga +benendicionan pagdaca. + + Sa pangalan nang May-gaua +nang Dios Haring daquila, +ito ngayong aquing sumpa +tumaláb sa iyong paua. + + Cun icao'i, dumating diyan +sa reinong paroroonan, +tunay na icao'i, iiuan +sa labás nang caharian. + + Icao naua'i, malimutan +nang príncipeng si don Juan, +at icao ay pabayaan +sa iba siya pacasal. + + Sa masamang capalaran +itong hari'i, nagcadamdam, +sa dalamhati at lumbay +ay siyang iquinamatáy. + + Ito'i, lisanin co muna +ang namatáy ay anhin pa, +ang aquing ipagbabadyá +si don Juan at princesa. + + Nang sila ay dumating na +doon sa labas nang villa, +ay nangusap capagdaca +si don Juang casi't, sinta. + + Dito ay quita'i, iiuan +icao'i, huag malulumbay, +sa pagca't, tantong mahalay +pumasoc na gayon lamang. + + Isinagót nang princesa +ó don Juang aquing sintá, +ay di maliligalig pa +ang mahal mong haring amá. + + Sagót nang príncipe't, saysay +totoo sintá co't, búhay +sa iyo nama'i, mahalay +di salubungin sa daan. + + Cay doña Maríang turing +sa uinica mo sa aquin, +itong aquing tagubilin +sa loob huag limutin. + + Cun icao ay dumating na +sa real palacio bagá, +ay huag palalapit ca +ni sa iyong reinang iná. + + Sa cangino mang babayi +don Jua'i, iyong paquingui, +sa reino'i, huag mangyari +aco'i, mauaualang puri. + + Capag icao'i, nalapitan +nang babaying sino pa man, +aco'i, macacalimutan +sa villa't, labás nang bayan. + + Sagót ni don Jua't, badyá +huag cang mag-ala-ala, +aco'i, ualang ibang sintá +hindi malilimutan ca. + + Lumacad na si don Juan +pumasoc sa caharian, +at nagtulóy capagcuan +sa hari niyang magulang. + + Nang siya ay dumating na +sa harap nang haring amá, +caguluha'i, sabihin pa +nang consejerong lahat na. + + Sa malaquing caingayan +sa loob nang caharian, +ito'i, agád napaquingan +ni Leonorang timtiman. + + Binucsán na niyang tambing +yaong silíd niyang lihim, +lumapit nanga sa siping +ni don Juang sinta't, guilio. + + Umupo na capagcuan +doon sa sinapupunan, +nauala sa gunam-gunam +princesa niyang iniuan. + + Ang uica ni Leonora +ó daraquilang monarca, +dinguin nang iyong alteza +ang aquing munting querella. + + Pagca't, ngayo'i, narito na +ang sa aquin ay cumuha, +tapós na po ang panata +na hiningi co nang una. + + Aco'i, dito pacacasal +at siyang aquing catipán, +si don Pedrong tampalasan +sa loob co ay masucal. + + Sucat na po haring mahal +ang aquing munting tinuran, +at di co ibig masaláng +sugat nang puso co't, subiang. + + Ang hari ay natiguilan +nang sa princesang tinuran, +at tila mandin may bagay +ay hindi tapatin lamang. + + Napaayon capagdaca +itong daquilang monarca, +cahit cay don Juan bagá +tunay ring manugang quita. + + Sa lingo'i, ualang pagliban +ang sa inyo'i, pagcacasal, +nguni ay mayroong lamán +ang sabi mong binitiuan. + + Ang sagót ni Leonora +mayroon nga po aniya, +at cun aquing ipagbadyá +malalagót ang hiningá. + + Cun aquin na pong macamtán +yaong matrimoniong mahal, +saca co po isasaysay +ang lihim cong iningatan. + + Ito'i, lisanin co muna +ang súgat nang púso niya, +at ang aquing ipagbadyá +itong si doña María. + + Nang maguing tatló nang arao +ang caniyang paghihintay, +nang uala rin si don Juan +balisa ang gunam-gunam. + + Ito'i, malilihim bagá +sa dunong na iningat niya, +ay natantó capagdaca +nang mariquit na princesa. + + Na sa lingo'i, icacasal +ang príncipeng si don Juan, +aco'i, maquiquipagcangay +sa arao nang cafiestahan. + + Madali't, salita bagá +ay hahaba ang historia, +ang lingo'i, nang dumating na +gumayác na ang princesa. + + At sa singsing nganing mahal +na caniyang iniingatan, +ay humingi capagcuan +carrosa niyang sasac-yán. + + Humingi rin naman siya +nang damit emperadora, +sa arao na yaón bagá +ay lumitao capagdaca. + + At tambing nangang nagbihis +niyong damit emperatriz, +lalong nagningning ang diquit +serafin mandin sa langit. + + Sa carrosa ay lumulan +itong princesang timtiman, +ang catulad at cabagay +yaong luminariong Buan. + + At ang nangag-sisihila +cabayong labing-dalauá, +magcaparis ang hichura +naca-aalio sa matá. + + Anim ang cocherong hirang +sa cabayo'i, sumasacáy, +at saca anim din naman +ang librea sa licorán. + + Magcaparis ang vestido +nang librea at cochero, +pumasoc nanga sa reino +ang emperatriz na bago. + + Sa arao ring itó bagá +icacasál ang dalauá, +príncipe't, si Leonora +at sila'i, mag-aasaua. + + Nang maquita sa palacio +ang carrosang guintong puro, +anang haring don Fernando +emperatriz sa banta co. + + Ay ating itiguil muna +pagcacasal sa dalauá, +baca manonoód siya +nitong pagdedesposada. + + Ang uica nang calahatán +emperatriz nga po iyan, +manonoód ang dalihán +sa bago pong icacasal. + + Nang dumating sa harapán +sinalubong sa hagdanan, +anang hari't, manga mahal +emperatriz na marangal. + + Sila ay nagsi-loclóc na +sa manga uupáng silla, +ay nangusap capagdaca +itong si doña María. + + Ang sadyá co pong talagá +manoód nang desposada, +acó yata'i, nahulí na +at silá ay nacasál na. + + Ang sagót nang haring mahal +emperatriz na marangal, +natiguil ang pagcacasál +sa iyo po ang dahilán. + + Ang uica niya at saysay +haring macapangyarihan, +aco ang corderang leal +na naparitong nag-lacbáy. + + Di caya mangyari bagá +mahal na vuestra alteza, +isang laro'i, ipaquita +dito sa novio at novia. + + Ang uica nang hari't, saysay +ó emperatriz na mahal, +ituloy ang calaruan +sa haráp nang capisanan. + + Nang ito ay marinig na +nang bunying emperadora, +quinuha na capagdaca +diamanteng singsing niya. + + At humingi naman dito +nang isang malaquing frasco, +na may lamáng tubig ito +may negrita at negrito. + + At isang corong músico +ang hiningi naman dito, +di naman maquiquita mo +ang tumutogtóg na tauo. + + Ang isang catacá-tacá +sa laróng palabás niya, +ay may hauac na suplina +ang mariquit na negrita. + + Siya ngang pag-uinica na +ang músico'i, tugtuguin na, +at magsayáo ang dalauá +na negrito at negrita. + + Sinong di matuá naman +sa dalauáng nagsasayáo, +sa tugtóg ay nababagay +yaóng quilos nang catauan. + + Mag-uiuica capagdaca +itong si doña María, +itiguil iyang música +pag lilibad nang dalauá. + + At saca tatanong bagá +itong mahal na negrita, +cun hindi naquiquilala +yaóng si doña María. + + Sagót naman nang negrito +hindi naquiquilala co, +iyang itinatanong mo +di co masabi cun sino. + + Diyata don Juan aniya +hindi mo naquiquilala, +itong mahal na princesa +siya mong casamasama. + + Nang icao ay pag-utusan +nang hari niyang magulang, +tibaguin ang cabunducan +ang trigo ay ibinigay. + + Di niyon ding gabí bagá +itong trigo ay namunga, +guinauang tinapay niya +sa palacio ay dinalá. + + Cun hindi naalaman mo +guinauáng bien sa iyó, +ang suplina sa camay co +madurog sa catauán mo. + + Saca papaluin naman +ang negritong caagapay +cun ano't, ang nasasactán +ang príncipeng si don Juan. + + Aróy co ang uiuicain +sinong pumalo sa aquin, +capagdaca ay lilingapin +ay ualang tauong casiping. + + Siyang pag-uiuica naman +ulitin ninyo ang sayáo, +músico'i, magtutugtugan +nacaaalio sa lumbay. + + Sacá naman mag-lilibád +negrito't, negritang hayág, +maraming tauong di hamac +ang nagsisi-panguilalás. + + Uica ni doña María +itiguil iyang música, +at sacá tatanóng bagá +sa negrito ang negrita. + + Niyóng icao'i pag-utusan +nang hari niyang magulang, +na sa dagat ay paualán +ang caniyang calaruan. + + Labing-dalauang negrito +ang nasisilíd sa frasco, +sabihin mo sa harap co +cun sinong humuli nito. + + Dili si doña María +na iyong casama-saíma, +at ang frasco'i, hauac niya +may ilao ca namang dalá. + + Di siya rin ang naglagay +sa frascong quinasisidlán, +siya ring nagdala naman +doon sa palacio real. + + Isinagót naman dito +hindi naquiquilala co, +papaloin nanga rito +nang negrita ang negrito. + + Cun ano at si don Juan +ang siya ngang nasasactán, +marahás na carunungan +sa princesang tinatangnan. + + Nang calahati nang oras +ang canilang paglilibad, +ay muli namang nangusap +yaong princesang marilág. + + Ang uica'i, itiguil muna +ang pagtugtog nang música, +ang negrita'i, tatanong na +sa negrito na casama. + + ¿Diyata't, di mo quilala +yaong si doña María! +ay hindi ang sagót niya +cun sino't, cun alín siya. + + Anitong negrita naman +sasabihi'i, paquingán, +at nang iyong maalaman +nagligtás sa iyong buhay. + + Hiniling sa iyo naman +mataas na cabunducan, +at doon nga maguiguisnán +sa tapát nang durungauan. + + Ang uinica nang negrita +ganito'i, tahaquin co na, +at nang iyong maquilala +yaong si doña María. + + Ang bundóc mong inilagay +sa tapat nang durungauan, +doon naman maguiguisnan +sa pusod nang caragatan. + + At guinaua pang castillo +nang pag-ibig nga sa iyo, +saca ngayo'i, nilimot mo +at hindi mo asicaso. + + Singsing nang haring mahal +nahulog sa caragatan, +di iyong tinad-tad naman +si doña Maríang hirang. + + Ang capirasong daliri +sa dagat natapon ngani, +naguing tandang icauari +sa pagquilalang madali. + + At bucód sa rito naman +nang sa iyo'i, paturuan, +ang cabayong tampalasan +na lalo mong camatayan. + + Di guinauán ca nang daan +niyang princesang marangal, +ang ama'i, cahit masactán +sa pagsintá ang dahilán. + + Di nang macapanhic ca na +sa real palaciong sadyá +cayong dalaua'i, nagsama +sa sariling cuarto niya. + + Ay naisip capagdaca +nang haring caniyang amá, +na cayó ay ipadalá +sa reinong Inglaterra. + + Si doña María naman +gumaua rin nang paraan, +at nang cayo'i, macatanan +sa reinong de los Cristal. + + Niyong cayo'i, aabutan +nang hari niyang magulang, +ay caniyang hinadlangan +nang matinic na cauayan. + + At bago nga nacaraán +ang haring Salermong mahal, +ay tatlóng leguas ang lagay +niyong inyong calayuan. + + Hinabol cayong dalauá +nang anyong aabutan na, +ang sabóng caniyang dalá +sa lupa'i, inihulog na. + + Tingnan mo ang carunungan +niyong princesang timtiman, +naguing isang cabunducan +yaong sabóng binitiuan. + + Hindi nanga nacaraan +ang cabayong sinasac-yán, +apat na leguas ang lagay +niyong inyong calayuan. + + Diyata't, sa lahat bagá +nang hirap niyang dinalá, +hindi mo pa naquilala +yaong si doña María. + + Papaluin capagcuan +ang negritong calibaran, +cun ano't, ang nasasactán +ang príncipeng si don Juan. + + Uiuicain nang negrita +diyata't, totoó bagá, +sa loob mo'i, nauala na +yaong mahal na princesa. + + Papaluing ualang tahan +ang negritong caagapay, +boong cataua'i, nag-latay +nang príncipeng si don Juan. + + Ang uica ni doña María +tugtuguin yaong música, +nagsayáo na mulí bagá +ang negrito at negrita. + + Ay nang may isang oras na +pag-lalaró nang dalauá, +ay nangusap ang princesa +ang músico'i, itahán na. + + Ang tanong nitong negrita +don Jua'i, diyata bagá, +totoong di mo quilala +itong si doña María. + + Isinagót nang negrito +hindi natatalastas co, +anang negrita'i, ganito +sasabihi'i, paquingan mo. + + Di cayo'i, nang aabutan +nang haring Salermong mahal, +gumaua pa nang paraan +itong princesang timtiman. + + Di ang coje niyang dalá +sa lupa'i, inihulog na, +naguing dagat capagdaca +hindi nacatauid siya. + + At nang cayo'i, dumating na +Ermopolisis na villa, +sa bahay niyong pastora +iniuan mo ang princesa. + + Di ang bilin niyang tunay +sa babaing cangino man, +huag palapit don Juan +at siya'i, malilimutan. + + Cundi mo pa sinusucat +dinaanan niyang hirap, +ngayon na ang pagcautás +ng buhay mong ualang palad. + + Sa oras ding ito bagá +ang músico'i, naualá na, +ang negrito at negrita +hindi na nila naquita. + + At ang frasco nga ang siyang +bucód na natira lamang, +siya ang quinalalag-yan +niyong cay don Juan buhay. + + Ang uinica nang princesa +diyata don Juan aniya, +di mo pa naquiquilala +yaong si doña María. + + Yayamang gayon din lamang +aco'i, ualang cabuluhán, +pagsisi nang casalanan +at siya mong cahanganan. + + Siya nangang pagdampot na +sa frasco nitong princesa, +at babasaguing talaga +sa malaquing galit niya. + + Dito nanga naramdaman +nang príncipeng si don Juan, +at naquilala ngang tunay +si doña Maríang mahal. + + Linapitan capagdaca +at saca niyacap niya, +icao nga ang aquing sinta +na iniuan co sa villa. + + Aco ang may casalanan +sucat mong paghinanactan, +pagca't, aco'i, nalapitan +ni Leonorang timtiman. + + Aco'i, parang ulól bagá +na sa loob cong mag-isá, +cundi ngayon lamang sintá +hindi co na-ala-ala. + + Icao ang sintá cong tunay +na pinagsadyáng linacbáy. +sa reinong de los Cristal +ang pinuhunan co'i, búhay. + + Patauad doña María +sa aquing pagcacasala, +ang cataua't, búhay co pa +ay sa iyo't, di sa ibá. + + At saca nag-uica naman +ó haring aquing magulang, +dito acó ipacasál +sa emperatriz na mahal. + + Anang doña Leonora +mahal na vuestra alteza, +sandaling paquingán niya +ang aquing munting querella. + + Ngayon co na po tuturan +ang lihim cong iningatan, +at nang iyong maalaman +yaong hirap ni don Juan. + + Aco ay doon quinuha +sa bundóc niyong Armenia, +cami ay magcacasama +capatid cong doña Juana. + + Tiuasáy ang aquing lagay +sa lupang cailaliman +ang príncipeng si don Juan +ang siyang cumuha lamang. + + Bucód dito ang isá pa +ó daraquilang monarca, +nang siya'i, pagliluhan na +capatid niyang dalauá. + + Nang caniyang pagbalicán +ang singsing cong minamahal, +siya'i, agád tinalian +magcapatid na sucaban. + + Nang mayroong sampóng dipá +ang lubid na nahulog na, +ay tinagpás nang espada +ni don Pedrong palamara. + + Nang maquita co ang lagay +nang príncipeng si don Juan, +acó tantong daramay +sa quinahulugang hucay. + + Aco'i, agad sinungaban +ni don Pedrong tampalasan, +ang lobo co sa sucbitan +ang quinuha co na lamang. + + Inihulog co sa hucay +at aquing pinagbilinan +cahit patáy si don Juan +ay iyong pag-remediohan. + + Ito nga po haring mahal +ang iyo lamang hatulan, +cun siya'i, dapat macasal +cay doña Maríang hirang. + + Ang uica nitong monarca +icao ang unang nacuha, +an sagót ni Leonora +aco nga po't, dili ibá. + + Sa iyo ang carampatan +si don Juan ay ipacasál. +sapagca't, iyong binuhay +sa balóng quinahulugan. + + Sa hatol bagang nasambit +sinong macapag-aalis, +doña María'i, nagtindig +at capagdaca'i, nagsulit. + + Ito ang uinica niya +ó daraquilang monarca, +dinguin ngayon nang lahat na +ang aquing munting querella. + + Ang uica nang haring mahal +sabihin mo na at turan, +at nang aquing maalaman +ang iyong pahahatulan. + + Ang uica ni doña María +cun gayon po'i maquinig ca, +cay don Juan dahil bagá +ang aquing pinag-hablá. + + Naparoon at nag-lacbay +sa reinong de los Cristal, +cami ay nagcaibigan +usapan nami'i matibay. + + Gaano ang búhay niya +sa utos nang aquing amá, +acó ang naghirap bagá +na sumunód sa caniya. + + Cun aquing pinabayaan +ang príncipeng si don Juan, +hindi na darating naman +doon siya mamamatáy. + + Naguló ang gunam-gunam +ng haring Fernandong mahal, +cumuhang sanguni naman +sa arzobispong marangál. + + Ang sa arzobispong saysay +cun sinong unang catipán, +siyang dapat pacasalán +nang príncipeng si don Juan. + + Sagót ni doña María +ó amá nang caloloua, +ang sa tauong puri bagá +di búhay ang cahalagá. + + Anang arzobispo naman +ngayo'i, uala ca nang daan, +at may na unang catipán +na marapat pacasalán. + + Cay doña María'i, itó +cun uala ring daan aco, +hinauacan nanga rito +yaóng itiniráng frasco. + + Ibinuhos na marahan +ang tubig sa frascong mahal, +ano pa nga't, nag-languyan +ang tauo sa caharian. + + Ang tubig ay umapao nga +hangang palaciong bintana, +dito'i, agád nanga mutlá +ang lahát nang tauong madlá. + + Ang uinica ni don Juan +sucat na sintá co't, búhay, +aquing ipa-aaninao +ang totoong catuiran. + + O mahal na pontífice +cay Jesús na cahalili, +yaring aquing munting sabi +ngayo'i, sandaling paquinguí. + + Ang princesa Leonora +ay hindi co tangcá siya, +sa balóng aming sinonda +doon co lamang naquita. + + Pinuhunan co nga'i, búhay +sa serpienteng nacalaban, +at cay doña Juana naman +sa giganteng nagtatangan. + + Cun caya pinagliluhan +manga capatid cong hirang, +sa singsing niyang naiuan +na aquing pinagbalican. + + Abót na princesang mahal +ang singsing mong nalimutan, +at dito nagmulang tunay +tanang aquing cahirapan. + + Sa búhay cong pinuhunan +nang sa iyo ay pag-agao, +bagama't, iyong binuhay +bilang nacapalit lamang. + + At nag-uica si don Juan +dito aco pacacasál, +sa princesang lubhang mahal +sa reinong de los Cristal. + + Ang uica nitong monarca +cay don Pedro'i, pacasál na, +at hindi naman sa ibá +at tunay ring anác quita. + + Sapagca't, uala cang daan +cay don Jua'i, mapacasál, +matigas ang carunungan +ni doña Maríang mahal. + + Ang sagót ni Leonora +ó daraquilang monarca, +icao po ang bahala na +gauin ang balang magandá. + + Nang maringig yaon bagá +nang haring caniyang amá, +sumanguning muli siya +sa arzobispo ngang sadyá. + + Ano pa nga at nagcabagay +pinag-isang catuiran, +tinauag nilang marahan +doña Leonorang mahal. + + Nang oras ding yaón naman +sabáy silang iquinasál, +fiesta'i, dalauang siyam +sa Berbaniang caharian. + + Ay ano'i, nang matapos na +ang canilang pagsasayá, +isasalin ang corona +cay don Juang anác niya. + + Si doña María'i, nag-uica +ó monarcang daraquila, +sumandaling mag-unaua +sa aquing ipag-uiuica. + + Ang corona't, cetrong mahal +si don Pedro ang salinan, +aco'i, may corona naman +sa reinong de los Cristal. + + Sa uinicang ito baga +niyong si doña María, +ipinutong capagdaca +cay don Pedro ang corona. + + Ang sa mariquit na reina +bunying doña Leonora, +ibinigay sa caniya +ang mahal na diadema. + + At sila'i, umúi naman +sa reinong de los Cristal, +gayong layong linacaran +isang oras na linacbay. + + Ang catulad at capara +nitong si doña María, +lumabás sa, isang guerra +at nanalong nagvictoria. + + Ito'i, aquing pabayaan +victoria niyang quinamtán, +at aquing ipagsasaysay +ang canilang paglalacbay. + + Nang sila'i, dumating naman +sa reinong de los Cristal, +uala nanga at namatáy +ama't, capatid na hirang. + + Ang dinatnan sa palacio +secretario't, consejero, +siya ngang pagdating dito +nang emperador na bago. + + Yaong encantong laon na +ay inalis capagdaca, +yaóng batóng balót nila +nagsilitao na lahat na. + + Ang lihim na iningatan +nang hari nilang magulang +sa panahóng ito naman +ay caniyang inalitao. + + Ang tigre't, león sa parang +at tauo sa caharian, +sila'i, nangagsipaluál +sa balát cayong catauan. + + Nang, mangyaring malabas na +ang tauo ay cumapal na, +nagpahanda nang lamesa +itong si doña María. + + Ang silla'i, gayon din naman +ay husto ring ualang culang, +ang pagcaing bagay-bagay +sa lamesa'i, nalalagay. + + At sa dulo nang lamesa +mayroong dalauang silla, +na uupán bagáng sadyá +nang príncipe at princesa. + + Sacá naman capagdaca +itong si doña María, +nuha nang isang bandeja +inilagay ang corona. + + Cumuhang sintabi naman +sa haráp nang manga mahal, +na naroong napipisan +consejeros bagáng tanán. + + Pagmalasi't, tingnan ninyo +ang emperador na bago, +siyang nahalili ito +doon sa haring amá co. + + Ipinutong capagdaca +yaong cetro at corona, +at sa cay doña María +ang mahal na diadema. + + Matapos umagapay na +ang bunying emperadora, +at cumain ang lahat na +sa mariquit na lamesa. + + Nang sila ay matapos na +nang pagcaing mahalagá, +nagsi-tindig na lahat na +para-parang nangag-viva. + + Viva ang inahihiyao +nang boong sangcaharian, +mabuhay na ualang hangan +ang emperador na mahal. + + Sabihin bagá ang guló +doong sa loob nang reino, +arao, gabi ang músico +ualang tahan sa palacio. + + Ay ano'i, sa matapos na +siyam na arao na fiesta, +caguluha'i, payapa na +nitong bagong nagcorona. + + Ang emperador na mahal +at asaua niyang hirang, +nagpasunod nang mahusay +sa tanang nasasacupan. + + Ano ipa't, silang dalauá +sing-ibig na mag-asaua, +mahusay ang pagsasama +ualang pagtatalo bagá. + + Sila'i, lubós nagcabagay +at capua manga mahal, +mag-utos pa ay malubay +sa manga vasallong tanán. + + Caya nga't, ang naging hangá +nitong bunying mag-asaua, +nang sila'i, mangamatay na +quinamtan ang santa gloria. + + Ito ang dapat tularan +nang mag-asauang sino man, +ang loob na cababaan +capatid nang capalaran. + + Aquin nang bibig-yáng hangá +corridong ipinagbadyá, +cun sa letra'i, may sumala +capupunan ay cayó na. + + +CATAPUSAN + + * * * * * + +[Patalastas: Advertisement Imprenta, at Papeleria ni J. Martinez] + + + + + +End of the Project Gutenberg EBook of Ibong Adarna, by Anonymous + +*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK IBONG ADARNA *** + +***** This file should be named 16157-8.txt or 16157-8.zip ***** +This and all associated files of various formats will be found in: + https://www.gutenberg.org/1/6/1/5/16157/ + +Produced by Tamiko I. Camacho, Jerome Espinosa Baladad, +Pilar Somoza and PG Distributed Proofreaders from page +scans provided by University of Michigan. Dedicated to the +three Filipino comedians Dolphy, Panchito and Babalu who +made this folklore memorable in a 1970s film adaptation. + + +Updated editions will replace the previous one--the old editions +will be renamed. + +Creating the works from public domain print editions means that no +one owns a United States copyright in these works, so the Foundation +(and you!) can copy and distribute it in the United States without +permission and without paying copyright royalties. Special rules, +set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to +copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to +protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project +Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you +charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you +do not charge anything for copies of this eBook, complying with the +rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose +such as creation of derivative works, reports, performances and +research. They may be modified and printed and given away--you may do +practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is +subject to the trademark license, especially commercial +redistribution. + + + +*** START: FULL LICENSE *** + +THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE +PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK + +To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free +distribution of electronic works, by using or distributing this work +(or any other work associated in any way with the phrase "Project +Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project +Gutenberg-tm License (available with this file or online at +https://gutenberg.org/license). + + +Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm +electronic works + +1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm +electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to +and accept all the terms of this license and intellectual property +(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all +the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy +all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession. +If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project +Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the +terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or +entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8. + +1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be +used on or associated in any way with an electronic work by people who +agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few +things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works +even without complying with the full terms of this agreement. See +paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project +Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement +and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic +works. See paragraph 1.E below. + +1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation" +or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project +Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the +collection are in the public domain in the United States. If an +individual work is in the public domain in the United States and you are +located in the United States, we do not claim a right to prevent you from +copying, distributing, performing, displaying or creating derivative +works based on the work as long as all references to Project Gutenberg +are removed. Of course, we hope that you will support the Project +Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by +freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of +this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with +the work. You can easily comply with the terms of this agreement by +keeping this work in the same format with its attached full Project +Gutenberg-tm License when you share it without charge with others. + +1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern +what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in +a constant state of change. If you are outside the United States, check +the laws of your country in addition to the terms of this agreement +before downloading, copying, displaying, performing, distributing or +creating derivative works based on this work or any other Project +Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning +the copyright status of any work in any country outside the United +States. + +1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg: + +1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate +access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently +whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the +phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project +Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed, +copied or distributed: + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + +1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived +from the public domain (does not contain a notice indicating that it is +posted with permission of the copyright holder), the work can be copied +and distributed to anyone in the United States without paying any fees +or charges. If you are redistributing or providing access to a work +with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the +work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1 +through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the +Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or +1.E.9. + +1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted +with the permission of the copyright holder, your use and distribution +must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional +terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked +to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the +permission of the copyright holder found at the beginning of this work. + +1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm +License terms from this work, or any files containing a part of this +work or any other work associated with Project Gutenberg-tm. + +1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this +electronic work, or any part of this electronic work, without +prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with +active links or immediate access to the full terms of the Project +Gutenberg-tm License. + +1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary, +compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any +word processing or hypertext form. However, if you provide access to or +distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than +"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version +posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org), +you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a +copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon +request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other +form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm +License as specified in paragraph 1.E.1. + +1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying, +performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works +unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9. + +1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing +access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided +that + +- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from + the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method + you already use to calculate your applicable taxes. The fee is + owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he + has agreed to donate royalties under this paragraph to the + Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments + must be paid within 60 days following each date on which you + prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax + returns. Royalty payments should be clearly marked as such and + sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the + address specified in Section 4, "Information about donations to + the Project Gutenberg Literary Archive Foundation." + +- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies + you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he + does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm + License. You must require such a user to return or + destroy all copies of the works possessed in a physical medium + and discontinue all use of and all access to other copies of + Project Gutenberg-tm works. + +- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any + money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the + electronic work is discovered and reported to you within 90 days + of receipt of the work. + +- You comply with all other terms of this agreement for free + distribution of Project Gutenberg-tm works. + +1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm +electronic work or group of works on different terms than are set +forth in this agreement, you must obtain permission in writing from +both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael +Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the +Foundation as set forth in Section 3 below. + +1.F. + +1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable +effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread +public domain works in creating the Project Gutenberg-tm +collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic +works, and the medium on which they may be stored, may contain +"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or +corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual +property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a +computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by +your equipment. + +1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right +of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project +Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project +Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all +liability to you for damages, costs and expenses, including legal +fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT +LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE +PROVIDED IN PARAGRAPH F3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE +TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE +LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR +INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH +DAMAGE. + +1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a +defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can +receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a +written explanation to the person you received the work from. If you +received the work on a physical medium, you must return the medium with +your written explanation. The person or entity that provided you with +the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a +refund. If you received the work electronically, the person or entity +providing it to you may choose to give you a second opportunity to +receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy +is also defective, you may demand a refund in writing without further +opportunities to fix the problem. + +1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth +in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER +WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO +WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE. + +1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied +warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages. +If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the +law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be +interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by +the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any +provision of this agreement shall not void the remaining provisions. + +1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the +trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone +providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance +with this agreement, and any volunteers associated with the production, +promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works, +harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees, +that arise directly or indirectly from any of the following which you do +or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm +work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any +Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause. + + +Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm + +Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of +electronic works in formats readable by the widest variety of computers +including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists +because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from +people in all walks of life. + +Volunteers and financial support to provide volunteers with the +assistance they need, is critical to reaching Project Gutenberg-tm's +goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will +remain freely available for generations to come. In 2001, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure +and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations. +To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation +and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4 +and the Foundation web page at https://www.pglaf.org. + + +Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive +Foundation + +The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit +501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the +state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal +Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification +number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at +https://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent +permitted by U.S. federal laws and your state's laws. + +The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S. +Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered +throughout numerous locations. Its business office is located at +809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email +business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact +information can be found at the Foundation's web site and official +page at https://pglaf.org + +For additional contact information: + Dr. Gregory B. Newby + Chief Executive and Director + gbnewby@pglaf.org + + +Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation + +Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide +spread public support and donations to carry out its mission of +increasing the number of public domain and licensed works that can be +freely distributed in machine readable form accessible by the widest +array of equipment including outdated equipment. Many small donations +($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt +status with the IRS. + +The Foundation is committed to complying with the laws regulating +charities and charitable donations in all 50 states of the United +States. Compliance requirements are not uniform and it takes a +considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up +with these requirements. We do not solicit donations in locations +where we have not received written confirmation of compliance. To +SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any +particular state visit https://pglaf.org + +While we cannot and do not solicit contributions from states where we +have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition +against accepting unsolicited donations from donors in such states who +approach us with offers to donate. + +International donations are gratefully accepted, but we cannot make +any statements concerning tax treatment of donations received from +outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff. + +Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation +methods and addresses. Donations are accepted in a number of other +ways including including checks, online payments and credit card +donations. To donate, please visit: https://pglaf.org/donate + + +Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic +works. + +Professor Michael S. Hart was the originator of the Project Gutenberg-tm +concept of a library of electronic works that could be freely shared +with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project +Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support. + + +Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed +editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S. +unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily +keep eBooks in compliance with any particular paper edition. + + +Most people start at our Web site which has the main PG search facility: + + https://www.gutenberg.org + +This Web site includes information about Project Gutenberg-tm, +including how to make donations to the Project Gutenberg Literary +Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to +subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks. diff --git a/16157-8.zip b/16157-8.zip Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..487a97b --- /dev/null +++ b/16157-8.zip diff --git a/16157-h.zip b/16157-h.zip Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..6384f8f --- /dev/null +++ b/16157-h.zip diff --git a/16157-h/16157-h.htm b/16157-h/16157-h.htm new file mode 100644 index 0000000..86f1e3d --- /dev/null +++ b/16157-h/16157-h.htm @@ -0,0 +1,6748 @@ +<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Transitional//EN" + "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-transitional.dtd"> +<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"> + <head> + <meta name="generator" + content="HTML Tidy for Linux/x86 (vers 1st November 2002), see www.w3.org" /> + <meta http-equiv="Content-Type" content="text/html;charset=iso-8859-1" /> + <title>The Project Gutenberg eBook of IBONG ADARNA, by ANONYMOUS.</title> + <style type="text/css"> +/*<![CDATA[ XML blockout */ +<!-- + p { margin-top: .75em; + text-align: justify; + margin-bottom: .75em;} + + h1,h2,h3,h4,h5,h6 {text-align: center; + clear: both;} + + hr { width: 33%; + margin-top: 2em; + margin-bottom: 2em; + margin-left: auto; + margin-right: auto; + clear: both;} + + body {margin-left: 10%; + margin-right: 10%;} + + .figcenter {margin: auto; text-align: center;} + .pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: 70%; text-align: right;} + .poem {margin-left:30%; margin-right:2%; text-align: left;} + .poem .stanza {margin: 1em 0em 1em 0em;} + .verseind {text-indent: 1em; + margin-top: 0em; + margin-bottom: 0em;} + .verse {margin: 0em; + padding-left: 3em; + text-indent: -3em; + margin-top: 0em; + margin-bottom: 0em;} + // --> + /* XML end ]]>*/ + </style> + </head> + <body> + + +<pre> + +The Project Gutenberg EBook of Ibong Adarna, by Anonymous + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + + +Title: Ibong Adarna + Corrido at Buhay na Pinagdaanan nang tatlong Principeng + Magcacapatid na Anac nang Haring Fernando at nang Reina + Valeriana sa Ca + +Author: Anonymous + +Release Date: July 1, 2005 [EBook #16157] + +Language: Tagalog + +Character set encoding: ISO-8859-1 + +*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK IBONG ADARNA *** + + + + +Produced by Tamiko I. Camacho, Jerome Espinosa Baladad, +Pilar Somoza and PG Distributed Proofreaders from page +scans provided by University of Michigan. Dedicated to the +three Filipino comedians Dolphy, Panchito and Babalu who +made this folklore memorable in a 1970s film adaptation. + + + + + + +</pre> + + <div class="figcenter"><a href="images/001.jpg"><img src="images/001t.jpg" border="0" alt="Adarna" + width="263" height="400" /></a></div> + <h1>IBONG ADARNA</h1> + <h3>AKLATAN NI JULIANA MARTINEZ<br /> + 116 P. Calderon, Manila</h3> + <hr style='width: 65%;' /> + <div class="figcenter"><a href="images/002.png"><img src="images/002.png" border="0" alt="border" + width="90%" /></a></div> + <h3>CORRIDO AT BUHAY NA PINAGDAANAN</h3> + <h4>NANG TATLONG</h4> + <h2>PRINCIPENG MAGCACAPATID</h2> + <h4>NA ANAC</h4> + <h2>NANG HARING FERNANDO AT NANG REINA VALERIANA</h2> + <h3>SA CAHARIANG BERBANIA</h3> + <br /> + + <div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Virgeng Ináng mariquit</p> + <p class="verse">Emperadora sa Langit,</p> + <p class="verse">tulungan po yaring isip</p> + <p class="verse">matutong macapagsulit.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa aua mo po't, talaga</p> + <p class="verse">Vírgeng ualang macapára,</p> + <p class="verse">acong hamac na oveja</p> + <p class="verse">hulugan nang iyong gracia.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Dila co'i iyóng talasan</p> + <p class="verse">pauiin ang cagarilán,</p> + <p class="verse">at nang mangyaring maturan</p> + <p class="verse">ang munting ipagsasaysay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At sa tanang nangarito</p> + <p class="verse">nalilimping auditorio,</p> + <p class="verse">sumandaling dinguin ninyo</p> + <p class="verse">ang sasabihing corrido.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Na ang sabi sa historia</p> + <p class="verse">nang panahong una-una,</p> + <p class="verse">sa mundo'i nabubuhay pa</p> + <p class="verse">yaong daquilang monarca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At ang caniyang esposa</p> + <p class="verse">yaong mariquit, na reina,</p> + <p class="verse">ang pangala't bansag niya</p> + <p class="verse">ay si doña Valeriana.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Itong hari cong tinuran</p> + <p class="verse">si don Fernando ang ngalan</p> + <p class="verse">ang caniyang tinubuan</p> + <p class="verse">ang Berbaniang caharian.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang haring sinabi co na</p> + <p class="verse">ay may tatlóng anác sila,</p> + <p class="verse">tuturan co't ibabadyá</p> + <p class="verse">nang inyo ngang maquilala.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Pedro ang panganay</p> + <p class="verse">na anác nang haring mahal,</p> + <p class="verse">at ang icalaua naman</p> + <p class="verse">si don Diego ang pangalan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang icatlo'i, si don Juan</p> + <p class="verse">ito'i siyang bunsong tunay,</p> + <p class="verse">parang Arao na sumilang</p> + <p class="verse">sa Berbaniang caharian.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, lalong mahal baga</p> + <p class="verse">sa capatid na dalaua,</p> + <p class="verse">salang malingat sa mata</p> + <p class="verse">nang caniyang haring amá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Para-parang nag-aaral</p> + <p class="verse">ang manga anác na mahal,</p> + <p class="verse">malaqui ang catouaan</p> + <p class="verse">nang hari nilang magulang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang matuto na</p> + <p class="verse">yaong tatlóng anác niya,</p> + <p class="verse">ay tinauag capagdaca</p> + <p class="verse">nitong daquilang monarca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Lumapit na capagcuan</p> + <p class="verse">ang tatlóng príncipeng mahal,</p> + <p class="verse">cordero'i, siyang cabagay</p> + <p class="verse">nag-aantay pag-utusan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anáng hari ay ganitó</p> + <p class="verse">caya co tinauag cayó,</p> + <p class="verse">dito sa itatanong co</p> + <p class="verse">ay sabihin ang totoó.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Linoob nang Dios Amá</p> + <p class="verse">na cayo'i, nangatuto na,</p> + <p class="verse">mili cayó sa dalaua</p> + <p class="verse">magpare ó magcorona.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagót nila at saysay</p> + <p class="verse">sa hari nilang magulang,</p> + <p class="verse">capua ibig magtangan</p> + <p class="verse">nang corona't, cetrong mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang itó ay maringig na</p> + <p class="verse">nang haring canilang amá,</p> + <p class="verse">pinaturuan na sila</p> + <p class="verse">na humauac nang espada.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa Dios na calooban</p> + <p class="verse">sa canilang pag-aaral,</p> + <p class="verse">di nalao'i, natutuhan</p> + <p class="verse">ang sa armas ay pagtangan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, lisanin co muna</p> + <p class="verse">yaong pagcatuto nila,</p> + <p class="verse">at ang aquing ipagbadyá</p> + <p class="verse">itong daquilang monarca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang isang gabing tahimic</p> + <p class="verse">itong hari'i, na-iidlip,</p> + <p class="verse">capagdaca'i, nanaguinip</p> + <p class="verse">sa hihigán niyang banig.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At ang bungang panaguimpan</p> + <p class="verse">nitong hari cong tinuran,</p> + <p class="verse">ang anác na si don Juan</p> + <p class="verse">pinag lilo at pinatay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang dalauang tampalasang</p> + <p class="verse">sa caniya ay pumatáy,</p> + <p class="verse">inihulog at iniuan</p> + <p class="verse">sa balón na calaliman.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa pananaguinip bagá</p> + <p class="verse">nitong mahal na monarca,</p> + <p class="verse">nagbangon capagcaraca</p> + <p class="verse">sa hihigán niyang cama.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At hindi nanga na-idlip</p> + <p class="verse">sa malaqui niyang hapis,</p> + <p class="verse">sa hirap na masasapit</p> + <p class="verse">niyong bunsong ini-ibig.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito ang niyang dahilán</p> + <p class="verse">nang sa bungang panaguimpan</p> + <p class="verse">tuloy ipinagcaramdam</p> + <p class="verse">at sa banig ay naratay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nagpatauag nanga rito</p> + <p class="verse">marurunong na médico,</p> + <p class="verse">dili masabi cun anó</p> + <p class="verse">ang saquit nang haring itó.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa gayong carami bagá</p> + <p class="verse">medicong tinauag nila,</p> + <p class="verse">ay ualang macapagbadyá</p> + <p class="verse">sa saquít na dinadalá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay mayroon namang isá</p> + <p class="verse">na bagong cararating pa,</p> + <p class="verse">siyang nagpahayag bagá</p> + <p class="verse">saquit nang bunying alteza.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_2" id="Page_2">Páhiná 2</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang damdam mo haring mahal</p> + <p class="verse">ay galing sa panaguimpán,</p> + <p class="verse">sa iyo'i, aquing tuturan</p> + <p class="verse">ang iyo pong cagamutan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">May isang ibong maganda</p> + <p class="verse">ang pangalan ay Adarna,</p> + <p class="verse">cun marinig mong magcantá</p> + <p class="verse">ang saquít mo'i, guiguinhaua.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa Tabor na cabunducan</p> + <p class="verse">ang siyang quinalalaguian,</p> + <p class="verse">cahoy na hinahapunan</p> + <p class="verse">Piedras Platas ang pangalan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun arao ay uala roon</p> + <p class="verse">itong encantadang ibon,</p> + <p class="verse">sa iba sumasalilong</p> + <p class="verse">at nagpapaui nang gutom.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun gabing catahimican</p> + <p class="verse">ualang malay ang sino man,</p> + <p class="verse">ay siyang pag-oui lamang</p> + <p class="verse">sa Tabor na cabunducan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cayá mahal na monarca</p> + <p class="verse">yao'i, siyang ipacuha,</p> + <p class="verse">gagaling pong ualang sala</p> + <p class="verse">ang saquít mong dinadalá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang sa haring mapaquingan</p> + <p class="verse">ang caniyang cagamutan,</p> + <p class="verse">capagdaca'i, inutusan</p> + <p class="verse">ang anác niyang panganay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si D. Pedro'i, tumalima</p> + <p class="verse">sa utos nang haring amá,</p> + <p class="verse">iguinayác capagdaca</p> + <p class="verse">cabayong sasac-yán niya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yao nanga't, lumacad na</p> + <p class="verse">cabunducan ang pinuntá,</p> + <p class="verse">at hahanaping talagá,</p> + <p class="verse">mahal na ibong Adarna.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Mahiguit na tatlong buan</p> + <p class="verse">paglacad niya sa párang,</p> + <p class="verse">at hindi nga maalaman</p> + <p class="verse">ang Tabor na cabunducan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">May dinatnang landás siya</p> + <p class="verse">mataas na pasalungá,</p> + <p class="verse">tumahan capagcaraca</p> + <p class="verse">itong príncipeng masiglá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa masamáng capalaran</p> + <p class="verse">sa Dios na calooban,</p> + <p class="verse">nang dumating sa ibabao</p> + <p class="verse">cabayo niya'i, namatáy.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di anong magagaua pa</p> + <p class="verse">uala nang masac-yán siya,</p> + <p class="verse">ang bastimento'i, quinuha</p> + <p class="verse">at lumacad capagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa Dios na calooban</p> + <p class="verse">na sa tanong bininyagan,</p> + <p class="verse">dumating siyang mahusay</p> + <p class="verse">sa Tabor na cabunducan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">May cahoy siyang naquita</p> + <p class="verse">na tantong caaya-aya,</p> + <p class="verse">sa caagapay na ibá</p> + <p class="verse">siyang tangi sa lahat na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang daho'i, sacdal nang inam</p> + <p class="verse">para-parang cumiquinang,</p> + <p class="verse">diamante'i, siyang cabagay</p> + <p class="verse">sa mata'i, nacasisilao.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang naisipan nga niya</p> + <p class="verse">sa loob at ala-ala,</p> + <p class="verse">doon na tumiguil bagá</p> + <p class="verse">itong príncipeng masiglá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang nasoc sa calooban</p> + <p class="verse">ang cahoy na ito'i, siyang</p> + <p class="verse">marahil hinahapunan</p> + <p class="verse">nang ibong cong pinag-lacbay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang gagabi na</p> + <p class="verse">ang Arao ay lulubóg na,</p> + <p class="verse">madláng ibo'i, narito na</p> + <p class="verse">at manga cauan ang ibá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa gayóng daming nagdaan</p> + <p class="verse">ualang dumápo isa man,</p> + <p class="verse">naguló ang gunam-gunam</p> + <p class="verse">nitong príncipeng timtiman.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ganitong diquit na cahoy</p> + <p class="verse">ualáng ibong humahapon,</p> + <p class="verse">aco'i, dito nalingatong</p> + <p class="verse">paghihintay cong malaon.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang nasoc sa ala-ala</p> + <p class="verse">sa loob niyang mag-isá,</p> + <p class="verse">ang siya ay magpahingá</p> + <p class="verse">at búcas lumacad siya.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_3" id="Page_3">Páhiná 3</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Humilig nanga't, sumandal</p> + <p class="verse">doon sa cahoy na mahal,</p> + <p class="verse">sa malaquing capaguran</p> + <p class="verse">siya'i, tambing nagulaylay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang tahimic na</p> + <p class="verse">ang gabí ay lumalim na,</p> + <p class="verse">siya nangang pagdating na</p> + <p class="verse">niyong ibong encantada.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Dumapo na siyang agad</p> + <p class="verse">sa cahoy na Piedras Platás,</p> + <p class="verse">balahibo ay nangulág</p> + <p class="verse">pinalitán niyang agad.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At capagdaca'i, nagcantá</p> + <p class="verse">itong ibong encantada,</p> + <p class="verse">ang tinig ay sabihin pa</p> + <p class="verse">tantong caliga-ligaya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang príncipe ay hindi na</p> + <p class="verse">nacaringig nang pagcantá,</p> + <p class="verse">pagtúlog ay sabihin pa</p> + <p class="verse">himbing na ualang capara.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sa ibong ugali na</p> + <p class="verse">cun matapos na magcantá,</p> + <p class="verse">ay siyang pag-táe niya</p> + <p class="verse">at matutulog pagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa masamáng capalaran</p> + <p class="verse">ang príncipe'i, natai-an,</p> + <p class="verse">ay naguing bató ngang tunay</p> + <p class="verse">ang catauan niyang mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di anong magágaua pa</p> + <p class="verse">nang siya'i, maguing bató na,</p> + <p class="verse">paghihintay sabihin pa</p> + <p class="verse">nang haring caniyang amá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At nang maguing isang-taon na</p> + <p class="verse">hindi dumarating bagá,</p> + <p class="verse">inutusan capagdaca</p> + <p class="verse">si don Diegong pangalauá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sumunód at di sumuay</p> + <p class="verse">sa hari niyang magulang,</p> + <p class="verse">iguinayác capagcuan</p> + <p class="verse">cabayo niyang sasac-yán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Pagca-handa'i, lumacad na</p> + <p class="verse">cabunducan ang tinumpá,</p> + <p class="verse">at hahanapin nga niya</p> + <p class="verse">ang bunying ibong Adarna.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Mahiguit sa limang buan</p> + <p class="verse">nag-lacad niya sa párang,</p> + <p class="verse">hindi naman maalaman</p> + <p class="verse">ang Tabor na cabunducan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang siya ay dumating na,</p> + <p class="verse">sa daan na pasalunga,</p> + <p class="verse">nagtuloy at umahon na</p> + <p class="verse">itong príncipeng masiglá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa masamáng capalaran</p> + <p class="verse">nang dumating sa ibabao,</p> + <p class="verse">nabual nanga't, namatay</p> + <p class="verse">ang cabayong sinasac-yán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di anong magagaua pa</p> + <p class="verse">sa cabayong namatay na,</p> + <p class="verse">ang báon niya'i, quinuha</p> + <p class="verse">at lumacad capagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang siya'i, dumating naman</p> + <p class="verse">sa Tabor na cabunducan,</p> + <p class="verse">may cahoy siyang dinatnan</p> + <p class="verse">diquít ay di ano lamang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang caniyang mapagmalas</p> + <p class="verse">ang cahoy Piedras Platas,</p> + <p class="verse">ang dahon ay cumiquintáb</p> + <p class="verse">diquít ay ualang catulad.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang nasoc sa ala-ala</p> + <p class="verse">nitong príncipeng magandá,</p> + <p class="verse">cahoy na caaya-aya</p> + <p class="verse">hapunán niyong Adarna.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa puno nang cahoy baga</p> + <p class="verse">may bató siyang naquita,</p> + <p class="verse">cristal ang siyang capara</p> + <p class="verse">nacauiuili sa matá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Doon niya napagmalas</p> + <p class="verse">ang cahoy na Piedras Platas</p> + <p class="verse">ang balát ay guintóng uagás</p> + <p class="verse">anaqui'i, may piedrerías.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa toua niya't, ligaya</p> + <p class="verse">sa cahoy niyang naquita,</p> + <p class="verse">oras nang á las cinco na</p> + <p class="verse">madlang ibo'i, nagdaan na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa gayong daming nagdaan</p> + <p class="verse">manga ibong cauan-cauan,</p> + <p class="verse">ualang dumapo isa man</p> + <p class="verse">sa cahoy niyang namasdan.</p> + </div> +</div><div class="pagenum"><a name="Page_4" id="Page_4">Páhiná 4</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ganitong diquit na cahoy</p> + + <p class="verse">ualang ibong humahapon,</p> + <p class="verse">ito'i, di co mapagnoynoy</p> + <p class="verse">cahalimbaua co'i, ulól.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang cahoy na caagapay</p> + <p class="verse">mayroong ibong nagdaan,</p> + <p class="verse">ito'i, siyang tangi lamang</p> + <p class="verse">bucód na hindi dapuan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cahit anong casapitan</p> + <p class="verse">ay hindi co tutugutan,</p> + <p class="verse">na cun anong cabagayán</p> + <p class="verse">sa cahoy na gaua't, laláng.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang lumalim na</p> + <p class="verse">ang gabí ay tahimic na,</p> + <p class="verse">doon sa batóng naquita</p> + <p class="verse">ay nangublí capagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, caalam-alam</p> + <p class="verse">sa caniyang paghihintay,</p> + <p class="verse">siya na nganing pagdatál</p> + <p class="verse">nang ibong Adarnang mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Dumapo na nganing agád</p> + <p class="verse">sa cahoy na Piedras Platas,</p> + <p class="verse">at naghusay nangang caguiat</p> + <p class="verse">balahibong sadyang dilág.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa príncipeng napagmasdan</p> + <p class="verse">ang sa ibong cariquitan,</p> + <p class="verse">icao ngayo'i, pasasaan</p> + <p class="verse">na di sa aquin nang camay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay nang macapaghusay na</p> + <p class="verse">itong ibong encantada,</p> + <p class="verse">ay siya nangang pagcantá</p> + <p class="verse">tantong caliga-ligaya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa príncipenapaquingan</p> + <p class="verse">ang voces na sadyang inam,</p> + <p class="verse">capagdaca'i, nagulay-lay</p> + <p class="verse">sa caniyang pagcasandal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sino cayang di maidlip</p> + <p class="verse">sa gayong tinig nang voces,</p> + <p class="verse">cun marinig nang may saquít</p> + <p class="verse">ay gagaling siyang pilit.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Macapitong hintó bagá,</p> + <p class="verse">ang caniyang pagcacantá,</p> + <p class="verse">pitó naman ang hichura</p> + <p class="verse">balahibong maquiquita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang matapos nganing lahat</p> + <p class="verse">yaong pitóng pagcocoplas,</p> + <p class="verse">ay tumáe namang agad</p> + <p class="verse">itong ibong sadyang dilág.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa casam-ang capalaran</p> + <p class="verse">si don Diego ay natai-an,</p> + <p class="verse">ay naguing bató rin naman</p> + <p class="verse">cay don Pedro'i, naagapay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di anong magagaua pa</p> + <p class="verse">nang siya'i, maguing bató na,</p> + <p class="verse">paghihintay sabihin pa</p> + <p class="verse">nang haring caniyang amá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hindi niya mautusan</p> + <p class="verse">ang anác na si don Juan,</p> + <p class="verse">at di ibig mahiualay</p> + <p class="verse">cahit susumandalí man.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Jua'i, naghihintay</p> + <p class="verse">na siya ay pag-utusan,</p> + <p class="verse">aayao tauaguin naman</p> + <p class="verse">nang hari niyang magulang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Siya nanga'i, nagcusa na</p> + <p class="verse">dumulog sa haring amá,</p> + <p class="verse">nag-uica capagcaraca</p> + <p class="verse">nang ganitong parirala,</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aco po'i, pahintulutan</p> + <p class="verse">nang haring aquing magulang,</p> + <p class="verse">aco ang quiquita naman</p> + <p class="verse">nang iyo pong cagamutan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ngayon ay tatlóng taón na</p> + <p class="verse">hindi dumarating bagá,</p> + <p class="verse">ang capatid cong dalaua</p> + <p class="verse">saquít mo po'i, malubha na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagót nang haring mahal</p> + <p class="verse">bunsóng anác co don Juan</p> + <p class="verse">cun icao ay mahiualay</p> + <p class="verse">lalo co pang camatayan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Mapait sa puso't, dibdib</p> + <p class="verse">iyang gayác mo't, pag-alís,</p> + <p class="verse">hininga co'i, mapapatid</p> + <p class="verse">cun icao'i, di co masilip.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagót ni don Juan</p> + <p class="verse">ó haring aquing magulang,</p> + <p class="verse">sa loob co po'i, masucal</p> + <p class="verse">mamasdan quitang may damdam.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_5" id="Page_5">Páhiná 5</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cundi mo pahintulutan</p> + <p class="verse">ang aquing pagpapaalam,</p> + <p class="verse">ay di mo mamamalayan</p> + <p class="verse">ang pag-alis co't, pagpanao.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa uinicang ito naman</p> + <p class="verse">ang hari ay natiguilan,</p> + <p class="verse">at segurong magtatanan</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Lumuhod na capagdaca</p> + <p class="verse">sa haráp nang haring amá,</p> + <p class="verse">bendición po'i, igauad na</p> + <p class="verse">siya cong maguing sandata.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Capagdaca'i, guinauaran</p> + <p class="verse">at siya'i, binendicionan,</p> + <p class="verse">at sa reinang iná naman</p> + <p class="verse">ay lumuhód capagcuan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang matapos na</p> + <p class="verse">na mabendicionan siya,</p> + <p class="verse">ay nagtindig capagdaca</p> + <p class="verse">itong príncipeng masiglá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang despensa ay binucsán</p> + <p class="verse">nuha nang limang tinapay,</p> + <p class="verse">siyang babaunin lamang</p> + <p class="verse">sa talagang parurunan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di sumacay sa cabayo</p> + <p class="verse">nag-lacad nangang totoo,</p> + <p class="verse">ang príncipe nganing itó</p> + <p class="verse">cabunducan ang tinungo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Doon sa paglacad niya</p> + <p class="verse">ualang tauong naquiquita,</p> + <p class="verse">paratí sa ala-ala</p> + <p class="verse">ang Vírgen Santa María.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cung mahustong isang buan</p> + <p class="verse">paglacad niya sa parang,</p> + <p class="verse">ay siyang pagcain lamang</p> + <p class="verse">nang isang baong tinapay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa isang buan ang isa</p> + <p class="verse">nang pagcaing muli niya,</p> + <p class="verse">parang nagpepenitencia</p> + <p class="verse">nang sa ibon ay pagquita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Madai't, salita naman</p> + <p class="verse">at di co na pahabaan,</p> + <p class="verse">ay naguing apat na buan</p> + <p class="verse">pag-lacad niya sa parang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa aua nang Vírgen Iná</p> + <p class="verse">cay don Juan de Berbania,</p> + <p class="verse">ay dumating capagdaca</p> + <p class="verse">sa daan na pasalunga.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang sa príncipeng matignan</p> + <p class="verse">taas niyong cabunducan,</p> + <p class="verse">lumuhód siya't, nagdasál</p> + <p class="verse">sa Vírgeng Ináng marangal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aco'i, iyong caauaan</p> + <p class="verse">Vírgeng calinis-linisan,</p> + <p class="verse">at aquin ding matagalán</p> + <p class="verse">itong mataas na daan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang siya'i, matapos naman</p> + <p class="verse">pagtauag sa Vírgeng mahal,</p> + <p class="verse">nuha nang isang tinapay</p> + <p class="verse">at cumain capagcuan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa limang tinapay bagá</p> + <p class="verse">na baon niyang talaga,</p> + <p class="verse">iisa na ang natira</p> + <p class="verse">na pangpauing gutom niya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang matapos nang pagcain</p> + <p class="verse">sumalunga siyang tambing,</p> + <p class="verse">sa aua nang Ináng Vírgeng</p> + <p class="verse">ualang hirap na dinating.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang dumating sa ibabao</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">doo'i, caniyang dinatnán</p> + <p class="verse">isang leprosong sugatán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anitong leproso't, badyá</p> + <p class="verse">maguinoó po aniya,</p> + <p class="verse">na cun may baon cang dalá</p> + <p class="verse">aco po'i, limosán mo na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa Dios po alang-alang</p> + <p class="verse">aco'i, iyong cahabagán,</p> + <p class="verse">cun gumaling ang catauan</p> + <p class="verse">ay aquin ding babayaran.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagot ni don Juan</p> + <p class="verse">aco nga'i, mayroong taglay,</p> + <p class="verse">natirang isang tinapay</p> + <p class="verse">na aquing baon sa daan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Dinucot na capagdaca</p> + <p class="verse">yaong tinapay na isa,</p> + <p class="verse">caniyang ibinigay na</p> + <p class="verse">sa leproso na naquita.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_6" id="Page_6">Páhiná 6</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anitong matanda't, saysay</p> + <p class="verse">pasasaan ca don Juan,</p> + <p class="verse">sabihin mo't, iyong turan</p> + <p class="verse">ang layon mo't, iyong pacay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anang príncipe at badyá</p> + <p class="verse">ganito po'i, maquinig ca,</p> + <p class="verse">sasabihin cong lahat na</p> + <p class="verse">ang sadya cong quiniquita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang ama co'i, may damdam</p> + <p class="verse">sa banig ay nararatay,</p> + <p class="verse">ang ibong Adarna lamang</p> + <p class="verse">ang caniyang cagamutan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Bucód dito ang isa pa</p> + <p class="verse">ngayon ay tatlóng taón na,</p> + <p class="verse">na hindi co naquiquita</p> + <p class="verse">ang capatid cong dalauá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anitong leproso bagá</p> + <p class="verse">don Juan maghihirap ca,</p> + <p class="verse">at sa pagca't, encantada</p> + <p class="verse">yaon ngang ibong Adarna.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nguni't, ngayon ang bilin co</p> + <p class="verse">ay itanim sa pusó mo.</p> + <p class="verse">at nang hindi sapitin mo</p> + <p class="verse">na icáo ay maguing bató.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa iyong paglalacad diyan</p> + <p class="verse">ay may cahoy na daratnan,</p> + <p class="verse">diquít ay di ano lamang</p> + <p class="verse">cauili-uiling titigan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Doo', huag tumiguil ca</p> + <p class="verse">na sa cariquitan niya,</p> + <p class="verse">totoong ualang pagsala</p> + <p class="verse">don Jua'i, mamamatay ca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa ibaba'i, tumanao ca</p> + <p class="verse">may bahay cang maquiquita</p> + <p class="verse">ang magtuturo ay siya</p> + <p class="verse">doon sa ibong Adarna.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yaring limos mong tinapay</p> + <p class="verse">ay cunin mo na don Juan,</p> + <p class="verse">nang may canin ca sa daan</p> + <p class="verse">sa láyo nang paroroonan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anitong príncipe't, badyá</p> + <p class="verse">ugali pagcabata na,</p> + <p class="verse">na cun mailimos co na</p> + <p class="verse">ay di co na quinucuha.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Pinipilit na ibigay</p> + <p class="verse">ang limos niyang tinapay,</p> + <p class="verse">umalis na si don Juan</p> + <p class="verse">siya'i, hindi pinaquingan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa mahusay na pag-lacad</p> + <p class="verse">nitóng príncipeng marilág,</p> + <p class="verse">sumapit siyang liualas</p> + <p class="verse">sa cahoy na Piedras Platas.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang maquita ni don Juan</p> + <p class="verse">yaong cahoy na malabay,</p> + <p class="verse">loob niya'i, natiguilan</p> + <p class="verse">sa gayon ngang cariquitan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Naualá sa ala-ala</p> + <p class="verse">yaóng bilin sa caniya,</p> + <p class="verse">parang naencanto siya</p> + <p class="verse">sa cahoy niyang naquita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa caniyang pagmamalas</p> + <p class="verse">sa dahong nagsisiquintáb,</p> + <p class="verse">gayon din naman ang lahat</p> + <p class="verse">na anaqui'i, guintóng uagás.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, caguinsa-guinsá</p> + <p class="verse">na sa panonoód niya,</p> + <p class="verse">ay parang pinucao bagá</p> + <p class="verse">ang caniyang ala-ala.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tinutóp nanga ang noó</p> + <p class="verse">at nag uica nang ganito,</p> + <p class="verse">abá at nalimutan co</p> + <p class="verse">yaóng bilin nang leproso.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa ibabá'i, tumingin siya</p> + <p class="verse">ay may bahay ngang naquita,</p> + <p class="verse">lumacad na capagdaca</p> + <p class="verse">itóng príncipeng masiglá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang dumating sa hagdanan</p> + <p class="verse">napatano capagconan,</p> + <p class="verse">capagdaca ay dumungao</p> + <p class="verse">isang ermitañong mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Pinapanhic na sa bahay</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">at ang ermitaño naman</p> + <p class="verse">ang pagcai'i, inilagay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Umupo na sa lamesa</p> + <p class="verse">nagsalo silang dalaua,</p> + <p class="verse">ay sa príncipeng naquita</p> + <p class="verse">tinapay na limos niya.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_7" id="Page_7">Páhiná 7</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At nag-uica capagdaca</p> + <p class="verse">sa loob niyang mag-isa,</p> + <p class="verse">itong tinapay cong dalá</p> + <p class="verse">ay baquit narito baga.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yaóng aquing linimosán</p> + <p class="verse">leprosong gagapang-gapang,</p> + <p class="verse">sacá dito'i, ibá naman</p> + <p class="verse">ermitaño ang may tangan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ngayo'i, hindi maisip co</p> + <p class="verse">sa Dios itong secreto,</p> + <p class="verse">anaqui'i, si Jesucristo</p> + <p class="verse">ang mahal na ermitaño.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang matapos ang pagcain</p> + <p class="verse">ermitaño ay nagturing,</p> + <p class="verse">don Jua'i, iyong sabihin</p> + <p class="verse">cun anong sadyá sa aquin.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagot ni don Juan</p> + <p class="verse">sa ermitañong marangal,</p> + <p class="verse">gayon po'i, iyong paquingan</p> + <p class="verse">at aquing ipagsasaysay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sadyá co po aniya</p> + <p class="verse">dahil sa ibong Adarna,</p> + <p class="verse">igagamót na talagá</p> + <p class="verse">sa hari pong aquing amá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagot nang ermitaño</p> + <p class="verse">don Juan iyang hanap mo,</p> + <p class="verse">maghihirap cang totoo</p> + <p class="verse">at ang ibo'i, encantado.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagót niya naman</p> + <p class="verse">cahit aquing icamatáy,</p> + <p class="verse">ituro mo po ang lugar</p> + <p class="verse">at aquing paroroonan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagot nang ermitaño</p> + <p class="verse">don Jua'i, maquiquita co,</p> + <p class="verse">na cun bagá nga totoó</p> + <p class="verse">ang pagsunód sa amá mo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang cahoy mong naraanan</p> + <p class="verse">cauili-uiling pagmasdan,</p> + <p class="verse">yaon ang siyang hapunán</p> + <p class="verse">nang ibon mong pinapacay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Na cun siya'i, dumating na</p> + <p class="verse">sa cahoy ay magcacantá,</p> + <p class="verse">at ang gabi'i, malalim na</p> + <p class="verse">ualang malay cahit isá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At cun yao'i, matapos na</p> + <p class="verse">nang caniyang pagcacantá,</p> + <p class="verse">pitó naman ang hichura</p> + <p class="verse">balahibong maquiquita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay nang iyong matagalán</p> + <p class="verse">pitóng cantang maiinam,</p> + <p class="verse">quita ngayon ay bibiguian</p> + <p class="verse">nang maguiguing cagamutan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Naito at iyong cuha</p> + <p class="verse">pitóng dayap at navaja,</p> + <p class="verse">ito'i, siyang gamót bagá</p> + <p class="verse">na sa ibong encantada.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Balang isang cantá naman</p> + <p class="verse">ang catauan mo'i, sugatan,</p> + <p class="verse">at sa dayap iyong pigán</p> + <p class="verse">nang di mo macatulugan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At cun ito'i, matapos na</p> + <p class="verse">nang macapitóng pagcantá,</p> + <p class="verse">ay siyang pagtáe niya</p> + <p class="verse">don Juan ay umilag ca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Capag icao'i, tinamaan</p> + <p class="verse">nang táe nang ibong hirang,</p> + <p class="verse">maguiguing bató cang tunay</p> + <p class="verse">doon ca na mamamatáy.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Naito'i, cunin mo naman</p> + <p class="verse">ang cintas na guintong lantay,</p> + <p class="verse">pagca-hauac ay talian</p> + <p class="verse">at gapusin mong matibay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Caya bunsó hayo ca na</p> + <p class="verse">at ang gabi'i, malalim na,</p> + <p class="verse">at malapit nanga bagá</p> + <p class="verse">dumating yaóng Adarna.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yáo nanga si don Juan</p> + <p class="verse">sa Tabor na cabunducan,</p> + <p class="verse">at caniyang aabangan</p> + <p class="verse">ang ibong pinag-lalacbay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang siya'i, dumating na</p> + <p class="verse">sa puno nang cahoy bagá</p> + <p class="verse">doon na hinintay niya</p> + <p class="verse">yaon ngang ibong Adarna.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, caalam-alam</p> + <p class="verse">sa caniyang ipaghihintay,</p> + <p class="verse">ay siyang pagdating naman</p> + <p class="verse">niyaong ibong sadyang mahal.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_8" id="Page_8">Páhiná 8</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Capagdaca ay naghusay</p> + <p class="verse">balahibo sa catauan,</p> + <p class="verse">ang cantá'i, pinag-iinam</p> + <p class="verse">cauili-uiling paquingan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Naghusay namang mulí pa</p> + <p class="verse">itong ibong encantada,</p> + <p class="verse">umulit siyang nagcantá</p> + <p class="verse">tantong caliga-ligaya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang sa príncipeng marinig</p> + <p class="verse">yaóng matinig na voces,</p> + <p class="verse">ay doon sa pagca-tindig</p> + <p class="verse">tila siya'i, maiidlip.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Quinuha na capagdaca</p> + <p class="verse">ang dala niyang navaja,</p> + <p class="verse">at caniyang hiniua na</p> + <p class="verse">ang caliuang camay niya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Saca pinigán nang dáyap</p> + <p class="verse">nitong príncipeng marilág,</p> + <p class="verse">cun ang ibon ay magcoplas</p> + <p class="verse">ay nauaualá ang antác.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di co na ipagsasaysay</p> + <p class="verse">pitóng cantáng maiinam,</p> + <p class="verse">at ang aquin namang turan</p> + <p class="verse">sa príncipeng cahirapan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Pitóng cantá'i, nang mautás</p> + <p class="verse">nitong ibong sacdal dilág,</p> + <p class="verse">pitó rin naman ang hilas</p> + <p class="verse">cay don Juang naguing sugat.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang matapos na</p> + <p class="verse">ang caniyang pagcacantá,</p> + <p class="verse">ay tumáe capagdaca</p> + <p class="verse">ito ngang ibong Adarna.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang príncipeng si don Juan</p> + <p class="verse">inailag ang catauán,</p> + <p class="verse">hindí siya tinamaan</p> + <p class="verse">para nang unang nagdaan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Siya nangang pagtúlog na</p> + <p class="verse">nitong ibong encantada,</p> + <p class="verse">ang pacpac ay nacabucá</p> + <p class="verse">dilát ang dalauang matá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang sa príncipeng matátap</p> + <p class="verse">nagtahan nang pagcocoplas,</p> + <p class="verse">umac-yat na siyang agad</p> + <p class="verse">sa cahoy na Piedras Platas.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang caniya ngang maquita</p> + <p class="verse">ang pacpac ay nacabucá,</p> + <p class="verse">dilát ang dalauang mata</p> + <p class="verse">nilapitang capagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Agad niyang sinungabán</p> + <p class="verse">sa paa'i, agad tinangnan,</p> + <p class="verse">guinapos niyang matibay</p> + <p class="verse">nang cintas na guintong lantáy.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At bumabá nanga rito</p> + <p class="verse">ang príncipeng sinabi co,</p> + <p class="verse">itong ibong encantado</p> + <p class="verse">dinalá, sa ermitaño.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa ermitañong quinuha</p> + <p class="verse">mahal na ibong Adarna,</p> + <p class="verse">inilagay nanga niya</p> + <p class="verse">sa mariquit na jaula.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica nang ermitaño</p> + <p class="verse">itong bangá ay dalhin mo,</p> + <p class="verse">madalí ca at sundin mo</p> + <p class="verse">ang ipinag-úutos co.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Muha ca nang tubig naman</p> + <p class="verse">dalauang bató ay busan,</p> + <p class="verse">nang sila ay magsilitao</p> + <p class="verse">manga capatid mong hirang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Jua'i, lumacad na</p> + <p class="verse">ang banga'i, caniyang dala,</p> + <p class="verse">sumaloc nang tubig siya.</p> + <p class="verse">at ang bató'i, binusan na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Pedro'i, ang nauna</p> + <p class="verse">na siyang nabusan niya,</p> + <p class="verse">lumitao capagcaraca</p> + <p class="verse">at hindi namamatay pa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Umuling sumaloc naman</p> + <p class="verse">si don Diego ang binusan,</p> + <p class="verse">nagquita silang mahusay</p> + <p class="verse">at hindi pa namamatay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Malaquing pasasalamat</p> + <p class="verse">nang magcapatid na liyag,</p> + <p class="verse">ualá silang maibayad</p> + <p class="verse">cay don Juang manga hirap.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sila'i, agad napatungo</p> + <p class="verse">sa bahay nang ermitaño,</p> + <p class="verse">at naghain nanga rito</p> + <p class="verse">pinacain silang tatló.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_9" id="Page_9">Páhiná 9</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang matapos na</p> + <p class="verse">nang pagcain sa lamesa,</p> + <p class="verse">capagdaca ay quinuha</p> + <p class="verse">garrafang may lamáng lana.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At caniyang pinahiran</p> + <p class="verse">yaong sugat ni don Juan,</p> + <p class="verse">gumalíng agad nabahao</p> + <p class="verse">at ualang bacás munti man.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nag-uica ang ermitaño</p> + <p class="verse">mangagsi-ouí na cayó</p> + <p class="verse">magcasundó cayong tatló</p> + <p class="verse">at huag ding may mag-lilo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Don Juan ay cunin mo na</p> + <p class="verse">iyang mariquit na jaula,</p> + <p class="verse">baca di datning buháy pa</p> + <p class="verse">ang monarcang iyong amá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Bago umalis at nanao</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">ay lumuhód sa harapan</p> + <p class="verse">nang ermitañong marangal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Napabendición nga muna</p> + <p class="verse">at saca sila'i, nalis na,</p> + <p class="verse">si don Pedro ay nagbadyá</p> + <p class="verse">cay don Diegong bunso niya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Juan ay magaling pa</p> + <p class="verse">hindí mahihiyá siya,</p> + <p class="verse">at siya ang nacacuha</p> + <p class="verse">nito ngang ibong Adarna.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang mabuti ngayon naman</p> + <p class="verse">ang gauin nating paraan,</p> + <p class="verse">patayin ta si don Juan,</p> + <p class="verse">sa guitna nang cabunducan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Diego ay nag-uica</p> + <p class="verse">iya'i, masamang acala,</p> + <p class="verse">ang búhay ay mauaualá</p> + <p class="verse">nang bunsóng caaua-aua.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ani don Pedro at saysay</p> + <p class="verse">cun gayon ang carampatan,</p> + <p class="verse">umuguin ta ang catauan</p> + <p class="verse">at saca siya ay iuan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito ang minagaling na</p> + <p class="verse">sa loob nilang dalaua,</p> + <p class="verse">ang cataua'i, inumog na</p> + <p class="verse">nang bunsong capatid nila.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di anong casasapitan</p> + <p class="verse">nang pagtulungan sa daan,</p> + <p class="verse">ay di nanga macagaláo</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Quinuha na capagdaca</p> + <p class="verse">ang dalá nga niyang jaula,</p> + <p class="verse">nang dalaua't, omoui na</p> + <p class="verse">doon so reinong Berbania.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang sila'i, dumating na</p> + <p class="verse">sa canilang haring amá</p> + <p class="verse">ang ibong canilang dalá</p> + <p class="verse">nangulugó capagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Itinanong si don Juan.</p> + <p class="verse">nang hari nilang magulang,</p> + <p class="verse">sagót nang dalauá naman</p> + <p class="verse">di po namin naalaman.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang ito'i, maringig na</p> + <p class="verse">ang sabi nilang dalauá,</p> + <p class="verse">ang saquít ay lumubhá pa</p> + <p class="verse">nitong daquilang monarca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Saca ang ibong marilág</p> + <p class="verse">balahibo'i, nangu-ngulág,</p> + <p class="verse">di magpaquita nang dilág</p> + <p class="verse">sa haring quinacaharap.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica nang hari bagá</p> + <p class="verse">itó ang ibong Adarna,</p> + <p class="verse">anong samá nang hichura</p> + <p class="verse">sa ibong capua niyá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sinabi nang medico</p> + <p class="verse">na ito rao ibong itó,</p> + <p class="verse">ay may pitóng balahibo</p> + <p class="verse">na tantong maquiquita mo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At cun ito ay magcantá</p> + <p class="verse">lubhang caliga-ligaya,</p> + <p class="verse">ngayo'i, nangasaan bagá,</p> + <p class="verse">at di niya ipaquita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hindi pa nga nagcacantá</p> + <p class="verse">itong ibong encantada,</p> + <p class="verse">at sapagca nga uala pa</p> + <p class="verse">ang cumuha sa caniya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, aquing pabayaan</p> + <p class="verse">ang di niya pagsasaysay,</p> + <p class="verse">at ang aquing pagbalicán</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_10" id="Page_10">Páhiná 10</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ano ang casasapitan</p> + <p class="verse">nang umuguin ang catauan,</p> + <p class="verse">hindi naman macagapang</p> + <p class="verse">sa guitna nang cabunducan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di anong magagauá pa</p> + <p class="verse">nang di macaquilos siya,</p> + <p class="verse">ang nasoc sa ala-ala</p> + <p class="verse">tumauag sa Vírgeng Iná.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aniya'i, ó Vírgeng mahal</p> + <p class="verse">anó cayang naisipan,</p> + <p class="verse">manga capatid cong hirang</p> + <p class="verse">at aco'i, pinag-liluhan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang boo cong ala-ala</p> + <p class="verse">caming tatlo'i, tiuasáy na,</p> + <p class="verse">mahusay na maquiquita</p> + <p class="verse">mahal naming haring amá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">O bacá pa caya naman</p> + <p class="verse">ay sa ibon ang dahilan,</p> + <p class="verse">at caya pinahirapan</p> + <p class="verse">sila ang ibig magtangan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun sinabi nila sana</p> + <p class="verse">ang maghauac na ay sila,</p> + <p class="verse">yao'i, gaano na bagá</p> + <p class="verse">di ibigay sa canila.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cayo naua'i, pagpalain</p> + <p class="verse">nang Dios at Ináng Vírgen,</p> + <p class="verse">gaua ninyong di magaling</p> + <p class="verse">ang guinhaua'i, siyang datnin.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nagpanibagong nangusap</p> + <p class="verse">ang príncipeng na sa hirap,</p> + <p class="verse">ó Vírgeng Ináng marilág<br /> + </p> + <p class="verse">amponin mo di man dapat.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aco'i, iyong calarahin</p> + <p class="verse">cay Jesús Anác mong guilio,</p> + <p class="verse">magdalita't, patauarin</p> + <p class="verse">sa manga gaua cong linsil.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At doon sa oras naman</p> + <p class="verse">cun aco ma'i, mama matáy,</p> + <p class="verse">caloloua co'i, hugasan</p> + <p class="verse">nang caniyang dugóng mahal,</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay anó'i, caguinsa-guinsa</p> + <p class="verse">sa pananalangin niya,</p> + <p class="verse">isang matanda'i, eto na</p> + <p class="verse">at nag-uica capagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Don Juan ay pagtiisan</p> + <p class="verse">ang madla mong cahirapan,</p> + <p class="verse">di na malalaong arao</p> + <p class="verse">guinhaua'i, iyong cacamtan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang cataua'i, hinipo na</p> + <p class="verse">at hinilot nanga siya,</p> + <p class="verse">gumaling na capagdaca</p> + <p class="verse">at siya'i, nacatindig na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hayo't, lacad na don Juan</p> + <p class="verse">moui ca sa caharian,</p> + <p class="verse">di pa gumagaling naman</p> + <p class="verse">ang haring iyong magulang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Lumacad na at umalis</p> + <p class="verse">itong príncipeng mariquít,</p> + <p class="verse">lagay ay cahapis-hapis</p> + <p class="verse">damit pa ay punit-punit.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang dumating nga siya</p> + <p class="verse">sa palacio'i, nagtuloy na,</p> + <p class="verse">sa haráp nang haring amá</p> + <p class="verse">at lumuhód capagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang hari'i, di macagalao</p> + <p class="verse">sa catre niyang hihigan,</p> + <p class="verse">at di naquiquilalang tunay</p> + <p class="verse">ang anác na minamahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay sa uala ring magbadyá</p> + <p class="verse">na magsabi sa caniya,</p> + <p class="verse">ang ibong na sa jaula</p> + <p class="verse">ay nangusap capagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Namayagpág at naghusay</p> + <p class="verse">nag-linis na nang catauán,</p> + <p class="verse">balahibo'i, pinalitao</p> + <p class="verse">anaquin ay guintong tunay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At nagcantá nang ganitó</p> + <p class="verse">abá haring don Fernando,</p> + <p class="verse">quilalanin mo ngang totoó</p> + <p class="verse">ang naninicluhod sa iyo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Iyan ang bunsó mong anác</p> + <p class="verse">si don Juan ang pamagát,</p> + <p class="verse">na nagdalita nang hirap</p> + <p class="verse">sa utos mo ay tumupad.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yaong anác mong dalaua</p> + <p class="verse">na inutusang nauna,</p> + <p class="verse">anoma'i, ualang nacuha</p> + <p class="verse">at sila'i, naguing bató pa.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_11" id="Page_11">Páhiná 11</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang ito ay masabi na</p> + <p class="verse">tumaha't, nagbago muna,</p> + <p class="verse">balahibong icalauá</p> + <p class="verse">na mariquit sa nauna.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Saca muling nagpahayág</p> + <p class="verse">abá haring sacdal dilág,</p> + <p class="verse">paquingán di man dapat</p> + <p class="verse">yaong cay don Juang hirap.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang bunsóng anác monghirang</p> + <p class="verse">nagtiis nang cahirapan,</p> + <p class="verse">at siyang nag-alís naman</p> + <p class="verse">batóng balot sa catauan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang masabi nanga itó</p> + <p class="verse">naghaliling panibago,</p> + <p class="verse">nang balahibong icatló</p> + <p class="verse">na capua esmaltado.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At nag-uica nang ganito</p> + <p class="verse">mahal na hari'i, dinguin mo,</p> + <p class="verse">nagsi-oui silang tatló</p> + <p class="verse">sa bahay nang ermitaño.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sila nga ay piniguing pa</p> + <p class="verse">pinacain sa lamesa,</p> + <p class="verse">pinangaralan pa sila</p> + <p class="verse">anác ang siyang capara.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang ito'i, maipahayag</p> + <p class="verse">naghalili namang agád,</p> + <p class="verse">nang balahibong icaapat</p> + <p class="verse">diamante'i, siyang catulad.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang macacain na naman</p> + <p class="verse">itong ermitañong mahal,</p> + <p class="verse">madlang sugat ni don Juan</p> + <p class="verse">pinagaling niyang tanan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang ito'i, masabi na</p> + <p class="verse">tumaha't, naghalili pa,</p> + <p class="verse">balahibong icalimá</p> + <p class="verse">cahalimbaua'i, tumbaga.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nangsila'i lumacad naman</p> + <p class="verse">sa bundóc at caparangan,</p> + <p class="verse">si don Pedro ay nagsaysay</p> + <p class="verse">na patayin si don Juan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Diego'i, sumansala</p> + <p class="verse">yao'i, masamang acala,</p> + <p class="verse">sa búhay na mauauala</p> + <p class="verse">ni don Juang ating mutya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang ito'i, maipagturing</p> + <p class="verse">nitong ibong nagniningning,</p> + <p class="verse">naghalili siyang tambing</p> + <p class="verse">balahibong icaanim.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, lalong cariquitan</p> + <p class="verse">sa icalimang nagdaan,</p> + <p class="verse">mahal na hari paquingán</p> + <p class="verse">cay don Juang cahirapan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ang pinagcaisahan</p> + <p class="verse">nang dalauang tampalasan,</p> + <p class="verse">ay umuguin ang catauan</p> + <p class="verse">sa guitna nang caparangan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang hindi macagalao</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">capagdaca ay iniuan</p> + <p class="verse">aco'i, canilang tinagláy.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang masabi nanga itó</p> + <p class="verse">naghaliling panibago</p> + <p class="verse">balahibong icapitó</p> + <p class="verse">na anaqui ay carbungco.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, siyang catapusán</p> + <p class="verse">mahal na hari'i, paquingán,</p> + <p class="verse">pinagdaanang cahirapan</p> + <p class="verse">nang bunsó mong si don Juan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa malaquing auang lubós</p> + <p class="verse">nang Vírgeng Iná nang Dios,</p> + <p class="verse">isang matanda'i, dumulóg</p> + <p class="verse">at siya'i, tambing guinamót.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hinipo na ang catauán</p> + <p class="verse">at pinag-ayos ang lagay,</p> + <p class="verse">nacatindig na mahusay</p> + <p class="verse">itong príncipeng si don Juan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Caya co di ipaquita</p> + <p class="verse">ang mariquit na hichura,</p> + <p class="verse">ay hindi dumarating pa</p> + <p class="verse">ang sa aquin ay cumuha.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang isa pa haring mahal</p> + <p class="verse">ang anác mong si don Juan,</p> + <p class="verse">siya mo pong pamanahan</p> + <p class="verse">nitong iyong caharian.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang ito'i, masabi na</p> + <p class="verse">nitóng ibong encantada,</p> + <p class="verse">tumahán na nang pagcantá</p> + <p class="verse">hindi na naringig niya.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_12" id="Page_12">Páhiná 12</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang saquít na dinaramdam</p> + <p class="verse">nang haring aquing tinuran,</p> + <p class="verse">parang nagdahilán lamang</p> + <p class="verse">at gumaling ang catauán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang haring si don Fernando</p> + <p class="verse">tinipon na ang consejo,</p> + <p class="verse">at pinaghuntahan dito</p> + <p class="verse">si don Pedro't, si don Diego.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa guinauang caliluhán</p> + <p class="verse">sa capatid nilang hirang,</p> + <p class="verse">cun ano ang catampatang</p> + <p class="verse">parusang dapat ibigay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagot nang calahatán</p> + <p class="verse">destierro'i, ang carampatan,</p> + <p class="verse">nang huag silang mapisan</p> + <p class="verse">sa príncipeng cay don Juan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang cay don Juang matatap</p> + <p class="verse">ang hatol na iguinauad,</p> + <p class="verse">siya ay nagdalang habág</p> + <p class="verse">sa capatid niyang liyág.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Lumapit capagcaraca</p> + <p class="verse">sa harap nang haring amá,</p> + <p class="verse">dinguin nang vuestra alteza</p> + <p class="verse">ang aquing ipagbabadyá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Alang alang sa corona</p> + <p class="verse">at hauac na cetro niya,</p> + <p class="verse">huag nang biguiang parusa</p> + <p class="verse">ang capatid cong dalauá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun sila'i, ipadalá man</p> + <p class="verse">sa malayong caharian,</p> + <p class="verse">di co mababatang tunay</p> + <p class="verse">na hindi paroroonan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Caya haring aming amá</p> + <p class="verse">patauarin na po sila,</p> + <p class="verse">sa Dios ito'i, talagá</p> + <p class="verse">ang guinaua nilang sala.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang di magpatauad naman</p> + <p class="verse">sa guinauáng casalanan,</p> + <p class="verse">ay di rin naman cacamtán</p> + <p class="verse">ang gloria sa calangitán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang sa haring maunaua</p> + <p class="verse">yaóng cay don Juang uica,</p> + <p class="verse">pinatauad alipala</p> + <p class="verse">yaóng dalauang cuhilá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nagsamang nuling mahusay</p> + <p class="verse">doon sa palacio real,</p> + <p class="verse">ang hari nag-uica naman</p> + <p class="verse">sa tatlóng anác na hirang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cayong tatló'i, halinhinan</p> + <p class="verse">sa ibong co'i, magbabantay,</p> + <p class="verse">ang magpaualáng sino man</p> + <p class="verse">macacapalit ang búhay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa cahabaan nang arao</p> + <p class="verse">nang canilang pagbabantay,</p> + <p class="verse">di mauala sa gunam-gunam</p> + <p class="verse">cay don Pedrong cainguitan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang guinaua nilang laláng</p> + <p class="verse">ang dalaua'i, magsasabáy,</p> + <p class="verse">saca hahalili naman</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay nang isang gabí bagá</p> + <p class="verse">ang ora'i, á las doce na,</p> + <p class="verse">guinising na nang dalaua</p> + <p class="verse">ang bunsóng capatid nila.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Juan ang nagbantay</p> + <p class="verse">niyaong gabing calaliman,</p> + <p class="verse">nang magmamadaling arao</p> + <p class="verse">siya'i, agad nagulaylay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang cay don Pedrong nilaláng</p> + <p class="verse">linapitang dahan-dahan,</p> + <p class="verse">yaong jaula at binucsan</p> + <p class="verse">ang ibon ay pinaualán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At saca nga umalis na</p> + <p class="verse">na nag-ualang quibó siya,</p> + <p class="verse">ay niyong mag uumaga</p> + <p class="verse">si don Jua'i, naguising na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ano'i, nang caniyang maquita</p> + <p class="verse">na ang ibon ay uala na,</p> + <p class="verse">sinidlán nang tacot siya</p> + <p class="verse">sa mahal na haring amá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, sucat na pagmasdan</p> + <p class="verse">nang anác na sino pa man,</p> + <p class="verse">sinong di matacot naman</p> + <p class="verse">sa castigo nang magulang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa malaquing tacot niya</p> + <p class="verse">sa búhay na macucuha,</p> + <p class="verse">nagtaanan capagdaca</p> + <p class="verse">at siya'i, umalis na.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_13" id="Page_13">Páhiná 13</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nguni aquin munang lisan</p> + <p class="verse">ang pag-alis ni don Juan</p> + <p class="verse">at ang aquing ipagsaysay</p> + <p class="verse">ang hari niyang magulang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang siya ay maguising na</p> + <p class="verse">nagtuloy nanga sa jaula,</p> + <p class="verse">ang pintó ay nacabucá</p> + <p class="verse">at ang ibon ay uala na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Capagdaca ay tinauag</p> + <p class="verse">ang caniyang tatlóng anác,</p> + <p class="verse">ang dalauang lilo't, sucáb</p> + <p class="verse">siyang lumapit na agád.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Itinanong capagcuan</p> + <p class="verse">ang ibon cung napasaan,</p> + <p class="verse">sagót ni don Pedro't, saysay</p> + <p class="verse">si don Juan ang nagbantay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang nagpauala po'i, siya</p> + <p class="verse">doon sa ibong Adarna,</p> + <p class="verse">at cun cami ngang dalauá</p> + <p class="verse">huag mo pong biguiang sála.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica nang haring mahal</p> + <p class="verse">ay hanapin si don Juan,</p> + <p class="verse">at nang aquing maalaman</p> + <p class="verse">cun sinong may casalanan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yáo nanga't, lumacad na</p> + <p class="verse">magcapatid na dalauá,</p> + <p class="verse">cabunducan ang pinunta</p> + <p class="verse">si don Jua'i, quiniquita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, aquing pabayaan</p> + <p class="verse">na pag-lalacad sa párang,</p> + <p class="verse">ang aquing ipagsaysay</p> + <p class="verse">ang principeng si don Juan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Doon naghinahán siya</p> + <p class="verse">sa bundóc niyong Armenia,</p> + <p class="verse">tantong caliga-ligaya</p> + <p class="verse">sa tanang bundóc na ibá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang cahoy sa caparangan</p> + <p class="verse">cauili-uiling pagmasdan,</p> + <p class="verse">ang damó'i, gayón din naman</p> + <p class="verse">sadyáng nangagdiriquitan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ipagparito co muna</p> + <p class="verse">magcapatid na dalauá,</p> + <p class="verse">ang paghanap sabihin pa</p> + <p class="verse">cay don Juang bunsó nila.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa mabuting capalaran</p> + <p class="verse">sa Dios na calooban,</p> + <p class="verse">canilang napatunguhan</p> + <p class="verse">ang Armeniang cabunducan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Doon nga nila naquita</p> + <p class="verse">ang bunsóng capatid nila,</p> + <p class="verse">si don Diego'i, nag-uica na</p> + <p class="verse">nang ganitong parirala.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun dalhín ta si don Juan</p> + <p class="verse">sa Berbaniang caharian,</p> + <p class="verse">quita ang parurusahan</p> + <p class="verse">nang haring ating magulang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ngayo'i, lalong mabuti pa</p> + <p class="verse">tayong tatló'i, magsasama,</p> + <p class="verse">at huag nating ipaquita</p> + <p class="verse">sa mahal na haring amá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Doon nga tumahan sila</p> + <p class="verse">tatlóng magcapatid bagá,</p> + <p class="verse">ang tuá ay sabihin pa</p> + <p class="verse">sa cabunducang Armenia.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, caguinsa-guinsa</p> + <p class="verse">isang balón ang naquita,</p> + <p class="verse">ibig ni don Juan bagá</p> + <p class="verse">ang lalim mataróc niya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">May lúbid nga sa ibabao</p> + <p class="verse">ang balón nilang dinatnán,</p> + <p class="verse">ay nag-uica si don Juan</p> + <p class="verse">acó ay inyong talian.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sumagót nga si don Diego</p> + <p class="verse">aco'i, matanda sa iyo,</p> + <p class="verse">ang ihulog muna'i, aco,</p> + <p class="verse">ang lalim nang matantó co.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Pedro'i, nagpahayag</p> + <p class="verse">aco'i, matanda sa lahat,</p> + <p class="verse">aco ang siyang marapát</p> + <p class="verse">na sa baló'i, sumiyasat.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At capag aquing tinangtáng</p> + <p class="verse">ang lúbid na iyong tangan,</p> + <p class="verse">hilahin ninyo pagcuan</p> + <p class="verse">nang aco'i, mapaibabao.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tinalian nanga siya</p> + <p class="verse">inahulog capagdaca,</p> + <p class="verse">tatlong puóng dipa bagá.</p> + <p class="verse">ang siyang sinapit niya.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_14" id="Page_14">Páhiná 14</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa malaquing catacután</p> + <p class="verse">ang lúbid agad tinangtáng,</p> + <p class="verse">hinila na sa ibabao</p> + <p class="verse">nang dalauang nagtatangan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At tinanong nanga nila</p> + <p class="verse">cun ano bagang naquita,</p> + <p class="verse">paquingan ninyong dalauá</p> + <p class="verse">ang aquing ipagbabadyá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang balón cong nilusungan</p> + <p class="verse">di co mataróc ang hangán,</p> + <p class="verse">dilím na di ano lamang</p> + <p class="verse">aco ay nahintacutan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ani don Diego naman</p> + <p class="verse">acó ang inyóng talian,</p> + <p class="verse">at nang aquing maalaman</p> + <p class="verse">ang sa balóng cahanganan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tinalian capagdaca</p> + <p class="verse">at siya'i, inihulog na</p> + <p class="verse">tatatló pa lamang dipá</p> + <p class="verse">ang siyang sinapit niya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa malaquing tacot bagá</p> + <p class="verse">ang lubid ay tinangtáng na,</p> + <p class="verse">sa ibabao ay hinila</p> + <p class="verse">nang capatid na dalauá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ani don Juan at saysay</p> + <p class="verse">sa amin ay iyong turan,</p> + <p class="verse">cun inabót mo ang hangán</p> + <p class="verse">nang balón mong linusungan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót ni don Diego naman</p> + <p class="verse">di co masapit ang hangan,</p> + <p class="verse">at sa lubhang cadilimán</p> + <p class="verse">loob co'i, nahintacutan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ani don Juan at turing</p> + <p class="verse">aco ang taliang tambing,</p> + <p class="verse">at aquing sisiyasatin</p> + <p class="verse">itóng balóng sacdal dilím.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tinalian capagdaca</p> + <p class="verse">ang bunsóng capatid nila,</p> + <p class="verse">sa baló'i, inihulog na</p> + <p class="verse">nang capatid na dalaua.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sa historia ngang saysay</p> + <p class="verse">na sa balóng calaliman,</p> + <p class="verse">mahiguit sa isang daan</p> + <p class="verse">na dipá ang casucatán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang siya nga'i, dumating na</p> + <p class="verse">sa fondo nang balón bagá,</p> + <p class="verse">ay quinalág capagdaca</p> + <p class="verse">ang lubid na tali niya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Lumacad na capagcuan</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">isang pintó ang binucsán</p> + <p class="verse">pumasoc na nagtuluyan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">May isang campong maluang</p> + <p class="verse">doo'i, caniyang dinatnán,</p> + <p class="verse">linis ay ualang cabagay</p> + <p class="verse">nang lupang tinatapacan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sari-saring bulaclac</p> + <p class="verse">naroo't, namamacetas,</p> + <p class="verse">diquít ay ualang catulad</p> + <p class="verse">bangó'i, humahalimuyac.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Doon sa pag-libot niya</p> + <p class="verse">sa macetas at sampaga,</p> + <p class="verse">may bahay siyang naquita</p> + <p class="verse">diquít ay ualang capara.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tumauag na capagcuan</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">siya naman ay dinungao</p> + <p class="verse">nang princesang na sa bahay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang maquita'i, binati na</p> + <p class="verse">ang mariquit na princesa,</p> + <p class="verse">bibiguiang arao na maganda</p> + <p class="verse">poon nang tanang sampaga.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anang princesa'i, ganito</p> + <p class="verse">salamat naman sa iyo,</p> + <p class="verse">namamangha ang loob co</p> + <p class="verse">nang iyong pagcaparito.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót nang príncipe't, uica</p> + <p class="verse">abá mariquit na tala,</p> + <p class="verse">pagcaparito co'i, bigla</p> + <p class="verse">dalá nang sintang gahasa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Inalipád sa itaas</p> + <p class="verse">nang malabay niyang pacpac,</p> + <p class="verse">saca po caringat dingat</p> + <p class="verse">sa harapan mo'i, lumagpác.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Caya mahal na diosa</p> + <p class="verse">huag cang mag-ala-ala,</p> + <p class="verse">sa Dios ito'i, talagá</p> + <p class="verse">tangáp ang hain cong sinta.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_15" id="Page_15">Páhiná 15</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagot ni doña Juana</p> + <p class="verse">na cun may tapang cang dalá</p> + <p class="verse">magtulóy na pumanhic ca</p> + <p class="verse">at dini mag-usap quita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Pumanhic na capagcuan</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">at nuha nang silla naman</p> + <p class="verse">ang dalaua'i, nag-agapay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica nang princesa</p> + <p class="verse">doon sa hain mong sinta,</p> + <p class="verse">malaqui cong ala-ala</p> + <p class="verse">sa loob bagáng mag-isa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Saan quita ilalagay</p> + <p class="verse">na iyong pagtataguan,</p> + <p class="verse">at baca icao ay datnan</p> + <p class="verse">nang giganteng tampalasan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yaong lilo at cuhilá</p> + <p class="verse">sa aqu'i, nag-aalaga,</p> + <p class="verse">malaqui co ngayong aua</p> + <p class="verse">sa buhay mong mauauala.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagót ni don Juan</p> + <p class="verse">ualin mo sa gunam-gunam</p> + <p class="verse">at hamac sa aquing camáy</p> + <p class="verse">ang giganteng tampalasan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa pag-uusap nila</p> + <p class="verse">nang príncipe at princesa,</p> + <p class="verse">siya nangang pagdating na</p> + <p class="verse">nang giganteng palamara.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa hagdan nang dumating na</p> + <p class="verse">tinauag si doña Juana,</p> + <p class="verse">amóy manusia aniya</p> + <p class="verse">dito'i, may tauo cang ibá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Jua'i, sumagót nga</p> + <p class="verse">anong dami mong usisa,</p> + <p class="verse">aco ang siyang nagsadyá</p> + <p class="verse">sa princesa mong alagá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anitong gigante naman</p> + <p class="verse">malaqui cong catuaan,</p> + <p class="verse">mayroon acong dinatnan</p> + <p class="verse">na sucat cong icabuhay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagót ni don Juan</p> + <p class="verse">yao'i, sucat mong asahan,</p> + <p class="verse">cun aco'i, iyong mapatay</p> + <p class="verse">pagsil-in ang aquing bangcay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anang gigante at badyá</p> + <p class="verse">cun gayon ay lalaban ca,</p> + <p class="verse">hinauacan capagdaca</p> + <p class="verse">ang espada't, naghamoc na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa mabuting capalaran</p> + <p class="verse">sa Dios na calooban,</p> + <p class="verse">ay napatay ni don Juan</p> + <p class="verse">ang giganteng tampalasan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anang príncipe at badyá</p> + <p class="verse">ó mariquit na princesa,</p> + <p class="verse">anong hinihintay mo pa</p> + <p class="verse">at di pa umalis quita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagót ni doña Juana</p> + <p class="verse">may lumbay rin acong dalá,</p> + <p class="verse">at aquing maiiuan pa</p> + <p class="verse">bunsó cong si Leonora.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nariyan sa cabila naman</p> + <p class="verse">ang siyang quinalalaguian,</p> + <p class="verse">may alilang nagtatangan</p> + <p class="verse">isang serpienteng matapang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ani don Juang masiglá</p> + <p class="verse">dito ay iiuan quita,</p> + <p class="verse">at paroroonan siya</p> + <p class="verse">capatid mong Leonora.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Lumacad na nagtuluyan</p> + <p class="verse">itong príncipeng matapang,</p> + <p class="verse">doon sa icalauang bahay</p> + <p class="verse">sa mata'i, nacasisilao.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang hagda'y, gintong lantay</p> + <p class="verse">cauili-uiling titigan,</p> + <p class="verse">na cun sa lupang ibabao</p> + <p class="verse">ualang catulad cabagay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Napatauo capagdaca</p> + <p class="verse">itong príncipeng masiglá,</p> + <p class="verse">siya namang pagdungao na</p> + <p class="verse">nang princesa Leonora.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang cay don Juang maquita</p> + <p class="verse">ang cariquitan at ganda,</p> + <p class="verse">ito'i, lumalo aniya</p> + <p class="verse">doon cay doña Juana.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Big-yan nang Dios na mahal</p> + <p class="verse">niyong pong magandang arao,</p> + <p class="verse">sagot nang princesa naman</p> + <p class="verse">ay capua maquinabang.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_16" id="Page_16">Páhiná 16</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nguni aco'i, namamangha</p> + <p class="verse">ó príncipeng daraquila,</p> + <p class="verse">lugar na ito'i, lihim nga</p> + <p class="verse">ay baquin mo naunaua.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagót ni don Juan</p> + <p class="verse">ay abá palabang Buan,</p> + <p class="verse">paquinga't, aquing tuturan</p> + <p class="verse">ang sa aquin ay nagtaglay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isang bungang panaguimpan</p> + <p class="verse">sa pagtulog co'i, pumucao,</p> + <p class="verse">ang catulad co't, cabagay</p> + <p class="verse">ang isang pinag-ulapan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sa bungang tulog co nga</p> + <p class="verse">na pumucao sa pag-higa,</p> + <p class="verse">sa ilalim nitong lupa</p> + <p class="verse">ay mayroong isang tála.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At sa aquing pangangarap</p> + <p class="verse">aco'i, agád inalipad,</p> + <p class="verse">camuc-há'i, ibong may pacpác</p> + <p class="verse">dito aco inilagpac.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hindi co nga máalaman</p> + <p class="verse">itó pong lihim na lugar,</p> + <p class="verse">sa Dios na calooban</p> + <p class="verse">cun caya po natutuhan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cayá mahal na princesa</p> + <p class="verse">huag cang mag-ala-ala,</p> + <p class="verse">ang Dios ang may talagá</p> + <p class="verse">cayá tangáp yaring sintá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót nang princesa't, sulit</p> + <p class="verse">magtulóy ca pong pumanhíc,</p> + <p class="verse">at nang iyo pong mabatid</p> + <p class="verse">handóg mong sintá sa dibdib.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Pumanhíc na capagdaca</p> + <p class="verse">itong príncipeng masiglá,</p> + <p class="verse">sa silla ay umupó na</p> + <p class="verse">nag-usap silang dalauá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagót ni Leonora</p> + <p class="verse">tungcól sa alay mong sintá,</p> + <p class="verse">malaquí cong ala-ala</p> + <p class="verse">serpiente'i, cun dumating na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Saan quitá ilalagáy</p> + <p class="verse">na sucat mong pagtaguan,</p> + <p class="verse">nang hindi ca maamuyan</p> + <p class="verse">niyong lilo't, tampalasan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót nang príncipe't, badyá</p> + <p class="verse">huag cang mag-ala-ala,</p> + <p class="verse">ang bahala ay acó na</p> + <p class="verse">sa tacsíl at palamara.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ano ay caguinsa-guinsa</p> + <p class="verse">ang lúpa ay umugong na,</p> + <p class="verse">siyang pagdating pagdaca</p> + <p class="verse">nang serpienteng palamara.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa hagdana'i, lumapit na</p> + <p class="verse">tinauag na si Leonora,</p> + <p class="verse">amóy manusia aniya</p> + <p class="verse">dito'i, may tauo cang ibá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sumagót si don Juan</p> + <p class="verse">sa serpienteng tampalasan,</p> + <p class="verse">yaring espada cong tagláy</p> + <p class="verse">aalis nang iyong búhay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anang serpiente'i, ganitó</p> + <p class="verse">iyan ang siyang hanap co,</p> + <p class="verse">ualang pagsalang totoó</p> + <p class="verse">icao ay bibihaguin co.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ano pa nga at nag-laban</p> + <p class="verse">ang capua lacas, tapang,</p> + <p class="verse">ang príncipe'i, di tamaán</p> + <p class="verse">nang serpienteng tampalasan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang isang catacá-tacá</p> + <p class="verse">sa tacsíl at palamara,</p> + <p class="verse">ang úlo'i, cun mapútol na</p> + <p class="verse">naniniquit na mulí pa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang maguing tatlóng oras na</p> + <p class="verse">ang canilang pagbabaca,</p> + <p class="verse">cay don Juan ay nagbadyá</p> + <p class="verse">ang tacsíl at palamara.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Quita ay magpahingaláy</p> + <p class="verse">nitóng ating pag-lalaban,</p> + <p class="verse">napa-ayon si don Juan</p> + <p class="verse">sa serpienteng tampalasan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa príncipeng pagcalagay</p> + <p class="verse">sa bintanang tapat naman,</p> + <p class="verse">ang princesa ay dumungao</p> + <p class="verse">at siya ay tinauagan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Don Juan ay abutín mo</p> + <p class="verse">itóng mahal na bálsamo,</p> + <p class="verse">at siyang ibubuhos mo</p> + <p class="verse">sa mapupútol na úlo.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_17" id="Page_17">Páhiná 17</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang balang úlong mapugay</p> + <p class="verse">cahit siya'i, lumucsó man</p> + <p class="verse">cun ma agád mong mabusan,</p> + <p class="verse">di mauulí sa lagay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Quinuha na capagdaca</p> + <p class="verse">ang mahal na balsamera,</p> + <p class="verse">at mulíng naghamoc sila</p> + <p class="verse">nang serpienteng palamara.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang maputol na ang anim</p> + <p class="verse">na úlo nang lilo't, tacsíl,</p> + <p class="verse">at di na mauling tambing</p> + <p class="verse">cagalitan ay sabihin.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Lalo nga ang cagalitan</p> + <p class="verse">dito sa princesang mahal,</p> + <p class="verse">at biniguian si don Juan</p> + <p class="verse">nang bálsamong cagamutan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anang serpiente at badyá</p> + <p class="verse">dini sa úlo cong isá,</p> + <p class="verse">na ngayo'i, natitirá pa</p> + <p class="verse">sa búhay ninyo'i, cucuha.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang dalaua'i, nagsagupa</p> + <p class="verse">umulit silang nagbangá,</p> + <p class="verse">ang úlong natitirá nga</p> + <p class="verse">nalaglág agád sa lúpa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Capagdaca ay binusan</p> + <p class="verse">nang bálsamo ni don Juan,</p> + <p class="verse">siya nangang pagcamatáy</p> + <p class="verse">nang serpienteng tampalasan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ani don Juan at badyá</p> + <p class="verse">ó mariquit na princesa,</p> + <p class="verse">anong hinihintáy mo pa</p> + <p class="verse">at hindi umalís quitá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa pagmamadaling tunay</p> + <p class="verse">nang princesang matimtiman,</p> + <p class="verse">ang lobo niyang aliuan</p> + <p class="verse">ang na-isucbit na lamang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Diamanteng singsing niya</p> + <p class="verse">ay naiuan sa lamesa,</p> + <p class="verse">nagsi-alis nanga sila</p> + <p class="verse">dalauang magcasi't, sintá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At canilang dinaanan</p> + <p class="verse">si doña Juanang marangal,</p> + <p class="verse">ang tatló'i, nalis naman</p> + <p class="verse">at sa lúbid nagtuluyan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang sila ay dumating na</p> + <p class="verse">sa lúbid na laan bagá,</p> + <p class="verse">sila ay nangagtáli na</p> + <p class="verse">at hinila capagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang dumating sa ibabao</p> + <p class="verse">ang tatló'i, magcacasabáy,</p> + <p class="verse">si don Diego ay nagsaysay</p> + <p class="verse">narito na si don Juan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cay don Pedrong maquita</p> + <p class="verse">mariquit na Leonora,</p> + <p class="verse">tinablán agád nang sintá</p> + <p class="verse">púso niya't, ala-ala.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Niyong sila'i, aalis na</p> + <p class="verse">at oouí sa Berbania,</p> + <p class="verse">ay nangusap capagdaca</p> + <p class="verse">ang princesa Leonora.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">O don Juang aquing búhay</p> + <p class="verse">ay aquing nacalimutan,</p> + <p class="verse">ang singsing cong minamahal</p> + <p class="verse">sa lamesa ay naiuan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anang príncipe at badyá</p> + <p class="verse">cayo'i, maghintay aniya</p> + <p class="verse">at aquing cucunin muna</p> + <p class="verse">yaong singsing nang princesa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ani doña Leonora</p> + <p class="verse">huag na guilio co't, sintá,</p> + <p class="verse">cun paroon cang mag-isá</p> + <p class="verse">malaqui cong ala-ala.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uinica ni don Juan</p> + <p class="verse">yao'i, masamáng maiuan,</p> + <p class="verse">aquin ngang pagbabalicán</p> + <p class="verse">at aco'i, nahihinayang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa hindi ngani mapiguil</p> + <p class="verse">itong príncipeng butihin,</p> + <p class="verse">ay nagtali nangang tambing</p> + <p class="verse">lumusong na magtuloy rin.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang mayroong sampóng dipá</p> + <p class="verse">ang lúbid na nahugos na,</p> + <p class="verse">ay pinatíd capagdaca</p> + <p class="verse">ni don Pedrong palamara.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di anong casasapitan</p> + <p class="verse">sa gayong lalim na hucay,</p> + <p class="verse">gauang capanganyayaan</p> + <p class="verse">capatid na tampalasan.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_18" id="Page_18">Páhiná 18</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang maquita nang princesa</p> + <p class="verse">guinauá sa casi't, sintá,</p> + <p class="verse">halos manao ang hininga</p> + <p class="verse">sa baló'i, tatalóng sadyá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Agád siyang hinauacan</p> + <p class="verse">ni don Pedrong tampalasan,</p> + <p class="verse">aanhin mo si don Juan</p> + <p class="verse">aco'i, narito rin naman.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang nasoc sa ala-ala</p> + <p class="verse">nang hindi bitiuan siya,</p> + <p class="verse">ang lobong aliuan niya</p> + <p class="verse">caniyang paualán bagá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Quinuha na sa sucbitan</p> + <p class="verse">at inihulog sa húcay,</p> + <p class="verse">nguni't, bago binitiuan</p> + <p class="verse">caniyang pinagbilinan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun nasactan si don Juan</p> + <p class="verse">gamutin mo capagcuan,</p> + <p class="verse">siya'i, aquing hinihintay</p> + <p class="verse">sa caniyang caharian.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Umalis at lumacad na</p> + <p class="verse">magcapatid na dalaua,</p> + <p class="verse">sampong dalauang princesa</p> + <p class="verse">ina-oui sa Berbania.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Atin munang pabayaan</p> + <p class="verse">ang paglalacad sa parang,</p> + <p class="verse">at ang aquing ipagsaysay</p> + <p class="verse">ang hari nilang magulang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yaón ang napanaguimpán</p> + <p class="verse">nang haring Fernandong mahal</p> + <p class="verse">ang anác na si don Juan</p> + <p class="verse">pinag-lilo at pinatáy.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, lisanin cong agád</p> + <p class="verse">na sa haring napangarap,</p> + <p class="verse">at ang aquing ipahayág</p> + <p class="verse">ang apat na naglalacád.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang sila'i, dumating na</p> + <p class="verse">doon sa reinong Berbania,</p> + <p class="verse">sa palacio'i, nagtuloy na</p> + <p class="verse">humarap sa haring amá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Lumuhód na sa harapán</p> + <p class="verse">nang amá nilang magulang,</p> + <p class="verse">canilang ipinagsaysay</p> + <p class="verse">lahat nang pinagdaanan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Juan po'i, hindi na</p> + <p class="verse">na amin siyang naquita,</p> + <p class="verse">itong dalauáng princesa</p> + <p class="verse">ang siya naming nacuha.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At sa lupang calaliman</p> + <p class="verse">doon namin nasumpungán,</p> + <p class="verse">may alagang nagtatangan</p> + <p class="verse">gigante't, serpienteng hunghang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cami ay naquipagbaca</p> + <p class="verse">at lumaban sa canila,</p> + <p class="verse">nang manga-patáy pagdaca</p> + <p class="verse">manga princesa'i, dinalá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang ito'i, mapaquingan</p> + <p class="verse">nang hari nilang magulang,</p> + <p class="verse">di hamac ang catauaán</p> + <p class="verse">at sila'i, benendicionan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Itong hari'i, may tuá man</p> + <p class="verse">sa manga princesang tagláy,</p> + <p class="verse">malaqui ring calumbayan</p> + <p class="verse">sa anác na cay don Juan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nagsitindig capagdaca</p> + <p class="verse">capua tinanong sila,</p> + <p class="verse">na cun alin sa dalauá</p> + <p class="verse">ang maguiguing asaua.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sumagót na capagcuan</p> + <p class="verse">si don Pedrong tampalasa't,</p> + <p class="verse">tinuro sa haring mahal</p> + <p class="verse">si Leonorang timtiman.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Itong mahal na princesa</p> + <p class="verse">lumuhód capagcaraca,</p> + <p class="verse">dinguin nang vuestra alteza</p> + <p class="verse">ang aquing ipagbabadyá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aco po ay palugalán</p> + <p class="verse">manga pitong taón lamang,</p> + <p class="verse">saca aco pacacasal</p> + <p class="verse">sa anác mong minamahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aco'i, biguian mong tambing</p> + <p class="verse">nang isang silid na lihim,</p> + <p class="verse">at doon co tutuparin</p> + <p class="verse">ang panata cong gagauin.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang ito ay mapaquingan</p> + <p class="verse">nitong haring matimtiman,</p> + <p class="verse">caniyang ipinaayunan</p> + <p class="verse">sa princesang cahingian.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_19" id="Page_19">Páhiná 19</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Inilagay nangang tambing</p> + <p class="verse">sa isang silid na lihim,</p> + <p class="verse">at doon nga gaganapin</p> + <p class="verse">ang panata niyang hiling.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Diego't, doña Juana</p> + <p class="verse">iquinasal capagdaca,</p> + <p class="verse">catuaa'i, sabihin pa</p> + <p class="verse">boong reino nang Berbania.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang matapos na</p> + <p class="verse">siyam na arao na fiesta,</p> + <p class="verse">caguluha'i, payapa na</p> + <p class="verse">nitóng daquilang monarca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aquing ipagbalic naman</p> + <p class="verse">sa lobong pinacaualán,</p> + <p class="verse">nang maquita si don Juan</p> + <p class="verse">manga lamóg ang catauán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang guinaua capagdaca</p> + <p class="verse">nitong lobong encantada,</p> + <p class="verse">guinamót pinag-ayos na</p> + <p class="verse">catauáng caaya-aya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ano'i, nang gumaling naman</p> + <p class="verse">at siya nga'i, macagalao,</p> + <p class="verse">ang lobo'i, nuha pagcuan</p> + <p class="verse">nang tatlong botellang hirang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Dalaua'i, tali sa paá</p> + <p class="verse">cagát sa bibig ang isa,</p> + <p class="verse">saca umalis pagdaca</p> + <p class="verse">itong lobong encantada.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nagtulóy na capagcuan</p> + <p class="verse">doon sa ilog nang jordán,</p> + <p class="verse">nagcataóng nalilibang</p> + <p class="verse">yaong manga nagbabantay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinaloc nanga niya</p> + <p class="verse">ang daláng tatlóng botella,</p> + <p class="verse">at lumipád capagdaca</p> + <p class="verse">ito ngang lobong masiglá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hinabol na capagcuan</p> + <p class="verse">niyong tanang nagbabantay,</p> + <p class="verse">ang lobo'i, napailanláng</p> + <p class="verse">at di nila inabutan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang ito'i, dumating naman</p> + <p class="verse">sa príncipeng cay don Juan,</p> + <p class="verse">ang ulo'i, agad binusan</p> + <p class="verse">tuloy hangang talampacan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang siya nga ay mabusan</p> + <p class="verse">tubig na galing sa jordan,</p> + <p class="verse">nagbango't, lumacás naman</p> + <p class="verse">itong príncipeng marangal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Quinuha na niyang tambing</p> + <p class="verse">diamanteng naiuang singsing,</p> + <p class="verse">sa aua nang Ináng Vírgen</p> + <p class="verse">lobo ang nagparaan din.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Jua'i, quinasihan</p> + <p class="verse">nang Dios na Poong mahal,</p> + <p class="verse">nacaahong matiuasáy</p> + <p class="verse">sa balóng quinalalag-yan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang nasoc sa calooban</p> + <p class="verse">nitong príncipeng timtiman,</p> + <p class="verse">moui siyang magtuluyan</p> + <p class="verse">sa caniyang caharian.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa pag-lacad ni don Juan</p> + <p class="verse">sa bundóc at caparangan,</p> + <p class="verse">nagdamdam nang capagalan</p> + <p class="verse">sa tinding sicat nang Arao.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa isang puno nang cahoy</p> + <p class="verse">na malaqui't, mayamung mong</p> + <p class="verse">siya roon ay sumilong</p> + <p class="verse">at humilig naman tuloy.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa calamigan nang hangin</p> + <p class="verse">at tantong caalio-alio,</p> + <p class="verse">ay agad nang nagupiling</p> + <p class="verse">itong príncipeng butihin.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ano ay caguinsa-guinsa</p> + <p class="verse">doon sa pagtulog niya,</p> + <p class="verse">siya nangang pagdating na</p> + <p class="verse">mahal na ibong Adarna.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At sa tapat ni don Juan</p> + <p class="verse">sa cahoy na sinilungan,</p> + <p class="verse">namayagpag at naghusay</p> + <p class="verse">balahibo sa catauán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At saca siya nagcantá</p> + <p class="verse">nang tantong caaya-aya,</p> + <p class="verse">don Juan magbangon na</p> + <p class="verse">sa tulog mo'i, gumising ca,</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa voces na mataguinting</p> + <p class="verse">siya'i, agad na náguising,</p> + <p class="verse">at pinaquingang magaling</p> + <p class="verse">ang sa ibong pagtuturing.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_20" id="Page_20">Páhiná 20</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Malaquí mong ala-ala</p> + <p class="verse">sa princesa Leonora,</p> + <p class="verse">may lalo pa sa caniya</p> + <p class="verse">nang cariquitan at ganda.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Malayo nga rito lamang</p> + <p class="verse">ang caniyang caharian,</p> + <p class="verse">at malapit siyang tunay</p> + <p class="verse">sa sinisicatan nang Arao.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Na cun siya mong macuha</p> + <p class="verse">at iyong mapangasaua,</p> + <p class="verse">dito sa mundo'i, pang-una</p> + <p class="verse">sa cariquitan at ganda.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yaong tatlong princesa</p> + <p class="verse">sa haring Salermong bunga,</p> + <p class="verse">si doña María Blanca,</p> + <p class="verse">ang matandá sa dalaua.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sunód si doña Isabel</p> + <p class="verse">parang maningning na garing,</p> + <p class="verse">si doña Juana'i, gayon din</p> + <p class="verse">ang tala'i, siyang cahambing.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hayo lacad na don Juan</p> + <p class="verse">sa reino nang de los Cristal,</p> + <p class="verse">ipagcacapuri mo naman</p> + <p class="verse">sa haring iyong magulang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang ito ay maringig na</p> + <p class="verse">nitóng príncipeng masiglá.</p> + <p class="verse">naualá sa loob niya</p> + <p class="verse">ang princesa Leonora.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Lumacad na nagtuluyan</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">caniyang pinatunguhan</p> + <p class="verse">sinisicatan nang Arao.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aquing lisanin na muna</p> + <p class="verse">yaong pag-lalacad niya,</p> + <p class="verse">at ang aquing ipagbadyá</p> + <p class="verse">ang princesa Leonora.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Arao, gabi'i, tumatangis</p> + <p class="verse">sa quinalalaguian'i silid,</p> + <p class="verse">ang caniyang sinasambit,</p> + <p class="verse">si don Juang sintá't, ibig.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun caya humingi aco</p> + <p class="verse">nang pitóng taóng término,</p> + <p class="verse">si don Juan ang hintay co</p> + <p class="verse">caya nagtitiis dito.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Na cun hindi ca binuhay</p> + <p class="verse">nang lobo cong pinaualán,</p> + <p class="verse">caloloua mo man lamang</p> + <p class="verse">aco'y paqui-usapan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, itiguil co muna</p> + <p class="verse">pananaghoy nang princesa,</p> + <p class="verse">at ang aquing ipagbadyá</p> + <p class="verse">si don Juan de Berbania.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tatlóng taóng ualang culang</p> + <p class="verse">ang pag-lalacad sa párang,</p> + <p class="verse">hindi niya maalaman</p> + <p class="verse">ang reino nang de los Cristal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa malaquing capalaran</p> + <p class="verse">nang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">ay nasalubong sa daan</p> + <p class="verse">ang isang matandang mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anang príncipe at badyá</p> + <p class="verse">núno'i, magdalang áua ca</p> + <p class="verse">na cun may baon cang dalá</p> + <p class="verse">aco'i, limusan po niya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót nang matanda naman</p> + <p class="verse">mayroon nga acong taglay,</p> + <p class="verse">munting duróg na tinapay</p> + <p class="verse">quinacain co sa daan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Narito't, cumuha ca na</p> + <p class="verse">at nang huag magutom ca,</p> + <p class="verse">nang cay don Juang maquita</p> + <p class="verse">ay nasuclám bagá siya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang tinapay ay maitim</p> + <p class="verse">ang isa pa ay bucbúquin,</p> + <p class="verse">sa malas niya at tingin</p> + <p class="verse">nacasusuclám na canin.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa malaquing cagutuman</p> + <p class="verse">nang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">nuha nang munti lamang</p> + <p class="verse">at para bagang titicmán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang caniyang malasahan</p> + <p class="verse">itong bucbúquing tinapay,</p> + <p class="verse">masarap at malinamnam</p> + <p class="verse">parang cahahango lamang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anitóng matandá bagá</p> + <p class="verse">ang aquing bumbóng na dalá,</p> + <p class="verse">may lamang pulót aniya</p> + <p class="verse">cumuha at uminóm ca.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_21" id="Page_21">Páhiná 21</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Humigop na si don Juan</p> + <p class="verse">nitong pulót nang puquiotan</p> + <p class="verse">ay naualá capagcuan</p> + <p class="verse">ang caniyang cagutuman.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At nulí ngang nag-uica pa</p> + <p class="verse">matandang causap niya,</p> + <p class="verse">diyan sa bumbóng na isá</p> + <p class="verse">may lamáng tubig aniya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Huag mong ubusin lamang</p> + <p class="verse">caunti aco't, iuanan,</p> + <p class="verse">at mahaba pa ngang aráo</p> + <p class="verse">ang pag-lacad co sa párang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang maquita ni don Juan</p> + <p class="verse">yaong bumbóng na may lamán,</p> + <p class="verse">ay isang dulong cauayan</p> + <p class="verse">ang siyang quinalalag-yan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Uica nang principe at badya</p> + <p class="verse">núno po ay maquinig ca,</p> + <p class="verse">cun ito'i, ubusin co na</p> + <p class="verse">munti ma'i, ualang itirá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót nang matandá naman</p> + <p class="verse">inomin mo na don Juan,</p> + <p class="verse">cahit aco'i, maualá man</p> + <p class="verse">huag icao ang magculang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ininóm na ni don Juan</p> + <p class="verse">tubig na camuc-ha'i, cristal,</p> + <p class="verse">sa Dios na calooban</p> + <p class="verse">hindi nagculang munti man.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang caniyang mapagmasdan</p> + <p class="verse">ang tubig ay di nagcuculang,</p> + <p class="verse">ang matandáng ito naman</p> + <p class="verse">segurong may carunungan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Umulit pa ngang nag-uica</p> + <p class="verse">itong príncipeng daquila,</p> + <p class="verse">ugali nang isang bata</p> + <p class="verse">ang magtanong sa matandá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót nang matandá naman</p> + <p class="verse">sabihin mo't, iyong turan,</p> + <p class="verse">ang loob co'i, namaáng</p> + <p class="verse">nang layong pinangalingan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagót ni don Juan</p> + <p class="verse">ganitó po ay paquingan,</p> + <p class="verse">ang aquing pong pinapacay</p> + <p class="verse">ang reino nang de los Cristal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót nang matanda'i, ito</p> + <p class="verse">Jesús na Panginoon co,</p> + <p class="verse">ang pag-lalacad cong ito</p> + <p class="verse">isang daang taóng husto.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hindi co napag-alaman</p> + <p class="verse">ang reino nang de los Cristal.</p> + <p class="verse">iyang hanap mo don Juan</p> + <p class="verse">malayong di ano lamang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nguni't, quita'i, tuturuan</p> + <p class="verse">sundin mo't, huag sumuay,</p> + <p class="verse">lumacad cang magtuluyan</p> + <p class="verse">icapitóng cabunducan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Doon ay inyong daratnán</p> + <p class="verse">isang ermitañong mahal,</p> + <p class="verse">at siya mong pagtanungan</p> + <p class="verse">nang sadyá mong caharian.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Narito't, ngayo'i, cunin mo</p> + <p class="verse">capiraso nang báro co,</p> + <p class="verse">at siyang ipaquita mo</p> + <p class="verse">sa daratnang ermitaño.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun icao ay tatanungin</p> + <p class="verse">nang quinunan mo cun alin,</p> + <p class="verse">ang pangalan mong sabihin</p> + <p class="verse">isang matandáng sugatín.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yao nanga at pumanao</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">caniyang pinatunguhan</p> + <p class="verse">icapitóng cabunducan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, lisanin co muna</p> + <p class="verse">manga, pag-lalacad niya</p> + <p class="verse">at ang aquing ipagbadyá</p> + <p class="verse">ang princesa Leonora.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Parati nang tumatangis</p> + <p class="verse">sa quinalalag-yáng silid,</p> + <p class="verse">ang caniyang sinasambit</p> + <p class="verse">si don Juang sinta't, ibig.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cundi ca guinamot naman</p> + <p class="verse">nang lobo cong binitiuan,</p> + <p class="verse">baquit di pinagbalican</p> + <p class="verse">nang hayop cong inutusan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tatlóng taón nang mahiguit</p> + <p class="verse">yaring aquing pagtitiis,</p> + <p class="verse">saca ang maipagsasapit</p> + <p class="verse">macacasal sa di ibig.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_22" id="Page_22">Páhiná 22</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Diyata matuid naman</p> + <p class="verse">at iyo nang calooban,</p> + <p class="verse">na acó ay mapacasál</p> + <p class="verse">cay don Pedrong tampalasan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, uacás na at hangán</p> + <p class="verse">nang pagtauag co don Juan,</p> + <p class="verse">cun culanging capalaran</p> + <p class="verse">aco'i, di mo na daratnan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, lisanin cong agad</p> + <p class="verse">ang sa princesang pagtauag,</p> + <p class="verse">at ang aquing ipahayag</p> + <p class="verse">ang príncipeng naglalacad.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Limang buang hustó bagá</p> + <p class="verse">yaóng pag-lalacád niya,</p> + <p class="verse">siya namang pagdating na</p> + <p class="verse">sa mariquit na ermita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Doo'i, caniyang dinatnan</p> + <p class="verse">isang ermitañong mahal,</p> + <p class="verse">balbás ay hangang sa bay-uang</p> + <p class="verse">nacatatacot cun tingnán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anang matanda'i, ganitó</p> + <p class="verse">umalis ca manunucsó,</p> + <p class="verse">mahaba nang taón aco</p> + <p class="verse">ualang sumasapit dito.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót ni don Jua't, uica</p> + <p class="verse">nuno'i, huag cang mamangha,</p> + <p class="verse">aco'i, inutusang cusa</p> + <p class="verse">isang mahal na matandá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Narito po't, iyong cuha</p> + <p class="verse">capirasong baro niya,</p> + <p class="verse">sa ermitañong maquita</p> + <p class="verse">ay inabót capagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hinagcán na't, tinangisan</p> + <p class="verse">yaong baro niyang tangan,</p> + <p class="verse">luha sa mata'i, bumucal</p> + <p class="verse">parang agos ang cabagay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At nag-uica nang ganitó</p> + <p class="verse">Jesús na Panginoon co,</p> + <p class="verse">ngayon lamang naquita co</p> + <p class="verse">ang mariquit na baro mo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang hindi co naquita</p> + <p class="verse">catauan mong mapanintá,</p> + <p class="verse">di co nababayaran pa</p> + <p class="verse">ang aquing nagauang sala.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa dibdib ay inilagay</p> + <p class="verse">capirasong barong mahal,</p> + <p class="verse">at sacá tinanong naman</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ano ang sadyá mo bagá</p> + <p class="verse">at cusang naparito ca,</p> + <p class="verse">anang príncipe at badyá</p> + <p class="verse">ganitó po'i, maquinig ca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ani don Juan at sulit</p> + <p class="verse">ermitañong sacdal diquit,</p> + <p class="verse">ang hanap co pong mapilit</p> + <p class="verse">ang reinong de los Cristales.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagót nang ermitaño</p> + <p class="verse">Jesús na Panginoon co,</p> + <p class="verse">limang daang taón aco</p> + <p class="verse">nang pagcatahán co rito.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay hindi co naalaman</p> + <p class="verse">ang reino nang de los Cristal,</p> + <p class="verse">at malayong caharian</p> + <p class="verse">ang hanap mong pinapacay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tingnán cun sa aquing sacop</p> + <p class="verse">sa hayop cong nangag-libot,</p> + <p class="verse">cun canilang naa-abot</p> + <p class="verse">cahariang cristalinos.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa pintó ay lumapit na</p> + <p class="verse">campana'i, tinugtog niya,</p> + <p class="verse">nagsidating capagdaca</p> + <p class="verse">madlang hayop na lahat na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Doon sa pagcacapisan</p> + <p class="verse">nang lahat niyang familiar,</p> + <p class="verse">itinanong capagcuan</p> + <p class="verse">nitong ermitañong mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa inyong paglibot diyan</p> + <p class="verse">sa bundóc at caparangan,</p> + <p class="verse">sino ang naca-aalam</p> + <p class="verse">niyong reinong de los Cristal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagót nang calahatán</p> + <p class="verse">hindi namin naalaman,</p> + <p class="verse">at malayong caharian</p> + <p class="verse">ang iyo pong catanungan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sampong olicornio bagá</p> + <p class="verse">na hari nilang lahat na,</p> + <p class="verse">hindi rin macapagbadyá</p> + <p class="verse">niyong reinong hanap niya.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_23" id="Page_23">Páhiná 23</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica nang ermitaño</p> + <p class="verse">don Juan ay narinig mo,</p> + <p class="verse">cahima't, ang familiar co</p> + <p class="verse">di masabi ang hanap mo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ngayon quita'i, tuturuan</p> + <p class="verse">sundin mo't, huag sumuay,</p> + <p class="verse">paroon cang magtuluyan</p> + <p class="verse">icapitóng cabunducan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Itong baro ay dalhin mo</p> + <p class="verse">sa bundóc na icapitó,</p> + <p class="verse">at siyang ipaquita mo</p> + <p class="verse">sa daratnáng ermitaño.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At tinauag nanga rito</p> + <p class="verse">yaong haring olicornio,</p> + <p class="verse">itong príncipe'i, dalhin mo</p> + <p class="verse">sa mabunying capatid co.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Juan ay sumacay</p> + <p class="verse">sa olicorniong licuran,</p> + <p class="verse">lumacad na nagtuluyan</p> + <p class="verse">hangang sumapit sa pacay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang sila nga'i, dumating na</p> + <p class="verse">sa sadyá nilang talaga,</p> + <p class="verse">doon na iniuan siya</p> + <p class="verse">olicornio'i, nagbalic na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Jua'i, capagdaca</p> + <p class="verse">nagtuluyan sa ermita,</p> + <p class="verse">sa ermitañong maquita</p> + <p class="verse">ay tinanong naman siya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Icao baga'i, ali't, sino</p> + <p class="verse">naparitong manunucsó,</p> + <p class="verse">aco'i, malaon na rito</p> + <p class="verse">ualang naquiquitang tauo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagót ni don Juan</p> + <p class="verse">ualín po ang cagalitan,</p> + <p class="verse">naririto'i, iyong tingnán</p> + <p class="verse">capirasong barong mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa ermitañong maquita</p> + <p class="verse">ang damit na mahalagá,</p> + <p class="verse">pinalapit nanga siya</p> + <p class="verse">at quinuha capagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Pagca-abót ay hinagcán</p> + <p class="verse">at caniyang tinangisan,</p> + <p class="verse">at ang uicang binitiuan</p> + <p class="verse">calunos-lunos paquingán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Juan ay nagtacá</p> + <p class="verse">sa ermitañong naquita,</p> + <p class="verse">lumalo pa nga sa isa</p> + <p class="verse">dalang catandaan bagá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang balbás niya sa baba</p> + <p class="verse">ay sumasayad sa lupa,</p> + <p class="verse">balahibo'i, mahahaba</p> + <p class="verse">mapuputi namang paua.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At nag-uica nang ganitó</p> + <p class="verse">ang matandang ermitaño,</p> + <p class="verse">sino bagáng quinunan mo</p> + <p class="verse">mahalagáng barong itó.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót ni don Jua't, badyá</p> + <p class="verse">nuno po ay maquinig ca,</p> + <p class="verse">sa aquin ang may padalá</p> + <p class="verse">ermitañong matanda na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagót nang ermitaño</p> + <p class="verse">don Juan ay sabihin mo,</p> + <p class="verse">ang sadyá mo ay cun anó</p> + <p class="verse">nang iyong pagcaparito.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagót ni don Juan</p> + <p class="verse">ganito po ay paquingán</p> + <p class="verse">ang sadyá co po at pacay</p> + <p class="verse">ang reino nang de los Cristal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anang matanda'i, ganitó</p> + <p class="verse">ang pagcatahan co rito,</p> + <p class="verse">nang aco'i, mag-ermitaño</p> + <p class="verse">ualóng daang taóng hustó.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay hindi co naalaman</p> + <p class="verse">cahariang de los Cristal,</p> + <p class="verse">anhin co'i, malayong lugar</p> + <p class="verse">ang sadyá mong linalacbay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tingnán cun sa aquing sacop</p> + <p class="verse">ibong naglipád sa bundóc,</p> + <p class="verse">cun canilang na aabot</p> + <p class="verse">yaong reinong cristalinos.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa pintua'i, lumapit na</p> + <p class="verse">campana'i, tinugtóg niya,</p> + <p class="verse">tanang ibo'i, capagdaca</p> + <p class="verse">nagcatipong para-para.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anang ermitaño naman</p> + <p class="verse">sa inyong pag-liliparan,</p> + <p class="verse">di ninyó natatausán</p> + <p class="verse">ang reino nang de los Cristal.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_24" id="Page_24">Páhiná 24</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagót ngani nang lahat</p> + <p class="verse">hindi namin natatatap,</p> + <p class="verse">at malayong di hamac</p> + <p class="verse">yaong cristalinong ciudad.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Umuling nag-uica siya</p> + <p class="verse">cung husto silang lahat na,</p> + <p class="verse">ay nagbilang capagdaca</p> + <p class="verse">uala ang ibong aguila.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, caguin-guinsa</p> + <p class="verse">sa pag-uusapan nila,</p> + <p class="verse">siya nangang pagdating na</p> + <p class="verse">nang ibong haring águila.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang dumating ay pabagsác</p> + <p class="verse">sa pagod na dili hamac,</p> + <p class="verse">ang ermitaño'i, nangusap</p> + <p class="verse">sa laquing galit na hauac.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Na ang uica bagá niya</p> + <p class="verse">doon sa ibong águila,</p> + <p class="verse">baquit icao'i, nahulí pa</p> + <p class="verse">sa iyong manga familia.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Dili bagá iyong unaua</p> + <p class="verse">itong tunóg nang campana,</p> + <p class="verse">saan man naroong lupa,</p> + <p class="verse">ay oouí cayong biglá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót nang águila't saysay</p> + <p class="verse">panginoon naming mahal,</p> + <p class="verse">malayo pong pinagmulán</p> + <p class="verse">caya di nila casabáy.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anang ermitaño naman</p> + <p class="verse">sabihin mo't, iyong turan,</p> + <p class="verse">ang pinagmulán mong lugar</p> + <p class="verse">at nang aquing maalaman.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót nang águila't, sulit</p> + <p class="verse">ermitañong sacdal diquit,</p> + <p class="verse">pinangalingang cong tiquís</p> + <p class="verse">ang reinong del los Cristales.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Caninang umaga lamang</p> + <p class="verse">aco ay nag-aalmusál,</p> + <p class="verse">sa isang peras na mahal</p> + <p class="verse">na ang lasa'i, malinamnám.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Bahag-ya cong naringig nga</p> + <p class="verse">yaong tunóg nang campana,</p> + <p class="verse">ay lumipád acong biglá</p> + <p class="verse">capagala'i, di cauasa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagót nang ermitaño</p> + <p class="verse">don Juan ay naringig mo,</p> + <p class="verse">at doon nangaling itó</p> + <p class="verse">sa reinong hinahanap mo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Uica sa águila'i, ito:</p> + <p class="verse">ang príncipe ay dalhin mo,</p> + <p class="verse">isang buan sa banta co</p> + <p class="verse">doo'i, sasapit na cayó.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagót nang águila</p> + <p class="verse">isang bua'i macucuha,</p> + <p class="verse">darating pong ualang sala</p> + <p class="verse">sa baño ni doña María.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Agad nangang nagpadaquip</p> + <p class="verse">niyong ibong maliliit,</p> + <p class="verse">siyang babauning tiquis</p> + <p class="verse">sa pagpanao at pag-alís.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tatlóng daan na duruan</p> + <p class="verse">ang siyang pinagtuhugan,</p> + <p class="verse">at ang balang isa naman</p> + <p class="verse">limang libong ualang culang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Balang isang tuhog bagá</p> + <p class="verse">isang ibon ang may dalá,</p> + <p class="verse">ito ay baong talagá</p> + <p class="verse">na cacanin nang águila.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Jua'i, pinasacáy</p> + <p class="verse">na sa águilang licorán,</p> + <p class="verse">canilang pinatunguhan,</p> + <p class="verse">sinisicatan nang Arao.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tanang naquiquita lamang</p> + <p class="verse">nang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">ang langit at caragatan</p> + <p class="verse">ualang lupang natatanao.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Doon sa sanbuang arao</p> + <p class="verse">pag-lipád na ualang tahán,</p> + <p class="verse">naubos nacaing tanan</p> + <p class="verse">ang tatlóng daang duruan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang maubos na</p> + <p class="verse">yaong baon nilang dalá,</p> + <p class="verse">siya nang pagdating nila</p> + <p class="verse">sa baño ni doña María.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Niyong oras nang vísperas</p> + <p class="verse">nang si don Jua'i, ilapág,</p> + <p class="verse">ang águila ay nangusap</p> + <p class="verse">ito ang ipinahayag:</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_25" id="Page_25">Páhiná 25</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Dito na quita iiuan</p> + <p class="verse">ay magtago ca don Juan,</p> + <p class="verse">nang hindi ca mamalayan</p> + <p class="verse">nang manga princesang mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At mamayang á las cuatro</p> + <p class="verse">ualang sala't, paririto,</p> + <p class="verse">mahal na princesang tatló</p> + <p class="verse">na maliligo sa baño.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di mo bagá naquiquita</p> + <p class="verse">bañong paliguan nila,</p> + <p class="verse">may sariling titig-isa</p> + <p class="verse">at hindi nga magsasama.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Magcacaparis nang gayác</p> + <p class="verse">calapati ang catulad,</p> + <p class="verse">doon sa cahoy na peras</p> + <p class="verse">ay magsisi-dapong lahat.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Paalam aco don Juan</p> + <p class="verse">dito na quita iiuan,</p> + <p class="verse">bilin co'i, iyong tandaan</p> + <p class="verse">huag mong calilimutan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nagtago na si don Juan</p> + <p class="verse">sa baño ngang paliguan,</p> + <p class="verse">at nang hindi mamalayan</p> + <p class="verse">cahit sila'i, pumanhic man.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, caguinsa-guinsa</p> + <p class="verse">oras nang á las cuatro na,</p> + <p class="verse">ay dumating capagdaca</p> + <p class="verse">ang tatlóng manga princesa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Dumapo na silang agad</p> + <p class="verse">doon sa cahoy na peras,</p> + <p class="verse">at capua nagsilapág</p> + <p class="verse">manga damit ay hinubád.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang cay don Juang maquita</p> + <p class="verse">yaong si doña María,</p> + <p class="verse">ang cariquitan at gandá</p> + <p class="verse">nacasisilao sa matá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Naghubád na capagcuan</p> + <p class="verse">damit calapating hirang,</p> + <p class="verse">lumusong na nagtuluyan</p> + <p class="verse">sa bañong paliguan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang guinaua capagdaca</p> + <p class="verse">nitong príncepeng magsiglá,</p> + <p class="verse">marahang quinuha niya</p> + <p class="verse">damit ni doña María.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At nagtagong uli siya</p> + <p class="verse">nang hindi bagá maquita,</p> + <p class="verse">nang umahon ang princesa</p> + <p class="verse">ang damit niya'i, uala na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sabihin pa nga ang galit</p> + <p class="verse">nitong princesang mariquít,</p> + <p class="verse">nang di maquita ang damit</p> + <p class="verse">ito ang ipinagsulit.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sino cayang lapastangan</p> + <p class="verse">ang naparitong nagnacao,</p> + <p class="verse">ó baca ang criado naman</p> + <p class="verse">nang haring aquing magulang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun sino man siya't, alin</p> + <p class="verse">ay ang sucat pag-isipin,</p> + <p class="verse">aco'i, pag-iiuang tambing</p> + <p class="verse">manga capatid cong guilio.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang maguing isang oras na</p> + <p class="verse">sa damit niya'i, pagquita,</p> + <p class="verse">siya namang paglitáo na</p> + <p class="verse">nitong príncipeng masiglá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Lumuhód na sa harapán</p> + <p class="verse">na haluquipquip ang camáy,</p> + <p class="verse">cordero'i, siyang cabagay</p> + <p class="verse">at nangusap nang malubay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">O mariquit na bathala</p> + <p class="verse">cometang nabá sa lupa,</p> + <p class="verse">magdala ca ngayong aua</p> + <p class="verse">sa aquing ipag-uiuica.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aba mariquit na Fénix</p> + <p class="verse">at Buang sacdal nang lamíg,</p> + <p class="verse">sa aquing tinagis-tinagis</p> + <p class="verse">matá mo po ay ititig.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hindi co po maguing sala</p> + <p class="verse">ang sa damít mo'i, pagcuha,</p> + <p class="verse">at ugali nang may sintá</p> + <p class="verse">quiquita nang daan bagá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Alin naman cayang búhay</p> + <p class="verse">mahiguit sa sang-libo man,</p> + <p class="verse">na sa galit mo pong tangan</p> + <p class="verse">hindi alising paminsan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Caya mahal na princesa</p> + <p class="verse">cun may galit ca pong dalá,</p> + <p class="verse">aco ay natatalagá</p> + <p class="verse">sa bala mong iparusa.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_26" id="Page_26">Páhiná 26</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagot nang princesang mahal</p> + <p class="verse">cahit aco'i, may galit man,</p> + <p class="verse">ay sa iyong pagcalagay</p> + <p class="verse">nagdalá nang caauaan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aling bagsic nang justicia</p> + <p class="verse">ang magbibigay parusa,</p> + <p class="verse">sa pacumbabang may sala</p> + <p class="verse">dapat ang misericordia.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun ang apóy na mainit</p> + <p class="verse">nagniningas na masaquit,</p> + <p class="verse">capag-sinubhán nang tubig</p> + <p class="verse">mamamatay siyang pilit.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">May galit man ang loob co</p> + <p class="verse">sa damit cong quinuha mo,</p> + <p class="verse">napaui ngayong totoo</p> + <p class="verse">dahil diyan sa anyó mo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nguni't, aco'i, tabi naman</p> + <p class="verse">sa iyo príncipeng mahal,</p> + <p class="verse">alin bagang caharian</p> + <p class="verse">ang iyong pinangalingan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót ni don Jua't, badyá</p> + <p class="verse">ó bulaclac nang sampaga,</p> + <p class="verse">ang pinagmulan cong sadyá</p> + <p class="verse">ang reino po nang Berbania.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Naparito at naglacbáy</p> + <p class="verse">sa iyo pong caharian,</p> + <p class="verse">bulá ang aquing sinac-yán</p> + <p class="verse">sa guitna nang caragatan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Caya mahal na princesa</p> + <p class="verse">damit mo po'i, abot cuha,</p> + <p class="verse">at baca pa ipagdusa</p> + <p class="verse">nang búhay co't, caloloua.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Caya cun uala ring daan</p> + <p class="verse">ang sinta cong pinag-lacbáy,</p> + <p class="verse">ibig co pa aquing mamatáy</p> + <p class="verse">dini po sa aquing lagay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagót nang princesa</p> + <p class="verse">ó don Juan de Berbania,</p> + <p class="verse">ngayon mo nga maquiquita</p> + <p class="verse">tunay na aquing pagsintá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Dini sa camay cong canan,</p> + <p class="verse">magtindig ca at tumangan,</p> + <p class="verse">at ito ang tandang tunay</p> + <p class="verse">nang pagsintá cong matibay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nagtindig na si don Juan</p> + <p class="verse">capagdaca'i, hinauacan,</p> + <p class="verse">yaong marangal na camáy</p> + <p class="verse">at umupong nag-agapay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uinica sa caniya</p> + <p class="verse">ó don Juang aquing sintá,</p> + <p class="verse">paquingan at manainga</p> + <p class="verse">sa aquing ipagbabadyá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Pagmalasin mo at tingnan</p> + <p class="verse">manga batóng nalalagáy.</p> + <p class="verse">siyang nacabacod lamang</p> + <p class="verse">sa aming palacio real.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Iyan nga'i, tanong lahat na</p> + <p class="verse">sadyá'i, sa pangangasaua,</p> + <p class="verse">panang enengcanto sila</p> + <p class="verse">nang haring poon cong amá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nariya'i, manga príncipe</p> + <p class="verse">caballero't, manga conde,</p> + <p class="verse">pauang nangaduahagui</p> + <p class="verse">sintá nila'i, di nangyari.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sila ay naguing talunan</p> + <p class="verse">naraig sa carunungan,</p> + <p class="verse">nang haring aquing magulang</p> + <p class="verse">naguing bató ang catauán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nagsiparito't, nag-lacbay</p> + <p class="verse">ay iyong pacatandaan,</p> + <p class="verse">itanim sa gunam-gunam</p> + <p class="verse">at huag mong calilimutan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Na mamayang á las cinco</p> + <p class="verse">maguiguising na seguro,</p> + <p class="verse">mahal na haring amá co</p> + <p class="verse">ay maquiquita ca dito.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun icao ay tatanungin</p> + <p class="verse">pinagsadyá mo'i, cun alin,</p> + <p class="verse">ang iyo namang sabihin</p> + <p class="verse">mangangasaua ang hinguil.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At cung tauaguin, ca namang</p> + <p class="verse">manhic sa palacio real,</p> + <p class="verse">huag magtulóy don Juan</p> + <p class="verse">at icao ay mamamatáy.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang iyong isagot lamang</p> + <p class="verse">sa haring aquing magulang,</p> + <p class="verse">acó po ay pag-utusan</p> + <p class="verse">nang emperador cong mahal.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_27" id="Page_27">Páhiná 27</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Bala niyang ipag-uica</p> + <p class="verse">aminin mo namang paua,</p> + <p class="verse">hindi icao ang gagauá</p> + <p class="verse">at aco'i, siyang bahala.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Paalam aco don Juan</p> + <p class="verse">quita muna'i, malilisan.</p> + <p class="verse">at mamayang gabi naman</p> + <p class="verse">saca quita babalican.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Umalis na capagdaca</p> + <p class="verse">yaon ngang tatlóng princesa,</p> + <p class="verse">ay siyang pagcaguising na</p> + <p class="verse">nang haring canilang ama.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang maquita si don Juan</p> + <p class="verse">nang haring Salermong mahal</p> + <p class="verse">tinanong na capagcuan</p> + <p class="verse">cun anó ang sadyá't, pacay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót ni don Jua't, tugón</p> + <p class="verse">ó hari cong panginoon,</p> + <p class="verse">icao po ay biguian ngayon</p> + <p class="verse">Dios nang magandang hapon.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagót nang haring mahal</p> + <p class="verse">salamat na ualang hangan,</p> + <p class="verse">sabihin mo't, iyong turan</p> + <p class="verse">ang sadyá mo't, pinag-lacbay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ani don Juan at badyá</p> + <p class="verse">ó daraquilang monarca,</p> + <p class="verse">ang sadyá co pong talagá</p> + <p class="verse">hinguil sa pangangasaua.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun baga maguiguing dapat</p> + <p class="verse">ang Berbania cong ciudad,</p> + <p class="verse">masama't, mapaquilangcap</p> + <p class="verse">sa iyong coronang hauac.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica nang haring mahál</p> + <p class="verse">icao ay pumanhic naman,</p> + <p class="verse">at quita'i, magsalitaan</p> + <p class="verse">dini sa palacio real.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagót ni don Juan</p> + <p class="verse">iyan po'i, di pasasaan,</p> + <p class="verse">ang hintay co'i, pag-utusan</p> + <p class="verse">nang aquing macacayanan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang sa haring mapaquingan</p> + <p class="verse">ay tinauag capagcuan,</p> + <p class="verse">yaong criado niyang hirang</p> + <p class="verse">ito ang siyang tinuran.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ngayon din magmarali ca</p> + <p class="verse">isang salóp na trigo'i, muha,</p> + <p class="verse">aquing susubuquin bagá</p> + <p class="verse">nagsadyáng mangangasaua.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang dumating na</p> + <p class="verse">ang trigong ipinacuha,</p> + <p class="verse">don Juan ay sumunod ca</p> + <p class="verse">sa útos co ngang lahat na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At cun di mo masunod nga</p> + <p class="verse">ang aquing ipagagaua,</p> + <p class="verse">ualáng pagsalang daquila</p> + <p class="verse">ang búhay mo'i, mauauala.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Itong trigo ay cunin mo</p> + <p class="verse">pag-ingatan mong totoo,</p> + <p class="verse">sasabihin co sa iyo</p> + <p class="verse">ang lahat nang gagauin mo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Itong bundóc na mataas</p> + <p class="verse">tibaguin mo nang mapatag,</p> + <p class="verse">at doon mo nga icalat</p> + <p class="verse">itong trigong aquing hauac.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ngayon din iyong itanim</p> + <p class="verse">gabing ito'i, tumubo rin,</p> + <p class="verse">sa gabing ito'i, gayon din</p> + <p class="verse">iyo namang aanihin.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At sa gabing ito naman</p> + <p class="verse">ay gagauin mong tinapay,</p> + <p class="verse">sa lamesa co'i, maguisnan</p> + <p class="verse">cacanin co sa almusal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Quinuha na ni don Juan</p> + <p class="verse">yaóng trigong ibinigay,</p> + <p class="verse">doon sa porterong bahay</p> + <p class="verse">biniguian nang tatahanan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica nang secretario</p> + <p class="verse">sampóng manga consejero,</p> + <p class="verse">ano baga't, naparito</p> + <p class="verse">ang príncipeng locó-locó.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At hindi na nahinayang</p> + <p class="verse">sa iningat niyang búhay,</p> + <p class="verse">uala ngang pagsalang tunay</p> + <p class="verse">na di siya mamamatáy,</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anó'i, nang magabi na</p> + <p class="verse">oras ay á las seis na,</p> + <p class="verse">itong si doña María</p> + <p class="verse">ay guló ang ala-ala.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_28" id="Page_28">Páhiná 28</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Caniyang pinag-lalangán</p> + <p class="verse">hari at consejong tanan,</p> + <p class="verse">pinatulog na mahusay</p> + <p class="verse">isa man ay ualang malay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Siya ngang pagpanaog na</p> + <p class="verse">nang mariquit na princesa,</p> + <p class="verse">at pinaroonán niya</p> + <p class="verse">si don Juang casi't, sintá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Capagdating ay nagcamay</p> + <p class="verse">at saca tinanong naman</p> + <p class="verse">na cung anong cautusán</p> + <p class="verse">nang hari niyang magulang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anang príncipe at badyá</p> + <p class="verse">poon cong doña María,</p> + <p class="verse">ang utos nang iyong amá</p> + <p class="verse">ganito ay maquinig ca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Itong trigo'i, ibinigay</p> + <p class="verse">sa aqui't, itaním co rao,</p> + <p class="verse">at sa gabing ito naman</p> + <p class="verse">mamunga't, maguing tinapay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót ni doña María</p> + <p class="verse">don Jua'i, bayaan mo na,</p> + <p class="verse">at hindi mahihiya ca</p> + <p class="verse">doon sa hari cong amá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Saan patutungo naman</p> + <p class="verse">ang sa haring carunungan,</p> + <p class="verse">na májica negra lamang</p> + <p class="verse">ang caniyang tinatangnan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sa cay doña María</p> + <p class="verse">hauac ay májica blanca,</p> + <p class="verse">ang dunong nang haring amá</p> + <p class="verse">ay tinalo nga niya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica niya, at saysay</p> + <p class="verse">icao ay magpahingalay,</p> + <p class="verse">at malaquing iyong pagal</p> + <p class="verse">sa layo mong pinagmulán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang lumalim na</p> + <p class="verse">hating gabing tahimic na,</p> + <p class="verse">pinalabas nang princesa</p> + <p class="verse">carunungang ingat niya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Oras ding yao'i, napatag</p> + <p class="verse">itong bundóc na mataas,</p> + <p class="verse">isinabog niyang lahat</p> + <p class="verse">ang trigong caniyang hauac.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang isang catacá-tacá,</p> + <p class="verse">lacás nang májica blanca,</p> + <p class="verse">bagong isinasabog pa</p> + <p class="verse">oras ding yao'i, namunga.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang oras ding yao'i, agád</p> + <p class="verse">itong trigo ay guinapas,</p> + <p class="verse">maraming umaalagád</p> + <p class="verse">oras ding yao'i, nalugas.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, salicsihang paua</p> + <p class="verse">manga inchic ang nagáua,</p> + <p class="verse">pucpóc magcabi-cabila</p> + <p class="verse">ingay na ualang camuc-há.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang oras na á las cuatro</p> + <p class="verse">isinoot na sa horno,</p> + <p class="verse">sabihin bagá ang guló</p> + <p class="verse">niyong caramihang tauo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Niyong ngang á las cinco na</p> + <p class="verse">ang tinapay ay luto na,</p> + <p class="verse">hinango capagcaraca</p> + <p class="verse">cay doña Maríang quinuha.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nanhic sa palacio real</p> + <p class="verse">sa lamesa'i, inilagay,</p> + <p class="verse">sa cuarto'i, nagtuluyan</p> + <p class="verse">at natulog capagcuan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang maguising na</p> + <p class="verse">itong daquilang monarca,</p> + <p class="verse">ay nagtuloy sa lamesa</p> + <p class="verse">ang tinapay ay naquita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang damputin ang tinapay</p> + <p class="verse">ay napaso pa ang camáy,</p> + <p class="verse">at bagong hinango lamang</p> + <p class="verse">sa hornong pinaglutuan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nanguilalás nanga rito</p> + <p class="verse">ang hari 't, consejero,</p> + <p class="verse">marunong yatang totoo</p> + <p class="verse">itong bagong naparito.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun caniyang nagaua man</p> + <p class="verse">ang hiniling cong tinapay,</p> + <p class="verse">sa iba cong cautusán</p> + <p class="verse">ay siya nga'i, mamamatáy.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang matapos na</p> + <p class="verse">don Jua'i, tinauag niya,</p> + <p class="verse">naparoon capagdaca</p> + <p class="verse">at siya'i, naquipagquita.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_29" id="Page_29">Páhiná 29</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica nang haring mahal</p> + <p class="verse">pumanhic cang magtuluyan,</p> + <p class="verse">isinagót niya naman</p> + <p class="verse">aco po ay pag-utusan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Capagcaraca'i, quinuha</p> + <p class="verse">ang frascong iningat niya,</p> + <p class="verse">ang hari ay nanaog na</p> + <p class="verse">ang príncipe ay casama.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Don Juan ngayo'i, tingna mo</p> + <p class="verse">ang aquing hauac na frasco,</p> + <p class="verse">at ang nasisilid dito</p> + <p class="verse">labing-dalauang negrito.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, aquing pauaualán</p> + <p class="verse">sa tubig nang caragatan,</p> + <p class="verse">isilíd mong ulí naman</p> + <p class="verse">sa frascong quinalalag-yan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isa ma'i huag magculang</p> + <p class="verse">sa negritong pauaualán,</p> + <p class="verse">huag namang mapalita't,</p> + <p class="verse">capalit ang iyong búhay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Pinaualán nanga rito</p> + <p class="verse">labing dalauang negrito,</p> + <p class="verse">at nag-uica nang ganitó</p> + <p class="verse">ang haring si don Salermo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa umagang mag-almusál</p> + <p class="verse">sa lamesa cong cacanan,</p> + <p class="verse">maquiquitang ualang culang</p> + <p class="verse">negritos cong pauaualán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang frasco'i, ibinigay na</p> + <p class="verse">cay don Juan nang monarca,</p> + <p class="verse">at sa palacio'i, nanhic na</p> + <p class="verse">saca tambing nagpahinga.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang magabi na</p> + <p class="verse">oras nang Ave María,</p> + <p class="verse">dumating na capagdaca</p> + <p class="verse">ang mariquit na princesa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tinanong na si don Juan</p> + <p class="verse">ni doña Maríang hirang,</p> + <p class="verse">na cun anóng cautusán</p> + <p class="verse">nang haring caniyang magulang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót ni don Jua't, badyá</p> + <p class="verse">ó poon co't, aquing sintá,</p> + <p class="verse">ganito'i, paquingan niya</p> + <p class="verse">utos nang mahal mong amá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Negrito niyang laruán</p> + <p class="verse">sa tubig ay pinaualán,</p> + <p class="verse">itong frasco ay iniuan</p> + <p class="verse">at mulí cong isilid dao.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Na hustong labing-dalauá</p> + <p class="verse">ang negritos na lahat na.</p> + <p class="verse">capag nagculang nang isa</p> + <p class="verse">búhay co ang cahalagá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagót ni doña María</p> + <p class="verse">ó don Juang aquing sintá,</p> + <p class="verse">cun yaón ang utos niya</p> + <p class="verse">huag cang mag-ala-ala,</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Gasino yaong familiar</p> + <p class="verse">nang haring aquing magulang,</p> + <p class="verse">capag aquing tinauagan</p> + <p class="verse">ay lalapit silang tanán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang dalaua'i, nag-agapay</p> + <p class="verse">at sila'i, nagpapanayám,</p> + <p class="verse">hangang sa madaling arao</p> + <p class="verse">nang canilang salitaan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At niyong á las cuatro na</p> + <p class="verse">ay nag-uica ang princesa,</p> + <p class="verse">ó don Juang aquing sintá</p> + <p class="verse">ang ilao dalhin mo muna.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang frasco'i, dalhin mo bagá</p> + <p class="verse">sa dagat quita'i, tumugpá.</p> + <p class="verse">yao nanga't, lumacad na</p> + <p class="verse">dalauang magcasi't, sintá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Lumusong silang nagsabay</p> + <p class="verse">at ang frasco'i, iniumang,</p> + <p class="verse">saca niya tinauagan</p> + <p class="verse">ang negritong calahatán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Balang mahulí sa inyo</p> + <p class="verse">nang pagpasoc nga sa frasco,</p> + <p class="verse">cahit na sa tubig cayó</p> + <p class="verse">masisilab sa galit co.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa negritong marinig na</p> + <p class="verse">voces ni doña María,</p> + <p class="verse">ay nangag-unahán sila</p> + <p class="verse">pagpasoc sa frascong sadyá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay sa gayong pagcacalat</p> + <p class="verse">negritos niyang tinauag,</p> + <p class="verse">sa tacot na dili hamac</p> + <p class="verse">nangagsipasoc na agád.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_30" id="Page_30">Páhiná 30</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uinica nang princesa</p> + <p class="verse">mouí ca na aquing sintá,</p> + <p class="verse">aco'i, siyang bahala na</p> + <p class="verse">sa palacio'i, magdadalá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nagtuloy na si don Juan</p> + <p class="verse">doon sa porterong bahay,</p> + <p class="verse">si doña María naman</p> + <p class="verse">nanhíc sa palacio real.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Inilagay na sa lamesa</p> + <p class="verse">yaong frascong dalá niya,</p> + <p class="verse">sa cuarto'i, nagtuloy na</p> + <p class="verse">at natulog nanga siya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang maguising na</p> + <p class="verse">ang haring Salermo bagá,</p> + <p class="verse">sa lamesa ay naquita</p> + <p class="verse">ang frasco'i, naroon na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Quinuha na at tiningnan</p> + <p class="verse">ang caniyang calaruan,</p> + <p class="verse">hustong hindi nagcuculang</p> + <p class="verse">ang negritong pinaualán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hindi na cumibó siya</p> + <p class="verse">pinaram sa ala-ala,</p> + <p class="verse">mayroon pa acong ibang</p> + <p class="verse">iúutos sa caniya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anó'i, nang quinabucasan</p> + <p class="verse">ipinataúag si don Juan,</p> + <p class="verse">naparoo't, di sumuay</p> + <p class="verse">sa haring Salermong mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anitong hari at badyá.</p> + <p class="verse">yamang pangaco nang una,</p> + <p class="verse">na sa utos cong lahat na</p> + <p class="verse">don Juan ay susunód ca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anang príncipeng daquila</p> + <p class="verse">yao'i, totoó cong uica,</p> + <p class="verse">utos mo po cun masira</p> + <p class="verse">ibig co pang mamatáy nga.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica nang haring mahal</p> + <p class="verse">ganito'i, iyong paquingan,</p> + <p class="verse">at nang iyong maalaman</p> + <p class="verse">itong aquing cautusán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang ibig co ngayon naman</p> + <p class="verse">yaóng bundóc na nariyan,</p> + <p class="verse">ay dito sana malagay</p> + <p class="verse">sa tapat nang durungauan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Búcas pagca-umaga nga</p> + <p class="verse">cun manungao acong biglá,</p> + <p class="verse">hangin sa bundóc tatama</p> + <p class="verse">ay pumasoc sa bintana.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Caya hayo na don Juan</p> + <p class="verse">utos co'i, sundin mo lamang,</p> + <p class="verse">cundi mo magaua naman</p> + <p class="verse">capalit ang iyong búhay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Umalis na capagdaca</p> + <p class="verse">at sa bahay omoui na,</p> + <p class="verse">nang maca-Ave María</p> + <p class="verse">naparoón ang princesa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uinica sa caniya</p> + <p class="verse">ó don Juang aquing sintá,</p> + <p class="verse">ay anó ang utos bagá</p> + <p class="verse">nang aquing mahal na amá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang utos niya sa aquin</p> + <p class="verse">ó sintá co't, aquing guilio,</p> + <p class="verse">ganito ay iyong dinguin</p> + <p class="verse">at aquing ipagtuturing.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yaong bundóc na nariyan</p> + <p class="verse">aquing palacarin naman,</p> + <p class="verse">at caniya rao maguisnan</p> + <p class="verse">sa tapát nang durungauan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At ang hanging magahasa</p> + <p class="verse">doon sa bundóc tatama,</p> + <p class="verse">at sa pág-ihip na biglá</p> + <p class="verse">ay pumasoc sa bintana.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót ni doña María</p> + <p class="verse">cun yaon ang utos niya,</p> + <p class="verse">huag cang mag-ala-ala</p> + <p class="verse">aco'i, siyang bahala na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa canilang salitaan</p> + <p class="verse">ay parang isang catauán</p> + <p class="verse">nang magmamadaling arao</p> + <p class="verse">ang princesa, ay nagsaysay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Don Jua'i, matulog ca na</p> + <p class="verse">at baca napupuyat ca,</p> + <p class="verse">aco'i, siyang bahala na</p> + <p class="verse">sa poon cong haring amá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang oras ding yaón naman</p> + <p class="verse">lumacad ang cabunducan,</p> + <p class="verse">doon niya pinatahán</p> + <p class="verse">sa bintanang durungauan.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_31" id="Page_31">Páhiná 31</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang ito ay mayari na</p> + <p class="verse">á las cuatro nang umaga,</p> + <p class="verse">ang princesa'i, pumanhic na</p> + <p class="verse">na di namalayan siya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang maguising na</p> + <p class="verse">itong daquilang monarca,</p> + <p class="verse">bintana'i, binucsán niya</p> + <p class="verse">at nanungao capagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Milagro manding daquila</p> + <p class="verse">nang Dios na macalinga,</p> + <p class="verse">isang hanging magahasa</p> + <p class="verse">sa bundóc baga'i, tumama.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa simbuyóng calacasan</p> + <p class="verse">bilis nang hanging amihan</p> + <p class="verse">pumasoc sa durungauan</p> + <p class="verse">nang haring Salermong hirang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nanguilalás nanga rito</p> + <p class="verse">sampóng loob ay naguló</p> + <p class="verse">at hindi niya matalo</p> + <p class="verse">ang príncipeng naparito.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, bayaan co muna</p> + <p class="verse">na sa haring ala-ala,</p> + <p class="verse">at ang aquing ipagbadyá</p> + <p class="verse">nang magdadapit hapon na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Pinatauag si don Juan</p> + <p class="verse">doon sa porterong bahay,</p> + <p class="verse">quita ngayo'i, uutusan</p> + <p class="verse">sundin mo't, huag sumuay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót nang príncipe naman</p> + <p class="verse">sabihin po't, iyong turan,</p> + <p class="verse">at nang aquing maalaman</p> + <p class="verse">ang iyo pong cautusán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica nang hari't, turing</p> + <p class="verse">ó don Juan iyong dinguin,</p> + <p class="verse">ngayo'i, aquing sasabihin</p> + <p class="verse">yaong lahat mong gagauin.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang bundóc mong inilagay</p> + <p class="verse">sa tapat nang durungauan,</p> + <p class="verse">ay doon maguiguisnan</p> + <p class="verse">sa guitna nang caragatan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At maguing isang castillo</p> + <p class="verse">sa limaga'i, maquita co,</p> + <p class="verse">at gayon din ang simborio</p> + <p class="verse">ang bilog ay paparejo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa castillong yaon naman</p> + <p class="verse">ay cun mayari nang tunay,</p> + <p class="verse">ay pitó namang halayhay</p> + <p class="verse">ang kañon mong ilalagay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Mulá, sa palacio real</p> + <p class="verse">at castillong paroronán,</p> + <p class="verse">matuid ang lalacaran</p> + <p class="verse">na cauili-uiling tingnan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Doon sa castillo bagá</p> + <p class="verse">dadaanan tang dalauá,</p> + <p class="verse">ay anim ang bateria</p> + <p class="verse">tatayó ang centinela.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At sa batería naman</p> + <p class="verse">ay may cañong malalagay,</p> + <p class="verse">na umaga'i, maguiguisnang</p> + <p class="verse">pauang nangag-puputucan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Narito at cunin mo na</p> + <p class="verse">itong mazo at barreta,</p> + <p class="verse">sampóng pico at cuchara</p> + <p class="verse">sa pag-gauá ay talagá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Quinuha na ni don Juan</p> + <p class="verse">ang lahat nang casangcapan,</p> + <p class="verse">at siya'i, noui na naman</p> + <p class="verse">doon sa porterong bahay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang magabi na</p> + <p class="verse">ora'i, á las ocho bagá,</p> + <p class="verse">siya nangang pagdating na</p> + <p class="verse">nitong si doña María.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tinauag na si don Juan</p> + <p class="verse">at saca tinanong naman,</p> + <p class="verse">na cun anong cautusán</p> + <p class="verse">nang haring aquing magulang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sinaysay rin namang tunay</p> + <p class="verse">nang príncipeng si don Juan.</p> + <p class="verse">ang lahat nang cautusán</p> + <p class="verse">nang haring Salermong mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At sampong pagbibigay pa</p> + <p class="verse">niyong mazo at barreta,</p> + <p class="verse">manga pico at cuchara</p> + <p class="verse">sa pag-gauá ay talagá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagót nang princesa</p> + <p class="verse">casangcapa'i, aanhin pa,</p> + <p class="verse">aco'i, siyang bahala na</p> + <p class="verse">sa láhat nang utos niya.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_32" id="Page_32">Páhiná 32</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Matulog ca na don Juan</p> + <p class="verse">na icao'i, magpahingaláy,</p> + <p class="verse">sa umaga,i, maguiguisnán</p> + <p class="verse">ang caniyang cahilingan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang lumalim na</p> + <p class="verse">ang gabi ay tahimic na,</p> + <p class="verse">sa májicang salamangca</p> + <p class="verse">ang castillo'i, guinauá na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang oras na yao'i, agád</p> + <p class="verse">ang castillo'i, pinalacad,</p> + <p class="verse">doon sa guitna nang dagat</p> + <p class="verse">cataasa'i, sacdál taas.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Pitóng andana ang hanay</p> + <p class="verse">nitong cañong nalalagáy,</p> + <p class="verse">ang calzadang lalacaran</p> + <p class="verse">tuloy sa palacio real.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At anim ang batería</p> + <p class="verse">na may cañong para-para,</p> + <p class="verse">at ang nacacentinela</p> + <p class="verse">coroneles na lahat na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang ito'i, mangyaring tunay</p> + <p class="verse">cahit isa'i, ualang culang,</p> + <p class="verse">ang princesa'i, nalis naman</p> + <p class="verse">at sa cuarto'i, nagtuluyan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay anó'i, pagca-umaga</p> + <p class="verse">ang hari ay naguisíng na,</p> + <p class="verse">ang putuca'i, sabihin pa</p> + <p class="verse">sa castillo at batería.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica nang haring mahal</p> + <p class="verse">don Juan quita'i, magpasial,</p> + <p class="verse">ating panoorin lamang</p> + <p class="verse">sa castillong pagcalagay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yáo nanga't, lumacad na</p> + <p class="verse">nagpasial silang dalauá,</p> + <p class="verse">sinino na capagdaca</p> + <p class="verse">nang naroong centinela.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagót bagá at saysay</p> + <p class="verse">aco aniya'i, si don Juan,</p> + <p class="verse">anang de la guardia naman</p> + <p class="verse">emperador nating mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Dito na ngani nagtaca</p> + <p class="verse">ang haring Salermo bagá,</p> + <p class="verse">at ang nacacentinela</p> + <p class="verse">coroneles na lahat na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa canilang pagpapasial</p> + <p class="verse">cabi-cabila'i, putucan,</p> + <p class="verse">ang singsing nang haring mahal</p> + <p class="verse">nahulog sa caragatan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hari'i, nangusap pagdaca</p> + <p class="verse">don Juan quita'i, muí na,</p> + <p class="verse">at iyong ipatahan na</p> + <p class="verse">ang cañóng nagsisisalva.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Itinaás ang espada</p> + <p class="verse">cay don Juang, hauac bagá,</p> + <p class="verse">ang putuca'i, nagtahan na</p> + <p class="verse">at di na naringig nila.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang hari ay nagtuluyan</p> + <p class="verse">doon sa palacio real,</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan</p> + <p class="verse">nuí sa porterong bahay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Mapahapong á las cinco</p> + <p class="verse">nag-utos sa isang criado,</p> + <p class="verse">si don Jua'i, tauaguin mo</p> + <p class="verse">at siya'i, hinihintay co.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Naparoo't, di sumuay</p> + <p class="verse">itong príncipeng timtiman,</p> + <p class="verse">anang hari'i, paquingan</p> + <p class="verse">itong aquing cautusán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ngayon sa gabing magdamag</p> + <p class="verse">paua mong alising lahát,</p> + <p class="verse">castillo at baterías</p> + <p class="verse">huag cong maguisnan bucas.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At sa dati'i, isauli mo</p> + <p class="verse">tapat nang durungauan co,</p> + <p class="verse">sa umaga'i, maguisnan co</p> + <p class="verse">huag na hindi sundin mo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang matapos na</p> + <p class="verse">yaón utos sa caniya,</p> + <p class="verse">si don Juan ay nalis na</p> + <p class="verse">sa bahay nuí pagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Niyong magabi na naman</p> + <p class="verse">nanaog na capagcuan,</p> + <p class="verse">ang princesang matimtiman</p> + <p class="verse">pinaroonan si don Juan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tinanong na capagdaca</p> + <p class="verse">na cun anong utós bagá</p> + <p class="verse">anang príncipe at badyá</p> + <p class="verse">ganito ay maquinig ca.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_33" id="Page_33">Páhiná 33</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang castillong nalalagay</p> + <p class="verse">sampó nang batería naman</p> + <p class="verse">búcas huag nang maguisnan</p> + <p class="verse">nang haring iyong magulang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uinica nang princesa</p> + <p class="verse">ó guilio co't, aquing sintá,</p> + <p class="verse">icao ngayo'i, matulog na</p> + <p class="verse">aco'i, siyang bahala na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang mahating gabing tapat</p> + <p class="verse">ualang malay silang lahat</p> + <p class="verse">ay naguing bundóc na agád</p> + <p class="verse">yaong castillong mataás.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At nasaulí na sa lagay</p> + <p class="verse">ang quinuhang cabunducan,</p> + <p class="verse">at ang bitería naman</p> + <p class="verse">sa hari'i, hindi naguisnan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tinauag namang mulí pa</p> + <p class="verse">itong príncipeng masiglá,</p> + <p class="verse">naparión capagdaca</p> + <p class="verse">sa hari'i, humaráp siya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Capagdating ni don Juan</p> + <p class="verse">hari'i, nangusap pagcuan,</p> + <p class="verse">di co yata mabayaran</p> + <p class="verse">ang lahat mong capagalan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Saca ngayon ang isa pa</p> + <p class="verse">muling uutusan quita,</p> + <p class="verse">anang príncipe at badyá</p> + <p class="verse">ay iyo pong sabihin na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa canitang pagpapasial</p> + <p class="verse">sa castillong cariquitan,</p> + <p class="verse">ang singsing cong minamahal</p> + <p class="verse">nahulog sa caragatan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At sa gabi namang ito</p> + <p class="verse">yaón lamang ay cunin mo,</p> + <p class="verse">sa umaga'i, maducot co</p> + <p class="verse">sa ilalim nang unan co.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagót ni don Juan</p> + <p class="verse">cun yaón bagá po lamang,</p> + <p class="verse">cahit aquing icamatay</p> + <p class="verse">susundin cong malumanay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang magabi na</p> + <p class="verse">á las nueve ang oras na,</p> + <p class="verse">dumating na capagdaca</p> + <p class="verse">itong si doña María.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Itinanong cay don Juan</p> + <p class="verse">ang utos nang haring mahal,</p> + <p class="verse">sumagot nang mahinusay</p> + <p class="verse">at ganitó ang tinuran.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang utos bagá sa aquin</p> + <p class="verse">nang haring amá mong guilio,</p> + <p class="verse">sa dagat ay aquing cunin</p> + <p class="verse">ang diamante niyang singsing.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anang princesa'i, ganito</p> + <p class="verse">tapangan mo ang loob mo,</p> + <p class="verse">at itong utos sa iyo</p> + <p class="verse">ay panganib na totoó.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isang batia ang quinuha</p> + <p class="verse">nang mariquit na princesa,</p> + <p class="verse">may sangcalan at hapác pa</p> + <p class="verse">sa dagat sila'i, tumugpa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa batia'i, lumulan agád</p> + <p class="verse">ang dalauang magsing-liyag,</p> + <p class="verse">pagcapalaot sa dagat</p> + <p class="verse">ang princesa ay nangusap.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Huag matacot don Juan</p> + <p class="verse">tadtarín mo acong tunay,</p> + <p class="verse">at huag matapon lamang</p> + <p class="verse">capirasong aquing lamán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Huag cang matulog naman</p> + <p class="verse">at aco'i, iyong abangan,</p> + <p class="verse">cunin mo sa aquing camáy</p> + <p class="verse">ang singsing cong ililitao.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tinadtad na ngani niya</p> + <p class="verse">itong si doña María,</p> + <p class="verse">sa tubig inihulog na</p> + <p class="verse">naguing isang isda siya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa calaunang di hamac</p> + <p class="verse">sa ilalim ay paghanap,</p> + <p class="verse">ay nacatulog na agad</p> + <p class="verse">itong príncipeng marilag.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang ang singsing ay macuha</p> + <p class="verse">naguing tauo ang princesa,</p> + <p class="verse">daliri'i, inalitao na</p> + <p class="verse">si don Juan ang cucuha.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa calaunang pag-litao</p> + <p class="verse">singsing sa daliri'i, taglay,</p> + <p class="verse">sino ang cucuha naman</p> + <p class="verse">natutulog si don Juan.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_34" id="Page_34">Páhiná 34</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa uala nganing cumuha</p> + <p class="verse">singsing sa daliri niya,</p> + <p class="verse">mulíng lumubóg pagdaca</p> + <p class="verse">itong si doña María.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Lumitao na muling tambing</p> + <p class="verse">itong princesang butihin,</p> + <p class="verse">at hinihintay na cunin</p> + <p class="verse">ang na sa daliring singsing.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At sa uala ring umabot</p> + <p class="verse">singsing niyang isinipot,</p> + <p class="verse">nasoc sa caniyang loob</p> + <p class="verse">si don Jua'i, natutulog.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Lumubóg na mulí bagá</p> + <p class="verse">ang mariquit na princesa,</p> + <p class="verse">icatlóng pag-litao niya</p> + <p class="verse">ang batia'i, siniquil na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Mulí namang inalitao</p> + <p class="verse">ang daliri niyang mahal,</p> + <p class="verse">ito namang si don Juan</p> + <p class="verse">pagtulog ay cahimbingan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa hindi rin cunin ngani</p> + <p class="verse">singsing doon sa daliri,</p> + <p class="verse">ay inihulog na mulí</p> + <p class="verse">umahon siyang madalí.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang sa princesang maquita</p> + <p class="verse">si don Juan niyang sintá,</p> + <p class="verse">himbing na ualang capara</p> + <p class="verse">ay guinising nanga niya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Dili ang uica co naman</p> + <p class="verse">na aco'i, iyong abangán,</p> + <p class="verse">at hindi macalilitao</p> + <p class="verse">singsing cun aquing tangan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tingni itong guinaua mo</p> + <p class="verse">ang oras na'i, á las cuatro,</p> + <p class="verse">maca mamalayan tayo</p> + <p class="verse">nang bunying haring amá co.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun caniyang maalaman</p> + <p class="verse">lahat nating cagagauán,</p> + <p class="verse">aco nga at sampong icao</p> + <p class="verse">caniyang papupugutan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cundangan ang alang-alang</p> + <p class="verse">dalá niyaring caibigán,</p> + <p class="verse">quita ay pinahayaang</p> + <p class="verse">maguing bató ang catauán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Marali nang iyong gauin</p> + <p class="verse">mulí mo acong tadtarin,</p> + <p class="verse">maca ang hari'i, maguisíng</p> + <p class="verse">ay uala pa yaong singsing.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa pagmamadalí niya</p> + <p class="verse">nang pagtadtad sa princesa,</p> + <p class="verse">umilandang capagdaca</p> + <p class="verse">dulo nang daliri bagá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa tubig nang ihulog na</p> + <p class="verse">naguing isdá ang princesa,</p> + <p class="verse">ang singsing ay nang macuha</p> + <p class="verse">naguing tauong mulí siya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa daliri'i, inilagay</p> + <p class="verse">isinipót na ang camay,</p> + <p class="verse">quinuha na ni don Juan</p> + <p class="verse">at ang princesa'i, lumitao.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At umahon nanga siya</p> + <p class="verse">sa batia'i, sumacay na,</p> + <p class="verse">dulong hintuturo niya</p> + <p class="verse">ang siyang ipinaquita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tingnan mo ito don Juan</p> + <p class="verse">ang aquing daliri'i, culang,</p> + <p class="verse">ito'i, tandaan mo bilang</p> + <p class="verse">na sucat ipagcaquilanlan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yao na't, umahon bagá</p> + <p class="verse">dalauang magcasi't, sintá,</p> + <p class="verse">ang princesa'i, nagtuloy na</p> + <p class="verse">sa real palaciong sadyá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa pagtulog na mahusay</p> + <p class="verse">nang hari niyang magulang,</p> + <p class="verse">ipinailalim sa unan</p> + <p class="verse">ang singsing na minamahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At sa cuarto'i, nagtulóy na</p> + <p class="verse">itong si doña María,</p> + <p class="verse">at nag-ualáng quibó siya</p> + <p class="verse">parang hindi ala-ala.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang hari nang maguising na</p> + <p class="verse">dinucot ang unan niya,</p> + <p class="verse">ay nacuha capagdaca</p> + <p class="verse">singsing niyang mahalagá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Naguló ang gunam-gunam</p> + <p class="verse">nang haring Salermong mahal,</p> + <p class="verse">at hindi niya mapatay</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_35" id="Page_35">Páhiná 35</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tingnan dito pa sa isa</p> + <p class="verse">na ipag-uutos co pa,</p> + <p class="verse">tantó manding ualang sala</p> + <p class="verse">na siya'i, mapapatay na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tinauag na si don Juan</p> + <p class="verse">doon sa porterong bahay,</p> + <p class="verse">siya nama'i, di sumuay</p> + <p class="verse">naparoon capagcuan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anitong hari at saysay</p> + <p class="verse">ngayon ay iyong paquingan,</p> + <p class="verse">at sa aquing cautusán</p> + <p class="verse">sundin mo't, huag maliban.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aco'i, may isang cabayo</p> + <p class="verse">ay mailáp na totoo,</p> + <p class="verse">hindi pa sinasac-yan co</p> + <p class="verse">sa umaga'i, mansohín mo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cunin sa caballeriza</p> + <p class="verse">doon natatali siya,</p> + <p class="verse">sampú nang freno at silla</p> + <p class="verse">naroon ding para-para.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Caya lacad na don Juan</p> + <p class="verse">at bucas ca na pariyan</p> + <p class="verse">iyong mamansohin lamang</p> + <p class="verse">cabayo cong minamahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Umoui nanga sa bahay</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">pinag-isip niyang tunay</p> + <p class="verse">cabayong patuturuan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang magabi na</p> + <p class="verse">higuit sa Ave María,</p> + <p class="verse">ay dumating capagdaca</p> + <p class="verse">itong butihing princesa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Itinanong cay don Juan</p> + <p class="verse">na cun anong cautusán,</p> + <p class="verse">ganito'i, iyong paquingán</p> + <p class="verse">nitong sa aquing tuturan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang utos niya'i, ganitó</p> + <p class="verse">siya rao ay may cabayo,</p> + <p class="verse">ay mailáp na totoo,</p> + <p class="verse">bucas dao ay mansohín co.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót nang princesang mahal</p> + <p class="verse">ó sinta co't, aquing búhay,</p> + <p class="verse">baca di mo naalaman</p> + <p class="verse">ang cabayong tuturuan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Siya rin nga at di iba</p> + <p class="verse">sa cabayo ay papara,</p> + <p class="verse">saca ang rienda'i, silla</p> + <p class="verse">ang capatid cong dalaua.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At aco ang freno naman</p> + <p class="verse">nang cabayo mong sasac-yan,</p> + <p class="verse">icao ay magpacatimbang</p> + <p class="verse">at doon ca mamamatay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tuturuan quitang tambing</p> + <p class="verse">nang paraan mong gagauin,</p> + <p class="verse">at nang hindi ca patayin</p> + <p class="verse">nang cabayong mamansohín.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun icao'i, lalapit bagá</p> + <p class="verse">doon sa caballeriza,</p> + <p class="verse">matá nito'i, magbabaga</p> + <p class="verse">nacatatacot maquita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun aayao magpa-silla</p> + <p class="verse">ang cabayo'i, mag-aarma,</p> + <p class="verse">palo't, dagoc na lahat na</p> + <p class="verse">ng gauín mo sa caniya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nguni't, icao ay mangilag</p> + <p class="verse">sa dambá niya at sicat,</p> + <p class="verse">at ang cucó'i, matatalas</p> + <p class="verse">ang lamán mo'i, mauaualat.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At cun baga mahina na</p> + <p class="verse">lumuluha na ang matá,</p> + <p class="verse">saca mo subuan siya</p> + <p class="verse">nang freno sampú nang silla.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang bahala naman aco</p> + <p class="verse">sa bibig nitong cabayo,</p> + <p class="verse">sa pagca aco ang freno</p> + <p class="verse">ang rienda'i, alagaan mo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Capag-iyong linubayán</p> + <p class="verse">ang riendang iyong tangan,</p> + <p class="verse">sa alapaap tatahán</p> + <p class="verse">ang cabayong sinasac-yán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Icao nga ay malalaglag</p> + <p class="verse">at ang hangin ay malacas,</p> + <p class="verse">sa lupa ca malalagpac</p> + <p class="verse">lamán mo'i, mananambulat.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Huag bayaang lumuag</p> + <p class="verse">ang riendang iyong hauac,</p> + <p class="verse">palo't, taquid nang espuelas</p> + <p class="verse">nang manghina siyang agad.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_36" id="Page_36">Páhiná 36</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At cun baga mahina na</p> + <p class="verse">lauay ay tumutulo na,</p> + <p class="verse">iyong ibalíc pagdaca</p> + <p class="verse">doon sa caballeriza.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang ito ay masabi na</p> + <p class="verse">ang lahat na bilin niya,</p> + <p class="verse">umalis na ang princesa</p> + <p class="verse">si don Jua'i, iniuan na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ano'i nang quinabucasan</p> + <p class="verse">naparoon si don Juan,</p> + <p class="verse">ay dinatnan sa hagdanan</p> + <p class="verse">ang lahat nang casangcapan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang sa cabayong maquita</p> + <p class="verse">príncipe'i, naroroon na,</p> + <p class="verse">nagningas nanga ang matá</p> + <p class="verse">apóy ang siyang capara.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At nang anyóng ilalagay</p> + <p class="verse">yaong silla sa licorán,</p> + <p class="verse">ay nanghina ang catauán</p> + <p class="verse">nang cabayong tuturuan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di anong magagaua pa</p> + <p class="verse">nang siya'i, manglambót na,</p> + <p class="verse">inilagay na ang silla</p> + <p class="verse">ang freno'i, isinubo na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Dito nanga nagdarambá</p> + <p class="verse">at ibig cagatin siya,</p> + <p class="verse">palo't, dagoc na lahat na</p> + <p class="verse">ang guinauá sa caniya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Inacay nanga sa labas</p> + <p class="verse">nitong príncipeng marilág,</p> + <p class="verse">at sa sacong isinacbát</p> + <p class="verse">ang matalas na espuelas.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa cabayo'i, sumacay na</p> + <p class="verse">anyóng ilulucsó bagá,</p> + <p class="verse">hinigpitan na ang rienda</p> + <p class="verse">ay bumiling biling siya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Pálo't, táquid nang espuelas</p> + <p class="verse">rienda'i, batac nang batac,</p> + <p class="verse">at nang di nga mailipád</p> + <p class="verse">ang príncipe sa itaas.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ano pa't, sa cahirapan</p> + <p class="verse">pagdagoc na ualang tahan,</p> + <p class="verse">caniyang iniilagan</p> + <p class="verse">ang freno'i huag tamaan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa malaquing tacot bagá</p> + <p class="verse">cabayong minansó niya.</p> + <p class="verse">nag-luhá nanga ang matá</p> + <p class="verse">ang lauay ay tumulo na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang maquita ni don Juan</p> + <p class="verse">na di na macagulapay,</p> + <p class="verse">caniyang sinunód naman</p> + <p class="verse">sa princesang cabilinan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hinila na ang rienda</p> + <p class="verse">sa palacio ay nuí na,</p> + <p class="verse">matuid ang lacad niya</p> + <p class="verse">tuloy sa caballeriza.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hinubdán na ni don Juan</p> + <p class="verse">nang freno't, sillang maringal,</p> + <p class="verse">inilagay sa hagdanan</p> + <p class="verse">at umuí na sa bahay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang magabi na</p> + <p class="verse">naparoón ang princesa,</p> + <p class="verse">at pinagsabihan niya</p> + <p class="verse">si don Juang casi't, sintá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Búcas ay ualang pagsala</p> + <p class="verse">tantong ipatatauag ca,</p> + <p class="verse">magtulóy nang pumanhic ca</p> + <p class="verse">sa hari'i, maquipagquita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Siya ay iyong daratnán</p> + <p class="verse">sa catre niyang hihigán.</p> + <p class="verse">malaqui ang capagalan</p> + <p class="verse">masasaquít ang catauan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang ito ay masabi na</p> + <p class="verse">ay umalis ang princesa,</p> + <p class="verse">sa cuarto'i, nagtuloy siyá</p> + <p class="verse">at nang macapagpahingá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ano'i, nang quinabucasan</p> + <p class="verse">ang criado'i, inutusan,</p> + <p class="verse">tauaguin mo si don Juan</p> + <p class="verse">dito'i, aquing hinihintáy.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Naparoón na ang criado</p> + <p class="verse">sa bahay niyong portero,</p> + <p class="verse">aco'i, inutusan dito</p> + <p class="verse">nang haring si don Salermo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Icao ay inaanyayahan</p> + <p class="verse">doon sa palacio real,</p> + <p class="verse">sumama't, hindi sumuay</p> + <p class="verse">sa criadong inutusan.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_37" id="Page_37">Páhiná 37</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang dumating sa palacio</p> + <p class="verse">uica nang hari'i, ganito,</p> + <p class="verse">don Jua'i, may damdam aco</p> + <p class="verse">masaquit ang aquing ulo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yamang iyo nang naganáp</p> + <p class="verse">ang manga utos cong lahat,</p> + <p class="verse">mamili ca ngayon caguiat</p> + <p class="verse">na sa aquing tatlóng anác.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang hari'i, nagtindig naman</p> + <p class="verse">at sumama cay don Juan,</p> + <p class="verse">tatlóng cuartóng mag-agapay</p> + <p class="verse">siya nilang linapitan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yao'i, capua may bútas</p> + <p class="verse">na sa tablang inilapat,</p> + <p class="verse">hindi mo natatalastas</p> + <p class="verse">cagandahan nila't, quias.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yaóng hintuturo lamang</p> + <p class="verse">ang siyang ipinalitao,</p> + <p class="verse">sa cuartong catapusan</p> + <p class="verse">doon niya napagmasdan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hinauacan capagcuan</p> + <p class="verse">yaóng daliring marangal,</p> + <p class="verse">at saca siya nagsaysay</p> + <p class="verse">ito ang ibig cong tunay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hindi nanga binitiuan</p> + <p class="verse">sa daliri'i, pagcatangan,</p> + <p class="verse">capagdaca ay binucsan</p> + <p class="verse">cuartong quinalalag-yan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di anong magagaua pa</p> + <p class="verse">nitong daquilang monarca,</p> + <p class="verse">ang mahal sa loob niya</p> + <p class="verse">ang siya bagang nacuha.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nagsama na capagdaca</p> + <p class="verse">magcaibigang dalauá,</p> + <p class="verse">nag-isip nag-ala-ala</p> + <p class="verse">itong daquilang monarca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang nasoc sa loob niya</p> + <p class="verse">ay caniyang ipadalá,</p> + <p class="verse">sa capatid niyang sintá</p> + <p class="verse">sa reinong Inglaterra.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun caniyang magustuhán</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">doon niya ipacasal</p> + <p class="verse">at caniyang alagaan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">O cun dili caya naman</p> + <p class="verse">at di niya magustuhan,</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan</p> + <p class="verse">ay caniyang ipapatáy.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, lihim na di hamac</p> + <p class="verse">na guinaua niyang sulat,</p> + <p class="verse">ay natantó namang agád</p> + <p class="verse">niyong princesang marilag.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun yaón ang calooban</p> + <p class="verse">nang haring aquing magulang</p> + <p class="verse">aco ang gagaua naman</p> + <p class="verse">isang mabuting paraan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Inutusan capapdaca</p> + <p class="verse">si don Juan niyang sintá,</p> + <p class="verse">doon sa caballeriza</p> + <p class="verse">isang cabayo'i, cumuha.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Iyong bibilangin lamang</p> + <p class="verse">ay ang icapitong tunay</p> + <p class="verse">na mangaling sa pintuan,</p> + <p class="verse">ang cunin mo at siyahán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Dito'i, umalis na quita</p> + <p class="verse">sa Berbania ay mouí na,</p> + <p class="verse">at tayo'i, ipadadalá</p> + <p class="verse">sa reinong Inglaterra.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si don Jua'i, nanaog na</p> + <p class="verse">tungo'i, sa caballeriza,</p> + <p class="verse">sa pagmamadali niya</p> + <p class="verse">icaualó ang nacuha.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sinubuan nangang tambing</p> + <p class="verse">nang freno't, sillang magaling,</p> + <p class="verse">ay siya namang pagdating</p> + <p class="verse">nitong princesang butihin.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang ito baga'i, maquita</p> + <p class="verse">cabayong sasac-yán nilá,</p> + <p class="verse">nagdala rin nang pangambá</p> + <p class="verse">ang mariquit na princesa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At nangusap cay don Juan</p> + <p class="verse">quita'i, panganib sa daan</p> + <p class="verse">sa di pagsunód mong tunay</p> + <p class="verse">sa lahat cong cautusán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di ang bilin co sa iyo</p> + <p class="verse">cunin mo ang icapitó,</p> + <p class="verse">ay baquit ang icaualó</p> + <p class="verse">ngayo'i, siyang quinuha mo.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_38" id="Page_38">Páhiná 38</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di anong magagaua pa</p> + <p class="verse">siya'i, siyang nariyan na,</p> + <p class="verse">sumacay na ang dalauá</p> + <p class="verse">at umalis capagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang silá ay mapalual</p> + <p class="verse">sa labas nang caharian,</p> + <p class="verse">agad silang namalayan</p> + <p class="verse">nang haring Salermong mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hinabol nanga't, sinundan</p> + <p class="verse">ang dalauang nagtaanan,</p> + <p class="verse">nang sila'i, maa-abutan</p> + <p class="verse">ang princesa ay nagsaysay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Don Jua'i, naririto na</p> + <p class="verse">ang habol ay malapit na,</p> + <p class="verse">panganib quitang dalauá</p> + <p class="verse">sa hari na aquing amá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tingnan mo ang calacasan</p> + <p class="verse">nang cabayo mong iniuan,</p> + <p class="verse">quita ngayo'i, aabutan</p> + <p class="verse">dito sa guitna nang parang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang guinaua nang princesa</p> + <p class="verse">niyong aabutan sila,</p> + <p class="verse">inilaglag capagdaca</p> + <p class="verse">ang carayom niyang dalá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay naguing tinic na bacal</p> + <p class="verse">ang hari'i, di macaraan,</p> + <p class="verse">hindi macasagui naman</p> + <p class="verse">ang cabayong sinasac-yan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa malaquing galit bagá</p> + <p class="verse">sa nagtaanang dalauá,</p> + <p class="verse">sa cabayo'i, lumunsád na</p> + <p class="verse">at hinauanan na niya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Husto ngang dalauang arao</p> + <p class="verse">bago niya nahauanan,</p> + <p class="verse">at tatlong leguas ang lagay</p> + <p class="verse">nang dalauang sinusundan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hinabol nangang muli pa</p> + <p class="verse">ibig ding mapatáy niya,</p> + <p class="verse">ibon ang siyang capara</p> + <p class="verse">tulin nang cabayo bagá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang malapit nang abutan</p> + <p class="verse">princesa'i, muling nagsaysay,</p> + <p class="verse">don Jua'i, eto na naman</p> + <p class="verse">ang haring aquing magulang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang guinaua nang princesa</p> + <p class="verse">quinuha ang sabón niya,</p> + <p class="verse">sa lupa'i, inihulog na</p> + <p class="verse">naguing isang bundóc bagá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hindi ngani magcaraan</p> + <p class="verse">ang cabayong sinasac-yan,</p> + <p class="verse">nababaón ang catauán</p> + <p class="verse">sa sabón na cabunducan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Naisip sa loob bagá</p> + <p class="verse">nitong daquilang monarca,</p> + <p class="verse">na hilahin ang rienda</p> + <p class="verse">at mag-libid capagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang lagay apat na leguas</p> + <p class="verse">nang dalauang magsing-liyag,</p> + <p class="verse">sa malaguing paghihirap</p> + <p class="verse">cagalita'i, dili hamac.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Na sa gayong calayo na</p> + <p class="verse">at di na niya maquita,</p> + <p class="verse">hinabol din capagdaca</p> + <p class="verse">ang nagtaanang dalauá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang malapit nang abutan</p> + <p class="verse">princesa'i, agad nagsaysay,</p> + <p class="verse">naquita mo na don Juan</p> + <p class="verse">tayo ngayo'i, aabutan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cung culanging palad quita</p> + <p class="verse">ito na ang ating hanga,</p> + <p class="verse">papataying ualang sala</p> + <p class="verse">nang haring poon co't, amá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang guinaua nang princesa</p> + <p class="verse">niyong aabutan sila,</p> + <p class="verse">ang coje niya'i, quinuha</p> + <p class="verse">sa lupa'i, inihulog na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Naguing isang caragatan</p> + <p class="verse">na malalim at maluang,</p> + <p class="verse">hindi nanga nacaraan</p> + <p class="verse">cabayo nang haring mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di anong magagaua pa</p> + <p class="verse">di na macahabol siya,</p> + <p class="verse">guinaua nang hari baga</p> + <p class="verse">benendicionan pagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa pangalan nang May-gaua</p> + <p class="verse">nang Dios Haring daquila,</p> + <p class="verse">ito ngayong aquing sumpa</p> + <p class="verse">tumaláb sa iyong paua.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_39" id="Page_39">Páhiná 39</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun icao'i, dumating diyan</p> + <p class="verse">sa reinong paroroonan,</p> + <p class="verse">tunay na icao'i, iiuan</p> + <p class="verse">sa labás nang caharian.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Icao naua'i, malimutan</p> + <p class="verse">nang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">at icao ay pabayaan</p> + <p class="verse">sa iba siya pacasal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa masamang capalaran</p> + <p class="verse">itong hari'i, nagcadamdam,</p> + <p class="verse">sa dalamhati at lumbay</p> + <p class="verse">ay siyang iquinamatáy.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, lisanin co muna</p> + <p class="verse">ang namatáy ay anhin pa,</p> + <p class="verse">ang aquing ipagbabadyá</p> + <p class="verse">si don Juan at princesa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang sila ay dumating na</p> + <p class="verse">doon sa labas nang villa,</p> + <p class="verse">ay nangusap capagdaca</p> + <p class="verse">si don Juang casi't, sinta.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Dito ay quita'i, iiuan</p> + <p class="verse">icao'i, huag malulumbay,</p> + <p class="verse">sa pagca't, tantong mahalay</p> + <p class="verse">pumasoc na gayon lamang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagót nang princesa</p> + <p class="verse">ó don Juang aquing sintá,</p> + <p class="verse">ay di maliligalig pa</p> + <p class="verse">ang mahal mong haring amá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót nang príncipe't, saysay</p> + <p class="verse">totoo sintá co't, búhay</p> + <p class="verse">sa iyo nama'i, mahalay</p> + <p class="verse">di salubungin sa daan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cay doña Maríang turing</p> + <p class="verse">sa uinica mo sa aquin,</p> + <p class="verse">itong aquing tagubilin</p> + <p class="verse">sa loob huag limutin.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun icao ay dumating na</p> + <p class="verse">sa real palacio bagá,</p> + <p class="verse">ay huag palalapit ca</p> + <p class="verse">ni sa iyong reinang iná.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa cangino mang babayi</p> + <p class="verse">don Jua'i, iyong paquingui,</p> + <p class="verse">sa reino'i, huag mangyari</p> + <p class="verse">aco'i, mauaualang puri.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Capag icao'i, nalapitan</p> + <p class="verse">nang babaying sino pa man,</p> + <p class="verse">aco'i, macacalimutan</p> + <p class="verse">sa villa't, labás nang bayan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót ni don Jua't, badyá</p> + <p class="verse">huag cang mag-ala-ala,</p> + <p class="verse">aco'i, ualang ibang sintá</p> + <p class="verse">hindi malilimutan ca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Lumacad na si don Juan</p> + <p class="verse">pumasoc sa caharian,</p> + <p class="verse">at nagtulóy capagcuan</p> + <p class="verse">sa hari niyang magulang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang siya ay dumating na</p> + <p class="verse">sa harap nang haring amá,</p> + <p class="verse">caguluha'i, sabihin pa</p> + <p class="verse">nang consejerong lahat na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa malaquing caingayan</p> + <p class="verse">sa loob nang caharian,</p> + <p class="verse">ito'i, agád napaquingan</p> + <p class="verse">ni Leonorang timtiman.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Binucsán na niyang tambing</p> + <p class="verse">yaong silíd niyang lihim,</p> + <p class="verse">lumapit nanga sa siping</p> + <p class="verse">ni don Juang sinta't, guilio.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Umupo na capagcuan</p> + <p class="verse">doon sa sinapupunan,</p> + <p class="verse">nauala sa gunam-gunam</p> + <p class="verse">princesa niyang iniuan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica ni Leonora</p> + <p class="verse">ó daraquilang monarca,</p> + <p class="verse">dinguin nang iyong alteza</p> + <p class="verse">ang aquing munting querella.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Pagca't, ngayo'i, narito na</p> + <p class="verse">ang sa aquin ay cumuha,</p> + <p class="verse">tapós na po ang panata</p> + <p class="verse">na hiningi co nang una.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aco'i, dito pacacasal</p> + <p class="verse">at siyang aquing catipán,</p> + <p class="verse">si don Pedrong tampalasan</p> + <p class="verse">sa loob co ay masucal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sucat na po haring mahal</p> + <p class="verse">ang aquing munting tinuran,</p> + <p class="verse">at di co ibig masaláng</p> + <p class="verse">sugat nang puso co't, subiang.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_40" id="Page_40">Páhiná 40</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang hari ay natiguilan</p> + <p class="verse">nang sa princesang tinuran,</p> + <p class="verse">at tila mandin may bagay</p> + <p class="verse">ay hindi tapatin lamang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Napaayon capagdaca</p> + <p class="verse">itong daquilang monarca,</p> + <p class="verse">cahit cay don Juan bagá</p> + <p class="verse">tunay ring manugang quita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa lingo'i, ualang pagliban</p> + <p class="verse">ang sa inyo'i, pagcacasal,</p> + <p class="verse">nguni ay mayroong lamán</p> + <p class="verse">ang sabi mong binitiuan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagót ni Leonora</p> + <p class="verse">mayroon nga po aniya,</p> + <p class="verse">at cun aquing ipagbadyá</p> + <p class="verse">malalagót ang hiningá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun aquin na pong macamtán</p> + <p class="verse">yaong matrimoniong mahal,</p> + <p class="verse">saca co po isasaysay</p> + <p class="verse">ang lihim cong iningatan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, lisanin co muna</p> + <p class="verse">ang súgat nang púso niya,</p> + <p class="verse">at ang aquing ipagbadyá</p> + <p class="verse">itong si doña María.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang maguing tatló nang arao</p> + <p class="verse">ang caniyang paghihintay,</p> + <p class="verse">nang uala rin si don Juan</p> + <p class="verse">balisa ang gunam-gunam.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, malilihim bagá</p> + <p class="verse">sa dunong na iningat niya,</p> + <p class="verse">ay natantó capagdaca</p> + <p class="verse">nang mariquit na princesa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Na sa lingo'i, icacasal</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">aco'i, maquiquipagcangay</p> + <p class="verse">sa arao nang cafiestahan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Madali't, salita bagá</p> + <p class="verse">ay hahaba ang historia,</p> + <p class="verse">ang lingo'i, nang dumating na</p> + <p class="verse">gumayác na ang princesa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At sa singsing nganing mahal</p> + <p class="verse">na caniyang iniingatan,</p> + <p class="verse">ay humingi capagcuan</p> + <p class="verse">carrosa niyang sasac-yán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Humingi rin naman siya</p> + <p class="verse">nang damit emperadora,</p> + <p class="verse">sa arao na yaón bagá</p> + <p class="verse">ay lumitao capagdaca.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At tambing nangang nagbihis</p> + <p class="verse">niyong damit emperatriz,</p> + <p class="verse">lalong nagningning ang diquit</p> + <p class="verse">serafin mandin sa langit.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa carrosa ay lumulan</p> + <p class="verse">itong princesang timtiman,</p> + <p class="verse">ang catulad at cabagay</p> + <p class="verse">yaong luminariong Buan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At ang nangag-sisihila</p> + <p class="verse">cabayong labing-dalauá,</p> + <p class="verse">magcaparis ang hichura</p> + <p class="verse">naca-aalio sa matá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anim ang cocherong hirang</p> + <p class="verse">sa cabayo'i, sumasacáy,</p> + <p class="verse">at saca anim din naman</p> + <p class="verse">ang librea sa licorán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Magcaparis ang vestido</p> + <p class="verse">nang librea at cochero,</p> + <p class="verse">pumasoc nanga sa reino</p> + <p class="verse">ang emperatriz na bago.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa arao ring itó bagá</p> + <p class="verse">icacasál ang dalauá,</p> + <p class="verse">príncipe't, si Leonora</p> + <p class="verse">at sila'i, mag-aasaua.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang maquita sa palacio</p> + <p class="verse">ang carrosang guintong puro,</p> + <p class="verse">anang haring don Fernando</p> + <p class="verse">emperatriz sa banta co.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ating itiguil muna</p> + <p class="verse">pagcacasal sa dalauá,</p> + <p class="verse">baca manonoód siya</p> + <p class="verse">nitong pagdedesposada.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica nang calahatán</p> + <p class="verse">emperatriz nga po iyan,</p> + <p class="verse">manonoód ang dalihán</p> + <p class="verse">sa bago pong icacasal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang dumating sa harapán</p> + <p class="verse">sinalubong sa hagdanan,</p> + <p class="verse">anang hari't, manga mahal</p> + <p class="verse">emperatriz na marangal.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_41" id="Page_41">Páhiná 41</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sila ay nagsi-loclóc na</p> + <p class="verse">sa manga uupáng silla,</p> + <p class="verse">ay nangusap capagdaca</p> + <p class="verse">itong si doña María.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sadyá co pong talagá</p> + <p class="verse">manoód nang desposada,</p> + <p class="verse">acó yata'i, nahulí na</p> + <p class="verse">at silá ay nacasál na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagót nang haring mahal</p> + <p class="verse">emperatriz na marangal,</p> + <p class="verse">natiguil ang pagcacasál</p> + <p class="verse">sa iyo po ang dahilán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica niya at saysay</p> + <p class="verse">haring macapangyarihan,</p> + <p class="verse">aco ang corderang leal</p> + <p class="verse">na naparitong nag-lacbáy.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di caya mangyari bagá</p> + <p class="verse">mahal na vuestra alteza,</p> + <p class="verse">isang laro'i, ipaquita</p> + <p class="verse">dito sa novio at novia.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica nang hari't, saysay</p> + <p class="verse">ó emperatriz na mahal,</p> + <p class="verse">ituloy ang calaruan</p> + <p class="verse">sa haráp nang capisanan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang ito ay marinig na</p> + <p class="verse">nang bunying emperadora,</p> + <p class="verse">quinuha na capagdaca</p> + <p class="verse">diamanteng singsing niya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At humingi naman dito</p> + <p class="verse">nang isang malaquing frasco,</p> + <p class="verse">na may lamáng tubig ito</p> + <p class="verse">may negrita at negrito.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At isang corong músico</p> + <p class="verse">ang hiningi naman dito,</p> + <p class="verse">di naman maquiquita mo</p> + <p class="verse">ang tumutogtóg na tauo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang isang catacá-tacá</p> + <p class="verse">sa laróng palabás niya,</p> + <p class="verse">ay may hauac na suplina</p> + <p class="verse">ang mariquit na negrita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Siya ngang pag-uinica na</p> + <p class="verse">ang músico'i, tugtuguin na,</p> + <p class="verse">at magsayáo ang dalauá</p> + <p class="verse">na negrito at negrita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sinong di matuá naman</p> + <p class="verse">sa dalauáng nagsasayáo,</p> + <p class="verse">sa tugtóg ay nababagay</p> + <p class="verse">yaóng quilos nang catauan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Mag-uiuica capagdaca</p> + <p class="verse">itong si doña María,</p> + <p class="verse">itiguil iyang música</p> + <p class="verse">pag lilibad nang dalauá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At saca tatanong bagá</p> + <p class="verse">itong mahal na negrita,</p> + <p class="verse">cun hindi naquiquilala</p> + <p class="verse">yaóng si doña María.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót naman nang negrito</p> + <p class="verse">hindi naquiquilala co,</p> + <p class="verse">iyang itinatanong mo</p> + <p class="verse">di co masabi cun sino.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_42" id="Page_42">Páhiná 42</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Diyata don Juan aniya</p> + <p class="verse">hindi mo naquiquilala,</p> + <p class="verse">itong mahal na princesa</p> + <p class="verse">siya mong casamasama.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang icao ay pag-utusan</p> + <p class="verse">nang hari niyang magulang,</p> + <p class="verse">tibaguin ang cabunducan</p> + <p class="verse">ang trigo ay ibinigay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di niyon ding gabí bagá</p> + <p class="verse">itong trigo ay namunga,</p> + <p class="verse">guinauang tinapay niya</p> + <p class="verse">sa palacio ay dinalá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun hindi naalaman mo</p> + <p class="verse">guinauáng bien sa iyó,</p> + <p class="verse">ang suplina sa camay co</p> + <p class="verse">madurog sa catauán mo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Saca papaluin naman</p> + <p class="verse">ang negritong caagapay</p> + <p class="verse">cun ano't, ang nasasactán</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aróy co ang uiuicain</p> + <p class="verse">sinong pumalo sa aquin,</p> + <p class="verse">capagdaca ay lilingapin</p> + <p class="verse">ay ualang tauong casiping.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Siyang pag-uiuica naman</p> + <p class="verse">ulitin ninyo ang sayáo,</p> + <p class="verse">músico'i, magtutugtugan</p> + <p class="verse">nacaaalio sa lumbay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sacá naman mag-lilibád</p> + <p class="verse">negrito't, negritang hayág,</p> + <p class="verse">maraming tauong di hamac</p> + <p class="verse">ang nagsisi-panguilalás.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Uica ni doña María</p> + <p class="verse">itiguil iyang música,</p> + <p class="verse">at sacá tatanóng bagá</p> + <p class="verse">sa negrito ang negrita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Niyóng icao'i pag-utusan</p> + <p class="verse">nang hari niyang magulang,</p> + <p class="verse">na sa dagat ay paualán</p> + <p class="verse">ang caniyang calaruan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Labing-dalauang negrito</p> + <p class="verse">ang nasisilíd sa frasco,</p> + <p class="verse">sabihin mo sa harap co</p> + <p class="verse">cun sinong humuli nito.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Dili si doña María</p> + <p class="verse">na iyong casama-saíma,</p> + <p class="verse">at ang frasco'i, hauac niya</p> + <p class="verse">may ilao ca namang dalá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di siya rin ang naglagay</p> + <p class="verse">sa frascong quinasisidlán,</p> + <p class="verse">siya ring nagdala naman</p> + <p class="verse">doon sa palacio real.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagót naman dito</p> + <p class="verse">hindi naquiquilala co,</p> + <p class="verse">papaloin nanga rito</p> + <p class="verse">nang negrita ang negrito.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun ano at si don Juan</p> + <p class="verse">ang siya ngang nasasactán,</p> + <p class="verse">marahás na carunungan</p> + <p class="verse">sa princesang tinatangnan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang calahati nang oras</p> + <p class="verse">ang canilang paglilibad,</p> + <p class="verse">ay muli namang nangusap</p> + <p class="verse">yaong princesang marilág.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica'i, itiguil muna</p> + <p class="verse">ang pagtugtog nang música,</p> + <p class="verse">ang negrita'i, tatanong na</p> + <p class="verse">sa negrito na casama.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">¿Diyata't, di mo quilala</p> + <p class="verse">yaong si doña María!</p> + <p class="verse">ay hindi ang sagót niya</p> + <p class="verse">cun sino't, cun alín siya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anitong negrita naman</p> + <p class="verse">sasabihi'i, paquingán,</p> + <p class="verse">at nang iyong maalaman</p> + <p class="verse">nagligtás sa iyong buhay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hiniling sa iyo naman</p> + <p class="verse">mataas na cabunducan,</p> + <p class="verse">at doon nga maguiguisnán</p> + <p class="verse">sa tapát nang durungauan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uinica nang negrita</p> + <p class="verse">ganito'i, tahaquin co na,</p> + <p class="verse">at nang iyong maquilala</p> + <p class="verse">yaong si doña María.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang bundóc mong inilagay</p> + <p class="verse">sa tapat nang durungauan,</p> + <p class="verse">doon naman maguiguisnan</p> + <p class="verse">sa pusod nang caragatan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At guinaua pang castillo</p> + <p class="verse">nang pag-ibig nga sa iyo,</p> + <p class="verse">saca ngayo'i, nilimot mo</p> + <p class="verse">at hindi mo asicaso.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Singsing nang haring mahal</p> + <p class="verse">nahulog sa caragatan,</p> + <p class="verse">di iyong tinad-tad naman</p> + <p class="verse">si doña Maríang hirang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang capirasong daliri</p> + <p class="verse">sa dagat natapon ngani,</p> + <p class="verse">naguing tandang icauari</p> + <p class="verse">sa pagquilalang madali.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At bucód sa rito naman</p> + <p class="verse">nang sa iyo'i, paturuan,</p> + <p class="verse">ang cabayong tampalasan</p> + <p class="verse">na lalo mong camatayan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di guinauán ca nang daan</p> + <p class="verse">niyang princesang marangal,</p> + <p class="verse">ang ama'i, cahit masactán</p> + <p class="verse">sa pagsintá ang dahilán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di nang macapanhic ca na</p> + <p class="verse">sa real palaciong sadyá</p> + <p class="verse">cayong dalaua'i, nagsama</p> + <p class="verse">sa sariling cuarto niya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay naisip capagdaca</p> + <p class="verse">nang haring caniyang amá,</p> + <p class="verse">na cayó ay ipadalá</p> + <p class="verse">sa reinong Inglaterra.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_43" id="Page_43">Páhiná 43</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si doña María naman</p> + <p class="verse">gumaua rin nang paraan,</p> + <p class="verse">at nang cayo'i, macatanan</p> + <p class="verse">sa reinong de los Cristal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Niyong cayo'i, aabutan</p> + <p class="verse">nang hari niyang magulang,</p> + <p class="verse">ay caniyang hinadlangan</p> + <p class="verse">nang matinic na cauayan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At bago nga nacaraán</p> + <p class="verse">ang haring Salermong mahal,</p> + <p class="verse">ay tatlóng leguas ang lagay</p> + <p class="verse">niyong inyong calayuan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hinabol cayong dalauá</p> + <p class="verse">nang anyong aabutan na,</p> + <p class="verse">ang sabóng caniyang dalá</p> + <p class="verse">sa lupa'i, inihulog na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tingnan mo ang carunungan</p> + <p class="verse">niyong princesang timtiman,</p> + <p class="verse">naguing isang cabunducan</p> + <p class="verse">yaong sabóng binitiuan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Hindi nanga nacaraan</p> + <p class="verse">ang cabayong sinasac-yán,</p> + <p class="verse">apat na leguas ang lagay</p> + <p class="verse">niyong inyong calayuan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Diyata't, sa lahat bagá</p> + <p class="verse">nang hirap niyang dinalá,</p> + <p class="verse">hindi mo pa naquilala</p> + <p class="verse">yaong si doña María.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Papaluin capagcuan</p> + <p class="verse">ang negritong calibaran,</p> + <p class="verse">cun ano't, ang nasasactán</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Uiuicain nang negrita</p> + <p class="verse">diyata't, totoó bagá,</p> + <p class="verse">sa loob mo'i, nauala na</p> + <p class="verse">yaong mahal na princesa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Papaluing ualang tahan</p> + <p class="verse">ang negritong caagapay,</p> + <p class="verse">boong cataua'i, nag-latay</p> + <p class="verse">nang príncipeng si don Juan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica ni doña María</p> + <p class="verse">tugtuguin yaong música,</p> + <p class="verse">nagsayáo na mulí bagá</p> + <p class="verse">ang negrito at negrita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay nang may isang oras na</p> + <p class="verse">pag-lalaró nang dalauá,</p> + <p class="verse">ay nangusap ang princesa</p> + <p class="verse">ang músico'i, itahán na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang tanong nitong negrita</p> + <p class="verse">don Jua'i, diyata bagá,</p> + <p class="verse">totoong di mo quilala</p> + <p class="verse">itong si doña María.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Isinagót nang negrito</p> + <p class="verse">hindi natatalastas co,</p> + <p class="verse">anang negrita'i, ganito</p> + <p class="verse">sasabihi'i, paquingan mo.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di cayo'i, nang aabutan</p> + <p class="verse">nang haring Salermong mahal,</p> + <p class="verse">gumaua pa nang paraan</p> + <p class="verse">itong princesang timtiman.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di ang coje niyang dalá</p> + <p class="verse">sa lupa'i, inihulog na,</p> + <p class="verse">naguing dagat capagdaca</p> + <p class="verse">hindi nacatauid siya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At nang cayo'i, dumating na</p> + <p class="verse">Ermopolisis na villa,</p> + <p class="verse">sa bahay niyong pastora</p> + <p class="verse">iniuan mo ang princesa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Di ang bilin niyang tunay</p> + <p class="verse">sa babaing cangino man,</p> + <p class="verse">huag palapit don Juan</p> + <p class="verse">at siya'i, malilimutan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cundi mo pa sinusucat</p> + <p class="verse">dinaanan niyang hirap,</p> + <p class="verse">ngayon na ang pagcautás</p> + <p class="verse">ng buhay mong ualang palad.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa oras ding ito bagá</p> + <p class="verse">ang músico'i, naualá na,</p> + <p class="verse">ang negrito at negrita</p> + <p class="verse">hindi na nila naquita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At ang frasco nga ang siyang</p> + <p class="verse">bucód na natira lamang,</p> + <p class="verse">siya ang quinalalag-yan</p> + <p class="verse">niyong cay don Juan buhay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uinica nang princesa</p> + <p class="verse">diyata don Juan aniya,</p> + <p class="verse">di mo pa naquiquilala</p> + <p class="verse">yaong si doña María.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_44" id="Page_44">Páhiná 44</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yayamang gayon din lamang</p> + <p class="verse">aco'i, ualang cabuluhán,</p> + <p class="verse">pagsisi nang casalanan</p> + <p class="verse">at siya mong cahanganan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Siya nangang pagdampot na</p> + <p class="verse">sa frasco nitong princesa,</p> + <p class="verse">at babasaguing talaga</p> + <p class="verse">sa malaquing galit niya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Dito nanga naramdaman</p> + <p class="verse">nang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">at naquilala ngang tunay</p> + <p class="verse">si doña Maríang mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Linapitan capagdaca</p> + <p class="verse">at saca niyacap niya,</p> + <p class="verse">icao nga ang aquing sinta</p> + <p class="verse">na iniuan co sa villa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aco ang may casalanan</p> + <p class="verse">sucat mong paghinanactan,</p> + <p class="verse">pagca't, aco'i, nalapitan</p> + <p class="verse">ni Leonorang timtiman.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aco'i, parang ulól bagá</p> + <p class="verse">na sa loob cong mag-isá,</p> + <p class="verse">cundi ngayon lamang sintá</p> + <p class="verse">hindi co na-ala-ala.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Icao ang sintá cong tunay</p> + <p class="verse">na pinagsadyáng linacbáy.</p> + <p class="verse">sa reinong de los Cristal</p> + <p class="verse">ang pinuhunan co'i, búhay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Patauad doña María</p> + <p class="verse">sa aquing pagcacasala,</p> + <p class="verse">ang cataua't, búhay co pa</p> + <p class="verse">ay sa iyo't, di sa ibá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At saca nag-uica naman</p> + <p class="verse">ó haring aquing magulang,</p> + <p class="verse">dito acó ipacasál</p> + <p class="verse">sa emperatriz na mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anang doña Leonora</p> + <p class="verse">mahal na vuestra alteza,</p> + <p class="verse">sandaling paquingán niya</p> + <p class="verse">ang aquing munting querella.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ngayon co na po tuturan</p> + <p class="verse">ang lihim cong iningatan,</p> + <p class="verse">at nang iyong maalaman</p> + <p class="verse">yaong hirap ni don Juan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aco ay doon quinuha</p> + <p class="verse">sa bundóc niyong Armenia,</p> + <p class="verse">cami ay magcacasama</p> + <p class="verse">capatid cong doña Juana.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Tiuasáy ang aquing lagay</p> + <p class="verse">sa lupang cailaliman</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan</p> + <p class="verse">ang siyang cumuha lamang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Bucód dito ang isá pa</p> + <p class="verse">ó daraquilang monarca,</p> + <p class="verse">nang siya'i, pagliluhan na</p> + <p class="verse">capatid niyang dalauá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang caniyang pagbalicán</p> + <p class="verse">ang singsing cong minamahal,</p> + <p class="verse">siya'i, agád tinalian</p> + <p class="verse">magcapatid na sucaban.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang mayroong sampóng dipá</p> + <p class="verse">ang lubid na nahulog na,</p> + <p class="verse">ay tinagpás nang espada</p> + <p class="verse">ni don Pedrong palamara.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang maquita co ang lagay</p> + <p class="verse">nang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">acó tantong daramay</p> + <p class="verse">sa quinahulugang hucay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aco'i, agad sinungaban</p> + <p class="verse">ni don Pedrong tampalasan,</p> + <p class="verse">ang lobo co sa sucbitan</p> + <p class="verse">ang quinuha co na lamang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Inihulog co sa hucay</p> + <p class="verse">at aquing pinagbilinan</p> + <p class="verse">cahit patáy si don Juan</p> + <p class="verse">ay iyong pag-remediohan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito nga po haring mahal</p> + <p class="verse">ang iyo lamang hatulan,</p> + <p class="verse">cun siya'i, dapat macasal</p> + <p class="verse">cay doña Maríang hirang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica nitong monarca</p> + <p class="verse">icao ang unang nacuha,</p> + <p class="verse">an sagót ni Leonora</p> + <p class="verse">aco nga po't, dili ibá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa iyo ang carampatan</p> + <p class="verse">si don Juan ay ipacasál.</p> + <p class="verse">sapagca't, iyong binuhay</p> + <p class="verse">sa balóng quinahulugan.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_45" id="Page_45">Páhiná 45</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa hatol bagang nasambit</p> + <p class="verse">sinong macapag-aalis,</p> + <p class="verse">doña María'i, nagtindig</p> + <p class="verse">at capagdaca'i, nagsulit.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito ang uinica niya</p> + <p class="verse">ó daraquilang monarca,</p> + <p class="verse">dinguin ngayon nang lahat na</p> + <p class="verse">ang aquing munting querella.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica nang haring mahal</p> + <p class="verse">sabihin mo na at turan,</p> + <p class="verse">at nang aquing maalaman</p> + <p class="verse">ang iyong pahahatulan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica ni doña María</p> + <p class="verse">cun gayon po'i maquinig ca,</p> + <p class="verse">cay don Juan dahil bagá</p> + <p class="verse">ang aquing pinag-hablá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Naparoon at nag-lacbay</p> + <p class="verse">sa reinong de los Cristal,</p> + <p class="verse">cami ay nagcaibigan</p> + <p class="verse">usapan nami'i matibay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Gaano ang búhay niya</p> + <p class="verse">sa utos nang aquing amá,</p> + <p class="verse">acó ang naghirap bagá</p> + <p class="verse">na sumunód sa caniya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun aquing pinabayaan</p> + <p class="verse">ang príncipeng si don Juan,</p> + <p class="verse">hindi na darating naman</p> + <p class="verse">doon siya mamamatáy.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Naguló ang gunam-gunam</p> + <p class="verse">ng haring Fernandong mahal,</p> + <p class="verse">cumuhang sanguni naman</p> + <p class="verse">sa arzobispong marangál.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sa arzobispong saysay</p> + <p class="verse">cun sinong unang catipán,</p> + <p class="verse">siyang dapat pacasalán</p> + <p class="verse">nang príncipeng si don Juan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sagót ni doña María</p> + <p class="verse">ó amá nang caloloua,</p> + <p class="verse">ang sa tauong puri bagá</p> + <p class="verse">di búhay ang cahalagá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Anang arzobispo naman</p> + <p class="verse">ngayo'i, uala ca nang daan,</p> + <p class="verse">at may na unang catipán</p> + <p class="verse">na marapat pacasalán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cay doña María'i, itó</p> + <p class="verse">cun uala ring daan aco,</p> + <p class="verse">hinauacan nanga rito</p> + <p class="verse">yaóng itiniráng frasco.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ibinuhos na marahan</p> + <p class="verse">ang tubig sa frascong mahal,</p> + <p class="verse">ano pa nga't, nag-languyan</p> + <p class="verse">ang tauo sa caharian.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang tubig ay umapao nga</p> + <p class="verse">hangang palaciong bintana,</p> + <p class="verse">dito'i, agád nanga mutlá</p> + <p class="verse">ang lahát nang tauong madlá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uinica ni don Juan</p> + <p class="verse">sucat na sintá co't, búhay,</p> + <p class="verse">aquing ipa-aaninao</p> + <p class="verse">ang totoong catuiran.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">O mahal na pontífice</p> + <p class="verse">cay Jesús na cahalili,</p> + <p class="verse">yaring aquing munting sabi</p> + <p class="verse">ngayo'i, sandaling paquinguí.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang princesa Leonora</p> + <p class="verse">ay hindi co tangcá siya,</p> + <p class="verse">sa balóng aming sinonda</p> + <p class="verse">doon co lamang naquita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Pinuhunan co nga'i, búhay</p> + <p class="verse">sa serpienteng nacalaban,</p> + <p class="verse">at cay doña Juana naman</p> + <p class="verse">sa giganteng nagtatangan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cun caya pinagliluhan</p> + <p class="verse">manga capatid cong hirang,</p> + <p class="verse">sa singsing niyang naiuan</p> + <p class="verse">na aquing pinagbalican.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Abót na princesang mahal</p> + <p class="verse">ang singsing mong nalimutan,</p> + <p class="verse">at dito nagmulang tunay</p> + <p class="verse">tanang aquing cahirapan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa búhay cong pinuhunan</p> + <p class="verse">nang sa iyo ay pag-agao,</p> + <p class="verse">bagama't, iyong binuhay</p> + <p class="verse">bilang nacapalit lamang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At nag-uica si don Juan</p> + <p class="verse">dito aco pacacasál,</p> + <p class="verse">sa princesang lubhang mahal</p> + <p class="verse">sa reinong de los Cristal.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_46" id="Page_46">Páhiná 46</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang uica nitong monarca</p> + <p class="verse">cay don Pedro'i, pacasál na,</p> + <p class="verse">at hindi naman sa ibá</p> + <p class="verse">at tunay ring anác quita.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sapagca't, uala cang daan</p> + <p class="verse">cay don Jua'i, mapacasál,</p> + <p class="verse">matigas ang carunungan</p> + <p class="verse">ni doña Maríang mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sagót ni Leonora</p> + <p class="verse">ó daraquilang monarca,</p> + <p class="verse">icao po ang bahala na</p> + <p class="verse">gauin ang balang magandá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang maringig yaon bagá</p> + <p class="verse">nang haring caniyang amá,</p> + <p class="verse">sumanguning muli siya</p> + <p class="verse">sa arzobispo ngang sadyá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ano pa nga at nagcabagay</p> + <p class="verse">pinag-isang catuiran,</p> + <p class="verse">tinauag nilang marahan</p> + <p class="verse">doña Leonorang mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang oras ding yaón naman</p> + <p class="verse">sabáy silang iquinasál,</p> + <p class="verse">fiesta'i, dalauang siyam</p> + <p class="verse">sa Berbaniang caharian.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, nang matapos na</p> + <p class="verse">ang canilang pagsasayá,</p> + <p class="verse">isasalin ang corona</p> + <p class="verse">cay don Juang anác niya.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Si doña María'i, nag-uica</p> + <p class="verse">ó monarcang daraquila,</p> + <p class="verse">sumandaling mag-unaua</p> + <p class="verse">sa aquing ipag-uiuica.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang corona't, cetrong mahal</p> + <p class="verse">si don Pedro ang salinan,</p> + <p class="verse">aco'i, may corona naman</p> + <p class="verse">sa reinong de los Cristal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sa uinicang ito baga</p> + <p class="verse">niyong si doña María,</p> + <p class="verse">ipinutong capagdaca</p> + <p class="verse">cay don Pedro ang corona.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang sa mariquit na reina</p> + <p class="verse">bunying doña Leonora,</p> + <p class="verse">ibinigay sa caniya</p> + <p class="verse">ang mahal na diadema.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At sila'i, umúi naman</p> + <p class="verse">sa reinong de los Cristal,</p> + <p class="verse">gayong layong linacaran</p> + <p class="verse">isang oras na linacbay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang catulad at capara</p> + <p class="verse">nitong si doña María,</p> + <p class="verse">lumabás sa, isang guerra</p> + <p class="verse">at nanalong nagvictoria.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito'i, aquing pabayaan</p> + <p class="verse">victoria niyang quinamtán,</p> + <p class="verse">at aquing ipagsasaysay</p> + <p class="verse">ang canilang paglalacbay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang sila'i, dumating naman</p> + <p class="verse">sa reinong de los Cristal,</p> + <p class="verse">uala nanga at namatáy</p> + <p class="verse">ama't, capatid na hirang.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang dinatnan sa palacio</p> + <p class="verse">secretario't, consejero,</p> + <p class="verse">siya ngang pagdating dito</p> + <p class="verse">nang emperador na bago.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Yaong encantong laon na</p> + <p class="verse">ay inalis capagdaca,</p> + <p class="verse">yaóng batóng balót nila</p> + <p class="verse">nagsilitao na lahat na.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang lihim na iningatan</p> + <p class="verse">nang hari nilang magulang</p> + <p class="verse">sa panahóng ito naman</p> + <p class="verse">ay caniyang inalitao.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang tigre't, león sa parang</p> + <p class="verse">at tauo sa caharian,</p> + <p class="verse">sila'i, nangagsipaluál</p> + <p class="verse">sa balát cayong catauan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang, mangyaring malabas na</p> + <p class="verse">ang tauo ay cumapal na,</p> + <p class="verse">nagpahanda nang lamesa</p> + <p class="verse">itong si doña María.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang silla'i, gayon din naman</p> + <p class="verse">ay husto ring ualang culang,</p> + <p class="verse">ang pagcaing bagay-bagay</p> + <p class="verse">sa lamesa'i, nalalagay.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">At sa dulo nang lamesa</p> + <p class="verse">mayroong dalauang silla,</p> + <p class="verse">na uupán bagáng sadyá</p> + <p class="verse">nang príncipe at princesa.</p> + </div> + </div><div class="pagenum"><a name="Page_47" id="Page_47">Páhiná 47</a></div><div class="poem"> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sacá naman capagdaca</p> + <p class="verse">itong si doña María,</p> + <p class="verse">nuha nang isang bandeja</p> + <p class="verse">inilagay ang corona.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Cumuhang sintabi naman</p> + <p class="verse">sa haráp nang manga mahal,</p> + <p class="verse">na naroong napipisan</p> + <p class="verse">consejeros bagáng tanán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Pagmalasi't, tingnan ninyo</p> + <p class="verse">ang emperador na bago,</p> + <p class="verse">siyang nahalili ito</p> + <p class="verse">doon sa haring amá co.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ipinutong capagdaca</p> + <p class="verse">yaong cetro at corona,</p> + <p class="verse">at sa cay doña María</p> + <p class="verse">ang mahal na diadema.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Matapos umagapay na</p> + <p class="verse">ang bunying emperadora,</p> + <p class="verse">at cumain ang lahat na</p> + <p class="verse">sa mariquit na lamesa.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Nang sila ay matapos na</p> + <p class="verse">nang pagcaing mahalagá,</p> + <p class="verse">nagsi-tindig na lahat na</p> + <p class="verse">para-parang nangag-viva.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Viva ang inahihiyao</p> + <p class="verse">nang boong sangcaharian,</p> + <p class="verse">mabuhay na ualang hangan</p> + <p class="verse">ang emperador na mahal.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sabihin bagá ang guló</p> + <p class="verse">doong sa loob nang reino,</p> + <p class="verse">arao, gabi ang músico</p> + <p class="verse">ualang tahan sa palacio.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ay ano'i, sa matapos na</p> + <p class="verse">siyam na arao na fiesta,</p> + <p class="verse">caguluha'i, payapa na</p> + <p class="verse">nitong bagong nagcorona.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ang emperador na mahal</p> + <p class="verse">at asaua niyang hirang,</p> + <p class="verse">nagpasunod nang mahusay</p> + <p class="verse">sa tanang nasasacupan.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ano ipa't, silang dalauá</p> + <p class="verse">sing-ibig na mag-asaua,</p> + <p class="verse">mahusay ang pagsasama</p> + <p class="verse">ualang pagtatalo bagá.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Sila'i, lubós nagcabagay</p> + <p class="verse">at capua manga mahal,</p> + <p class="verse">mag-utos pa ay malubay</p> + <p class="verse">sa manga vasallong tanán.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Caya nga't, ang naging hangá</p> + <p class="verse">nitong bunying mag-asaua,</p> + <p class="verse">nang sila'i, mangamatay na</p> + <p class="verse">quinamtan ang santa gloria.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Ito ang dapat tularan</p> + <p class="verse">nang mag-asauang sino man,</p> + <p class="verse">ang loob na cababaan</p> + <p class="verse">capatid nang capalaran.</p> + </div> + <div class="stanza"> + <p class="verseind">Aquin nang bibig-yáng hangá</p> + <p class="verse">corridong ipinagbadyá,</p> + <p class="verse">cun sa letra'i, may sumala</p> + <p class="verse">capupunan ay cayó na.</p> + </div> + </div> + <br /> + <h3>CATAPUSAN</h3> + <hr style='width: 45%;' /> + <div class="pagenum"><a name="Page_48" id="Page_48">Páhiná 48</a></div> + <h4>[Imprenta, at Papeleria ni J. Martinez]</h4> + + + + + + + +<pre> + + + + + +End of the Project Gutenberg EBook of Ibong Adarna, by Anonymous + +*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK IBONG ADARNA *** + +***** This file should be named 16157-h.htm or 16157-h.zip ***** +This and all associated files of various formats will be found in: + https://www.gutenberg.org/1/6/1/5/16157/ + +Produced by Tamiko I. Camacho, Jerome Espinosa Baladad, +Pilar Somoza and PG Distributed Proofreaders from page +scans provided by University of Michigan. Dedicated to the +three Filipino comedians Dolphy, Panchito and Babalu who +made this folklore memorable in a 1970s film adaptation. + + +Updated editions will replace the previous one--the old editions +will be renamed. + +Creating the works from public domain print editions means that no +one owns a United States copyright in these works, so the Foundation +(and you!) can copy and distribute it in the United States without +permission and without paying copyright royalties. Special rules, +set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to +copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to +protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project +Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you +charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you +do not charge anything for copies of this eBook, complying with the +rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose +such as creation of derivative works, reports, performances and +research. They may be modified and printed and given away--you may do +practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is +subject to the trademark license, especially commercial +redistribution. + + + +*** START: FULL LICENSE *** + +THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE +PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK + +To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free +distribution of electronic works, by using or distributing this work +(or any other work associated in any way with the phrase "Project +Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project +Gutenberg-tm License (available with this file or online at +https://gutenberg.org/license). + + +Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm +electronic works + +1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm +electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to +and accept all the terms of this license and intellectual property +(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all +the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy +all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession. +If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project +Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the +terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or +entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8. + +1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be +used on or associated in any way with an electronic work by people who +agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few +things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works +even without complying with the full terms of this agreement. See +paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project +Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement +and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic +works. See paragraph 1.E below. + +1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation" +or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project +Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the +collection are in the public domain in the United States. If an +individual work is in the public domain in the United States and you are +located in the United States, we do not claim a right to prevent you from +copying, distributing, performing, displaying or creating derivative +works based on the work as long as all references to Project Gutenberg +are removed. Of course, we hope that you will support the Project +Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by +freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of +this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with +the work. You can easily comply with the terms of this agreement by +keeping this work in the same format with its attached full Project +Gutenberg-tm License when you share it without charge with others. + +1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern +what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in +a constant state of change. If you are outside the United States, check +the laws of your country in addition to the terms of this agreement +before downloading, copying, displaying, performing, distributing or +creating derivative works based on this work or any other Project +Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning +the copyright status of any work in any country outside the United +States. + +1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg: + +1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate +access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently +whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the +phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project +Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed, +copied or distributed: + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + +1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived +from the public domain (does not contain a notice indicating that it is +posted with permission of the copyright holder), the work can be copied +and distributed to anyone in the United States without paying any fees +or charges. If you are redistributing or providing access to a work +with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the +work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1 +through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the +Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or +1.E.9. + +1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted +with the permission of the copyright holder, your use and distribution +must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional +terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked +to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the +permission of the copyright holder found at the beginning of this work. + +1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm +License terms from this work, or any files containing a part of this +work or any other work associated with Project Gutenberg-tm. + +1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this +electronic work, or any part of this electronic work, without +prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with +active links or immediate access to the full terms of the Project +Gutenberg-tm License. + +1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary, +compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any +word processing or hypertext form. However, if you provide access to or +distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than +"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version +posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org), +you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a +copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon +request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other +form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm +License as specified in paragraph 1.E.1. + +1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying, +performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works +unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9. + +1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing +access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided +that + +- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from + the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method + you already use to calculate your applicable taxes. The fee is + owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he + has agreed to donate royalties under this paragraph to the + Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments + must be paid within 60 days following each date on which you + prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax + returns. Royalty payments should be clearly marked as such and + sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the + address specified in Section 4, "Information about donations to + the Project Gutenberg Literary Archive Foundation." + +- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies + you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he + does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm + License. You must require such a user to return or + destroy all copies of the works possessed in a physical medium + and discontinue all use of and all access to other copies of + Project Gutenberg-tm works. + +- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any + money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the + electronic work is discovered and reported to you within 90 days + of receipt of the work. + +- You comply with all other terms of this agreement for free + distribution of Project Gutenberg-tm works. + +1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm +electronic work or group of works on different terms than are set +forth in this agreement, you must obtain permission in writing from +both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael +Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the +Foundation as set forth in Section 3 below. + +1.F. + +1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable +effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread +public domain works in creating the Project Gutenberg-tm +collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic +works, and the medium on which they may be stored, may contain +"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or +corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual +property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a +computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by +your equipment. + +1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right +of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project +Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project +Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all +liability to you for damages, costs and expenses, including legal +fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT +LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE +PROVIDED IN PARAGRAPH F3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE +TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE +LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR +INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH +DAMAGE. + +1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a +defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can +receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a +written explanation to the person you received the work from. If you +received the work on a physical medium, you must return the medium with +your written explanation. The person or entity that provided you with +the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a +refund. If you received the work electronically, the person or entity +providing it to you may choose to give you a second opportunity to +receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy +is also defective, you may demand a refund in writing without further +opportunities to fix the problem. + +1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth +in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER +WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO +WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE. + +1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied +warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages. +If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the +law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be +interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by +the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any +provision of this agreement shall not void the remaining provisions. + +1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the +trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone +providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance +with this agreement, and any volunteers associated with the production, +promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works, +harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees, +that arise directly or indirectly from any of the following which you do +or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm +work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any +Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause. + + +Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm + +Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of +electronic works in formats readable by the widest variety of computers +including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists +because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from +people in all walks of life. + +Volunteers and financial support to provide volunteers with the +assistance they need, is critical to reaching Project Gutenberg-tm's +goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will +remain freely available for generations to come. In 2001, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure +and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations. +To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation +and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4 +and the Foundation web page at https://www.pglaf.org. + + +Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive +Foundation + +The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit +501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the +state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal +Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification +number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at +https://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent +permitted by U.S. federal laws and your state's laws. + +The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S. +Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered +throughout numerous locations. Its business office is located at +809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email +business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact +information can be found at the Foundation's web site and official +page at https://pglaf.org + +For additional contact information: + Dr. Gregory B. Newby + Chief Executive and Director + gbnewby@pglaf.org + + +Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation + +Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide +spread public support and donations to carry out its mission of +increasing the number of public domain and licensed works that can be +freely distributed in machine readable form accessible by the widest +array of equipment including outdated equipment. Many small donations +($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt +status with the IRS. + +The Foundation is committed to complying with the laws regulating +charities and charitable donations in all 50 states of the United +States. Compliance requirements are not uniform and it takes a +considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up +with these requirements. We do not solicit donations in locations +where we have not received written confirmation of compliance. To +SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any +particular state visit https://pglaf.org + +While we cannot and do not solicit contributions from states where we +have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition +against accepting unsolicited donations from donors in such states who +approach us with offers to donate. + +International donations are gratefully accepted, but we cannot make +any statements concerning tax treatment of donations received from +outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff. + +Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation +methods and addresses. Donations are accepted in a number of other +ways including including checks, online payments and credit card +donations. To donate, please visit: https://pglaf.org/donate + + +Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic +works. + +Professor Michael S. Hart was the originator of the Project Gutenberg-tm +concept of a library of electronic works that could be freely shared +with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project +Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support. + + +Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed +editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S. +unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily +keep eBooks in compliance with any particular paper edition. + + +Most people start at our Web site which has the main PG search facility: + + https://www.gutenberg.org + +This Web site includes information about Project Gutenberg-tm, +including how to make donations to the Project Gutenberg Literary +Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to +subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks. + + +</pre> + + </body> +</html> diff --git a/16157-h/images/001.jpg b/16157-h/images/001.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..09da85e --- /dev/null +++ b/16157-h/images/001.jpg diff --git a/16157-h/images/001t.jpg b/16157-h/images/001t.jpg Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..c83e867 --- /dev/null +++ b/16157-h/images/001t.jpg diff --git a/16157-h/images/002.png b/16157-h/images/002.png Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..7f7645d --- /dev/null +++ b/16157-h/images/002.png diff --git a/LICENSE.txt b/LICENSE.txt new file mode 100644 index 0000000..6312041 --- /dev/null +++ b/LICENSE.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +This eBook, including all associated images, markup, improvements, +metadata, and any other content or labor, has been confirmed to be +in the PUBLIC DOMAIN IN THE UNITED STATES. + +Procedures for determining public domain status are described in +the "Copyright How-To" at https://www.gutenberg.org. + +No investigation has been made concerning possible copyrights in +jurisdictions other than the United States. Anyone seeking to utilize +this eBook outside of the United States should confirm copyright +status under the laws that apply to them. diff --git a/README.md b/README.md new file mode 100644 index 0000000..16fe903 --- /dev/null +++ b/README.md @@ -0,0 +1,2 @@ +Project Gutenberg (https://www.gutenberg.org) public repository for +eBook #16157 (https://www.gutenberg.org/ebooks/16157) |
