summaryrefslogtreecommitdiff
path: root/14281-h/14281-h.htm
diff options
context:
space:
mode:
Diffstat (limited to '14281-h/14281-h.htm')
-rw-r--r--14281-h/14281-h.htm4758
1 files changed, 4758 insertions, 0 deletions
diff --git a/14281-h/14281-h.htm b/14281-h/14281-h.htm
new file mode 100644
index 0000000..893b55d
--- /dev/null
+++ b/14281-h/14281-h.htm
@@ -0,0 +1,4758 @@
+<!DOCTYPE HTML PUBLIC "-//W3C//DTD HTML 4.01 Transitional//EN">
+<html>
+ <head>
+ <meta http-equiv="Content-Type" content=
+ "text/html; charset=UTF-8">
+ <title>
+ The Project Gutenberg eBook of Grashalmen, by Walt Whitman.
+ </title>
+ <style type="text/css">
+/*<![CDATA[ XML blockout */
+<!--
+ P { margin-top: .75em;
+ text-align: justify;
+ margin-bottom: .75em;
+ }
+ H1,H2,H3,H4,H5,H6 {
+ text-align: center; /* all headings centered */
+ }
+ HR { width: 33%;
+ margin-top: 1em;
+ margin-bottom: 1em;
+ }
+ BODY{margin-left: 10%;
+ margin-right: 10%;
+ }
+div.center {text-align: center}
+ .linenum {position: absolute; top: auto; left: 4%;} /* poetry number */
+ .note {margin-left: 2em; margin-right: 2em; margin-bottom: 1em;} /* footnote */
+ .blkquot {margin-left: 4em; margin-right: 4em;} /* block indent */
+ .pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right;} /* page numbers */
+ .sidenote {width: 20%; margin-bottom: 1em; margin-top: 1em; padding-left: 1em; font-size: smaller; float: right; clear: right;}
+ .poem {margin-left:10%; margin-right:10%; text-align: left;}
+ .poem br {display: none;}
+ .poem .stanza {margin: 1em 0em 1em 0em;}
+ .poem span {display: block; margin: 0; padding-left: 3em; text-indent: -3em;}
+ .poem span.i2 {display: block; margin-left: 2em;}
+ .poem span.i4 {display: block; margin-left: 4em;}
+ .poem .caesura {vertical-align: -200%;}
+span.pagenum {position: absolute; left: 1%; right: 91%;
+ font-size: 8pt;}
+ // -->
+ /* XML end ]]>*/
+ </style>
+ </head>
+ <body>
+<div>*** START OF THE PROJECT GUTENBERG EBOOK 14281 ***</div>
+
+ <center>
+ <img src='images/cover.jpg' width='300' height='454'
+ alt='Walt Whitman, Leaves of Grass' title='Walt Whitman, Leaves of Grass' />
+ </center>
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+
+ <div class="center">
+ "...............dit is geen boek,<br />
+ Die 't aanraakt, raakt een mensch aan."<br />
+ (W. W. "Tot ziens!")<br />
+ </div>
+ <br />
+
+ <h2>WALT WHITMAN</h2>
+ <h1>GRASHALMEN</h1>
+ <h2>(LEAVES OF GRASS)</h2>
+ <div class="center">
+ <b>VERTAALD DOOR MAURITS WAGENVOORT</b><br />
+ <br />
+ <b>MET PORTRET VAN DEN DICHTER</b><br />
+ <br />
+ <b>1917</b><br />
+ <br />
+ </div>
+ <hr style='width: 65%;' />
+ <div class="center">
+ WERELDBIBLIOTHEEK<br />
+ <br />
+ ONDER LEIDING VAN L. SIMONS.<br />
+ <br />
+ UITGEGEVEN DOOR DE MAATSCHAPPIJ VOOR GOEDE EN GOEDKOOPE
+ LECTUUR&mdash;AMSTERDAM<br />
+ </div>
+ <br />
+ GEDRUKT TER DRUKKERIJ "DE DEGEL", AMSTERDAM.<br />
+
+ <hr style='width: 65%;' />
+ <center>
+ <img src='images/whitman.jpg' width='300' height='442' alt='Walt Whitman'
+ title='Walt Whitman' />
+ </center>
+ <hr style='width: 65%;' />
+ <h2>INLEIDING</h2>
+ <span class="pagenum"><a name="vii" id="pagevii"></a>{VII}</span> <br />
+
+ <p>Een korte inleiding schijnt mij gewenscht. Van een reis, in 1892, door de
+ Vereenigde Staten van Noord-Amerika, bracht ik als kostbaarste herinnering de
+ <i>Leaves of Grass</i> van Walt Whitman mee. Tijdens mijn reis ging er geen dag om
+ zonder dat ik iets van hem las, en nog lang daarna nam ik dagelijks het boek op om te
+ herlezen. Diep was de indruk geweest, dien ik van den arbeid en het leven der
+ Noord-Amerikanen had ontvangen, diep was de indruk, dien ik van de <i>Leaves of
+ Grass</i> ontving. Deze po&euml;men, docht mij, geven een kort begrip van wat ik met
+ bewondering en eerbied, soms met verbijstering heb gezien; zij zijn een verkleind
+ beeld der geweldige republiek, het leven van Amerika verpuurd door liefde en denken
+ van een universeel dichter. Toch geven zij meer dan de "athletiscihe republiek": zij
+ openen heerlijke visioenen van wording, ontwikkeling en voortgang in steeds groeiend
+ recht: het Universum aanschouwd door een Amerikaan, wien de Menschheid eens een
+ plaats zal aanwijzen te midden der groot-edelsten van allen tijd.</p>
+ <p>Anderhalf jaar: te Chicago, Berlijn en Genua, gaf ik aan de vertaling van wat
+ thans wordt gepubliceerd. Dit is niet de geheele <i>Leaves of Grass</i>, wel de
+ geheele Whitman, zooals hij zich in de <i>Leaves</i> openbaart. De dichter herhaalt
+ hier en daar wat hij gezegd heeft: er was geen reden die herhalingen te vertalen;
+ buitendien liet ik mij door mijn smaak leiden. Er zijn enkele po&euml;men in de
+ <i>Leaves of Grass</i>, die mij niet bezielen, wat natuurlijk aan mij en niet aan
+ Whitman ligt. Zoo ook zijn eenig berijmd gedichtje <i>Captain, my captain</i>, dat ik
+ onvertaald liet, uit eerbied voor het rijm, en wijl Whitmans karakter als<span
+ class="pagenum"><a name="viii" id="pageviii"></a>{VIII}</span> dichter toch het
+ heerlijkst in ongebondenheid zich uit. Niettemin was het denkbeeld mij een gruwel een
+ salon-Whitman te geven. In mijn vertaling spreekt de bard zich uit met dezelfde zware
+ en toch zoo zielvolle stem, die de zijne is, ruw soms, duister soms, maar altijd
+ verheven, altijd menschelijk, altijd natuurlijk.</p>
+ <p>Mijn loon was mijn arbeid-zelf. Wat kon ik inderdaad van mijn vertaling
+ verwachten? Behalve door Emerson, Whittier, Thoreau, in Amerika niet, in Europa,
+ behalve door Tennyson en Rosetti, weinig gewaardeerd, is Walt Whitman arm en ongeacht
+ gestorven, nadat hij, om de "onzedelijkheid" van de <i>Leaves of Grass</i>, uit een
+ betrekkinkje aan een ministerie te Washington was ontslagen. Wat ik niet verwachtte,
+ een kleine twintig jaar geleden, was het bezwaar om <i>Grashalmen</i> gedrukt te
+ krijgen. Indien ik Whitman fatsoenlijk had willen maken&mdash;wat men een bloemlezing
+ noemt, uit zijn <i>Leaves of Grass</i>&mdash;zou ik niet bijna vijf jaren hebben
+ behoeven te wachten voor een uitgever geneigd was althans een deel van Walt Whitmans
+ werk te publiceeren. Dit evenwel leek mij toen beneden den eerbied dien ik voor den
+ bard gevoelde: mijn vertaling zou in haar geheel of niet verschijnen. Zij verschijnt
+ nu, wel is waar niet in haar geheel, maar toch in haar schoonste fragmenten.</p>
+ <p>W&agrave;t, in dezen tegenspoed, kon mij teleurstellen? Niets. Walt Whitman kon
+ wachten, ik had geen haast. Indien mijn levensgeluk afhankelijk ware geweest van mijn
+ literair succes, zou ik zeer beklagenswaard zijn. Mijne boeken vinden weinig lezers:
+ het verlies daarvan is niet geheel aan mijn kant. Het verwonderde noch ontmoedigde
+ mij, dat ik jaren had te wachten eer men mijn <i>Grashalmen</i> wilde publiceeren. De
+ anderhalf jaar met Whitman doorleefd, schonken mij een levenswinst, die noch door
+ eenig succes kon vermeerderd, noch door eenigen tegenspoed kon verminderd worden.</p>
+ <p>Over Walt Whitman en zijne <i>Leaves of Grass</i> wil ik<span class="pagenum"><a
+ name="ix" id="pageix"></a>{IX}</span> hier weinig zeggen. Mijn vertaling geeft de
+ maat aan van de bewondering en de liefde die ik voor deze heerlijke twee-eenheid
+ gevoel. Misschien toch kunnen een paar verklarende woorden hem een of twee
+ <i>lovers</i> meer winnen. Men moet de <i>Leaves of Grass</i> niet nemen als
+ gedichten, Walt Whitman niet als dichter. Om een paar dichters van onderscheiden
+ genie te noemen: Keats, Kloos, Heine, Verlaine: naar hun beteekenis is Walt Whitman
+ geen dichter. Noch kan hij gemeten worden naar welken dichter ook: zijn zangen zijn
+ als symphonie&euml;n, en men denkt soms aan Beethoven, wanneer men hem leest.</p>
+ <p>De oer-dichter was de man, door veel strijd, veel denken, veel leven hoog en groot
+ geworden, richter, leider, priester, zanger van zijn volk. Hij verkondigde wat recht
+ was, deugd, liefde en schoonheid. Wat hij sprak was de natuurlijke wijsheid van een
+ God-gewijde ziel, door innerlijke aanschouwing en nog meer door het vuur des levens
+ gelouterd. Maat en rijm kende hij niet, van verzen had hij nooit vernomen, wat men
+ po&euml;zie noemt had geen zin voor hem, maar beter dan eenig ander wist hij wat
+ harmonie was en schoonheid. Hij had de menschheid lief en kende haar zwakheid en
+ lijden, haar kracht en vreugde. Hij bezat dien oppermoed, die, geboren uit een
+ onbedaarlijke zucht naar vrijheid, voorbeschikt om alleen en hoog te staan te midden
+ der menschen. Het leven had enkel bekoring en de dood geen verschrikking voor hem.
+ Dus had zijn volk hem erkend als richter van allen, leider van allen, priester en
+ zanger tevens. Ziehier, in de tweede helft der negentiende eeuw, in een samenleving,
+ de Noord-Amerikaansche, die nog aan het begin harer geestelijke vorming staat, de
+ oer-dichter in Walt Whitman herboren, maar verworpen door zijn volk, omdat de
+ menschen van heden niet natuurlijk kunnen zijn.</p>
+ <p>Aldus moet de lezer Whitman beschouwen, wil hij hem begrijpen; zijne po&euml;men,
+ zijne zangen zijn geen <span class="pagenum"><a name="x"
+ id="pagex"></a>{X}</span>gedichten; het zijn visioenen; uitspraken, wetten,
+ po&euml;zie, zoo gij wilt, maar po&euml;zie als erts, zooals het gevonden wordt in de
+ Ilias, in het Nibelungenlied, in de Veda's, in de Psalmen, in het Hooglied.</p>
+ <p>Wie lezen wil om zich te amuseeren, po&euml;zie wil genieten als een zoete
+ zielestreelinig, bekoorlijk door fraaie rijmen, lichten cadans en gedachten zwevend
+ tusschen banaliteit, weemoed en burgermans verliefdheid, dien heeft Walt Whitman zelf
+ terecht gewezen: de <i>Leaves of Grass</i> zijn niet voor hem of haar. Wien het
+ gegeven is vrij te zijn van voor-oordeel, wie de schoonheid kan zien, ook wanneer zij
+ in ongewonen vorm verschijnt, wie zich-zelf wil geven aan den dichter en het lezen
+ steeds wil afwisselen door lang en rustig nadenken, dien opent Whitman grootsche
+ verschieten van sterke liefde in de goddelijke eenheid van lichaam en ziel, dien
+ schenkt hij moed, hoop en zelfvertrouwen.</p>
+ <p>Wat mijn vertaling betreft: zij zal hare gebreken hebben, maar, wie mij ook het
+ tegendeel zegge, ik weet dat zij goed is, als geheel. Whitmans vlucht door Tijd en
+ Ruimte, niettemin, is soms zoo verheven, dat ik hem slechts heb kunnen volgen door
+ lager te Wijven dan hij; op andere punten is de vertaling, onder het werk-zelf, en,
+ natuurlijk zonder dat die bedoeling voorzat, beter geworden dan het oorspronkelijke.
+ Ik gewoel temeer vrijmoedigheid dit te zeggen, wijl ik bij mijn werk geholpen werd
+ door een dier vrouwen, die door een waarlijk hemielsche eigenschap alles verbeteren
+ wat zij aanraken. Onze vriendschap-zelve belet mij haar te noemen, maar wanneer ik,
+ zooals ik hierme&ecirc; doe, <i>Grashalmen</i> aan haar opdraag, geef ik haar slechts
+ terug wat zij mij geleend heeft, wetende, dat ik voor mijn leven haar schuldenaar
+ blijf, ook waar mij slechts van haar de nagedachtenis rest.</p>
+ <p><i>Sevilla, Oct. '98.</i> M. W.</p>
+ <p><i>'s-Hage</i>&mdash;<i>'17.</i></p>
+ <hr style='width: 65%;' />
+ <span class="pagenum"><a name="page1" id="page1"></a>{1}</span>
+ <h2>UIT: INSCRIPTIES</h2>
+ <br />
+
+ <p>MIJN LIED IS VOOR HET IK</p>
+ <br />
+ Mijn lied is voor het ik, is voor den mensch des eigen levens,<br />
+ Maar van mijn lippen klinkt het woord Democratie, het woord<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>En-Masse.</span><br />
+ <br />
+ Mijn lied geldt fysiologie van hoofd tot voeten,<br />
+ Mijn muze is niet enkel gezicht, niet enkel ziel, ze is beiden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en dus meer dan ieder waard:</span><br />
+ Mijn lied geldt dan het vrouwelijke volkomen even met het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>manlijke.</span><br />
+ <br />
+ O Leven onbedwingbaar in uw passie, polsslag, kunnen;<br />
+ Kracht en Vreugde zijn uw namen, geroepen, gij, tot het vrije<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>doen door goddelijke wetten.</span><br />
+ Mijn lied geldt den modernen mensch.<br />
+ <br />
+ <br />
+ TOEN IK HET BOEK GELEZEN HAD<br />
+ <br />
+ Toen ik het boek gelezen had, de veel geroemde levensschets,<br />
+ Vroeg ik mij af: is dit dan wat de schrijver noemt een menschenleven?<br />
+ En zoo zal iemand, ben ik dood en heen, beschrijven wat hij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>noemt mijn leven?</span><br />
+ Alsof iemand in waarheid iets weet van mijn leven,<br />
+ Terwijl ik zelf vaak denk weinig of niets te weten van wat in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>waarheid is mijn leven.</span><br />
+ Een paar wenken, een paar sleutelwoorden en aanduidingen<br />
+ Tracht ik in dit boek ten eigen nut te schrijven.<br />
+ <br />
+ <br />
+ WERPT VOOR MIJ NIET UW DEUREN DICHT<br />
+ <br />
+ Werpt voor mij niet uw deuren dicht, gij koude boekzalen,<br />
+ Want wat op uwe doorgebogen planken 't meest ontbreekt en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wat gij 't meest behoeft, dat breng ik
+ u.</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page2" id="page2"></a>{2}</span> Uit den strijd zelf
+ opkomende, heb ik dit boek gemaakt;<br />
+ De woorden van dit boek zijn niets, let enkel op zijn ziel, de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ziel is alles,</span><br />
+ Dit boek is eenig in de wereld, dit boek heeft niets van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>andere boeken, dit boek wordt door het verstand
+ alleen</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>niet gevat.</span><br />
+ Uit ieder blad, uit ieder woord vloeit u de heete stroom des<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>levens te gemoet.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page3" id="page3"></a>{3}</span>
+ <h2>VAN PAUMANOK UIT (fragmenten)<br />
+ </h2>
+ <br />
+ <br />
+ 1.<br />
+ <br />
+ Van visch-gelijkend Paumanok uit, waar ik geboren ben,<br />
+ Wel gewonnen en opgevoed door een treffelijke moeder,<br />
+ Na in vele landen te hebben gedoold, vriend van menschen-drukke<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>straten,</span><br />
+ Toever in Mannahatta[1], mijn stad, of op de Zuider-savanna's,<br />
+ Dan als soldaat in 't kamp, of dragend geweer en ransel,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>straks mijngraver in Californi&euml;,</span><br />
+ Boersch in mijn huis in Dakota's wouden, sober mijn maal<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>met een dronk bronwater.</span><br />
+ Nu ingetogen tot aanschouwing en bepeinzing in stille eenzaamheid,<br />
+ Ver van de plaats waar het voetstapgeschuifel der menigte<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>druischt, gelukkig en dankbaar,</span><br />
+ Bewust van den frisschen, vrijen gids, den stroomenden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Missouri, bewust van de machtige
+ Niagara,</span><br />
+ Bewust van de buffelskudden, grazende op de vlakten, den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>harigen, sterkborstigen stier,</span><br />
+ Door aarde en rotsen en bloemen der vijfde maand ervaren,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>door sterren, regen en sneeuw getroffen,</span><br />
+ Na des lachvogels lied en des bergvalks vlucht te hebben<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bestudeerd,</span><br />
+ Na in den ochtendstond het lied te hebben gehoord van den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>we&ecirc;rgalooze, den eenzamen lijster der
+ moeras-ceders,</span><br />
+ Eenzaam als hij, in het Westerland zingend, neem 'k mijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vlucht voor nieuw een wereld.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ [1] New-York.<br />
+ <br />
+ <br />
+ 2.<br />
+ <br />
+ Victorie, Unie, Geloof, twee-een zijn, tijd,<br />
+ De onverbrekelijke tezaam-gevoegden, schatten, mysterie,<br />
+ Beschaving als natuurwet, de kosmos, en de nieuwe arbeid.<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page4" id="page4"></a>{4}</span> <br />
+ Aldus het leven,<br />
+ Hier is wat op kwam na zooveel wee&euml;n en krampen.<br />
+ <br />
+ Hoe wonderlijk en tevens: hoe re&euml;el!<br />
+ De goddelijke aarde onder onze voeten, boven ons hoofd<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de zon.</span><br />
+ <br />
+ Zie den aardkloot wentelen,<br />
+ De vader-continenten bijeengegroept ter zij,<br />
+ De continenten van heden en toekomst, Noord en Zuid, en de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>landengte daar tusschen.</span><br />
+ <br />
+ Zie, onafzienbre ongebaande landen,<br />
+ En steeds gewijzigd, als in een droom gezien, woelt daar het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>leven,</span><br />
+ Ontelbre menigten trekken over hen voort.<br />
+ Nu zijn ze bedekt met een volk, dat de beschaving leidt, dat<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>kunsten leven doet, dat al wat goed is lief
+ heeft.</span><br />
+ <br />
+ Zie, heenvloeiend door de tijden,<br />
+ En voor mij uit een oneindigheid van menschen die mij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hooren.</span><br />
+ <br />
+ Met vasten en gelijken tred gaan zij hun weg, en nimmer<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>rusten zij,</span><br />
+ En altijd volgen anderen, Americanos, een honderdtal millioenen,<br />
+ De eene generatie doet wat zij vindt te doen en volgt het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voorgeslacht,</span><br />
+ Een andere generatie komt en doet wat is te doen en volgt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dan in haar spoor.</span><br />
+ <br />
+ Zij gaan en keeren het gelaat eerst zijwaarts, achterwaarts<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vervolgens, naar mij luisterend,</span><br />
+ De oogen in het gaan op mij gericht.<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page5" id="page5"></a>{5}</span> <br />
+ <br />
+ 3.<br />
+ <br />
+ Americanos! overwinnaars! humaniteitsarmee&euml;n!<br />
+ Voorwaarts! Nooit rust de eeuw! Libertad! Menigten!<br />
+ Aan u een reeks van zangen.<br />
+ <br />
+ Zangen van de prairi&euml;n,<br />
+ Zangen van den ver weg vloeienden Mississippi, neerwaarts<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>naar de Mexicaansche zee,</span><br />
+ Zangen van Ohio, Indiana, Illinois, lowa, Wisconsin en Minnesota,<br />
+ Zangen als een stroom uit Kansas' harte vloeiend en voortsnellend<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in en naast rivieren,</span><br />
+ Uit het hart van Amerika zelf schietend door hare polsen als<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vloeiend vuur, dat al doet leven.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 4.<br />
+ <br />
+ Neem deze zangen dan, Amerika, neem hen ten Zuid en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>neem hen ten Noord,</span><br />
+ Bereid hun overal een welkom, want zij zijn leven van uw<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>leven,</span><br />
+ Verklaar hen Oost en West, want zij verklaren u,<br />
+ En gij, Verleden, heb hen lief, want zij hebben ook liefde<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voor u.</span><br />
+ <br />
+ E&eacute;n in gedachten was ik met vervlogen tijden,<br />
+ Ik zat aan de voeten der groote meesters en luisterde<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>naar hen,</span><br />
+ Nu, ware 't mogelijk, o dat de groote meesters konden terugkomen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en luisteren naar mij.</span><br />
+ <br />
+ Zal ik, in dezer Staten naam, de Oudheid smaden?<br />
+ Weet ik dan niet, dat zij de kinderen zijn dier Oudheid, en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>haar verklaren?</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 5.<br />
+ <br />
+ Gestorven dichters, filosofen, priesters,<br />
+ Gij martelaars, gij zoekers, kunstenaars, verdwenene<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>regeerders,</span><br />
+ Gij die in verre landen uw taal eens tot nieuw leven riept,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page6" id="page6"></a>{6}</span> Gij nati&euml;n eens
+ gevreesd, nu klein, vergeten of vervallen,<br />
+ Voor ik saluut breng aan wat er van uw geest nog in ons<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>naleeft durf ik niet uitgaan tot mijn
+ arbeid,</span><br />
+ Ik heb met u een wijl geleefd en beken dat gij bewondering<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verdient,</span><br />
+ Ik denk: nooit kan iets grooter zijn dan het is, niets kan ooit<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>meer verdienen dan het verdient,</span><br />
+ Ik heb, voor ik u losliet, u gedachtenvol een langen tijd aanschouwd,<br />
+ Nu sta ik hier op eigen plaats en in eigen tijd.<br />
+ <br />
+ En met mij de landen vrouwelijk en mannelijk.<br />
+ En met mij de erfgenamen der wereld vrouwelijk en mannelijk,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en met mij het vuur der materie,</span><br />
+ En met mij het ideaal: verklaring van God, door allen openlijk<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>erkend,</span><br />
+ De altijd voor ons uit zwevende finale van wat daar zichtbaar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>is,</span><br />
+ De Al-voldoener, die, na lang gedwaald te hebben, nu zijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>weg kiest,</span><br />
+ Ja, zij is hier, de Ziel, haar die ik liefheb.<br />
+ <br />
+ <br />
+ 6.<br />
+ <br />
+ De Ziel,<br />
+ Altijd en immer, v&oacute;&oacute;r de aarde bruin en vast was levende,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>v&oacute;&oacute;r water keerde en weerkwam, ebbe en
+ vloed, levende!</span><br />
+ <br />
+ Niettemin zal ik de materie bezingen, omdat ik door haar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>'t schoonst de ziel bezing,</span><br />
+ En ik zal mijn lichaam en mijn sterflijkheid bezingen,<br />
+ Want d&aacute;n en daardoor vloeit door mij het lied van ziel en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>onvergankelijkheid.</span><br />
+ <br />
+ Ik zal een lied zingen voor deze Staten, dat niet een hunner,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in wat omgaan ook, zij onderworpen aan een anderen
+ Staat,</span><br />
+ En ik zal een lied zingen, dat er overleg zij, bij dag en bij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>nacht, tusschen al de Staten en tusschen elk twee-tal
+ hunner,</span><br />
+ En ik zal een lied zingen bestemd om gehoord te worden door<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>den President, vol van scherppuntige dreigende
+ wapens,</span><br />
+ En achter die wapens ontelbare ontevreden gezichten,<br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page7" id="page7"></a>{7}</span> Ook zing ik een lied
+ van de Eene die uit allen geschapen is,<br />
+ De vreesbre, luistervolle Eene, die groot is bovenal,<br />
+ De onwrikbre, de strijdbre Eene, omvattend al en bovenal,<br />
+ Hoe hoog het hoofd van iemand zij, Haar hoofd is bovenal.<br />
+ <br />
+ Ik zal alle landen die leven hulde brengen,<br />
+ Ik zal de landbeschrijving van heel de aarde volgen en een<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>eerbiedsgroet brengen aan elke stad, 't zij groot of
+ klein,</span><br />
+ En aan allen arbeid! Ik zal zeggen in mijn gedichten, dat met<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>U, ter land en zee, het ware held-zijn
+ is,</span><br />
+ En ik zal dat held-zijn gadeslaan met de oogen van een<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Amerikaan.</span><br />
+ <br />
+ Ik zal het lied zingen der kameraadschap,<br />
+ Ik zal aantoonen wat enkel en ten slotte de menschen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>moet bijeenbrengen,</span><br />
+ Ik geloof zij zullen hun eigen ideaal van sterke liefde hebben,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zoo als dat nu reeds in mij leeft,</span><br />
+ Aldus zal ik hoog laten opvlammen uit mijn ziel de laaiende<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vuren die mij dreigden te verteren,</span><br />
+ Ik zal deze vuren, die te lang smeulden, vrij-geven,<br />
+ Ik zal hen vrijelijk laten woelen,<br />
+ Ik zal schrijven het evangelium-gedicht van kameraden en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van liefde,</span><br />
+ Want wie beter dan ik verstaat de liefde met al haar verdriet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en haar vreugd?</span><br />
+ En wie eerder dan ik zou de dichter zijn der kameraadschap?<br />
+ <br />
+ <br />
+ 7.<br />
+ <br />
+ Ik geloof in de deugd, in de eeuwen, in de rassen,<br />
+ En ik ga uit voor een arbeid in den eigen geest van het volk,<br />
+ Hoort dan het lied van onbeperkt geloof.<br />
+ <br />
+ Omnes! Omnes! Laat anderen onbewust zijn van wat zij niet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>kennen,</span><br />
+ Ik maak een gedicht ook ter eere van het kwade, ik sla dit<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>levensdeel niet over,</span><br />
+ Ik-zelf ben juist even kwaad als goed en zoo is ook mijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>volk&mdash;en ik zeg: in werkelijkheid is er geen
+ kwaad.</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page8" id="page8"></a>{8}</span> (En zoo er kwaad is,
+ dan is dit voor U, voor allen, voor mij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>even gewichtig als wat ook in het
+ leven).</span><br />
+ Ook ik, velen volgend en door velen gevolgd, breng een<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>religie tot wijding, ik daal in den arena
+ af,</span><br />
+ (Misschien wel bestemd de luidste kreten, den overwinningsroep<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>te doen hooren,</span><br />
+ Wie weet? Dat die kreten dan nu reeds van mij worden gehoord).<br />
+ <br />
+ Niemand is enkel om zijnentwil,<br />
+ Ik zeg de geheele aarde en al de sterren in het firmament<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijn daar om religi&euml;ns wil.</span><br />
+ <br />
+ Ik zeg: niemand was tot nu half vroom genoeg,<br />
+ Niemand heeft ooit aangebeden en vereerd half genoeg,<br />
+ Niemand heeft er nog aan gedacht hoe divijn hij zelf en hoe<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zeker de toekomst is.</span><br />
+ <br />
+ Ik zeg de ware en blijvende grandeur dezer Staten moet hun<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>religie zijn,</span><br />
+ Zonder religie is er geen ware en blijvende grandeur,<br />
+ (Noch karakter, noch leven dien naam waardig zonder religie,<br />
+ Noch land, noch man of vrouw zonder religie).<br />
+ <br />
+ <br />
+ 8.<br />
+ <br />
+ Wat, jonge man, is uw streven?<br />
+ Zijt gij zoo ernstig, zoo vol toewijding voor litteratuur, wetenschap,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>kunst, amours?</span><br />
+ Deze tastbare realiteiten, politiek, dingen?<br />
+ Uw eerzucht of uw vak, wat dan ook?<br />
+ <br />
+ 't Is goed,&mdash;ik heb tegen dezulken niets, ik ben ook hun<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dichter.</span><br />
+ Maar zie! Zie hoe snel in brand en snel verteerd, zie dit<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>branden om religi&euml;ns wil;</span><br />
+ Niet alle brandstof verwarmt in haar gloeien, niet alle vlam<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>geeft licht aan het eigenlijk leven dezer
+ aarde:</span><br />
+ Voor religie is alles meer dan dit.<br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page9" id="page9"></a>{9}</span> <br />
+ 9.<br />
+ <br />
+ Wat zoekt gij zoo nadenkend en zwijgzaam?<br />
+ Wat is uw nood, Camerado?<br />
+ Lieve zoon, denkt gij liefde is wat gij behoeft?<br />
+ Luister, lieve zoon, luister Amerika, 't zij dochter of zoon,<br />
+ 't Is een smartenlast een man of vrouw onstuimig lief te<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hebben, en toch 't verheft ons en 't is
+ groot,</span><br />
+ Maar er is iets anders z&eacute;&eacute;r groot, iets dat het al omvat,<br />
+ Dat, heerlijk boven alle stof verheven, met onvermoeide<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>handen uitstrooit voor allen en zorgt voor
+ allen.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 10.<br />
+ <br />
+ Eens toen ik wandelde, in Alabama, mijn morgenwandeling,<br />
+ Zag ik hoe in de struiken het wijfken des lachvogels op haar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>nest zat en haar jongen koesterde.</span><br />
+ Ook zag ik het mannetje,<br />
+ En ik stond een wijl dichtbij en luisterde naar zijn heerlijk<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>lied van leven.</span><br />
+ <br />
+ En toen ik daar wijlde kwam het in mij, dat hij niet enkel<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zong voor wat dicht aan zijn zijde was,</span><br />
+ Niet enkel voor zijn gezellinne, niet enkel voor zichzelf, noch<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>enkel voor de echo's die het lied aan het verleden
+ schonken.</span><br />
+ Maar wonder-zacht, onmerkbaar bijna, heel ver omhoog,<br />
+ Schonk en vertolkte hij in 't lied een hemelgift voor hen die<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>pas geboren waren voor de toekomst.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 11.<br />
+ <br />
+ Democratie! dicht bij u zingt nu een stem het lied des<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>levens, blijde en krachtig.</span><br />
+ <br />
+ Ma femme! Voor onze kinderen van toekomst en heden,<br />
+ Voor hen, die om ons heen zijn en voor hen die komen,<br />
+ Ik, juichend, nu mij-zelf bewust, doe opluiden mijn zangen,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>kloeker zangen, hooger zangen dan ooit op aarde
+ gehoord.</span><br />
+ <br />
+ Ik zal den zangen van de passie vrijgeven,<br />
+ En ook uw zangen, wetschenders en uitgestootenen, want ik<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page10" id="page10"></a>{10}</span> <span
+ style='margin-left: 1em;'>zie u aan met een goed oog, gij ook leeft in mijn hart,
+ zoo</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>goed als de anderen.</span><br />
+ <br />
+ Ik zal het ware gedicht der schatten schrijven,<br />
+ En voor lichaam en geest winnen al wat zij behoeven en wat<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>leven heeft voor hen en door den dood niet wordt
+ geschaad;</span><br />
+ Ik wil egotisme zaaien en toonen, dat het de kiem van alles<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>is, en ik wil de bard van het karakter
+ zijn,</span><br />
+ En ik zal toonen, dat man en vrouw volkomen elkaars gelijke<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijn,</span><br />
+ En sexueele organen en daden! Versterkt U in mij, want ik<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ben vast besloten U te erkennen en luide en moedig
+ te</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verkondigen, dat gij verheven zijt,</span><br />
+ En ik zal toonen, dat er in het leven geen onvolmaaktheid is,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en dat zij ook in de toekomst niet zal
+ zijn,</span><br />
+ En ik zal bewijzen, dat wat ons in het leven overkomt, de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gevolgen altijd heerlijk kunnen wezen,</span><br />
+ En ik zal verklaren, dat ons niets lieflijkers kan overkomen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dan de dood,</span><br />
+ En door mijne po&euml;men zal de gedachte vloeien, dat het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>eeuwige en het tijdelijke hetzelfde
+ zijn,</span><br />
+ En dat alle dingen des heelals wonderen zijn, elk hunner zoo<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>groot als een ander.</span><br />
+ <br />
+ Ik zal niet dichten om een deel slechts eer te geven,<br />
+ Ik wil dichten, zingen, denken ter glorie van het Al,<br />
+ En ik zal niet zingen om een enkelen dag, maar om alle<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dagen te eeren,</span><br />
+ En ik zal niet een enkel gedicht, noch een enkelen regel van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>een gedicht schrijven, zonder de ziel te
+ eeren,</span><br />
+ Immers, na het leven des Heelals te hebben aanschouwd, vind<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ik dat geheel noch deel zijn kan zonder de
+ ziel.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 12.<br />
+ <br />
+ Vroeg daar iemand de ziel te zien?<br />
+ Zie uw eigen gestalte en gelaat, de menschen, de dingen, de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>beesten, boomen, stroomende rivieren, de rotsen en
+ de</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>woestijnen,</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page11" id="page11"></a>{11}</span> Alles heeft eens
+ het Paradijs gekend en later verloren;<br />
+ Hoe kan dan waarlijk het lichaam ooit sterven en begraven<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>worden?</span><br />
+ <br />
+ Of waarlijk uw lichaam, of waarlijk het lichaam van welken<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>man of welke vrouw ook,</span><br />
+ Iedere atoom van ons lichaam ontsnapt aan de hand des<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>afleggers en wijkt naar de sferen die van gelijk
+ leven zijn,</span><br />
+ Met zich nemende al wat bezeten en ontvangen werd van het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>moment der geboorte tot het oogenblik des
+ doods.</span><br />
+ <br />
+ De lettertypen door den zetter bijeengevoegd geven in hun<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>afdruk de meening en de bedoeling des schrijvers
+ niet</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>beter weer,</span><br />
+ Dan eens mans wezen en leven of eener vrouw door lichaam<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en ziel worden weergegeven,</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Onverschillig voor den dood of na den
+ dood.</span><br />
+ <br />
+ Zie dan, het lichaam bevat de meening en de bedoeling Gods,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het bevat en is de ziel;</span><br />
+ Wie gij ook zijt, hoe heerlijk en hoe goddelijk is uw lichaam<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en ieder deel uws lichaams!</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 13.<br />
+ <br />
+ O Camerado dien ik liefheb! O gij en ik vereend ten laatste<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en wij twee&euml;n nu voor ons-zelf
+ alleen!</span><br />
+ O, &eacute;&eacute;n woord dat het leven schoon en kostelijk en eindeloos<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>maakt!</span><br />
+ O, iets dat ons extase geeft en niet van deze aarde! O muziek<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van passie!</span><br />
+ O, nu is mijn triumf volkomen en de uwe met de mijne;<br />
+ O, hand in hand&mdash;O, enkel vreugde&mdash;O, een die mij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>begeert en liefheeft meer!</span><br />
+ O, het leven is ons! Spoeden wij ons! Spoeden wij ons! Spoed<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>U met mij voort naar de toekomst!</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <h2>UIT: HET LIED VAN MIJN EIGEN IK</h2>
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page12" id="page12"></a>{12}</span> <br />
+ <br />
+ 1.<br />
+ <br />
+ Ik verheerlijk mij-zelf en bezing mij-zelf,<br />
+ En wat ik voor mij vorder zult gij vorderen voor U,<br />
+ Want elke atoom mijns levens is een atoom uws levens.<br />
+ <br />
+ Ik ga om in de natuur en bepeins hoe zij zich weerkaatst in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mijn ziel,</span><br />
+ Ik dwaal rond, leg mij neder en sla een grasspriet gade.<br />
+ <br />
+ Mijn spraak, elke bloedatoom in mij is voortgekomen uit<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dezen zelfden grond en uit deze zelfde
+ lucht.</span><br />
+ Hier geboren, uit ouders hier geboren o&oacute;k, uit ouders gelijkelijk<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hier geboren en dier ouders tevens,</span><br />
+ Ik, nu zevenendertig jaren oud, volkomen gezond, ga uit tot<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mijn arbeid,</span><br />
+ Hopende dien arbeid te kunnen voortzetten tot mijn stervensuur.<br />
+ <br />
+ Ik laat credo's en theorie&euml;n voor wat zij zijn,<br />
+ In mijn beschouwing is hun aanzijn reeds voldoende, maar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>nooit vergeet ik ze,</span><br />
+ Goed en kwaad zijn mij welkom, beiden mogen spreken als<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het leven hun dringt,</span><br />
+ Natuur, zonder dwang, en met oerkracht.<br />
+ <br />
+ <br />
+ 2.<br />
+ <br />
+ Ik heb den praat gehoord van de praters, den praat over het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>begin en het einde;</span><br />
+ Maar ik praat niet over het begin en het einde.<br />
+ <br />
+ Nooit was het begin aanvankelijker dan het nu is,<br />
+ Nooit was er meer jeugd of oudheid dan er nu is,<br />
+ <br />
+ En nooit zal er meer volkomenheid zijn dan er nu is.<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page13" id="page13"></a>{13}</span> Evenmin ietwat
+ meer hemel of hel dan er nu is.<br />
+ Vooruitgang was het begin, vooruitgang zal het eind zijn,<br />
+ De scheppende vooruitgang van de wereld altijd en immer.<br />
+ <br />
+ Licht is in duisternis en beiden gaan evenredig voort, altijd<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en overal is het wezen, altijd zal de kunne er
+ zijn;</span><br />
+ Altijd de vereeniging van wat aantrekt, altijd het zich-zelf<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>blijven der verscheidenheden, altijd een nieuw
+ geslacht.</span><br />
+ <br />
+ Hier tegen in te gaan heeft geen nut, geleerd of ongeleerd<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gevoelt dat dit de waarheid is.</span><br />
+ <br />
+ Zeker als de onwankelbare zekerheid, lood in de rechtstandigheid,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>goed doorvoegd, gesteund in de balken,</span><br />
+ Moedig als een paard, vol kracht van liefde, onbevangen,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>electrisch,</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Staan wij hier in het leven, ik en dit
+ mysterie.</span><br />
+ <br />
+ Zuiver en zoet is mijn ziel, en zuiver en zoet is alles wat<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>niet is mijn ziel.</span><br />
+ Waar een ontbreekt ontbreken beiden, en het ongeziene wordt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>door het zichtbare bewezen,</span><br />
+ Totdat ook dit onzichtbaar wordt en bewezen wordt op<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijn tijd.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 3.<br />
+ <br />
+ Heeft iemand ooit gemeend, dat het gelukkig was geboren<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>te zijn?</span><br />
+ Ik haast mij hem of haar te zeggen, dat 't even gelukkig is te<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>sterven, en ik weet dat.</span><br />
+ <br />
+ Ik ga den dood door met den stervende en het leven door<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>met het zoo-even ontbonden kind, en wat gij daar van
+ mij</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ziet tusschen laarzen en hoed is niet mijn geheele
+ Ikheid.</span><br />
+ Mijn leven is het leven der menigvuldigheid en in die menigvuldigheid<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijn daar niet twee eveneens en allen zijn
+ goed,</span><br />
+ De aarde goed, de sterren goed en alles wat daarop of omheen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>leeft goed.</span><br />
+ <br />
+ Ik ben geen aarde, ook geen satelliet van een aarde,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page14" id="page14"></a>{14}</span> Ik ben de maat en
+ gezel van menschen die allen even onsterflijk<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en vademloos zijn als ik-zelf ben,</span><br />
+ (Zij weten niet hoe onsterflijk, maar ik weet 't).<br />
+ <br />
+ Iedere mensch leeft voor zichzelf en voor wat zijn leven is,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ik leef voor mij en weet wat mijn is, mannelijk
+ en</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vrouwelijk,</span><br />
+ Zij zijn mijn die knapen geweest zijn en vrouwen begeeren,<br />
+ Hij is mijn de man, de fiere, die het steken voelt der<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>geringschatting,</span><br />
+ Zij is mijn de verloofde, en de oude maagd is mijn, zij zijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mijn de moeders en de moeders van
+ moeders,</span><br />
+ Mijn zijn de lippen die glimlachen en de oogen die tranen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>storten,</span><br />
+ Mijn zijn de kinderen en die kinderen gewinnen.<br />
+ <br />
+ Naakt! Voor mij hebt gij geen schuld, door mij wondt gij niet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>uitgeworpen, door mij niet geminacht,</span><br />
+ Ik zie U door kleed en hemd in de ziel,<br />
+ Ik omgeef U, ik laat niet af voor ik U gewonnen heb, ik ben<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>onvermoeid, gij kunt mij niet
+ afschudden.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 4.<br />
+ <br />
+ Ik kom met luide muziek, met trompetten en trommen,<br />
+ Ik speel niet enkel de marschen ter eere van de overwinnaars<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>die ieder toejuicht, ik speel ook de marschen
+ voor</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>overwonnenen en verslagenen.</span><br />
+ Heeft men U gezegd, dat het goed was het pleit te winnen?<br />
+ Dan zeg ik U daarbij, dat 't goed is de nederlaag te lijden:<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>veldslagen worden in denzelfden geest verloren als
+ zij</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>worden gewonnen.</span><br />
+ <br />
+ Ik trommel en trompet voor den dood,<br />
+ Mijn luidste en blijdste muziek is voor de dooden.<br />
+ <br />
+ Vivats voor hen die verloren hebben!<br />
+ En voor hen wier oorlogsschepen in de zee zijn ondergegaan!<br />
+ En voor hen-zelf die in zee zijn ondergegaan!<br />
+ En voor alle veldheeren wier leger verslagen werd en voor<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>alle overwonnen helden!</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page15" id="page15"></a>{15}</span> En vivats voor de
+ tallooze onbekende helden, zoo luid als<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voor de grootste helden wier naam beroemd
+ is.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 5.<br />
+ <br />
+ Denkt gij, dat ik eenig diep verborgen doel hebbe?<br />
+ Nu dan, ik heb dat doel, want de zaaiers der Vierde-maand<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hebben dat doel en het mica aan de rotshellingen
+ heeft</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het ook.</span><br />
+ <br />
+ Houdt gij 't er voor, dat ik verwonderen wil?<br />
+ Wil het daglicht verwonderen? Wil het roodborstje, dat vroeg<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in den morgen kwinkeleert, het doen?</span><br />
+ Wil ik 't dan doen eenigermate meer dan zij?<br />
+ Dit uur wil ik U in vertrouwen iets meedeelen.<br />
+ Ik zou 't niet gaarne iedereen vertellen, maar U wil ik 't<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vertellen.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 6.<br />
+ <br />
+ Ik ben de po&euml;et van het Lijf en ik ben de po&euml;et van de Ziel,<br />
+ De vreugden des hemels zijn met mij en de pijnen der hel zijn met mij,<br />
+ De eersten ent en kweek ik op mij-zelf, de laatsten spreek ik<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>uit in een nieuwe taal.</span><br />
+ <br />
+ Ik ben de po&euml;et van de vrouw dezelfde als van den man,<br />
+ En ik zeg: groot is 't vrouw te zijn, groot is 't man te zijn,<br />
+ En ik zeg: niets is er grooter dan de moeder te zijn van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>menschen.</span><br />
+ <br />
+ Ik zing den zang van hoogheid en hoogmoed,<br />
+ Wij hebben nu tamelijk wel genoeg gehad van nederigheid en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verlaging,</span><br />
+ Ik toon aan dat gesteldheid ontwikkeling beteekent.<br />
+ <br />
+ Zijt gij de anderen voorbijgestreefd? Zijt gij de President?<br />
+ 't Beteekent niet veel, iedereen zal verder dan zoover komen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en toch altijd voortgaan.</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page16" id="page16"></a>{16}</span> Ik ben de man die
+ met den teederen, klimmenden nacht<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wandelt,</span><br />
+ Ik spreek tot aarde en zee, door den nacht half-beschemerd.<br />
+ <br />
+ Druk mij vast tegen u aan, blootborstige nacht&mdash;druk mij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vast tegen u aan, nacht die mij magnetisch
+ doorvloeit!</span><br />
+ Nacht van Zuider winden&mdash;nacht van enkele groote sterren!<br />
+ Nacht die mij toeknikt&mdash;genotnaakte zomernacht<br />
+ Glimlach, o wellustige, koel-ademende aarde!<br />
+ Aarde van de sluimerende, smeltende boomen!<br />
+ Aarde van den weggeduisterden zonsondergang&mdash;aarde van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de nevelbetopte bergen!</span><br />
+ Aarde van den glas-schijnenden maanstraal, ietwat met blauw<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>doortrokken!</span><br />
+ Aarde van licht en duister spranklend in den riviervloed!<br />
+ Aarde van het doorzichtige wolkengrijs, dat om mijnentwil<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>klaarder en helderder wordt!</span><br />
+ Aarde die op de breed-neergestreken elbogen rust&mdash;rijke<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>appelbloesem aarde!</span><br />
+ Glimlach, glimlach, want hij die u liefheeft is op weg.<br />
+ <br />
+ Liefde hebt gij mij overvloediglijk gegeven&mdash;daarvoor geef<br />
+ ik U liefde weer!<br />
+ O, onuitsprekelijke, onuitbluschbare liefde.<br />
+ <br />
+ <br />
+ 7.<br />
+ <br />
+ Ik ben niet enkel de dichter van goedheid, ik versmaad niet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de dichter te zijn van slechtheid
+ tevens.</span><br />
+ Wat is er al gebabbel over deugd en ondeugd?<br />
+ Het kwaad drijft mij voort, de strijd tegen kwaad drijft mij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voort, ik blijf onaangedaan.</span><br />
+ <br />
+ Mijn levensdoel is niet onkruid te zoeken hier, te verwerpen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>daar,</span><br />
+ Ik besproei de wortels van al wat groei heeft.<br />
+ <br />
+ Hebt gij vrees voor wat scrofula dat uit levenskrachtige<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vruchtbaarheid voortkomt?</span><br />
+ Denkt gij, dat de goddelijke wetten nog te herzien en te verbeteren<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijn?</span><br />
+ <br />
+ Ik vind evenwicht aan deze zijde en evenwicht aan den<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page17" id="page17"></a>{17}</span> <span
+ style='margin-left: 1em;'>tegenkant,</span><br />
+ De leer der zwakheid helpt zoo goed als de leer van kracht,<br />
+ Daden en gedachten des Levens verrijzen met ons en tijgen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vroeg aan den arbeid.</span><br />
+ <br />
+ De minuut die nu volgt en over mij heen gaat komt uit een<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verleden van eonen,</span><br />
+ Er was geen betere dan deze en er zal geen betere zijn.<br />
+ <br />
+ Wat schoon was in 't verleden en schoon is nu is geen wonder,<br />
+ Een wonder is altijd en altijd hoe daar een mensch kan zijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>die zich-zelven ontrouw is en die niet
+ gelooft.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 8.<br />
+ <br />
+ Walt Whitman, een kosmos, zoon van Manhattan,<br />
+ Onstuimig, vleezig, zinnelijk, etende, drinkende, leven verwekkende,<br />
+ Geen sentimentalist, zich niet verheffende boven mannen en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vrouwen, zich niet van hen afscheidende,</span><br />
+ Niet bescheidener dan onbescheiden.<br />
+ <br />
+ Ontschroef de deursloten!<br />
+ Ontschroef de deuren zelven van de scharnieren!<br />
+ <br />
+ Wie ooit een ander vernedert, vernedert mij!<br />
+ En wat ooit gedaan of gezegd wordt komt ten slotte tot mij.<br />
+ <br />
+ Door mij gaat de stroom der goddelijke wijsheid, in mij de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verklaring van leven en toekomst</span><br />
+ <br />
+ Ik spreek het oer-wachtwoord, ik geef het teeken der Democratie,<br />
+ Bij God! Niets zal ik aanvaarden waaraan niet allen op<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dezelfde voorwaarden deel kunnen hebben.</span><br />
+ <br />
+ Door mij spreken verboden stemmen,<br />
+ Stemmen van seksen en van begeerten, stemmen heesch nog<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en ik verwijder die heeschheid,</span><br />
+ Stemmen die laag worden geacht en die ik zal verluiden en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verklaren</span><br />
+ <br />
+ Ik leg mij de vingers niet op de lippen,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page18" id="page18"></a>{18}</span> Voor mij zijn de
+ ingewanden even schoon en even hoog als<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hoofd en hart,</span><br />
+ De paring is mij niet minder schoon dan mij de dood is.<br />
+ <br />
+ Ik geloof in den vleeze en in de begeerten,<br />
+ Zien, hooren, voelen zijn wonderen, en elk deel en elke vezel<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van mij is een wonder.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 9.<br />
+ <br />
+ Ik denk ik zou met de dieren kunnen omgaan en leven, zij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijn zoo vreedzaam en zelf-voldaan,</span><br />
+ Ik sta langen tijd stil om hen te bespieden.<br />
+ Zij maken zich niet warm en schreien niet over hun leven,<br />
+ Zij zijn niet slapeloos in den nacht en beweenen hunne zonden,<br />
+ Zij maken mij niet wee met den praat over hunne plichten<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>tot God,</span><br />
+ Niet een hunner is onbevredigd, niet een geslagen met de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>manie van eigendomsbegeerte,</span><br />
+ Niet een knielt voor den ander, niet voor zijns gelijke die<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>duizenden jaren vroeger leefde,</span><br />
+ Niet een is achtenswaardig of ongelukkig over de geheele<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wereld.</span><br />
+ <br />
+ Aldus toonen zij hun betrekking tot mij en ik erken die,<br />
+ Ik vind eigenschappen van mij zelf in hen terug, die zij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>duidelijk toonen te bezitten</span><br />
+ <br />
+ Ik verwonder mij hoe zij aan die eigenschappen zijn gekomen,<br />
+ Heb ik hun weg in den oer-tijd bewandeld en heb ik ze<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>onachtzaam verloren,</span><br />
+ Ik-zelf toen, nu en altijd voortgaande,<br />
+ Verzamelende en bewijzende altijd meer en altijd sneller,<br />
+ Oneindig en alsoortig en dus de gelijken van dezen daarbij,<br />
+ Niet laag neerziende op hen, die mij mijn vroeger bestaan<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>herinneren,</span><br />
+ Zoek ik uit allen een dien ik liefheb en met wien ik als een<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>broeder zal leven.</span><br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page19" id="page19"></a>{19}</span> <br />
+ 10.<br />
+ <br />
+ Eenzaam te middernacht in mijn tuin, mijne gedachten gaan<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>een lange wijl van mij uit,</span><br />
+ Daar wandel ik over de oude heuvels van Judea met den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>schoonen, zachtmoedigen God aan mijn
+ zijde,</span><br />
+ En snel op door de ruimte, snel op door hemelen en sterrengroepen,<br />
+ Snel op tusschen de zeven satellieten door den breeden ring<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en den diameter van tachtig duizend
+ mijlen,</span><br />
+ Snel op met de staartmeteoren, vuurkloten afwerpende als zij,<br />
+ Dragende het groeiende kind dat zijn eigen zwangere moeder<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in de buik draagt,</span><br />
+ Stormend, genietend, ontwerpend, liefhebbend, waarschuwend,<br />
+ Steunend en tevredenstellend, verschijnend en verdwijnend<br />
+ Aldus betreed ik deze paden dag en nacht.<br />
+ <br />
+ Ik bezoek de gaarden der sferen en zie wat zij voortbrengen,<br />
+ En zie quintillioenen rijpe en quintillioenen onrijpe vruchten.<br />
+ <br />
+ Ik vlieg de vlucht eener vloeiende, zwelgende ziel,<br />
+ Mijn loop gaat dieper dan het dieplood peilt.<br />
+ <br />
+ Ik help mij-zelf aan wat ik stoffelijks of onstoffelijks behoef,<br />
+ Geen wacht kan mij buitenhouden, geen wet kan mij verhinderen.<br />
+ <br />
+ <br />
+ 11.<br />
+ <br />
+ Ik hoorde wat daar over het Universum werd gezegd,<br />
+ Heb 't gehoord en weer gehoord vele duizenden jaren lang;<br />
+ 't Is tamelijk goed, voor zoover 't gaat&mdash;maar 't is niet alles.<br />
+ <br />
+ Ik kom en van mij gaat de Heerlijkheid uit en de Kracht,<br />
+ Eerst van al overbied ik alle oude waarborgventers der<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Alleen-Zaligmaking,</span><br />
+ Ik leg mij de zelfde afmetingen als Jehova aan,<br />
+ Maak een prentje van Kronos, van Zeus zijn zoon, van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Hercules zijn kleinzoon,</span><br />
+ Koop plaatjes van Osiris, Isis, Belus, Brahma, Boeddha,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page20" id="page20"></a>{20}</span> Leg Manitoe los in
+ mijn portefeuille, Allah op een blad papier,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>heb een ets van den gekruisigde,</span><br />
+ Ik reken af met Odin en met den afzichtelijk grijnzenden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Mexitli en met ieder afgods- en
+ heiligenbeeld.</span><br />
+ Ik neem allen voor wat zij waard zijn, maar niet voor een<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>cent meer,</span><br />
+ Erken dat zij geleefd hebben en in hun tijd hun werk deden,<br />
+ (Zij droegen wormpjes aan als voor ongevederde vogels, maar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dezen zullen nu opstaan en uitvliegen en zingen in
+ eigen</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>kracht.)</span><br />
+ Ik aanvaard de ruwe Godsbegrippen, maar verbeter en verfijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ze in mij-zelf en deel er gulhartig van mee aan
+ iederen</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>man en iedere vrouw die ik ontmoet,</span><br />
+ Ontdek evenveel van hun godheid of meer zelfs in den bouwer<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>die een huis bouwt,</span><br />
+ Eisch hoogere rechten voor hem daar met zijne opgerolde<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hemdsmouwen en hamer of beitel ter hand,</span><br />
+ Weiger niet de bijzondere openbaringen aan te hooren, maar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>beschouw een rookwenteling of een haar op den rug
+ mijner</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hand even gewichtig als welke openbaring
+ ook</span><br />
+ Jonge kerels bij de brandspuiten en op de reddingsladders<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijn voor mij niet minder dan de goden in den
+ antieken</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>krijg.</span><br />
+ Ik luister naar den galm hunner stemmen, die het vlammengieren<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>der verdelging doorsnijdt,</span><br />
+ Terwijl hunne gespierde lichamen ongedeerd over de verkoolde<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>balken gaan, hunne bleeke voorhoofden
+ ongedeerd</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en boven het vuur uit;</span><br />
+ Ik vergelijk die goden bij de smidsvrouw, met haar zuigeling<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>aan de borst, die genadig is voor iederen
+ pasgeborene;</span><br />
+ Drie gierende seizen ter oogst in een rij van drie sterke<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>engelen met hemden om hunne lendenen
+ opgerold;</span><br />
+ De roodharige staljongen met puntige tanden, verlosser van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verleden en toekomstige zonden,</span><br />
+ Die al wat hij bezit verkoopt en een verre voetreis maakt om<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>een advocaat te betalen voor zijn bro&ecirc;r, die
+ voor vervalsching</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>terechtstaat en om dien bro&ecirc;r bij te
+ staan;</span><br />
+ Wat werd ooit in de mildste rooiing op de vierkante roede om<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mij heen gerooid, waarvan die vierkante roede niet
+ vervuld</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>was?</span><br />
+ De stier en het insect werden nimmer genoeg verheerlijkt;<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page21" id="page21"></a>{21}</span> Drek en vuil zijn
+ bewonderenswaardiger dan ooit werd gedroomd;<br />
+ Het bovennatuurlijke is voor ons van geen belang: ik zelf<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wacht mijn tijd uit om eens een der allerhoogsten
+ te</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>worden;</span><br />
+ De dag zal weldra daar zijn, dat ik evenveel goed zal doen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>als de beste en even wonderbaarlijk zal
+ zijn.</span><br />
+ Bij mijn lichaam! Ik word reeds een schepper,<br />
+ En leg de kracht van mijn leven in den omwikkelden schoot<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>der duisternis.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 12.<br />
+ <br />
+ Dit mijn lied is niet het lied van den sleur,<br />
+ Het vraagt onverwacht, het snelt op en daalt af, maar brengt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>altijd nader;</span><br />
+ Dat is een gedrukt en gebonden boek&mdash;maar wat is de drukker,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wat is de drukkersjongen?</span><br />
+ Een welgeslaagde fotografie&mdash;maar uw vriend of meisje<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>teeder en vast in uw armen?</span><br />
+ Het zwarte schip met ijzer gepantserd, zijn vreeselijke kanonnen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in de torens&mdash;maar de zeemanschap van kapitein
+ en</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>machinisten?</span><br />
+ In de huizen de gevulde schalen en het maal en de meubels&mdash;<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>maar de gastheer en de gastvrouw en de blik hunner
+ oogen?</span><br />
+ De hemel daar omhoog&mdash;maar hier, of naast de deur of over<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>den weg?</span><br />
+ De heiligen en wijsgeeren in de geschiedenis&mdash;maar gij-zelf?<br />
+ Preeken, credo's, godgeleerdheid,&mdash;maar het onnaspeurlijk<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>menschelijk denken?</span><br />
+ En wat is rede? en wat is liefde? en wat is leven?<br />
+ <br />
+ <br />
+ 13.<br />
+ <br />
+ Ik ben een toppunt van verleden dingen en bevat alle dingen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>der toekomst.</span><br />
+ <br />
+ Mijne voeten raken een trede van de treden der trap,<br />
+ En iedere trede draagt bundels eeuwen en grooter bundels<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>eeuwen liggen tusschen twee treden,</span><br />
+ Al wat onder mij is ben ik opmerkzaam doorgegaan en steeds<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>klim ik en klim ik.</span><br />
+ <br />
+ Geslacht na geslacht buigen de geesten zich achter mij neer,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page22" id="page22"></a>{22}</span> In de verre verte
+ zie ik het geweldige Oer, ik weet dat ik<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>d&agrave;&agrave;r zelfs was,</span><br />
+ Ongezien wachtte ik alomtegenwoordig en sliep in den lethargischen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>nevel,</span><br />
+ En wachtte mijn tijd af, zonder geschaad te worden door de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>stinkende koolstof.</span><br />
+ <br />
+ Lang werd ik door krachtige armen omhelsd&mdash;lang en lang.<br />
+ <br />
+ Onberekenbaar zijn de voorbereidingen voor mij geweest,<br />
+ Trouw en liefdevol waren de armen die mij droegen,<br />
+ Door de kringloopen werd mijn wieg voortbewogen, zij roeiden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en roeiden als vroolijke roeiers,</span><br />
+ Om mij ruimte te geven stelden de sterren zich in hare ringen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ter zij,</span><br />
+ Zij zonden mij hare invloeden om zorg voor mij te dragen.<br />
+ <br />
+ Voor ik uit mijn moeder geboren werd baanden vele menschengeslachten<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mijn weg,</span><br />
+ Nooit is mijn embryo in zijn groei vertraagd, niets kon den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>glans er van verduisteren.</span><br />
+ <br />
+ Nevelen formeerden zich er voor tot werelden,<br />
+ De lange, langzame melkweg werd vast om het te doen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>rusten,</span><br />
+ Reuzengewassen gaven het levenssap,<br />
+ Monsterachtige sauro&iuml;den droegen het in den muil en legden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het voorzichtiglijk neer.</span><br />
+ <br />
+ Alle krachten van het Heelal zijn eeuwig voor mij ingespannen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>om mij te volmaken en te bekoren,</span><br />
+ Nu sta ik hier op deze plek met mijn sterke ziel.<br />
+ <br />
+ <br />
+ 14.<br />
+ <br />
+ Ik open mijn dakvenster in den nacht en zie de ver-uitgestrooide<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>sterrengroepen,</span><br />
+ En allen die ik zie, zooveel vermenigvuldigd als ik kan<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>becijferen, geven slechts een som die de nog
+ verdere</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>sterrengroepen bezoomt.</span><br />
+ <br />
+ Zij verspreiden zich verder en verder, wijden zich uit en<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page23" id="page23"></a>{23}</span> <span
+ style='margin-left: 1em;'>wijden zich altijd uit,</span><br />
+ Dieper en dieper en eeuwig dieper in de eeuwigheid.<br />
+ Mijn zon heeft haar zon die gehoorzaam om haar rondwentelt,<br />
+ Deze vereenigt zich met hare makkers tot een groep van nog<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verhevener omgang,</span><br />
+ En dichtere rijen volgen, die van de grootsten in haar midden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>stippen maken.</span><br />
+ <br />
+ Er is geen stilstand en nimmer kan er stilstand zijn,<br />
+ Indien ik, gij en de werelden en alles beneden en op haar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>oppervlak zouden worden herleid tot een bleek
+ gedobber in</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het Al, 't zou niets hinderen op den
+ duur,</span><br />
+ Wij zouden zeker opnieuw komen waar wij nu staan,<br />
+ En zeker zoover komen als wij gekomen zijn en dan verder<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gaan en verder.</span><br />
+ <br />
+ Enkele quadrillioenen tijdperken, enkele octillioenen kubieke<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mijlen brengen het Verband niet in gevaar of doen
+ er</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ongeduld binnensluipen,</span><br />
+ Zij zijn maar deelen, en alles is maar een deel.<br />
+ <br />
+ Zie zoover gij kunt, verder nog is onbegrensde ruimte,<br />
+ Reken zooveel gij kunt, daar is oneindige tijd omheen.<br />
+ <br />
+ Mijn samentreffen is bepaald, is zeker,<br />
+ De Heer zal mij wachten tot ik in volmaaktheid kom,<br />
+ De verheven Camerado, de ware liefdegever naar wien ik<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>smacht, zal ik ontmoeten.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 15.<br />
+ <br />
+ Ik weet mij behoort het beste van tijd en ruimte, en nooit<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>werd ik gemeten en nimmer zal ik gemeten
+ worden.</span><br />
+ <br />
+ Ik voeteer een altijddurende reis (komt, luistert allen!)<br />
+ Mijn kenteekenen zijn een waterdichte mantel, sterke schoenen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en een boomtak tot staf,</span><br />
+ Geen mijner vrienden kan zijn rust in mijn stoel nemen,<br />
+ Ik heb geen stoel, geen kerk, geen filosofie,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page24" id="page24"></a>{24}</span> Ik leid niemand
+ ten maaltijd, of naar de bibliotheek of naar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de Beurs,</span><br />
+ Maar ieder uwer, man of vrouw, leid ik op een bergtop,<br />
+ Mijn linkerhand kromt zich rond uw middel,<br />
+ En mijn rechterhand wijst op de landschappen der werelddeelen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en op den open heirweg.</span><br />
+ <br />
+ Noch ik, noch iemand anders kan dien weg voor U opgaan,<br />
+ Gij-zelf moet dien weg opgaan.<br />
+ <br />
+ Die weg is niet ver, die weg is licht te bereiken,<br />
+ Misschien bewandelt gij dien weg reeds van het oogenblik<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>uwer geboorte af, zonder het te weten,</span><br />
+ Misschien is die weg overal, te water en te land.<br />
+ <br />
+ Schouder uw ransel, lieve zoon, en ook ik zal mijn ransel<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>schouderen en laten wij haast maken om voort te
+ komen,</span><br />
+ Wondervolle steden en vrije volken zullen wij op onze reis<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bezoeken.</span><br />
+ <br />
+ Indien gij vermoeid zijt, geef mij dan beide lasten te dragen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en laat uw hand op mijn heup rusten,</span><br />
+ Ter zijner tijd zult gij mij denzelfden dienst bewijzen,<br />
+ Want als wij eenmaal dien weg zijn opgegaan zullen wij niet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>weder rusten.</span><br />
+ <br />
+ Voor 't hedenmorgen daagde ben ik een heuvel opgegaan en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>keek op naar den sterrenhemel,</span><br />
+ En ik zei tot mijn geest: <i>Wanneer wij een zullen geworden</i><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'><i>zijn met gindsche werelden en &eacute;&eacute;n
+ met het genot en de</i></span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'><i>kennis van alle dingen die zij bevatten, zullen
+ wij dan zalig</i></span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'><i>zijn en voldaan?</i></span><br />
+ En mijn geest zeide: <i>Neen, wij dringen enkel tot hunne hoogste</i><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'><i>hoogten door om, daar voorbij, verder te
+ streven.</i></span><br />
+ <br />
+ Ook gij stelt mij vragen en ik hoor U aan,<br />
+ Ik antwoord dat ik niet kan antwoorden, gij moet U-zelf de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verklaring geven.</span><br />
+ <br />
+ Zet U neer een poos lieve zoon,<br />
+ Hier is brood om te eten en hier is melk om te drinken,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page25" id="page25"></a>{25}</span> Maar zoodra gij
+ slaapt en U-zelf dus vernieuwt in een zoet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>kleed, kus ik U met een vaarwel-kus en open de
+ deur</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voor uw later vertrek.</span><br />
+ <br />
+ Lang genoeg hebt gij verachtelijke droomen gedroomd,<br />
+ Nu wasch ik U den slaap uit de oogen,<br />
+ En moet gij U gewennen aan den glans van het daglicht en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van elk uwer levensoogenblikken.</span><br />
+ <br />
+ Gij hebt lang genoeg schroomvallig gewaad en de plank<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vastgehouden, die U met het land
+ verbond,</span><br />
+ Nu begeer ik dat gij een kloek zwemmer zijt,<br />
+ Dat gij U midden in de golvende baren werpt, dan weer<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>opkomt, mij toeknikt, schatert en lachend het water
+ uit</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>uwe haren doet spatten.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 16.<br />
+ <br />
+ Ik heb gezegd, dat de ziel niet meer is dan het lijf,<br />
+ En ik heb gezegd, dat het lijf niet meer is dan de ziel.<br />
+ En niets, God niet, is gewichtiger voor iemand dan zijn eigen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ik voor hem is,</span><br />
+ En wie ook een honderd meter v&egrave;r gaat zonder sympathie,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>loopt in een doodskleed in zijn eigen
+ begrafenisstoet,</span><br />
+ En ik en gij, zonder een cent op zak, wij mogen het beste<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>der aarde koopen,</span><br />
+ En die zijne oogen op U richt, of een boon in haar schel laat<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zien maakt het onderwijs van alle tijden
+ beschaamd,</span><br />
+ En daar is noch handel noch ambt of de jongeling die er zich<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in begeeft kan er een held in worden,</span><br />
+ En daar is geen ding zoo klein of 't is een naaf voor de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wielen des Heelals,</span><br />
+ En ik zeg tot iederen man of vrouw; richt uw ziel onverschillig<br />
+ en rustig op tegenover een millioen Heelallen.<br />
+ <br />
+ En ik zeg tot de Menschheid: stel geen vragen ten opzichte<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van God,</span><br />
+ Want ik die vragen stel ten opzichte van alles, stel geen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vragen ten opzichte van God,</span><br />
+ (Niet een enkele woordschikking kan zeggen hoe gerust ik<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ben ten opzichte van God en van den
+ Dood).</span><br />
+ <br />
+ Ik hoor en zie God in ieder ding, toch begrijp ik God in 't<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page26" id="page26"></a>{26}</span> <span
+ style='margin-left: 1em;'>geheel niet,</span><br />
+ Noch begrijp ik hoe daar een grooter wonder kan zijn dan<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ik-zelf ben.</span><br />
+ <br />
+ Waarom zou ik wenschen God beter te zien dan ik Hem<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dezen dag zie?</span><br />
+ Ik zie iets van God elk uur van een etmaal en elk oogenblik<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van een uur,</span><br />
+ In de gezichten van mannen en vrouwen zie ik God en in mijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>eigen gezicht in den spiegel,</span><br />
+ Ik vind brieven van God in de straten en elke brief is<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>geteekend met Gods naam,</span><br />
+ En ik laat hen waar zij zijn, want ik weet dat waar ik ook ga,<br />
+ Ik anderen zal vinden eeuwiglijk en eeuwiglijk.<br />
+ <br />
+ <br />
+ 17.<br />
+ <br />
+ En wat U betreft, Dood, en U bittere kus der sterflijkheid,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vergeefs tracht gij mij ongerust te
+ maken.</span><br />
+ <br />
+ Zonder zich op zijn weg op te houden snelt de vroedmeester<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>naar zijn werk,</span><br />
+ Ik zie hoe de ervaren hand drukt, ontvangt, ondersteunt,<br />
+ Ik zie aandachtig toe aan de drempels dier uitnemend gewillige<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>deuren,</span><br />
+ En zie het uitlaten en merk op hoe verlichting wordt gegeven<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en hoe het leven uitbreekt.</span><br />
+ <br />
+ En wat U betreft, Lijk, ik denk gij zijt een voortreffelijke<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mest, maar hinderen doet dit mij niet,</span><br />
+ Ik ruik den zoeten geur der bloeiende witte rozen,<br />
+ Ik strek mij uit naar de gebladerde lippen, ik strek mij uit<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>naar de gladde borsten der meloenen.</span><br />
+ <br />
+ En wat U betreft, Leven, ik denk gij zijt de erfenis van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>velerlei dood,</span><br />
+ (En zonder twijfel ben ik-zelf vroeger reeds tienduizenden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>malen gestorven.)</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page27" id="page27"></a>{27}</span> Ik hoor uw
+ gefluister o hemelsche sterren,<br />
+ O zon&mdash;o gras van graven&mdash;o eindeloos overbrengen en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bevorderen,</span><br />
+ Indien gij niets zegt, hoe kan ik dan iets zeggen?<br />
+ <br />
+ Van de troebele poel in het herfstbosch,<br />
+ Van de maan die steile schachten in de suizende schemering<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>doet glanzen,</span><br />
+ Valt vonkels van dag en duister&mdash;valt op de zwarte stammen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>die in de drab vergaan,</span><br />
+ Verlicht het klagelijk gefluister der verdorde rompen.<br />
+ <br />
+ Ik stijg hooger dan de maan, hooger dan de nacht,<br />
+ Ik ontdek dat de doodsbleeke schemer een weerschijn is van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de middagzonnestralen,</span><br />
+ En goed doet aan het hechtste en middenste van alle leven,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>groot of klein.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 18.<br />
+ <br />
+ Verleden en heden wijken naar achteren&mdash;ik heb er aan<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gegeven, ik heb er aan ontleend,</span><br />
+ Nu arbeid ik door en vervul den arbeid van de toekomst.<br />
+ <br />
+ Gij daar die naar mij luistert! Wat hebt gij mij toe te vertrouwen?<br />
+ Zie mij in het gezicht, terwijl ik de avondlucht inadem,<br />
+ (Spreek eerlijk, niemand anders luistert, en ik wil een minuut<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>langer toeven.)</span><br />
+ <br />
+ Spreek ik mij-zelf tegen?<br />
+ Zeer goed, dan spreek ik mij-zelf tegen.<br />
+ Ik ben breed, ik omvat veelheden.<br />
+ <br />
+ Ik richt mij tot hen die mij na zijn, ik wacht op den dorpel.<br />
+ <br />
+ Wie heeft zijn dagtaak verricht? Wie zal 't eerste klaar zijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>met zijn avondmaal?</span><br />
+ Wie wenscht met mij te gaan?<br />
+ <br />
+ Wilt gij spreken voor ik zal vertrokken zijn? Wilt gij zeggen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dat 't reeds te laat is?</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page28" id="page28"></a>{28}</span> <br />
+ <br />
+ 19.<br />
+ <br />
+ De gevlekte valk strijkt neer en beschuldigt mij, hij beklaagt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zich over mijn gesnap en getalm.</span><br />
+ <br />
+ Ook ik ben niet in 't minste getemd, ook ik ben onverklaarbaar,<br />
+ Ik doe mijn wilde kreten galmen over de daken der wereld.<br />
+ <br />
+ De laatste wolkenvlucht van den dag houdt zich voor mij op,<br />
+ Zij is een beeld van mij zoo gelijkend als eenig beeld kan zijn,<br />
+ Het vleit mij dat ik damp ben en stof.<br />
+ <br />
+ Ik ga heen als lucht, ik schud mijn witte lokken bij het wegsnellen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van de zon,</span><br />
+ Mijn vleesch wordt damp en drijft weg in sierlijk-gewaaide<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vlokken.</span><br />
+ <br />
+ Ik vermaak mij-zelf aan het slijk om er het gras uit te laten<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>groeien dat ik liefheb,</span><br />
+ Indien gij mij opnieuw mocht wenschen te zien, zie dan naar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mij uit onder uwe voeten.</span><br />
+ <br />
+ Gij zult nauwelijks kunnen weten wie ik ben of wat ik bedoel,<br />
+ Maar niettemin zal ik U welzijn schenken,<br />
+ En uw bloed zuiveren en krachtig maken.<br />
+ En indien gij mij aanvankelijk niet mocht kunnen vinden,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verlies den moed niet,</span><br />
+ Onderzoek dan, na de eene, de andere plaats,<br />
+ Ergens toef ik en ergens wacht ik op U.<br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <h2>UIT: ADAMSKINDEREN</h2>
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page29" id="page29"></a>{29}</span> <br />
+ <br />
+ EEN UUR VAN WOEST GENOT<br />
+ <br />
+ Een uur van woest genot, O geweldig! O laat mij bandeloos<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wezen!</span><br />
+ (Hoe komt 't toch dat ik mij in stormen zoo vrij gevoel?<br />
+ Wat beteekent toch mijn gejuich onder het lichten des<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bliksems en het woeden der winden?)</span><br />
+ O laat mij meer van de mystieke deliria drinken dan eenig<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ander man!</span><br />
+ O wilde en teedere pijnen! (Ik vermaak ze U mijn kinderen,<br />
+ Ik deel ze gaarne aan U mede o bruidegom en bruid.)<br />
+ O laat me mij aan U overgeven wie gij ook zijt en gij geef U<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>over aan mij ten trots van de wereld!</span><br />
+ O laat ik teruggaan naar het Paradijs! O schaamte en Vrouw!<br />
+ O laat ik U tegen mij aandrukken om op uwe lippen voor 't<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>eerst de kussen te planten van een zelfbewusten
+ man.</span><br />
+ <br />
+ O, het raadsel, de drievoudig-gelegde knoop, de diepe, duistere<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>afgrond, alles ontbonden en verlicht!</span><br />
+ O ik wil heensnellen waar ik eindelijk ruimte en lucht genoeg<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vind!</span><br />
+ Ik wil vrijgemaakt zijn van vroegere banden en vooroordeelen,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ik van de mijnen zoo goed als gij van de
+ uwen!</span><br />
+ Ik begeer een nieuw en ongekend vrijmoedig omgaan met het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>beste van natuur!</span><br />
+ Ik wil de beklemming van onzen mond losgemaakt hebben!<br />
+ Heden of morgen het gevoel bezitten: ik ben genoegzaam<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zooals ik ben.</span><br />
+ <br />
+ O geef mij iets nog onbewezens! iets in een verrukking des<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>geestes!</span><br />
+ Laat mij geheel ontsnappen aan de ankers en de grepen van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>anderen!</span><br />
+ Vrij te drijven! vrij te leven! zorgeloos gevaarvol door te<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>slaan!</span><br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page30" id="page30"></a>{30}</span> Verdelging aan te
+ zien met hoon en haar te lokken!<br />
+ Op te stijgen tegen de hemelen der liefde waarvan ik droom,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>er tegen op te tuimelen!</span><br />
+ En steeds hooger te klimmen met mijn liefdedronken ziel!<br />
+ Verloren te gaan indien dat zijn moet!<br />
+ Het geheele verdere leven te voeden met een uur van volkomen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zaligheid en vrijheid!</span><br />
+ Met een kort uur van woest genot.<br />
+ <br />
+ <br />
+ OER-MOMENTEN<br />
+ <br />
+ Oer-momenten&mdash;wanneer gij over mij heen gaat&mdash;o reeds<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>komt gij weer,</span><br />
+ Geeft mij nu enkel het genot van wellust,<br />
+ Geeft mij den drank mijner hartstochten, geeft mij welig, wild<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>leven,</span><br />
+ Heden ben ik de metgezel van de lievelingen der natuur,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hedennacht tevens,</span><br />
+ Ik behoor tot hen die gelooven in den vrijen wellust, ik neem<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>deel aan de nachtelijke orgie&euml;n van jonge
+ mannen,</span><br />
+ Ik dans met wie dansen en drink met wie drinken,<br />
+ De echo's weergalmen ons ontuchtig gezang, ik neem een<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>diepgevallene tot liefsten vriend,</span><br />
+ Hij moet een wetschender zijn, ruw, ongeletterd, hij moet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>iemand zijn door anderen veroordeeld om bedreven
+ daden,</span><br />
+ Ik wil niet langer veinzen, waarom zou ik v&egrave;r blijven van hen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>die mijn ware makkers zijn?</span><br />
+ O gij geschuwden, ik ten minste houd mij niet verre van U,<br />
+ Ik begeef mij oogenblikkelijk in uw midden, ik zal uw dichter<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijn.</span><br />
+ Voor U zal ik meer zijn dan voor een der anderen.<br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <h2>UIT: CALAMUS</h2>
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page31" id="page31"></a>{31}</span> <br />
+ <br />
+ OP ONBETREDEN PADEN<br />
+ <br />
+ Op onbetreden paden,<br />
+ In het gewas der poelzoomen,<br />
+ Ontsnapt aan het leven dat zich bloot geeft,<br />
+ Aan alle standaardmaten, die tot nu algemeen golden, aan de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>genoegens, voordeelen, gelijkvormigheid,</span><br />
+ Waarmee ik te lang mijn ziel heb trachten te voeden,<br />
+ Duidelijk nu voor mij dat er een eerlijke maat is nog niet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>algemeen aanvaard, duidelijk mij nu dat mijn
+ ziel,</span><br />
+ Dat de ziel van den man voor wien ik spreek welbehagen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vindt in zijne gezellen,</span><br />
+ Hier in eenzaamheid, weg van het gedruisch der wereld,<br />
+ Leg ik den kerfstok aan en hoor ik mij toespreken door welgeurende<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>lippen,</span><br />
+ Niet langer beschaamd (want op deze afgelegen plek kan ik<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>antwoorden wat ik elders niet zou hebben durven
+ zeggen.)</span><br />
+ Krachtig in mij het leven dat zich niet vertoont en toch al het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>andere omvat,</span><br />
+ Vast besloten heden geen andere zangen te zingen dan die<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van mannelijke gehechtheid,</span><br />
+ En neem mij voor ze door geheel mijn aardsche leven te doen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hooren,</span><br />
+ Voortaan zal ik het voorbeeld geven van athletische liefde,<br />
+ Op den namiddag van deze lieflijke Negende Maand van mijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>een en veertigste jaar,</span><br />
+ Begin ik mijn arbeid voor allen die jonge mannen zijn of<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>geweest zijn,</span><br />
+ Ik zal het geheim vertellen van mijne nachten en dagen,...<br />
+ Ik zal de noodzaak van makkers loven.<br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page32" id="page32"></a>{32}</span> <br />
+ WIE GIJ OOK ZIJT DIE MIJ NU VASTHOUDT<br />
+ <br />
+ Wie gij ook zijt die mij nu vasthoudt,<br />
+ Indien gij mist wat gij boven alles behoeft is al wat gij doet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>nutteloos,</span><br />
+ Ernstig waarschuw ik U voor gij dieper in mij doordringt,<br />
+ Ik ben niet zooals gij mij dacht maar heel anders.<br />
+ <br />
+ Wie is hij die mijn volgeling wilde worden?<br />
+ Wie wilde mij toonen naar mijn liefde te dingen?<br />
+ <br />
+ De weg is gevaarlijk, het einde onzeker, misschien ondergang,<br />
+ Gij zult al 't andere moeten opgeven, ik alleen zal eenig en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>alleen den standaard moeten zijn waaraan gij U
+ meet,</span><br />
+ Ook dan zal uw discipelschap lang duren en uwe krachten<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>uitputten,</span><br />
+ Al wat er in uw leven aan leer is en al wat uw leven gelijk<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>maakt aan de levens om U heen zult gij moeten
+ opgeven,</span><br />
+ Daarom laat nu van mij af voor dat uw leven nog erger door<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mij wordt verontrust, laat uw hand vallen van
+ mijne</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>schouders,</span><br />
+ Laat mij mijn weg gaan en ga gij den uwe.<br />
+ <br />
+ Zoo niet, kom ga dan stil met mij in de woudeenzaamheid,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>waar ik U zal beproeven,</span><br />
+ Of achter een rots in de open lucht,<br />
+ (Want in geen bedekte ruimte van eenig huis verschijn ik U,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>noch zult gij mij in gezelschappen zien,</span><br />
+ En in bibliotheken ben ik als een stomme, als een zot, of een<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ongeborene of een gestorvene),</span><br />
+ Of mogelijk met U op een hoogen heuvel, waar wij eerst<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zullen uitturen dat niemand voor mijlen in 't rond
+ ons onbemerkt</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>kan naderen,</span><br />
+ Of te zeilen met U, of met U van het zeestrand af op een stil<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>eiland,</span><br />
+ Daar veroorloof ik U uwe lippen op de mijne te drukken,<br />
+ Met de langbezielde kus van den makker of met de kus van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>den jongen echtgenoot,</span><br />
+ Want ik ben de jonge echtgenoot en ik ben de makker.<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page33" id="page33"></a>{33}</span> Of zoo gij wilt,
+ en mij vertrouwt onder uw kleed,<br />
+ Waar ik het kloppen van uw hart mag voelen of rusten mag<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>op uw heup,</span><br />
+ Neem mij dan met U als gij landen en zee&euml;n oversteekt;<br />
+ Want U aldus enkel te beroeren is mij goed, is mij lief,<br />
+ En dus U beroerende wenschte ik zachtekens in te slapen en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gedragen te worden eeuwiglijk.</span><br />
+ <br />
+ Maar indien gij U drenkt met het levenssap dezer halmen,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zal er gevaar voor U zijn,</span><br />
+ Want noch deze halmen noch mij zult gij verstaan,<br />
+ De geest dezer halmen zal U bij het begin ontsnappen en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>steeds meer en meer ontsnappen, ik zal U zekerlijk
+ ontgaan,</span><br />
+ Zelfs terwijl gij zult denken, dat gij mij twijfelloos gevat<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>haddet, zie dan toe!</span><br />
+ Reeds dadelijk merkt gij dat ik U ontgaan ben.<br />
+ <br />
+ Want 't is niet ter wille van wat ik er in heb nedergelegd, dat<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ik dit boek heb geschreven,</span><br />
+ Evenmin zult gij het bezitten terwijl gij mij leest,<br />
+ Evenmin kennen zij mij 't best die mij bewonderen en mij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hoogdravend prijzen,</span><br />
+ Evenmin zullen zij die dingen naar mijn liefde (tenzij op zijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>best een zeer gering getal) die liefde
+ winnen,</span><br />
+ Evenmin zullen mijne gedichten enkel goed doen, zij zullen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>even veel kwaad doen als goed en meer nog
+ misschien,</span><br />
+ Want alles is te vergeefs zonder dat waarop ik zinspeel en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>waarnaar gij menigmaal kunt raden zonder het te
+ vatten;</span><br />
+ Daarom verlaat mij nu het nog tijd is en ga uw weg.<br />
+ <br />
+ <br />
+ NIET ENKEL IN WAT IK MIJ VAN DE BORST WERP<br />
+ <br />
+ Niet enkel in wat ik mij van de borst werp,<br />
+ Niet in mijn zuchten, in mijn wanhoop 's nachts, als ik in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>strijd ben met mijzelf,</span><br />
+ Niet in die lange, kwalijk onderdrukte bange zuchten,<br />
+ Niet in de vele eeden en beloften die ik brak,<br />
+ Niet in het krachtige en ontembare willen van mijn ziel,<br />
+ Niet in de ijle levenskracht der lucht,<br />
+ Niet in dit kloppen em bonzen van mijne slapen en polsen,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page34" id="page34"></a>{34}</span> Niet in dat
+ wonderbare samentrekken en uitzetten in mijn<br />
+ binnenste, dat eenmaal zal ophouden,<br />
+ Niet in de vele wellustige wenschen die ik enkel aan de wolken<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>heb toevertrouwd,</span><br />
+ Niet in de kreten, het gelach, de verwenschingen door mij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>uitgestooten als ik diep in de wildernissen alleen
+ was,</span><br />
+ Niet in het schor gehijg door vastgeklemde tanden,<br />
+ Niet in klinkende en we&ecirc;rklinkende woorden, kakelwoorden,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>echo's daarvan, doode woorden,</span><br />
+ Niet in het gemurmer mijner droomen terwijl ik slaap,<br />
+ Noch in dat andere gemurmer dier ongelooflijke droomen van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>elken dag,</span><br />
+ Noch in de leden en zinnen van mijn lijf, die U voortdurend<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>aannemen en verstooten&mdash;niet
+ d&agrave;&agrave;rin,</span><br />
+ Niet in een hunner noch in allen, O aantrekkingskracht! O<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mijns levens polsslag!</span><br />
+ Wensch ik dat gij meer wordt gevonden of meer U-zelf bewijst<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dan in deze zangen.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ DE VREESELIJKE TWIJFEL VAN DEN SCHIJN<br />
+ <br />
+ De vreeselijke twijfel van den schijn,<br />
+ De onzekerheid ten slotte dat wij misschien misleid worden,<br />
+ Dat misschien vertrouwen en hoop slechts hersenschimmen zijn,<br />
+ Dat misschien het identieke leven aan gene zijde des grafs<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>slechts een mooie fabel is.</span><br />
+ Misschien de dingen die ik waarneem, dieren, planten, menschen,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>heuvelen, weerspiegelende en vloeiende
+ wateren,</span><br />
+ De luchten van dag en nacht, kleuren, het vaste, en de vormen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>slechts verschijningen (zooals ook zonder twijfel het
+ geval</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>is) en wat zij werkelijk zijn nog
+ onbekend,</span><br />
+ (Hoe vaak treden zij uit zich-zelven naar voren als wilden zij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mij verlegen maken en mij bespotten!</span><br />
+ Hoe vaak denk ik, dat ik noch iemand het geringste van hen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>weet,)</span><br />
+ Dat misschien hun schijn dien ik van mijn tegenwoordig<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>standpunt zie (en die schijn tenminste is zeker)
+ indien ik op</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>een geheel ander standpunt naar hen uitzie zal
+ blijken</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>anders te wezen (zooals die schijn dan ook even
+ zeker</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>anders zal zijn) en niets gemeen te hebben met den
+ schijn</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van nu of in 't geheel niets is;</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page35" id="page35"></a>{35}</span> Deze en dergelijke
+ vragen worden wonderbaar beantwoord<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>door hen die mij liefhebben, mijn lieve
+ vrienden,</span><br />
+ Wanneer hij die mij liefheeft met mij reist of langen tijd<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>naast mij zit, terwijl hij mijn hand in de zijne
+ houdt,</span><br />
+ Als de ijle lucht, de ontastbaarheid, de zin dien woorden en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>redenen niet bevatten ons omringt en in ons
+ doordringt,</span><br />
+ Dan ben ik zalig van ongezegde en niet te zeggen wijsheid,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ik ben stil en vraag niets meer,</span><br />
+ Wel kan ik de vraag van zijn en schijnen of die van het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>identieke leven aan gene zijde des grafs niet
+ beantwoorden,</span><br />
+ Maar ik ga voort of zit neder en stoor er mij niet verder aan,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ik ben tevreden,</span><br />
+ Hij die mijn hand in de zijne houdt heeft mij volkomen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bevredigd.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ GIJ DIE GETUIGEN ZULT IN DE VOLGENDE EEUWEN<br />
+ <br />
+ Gij die getuigen zult in de volgende eeuwen,<br />
+ Komt, ik wil U vertrouwen in het innigste onder dit onlijdelijk<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>uiterlijk, ik zal U zeggen hoe gij mij heeten
+ moet,</span><br />
+ Noem mijn naam en hang mijn beeltenis op als van den man<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>die de teederste minnaar was,</span><br />
+ Het portret van den vriend, den liefdezoeker, die door zijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vriend, zijn liefdezoeker zeer teeder werd
+ bemind,</span><br />
+ Die zich niet verhief op zijne zangen maar wel op de onmetelijke<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zee van liefde in zijn ziel, die hij mildelijk
+ uitstortte,</span><br />
+ Die vaak in groote verlatenheid waarde en dan dacht aan<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijne lieve vrienden, aan die hem lief
+ hadden,</span><br />
+ Die v&egrave;r verwijderd van hem dien hij liefhad peinsde in slapelooze<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>nachten, vol onvoldaanheid,</span><br />
+ Die maar al te goed de pijnlijke, pijnlijke vrees kende, dat hij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hem dien hij liefhad toch heimelijk onverschillig
+ was,</span><br />
+ Wiens gelukkigste dagen die waren als, in de verte van alles,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in velden, wouden en op heuvels, hij en een ander
+ wandelden</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hand in hand, zij twee&euml;n alleen, van andere
+ menschen</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verwijderd,</span><br />
+ Die vaak in de straten drentelde zijn arm gebogen over den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>schouder van zijn vriend, terwijl de arm van zijn
+ vriend</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>op zijn schouder rustte.</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page36" id="page36"></a>{36}</span> <br />
+ <br />
+ TOEN IK DEN AVONDSTOND HOORDE<br />
+ <br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Toen ik in den avondstond hoorde dat mijn naam in
+ het</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Capitool met toejuichingen was ontvangen, was voor
+ mij de</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>nacht die volgde toch geen nacht van
+ geluk,</span><br />
+ En later in welslagen of wanneer mijn voornemens verwerkelijkt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>waren, was ik toch niet gelukkig,</span><br />
+ Maar de dag dat ik mij met zonsopgang van mijn bed verhief<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>volkomen gezond, verfrischt, zingende, ademende
+ den</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>rijpen herfstadem,</span><br />
+ Toen ik ten Westen de volle maan zag verbleeken en in het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>morgenlicht verdwijnen,</span><br />
+ Toen ik alleen over het strand wandelde en, ontkleed,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>baadde, dartelend met de koele wateren en de zon
+ zag</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>opstijgen,</span><br />
+ En toen ik dacht dat mijn lieve vriend, die mij teeder liefheeft,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>op weg was naar mij toe, o toen was ik
+ gelukkig,</span><br />
+ O toen smaakte elke bete mij zoeter en dien geheelen dag<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voedde mijn brood mij beter en die heerlijke dag ging
+ heerlijk</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voorbij,</span><br />
+ En de volgende kwam met gelijke vreugd en met den volgende,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>'s avonds, kwam mijn vriend,</span><br />
+ En dien nacht, toen alles rondom stil was, hoorde ik de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wateren langzaam rollen, rollen op het
+ strand,</span><br />
+ Ik hoorde het gierend ruischen van water en zand die fluisterend<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>op mij toekwamen, om mij geluk te
+ wenschen,</span><br />
+ Want hij dien ik boven alles liefheb lag slapend aan mijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijde onder hetzelfde dek in den koelen
+ nacht,</span><br />
+ In de nachtstilte, in den herfstmaneschijn was zijn gezicht<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>naar mij toegekeerd,</span><br />
+ En zijn arm lag zachtkens over mijn borst&mdash;en die nacht<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>was een nacht van geluk.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ VIND IK IN U OPNIEUW EEN HART DAT ZICH DOOR MIJ VOELT AANGETROKKEN?<br />
+ <br />
+ Vind ik in U opnieuw een hart dat zich door mij voelt aangetrokken?<br />
+ Laat ik U dan dadelijk waarschuwen, ik ben zeker heel<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>anders dan gij denkt;</span><br />
+ Denkt gij dat gij in mij uw ideaal zult vinden?<br />
+ Denkt gij dat 't zoo gemakkelijk is mijn liefde te winnen?<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page37" id="page37"></a>{37}</span> Denkt gij dat mijn
+ vriendschap U onvermengde voldoening<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zou schenken?</span><br />
+ Denkt gij dat ik geloofwaardig ben en getrouw?<br />
+ Ziet gij dan niet dieper dan den schijn, niet beneden mijne<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zachte en verdraagzame woorden?</span><br />
+ Gelooft gij dat ge met uwe voeten op de werkelijkheid voortschrijdt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>naar een werkelijken held?</span><br />
+ Is niet wel eens de gedachte in U op gekomen, o Droomer,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dat dit alles misschien niets is dan maya,
+ illusie.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ IK ZAG IN LOUISIANA EEN LEVENSEIK<br />
+ <br />
+ Ik zag in Louisiana een levenseik,<br />
+ Hij stond ganschelijk alleen en het mos hing neer van zijne<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>takken,</span><br />
+ Hij leefde daar zonder een enkelen kameraad, toch uitte hij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zich in blijde donkergroene bladen,</span><br />
+ En zijn uitzien ruw, vrij en krachtig deed mij denken aan<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mij-zelf,</span><br />
+ Toch verwonderde ik mij hoe hij zich in blijde bladen kon<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>uiten, daar in de eenzaamheid zonder een makker aan
+ zijn</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijde, ik wist wel dat ik dit niet zou
+ kunnen,</span><br />
+ En ik brak een twijg af met wat bladeren er aan en wond er<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wat mos om,</span><br />
+ En nam haar mee en hing haar in mijn kamer op, zoodat ik er<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>altijd het oog op heb,</span><br />
+ 't Was niet noodig om mij steeds aan mijne lieve vrienden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>te doen denken,</span><br />
+ (Want in den laatsten tijd, geloof ik, denk ik aan weinig<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>anders dan aan hen,)</span><br />
+ Toch blijft die twijg mij een wonderbaar zinnebeeld en doet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>me aan mannelijke liefde denken;</span><br />
+ Hoe dan ook, die levenseik moge daar in Louisiana vroolijk<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gedijen, alleenig in een groot vlak
+ land,</span><br />
+ Hij moge zich kunnen uiten in blijde bladeren, terwijl hem<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>heel zijn leven lang geen vriend, geen die zijn
+ liefde</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zoekt nabij is,</span><br />
+ Ik weet maar al te goed dat ik 't niet zou kunnen.<br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page38" id="page38"></a>{38}</span> <br />
+ AAN EEN VREEMDE<br />
+ <br />
+ Voorbijgaande vreemdeling! gij weet niet hoe innig verlangend<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ik U aanzie,</span><br />
+ Gij moet zijn hem dien ik zoek, of haar die ik zoek ('t komt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in mij als een droom)</span><br />
+ Ergens heb ik zeker een vreugdevol leven met U geleefd,<br />
+ Terwijl wij elkaar voorbijgaan flu&iuml;disch, liefdedorstend, rein<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en volwassen, herinner ik mij alles weer
+ duidelijk,</span><br />
+ Gij groeidet met mij op, waart een knaap met mij of een<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>meisje met mij,</span><br />
+ Ik at met U en sliep met U, uw lichaam is niet enkel het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>uwe gebleven noch heeft het mijne enkel het mijne
+ laten</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>blijven,</span><br />
+ Gij geeft mij de vreugde van uwe oogen, gezicht, lijf, als wij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>elkaar voorbijgaan, gij neemt in keer van mijn baard,
+ borst,</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>handen,</span><br />
+ Het is mij niet vergund tot U te spreken, het is mij enkel<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vergund aan U te denken als ik alleen ben of waak in
+ den</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>eenzamen nacht,</span><br />
+ Ik moet op U wachten, ik twijfel er niet aan, dat 't mij vergund<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zal zijn U eens opnieuw te ontmoeten,</span><br />
+ Ik moet oppassen dat ik U niet verlieze.<br />
+ <br />
+ <br />
+ IK HOOR DAAR WERD TEGEN MIJ GETUIGD<br />
+ <br />
+ Ik hoor daar werd tegen mij getuigd, dat ik instellingen door<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de eeuwen gewijd zocht te vernietigen,</span><br />
+ Maar waarlijk ik ben noch voor noch tegen die door de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>eeuwen gewijde instellingen,</span><br />
+ (Wat toch heb ik met ze gemeen of met de vernietiging<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>er van?)</span><br />
+ Ik wil slechts vestigen in de Mannahatta en in elke stad<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dezer Staten, 't zij diep in het land of aan de
+ zee,</span><br />
+ En in de velden en wouden en boven elke kiel klein of groot<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>die op de wateren dobbert,</span><br />
+ Zonder gebouwen of wetten of besturen of eenige belijdenis,<br />
+ De instelling van trouwe liefde tusschen kameraden.<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page39" id="page39"></a>{39}</span> <br />
+ <br />
+ ALS IK EENS NAGA WAT ROEM IS<br />
+ <br />
+ Als ik eens naga wat roem is, roem van heldendaden, roem<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van overwinningen door groote veldheeren bevochten,
+ dan</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>benijd ik die veldheeren niet,</span><br />
+ En ik benijd evenmin den President in zijn presidentschap,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>noch den rijkaard in zijn paleis,</span><br />
+ Maar wanneer ik hoor spreken over de broederschap van hen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>die elkaar liefhebben, hoe zij leefden,</span><br />
+ Hoe zij zijde aan zijde gingen door het leven, door gevaren,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>den blaam trotseerende, altijd vol liefde voor
+ elkaar, heel</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>den langen weg,</span><br />
+ Van jeugd tot manzijn en van manzijn tot grijsheid, hoe fier<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zij waren in hun liefde, hoezeer elkaar genegen en
+ getrouw,</span><br />
+ Dan word' ik stil&mdash;ik ga haastig voort vervuld van den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bittersten nijd.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ SOMS, IN MIJN LIEFDE<br />
+ <br />
+ Soms, in mijn liefde, word ik vervuld van wanhoop, uit vrees<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>liefde uit te storten over een die mijn liefde niet
+ beantwoordt,</span><br />
+ Maar nu denk ik, dat elke liefde beantwoord wordt, en dat<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>op een of andere wijs het loon zeker is,</span><br />
+ (Eens had ik vurig lief en werd mijn liefde niet beantwoord,<br />
+ Nu, door die liefde heb ik deze zangen geschreven.)<br />
+ <br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page40" id="page40"></a>{40}</span> <br />
+ <br />
+ <h2>UIT: HET LIED VAN DEN OPEN HEIRWEG</h2>
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ 1.<br />
+ <br />
+ Te voet en blijmoedig neem ik den open heirweg,<br />
+ Gezond, vrij, heel de wereld voor mij uit,<br />
+ De onafzienbare bruine weg voor mij uit, die mij brengt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>overal waar ik wensch te gaan.</span><br />
+ <br />
+ Voortaan zal ik nimmer naar geluk vragen, ik heb geluk in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mijzelf,</span><br />
+ Voortaan zal ik niet meer klagen, niets meer verdagen,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voortaan zal ik mij niets voelen
+ ontbreken,</span><br />
+ 't Is gedaan met in huiszitten en klagen, met boekenwijsheid,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>met het nutteloos oordeel over anderen,</span><br />
+ Sterk en tevreden ga ik den open heirweg op.<br />
+ <br />
+ De aarde is mij voldoende,<br />
+ Ik begeer mij de sterren niet nader,<br />
+ Ik weet, w&aacute;&aacute;r zij zijn is 't goed dat zij zijn,<br />
+ Ik weet, dat zij genoegzaam zijn hun wier leven van hun<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>leven is.</span><br />
+ <br />
+ Maar ook hier draag ik mijne oude lieve lasten met mij,<br />
+ Ik draag ze mee, mannen en vrouwen, ik draag ze mee overal<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>waar ik ga,</span><br />
+ Ik zweer U: 't is onmogelijk ze van mij af te schudden,<br />
+ Zij leven in mijn leven, en ik wil hun leven vervullen van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het mijne.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 2.<br />
+ <br />
+ Gij heirweg, dien ik nu betreed en waarover ik mijn oog<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>laat ronddwalen, ik geloof dat hier meer is dan het
+ zichtbare,</span><br />
+ Ik geloof dat hier ook veel onzichtbaars is.<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page41" id="page41"></a>{41}</span> Gij leert de
+ moeilijke les van Al-ontvankelijkheid, gij kent<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voorkeur noch uitzondering;</span><br />
+ De zwarte met zijn wollig hoofdhaar, de uitgestootene, de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>melaatsche, de ongeletterde worden door U niet
+ geweigerd;</span><br />
+ De geboorte, het haastig halen van den doctor, de strompelende<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bedelaar, de waggelende dronkaard, de
+ vroolijke</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>troep werklieden,</span><br />
+ De uitgelaten jeugd, de karos van den rijkaard, de pronker,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het vluchtende paar,</span><br />
+ De vroeg ter markt gaande man, de lijkwagen, de verhuiskar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>naar stad, de wagen die uit de stad
+ terugkomt,</span><br />
+ Zij gaan voort, aldus ga ook ik voort, geweerd wordt er<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>geen,</span><br />
+ Allen deelen in dezelfde ontvangst en mij zijn allen lief.<br />
+ <br />
+ <br />
+ 3.<br />
+ <br />
+ Links en rechts wijdt de aarde zich uit,<br />
+ Een levend beeld van leven, alles in zijn beste licht,<br />
+ Natuurmuziek gehoord waar men haar wenscht te hooren en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>onhoorbaar als de ziel aanschouwen wil,</span><br />
+ De blijde stem van den open heirweg en de blijmoedige,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>frissche ziel van dien weg.</span><br />
+ <br />
+ O, heirweg dien ik nu heb ingeslagen, zegt gij mij: <i>verlaat</i><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'><i>mij niet?</i></span><br />
+ Zegt gij mij: <i>Waag U niet&mdash;gij zijt verloren indien gij mij</i><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'><i>verlaat?</i></span><br />
+ Zegt gij mij: <i>Reeds ben ik welgebaand en drukbeloopen, geen</i><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'><i>die mij niet roemt, houd U aan
+ mij?</i></span><br />
+ O heirweg, ik antwoord U: niet bevreesd ben ik U te verlaten,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>maar ik heb U lief,</span><br />
+ Gij, beter dan ik 't doen kan, verklaart wat in mij is,<br />
+ Gij zult mij meer zijn dan mijn gedicht.<br />
+ <br />
+ Ik denk: alle heldendaden en alle vrije gedachten hebben<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hun bezieling gevonden in de open lucht,</span><br />
+ Ik denk: hier toevende zou ik wonderen kunnen doen,<br />
+ Ik denk: wat ik ook op den heirweg ontmoete zal mij welkom<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijn en ieder die mij ziet zal mij
+ liefhebben,</span><br />
+ Ik denk: ieder dien ik zie moet gelukkig zijn.<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page42" id="page42"></a>{42}</span> <br />
+ <br />
+ 4.<br />
+ <br />
+ Van dezen stond af verklaar ik mij los van limieten en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gedachte grenzen,</span><br />
+ Ik ga waar 't mij lijkt, geheel en volkomen mijn eigen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>meester,</span><br />
+ Luister naar anderen, overweeg wat zij zeggen,<br />
+ Denk na, onderzoek, neem in mij op, bepeins,<br />
+ Maar ik maak mij vriendelijk doch met onwrikbaren wil los<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>uit den greep die mij zou willen
+ vasthouden.</span><br />
+ <br />
+ Ik adem de ruimte met lange teugen in,<br />
+ Ik bezit Oost en West en ik bezit Noord en Zuid.<br />
+ <br />
+ Ik ben grooter, beter dan ik dacht,<br />
+ Ik wist niet, dat ik zoo rijk aan goedheid was.<br />
+ <br />
+ Alles lijkt mij schoon,<br />
+ Ik kan tot mannen en vrouwen zeggen en herhalen: gij hebt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mij zooveel goed gedaan, ik wo&ucirc; U hetzelfde
+ doen,</span><br />
+ Wat ik op mijn weg zal vinden zal gelijkelijk voor U en voor<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mij zijn,</span><br />
+ Op mijn weg zal ik aan mannen en vrouwen geven van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mij-zelf,</span><br />
+ Ik zal nieuwe vreugde en onstuimigheid in hen werpen,<br />
+ Wie mij verloochene, het zal mij niet bedroeven,<br />
+ Wie mij aanvaarde, hij of zij zal gezegend zijn en mij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zegenen.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 5.<br />
+ <br />
+ Indien thans een duizendtal volmaakte mannen verscheen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zou mij dat niet verbazen,</span><br />
+ Indien thans een duizendtal schoone vrouwengestalten verscheen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zou dat mij niet verwonderen.</span><br />
+ <br />
+ Thans ken ik het geheim om voortreffelijke menschen te<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gewinnen:</span><br />
+ Het is te leven in de open lucht en te eten en te slapen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>met de aarde.</span><br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page43" id="page43"></a>{43}</span> Hier heeft een
+ groote persoonlijke daad ruimte,<br />
+ (Zulk een daad legt beslag op de harten van heel het menschelijk<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>geslacht,</span><br />
+ De uitvloeiing van haar kracht en wil breekt de wet en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bespot alle gezag en redenen die zich tegen haar
+ mochten</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>willen kanten).</span><br />
+ <br />
+ Hier is de toetssteen der wijsheid,<br />
+ Wijsheid wordt niet in de scholen getoetst,<br />
+ Wijsheid kan niet worden overgedragen van den een die<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>haar bezit op den ander die haar niet
+ bezit,</span><br />
+ Wijsheid is ziel, wijsheid laat zich niet toetsen, maar toetst<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zelf,</span><br />
+ Zij doordringt zich van alle tijden, dingen, eigenschappen en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>is voldaan,</span><br />
+ Zij is de zekerheid van wat waar en onvergankelijk is in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>'t leven en van wat volkomen is in 't
+ leven,</span><br />
+ Er is iets in de veelheid der zichtbare dingen dat haar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>oproept uit de ziel.</span><br />
+ <br />
+ Nu onderzoek ik opnieuw de religi&euml;n en de wijsbegeerten,<br />
+ Zij kunnen voortreffelijk zijn in collegiezalen en toch niets<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bewijzen onder de uitgestrekte wolken en langs het
+ landschap</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en de vloeiende stroomen.</span><br />
+ <br />
+ Hier is werkelijkheid,<br />
+ Hier is een mensch&mdash;hier openbaart hij wat er in hem is,<br />
+ Het verleden, de toekomst, majesteit, liefde&mdash;indien zij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>niet van U zijn vervuld, zijt gij niet van hen
+ vervuld.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 6.<br />
+ <br />
+ Hier is de uitvloeiing der Ziel,<br />
+ Wat uit de ziel vloeit komt uit het binnenste door bloembekranste<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>poorten en stelt vragen steeds.</span><br />
+ Waarom toch dat smachten? Waarom toch dat gepeins in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>stikdonkeren nacht?</span><br />
+ Waarom toch zijn er mannen en vrouwen, die als zij dicht bij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mij zijn zonnelicht en zonnewarmte in mijn bloed
+ doen</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vloeien, waardoor het zich uitzet?</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page44" id="page44"></a>{44}</span> Waarom toch,
+ wanneer zij mij verlaten, hangen mijne vreugdevanen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>slap en plat neer?</span><br />
+ Waarom toch zijn er boomen onder wier gebladert ik nooit<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wandel of verheven en melodieuze gedachten dalen in
+ mij</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>neer!</span><br />
+ (Ik denk, dat zij daar winter en zomer aan die boomen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bloeien en als rijpe vruchten afvallen als ik
+ voorbijkom;)</span><br />
+ Wat ruil ik toch zoo plotseling met vreemden?<br />
+ Wat met dien koetsier als ik op den bok aan zijn zijde zit?<br />
+ Wat met dien visscher die aan de kust zijn zegen uitwerpt,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>terwijl ik in 't voorbijgaan een oogenblik blijf
+ kijken?</span><br />
+ Wat geeft mij een zoo vrij beroep op de welwillendheid van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>die vrouw of dien man? Wat geeft hun een zoo vrij
+ beroep</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>op de mijne?</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 7.<br />
+ <br />
+ Wat uit de ziel vloeit is geluk, hier is geluk,<br />
+ Ik denk het vervult de open lucht en is van allen tijde,<br />
+ Nu vloeit het op ons aan en zijn wij er welzalig van.<br />
+ <br />
+ Hier stijgt het flu&iuml;dum op, hier wast de zielegehechtheid,<br />
+ Het flu&iuml;dum en de zielegehechtheid is de frischheid en de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bekoring van man en vrouw,</span><br />
+ (Het ochtendstondgras spruit niet frisscher en bekoorlijker<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>iederen dag uit eigen wortels voort, dan dezen
+ voortspruiten,</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>frisch en bekoorlijk altijd, uit
+ zich-zelf.)</span><br />
+ Uit naar het flu&iuml;dum en de zielegehechtheid vloeit van jong<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en oud het liefdezweet,</span><br />
+ En als een regen daalt de verrukking die alle schoonheid en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>rijkdom te boven gaat er uit neer,</span><br />
+ Uit naar het flu&iuml;dum en de zielegehechtheid zwelt het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>smachten en sidderen van de pijn der
+ gemeenschap,</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 8.<br />
+ <br />
+ Allons! wie gij ook zijt, kom en reis mede!<br />
+ Met mij reizende zult gij vinden wat nimmer U vermoeit.<br />
+ De aarde vermoeit nimmer,<br />
+ De aarde is eerst ruw, zwijgzaam, onbegrijpelijk, de natuur is<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>eerst ruw en onbegrijpelijk,</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page45" id="page45"></a>{45}</span> Zij niet
+ moedeloos, geef niet op, daar zijn godsdingen diep<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verborgen,</span><br />
+ Ik zweer U daar zijn godsdingen heerlijker dan woorden kunnen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zeggen.</span><br />
+ <br />
+ Allons! Wij moeten hier niet toeven,<br />
+ Hoe verlokkelijk deze overvloeden, hoe gemakkelijk deze<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>woningen zijn, wij kunnen hier niet
+ blijven,</span><br />
+ Hoe veilig deze haven zij en hoe kalm deze wateren zijn, wij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mogen hier niet ankeren,</span><br />
+ Hoe welkom de gastvrijheid zij die ons omgeeft, slechts voor<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>een korte wijl is 't ons veroorloofd er van te
+ genieten.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 9.<br />
+ <br />
+ Allons, de drang wordt krachtiger,<br />
+ Wij zullen onbekende en wilde zee&euml;n bevaren,<br />
+ Wij zullen het gegier der winden en de stortvloeden der<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>golven trotseeren en gaan waar de Yankee-klipper
+ voortsnelt</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>met volle zeilen.</span><br />
+ Allons! Met kracht, vrijheid, de aarde, de elementen,<br />
+ Gezondheid, moed, blijheid, zelf-achting, weetgierigheid;<br />
+ Allons! weg van alle evangeli&euml;n!<br />
+ Vooral weg van uwe evangeli&euml;n, O loensche materialistische<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>priesters.</span><br />
+ <br />
+ Die mummie blokkeert den doorgang&mdash;wij zullen met het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>begraven niet langer wachten.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 10.<br />
+ <br />
+ Luister! Ik wil oprecht jegens U zijn,<br />
+ Ik loof niet de oude, smedige prijzen uit, maar ruwe, nieuwe<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>prijzen,</span><br />
+ Aldus de zelf-overwinningen die uw deel moeten zijn:<br />
+ Gij zult U niet ophoopen wat rijkdom genoemd wordt,<br />
+ Gij zult met kwistige hand uitdeelen wat gij wint of verkrijgt,<br />
+ Gij zult nauwelijks de stad bereikt hebben die het doel uwer<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>reis was, ter nauwernood hebt gij U er voldaan
+ nedergezet,</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>of gij wordt opgeroepen door een onafwijsbaar bevel
+ om</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>door te gaan,</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page46" id="page46"></a>{46}</span> Gij zult U niet
+ storen aan de ironische glimlachen en den spot<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van hen die achterblijven,</span><br />
+ Welke liefdewenken gij ook ontvangt, gij moogt enkel antwoorden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>met hartstochtelijke kussen van
+ afscheid,</span><br />
+ Gij zult niet veroorloven, dat zij die de armen naar U uitstrekken<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>U vasthouden.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 11.<br />
+ <br />
+ Alles wijkt terug van den voortgang der zielen,<br />
+ Alle godsdienstvormen, alle tastbare dingen, kunsten, regeeringen&mdash;al<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wat op deze of welke wereld ook zichtbaar
+ was</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>of is trekt zich terug in nissen en gewelven voor de
+ zielenprocessie</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>langs de verheven wegen des Heelals.</span><br />
+ <br />
+ Den voortgang der zielen van mannen en vrouwen langs de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verheven wegen des Heelals is alle andere voortgang
+ enkel</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>toevoegsel en steun.</span><br />
+ <br />
+ Eeuwig leven, eeuwig voorwaarts,<br />
+ Statig, plechtig, droef, terughoudend, bespot, woedend, onstuimig,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zwak, onvoldaan,</span><br />
+ Wanhopig, trotsch, teeder, ziek, erkend door menschen, verloochend<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>door menschen,</span><br />
+ Zij gaan! Zij gaan! Ik weet dat zij gaan, maar ik weet niet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>waarheen zij gaan,</span><br />
+ Toch weet ik dat zij heenwaarts gaan naar het beste&mdash;heenwaarts<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>naar iets verhevens.</span><br />
+ <br />
+ Wie gij ook zijt, kom mee! Man of vrouw kom mee!<br />
+ Gij moet daar niet staan druilen of leuteren in uw huis,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ofschoon gij het U bouwdet of het voor U gebouwd
+ is.</span><br />
+ <br />
+ Weg uit den duisteren schuilhoek! Weg van achter het schut!<br />
+ Uwe maren zijn vergeefs, ik weet alles en openbaar alles.<br />
+ <br />
+ Zie door U heen, gij zijt zoo krank als de anderen,<br />
+ Zie door het lachen, het dansen, het feestvieren der menschen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>heen,</span><br />
+ Zie onder hun kleed en sieraden, zie onder hunne gewasschen,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>propere gezichten,</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page47" id="page47"></a>{47}</span> Zie dan een
+ geheime, stille walging en wanhoop.<br />
+ Geen echtgenoot, geen vrouw, geen vriend vertrouwd genoeg<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>om de belijdenis te ontvangen,</span><br />
+ Als een ander Ik, een dubbelganger van ieder, gaat het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>schuilend en angstig door het leven,</span><br />
+ Vormloos en woordeloos gaat het door de straten der stad,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>beschaafd en lief in de salons,</span><br />
+ In spoorwagens, op stoombooten, in openbare bijeenkomsten,<br />
+ Thuis in de woningen van mannen en vrouwen, aan tafel, in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het slaapvertrek, overal,</span><br />
+ Keurig versierd, beleefd-glimlachend, recht van houding: dood<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in het hart, verdoemenis in het hoofd,</span><br />
+ Onder laken en handschoenen, onder linten en bloemen,<br />
+ Gebruiken nauwkeurig volgende, met geen syllabe sprekende<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>over zich-zelf,</span><br />
+ Sprekende van alle andere dingen ter wereld, maar nooit over<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zich-zelf.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 12.<br />
+ <br />
+ Allons! door gevechten en door strijden!<br />
+ Het doel dat wij ons gesteld hebben kan niet worden ontgaan.<br />
+ <br />
+ Was het einde van vroeger strijden overwinning?<br />
+ Wat heeft overwonnen? Gij-zelf? Uw volk? de Natuur?<br />
+ Welaan, versta mij goed&mdash;de Voorzienigheid heeft in het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wezen der dingen de eeuwige wet gelegd, dat uit het
+ genot</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zelf der overwinning, 't hindert niet wat zij geldt,
+ iets groeit,</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dat een moeilijker strijd noodzakelijk
+ maakt.</span><br />
+ <br />
+ Mijn roep is de roep ten strijde, ik kweek feitelijke rebellie,<br />
+ Hij die met mij gaat moet wel gewapend gaan,<br />
+ Hij die met mij gaat zal dikwijls karig voedsel, armoede, boosaardige<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vijanden, verlatenheid vinden.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 13.<br />
+ <br />
+ Allons! De heirweg ligt voor ons open!<br />
+ Hij is veilig&mdash;ik heb hem beproefd&mdash;mijn eigen voeten<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hebben hem lang en vaak betreden&mdash;blijf niet
+ achter!</span><br />
+ Laat het papier liggen op de lessenaar onbeschreven en het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>boek op de plank ongeopend!</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page48" id="page48"></a>{48}</span> Laat de
+ gereedschappen liggen in de werkplaats! laat het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>geld onge&iuml;nd!</span><br />
+ Laat de school voor wat zij is! Stoor U niet aan het geroep<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>des onderwijzers!</span><br />
+ Laat den prediker prediken in zijn preekstoel! laat den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>advocaat pleiten in het Hof en den rechter de wet
+ verklaren.</span><br />
+ <br />
+ Camerado, ik geef U mijn hand!<br />
+ Ik geef U mijn liefde oneindig kostelijker dan geld,<br />
+ Ik geef U mij-zelf buiten preek of wet om;<br />
+ Wilt gij U-zelf aan mij geven? Wilt gij de reis met mij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>maken?</span><br />
+ Zullen wij te zamen en elkaar trouw blijven heel ons leven<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>lang?</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <h2>UIT: OVER NAAR BROOKLYN MET DE VEERBOOT</h2>
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page49" id="page49"></a>{49}</span> <br />
+ <br />
+ 1.<br />
+ <br />
+ Vloedstroom daar omlaag! Ik zie U van aangezicht tot aangezicht!<br />
+ Wolken ten Westerhemel&mdash;gij daar, zon, ter halfuurshoogte&mdash;ook<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>U zie ik van aangezicht tot aangezicht.</span><br />
+ <br />
+ Menigten mannen en vrouwen in uw dagelijksch kleed, hoe<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>belangwekkend vind ik U!</span><br />
+ De honderden en honderden die op de veerbooten naar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Brooklyn oversteken om huiswaarts te keeren vind ik
+ belangwekkender</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dan zij kunnen denken,</span><br />
+ En gij allen die van oever tot oever zult oversteken in volgende<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>tijden, gij zijt mij meer, gij hebt grooter deel in
+ mijn</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gepeins dan gij kunt denken.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 2.<br />
+ <br />
+ Tijd noch plaats doet zich gelden&mdash;afstand geldt niet,<br />
+ Ik ben met U, gij mannen en vrouwen van de volgende generatie<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>of van alle volgende generati&euml;n,</span><br />
+ Juist wat gij gevoelt wanneer gij rivier en hemel gadeslaat,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gevoelde ik,</span><br />
+ Juist zooals ieder uwer een mensch in een menigte menschen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>is, was ik een mensch in een menigte
+ menschen,</span><br />
+ Juist zooals gij U verkwikt gevoelt door het blijde leven van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de rivier en den schittervloed, gevoelde ik mij
+ verkwikt,</span><br />
+ Juist zooals gij staat te leunen over de borstwering en toch<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voortsnelt met den haastigen vloed, stond ik en
+ snelde</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voort,</span><br />
+ Juist zooals gij ziet naar de tallooze scheepsmasten en de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dikstammige schoorsteenen der booten, zag
+ ik.</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page50" id="page50"></a>{50}</span> Ook ik menig en
+ menig keer stak de aloude rivier over,<br />
+ Sloeg de Twaalfde-maands zeemeeuwen gade, zag hen hoog<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in de lucht drijven met beweginglooze vleugelen en
+ wiegelende</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>lichamen,</span><br />
+ Zag hoe het glinstergeel lichtte op een deel hunner lichamen,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>terwijl het overige in zwarte schaduw
+ bleef,</span><br />
+ Zag ze in langzaam beschreven cirkels zachtkens in het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Zuiden dalen,</span><br />
+ Zag den weerschijn van zomerlicht in het water,<br />
+ Werd verblind soms door den glinsterenden zonnestroom,<br />
+ Keek naar de fijn uitsprankelende lichtspaken om de weerspiegeling<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van mijn hoofd in het zonneweerkaatsende
+ water,</span><br />
+ Keek naar den nevel over den rug der heuvels Zuidwaarts en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Zuidwestwaarts,</span><br />
+ Keek naar den stoomdamp in dikke violetgetinte vachten<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>heendrijvende,</span><br />
+ Keek in de richting van den beneden-baaij om de aankomst<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>der schepen te zien,</span><br />
+ Zag ze naderen, zag aan boord hen die mij na waren,<br />
+ Zag de witte zeilen der schoeners, zag de sloepen, zag de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>schepen voor anker,</span><br />
+ De matrozen aan hun werk in het want of schrijlings op de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>sparren,</span><br />
+ De ronde masten, de schommelende beweging van de kielen,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de ranke, kronkelende wimpels,</span><br />
+ De groote en kleine stoomers in vaart, de loodsen en de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>loodshuizen,</span><br />
+ Het witte zog in de vaart achtergelaten, de snelle, sidderende<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wenteling der raderen,</span><br />
+ De vlaggen aller nati&euml;n en hoe zij bij zonsondergang gestreken<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>werden,</span><br />
+ De uitgeschulpte golven in den schemer, het scheppen der<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>raderborden, het dartelende, glinsterende
+ gekuif,</span><br />
+ Het verre verschiet dat steeds neveliger werd, de grauwe<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>muren van de steenen pakhuizen der
+ dokken,</span><br />
+ Op de rivier het schemerachtig beweeg, de zware stoomsleepers<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dicht naast elkaar aan weerskanten bij de
+ sloepen,</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de hooischepen, de door den nacht verraste
+ lichters,</span><br />
+ Aan den naderenden oever de vuren der gieterij-schoorsteenen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hoog op en helder vlammend in den nacht,</span><br />
+ En hun flikkering van zwart en bloedrood en geel licht werpende<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page51" id="page51"></a>{51}</span> <span
+ style='margin-left: 1em;'>over de daken der huizen en omlaag in de
+ straatspleten.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 3.<br />
+ <br />
+ Wat is de som der tientallen en honderdtallen jaren, die ons<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>scheiden?</span><br />
+ <br />
+ Wat het zij, het geldt niet, afstand noch tijd geldt.<br />
+ Ook ik leefde eens, het Brooklyn der breede heuvelen was<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mijn Brooklyn,</span><br />
+ Ook ik liep in de straten van Manhattan-eiland en baadde in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de wateren die het omspoelen,</span><br />
+ Ook ik voelde die vreemde plotselinge vragen mijn binnenste<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bewegen,</span><br />
+ Op den dag midden in de menigte kwamen zij in mij op,<br />
+ Als ik in den laten nacht huiswaarts ging, of in bed, kwamen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zij in mij op,</span><br />
+ Ook ik dobberde in den stroom der eeuwig onopgeloste<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>raadselen,</span><br />
+ Ook ik had de identiteit mijns lijfs ontvangen,<br />
+ Wat ik was wist ik was mijns lijfs en wat ik zou worden wist<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ik, zou ik worden door het lijf.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 4.<br />
+ <br />
+ Niet enkel over U vallen schaduwen,<br />
+ Over mij ook zijn schaduwen gegaan,<br />
+ Het beste wat ik gedaan had leek mij ijdel en verdacht,<br />
+ Waren mijne gedachten die ik zoo verheven waande niet in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>waarheid zeer onbeduidend?</span><br />
+ Evenmin zijt gij 't alleen die weet wat het is slecht te zijn,<br />
+ Ook ik wist, wat het is slecht te zijn,<br />
+ Ook ik verwarde mij in den eeuwigen knoop van tegenstrijdigheid,<br />
+ Leuterde, gevoelde schaamte, berouw, wangunst, ik loog<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en stal,</span><br />
+ Was valsch, toornig, geil, had begeerten die ik zelfs niet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>durfde uitspreken,</span><br />
+ Was grillig, ijdel, gulzig, bekrompen, sluw, lafhartig, boosaardig,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page52" id="page52"></a>{52}</span> De wolf, de slang,
+ het zwijn leefden in mij,<br />
+ De steelsche blik, het ijdele woord, de overspelige wensch<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>leefde in mij,</span><br />
+ Weigering, haat, uitstel, laagheid, luiheid, dit alles ontbrak<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mij niet,</span><br />
+ Ik was een met de anderen, was een met het leven en de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gebeurlijkheid van anderen,</span><br />
+ Ik werd bij mijn streelnaam toegeroepen door heldere, luide<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>stemmen van jonge mannen als zij mij zagen naderen
+ of</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voorbijgaan,</span><br />
+ Voelde hun arm om mijn nek als ik stond, of het achteloos<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>leunen van hun lichaam tegen het mijne als ik
+ zat,</span><br />
+ Zag velen die ik liefhad in de straten of op de veerbooten of<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in openbare bijeenkomsten en sprak hun toch met
+ geen</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>woord van die liefde,</span><br />
+ Leefde hetzelfde leven der anderen, hetzelfde oude, lachende,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>knagende, slapende leven,</span><br />
+ Speelde de rol die altijd den speler of de speelster zal blijven<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>nastaren,</span><br />
+ Altijd dezelfde oude rol, de rol die is wat wij er van maken,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zoo groot als wij wenschen,</span><br />
+ Of zoo klein als wij wenschen, of beiden groot en klein<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>tegelijk.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 5.<br />
+ <br />
+ O, wat kan mij ooit luistervoller en schooner zijn dan het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mastomboorde Manhattan?</span><br />
+ Rivier en zonsondergang en geschulpte golven van den vloedstroom?<br />
+ De zeemeeuwen en hunne wiegelende lichamen, het hooischip<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in den schemer en den lichter in den
+ nacht?</span><br />
+ Wat zijn heerlijker goden dan die mij de hand drukken en mij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>met stemmen, lieflijk voor mijne ooren, luide en
+ krachtig</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bij mijn streelnaam toeroepen als ik
+ voorbijga?</span><br />
+ Wat is teerder dan wat mij verbindt aan de vrouw of den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>man die mij nu aanziet?</span><br />
+ En mij nu met U vereenigt en mijn ziel in de uwe doet leven?<br />
+ <br />
+ Want wij begrijpen elkander, doen we niet?<br />
+ Wat ik U beloofde zonder het te noemen, hebt gij dat niet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>aanvaard?</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page53" id="page53"></a>{53}</span> Wat de geleerdheid
+ niet kan onderwijzen&mdash;wat het sermoen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>niet kan vervullen, is nu vervuld, niet
+ waar?</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 6.<br />
+ <br />
+ Stroom voort, rivier! Zwel aan met den vloed, neem af met de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ebbe!</span><br />
+ Dartelt voort, gekuifde en geschulpte golven!<br />
+ Heerlijke wolken van zonsondergang! doordringt mij van uw<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>pracht, of de mannen en vrouwen van alle
+ volgende</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>generati&euml;n!</span><br />
+ Steekt over van oever tot oever, ontelbare menigten passagiers!<br />
+ Verheft U, hooge masten van Manhattan! Verheft U, schoone<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>heuvelen van Brooklyn!</span><br />
+ Klop, bedrogen en wonderlijk brein! Werp uw vragen en antwoorden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>uit!</span><br />
+ Sleurt hier en overal met U voort, stroom van eeuwig onopgeloste<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>raadselen,</span><br />
+ Staart oogen van dorstende liefde, staart in huis of op straat<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>of in de openbare bijeenkomst!</span><br />
+ Klinkt op, stemmen van jonge mannen! roept mij luide en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>welklinkend bij mijn speelnaam!</span><br />
+ Leef, oud leven! Speel de rol die hem of haar die speelt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>eeuwig achterna staart,</span><br />
+ Speel de oude rol, de rol die groot is of klein, naar men<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>haar maken wil.</span><br />
+ Bedenk wel, gij die mij leest, of ik U niet onzichtbaar aanzie;<br />
+ Zij sterk, borstwering boven het water, steun hen die achteloos<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>tegen U aanleunen en zich toch met den
+ stroom</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>meehaasten;</span><br />
+ Vliegt voort, zeevogels! Vliegt op uwe zijde of wentelt in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wijde cirkels hoog in de lucht;</span><br />
+ Weerkaats den zomerhemel, gij water en bewaart hem tot<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>aller neerziende oogen tijd hebben gehad U te
+ zien,</span><br />
+ Sprankelt uit fijne zonnelichtspaken om de weerspiegeling in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het zonbeschenen water van mijn hoofd of ieders
+ hoofd!</span><br />
+ Nadert schepen in den beneden-baaij! Vaart op en af witbezeilde<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>schoeners, sleepen, lichters!</span><br />
+ Praalt uit, aller nati&euml;n vlaggen! Wordt naar behooren gestreken<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bij zonsondergang!</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page54" id="page54"></a>{54}</span> Brandt uwe vuren
+ hoog op, gij gieterij-schoorsteenen! Werpt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zwarte schaduwen in het vallen van den avond, werpt
+ rood</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en geel licht over de daken der huizen!</span><br />
+ Verschijnselen bewijst nu of in de toekomst wat gij zijt,<br />
+ Gij noodzakelijke nevel omhul de ziel,<br />
+ Voor mij om mijn lijf, voor U om uw lijf, geuren de goddelijkste<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>aroma's,</span><br />
+ Gedijt steden&mdash;brengt uwe ladingen, brengt uwe fiere<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>schouwspelen, breede en genoegzame
+ wateren,</span><br />
+ Bloei op, Wezen dat misschien meer ziel heeft dan al wat leeft,<br />
+ Behoudt uwe plaatsen, dingen, duurzamer dan al het andere.<br />
+ <br />
+ Gij hebt gewacht, gij wacht altijd, stomme heerlijke getuigers,<br />
+ Wij nemen U gretig in ons op en toch blijven wij steeds<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>onverzadigd,</span><br />
+ Zoo abel zijt gij niet, dat gij ons kunt teleurstellen of U-zelven<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>buiten ons bereik houden,</span><br />
+ Wij nemen U in ons op en verwerpen U niet&mdash;wij bevestigen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>U voor altijd in ons hart,</span><br />
+ Wij vademen U niet&mdash;wij hebben U lief&mdash;ook in U is volmaaktheid,<br />
+ Gij zijt ook een deel der eeuwigheid,<br />
+ Groot of klein, gij zijt een deel van de ziel.<br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <h2>UIT: LIED VAN DE BREEDE BIJL</h2>
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page55" id="page55"></a>{55}</span> <br />
+ <br />
+ Kracht, beleid en moed, dat is het hoogste!<br />
+ Wat het leven sterkt, sterkt tevens den dood,<br />
+ En de dooden zijn in de processie des levens even goed als<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de levenden zelf,</span><br />
+ En de zekerheid der toekomst staat even rotsvast als die<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van het heden,</span><br />
+ Want de teelkracht der aarde en der menschheid is hetzelfde<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>als de ziel der aarde en der menschheid,</span><br />
+ En niets is blijvender dan de kracht die een man stempelt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>tot man.</span><br />
+ <br />
+ Wat, denkt gij, is blijvend?<br />
+ Denkt gij, dat een groote stad blijvend is?<br />
+ Of een staat, waarin de nijverheid bloeit? Of een weldoorwrochte<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>constitutie? of de best-gebouwde
+ stoomschepen?</span><br />
+ Of huizen van graniet en ijzer? Of chef-d'oeuvres van werktuigkunde,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vestingbouw, verdediging?</span><br />
+ <br />
+ Weg er mede! Dit alles leeft geen eigen leven, dat tot liefhebben<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bezielt.</span><br />
+ O zeker, zij vervullen hun uur, alzoo ook dansen de dansers<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en pijpen de pijpers voor hen,</span><br />
+ Hun schoonheid gaat voorbij, zij doen wat zij moeten doen,<br />
+ Dit alles doet wat het moet doen tot het door een enkel<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>woord der Godheid in het namelooze wordt
+ weggeslingerd.</span><br />
+ <br />
+ D&agrave;t is de groote stad die de verhevenste mannen en vrouwen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bezit,</span><br />
+ Misschien bestaat zij uit wat vervallen hutten, toch is zij de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>grootste stad van heel de wereld.</span><br />
+ <br />
+ Een groote stad is niet allereerst de plaats van groote werven,<br />
+ dokken, fabrieken, opslagen,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page56" id="page56"></a>{56}</span> Noch de plaats van
+ den altijd-vernieuwden groet van baren<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>of van hen die het anker lichten voor het
+ vertrek,</span><br />
+ Noch de plaats van de hoogste en kostbaarste gebouwen of<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>winkels waarin goederen van heel de aarde worden
+ verkocht,</span><br />
+ Noch de plaats waar de beste bibliotheken en scholen te<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vinden zijn, noch de plaats waar geld 't
+ overvloedigst is,</span><br />
+ Noch de plaats met de talrijkste bevolking.<br />
+ <br />
+ De stad van redenaars en barden, die in natuur en arbeid<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ziel en lichaam gestaald hebben,</span><br />
+ De stad die dezen liefheeft en verstaat en door dezen wederkeerig<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wordt geliefd,</span><br />
+ Waar de nagedachtenis der helden wordt gehuldigd door het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gewone woord en de gewone daad en niet door
+ monumenten</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>op de pleinen,</span><br />
+ Waar geestdrift en beleid ieder zijn tijd en gelegenheid<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vindt,</span><br />
+ Waar de mannen en vrouwen lichtelijk denken over geschreven<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wetten,</span><br />
+ Waar niemand een slaaf is en niemand een meester van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>slaven,</span><br />
+ Waar de bevolking als een man op staat tegen de onbeperkte<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vermetelheid van lieden die enkel kracht
+ vinden</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in den volkswil.</span><br />
+ Waar mannen en vrouwen wild van verontwaardiging opstorten,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zooals, op 't gefluit van den dood, de zee
+ zwiepende</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en rijtende baren opstort,</span><br />
+ Waar de achtbaarheid van het kleed altijd achterstaat bij de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>achtbaarheid van het hart,</span><br />
+ Waar de burger steeds hoofd en ideaal is, en de President,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Mayor, gouverneur, en wie meer, betaalde
+ dienaren,</span><br />
+ Waar den kinderen wordt onderwezen, dat zij de hoogste<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wetten in de ziel vinden en naar dezen behooren te
+ leven,</span><br />
+ Waar in handel en wandel een volkomen eerlijkheid wordt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>toegepast,</span><br />
+ Waar de bespiegeling van het ongeziene wordt aangemoedigd,<br />
+ Waar vrouwen in optochten door de straten trekken naast<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de mannen,</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page57" id="page57"></a>{57}</span> Waar zij in
+ openbare bijeenkomsten plaats nemen naast de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mannen;</span><br />
+ De stad van de trouwste vrienden, De Stad!<br />
+ De stad van het reine omgaan der seksen, De Stad!<br />
+ De stad van de gezondste vaders, De Stad!<br />
+ De stad van de best-belichaamde moeders, De Stad!,<br />
+ D&agrave;t is de groote stad, d&agrave;t is De Stad!<br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <h2>UIT: HET TENTOONSTELLINGSLIED</h2>
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page58" id="page58"></a>{58}</span> <br />
+ <br />
+ 1.<br />
+ <br />
+ (Ach, weinig bevroedt de arbeider,<br />
+ Hoe na zijn arbeid hem brengt tot God,<br />
+ Den liefdevollen arbeider van het Al en het Eeuwig).<br />
+ <br />
+ Niet enkel om uit het niet op te roepen, noch enkel om te<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>stichten,</span><br />
+ Maar wellicht om aan het verre te ontleenen wat reeds goed<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gesticht is,</span><br />
+ En om er dan uw eigen karakter aan te geven, bezield en vrij,<br />
+ Om van de ruwe en trage oerkrachten der natuur brandstoffen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>te maken voor het levensvuur der
+ religie,</span><br />
+ Om minder af te wijzen en te vernietigen dan te aanvaarden,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>te vereenigen, te verheffen,</span><br />
+ Om te gehoorzamen zoo goed als te bevelen, meer te volgen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dan voor te gaan,</span><br />
+ Ook dit alles leert ten slotte onze nieuwe wereld ons,<br />
+ De nieuwe wereld, maar hoe weinig nieuw inderdaad, hoezeer<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de oude, oude wereld!</span><br />
+ <br />
+ Lang, zeer lang groeide het gras,<br />
+ Lang, zeer lang daalde de regen neder,<br />
+ Lang, zeer lang rolde de aardkloot om zijn as.<br />
+ <br />
+ <br />
+ 2.<br />
+ <br />
+ Kom, Muze, keer Griekenland en Ioni&euml; den rug toe,<br />
+ Sla het boek dier onmetelijk overschatte glori&euml;n dicht,<br />
+ Dat verhaal van Troye en van Achilles' toorn en van Aeneas',<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Odysseus' zwerftochten,</span><br />
+ Schrijf "Verhuisd" en "Te huur" op de rotsen van uw<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>sneeuwbekruinden Parnassus,</span><br />
+ Doe dit ook te Jeruzalem, stel die kennisgeving hoog op de<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page59" id="page59"></a>{59}</span> <span
+ style='margin-left: 1em;'>poorten van Jaffa, en op den Moriah-berg,</span><br />
+ En hoog op de muren van uwe Duitsche, Fransche en Spaansche<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>burgten, uwe Italiaansche paleizen,</span><br />
+ Want een beter, vruchtbaarder, wijder levenskring, een onafzienbaar,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ongeploegd arbeidsveld wacht en roept U.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 3.<br />
+ <br />
+ Zij hoort en geeft aan onze roepstem gehoor,<br />
+ Of liever, zij volgt haar langgekoesterd begeeren,<br />
+ Zij komt door onweerstaanbare natuurlijke neiging gedreven!<br />
+ Ik hoor het ruischen van haar gewaad,<br />
+ Ik neem de ziel in mij op van haars adems lieflijken geur,<br />
+ Ik zie haar godinne-tred, haar wonderbaar oogenbeweeg,<br />
+ Als zij ommegaat en dit heerlijke schouwspel in 't rond ziet.<br />
+ <br />
+ Zij, de edelvrouw der edelvrouwen! Kan ik dan gelooven<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wat ik zie?</span><br />
+ Kon geen dier antieke tempels, geen dier klassieke beeldgehouwen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>haar langer bekoren?</span><br />
+ Konden de schimmen van Vergilius en Dante, noch de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>myriaden heldenfamen, heldendichten, heldendaden
+ haar</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>langer bezielen en boeien?</span><br />
+ Heeft zij allen verlaten om tot ons te komen?<br />
+ <br />
+ Ja, indien het niet te stout een beweren is, vrienden,<br />
+ Ik, zoo gij haar nog in het verleden waant, ik zie haar in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het heden en in ons midden;</span><br />
+ Vindt zij in ons heden niet alles wat haar het verleden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>schonk en beter nog?</span><br />
+ Vindt zij ook niet hier de onsterflijke ziel der aarde en de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bezielende kracht van de daad, van de schoonheid,
+ van</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>den heldenmoed?</span><br />
+ Wat haar vroeger bekoorde leeft niet meer, wat haar vroeger<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bezielde bezielt haar niet meer,</span><br />
+ De heldendaden van het heden en de scheppingen van het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>heden doen die van 't verleden vergeten,</span><br />
+ Niet meer klinkt haar stem, verstorven in de tijden, aan de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bronnen van Castali&euml;,</span><br />
+ Zwijgend zijn de gebroken lippen der Egyptische sphinxen,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zwijgend al die pyramiden-graven die den tijd
+ trotseerden,</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page60" id="page60"></a>{60}</span> Voor altijd uit:
+ het epos van Azi&euml;'s en Europa's gehelmde<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>krijgers, de wilde roep der muzen
+ zwijgt,</span><br />
+ Zwijgt! Voor altijd de roepstem van Calliope! Dood! Clio,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Melpomene, Thalia!</span><br />
+ Stil nu, de plechtige rhytmen van Una en Oriana, niemand<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>nu zoekt meer den Heiligen Graal,</span><br />
+ Jeruzalem, een handvol koude asch in de winden geworpen,<br />
+ De middernacht-duistere heiren der kruisvaarders verdwenen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voor het licht van den morgenstond,</span><br />
+ Amadis, Tancred namen slechts, Charlemagne, Roelant,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Olivier namen slechts,</span><br />
+ Palmerijn en de bietebouw vergeten, verdwenen het torengespiegel<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in de wateren der Usk,</span><br />
+ Dood koning Arthur en zijne ridders, Merlijn en Lancelot en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Galahad heengegaan, weggetrokken allen als de
+ ademwas</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>op glimmend staal,</span><br />
+ Dood! Dood! Voor ons en voor alle tijden dood, die eenmaal<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zoo machtige wereld, die nu ledige, onbezielde
+ schimmenwereld,</span><br />
+ Die gulden, verblindende wonderwereld met al hare heerlijke<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>legenden en mythen,</span><br />
+ Hare koningen en fiere kasteelen, hare priesters en strijdvaardige<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ridders en schoone riddervrouwen,</span><br />
+ Dood, de lijken in de wade, in de rusting, gedekt door de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>kroon, bijgezet in het knekelgewelf.</span><br />
+ Toen, in zijn koninklijke dicht, schalde Shakespeare hun<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dood uit met de klaroen der eeuwen,</span><br />
+ En heeft Tennyson's liefelijk, droevig rijm den lijkzang gezongen.<br />
+ <br />
+ Ik zeg, vrienden, ik, zooal gij niet, zie de verheven zoekster,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>('t is waar, hoewel altijd dezelfde, sinds dien veel
+ veranderd</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>op haar reis door eeuwen en landen,)</span><br />
+ En, bezield als ooit, streeft zij er naar ons te vinden, met<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>kracht haar weg banende dwars door de warreling
+ heen,</span><br />
+ Niet afgeschrikt door het gegons der machines en de schrille<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>stoomfluit,</span><br />
+ Vindt zij draineer-pijpen, gazometers en fertilisators niet beneden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>haar aandacht,</span><br />
+ Glimlachend, bekoord, blijkbaar besloten bij ons te blijven,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page61" id="page61"></a>{61}</span> Daar is zij! onze
+ moeder, onze vrouw, onze zuster, en bereidt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ons middagmaal!</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 4.<br />
+ <br />
+ Maar hoe? Weet ik niet langer hoe 't behoort?<br />
+ Ik leid de gast, O Columbia, uw huis binnen; (en wat anders<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zou dan mijn levensdoel en dezer zangen doel
+ zijn?)</span><br />
+ In naam der vrijheid een onsterflijk Welkom! Laat ons<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>juichen dat Europa tot ons komt!</span><br />
+ En in het altijd en eeuwig der toekomst zijt beiden mijne<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>lieve zusters, oude en nieuwe wereld.</span><br />
+ <br />
+ Vrees niet, Muze! Een echt nieuw leven en een echte nieuwe<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>tijd ontvangen U en zullen U bezielen,</span><br />
+ Ik beken u oprecht, mijn volk is een vreemd, een wonderlijk<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>volk, het doet zijn eigen nieuwe doen,</span><br />
+ Toch vindt gij er dezelfde oude menschheid in, dezelfde van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>binnen en van buiten,</span><br />
+ Dezelfde gezichten en harten, hetzelfde gevoel, hetzelfde<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>smachten naar het onbereikbare,</span><br />
+ Dezelfde oude liefde, oude schoonheid, hetzelfde oude leven.<br />
+ <br />
+ <br />
+ 5.<br />
+ <br />
+ Zwijge dan de verheerlijking van den oorlog, zwijge dan<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>oorlog zelf,</span><br />
+ Weg van mijn huiverend zien, en dat het nimmer terugkome,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dat veld vol zwart gebrande, verminkte
+ lijken!</span><br />
+ Die onbeschrijflijke hel met stroomen bloeds, waar ontketende<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>tijgers en wolven, wier tong uit den muil hangt,
+ geen</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>denkende menschen zich in verlustigen,</span><br />
+ En daarvoor: verheft U, strijd van denkende hoofden en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>nijvere handen,</span><br />
+ Komt met onversaagde legerscharen, machinenbouwers,<br />
+ Kom met uwe vaandels, arbeid, laat hen dartelen op den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wind,</span><br />
+ Laat luide en klaar uwe trompetten schallen.<br />
+ <br />
+ Zwijge dan de oude roman!<br />
+ Zwijge novelle, spijt en spel van hovelingen,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page62" id="page62"></a>{62}</span> Zwijge het
+ minnelied van suikerzoete rijmen, het lied dat<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>lusten en liefden van lediggangers
+ bezingt,</span><br />
+ Enkel geschikt om gezongen te worden bij het banketteeren<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in den nacht, als de late dansers huppelen op de
+ maat</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van vroolijke klanken,</span><br />
+ De ongezonde genoegens en buitensporige vermaken der<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>enkelen,</span><br />
+ In geuren, gloed en wijn, onder het schitterlicht der kaarsen.<br />
+ <br />
+ Voor U eerbiedwekkende, krachtige zusteren,<br />
+ Verhef ik mijn stem om kunst en dichter te bezielen voor<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>onderwerpen die hunner waardiger zijn dan
+ dezen.</span><br />
+ Dat kunst en dichter het heden en de realiteit verheffen,<br />
+ Dat de dichter niet voor enkelen zinge, maar voor den middelmaat-mensch<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en diens roem van dagelijkschen wandel</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en handel,</span><br />
+ Dat hij in liederen roeme arbeid en het gistend leven, en hoe<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dezen grootscher zijn dan alles,</span><br />
+ Dat hij bezinge den handenarbeid van ieder en allen, het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ploegen, wieden en graven,</span><br />
+ Het planten en kweeken van den boom, van den boomstruik,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het moesbed en de bloemen,</span><br />
+ De dichter zegge, dat iedere man zijn grootsche taak in het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>leven heeft en vervult en iedere vrouw
+ tevens;</span><br />
+ De dichter zegge: neem hamer en zaag ter hand en gevoel<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>U-zelf hoog,</span><br />
+ Hij zinge het lied van den timmerman, den stuc-werker, den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>schilder,</span><br />
+ Het lied van den kle&ecirc;rmaker en kle&ecirc;rmaakster, van de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dienstmaagd, van den stalknecht en den
+ portier,</span><br />
+ En vooral prijze hij het vernuft, dat het wasschen, koken en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>reinigen helpt door kleine uitvinding,</span><br />
+ En vooral achte hij 't niet beneden zich-zelf de hand aan<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>den arbeid te leggen, welke ook.</span><br />
+ <br />
+ Ik zeg: ik breng U, Muze, heden en hier,<br />
+ Allen arbeid en allen plicht, verheven of gewoon,<br />
+ Ik breng U het zwoegen, het gezonde zwoegen in het zweet,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het eindeloos zwoegen zonder rust,</span><br />
+ Ik breng U de oude lasten van het werkzame leven en zijne<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>belangen en zijne vreugden,</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page63" id="page63"></a>{63}</span> Het huisgezin, de
+ bloedverwantschap, kinderen, man en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vrouw,</span><br />
+ De welvaart van het huis, het huis zelf en wat het huis<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>toebehoort,</span><br />
+ Levensmiddelen en het conserveeren van levensmiddelen,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>door de scheikunde geholpen,</span><br />
+ En al wat den mensch sterk maakt, den gezonden man, de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gezonde vrouw, den volkomen lang levenden
+ mensch,</span><br />
+ Wat dien mensch in dit leven gezondheid en geluk schenkt en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijn ziel loutert,</span><br />
+ Voor het eeuwige toekomstige leven.<br />
+ <br />
+ D&agrave;n de jongste paringen der volken, hun arbeid, het onderling<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verkeer der werelddeelen,</span><br />
+ De stoomkracht, de sneltreinspoorwegen, gas en petroleum,<br />
+ Al deze triomfen van onzen tijd: de kabels van den Atlantischen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Oceaan,</span><br />
+ De Pacifiek-spoorwegen, het Suez-kanaal, de Mont-Cenis,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Gothard en Hoosac tunnels, de
+ Brooklyn-brug,</span><br />
+ Deze geheele aarde door ijzeren banden omspannen, met de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>stoomvaartlijnen die als draden over de zee&euml;n
+ zijn getrokken,</span><br />
+ Dezen wereldkloot in zijn tuimeling door het heelal breng<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ik U.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <h2>UIT: EEN LIED VOOR DEN ARBEID</h2>
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page64" id="page64"></a>{64}</span> <br />
+ <br />
+ 1.<br />
+ <br />
+ Een lied voor den arbeid!<br />
+ In den arbeid van machines en in den handarbeid en in den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>arbeid op de velden vind ik de verklaring der
+ godskrachten,</span><br />
+ Vind ik de godskracht zelf.<br />
+ <br />
+ Arbeiders en arbeidsters!<br />
+ Indien alle geleerdheid en haar nut en haar fraai mij ontstraalde,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zou dat dan veel zijn?</span><br />
+ Indien ik een geleerd professor, een liefdadig landheer, een<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wijs staatsman ware, zou dat dan veel
+ zijn?</span><br />
+ Indien ik U was wat de patroon is die U in dienst neemt en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>betaalt, zou U dat bevredigen?</span><br />
+ <br />
+ De geleerde, de brave, de weldadige en dan nog dit: de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>banaliteit,</span><br />
+ Neem een man als ik: geleerd, braaf noch weldadig misschien,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>maar de banaliteit verre.</span><br />
+ <br />
+ Ik dienaar noch meester,<br />
+ Ik verlang niet eerder het vele dan het weinige, wie ook<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van mij geniet, ik verlang slechts wat mij
+ toekomt,</span><br />
+ Ik wil uw gelijke zijn en gij zult mijn gelijke zijn.<br />
+ Indien gij aan de werkbank staat in de werkplaats, sta ik U<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zoo na als de naaste aan dezelfde bank,</span><br />
+ Indien gij uw broeder of liefsten vriend beschenkt vraag ik<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van U hetzelfde als gij aan broeder of liefsten
+ vriend</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>schenkt,</span><br />
+ Indien uw minnaar, man, vrouw u dag en nacht lief is, moet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ik persoonlijk U even lief zijn,</span><br />
+ Indien gij geschandvlekt, misdadig, ongelukkig wordt, zal ik<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dat worden om uwentwil,</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page65" id="page65"></a>{65}</span> Indien gij U uwe
+ dwaze wetschennende daden herinnert,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zult gij dan denken dat ik mij niet herinner mijne
+ eigen</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dwaze, wetschennende daden?</span><br />
+ Indien gij in het drinkgelag aan tafel zit, zit ik in het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>drinkgelag tegenover U aan die tafel,</span><br />
+ Indien gij een vreemde ontmoet in de straten en hem of<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>haar uw liefde schenkt, o ik ontmoet vele vreemden
+ en</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>schenk hun mijn liefde,</span><br />
+ <br />
+ Nu, wat denkt gij dan van U-zelf?<br />
+ Hebt gij gering gedacht van U-zelf?<br />
+ Hebt gij den President hooger gesteld dan U-zelf?<br />
+ Of den rijke er beter aan toe dan gij? Of de geschoolde<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wijzer dan gij?</span><br />
+ (Omdat uw gezicht vuil of puistig is, of omdat gij eens dronken<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>of een dief waart,</span><br />
+ Of omdat gij ziekelijk, of rheumatisch, of een lichtekooi zijt,<br />
+ Of omdat uw kracht gering is of gebroken, of omdat gij geen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vat vol geleerdheid zijt en uw naam nooit gedrukt
+ hebt</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gezien,</span><br />
+ Leidt gij daarvan af, dat gij iets minder onsterflijk zijt?)<br />
+ <br />
+ <br />
+ 2.<br />
+ <br />
+ Zielen van mannen en vrouwen! U noem ik niet onzichtbaar,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>onhoorbaar, ongevoelig en onvoelbaar,</span><br />
+ Ik zal mij niet bemoeien voor of tegen U te pleiten om uit<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>te maken of gij al dan niet bestaat,</span><br />
+ Ik erken openlijk wie gij zijt, al erkent niemand anders dat.<br />
+ <br />
+ Volwassen, halfwassen, kind, van dit volk of elk ander volk,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in huis of buitenshuis, ik zie in den een dezelfde
+ waarde</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>als in den ander,</span><br />
+ En ik zie al het andere door hen heen en achter hen.<br />
+ <br />
+ Ik zie de vrouw en zij is geen zier minder dan haar man,<br />
+ Ik zie de dochter en zij is even goed als de zoon,<br />
+ Ik zie de moeder en zij is de volkomen gelijke van den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vader.</span><br />
+ <br />
+ Kinderen van den onwetende en den behoeftige, knapen die<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>opgeleid worden in een vak,</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page66" id="page66"></a>{66}</span> Jonge mannen die
+ bij den boer werken en oude mannen die<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bij den boer werken,</span><br />
+ Matrozen, sjouwers, kustvaarders, landverhuizers,<br />
+ Ik zie ze allen en zij zijn mij na, ik zie ver weg anderen en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zij zijn mij na,</span><br />
+ Niet een ontgaat mij, en niet een wenscht mij te ontgaan.<br />
+ <br />
+ Ik breng U wat gij 't meeste behoeft en toch steeds hebt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bezeten,</span><br />
+ Het is geen geld, amours, kleed, eten, geleerdheid, maar het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>is even goed,</span><br />
+ Ik zend geen zaakwaarnemer of tusschenman, bied U geen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wissel van de waarde aan, maar geef U de waarde
+ zelf.</span><br />
+ <br />
+ Daar is iets dat den mensch invloeit nu en steeds,<br />
+ Niet in gedrukte woorden, noch in gepreekte of gepraten<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>woorden kan men 't vinden, het ontsnapt aan die
+ woorden,</span><br />
+ Niet in een boek, niet in dit boek is 't te vinden,<br />
+ Wie gij ook zijt het is 't uwe, het 'is niet verder van U dan<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>uw gehoor of uw gezicht,</span><br />
+ Wat U het naaste, het gewoonste, het gereedste is spreekt er<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>U van en daaruit komt het U immer te
+ gemoet.</span><br />
+ <br />
+ Lees in vele talen, toch leest gij hierover niets,<br />
+ Lees de Boodschap van den President en gij leest ook<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>daarin niets hier over,</span><br />
+ Niet in de rapporten van het Binnenlandsch Ministerie of<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van het Ministerie van Financi&euml;n, niets in
+ dagbladen of</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>weekbladen,</span><br />
+ Niets in de belasting- of pensioenberichten, niets in de prijsnoteeringen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>of de mededeelingen van de Beurs.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 3.<br />
+ <br />
+ De zon en de kringloopende sterren in het firmament,<br />
+ De appelvormige aarde en wij met ons leven van die aarde,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het is grootsch in zijn eeuwig gedobber,</span><br />
+ Ik weet niet w&agrave;t het is behalve dat het grootsch is en dat<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het geluk is,</span><br />
+ En dat de beteekenis van ons leven niet ligt in een bespiegeling<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>of een bon-mot of eenig onderzoek,</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page67" id="page67"></a>{67}</span> En dat het niet
+ iets is, dat bij geluk ten goede kan keeren<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en bij ongeluk ons kan ontgaan,</span><br />
+ En niet iets, dat wij door een of andere omstandigheid<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>kunnen verliezen,</span><br />
+ Het licht en de schaduw, de wonderbare beteekenis van het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>lichaam en zijn identiteit met de ziel, de tuk die
+ met</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>volkomen bereidwilligheid alle aardsche dingen
+ verslindt,</span><br />
+ De alomvattende fierheid en het kunnen van den mensch,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijn onuitsprekelijke vreugden en
+ smarten,</span><br />
+ Het wonder dat iedereen ziet in iedereen dien hij ziet en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de wonderen die elke minuut der komende tijden van
+ zich</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zullen vervullen,</span><br />
+ Wat is het doel van dit alles, dacht gij, Camerado?<br />
+ Dacht gij dat het enkel was voor uw handwerk of landwerk?<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>of voor de winsten van uw winkel?</span><br />
+ Of om U aan een of andere betrekking te helpen? Of voor<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>een spelletje in het beuzeluur van dezen heer en
+ die</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dame?</span><br />
+ Hebt gij gedacht dat het landschap leven, vorm en kleur had<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>enkel om in een schilderij geschilderd te
+ worden?</span><br />
+ En dat de menschen leefden enkel opdat men hun leven<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>konde beschrijven of bezingen,</span><br />
+ Of dat de zwaartekracht en de natuurwetten en de harmonieuze<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>samenstelling van het Heelal en de
+ luchtstroomingen</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>enkel waren om aan schoolmeesters geleerdheid
+ te</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verschaffen?</span><br />
+ Of dat het bruine land en de blauwe zee waren voor de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>atlassen en de landkaarten?</span><br />
+ Of de sterren om in sterrengroepen verdeeld te worden en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dan aangeduid bij fantasie-namen?</span><br />
+ Of dat de groei en ontluiking der zaden zijn voor landbouwkundige<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>tabellen of den landbouw zelf?</span><br />
+ <br />
+ Oude instellingen, kunsten, boeken, verhalen en de vaardigheid<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in een beroep, zullen wij dit alles hoog
+ stellen?</span><br />
+ Zullen wij ons eigendom, onzen handel hoog stellen? Ik heb<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>er niets tegen.</span><br />
+ Ik stel dit alles even hoog als het hoogste&mdash;maar boven dit<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hoogste stel ik het kind dat geboren wordt van
+ eene</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vrouw en een man.</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page68" id="page68"></a>{68}</span> <br />
+ <br />
+ 4.<br />
+ <br />
+ De som van al wat eerbied verdient tel ik op in U, wie gij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ook zijt,</span><br />
+ De President bevindt zich in het Witte Huis om uwentwil,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gij zijt niet hier ter wille van hem,</span><br />
+ De secretarissen arbeiden in hun bureaux voor U, gij arbeidt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>niet voor hen,</span><br />
+ Het Congres vergadert elke Twaalfde Maand voor U,<br />
+ Wetten, hoven, staatsconstituties, stedelijke charters, het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>komen en trekken van handel en verkeer, dit alles
+ is</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voor U.</span><br />
+ Luistert goed, lieve discipelen,<br />
+ Leer, staatkunde, beschaving vloeien uit U,<br />
+ Standbeelden en monumenten en alle roem-inschriften waar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ook zijn gehouwen in U,</span><br />
+ De waarde van geschiedenis en statistiek, zoo ver als haar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>geest het verleden mag zijn doorgedrongen, bevindt
+ zich</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dit uur in U en die van mythen en verhalen
+ evenzoo,</span><br />
+ Indien gij op dit oogenblik geen adem haddet en geen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>kracht, wat zou er van hen allen zijn?</span><br />
+ Het heerlijke epos zou niets zijn en orati&euml;n en tragedi&euml;n<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zouden ledig zijn.</span><br />
+ <br />
+ De paleizen zijn wat gij er van maakt als uw oog hen aanschouwt,<br />
+ (Dacht gij dat hun waarde lag in den witten of grijzen steen?<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Of in de lijnen hunner bogen en
+ kroonlijsten?)</span><br />
+ <br />
+ De muziek is wat er uit uw ziel opvloeit als de instrumenten<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>U aan uw werkelijk leven doen denken,</span><br />
+ Zij is niet de violen en cornetten, niet de hobo noch de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>trommen, noch de klanken van den bariton-zanger die
+ zijn</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>liefelijke romanza zingt, noch die van het
+ mannenkoor,</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>noch die van vrouwenkoor,</span><br />
+ Zij is dichter bij en verder dan dezen.<br />
+ <br />
+ <br />
+ 5.<br />
+ <br />
+ Zal dan alles eenmaal zijn weg terug afleggen?<br />
+ Kan dan ieder de eeuwige schoonheid zien door een blik in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>den spiegel? Is daar niets hoogers of
+ beters?</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page69" id="page69"></a>{69}</span> Bevat gij alles,
+ bevat de mystiek-onzichtbare ziel alles?<br />
+ En vreemd en zwaar zeker is mijn paradox;<br />
+ Het ruwste ter wereld en de onzichtbare ziel der wereld<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijn &eacute;&eacute;n.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 6.<br />
+ <br />
+ Wilt gij dan de zaligheid verre zoeken? Gij zult zeker op<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>uwe schreden terugkomen.</span><br />
+ In de dingen uws dagelijkschen levens vindt gij het beste, of<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zoo goed als het beste,</span><br />
+ In de menschen uws dagelijkschen levens vindt gij de edelste,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>krachtigste, liefdewaardigste!</span><br />
+ Geluk, kennis vindt gij niet elders maar hier, niet in de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>toekomst maar nu,</span><br />
+ In den man dien gij 't eerst ziet en aanraakt vindt gij altijd<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>een vriend, een broeder, een naasten buur&mdash;in de
+ vrouw</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>een moeder, zuster, vrouw,</span><br />
+ De liefde en de arbeid der volken hebben de eerste plaats<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in po&euml;men en overal,</span><br />
+ Gij arbeidsters en arbeiders dezer Staten, gij bezit uw eigen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>goddelijk en krachtvol leven,</span><br />
+ En alles daarbuiten heeft plaats voor mannen en vrouwen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zooals gij.</span><br />
+ <br />
+ Wanneer de psalm gaat zingen in ste&ecirc; van den zanger,<br />
+ Wanneer de Schrift zal prediken in ste&ecirc; van den leeraar,<br />
+ Wanneer de kansel afdaalt en onder de menschen gaat in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ste&ecirc; van den prediker,</span><br />
+ Wanneer ik bij dag of bij nacht het lichaam van boeken kan<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>beroeren en zij dan mijn lichaam beroeren in
+ keer,</span><br />
+ Wanneer eens professors collegie zooveel bewijst als een sluimerende<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vrouw of een slapend kind,</span><br />
+ Wanneer de goudstukken in de kelders glimlachen als des<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>nachtwakers dochter,</span><br />
+ Wanneer de gevolmachtigde bazelt in den presidentsstoel en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ik zijn vriend ben en metgezel,</span><br />
+ Dan, en niet eerder, zal ik dezen de hand reiken en hen zoo<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hoog verheffen als ik U doe, mannen en vrouwen aan
+ den</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>arbeid.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <h2>UIT: LIED VAN DE WENTELENDE AARDE</h2>
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page70" id="page70"></a>{70}</span> <br />
+ <br />
+ 1.<br />
+ <br />
+ Een lied van de wentelende aarde, in woorden die met haar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>harmonieeren,</span><br />
+ Dacht gij dat dit de woorden zijn, deze rechtoppe-lijntjes,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>deze boogjes, hoekjes, en stipjes?</span><br />
+ Neen, dat zijn de woorden niet, de echte woorden zijn in de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>aarde en in de zee,</span><br />
+ Zij zijn in de lucht, zij zijn in U.<br />
+ <br />
+ Dacht gij dat deze woorden de liefelijke klanken zijn door<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>den mond uws vriends gesproken?</span><br />
+ Neen, de ware woorden zijn liefelijker dan deze.<br />
+ <br />
+ Menschenlijven zijn woorden, myriaden woorden,<br />
+ (In de beste gedichten ziet gij altijd het lijf van man of<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vrouw, altijd welgevormd, natuurlijk,
+ levensvol,</span><br />
+ En elk deel vol kracht om te geven of te ontvangen zonder<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>schaamte of reden tot schaamte.)</span><br />
+ <br />
+ Lucht, aarde, water, vuur&mdash;de elementen zijn de woorden,<br />
+ Ik zelf ben een woord met dezen&mdash;mijne krachten vloeien<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>samen met de hunne&mdash;mijn naam is voor hen een
+ niets,</span><br />
+ Al wierd mijn naam ook genoemd in de drie duizend talen,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wat zouden lucht, aarde, water, vuur weten van mijn
+ naam?</span><br />
+ Een gezond gezicht, een vriendelijk bemoedigend gebaar zijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>woorden, en zij zijn welsprekendheid en
+ wijsheid,</span><br />
+ De bekoring van den oogopslag van sommige mannen en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vrouwen, ook zij is vol welsprekendheid en
+ wijsheid.</span><br />
+ <br />
+ Het werk waaruit de ziel spreekt is het po&euml;em dier onhoorbare<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>woorden der aarde,</span><br />
+ De meesters kennen die aarde-woorden en zeggen daarin<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>meer dan in hoorbare woorden.</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page71" id="page71"></a>{71}</span> De aarde ontbloot
+ haar schoonheid niet doch weigert ook niet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>haar schoonheid te ontblooten, niettemin is haar
+ onzichtbaar</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>leven het schoonste,</span><br />
+ Dring in haar door en gij verneemt luid-hoorbare klanken,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het verheven koorgezang der helden, de weeklachten
+ der</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>slaven,</span><br />
+ De eeden der liefde, vervloekingen, doodsnikken van stervenden,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gelach van jongelieden, geschreeuw van
+ markters,</span><br />
+ Dring in haar door om de sleutelwoorden te kennen die<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>nooit missen.</span><br />
+ <br />
+ De woorden der welsprekende, stomme eeuwe-moeder tot<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hare kinderen missen nooit,</span><br />
+ De echte woorden missen nooit, want de slag mist nooit en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de terugslag mist nooit,</span><br />
+ Aldus ook missen nimmer de dag en de nacht, evenmin als<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>onze reis door de eeuwigheid mist.</span><br />
+ <br />
+ Het Godsschip bevaart de Godszee,<br />
+ Rondwentelend, staag, om nimmer te vergaan,<br />
+ Zonneschijn, storm, koude, hitte voor altijd weerstaat, voorbij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>snelt, draagt het dezen,</span><br />
+ De waarheid en de bestemming der ziel bevat het,<br />
+ Het vloeiende ledig in 't rond en vooruit klieft en doordringt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het,</span><br />
+ En steeds voort, door geen tegenspoed opgehouden, door<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>geen anker vastgehouden, door geen klip
+ geraakt,</span><br />
+ Vlug, vroolijk, voldaan, niets dervende, niets verliezende,<br />
+ Elk oogenblik in staat en bereid het logboek open te slaan,<br />
+ Het Godsschip bevaart de Godszee.<br />
+ <br />
+ <br />
+ 2.<br />
+ <br />
+ Wie gij ook zijt! Slag en terugslag zijn bepaaldelijk voor U,<br />
+ Het Godsschip bevaart de Godszee voor U.<br />
+ <br />
+ Wie gij ook zijt! Gij zijt de man of de vrouw voor wie de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>aarde vast en vloeibaar is,</span><br />
+ Gij zijt de man of de vrouw voor wie zon en maan daar zijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in het firmament,</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page72" id="page72"></a>{72}</span> Voor niemand
+ eerder dan voor U is het heden en het verleden,<br />
+ Voor niemand zekerder dan voor U is de onsterflijkheid.<br />
+ <br />
+ Ieder man is voor zich en iedere vrouw is voor zich het sleutelwoord<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van verleden en heden en dat der
+ onsterflijkheid;</span><br />
+ Niet een kan daar verwerven voor den ander&mdash;niet een,<br />
+ Niet een daar leven voor den ander&mdash;niet een.<br />
+ Het gezang is voor den zanger en komt tot hem terug,<br />
+ Het onderwijs is voor den onderwijzer en komt tot hem terug,<br />
+ De moord is voor den moordenaar en komt tot hem terug,<br />
+ De diefstal is voor den dief en komt tot hem terug,<br />
+ De liefde is voor hem die liefde geeft en komt tot hem terug,<br />
+ De gift is voor den gever en komt tot hem terug&mdash;het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>kan niet missen,</span><br />
+ De redevoering is voor den redenaar, het spel is voor den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>tooneelspeler en speelster niet voor het
+ gehoor,</span><br />
+ En geen mensch verstaat grootheid en goedheid dan de zijne<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>of die door de zijne wordt verklaard.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 3.<br />
+ <br />
+ Ik zweer de aarde zal gewis hem of haar volkomen zijn die<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zelf volkomen is,</span><br />
+ En de aarde zal gehavend en gebroken blijven hem of haar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>die zelf gehavend en gebroken blijft.</span><br />
+ <br />
+ Ik zweer daar is grootheid noch vermogen die wedijvert met<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de grootheid en het vermogen der aarde,</span><br />
+ Daar kan geen leer welke ook zijn, ten ware zij worde bevestigd<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>door die der aarde,</span><br />
+ Geen staatkunde, po&euml;zie, religie, zede of wat ook, tenzij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gegrondvest in de aarde,</span><br />
+ Tenzij oog in oog met de stiptheid, levenskracht, onpartijdigheid,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>rechtschapenheid dezer aarde.</span><br />
+ <br />
+ Ik zweer ik zie in de liefde liefelijker krampen dan die de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>liefde oproept,</span><br />
+ Het is zelf-bezit dat nooit lokt of afwijst.<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page73" id="page73"></a>{73}</span> Ik zweer ik zie
+ weinig of niets meer in hoorbare woorden,<br />
+ 't Vloeit alles opwaarts tot de ongezegde waarheden dezer<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>aarde,</span><br />
+ Tot hem die zingt de zangen des lijfs en zegt de waarheden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>der aarde,</span><br />
+ Tot hem die woordenboeken maakt van de woorden die aan<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>den druk ontsnappen.</span><br />
+ <br />
+ Ik zweer ik zie wat daar beter is dan het beste te noemen,<br />
+ Het is het beste altijd en immer ongenoemd te laten.<br />
+ <br />
+ Zoodra ik mij ondersta het beste te noemen merk ik mijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>krachteloosheid,</span><br />
+ Dan ligt mijn tong verlamd onder mijn verhemelte,<br />
+ Dan weigert mijn adem mijne longen te vullen,<br />
+ Ik word met stomheid geslagen.<br />
+ Het beste der aarde kan niet, kan nooit genoemd worden,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>alles en ieder is het beste,</span><br />
+ Dat beste is niet wat gij vermoeddet, het is veiler, lichter,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>nader,</span><br />
+ Niets behoeft er voor uit zijn natuurlijke voegen te worden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gelicht,</span><br />
+ De aarde is even zeker en direct nu als zij was voorheen,<br />
+ Feiten, religi&euml;n, vooruitgang, beleid, handel en wandel zijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>nu zoo re&euml;el als voorheen,</span><br />
+ En ook de ziel is re&euml;el, ook zij is zeker en direct,<br />
+ Geen preek of proef heeft haar bewezen,<br />
+ Onloochenbare vooruitgang bewijst haar.<br />
+ <br />
+ <br />
+ 4.<br />
+ <br />
+ Dat dan in deze zangen weergalmen de klanken der ziel en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de melodie&euml;n der ziel,</span><br />
+ (Indien zij niet den weergalm bevatten van de melodie&euml;n der<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ziel, wat zouden zij dan zijn?</span><br />
+ Indien zij niet leven waren direct van uw leven, wat zouden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zij dan zijn?)</span><br />
+ <br />
+ Ik zweer voortaan zal ik niets meer gemeen hebben met den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>godsdienst die het beste noemt,</span><br />
+ Ik wil enkel gemeen hebben met den godsdienst die het beste<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ongemoeid laat.</span><br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page74" id="page74"></a>{74}</span> Spreekt sprekers,
+ zingt zangers!<br />
+ Delft diep, vormt groot, stapelt hoog de woorden der aarde!<br />
+ Arbeidt, eeuwen na eeuwen, want niets zal verloren gaan,<br />
+ Misschien zal uw arbeid lang hebben te wachten, maar zeker<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zult gij er de wel-daad van zien,</span><br />
+ Wanneer de bouwstoffen allen bereid en gereed zijn, zullen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>de bouwmeesters verschijnen.</span><br />
+ <br />
+ Ik zweer U, de bouwmeesters zullen verschijnen onafwijsbaar,<br />
+ Ik zweer U, dat zij U zullen verstaan en rechtvaardigen,<br />
+ De verhevenste onder hen zal hij zijn die U het beste van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>allen verstaat, en die allen verklaart en allen
+ getrouw is,</span><br />
+ Hij en zijne makkers zullen U niet vergeten, zij zullen inzien,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dat gij niet een jota minder zijt dan zij
+ zelven,</span><br />
+ In hen en door hen zult gij volkomen verheerlijkt worden.<br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <h2>LIED DES HEELALS</h2>
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page75" id="page75"></a>{75}</span> <br />
+ <br />
+ 1.<br />
+ <br />
+ Kom, zei de Muze,<br />
+ Zing thans een lied door geen dichter nog gezongen,<br />
+ Zing thans het lied des Heelals.<br />
+ In deze onze ruwe aarde,<br />
+ Middenin den onpeilbaren chaos,<br />
+ Verborgen en veilig in haar hart,<br />
+ Kiemt het zaad der volmaaktheid.<br />
+ In allen leven kiemt dit zaad,<br />
+ Geen geboorte zonder de ontkieming van dit zaad, verborgen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>of zichtbaar, dit zaad ontvangt bloei.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 2.<br />
+ <br />
+ Heil U, waakzame, hoogstrevende wetenschap,<br />
+ Gij die, als van hooge bergtoppen, het jonge leven overziet,<br />
+ En verder steeds en verder Uw uitkomsten bevestigt.<br />
+ Maar heil, heil, heil der ziele, die alle wetenschap overtreft,<br />
+ Voor haar heeft de wereldgeschiedenis zich als een schel om<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>den aardkloot gelegd,</span><br />
+ Voor haar wentelen alle sterren-myriaden door 't Heelal.<br />
+ Voor haar, spiralend omhoog en breed van slagen,<br />
+ (Of als een schip op zee, dat vaak boegseert)<br />
+ Vloeit wat vergankelijk is uit in het Eeuwige<br />
+ En strekt de realiteit zich uit naar 't ideaal.<br />
+ Voor haar de ontwikkeling van het al, die niet in wezen, w&egrave;l<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in schijn wordt gekend,</span><br />
+ En rechtvaardiging is niet enkel van het goede, maar van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wat wij slecht noemen tevens.</span><br />
+ Eenmaal werpt ieder den mom af, wat deze ook waard zij,<br />
+ Eenmaal bloeit er heil uit alle verzwering, eenmaal vreugde<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>uit list, bedrog en tranen,</span><br />
+ Heil waar de kracht aan ontspringt en vreugde, vreugde des<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Heelals.</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page76" id="page76"></a>{76}</span> Uit het gros, uit
+ het ongezonde, uit het onbeteekenende,<br />
+ Uit de middelmatige meerderheid, het talloos-vake bedrog<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van menschen en volken,</span><br />
+ Ontspringt het goede,<br />
+ Alom dan het goede, electrisch, bederfwerend, alles doordringend,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>alles vervullend.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 3.<br />
+ <br />
+ Boven de berghoogten van kwalen en smarten,<br />
+ Fladdert, fladdert en zweeft een nooit-gelamde vogel<br />
+ Hoog in de reine sferen des geluks,<br />
+ Door de duisterste wolken der onvolkomenheid,<br />
+ Breekt altijd een glimp van 't reinste licht der zon,<br />
+ Een straal der hemel-heerlijkheid-zelve.<br />
+ In de wangeluiden van zeden en gebruiken<br />
+ In het dolle Babyloonsch geraas, in oorverdoovende orgi&euml;n,<br />
+ Elk getier overruischende, wordt een toon gehoord, en niet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>meer dan vernomen,</span><br />
+ Van 't koorgezang der eeuwen in verre hemelgewesten gezongen.<br />
+ O, de zegenvolle oogen, o, de gelukkige harten<br />
+ Die in 't geweldig labyrinth,<br />
+ Den teederen leiddraad zien en volgen kunnen.<br />
+ <br />
+ <br />
+ 4.<br />
+ <br />
+ En gij, Amerika,<br />
+ Als bekroning van het godsplan, in zijn overleg en in zijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>uitvoering,</span><br />
+ Zijt gij&mdash;en niet om U zelfs wil&mdash;tot leven geroepen.<br />
+ Want ook gij omvat alles,<br />
+ Gij torscht en ontvangt alles en begroet alles, ook langs<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>paden breed en nieuw</span><br />
+ Wendt gij U naar 't Ideaal.<br />
+ De tamme idealen van andere landen, de grandeurs van het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verleden,</span><br />
+ Zijn niet voor U, gij hebt Uw eigen grandeurs van dezen dag.<br />
+ Goddelijk vertrouwen en grootheid die alles omvatten en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verklaren,</span><br />
+ En dit alles bereikbaar voor allen.<br />
+ <br />
+ Alles en allen om der wille der onsterflijkheid,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page77" id="page77"></a>{77}</span> Liefde evenals
+ licht verwint het Al stilzwijgend,<br />
+ En de voortdurende verheffing der natuur beschenkt het Al<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>met haar zegeningen,</span><br />
+ De bloesem draagt vrucht, de vrucht der eeuwen rijpt, de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gaarden worden godstuinen, de oogst is
+ zeker,</span><br />
+ Aldus rijpt alles: vormen, voorwerpen, ontwikkeling, menschheid<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>tot het leven der zaligheid,</span><br />
+ <br />
+ Geef dan, o God, mij altijd die gedachte, opdat altijd mijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ziel hoog zij en zinge,</span><br />
+ Geef mij, geef hem of haar, die ik liefheb dit onvernietigbaar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>geloof,</span><br />
+ In Uw Heelal, wat gij ons ook onthoudt, onthoud ons niet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het geloof in Uw Godsplan, dat tijd en ruimte
+ vervult,</span><br />
+ Het geloof in Heil, Vrede, volkomen Verlossing!<br />
+ <br />
+ Is dit een droom?<br />
+ Neen, het ongeloof is een droom,<br />
+ En in de ontkenning is de leer en rijkdom des levens een<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>droom,</span><br />
+ En de geheele wereld een droom.<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page78" id="page78"></a>{78}</span> <br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <h2>PIONIERS! O PIONIERS!</h2>
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ Komt mijn zon-gebruinde kinderen,<br />
+ Volgt mij nu in dichte drommen, houdt Uw wapens blank en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vaardig,</span><br />
+ Hebt gij allen Uw pistolen? Hebt ge Uw scherpgewette bijlen?<br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Want wij kunnen hier niet dralen,<br />
+ V&ograve;&ograve;rt wij moeten, lieve vrienden, moeten het gevaar trotseeren,<br />
+ Wij zijn het jonge sterkgespierde ras, alles rust op onze<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>armen,</span><br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ O, gij knapen, Westerknapen,<br />
+ Krachten-ziedend, strijdbegeerig, rijk aan mannentrots en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vriendschap,</span><br />
+ 'k Zie U duidelijk, Westerknapen, 'k zie U der beschaving<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voorgaan,</span><br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Rusten thans de oude volken,<br />
+ Laten zij het hoofd nu hangen na een half-volbrachte taak,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijn zij mo&ecirc; daar ginds over de wijde
+ zee&euml;n?</span><br />
+ De eeuwige taak dan vatten wij op, en haar lasten en haar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wijsheid,</span><br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Wat verle&euml;n is moeit ons niet,<br />
+ Nie&ugrave;w een wereld, gro&ograve;tsch een wereld, dat is de wereld van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ons streven,</span><br />
+ Ons is frisch en kloek de wereld, en zij roept ons aan den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>arbeid</span><br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Rotsen rukken we uit de voegen,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page79" id="page79"></a>{79}</span> Over afgrond, door
+ valleien, langs de hooge bergenklippen,<br />
+ Waar wij gaan, wij overwinnen, moedig, wagend en vermetel,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>langs nog onbetreden paden,</span><br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ 't Dichte oerwoud wordt geveld,<br />
+ Stroomen stuiten we en doen wij keeren, wij dringen door<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in de aderen der moeder en brengen haar
+ onrust,</span><br />
+ Delvend in den maagd-grond brengen wij er weeldevollen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>waschdom,</span><br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Colorado-mannen zijn we,<br />
+ Ons het land der hooge bergen, &ograve;ns het land der breede<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>sierra's en der hooge bergenvlakten,</span><br />
+ Van de mijnen, van de stroomen komen wij langs jagersporen,<br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Van Nebraska, Van Arkansas,<br />
+ Van het midden dezer Staten, van Missouri zijn wij zonen,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zonen van Amerika,</span><br />
+ Handslag geven we allen broeder, &ograve;f van 't Zuiden, &ograve;f van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>'t Noorden,</span><br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Onweerstaanbaar&mdash;wak're mannen,<br />
+ Lieve broeders, kameraden! In mijn borst gloeit voor U allen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wonderte&ecirc;re, sterke liefde!</span><br />
+ O ik treur, en nochtans juich ik! Voor U allen gloei ik<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van liefde,</span><br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Heft dan hoog de moeder-liefste<br />
+ Wapp're hoog de lieve liefste, de beste en de schoone liefste,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wuiv' beheerschend boven alles (buig Uw
+ hoofd)</span><br />
+ Hoog de vreesbre-sterke liefste, majesteitelijk rein die<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>liefste,</span><br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Ziet dan kinderen, onvertsaagde kinderen,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page80" id="page80"></a>{80}</span> Bij den strijd van
+ onze vaadren, nimmer weif'len wij of<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wijken,</span><br />
+ Uit het schimmenrijk voorheen dringen ons millioenen voorwaarts,<br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Voorwaarts, voorwaarts trekt ons leger,<br />
+ Jonge kracht brengt ons versterking, zij die in den veldtocht<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vallen worden spoedig weer vervangen,</span><br />
+ Somtijds in den strijd de neerlaag, maar toch voorwaarts,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>altijd voorwaarts,</span><br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Al der wereld levenspolsen<br />
+ Slaan voor ons den opmarschroffel in den kracht'gen Westermaat,<br />
+ Maar wij, enkel of tezamen, dringen, werken ons vooruit.<br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ 't Is &agrave;l voor ons ideaal,<br />
+ Al wat is bereikt in 't leven, al wie denkt of doet in 't leven,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>al de werkers, al hun werk,</span><br />
+ Die ter zee zijn, die te land zijn, al de meesters, al de slaven,<br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Al die liefde's helvuur kennen,<br />
+ De gevangnen in 't gevang, al de braven, al de boeven,<br />
+ Al de blijden, al de droeven, al de levenden en dooden,<br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ En ook ik met lijf en ziele,<br />
+ Wij, aldus een trio vreemd, saamlend al wat wij ervaren,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gaan ge-drie&euml;n onzen weg,</span><br />
+ Door de landen, over zee&euml;n, door het licht en door den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>schemer, door verledens spokenheiren,</span><br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Zie deez' wentelenden aardbol!<br />
+ Zie in 't rond de broeder-bollen, al de zonnen, de planeten,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>samenhangende als trossen,</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page81" id="page81"></a>{81}</span> In de
+ schit'rend-lichte dagen, in de droom-mystieke nachten,<br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Al die werelden zijn ons,<br />
+ Zijn voor 't groot ontginningswerk, wijl de volgers ongeboren<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in die werelden ons wachten,</span><br />
+ Wij gaan slechts aan 't hoofd des hedens en bereiden hun<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>den weg,</span><br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ O gij dochters van het Westen!<br />
+ O gij jonge en oud're dochters! O gij moeders en gij vrouwen!<br />
+ Nimmer moet gij van ons wijken! Uwe plaats is in ons leger<br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Prairiedichters ongeboren!<br />
+ (Dichters van de oude landen, gij moogt rusten in Uw doodskleed,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>want ook gij deedt eens uw arbeid,)</span><br />
+ Spoedig zal 'k Uw krijgslied hooren, spoedig trekt gij met<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ons op,</span><br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Niet de zoete minneliedjes,<br />
+ Niet op kussens, niet op muilen, niet het vredige, niet het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>lieve,</span><br />
+ Niet de vadse rust der rijkaards, niet voor ons het tam<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vermaak,</span><br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Laat dan anderen gulzig fuiven,<br />
+ Laat de dikke slapers slapen, laat hen in hun rust verroesten,<br />
+ Karig, spaarzaam, zij ons voedsel, hard ons bed en zwaar de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>arbeid,</span><br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ Is de nacht voor ons gekomen?<br />
+ Was de weg ons heden moeilijk? Vielen wij soms moedloos<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>neder?</span><br />
+ Laat ons dan een wijle rusten, voor een uur den strijd<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vergeten,</span><br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page82" id="page82"></a>{82}</span> Op! met
+ schaat'rend een trompetschal,<br />
+ Roept ons de ochtendstond&mdash;hoort!&mdash;<br />
+ Luide en gebiedend klinkt zijn:<br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>"ontwaakt!"</span><br />
+ Op! Op! naar de voorhoede des legers!<br />
+ Op! Dat ieder naar zijn plaats snelle,<br />
+ <span style='margin-left: 6em;'>Pioniers! O Pioniers!</span><br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page83" id="page83"></a>{83}</span> <br />
+ <br />
+ <br />
+ <h2>AAN U</h2>
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ Wie gij ook zijt, ik vrees gij gaat den weg der droomen,<br />
+ Ik weet, dat de werkelijkheid waarop gij meent te rusten<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>sneeuw is, die U onder handen en voeten
+ wegsmelt,</span><br />
+ Zelfs op dit oogenblik zie ik alles wat gij 't Uwe meent<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verdwijnen: Uw gezicht, Uw vreugden, woorden, huis,
+ handel,</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wandel, verdriet, dwaasheden, gewoonten,
+ misdaden,</span><br />
+ Uw ware ziel, Uw ware lichaam verschijnt mij,<br />
+ Verschijnt mij, opkomende uit Uw bedrijf, Uw zaken, Uw<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>winkel, arbeid, hofste&ecirc;, kleed, uit uw koop en
+ verkoop,</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>eten, drinken, lijden en doodgaan.</span><br />
+ <br />
+ Wie gij ook zijt, ik leg nu de hand op Uw hoofd, opdat gij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mijn gedicht moogt zijn,</span><br />
+ En met mijne lippen dicht aan Uwe ooren fluister ik:<br />
+ Ik heb vele vrouwen en mannen innig liefgehad, maar voor<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>geen hunner was mijn liefde inniger dan voor
+ U.</span><br />
+ <br />
+ O, wel traag en wel dom ben ik geweest,<br />
+ Reeds veel vroeger had ik zonder omwegen mijn weg recht<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>op U toe moeten nemen,</span><br />
+ Wat ik tot nu heb gezegd was gebabbel omdat ik 't niet tot<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>U zei; wat ik tot dusver heb gezongen was het lied
+ der</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zotheid, omdat ik U niet bezong.</span><br />
+ <br />
+ Nu wil ik alles wegwerpen en tot U komen en de hymnen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zingen van U,</span><br />
+ Niemand heeft U ooit begrepen, maar ik begrijp U,<br />
+ Niemand heeft U ooit recht laten wedervaren, ook gij deedt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>U zelf onrecht,</span><br />
+ Niemand, of hij zag gebreken in U, ik alleen vind in U geen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gebrek,</span><br />
+ Niemand, of hij wilde &egrave;&egrave;n boven U stellen, <i>ik</i> ben de man,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>die nimmer zal toestaan, dat er &egrave;&egrave;n
+ boven U worde gesteld,</span><br />
+ Ik ben de eenige, die noch heer, meester, betere, noch zelfs<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page84" id="page84"></a>{84}</span> <span
+ style='margin-left: 1em;'>God, hooger stel dan wat in U leeft.</span><br />
+ Schilders hebben zwevende engelen geschilderd en in hun<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>midden het godsbeeld,</span><br />
+ En om het hoofd van het godsbeeld deden zij een nimbus<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>stralen van goudzonnig licht.</span><br />
+ Maar ik schilder myriaden hoofden en schilder geen hoofd<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zonder dien nimbus van goud-zonnig
+ licht,</span><br />
+ Uit mijn vingertoppen, uit het brein van iederen man en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vrouw stroomt dat licht voor eeuwig zijn stralen
+ uit.</span><br />
+ <br />
+ O, ik zou zulke verheven roemzangen van U kunnen zingen!<br />
+ Gij kendet U-zelf niet, heel U leven hebt gij in U-zelf<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>liggen slapen,</span><br />
+ Uw oogen zijn heel Uw leven zoo goed als gesloten geweest,<br />
+ Al uw daden komen reeds nu tot U terug en zij bespotten U,<br />
+ (Uw streven, weten, bidden, indien zij niet terugkomen om<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>U te bespotten, hoe zullen zij dan tot U terug
+ komen?)</span><br />
+ <br />
+ Die spot geldt niet Uw ware leven,<br />
+ Achter dien spot en er doorheen zie ik Uw ziel onbevredigd<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>staren,</span><br />
+ Ik volg U in Uw geheimste schuilhoeken, waar nog nooit<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>iemand U volgde,</span><br />
+ Indien Uw zwijgen, Uw voorovergebogen zitten aan Uw lessenaar,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Uw onverschillig doen, de nacht, het wijde
+ kleed</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>der gewoonte U verhullen voor anderen, zij verhullen
+ U</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>niet voor mij,</span><br />
+ Indien Uw glad geschoren gelaat, Uw dwalend oog, Uw<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>puistig voorhoofd anderen afstooten, mij doen zij dat
+ niet,</span><br />
+ Uw bemorst kleed, lichaamseuvel, dronkenschap, gulzigheid,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>of vroegtijdige onmatigheidsdood, dat alles wordt
+ door</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mij ter zijde geschoven.</span><br />
+ <br />
+ Daar wordt geen talent of gave in eenigen man of vrouw<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gevonden, of in U kan gelijkwaardigs gevonden
+ worden.</span><br />
+ Daar is geen deugd, geen schoonheid in eenigen man of<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vrouw, of het even goede is in U,</span><br />
+ Daar is geen zaligheid bereid voor anderen, of gelijke zaligheid<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wacht U,</span><br />
+ <br />
+ Wat mij betreft: ik zal niemand beschenken, tenzij ik volkomen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hetzelfde U schenken kan,</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page85" id="page85"></a>{85}</span> Niet eerder zal ik
+ Gods of iemand glorie zingen dan ik Uw<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>glorie zing.</span><br />
+ Wie gij ook zijt! Gij hebt recht aanspraak te maken op alles!<br />
+ De heerlijke landen van Oost en West zijn erbarmelijk een<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>schouwspel, vergeleken bij U,</span><br />
+ Zie deze onmetelijke weiden, deze eindelooze rivieren, gij zijt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>onmetelijk en eindeloos als zij,</span><br />
+ Deze furi&euml;n, elementen, stormen, het geweld der ontketende<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>natuur, wee&euml;n van schijnbare ontbinding: gij
+ zijt de man,</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gij zijt de vrouw die hen kan bedwingen,</span><br />
+ In Uw eigen recht zijt gij gebieder over de natuur, de elementen,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>pijnen, passi&euml;n, ontbinding.</span><br />
+ <br />
+ Uw kluisters vallen van Uw enkels, er is in U een nooit<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>falend vermogen,</span><br />
+ Oud of jong, man of vrouw, ongeschoold en laag, door anderen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>uitgebannen, wat er in U is openbaart
+ zich,</span><br />
+ Door geboorte, leven, dood, aardlegging heen zijn Uw wegen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gebaand en niets is veronachtzaamd,</span><br />
+ Door bittere ervaring, verlies, eerzucht, onwetendheid, verdriet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>heen, volgt wat in U is zijn weg.</span><br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page86" id="page86"></a>{86}</span> <br />
+ <br />
+ <br />
+ <h2>TERWIJL IK WEGDREEF MET DE EB VAN 'S LEVENS OCEAAN</h2>
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ 1.<br />
+ <br />
+ Terwijl ik wegdreef met de eb van 's levens Oceaan,<br />
+ Terwijl ik terug ging langs de kust, die ik zoo goed ken,<br />
+ Terwijl ik wandelde in Uw vochtig rimpel-zand, Paumanok,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>door de golven bespoeld,</span><br />
+ Waar het sissend en dreigend geruisch der baren wordt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gehoord,</span><br />
+ Waar de woeste oude moeder eindeloos krijt om haar verloren<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>telgen,</span><br />
+ Ik, op den laten herfstdag, ging peinzend, zuidwaarts<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>starende,</span><br />
+ Door mijn electrische Ikheid-zelve vervreemd van den hoogmoed,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>die mij mijn po&euml;men doet zeggen,</span><br />
+ Ik ging, en was vervuld van den geest, die onder mijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voeten in het zand zijn lijnen had
+ getrokken,</span><br />
+ Ik dacht aan het bezinksel op den bodem van alles, ook<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>op den bodem van alle zee, alle land, alle leven
+ der</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wereld.</span><br />
+ <br />
+ Mijn aandacht geboeid, mijn oogen afgedwaald van het zuiden,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>aangetrokken door die rimpels in het zand,
+ volgden</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het spoor der ebbegolven,</span><br />
+ Kaf, stroo, houtsplinters, zeegras en kwallen,<br />
+ Schuim, schilvers van glimmende rotsen, zeegras, dit alles<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>had de vloed achtergelaten op het
+ strand,</span><br />
+ Mijlen ver wandelde ik, steeds met het geruisch der brekende<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>golven naast mij,</span><br />
+ Daar op Paumanok's kust, en in mij de oude gedachte, dat<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>alles buiten mij wordt weerspiegeld daar [**door?]
+ alles in mijn</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>binnenste,</span><br />
+ Die gedachte kwam door U opnieuw in mij op, gij vischvormig<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>eiland,</span><br />
+ Terwijl ik terugging langs de kust, die ik zoo goed ken,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page87" id="page87"></a>{87}</span> Terwijl mijn
+ electrische Ik-heid mij deed zoeken naar mijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>evenbeeld.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 2.<br />
+ <br />
+ Terwijl ik de kusten van het onbekende zoek,<br />
+ Terwijl ik luister naar het lijklied, de stemmen van mannen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en vrouwen, die schipbreuk leden,</span><br />
+ Terwijl ik de invloeden adem, die als windstroomen op mij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>instormen,</span><br />
+ Terwijl de geheimzinnige Oceaan dichter en dichter op mij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>aanvloeit,</span><br />
+ Komt de gedachte in mij, dat ook ik ten hoogste een nietig<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>aanspoelsel ben van d'Oceaan,</span><br />
+ Een handvol zand en doode zeegrassen, die men kan oprapen,<br />
+ Die w&ograve;rden opgeraapt, of misschien wel straks we&ecirc;r worden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>weggespoeld.</span><br />
+ <br />
+ O, teleurgesteld, vernietigd, het hoofd op de borst, de oogen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zoekende diep in de aarde,</span><br />
+ Gedrukt door het weten, dat ik heb d&ugrave;rven openen mijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mond,</span><br />
+ Nu wetende, dat te midden van allen die hun niet uitklappen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en mij de holle echo's hunner woorden in het
+ oor</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>blazen, ik zelf ni&egrave;t het geringste denkbeeld
+ heb gehad</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van het wat en wie mijner Ik-heid,</span><br />
+ Dat uit al mijn verwaten po&euml;emen nu mijn werkelijke Ik-heid<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>opstaat, nog altijd ongezegd, onbegrepen,
+ onverklaard,</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>onbereikt,</span><br />
+ Ik zie haar voor mij uit, mij bespottende met spot-beleefde<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>groeten en buigingen,</span><br />
+ Met de galmen van uit de verte gehoord spotgelach, om elk<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>woord dat ik heb geschreven,</span><br />
+ Zwijgend wijzen naar deze zangen &egrave;&egrave;rst, dan naar het zand<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>onder mijn voeten.</span><br />
+ Nu wordt het mij duidelijk, dat ik niets in zijn echten zin heb<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>kunnen bevatten, niet het geringste, en dat niemand
+ dit</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vermag,</span><br />
+ Hier, in het gezicht van d'Oceaan, neemt de Natuur de gelegenheid<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>waar om mij neer te vellen tot mijn
+ Niets,</span><br />
+ Omdat ik gewaagd heb ooit den mond te openen om te<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>spreken.</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page88" id="page88"></a>{88}</span> <br />
+ <br />
+ 3.<br />
+ <br />
+ Gij Oceanen beide, gij en ik, wij dicht bijeen,<br />
+ Wij murmelen beiden het zelfde droeve lied, en spoelen zand<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en slib aan, en weten niet waarom,</span><br />
+ Gij, ik en allen hebben in onze ziel, gelijk dit zand de dunne<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>kerven van het weggespoelde leven.</span><br />
+ Gij, broze kust bedekt met wrakhout,<br />
+ Gij, visch-vormig eiland, ik aanvaard wat nu aan mijn voeten<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ligt,</span><br />
+ Wat het Uwe is, is het mijne &ograve;ok, vader.<br />
+ Paumanok, ook ik,<br />
+ Ook ik blies mij op als waterbellen in mijn najagen van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hersenschimmen, dobberde op de onmetelijke golven
+ des</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>levens, werd aangespoeld op Uw kusten,</span><br />
+ Ook ik ben niet anders dan een op het zand geslingerd wrak,<br />
+ Ook ik laat mijn splinters op U achter, gij visch-vormig<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>eiland.</span><br />
+ Ik werp mij aan Uw borst, vader,<br />
+ Ik omklem U zoo, dat gij U niet uit mijn omarming kunt<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>losmaken,</span><br />
+ Ik houd innig vast, zoolang tot gij mij het antwoord geeft,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dat ik begeer.</span><br />
+ Kus mij, kus mij, vader,<br />
+ Beroer mij met Uw lippen, zooals ik hen beroer, die ik<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>liefheb,</span><br />
+ Laat, terwijl ik U aan mijn borst klem, Uw adem mij het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>lieflijk geheim influisteren van dat murmelen, waar
+ ik naar</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>smacht.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 4.<br />
+ <br />
+ Eb, Oceaan des Levens, (de vloed zal terugkomen)<br />
+ Staak niet Uw gejammer, woeste moeder oud,<br />
+ Krijt eindeloos om Uw verloren telgen, doch vrees niet en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verloochen mij niet,</span><br />
+ Ook ik ben Uw zoon, ru&igrave;sch niet zoo heesch en toornig aan<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mijn voeten als ik U beroer, of wat gij wegwerpt,
+ verzamel,</span><br />
+ U en allen heb ik teeder lief,<br />
+ Wat ik verzamel is zoowel voor mij-zelf als voor dien geest,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>die op ons neerziet waar wij gaan, en mij en wat het
+ mijne</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>is volgt,</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page89" id="page89"></a>{89}</span> Ik en het mijne,
+ ebberimpels in het zand, wat waardelooze<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wrakhout,</span><br />
+ Sneeuwwit schuim, ledige waterbellen,<br />
+ (Zie, hoe eindelijk door mijn doode lippen den stervensdroesem<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wordt uitgeworpen,</span><br />
+ Zie, de prismatieke kleuren glinsteren en bewegen,)<br />
+ Stroohalmen, spoelzand, splinters,<br />
+ Op het doodstrand gespoeld uit velerlei Niets van 's levens<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>droefheid en vreugd. Niets altijd Niets, en toch het
+ een in</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>strijd met het ander,</span><br />
+ Uit stroomen, kalmten, duisternis en deining,<br />
+ Uit gepeins en nadenken, altijd Niets, ten hoogste een ademtocht,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>een traan, een spat waters of modders,</span><br />
+ En Niets altijd uit ons bodemloos gestreef, dat opgist en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wegvloeit,</span><br />
+ Niets, ten hoogste een of twee teedere maar geschonden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bloesembladeren dobberende op de golven en lichtelijk
+ aangespoeld,</span><br />
+ Niets! en ook om &ograve;nzentwil die snikkende lijkzang der natuur,<br />
+ Ook voor ons, wat ook onze oorsprong zij, dat geloei der<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wolkbazuinen,</span><br />
+ Wij, als nietswaardig aangespoeld, vanwaar is ons onbekend,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en neergeworpen aan Uw voeten,</span><br />
+ Gij die daar zit of gaat, aan Uw voeten,<br />
+ Wie gij ook zijt, ook wij liggen als wrakken aan Uw voeten.<br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page90" id="page90"></a>{90}</span> <br />
+ <br />
+ <h2>ZEKERHEID</h2>
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ Ik heb geen zekerheid noodig, ik ben een mensch wiens ziel<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijn geheele aandacht vraagt;</span><br />
+ Ik twijfel niet of van onder de voeten en naast de handen en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het gezicht, die ik van mij ken, zien nu reeds andere
+ gezichten</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>u&igrave;t, die ik niet ken, schoone tastbare
+ gezichten,</span><br />
+ Ik twijfel niet of de majesteit en schoonheid der wereld zijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verborgen in iedere iota der wereld,</span><br />
+ Ik twijfel niet of ik ben oneindig en het Universum is<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>oneindig, vergeefs tracht ik mij voor te stellen hoe
+ oneindig,</span><br />
+ Ik twijfel niet of de werelden en hun zonnestelsels snellen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>met een goddelijk doel zoo harmonisch door het ruim,
+ en</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dat ik eenmaal in staat zal zijn te doen als zij, en
+ m&egrave;&egrave;r</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dan zij,</span><br />
+ Ik twijfel niet of het tijdelijke heeft een duur van millioenen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>jaren,</span><br />
+ Ik twijfel niet of het binnenste heeft zijn binnenste en het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>buitenste zijn buitenste en het oogenlicht heeft een
+ ander</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>oogenlicht en het gehoor heeft een ander gehoor en
+ de</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>stem een andere stem,</span><br />
+ Ik twijfel niet of de dood van de jonge mannen, die zoo innig<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wordt beweend, heeft zijn levensbloei, en de dood
+ van</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>jonge vrouwen en de dood van kindertjes heeft
+ zijn</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>levensbloei,</span><br />
+ (Of denkt gij, dat het leven kan bloeien, en dat de dood, het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>doel des levens, niet zijn bloei heeft?)</span><br />
+ Ik twijfel niet of de wrakken in de zee ('t doet er niet toe<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>welke verschrikkingen zij gezien hebben, 't doet er
+ niet</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>toe wiens vrouw, kind, man, vader, vriend er ook mede
+ is</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>onder gegaan) bloeien d&agrave;&agrave;r, des levens
+ vol,</span><br />
+ Ik twijfel niet of wat daar ooit en ergens gebeurt, heeft in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>den samenhang der dingen zijn
+ levensbloei,</span><br />
+ Ik denk niet, dat Leven de bloeitijd is van het Al, van Tijd<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en Ruimte, maar ik geloof, dat Zalige Dood die
+ bloeitijd is.</span><br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page91" id="page91"></a>{91}</span> <br />
+ <br />
+ <br />
+ <h2>EEN STILLE GEDULDIGE SPIN</h2>
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ Een stille geduldige spin,<br />
+ Zag ik, waar zij op een kleinen vooruitspringenden hoek<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>alleen zat,</span><br />
+ En ik zag, hoe zij, om de ledige groote ruimte rond zich<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>heen te onderzoeken,</span><br />
+ Zich spinnende, spinnende, spinnende langzaam liet afzakken<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>aan onzichtbare draden,</span><br />
+ Die zij steeds effende, die zij onvermoeid verlengde.<br />
+ En gij, o mijn ziel, waar zijt gij,<br />
+ Omgeven, los, in matelooze oceanen van Ruimte,<br />
+ Eindeloos peinzend, wagend, spinnend zoekt gij de sferen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>om U er mee te verbinden,</span><br />
+ Tot de tijd, tot de brug, die gij behoeft, zal gelegd zijn, tot<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het slepende anker vasthoudt,</span><br />
+ Tot de herfstdraad, die gij uitlaat, ergens aan vastblijft,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>o ziel.</span><br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page92" id="page92"></a>{92}</span> <br />
+ <br />
+ <br />
+ <h2>AAN EEN, DIE SPOEDIG ZAL STERVEN</h2>
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ Te midden van alle anderen richt ik mij tot U: ik heb U iets<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>te zeggen,</span><br />
+ Gij zult sterven&mdash;Laat anderen U vertellen wat zij willen, ik<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zoek geen uitvluchten,</span><br />
+ Zonder genade zeg ik U de waarheid, want ik heb U lief, en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>daarom zeg ik, dat geen ontkomen U mogelijk
+ is.</span><br />
+ Zachtkens leg ik op U mijn rechterhand, als een liefkoozing<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voelt gij 't, Ik praat niet met U, ik buig mijn hoofd
+ zoo</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dicht over het Uwe, dat gij enkel mijn oogen
+ ziet.</span><br />
+ Rustig zit ik aan Uw zijde, ik blijf U trouw,<br />
+ Ik ben U meer dan verpleegster, meer dan verwant of buur,<br />
+ Ik ontbind U van alles en allen behalve van Uw eigen ziel,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Uw eeuwige ziel, Uw echte ik, dat zekerlijk den
+ dood</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ontkomt,</span><br />
+ Het lijk, dat gij achter zult laten, zal de droesem zijn van<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het echte goud Uwer ziel.</span><br />
+ Nu breekt de zon door de wolken, die gij den dood-zelf<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>waandet,</span><br />
+ Fiere gedachten vervullen U, vertrouwen vervult U, gij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>glimlacht,</span><br />
+ Gij vergeet, dat gij ziek zijt, zooals ik vergeet, dat gij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ziek zijt,</span><br />
+ Gij ziet Uw geneesmiddelen niet meer, gij let niet meer op<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Uw weenende vrienden, ik zit aan Uw
+ zijde,</span><br />
+ Anderen weer ik van U af, daar valt niet te weeklagen, daar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>is niemand te beklagen,</span><br />
+ Ik beklaag U niet, ik benijd U, want meer dan het geluk, dat<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wij kennen is U bereid.</span><br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page93" id="page93"></a>{93}</span> <br />
+ <br />
+ <br />
+ <h2>GEZICHTEN</h2>
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ 1.<br />
+ <br />
+ Drentelende door de straten of rijdende op den rijweg buiten,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>o wat al gezichten!</span><br />
+ Gezichten van vriendschap, stelligheid, borgtocht, lieflijkheid,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ideaal,</span><br />
+ Het gezicht van den toekomst-droomer, het overal welkome<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>alledaags-vriendelijke gezicht,</span><br />
+ Het gezicht van een die zingt, de indrukwekkende gezichten<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van natuurwetkenners, en van rechters met breede
+ jukbeenderen,</span><br />
+ Het gezicht van jagers en visschers met knobbels van opmerkzaamheid<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>boven de wenkbrauwen, de geschoren witte
+ gezichten</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van vrome burgers,</span><br />
+ De nobele, ongewone, verlangende, vragende kunstenaarsgezichten,<br />
+ Het leelijke gezicht, dat een majesteitelijke ziel soms bedekt,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het mooie gezicht van een, die verfoeid of veracht
+ wordt,</span><br />
+ De heilige gezichten van kleine kinderen, het lichtstralende<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gezicht van de moeder van vele kinderen,</span><br />
+ Het gezicht van een mignon, het gezicht van vereering,<br />
+ Het gezicht vaag als een droom, het gezicht streng als een<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>eeuwig verstijfde rots,</span><br />
+ Het gezicht ontdaan van zijn goed of zijn kwaad, het gezicht<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van den ontmande,</span><br />
+ Een wilde valk, zijn vleugels door den snoeier gekortwiekt.<br />
+ Een hengst, overgegeven aan riemen en mes van den snijder.<br />
+ Dus, drentelende door de straten of overstekende met de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>steeds heen en weer varende veerboot, gezichten en
+ gezichten</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en gezichten,</span><br />
+ Ik zie hen, klaag niet, en ben tevreden met allen.<br />
+ <br />
+ <br />
+ 2.<br />
+ <br />
+ Denkt gij, dat ik tevreden ben, zou kunnen zijn, indien ik<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page94" id="page94"></a>{94}</span> <span
+ style='margin-left: 1em;'>dacht, dat deze gezichten d'eindvorm des levens
+ waren?</span><br />
+ Dit gezicht is te jammerlijk om van een man te kunnen zijn,<br />
+ Een verworpen luis, die kruipend soebat om te leven,<br />
+ Een witgemuilde made, blij als zij in haar gat mag wegkruipen.<br />
+ Dit gezicht is een hondensnuit, snuffelend naar afval,<br />
+ Adders nestelen in dien muil, ik hoor de sissende bedreiging.<br />
+ Dit gezicht is mist, kouder dan de Poolzee,<br />
+ De slaperige en waggelende ijsbergen kreunen onder het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voortdrijven.</span><br />
+ Dit is een gezicht van bittere kruiden, d&agrave;t van een laxeermiddel:<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zij hebben geen etiket noodig,</span><br />
+ En nog meer van den apotheker: een gezicht van laudanum,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>caoutchouc, duveltjesdrek,</span><br />
+ Dit gezicht is een toeval: de sprakelooze tong uit een onmenschelijken<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>kreet,</span><br />
+ De aderen aan den nek zwellen op, de oogen rollen tot enkel<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>hun wit wordt gezien,</span><br />
+ De tanden knarsen, de handpalmen zijn opengereten door de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ingedrukte nagels,</span><br />
+ De man valt strijdende tegen zijn ziekte schuimbekkend<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>neer, terwijl zijn oogen staren.</span><br />
+ Dit gezicht is opgevreten van ongedierte en wormen,<br />
+ En dit is het mes van een moordenaar, half uit de schede.<br />
+ Dit gezicht is den doodgraver zijn vreeselijk loon schuldig,<br />
+ Een nooit-stille doodsklok wordt daarin geluid.<br />
+ <br />
+ <br />
+ 3.<br />
+ <br />
+ Gelaatstrekken van mijn evennaasten, wildet gij mij misleiden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in Uw kronkelenden doodendans?</span><br />
+ O, misleiden kunt gij mij niet!<br />
+ Ik zie Uw bochtigen nimmer afgebroken stoet,<br />
+ Ik zie beneden het oppervlak van Uw woeste en lage<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mommen.</span><br />
+ Vertrekt en verdraait Uw gezicht, zooveel gij wilt, tast met<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>het fijne voel-instituut van visschen of
+ ratten,</span><br />
+ Eenmaal zult gij zekerlijk Uw ware gezicht moeten toonen.<br />
+ <br />
+ Ik zag het gezicht van den smerigsten, slobberendsten idioot<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>in het gesticht,</span><br />
+ En ik wist tot mijn troost wat de doctors daar niet wisten,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page95" id="page95"></a>{95}</span> Ik kende de
+ krachten, die het denken van mijn broeder hadden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>verlamd en gebroken,</span><br />
+ En diezelfde krachten zullen eens het vuil voor het vervallen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>huis opruimen,</span><br />
+ En ik zal opnieuw uitzien, als wij twee geslachten verder zijn,<br />
+ Dan zal ik den echten huisheer ontmoeten, volkomen en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ongedeerd, elke atoom van hem zoo goed als een van
+ de</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mijne.</span><br />
+ <br />
+ <br />
+ 4.<br />
+ <br />
+ De Heer komt nader en steeds nader,<br />
+ Overal strijdende tegen de duisternis, de tragen meevoerende<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>met krachtigen arm.</span><br />
+ Uit dit gezicht dagen banieren en ruiterij op&mdash;O, heerlijk!<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Ik zie wat verschijnt,</span><br />
+ Ik zie de hooge mutsen van pioniers, ik zie de staven der<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>voorloopers ruim baan maken,</span><br />
+ Ik hoor het tromgeroffel der overwinning.<br />
+ Dit gezicht is een reddingsboot,<br />
+ Dit is het gebaarde gezicht, dat het bevel geeft, het ontleent<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gezag aan zich-zelf;</span><br />
+ Dit gezicht is een geurige vrucht, rijp om genoten te worden,<br />
+ Dit gezicht van een gezonden, eerlijken knaap is de belofte<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van al wat goed is.</span><br />
+ Deze gezichten getuigen of zij slapen of waken,<br />
+ Zij bewijzen hun afkomst van den Meester zelf.<br />
+ Het woord, dat ik sprak, kome in vervulling, niet &egrave;&egrave;n sluit<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ik uit&mdash;rood, wit, zwart, allen zijn
+ goddelijk,</span><br />
+ In elk huis is het Ovum, na duizenden jaren zal het bewezen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>worden.</span><br />
+ Vlekken of barsten in de vensters schrikken mij niet af,<br />
+ Verheven en volkomen menschen staan daar achter, en wenken<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mij toe,</span><br />
+ Ik hoor de belofte en heb tijd om te wachten.<br />
+ Dit is het gezicht van een volbloeide lelie,<br />
+ Zij spreekt tot den hinkenden man dicht aan het tuinhek,<br />
+ <i>Kom hier</i>, roept zij blozend, <i>kom heel dicht bij me, hinkende<br />
+ man,</i><br />
+ <i>Blijf naast mij staan tot ik zoo hoog ik maar kan tegen U kan<br />
+ aanleunen,</i><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page96" id="page96"></a>{96}</span> <i>Vervul mij met
+ witten honig, buig U over mij heen,</i><br />
+ <i>Beroer mij met Uw baard, beroer mij aan borst en schouders.</i><br />
+ <br />
+ <br />
+ 5.<br />
+ <br />
+ Het oude gezicht van de moeder van vele kinderen,<br />
+ Stil! Nu is 't mij zeer liefelijk.<br />
+ Laag en laat is de rook op den Eersten-dagmorgen,<br />
+ Hij hangt vlak boven de boomen-rijen aan de schuttingen,<br />
+ Hij hangt dun bij de sassafras en de wilde kers, en in de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>katstruiken omlaag.</span><br />
+ Ik zag de rijke dames prachtig gekleed op de soir&eacute;e,<br />
+ Ik hoorde wat de zangers zoo lang zongen,<br />
+ Leerde wie in karmozijne jeugd opkwam uit het witte schuim<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en het waterblauw.</span><br />
+ Zie een vrouw!<br />
+ Haar gezicht komt half uit haar kwaker-muts, haar gezicht<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>is reiner en schooner dan de hemel.</span><br />
+ Zij zit in een armstoel onder de beschaduwde deur van de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>boerderij,</span><br />
+ De zon streelt haar oude witte hoofd,<br />
+ Haar ruim gewaad is van roomkleurig linnen,<br />
+ Haar kleinzonen teelden het vlas en haar kleindochters<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>sponnen 't met het rokken en het wiel.</span><br />
+ Het melodieuze karakter der aarde,<br />
+ Het einde waar voorbij het denken niet kan gaan, en ook niet<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wenscht te gaan,</span><br />
+ De gerechtvaardigde moeder der menschen.<br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page97" id="page97"></a>{97}</span> <br />
+ <h2>LIED VAN ZONSONDERGANG</h2>
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ Pracht van den vallenden dag, die mij verheft en vervult,<br />
+ Uur van profetische kracht, uur dat het verleden doet herleven,<br />
+ Het leven stijgt op in mijn keel, U, goddelijke middenmensch,<br />
+ U, aarde en leven, zal ik bezingen tot den laatsten zonnegloor.<br />
+ <br />
+ Open mond mijner ziel, die blijheid uit,<br />
+ Oogen mijner ziel, die volmaaktheid zien,<br />
+ Mijn grashalmen, die de dingen des levens trouwelijk roemen,<br />
+ En de triumf der dingen des levens bevestigen.<br />
+ <br />
+ Schoon iedereen!<br />
+ Schoon, wat wij Ruimte noemen, sfeer van ongetelde geesten,<br />
+ Schoon het voortbrengings-mysterie van het Zijn zelfs in het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>onnaspeurlijke insect,</span><br />
+ Schoon het vermogen der spraak, de zinnen, het lijf,<br />
+ Schoon het verdwijnende licht, schoon de bleeke weerglans<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>der nieuwe maan aan den Westerhemel,</span><br />
+ Schoon wat ik ook zie of hoor of voel tot het einde.<br />
+ <br />
+ Grootheid, in alles,<br />
+ In de voldoening en de zekerheid der dieren,<br />
+ In den jaarlijkschen terugkeer der seizoenen,<br />
+ In de vreugden der jonkheid,<br />
+ In de kracht en den bloei des mannelijken levens,<br />
+ In de grandeur en de uitgelezenheid van den ouderdom,<br />
+ In het heerlijke uitzien op den Dood.<br />
+ Wonderbaarlijk, het heengaan!<br />
+ Wonderbaarlijk, het leven!<br />
+ Het hart, de drijfkracht van 't overal-gelijke en onschuldige<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>bloed!</span><br />
+ Hoe liefelijk, de lucht te ademen!<br />
+ Te spreken&mdash;te gaan&mdash;iets met de hand aan te vatten!<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page98" id="page98"></a>{98}</span> Zich voor te
+ bereiden op den slaap, op het naar bed gaan,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>neer te zien op mijn rooskleurig lijf!</span><br />
+ Bewustzijn te bezitten van dit lijf, zoo voldaan, zoo grootsch!<br />
+ Deze ongelooflijke God te zijn, die ik ben!<br />
+ Te hebben gewandeld onder andere Goden, deze mannen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en vrouwen, die ik liefheb.</span><br />
+ Wonderbaarlijk, hoe ik U en mij-zelf roem!<br />
+ Hoe mijn gedachten zachtkens spelen over de dingen, die ik<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zie om mij heen!</span><br />
+ Hoe de aarde op haar baan voort en voort schiet! Hoe de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zon, maan, sterren voort en voort schieten op hun
+ baan!</span><br />
+ Hoe het water wegsnelt en zingt! (Daar is leven overal en in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>alles!)</span><br />
+ Hoe de boomen oprijzen en opstaan met sterke stammen, met<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>takken en bladeren!</span><br />
+ (Daar is meer dan wij zien in elk dier boomen, daar is een<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>levende ziel!)</span><br />
+ O wonder van alle dingen&mdash;wonder van het kleinste atoom<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zelfs!</span><br />
+ O spiritualiteit der dingen!<br />
+ O levensaccoord, dat lieflijk vloeit door menschengeslachten,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en nu mij en Amerika bezielt!</span><br />
+ Ik voel Uw sterke trilling, doe haar uit mij vloeien, en blijde<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van mij uitgaan in anderen.</span><br />
+ Ik ook bezing de zon, in opkomst of ter noen, of, gelijk nu, in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>haar ondergaan,</span><br />
+ Ik ook weerklop het brein en de schoonheid der aarde, en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van heel het leven der aarde,</span><br />
+ Ik heb ook den onweerstaanbaren drang gevoeld van mijn<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Ik-heid.</span><br />
+ <br />
+ Toen ik den Missisippi afdreef,<br />
+ Toen mijn gang ging over de prairi&euml;n,<br />
+ Toen ik volop leefde, toen ik uitkeek door mijn vensters,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>deze oogen,</span><br />
+ Toen ik uitging in den morgen, toen ik het licht in het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Oosten zag doorbreken,</span><br />
+ Toen ik baadde aan het strand der Oosterzee en dan weer<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>aan het strand der Westerzee,</span><br />
+ Toen ik zwierf in de straten van Chicago, diep-in-'t-land, of<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>waar ik ook omzwierf in de straten,</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page99" id="page99"></a>{99}</span> Of steden, of
+ zwijgende wouden, of zelfs midden in het<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>schouwspel van oorlog,</span><br />
+ Waar ik ook was, steeds heb ik mij vervuld van tevredenheid<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en overwinning.</span><br />
+ <br />
+ Tot het einde bezing ik het twee-een-zijn, nieuw of oud,<br />
+ Ik bezing het eindeloos einde der dingen,<br />
+ Ik zeg de natuur blijft, licht blijft,<br />
+ Wat ik bezing, bezing ik met bezielende stem,<br />
+ Want niet &eacute;&eacute;n onvolmaaktheid zie ik in gansch het Heelal,<br />
+ En ik zie aan het Einde niet eenig ding, niet eenige uitkomst,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>die treuren doet in het Heelal.</span><br />
+ <br />
+ O, ondergaande zon! hoewel Uw tijd is gekomen,<br />
+ Blijf ik voortgaan onder U te zingen, en zoo anderen niet, ik<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zing in onverzwakte aanbidding voor U!</span><br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page100" id="page100"></a>{100}</span> <br />
+ <br />
+ <br />
+ <h2>TOT WEERZIENS!</h2>
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ Om te besluiten kondig ik aan wat na mij komt.<br />
+ Ik herinner U, dat ik, voor dit boek tot leven kwam, heb<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>gezegd,</span><br />
+ Ik zou mijn stem blijde en krachtig doen getuigen, dat er<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>volmaaktheid is in alles.</span><br />
+ Wanneer Amerika volbrengt wat beloofd is,<br />
+ Wanneer door deze Staten honderd-millioen voortreffelijke<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>menschen gaan,</span><br />
+ Wanneer de overigen voor hen ter zijde gaan en voor hen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>leven,</span><br />
+ Wanneer de kinderen van de volmaakte moeders bewijzen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wat Amerika is,</span><br />
+ Dan komt voor mij en het mijne d'echte blijdschap.<br />
+ <br />
+ Ik ben doorgedrongen sterk in mijn eigen recht,<br />
+ Ik heb lijf en ziel, vrede en oorlog bezongen, en de zangen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>van leven en dood doen hooren,</span><br />
+ En de zangen van geboorte, en laten zien dat daar vele geboorten<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijn.</span><br />
+ Ik heb mijn leer opengelegd voor ieder, met vasten tred ben<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ik het leven doorgegaan;</span><br />
+ Terwijl mijn levensvreugde nu volmaakt is, fluister ik: <i>Tot</i><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'><i>weerziens!</i></span><br />
+ En neem de hand van de jonge vrouw en de hand van den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>jongen man voor den laatsten keer.</span><br />
+ <br />
+ Ik verkondig de opkomst van natuurlijke menschen,<br />
+ Ik verkondig de triomfantelijke rechtvaardigheid,<br />
+ Ik verkondig ongedeerde vrijheid en gelijkheid,<br />
+ Ik verkondig de rechtvaardiging van oprechtheid en de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>rechtvaardiging van zelfbewustheid,</span><br />
+ Ik verkondig, dat de identiteit dezer Staten een enkele<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>identiteit is,</span><br />
+ Ik verkondig, dat de Unie steeds vaster en onverbrekelijker<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>wordt,</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page101" id="page101"></a>{101}</span> Ik verkondig
+ zooveel heerlijkheid en zooveel Majesteit, dat<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>al wat daar voorheen schoon was op aarde er bij
+ verbleekt.</span><br />
+ <br />
+ Ik verkondig verknochtheid, ik zeg: zij zal eindeloos en onoplosbaar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijn,</span><br />
+ Ik zeg: gij zult den vriend vinden naar wien gij gezocht hebt.<br />
+ <br />
+ Ik verkondig de komst van een man of een vrouw, misschien<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zijt gij dat <i>(Tot ziens dan!)</i></span><br />
+ Ik verkondig den grooten Mensch, vloeizaam als de Natuur,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>kuisch, liefdevol, deelnemend,
+ welgewapend.</span><br />
+ <br />
+ Ik verkondig een leven, dat overvloedig, vurig, goddelijk,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>stoutmoedig zal zijn,</span><br />
+ Ik verkondig het Einde, dat lichtvol en blijde zich zal passen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>aan den overgang.</span><br />
+ <br />
+ Ik verkondig myriaden van jeugd, schoonheid, kracht en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>lieflijk bloed,</span><br />
+ Ik verkondig een geslacht van heerlijke en wijze grijsheid.<br />
+ <br />
+ O geweldiger en heviger&mdash;<i>(Tot ziens!)</i><br />
+ O myriaden, die te dicht mij omgeeft,<br />
+ Ik voorzie te veel, ik zie de goddelijke toekomst helderder<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>dan ooit te voren,</span><br />
+ Dit is, geloof ik, de helderziendheid van het sterven.<br />
+ <br />
+ Spoed U dan, o stem, klink op voor 't laatst,<br />
+ Groet, groet nog eens het licht, galm nog eens den ouden<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>kreet uit.</span><br />
+ <br />
+ Bezield schalt mijn roep, het luchtruim is mijn,<br />
+ Ik zie om mij heen vrijelijk, neem wat ik zie in mij op,<br />
+ Snel voorwaarts, maar nu een wijl afgestegen,<br />
+ Vreemd klinkend nieuws breng ik,<br />
+ Gloeiende vonken, hemelsche zaden werp ik neer in den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>droesem,</span><br />
+ Ik zelf, onkundig, vervul mijn opdracht, en verlies nooit den<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>moed van het Waarom?</span><br />
+ En den groei en den bloei van het zaad laat ik over aan<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>geslacht na geslacht,</span><br />
+ <span class="pagenum"><a name="page102" id="page102"></a>{102}</span> Aan troepen,
+ die in den strijd-zelf opkomen, zij zullen de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>taak, die ik opgelegd heb, volbrengen,</span><br />
+ Aan vrouwen vermaak ik enkele fluisteringen van mijn Ikheid,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>haar liefde verklaar ik mij duidelijker,</span><br />
+ Aan jonge mannen geef ik de vragen des levens&mdash;geen<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zwetser, ik&mdash;en beproef de kracht van hun
+ brein,</span><br />
+ Zoo ga ik voort, korten tijd sprekende, zichtbaar, vol tegenstrijdigheid,<br />
+ Hierna een welluidende echo, waar gretig naar zal geluisterd<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>worden (sterven maakt mij waarlijk
+ onsterflijk)</span><br />
+ Het beste van mijn leven, wanneer ik niet langer zichtbaar<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zal zijn, en waartoe ik mij onophoudelijk heb
+ voorbereid.</span><br />
+ <br />
+ Wat dan nog meer, dat ik draal en wijl en voortkruip met<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ongesloten mond?</span><br />
+ Is er wel eenig beslissend vaarwel?<br />
+ <br />
+ Mijn zangen zijn hiermee ge&euml;indigd, ik laat hen na,<br />
+ Van achter het scherm, dat mij verborgen hield, kom ik nu<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>naar voren, en ga regelrecht op U toe.</span><br />
+ <br />
+ Camerado, dit is geen boek,<br />
+ Wie het aanraakt, raakt een mensch aan,<br />
+ (Is 't nacht? Zijn wij hier tezamen alleen?)<br />
+ Ik ben 't, dien gij vasthoudt en die U vasthoudt,<br />
+ Ik snel uit deze bladeren in Uw armen&mdash;de Dood roept<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mij weg.</span><br />
+ <br />
+ O, hoe Uw handen mij verzaligen,<br />
+ Uw adem omringt mij als morgendauw, Uw hartslag zingt in<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>mijne ooren, en doet mij sluimeren,</span><br />
+ Van hoofd tot voeten is 't mij lieflijk,<br />
+ Is 't mij wel&mdash;genoeg!<br />
+ <br />
+ Genoeg van den wellust der toekomstmaking, toekomst plotseling<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>en geheim,</span><br />
+ Genoeg, o wegglijdend heden&mdash;genoeg, o herinnerd verleden.<br />
+ <br />
+ Lieve vriend, wie gij ook zijt, ontvang deze kus,<br />
+ In 't bijzonder U kus ik, vergeet mij niet,<br />
+ <span class="pagenum"><a name="page103" id="page103"></a>{103}</span> Ik voel mij als
+ een, die zijn dagwerk gedaan heeft, en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>moede is,</span><br />
+ Ik ontvang nu opnieuw den heiligen geest van den Overgang,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>uit mijn mensch-gewordenheid vaar ik op, heenwaarts,
+ waar</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>anderen mij zekerlijk wachten,</span><br />
+ Een ongekende Sfeer, werkelijker nog dan ik waande, onmiddellijker<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>nog, schiet oproepende dageraadstralen door
+ mij</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>heen. <i>Tot ziens!</i></span><br />
+ Herinner U mijn woorden: ik kan terug komen,<br />
+ Ik heb U lief, ik ga uit van de stof,<br />
+ Ik ben als een ontlichaamde, het is de Dood, het is de Overwinning.<br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page104" id="page104"></a>{104}</span> <br />
+ <br />
+ <br />
+ <h2>VAARWEL DAN, FANCY!</h2>
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ Vaarwel dan, Fancy!<br />
+ Voortaan zij God met U, lieve droom, lieve lief!<br />
+ Ik ga heen, waarheen weet ik niet,<br />
+ Noch wat mijn lot zij, noch of ik U ooit terug zal zien,<br />
+ Vaarwel dus, mijn zoete droom, mijn Fancy.<br />
+ <br />
+ Toch, voor 't laatst&mdash;laat m'een oogenblik nog terugzien;<br />
+ Langzamer en zwakker tikt in mij de klok,<br />
+ Exit, het vallen van den nacht, spoedig zal het hart zwijgen.<br />
+ <br />
+ Langen tijd hebben wij te zamen geleefd, te zamen liefgehad,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>te zamen de vreugde des levens genoten;</span><br />
+ O Heerlijkheid!&mdash;Nu is de scheiding daar&mdash;Vaarwel dus,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>Fancy.</span><br />
+ <br />
+ Maar niet te haastig toch,<br />
+ Ja waarlijk, langen tijd was ons leven &egrave;&egrave;n, ons slapen en<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>ontwaken &egrave;&egrave;n, wij zijn samengevloeid
+ tot &egrave;&egrave;n, in waarheid</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>vermengeld tot &egrave;&egrave;n;</span><br />
+ Dus indien sterven moet zijn, sterven wij te zamen, ja, &egrave;&egrave;n<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>zullen wij blijven,</span><br />
+ Indien wij ergens heengaan, zullen wij er samen heengaan,<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>om samen het onbekende te gemoet te
+ gaan,</span><br />
+ Misschien zullen wij een nog schooner, een nog blijder leven<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>leven, misschien zullen wij iets leeren,</span><br />
+ Misschien zijt gij-zelf de onsterflijkheid wel, en leidt gij mij<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>nu op om het Lied van onsterflijke schoonheid te
+ zingen</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>(Wie weet?)</span><br />
+ Misschien zijt gij 't zelf, die de banden, welke ons aan de<br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>aarde hechten, loswikkelt, ongeduldig om Uw
+ ballingschap</span><br />
+ <span style='margin-left: 1em;'>te ontvlieden&mdash;dan, nu voor 't
+ laatst:</span><br />
+ Vaarwel&mdash;en wees gezegend, Fancy!<br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <br />
+ <span class="pagenum"><a name="page105" id="page105"></a>{105}</span>
+ <h2>INHOUD</h2>
+ <br />
+ <br />
+
+ <table align='left' border='0' cellpadding='5' cellspacing='1'
+ summary='table of contents'>
+ <tr>
+ <th align='left' width="80%">&nbsp;</th>
+ <th align='left' width="20%">Bladz.</th>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>INLEIDING</td>
+ <td align='left'><a href='#vii'>VII</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>Uit: INSCRIPTIES:</td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>Mijn lied is voor het
+ Ik</span></td>
+ <td align='left'><a href='#page1'>1</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>Toen ik het boek gelezen
+ had</span></td>
+ <td align='left'><a href='#page1'>1</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>Werpt voor mij niet uw deuren
+ dicht</span></td>
+ <td align='left'><a href='#page1'>1</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>VAN PAUMANOK UIT (fragmenten)</td>
+ <td align='left'><a href='#page3'>3</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>Uit: HET LIED VAN MIJN EIGEN IK</td>
+ <td align='left'><a href='#page12'>12</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>Uit: ADAMSKINDEREN:</td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>Een uur van woest
+ genot</span></td>
+ <td align='left'><a href='#page29'>29</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>Oer-momenten</span></td>
+ <td align='left'><a href='#page30'>30</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>Uit: CALAMUS:</td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>Op onbetreden paden</span></td>
+ <td align='left'><a href="#page31">31</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>Wie gij ook zijt die mij nu
+ vasthoudt</span></td>
+ <td align='left'><a href="#page32">32</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>Niet enkel in wat ik mij van de
+ borst werp</span></td>
+ <td align='left'><a href="#page33">33</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>De vreeselijke twijfel van den
+ schijn</span></td>
+ <td align='left'><a href="#page34">34</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>Gij die getuigen zult in de
+ volgende eeuwen</span></td>
+ <td align='left'><a href="#page35">35</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>Toen ik den avondstond
+ hoorde</span></td>
+ <td align='left'><a href="#page36">36</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>Vind ik in u opnieuw een hart
+ dat zich door mij</span></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>voelt aangetrokken?</span></td>
+ <td align='left'><a href="#page36">36</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>Ik zag in Louisiana een
+ levenseik</span></td>
+ <td align='left'><a href="#page37">37</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>Aan een vreemde</span></td>
+ <td align='left'><a href="#page38">38</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>Ik hoor daar werd tegen mij
+ getuigd</span></td>
+ <td align='left'><a href="#page38">38</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>Als ik eens naga wat roem
+ is</span></td>
+ <td align='left'><a href="#page39">39</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'><span style='margin-left: 1em;'>Soms, in mijn liefde</span></td>
+ <td align='left'><a href="#page39">39</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>Uit: HET LIED VAN DEN OPEN HEIRWEG</td>
+ <td align='left'><a href="#page40">40</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>Uit: OVER NAAR BROOKLYN MET DE VEERBOOT</td>
+ <td align='left'><a href="#page49">49</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>Uit: LIED VAN DE BREEDE BIJL</td>
+ <td align='left'><a href="#page55">55</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>Uit: HET TENTOONSTELLINGSLIED</td>
+ <td align='left'><a href="#page58">58</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>Uit: EEN LIED VOOR DEN ARBEID</td>
+ <td align='left'><a href="#page64">64</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>Uit: LIED VAN DE WENTELENDE AARDE</td>
+ <td align='left'><a href="#page70">70</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>LIED DES HEELALS</td>
+ <td align='left'><a href="#page75">75</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>PIONIERS! O PIONIERS</td>
+ <td align='left'><a href="#page78">78</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>AAN U</td>
+ <td align='left'><a href="#page83">83</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>TERWIJL IK WEGDREEF MET DE EB VAN</td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>'s LEVENS OCEAAN</td>
+ <td align='left'><a href="#page86">86</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>ZEKERHEID</td>
+ <td align='left'><a href="#page90">90</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>EEN STILLE GEDULDIGE SPIN</td>
+ <td align='left'><a href="#page91">91</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>AAN EEN, DIE SPOEDIG ZAL STERVEN</td>
+ <td align='left'><a href="#page92">92</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>GEZICHTEN</td>
+ <td align='left'><a href="#page93">93</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>LIED VAN ZONSONDERGANG</td>
+ <td align='left'><a href='#page97'>97</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>TOT WEERZIENS!</td>
+ <td align='left'><a href='#page100'>100</a></td>
+ </tr>
+ <tr>
+ <td align='left'>VAARWEL DAN, FANCY!</td>
+ <td align='left'><a href='#page104'>104</a></td>
+ </tr>
+ </table>
+
+ <div>*** END OF THE PROJECT GUTENBERG EBOOK 14281 ***</div>
+</body>
+</html>
+
+