summaryrefslogtreecommitdiff
path: root/76779-h
diff options
context:
space:
mode:
authorpgww <pgww@lists.pglaf.org>2025-08-31 10:22:02 -0700
committerpgww <pgww@lists.pglaf.org>2025-08-31 10:22:02 -0700
commitee22c1ee5a0119639ced5b492ec42ecd0347ab03 (patch)
tree1b63d68e73ebcfba00514e95b741600259ecf3f7 /76779-h
Update for 76779HEADmain
Diffstat (limited to '76779-h')
-rw-r--r--76779-h/76779-h.htm6582
-rw-r--r--76779-h/images/back.jpgbin0 -> 339163 bytes
-rw-r--r--76779-h/images/front.jpgbin0 -> 341054 bytes
-rw-r--r--76779-h/images/spine.jpgbin0 -> 57578 bytes
-rw-r--r--76779-h/images/titlepage.pngbin0 -> 40431 bytes
5 files changed, 6582 insertions, 0 deletions
diff --git a/76779-h/76779-h.htm b/76779-h/76779-h.htm
new file mode 100644
index 0000000..0e9577d
--- /dev/null
+++ b/76779-h/76779-h.htm
@@ -0,0 +1,6582 @@
+<!DOCTYPE HTML>
+<!-- This HTML file has been automatically generated from an XML source on 2025-08-31T16:43:56Z using SAXON HE 9.9.1.8 . -->
+<html lang="nl">
+<head>
+<title>Malle gevallen | Project Gutenberg</title>
+<meta charset="utf-8">
+<meta name="generator" content="tei2html.xsl, see https://github.com/jhellingman/tei2html">
+<meta name="author" content="Hans Martin (1886–1964)">
+<link rel="coverpage" href="images/front.jpg">
+<link rel="icon" href="images/front.jpg" type="image/x-cover">
+<meta name="DC.Title" content="Malle gevallen: een kluchtig verhaal">
+<meta name="DC.Creator" content="Hans Martin (1886–1964)">
+<meta name="DC.Language" content="nl-1900">
+<meta name="DC.Format" content="text/html">
+<meta name="DC.Publisher" content="Project Gutenberg">
+<style> /* <![CDATA[ */
+html {
+line-height: 1.3;
+}
+body {
+margin: 0;
+}
+main {
+display: block;
+}
+h1 {
+font-size: 2em;
+margin: 0.67em 0;
+}
+hr {
+height: 0;
+overflow: visible;
+}
+pre {
+font-family: monospace;
+font-size: 1em;
+}
+a {
+background-color: transparent;
+}
+abbr[title] {
+border-bottom: none;
+text-decoration: underline;
+}
+b, strong {
+font-weight: bolder;
+}
+code, kbd, samp {
+font-family: monospace;
+font-size: 1em;
+}
+small {
+font-size: 80%;
+}
+sub, sup {
+font-size: 67%;
+line-height: 0;
+position: relative;
+vertical-align: baseline;
+}
+sub {
+bottom: -0.25em;
+}
+sup {
+top: -0.5em;
+}
+img {
+border-style: none;
+}
+body {
+font-family: serif;
+font-size: 100%;
+text-align: left;
+margin-top: 2.4em;
+}
+div.front, div.body {
+margin-bottom: 7.2em;
+}
+div.back {
+margin-bottom: 2.4em;
+}
+.div0 {
+margin-top: 7.2em;
+margin-bottom: 7.2em;
+}
+.div1 {
+margin-top: 5.6em;
+margin-bottom: 5.6em;
+}
+.div2 {
+margin-top: 4.8em;
+margin-bottom: 4.8em;
+}
+.div3 {
+margin-top: 3.6em;
+margin-bottom: 3.6em;
+}
+.div4 {
+margin-top: 2.4em;
+margin-bottom: 2.4em;
+}
+.div5, .div6, .div7 {
+margin-top: 1.44em;
+margin-bottom: 1.44em;
+}
+.div0:last-child, .div1:last-child, .div2:last-child, .div3:last-child,
+.div4:last-child, .div5:last-child, .div6:last-child, .div7:last-child {
+margin-bottom: 0;
+}
+blockquote div.front, blockquote div.body, blockquote div.back {
+margin-top: 0;
+margin-bottom: 0;
+}
+.divBody .div1:first-child, .divBody .div2:first-child, .divBody .div3:first-child, .divBody .div4:first-child,
+.divBody .div5:first-child, .divBody .div6:first-child, .divBody .div7:first-child {
+margin-top: 0;
+}
+h1, h2, h3, h4, h5, h6, .h1, .h2, .h3, .h4, .h5, .h6 {
+clear: both;
+font-style: normal;
+text-transform: none;
+}
+h3, .h3 {
+font-size: 1.2em;
+}
+h3.label {
+font-size: 1em;
+margin-bottom: 0;
+}
+h4, .h4 {
+font-size: 1em;
+}
+.alignleft {
+text-align: left;
+}
+.alignright {
+text-align: right;
+}
+.alignblock {
+text-align: justify;
+}
+p.tb, hr.tb, .par.tb, li.tb {
+margin: 1.6em auto;
+text-align: center;
+}
+p.argument, p.note, p.tocArgument, .par.argument, .par.note, .par.tocArgument {
+font-size: 0.9em;
+text-indent: 0;
+}
+p.argument, p.tocArgument, .par.argument, .par.tocArgument {
+margin: 1.58em 10%;
+}
+.opener, .address {
+margin-top: 1.6em;
+margin-bottom: 1.6em;
+}
+.addrline {
+margin-top: 0;
+margin-bottom: 0;
+}
+.dateline {
+margin-top: 1.6em;
+margin-bottom: 1.6em;
+text-align: right;
+}
+.salute {
+margin-top: 1.6em;
+margin-left: 3.58em;
+text-indent: -2em;
+}
+.signed {
+margin-top: 1.6em;
+margin-left: 3.58em;
+text-indent: -2em;
+}
+.epigraph {
+font-size: 0.9em;
+width: 60%;
+margin-left: auto;
+}
+.epigraph span.bibl {
+display: block;
+text-align: right;
+}
+.trailer {
+clear: both;
+margin-top: 3.6em;
+}
+span.abbr, abbr {
+white-space: nowrap;
+}
+span.parNum {
+font-weight: bold;
+}
+span.corr, span.gap {
+border-bottom: 1px dotted red;
+}
+span.num, span.trans {
+border-bottom: 1px dotted gray;
+}
+span.measure {
+border-bottom: 1px dotted green;
+}
+.ex {
+letter-spacing: 0.2em;
+}
+.sc {
+font-variant: small-caps;
+}
+.asc {
+font-variant: small-caps;
+text-transform: lowercase;
+}
+.uc {
+text-transform: uppercase;
+}
+.tt {
+font-family: monospace;
+}
+.underline {
+text-decoration: underline;
+}
+.overline, .overtilde {
+text-decoration: overline;
+}
+.rm {
+font-style: normal;
+}
+.red {
+color: red;
+}
+hr {
+clear: both;
+border: none;
+border-bottom: 1px solid black;
+width: 45%;
+margin-left: auto;
+margin-right: auto;
+margin-top: 1em;
+text-align: center;
+}
+hr.dotted {
+border-bottom: 2px dotted black;
+}
+hr.dashed {
+border-bottom: 2px dashed black;
+}
+.aligncenter {
+text-align: center;
+}
+h1, h2, .h1, .h2 {
+font-size: 1.44em;
+line-height: 1.5;
+}
+h1.label, h2.label {
+font-size: 1.2em;
+margin-bottom: 0;
+}
+h5, h6 {
+font-size: 1em;
+font-style: italic;
+}
+p, .par {
+text-indent: 0;
+}
+p.firstlinecaps:first-line, .par.firstlinecaps:first-line {
+text-transform: uppercase;
+}
+.hangq {
+text-indent: -0.32em;
+}
+.hangqq {
+text-indent: -0.42em;
+}
+.hangqqq {
+text-indent: -0.84em;
+}
+p.dropcap:first-letter, .par.dropcap:first-letter {
+float: left;
+clear: left;
+margin: 0 0.05em 0 0;
+padding: 0;
+line-height: 0.8;
+font-size: 420%;
+vertical-align: super;
+}
+blockquote, p.quote, div.blockquote, div.argument, .par.quote {
+font-size: 0.9em;
+margin: 1.58em 5%;
+}
+.pageNum a, a.noteRef:hover, a.pseudoNoteRef:hover, a.hidden:hover, a.hidden {
+text-decoration: none;
+}
+.advertisement, .advertisements {
+background-color: #FFFEE0;
+border: black 1px dotted;
+color: #000;
+margin: 2em 5%;
+padding: 1em;
+}
+span.accent {
+display: inline-block;
+text-align: center;
+}
+span.accent, span.accent span.top, span.accent span.base {
+line-height: 0.40em;
+}
+span.accent span.top {
+font-weight: bold;
+font-size: 5pt;
+}
+span.accent span.base {
+display: block;
+}
+.footnotes .body, .footnotes .div1 {
+padding: 0;
+}
+.fnarrow {
+color: #AAAAAA;
+font-weight: bold;
+text-decoration: none;
+}
+.fnarrow:hover, .fnreturn:hover {
+color: #660000;
+}
+.fnreturn {
+color: #AAAAAA;
+font-size: 80%;
+font-weight: bold;
+text-decoration: none;
+vertical-align: 0.25em;
+}
+a {
+text-decoration: none;
+}
+a:hover {
+text-decoration: underline;
+background-color: #e9f5ff;
+}
+a.noteRef, a.pseudoNoteRef {
+font-size: 67%;
+vertical-align: super;
+text-decoration: none;
+margin-left: 0.1em;
+}
+.externalUrl {
+font-size: small;
+font-family: monospace;
+color: gray;
+}
+.displayfootnote {
+display: none;
+}
+div.footnotes {
+font-size: 80%;
+margin-top: 1em;
+padding: 0;
+}
+hr.fnsep {
+margin-left: 0;
+margin-right: 0;
+text-align: left;
+width: 25%;
+}
+p.footnote, .par.footnote {
+margin-bottom: 0.5em;
+margin-top: 0.5em;
+}
+p.footnote .fnlabel, .par.footnote .fnlabel {
+float: left;
+margin-left: -0.1em;
+min-width: 1.0em;
+padding-right: 0.4em;
+}
+.apparatusnote {
+text-decoration: none;
+}
+.apparatusnote:target, .fndiv:target {
+background-color: #eaf3ff;
+}
+table.tocList {
+width: 100%;
+margin-left: auto;
+margin-right: auto;
+border-width: 0;
+border-collapse: collapse;
+}
+td.tocText {
+padding-top: 2em;
+padding-bottom: 1em;
+}
+td.tocPageNum, td.tocDivNum {
+text-align: right;
+min-width: 10%;
+border-width: 0;
+white-space: nowrap;
+}
+td.tocDivNum {
+padding-left: 0;
+padding-right: 0.5em;
+vertical-align: top;
+}
+td.tocPageNum {
+padding-left: 0.5em;
+padding-right: 0;
+vertical-align: bottom;
+}
+td.tocDivTitle {
+width: auto;
+}
+p.tocPart, .par.tocPart {
+margin: 1.58em 0;
+font-variant: small-caps;
+}
+p.tocChapter, .par.tocChapter {
+margin: 1.58em 0;
+}
+p.tocSection, .par.tocSection {
+margin: 0.7em 5%;
+}
+table.tocList td {
+vertical-align: top;
+}
+table.tocList td.tocPageNum {
+vertical-align: bottom;
+}
+table.inner {
+display: inline-table;
+border-collapse: collapse;
+width: 100%;
+}
+td.itemNum {
+text-align: right;
+min-width: 5%;
+padding-right: 0.8em;
+}
+td.innerContainer {
+padding: 0;
+margin: 0;
+}
+.index {
+font-size: 80%;
+}
+.index p {
+text-indent: -1em;
+margin-left: 1em;
+}
+.indexToc {
+text-align: center;
+}
+.transcriberNote {
+background-color: #DDE;
+border: black 1px dotted;
+color: #000;
+font-family: sans-serif;
+font-size: 80%;
+margin: 2em 5%;
+padding: 1em;
+}
+.missingTarget {
+text-decoration: line-through;
+color: red;
+}
+.correctionTable {
+width: 75%;
+}
+.width20 {
+width: 20%;
+}
+.width40 {
+width: 40%;
+}
+p.smallprint, li.smallprint, .par.smallprint {
+color: #666666;
+font-size: 80%;
+}
+span.musictime {
+vertical-align: middle;
+display: inline-block;
+text-align: center;
+}
+span.musictime, span.musictime span.top, span.musictime span.bottom {
+padding: 1px 0.5px;
+font-size: xx-small;
+font-weight: bold;
+line-height: 0.7em;
+}
+span.musictime span.bottom {
+display: block;
+}
+audio {
+height: 20px;
+margin-left: 0.5em;
+margin-right: 0.5em;
+}
+ul {
+list-style-type: none;
+}
+.splitListTable {
+margin-left: 0;
+}
+.splitListTable td {
+vertical-align: top;
+}
+.numberedItem {
+text-indent: -3em;
+margin-left: 3em;
+}
+.numberedItem .itemNumber {
+float: left;
+position: relative;
+left: -3.5em;
+width: 3em;
+display: inline-block;
+text-align: right;
+}
+.itemGroupTable {
+border-collapse: collapse;
+margin-left: 0;
+}
+.itemGroupTable td {
+padding: 0;
+margin: 0;
+vertical-align: middle;
+}
+.itemGroupBrace {
+padding: 0 0.5em !important;
+}
+.titlePage {
+border: #DDDDDD 2px solid;
+margin: 3em 0 7em;
+padding: 5em 10% 6em;
+text-align: center;
+}
+.titlePage .docTitle {
+line-height: 1.7;
+margin: 2em 0;
+font-weight: bold;
+}
+.titlePage .docTitle .mainTitle {
+font-size: 1.8em;
+font-weight: inherit;
+font-variant: inherit;
+line-height: inherit;
+}
+.titlePage .docTitle .subTitle,
+.titlePage .docTitle .seriesTitle,
+.titlePage .docTitle .volumeTitle {
+font-size: 1.44em;
+font-weight: inherit;
+font-variant: inherit;
+line-height: inherit;
+}
+.titlePage .byline {
+margin: 2em 0;
+font-size: 1.2em;
+line-height: 1.5;
+}
+.titlePage .byline .docAuthor {
+font-size: 1.2em;
+font-weight: bold;
+}
+.titlePage .figure {
+margin: 2em auto;
+}
+.titlePage .docImprint {
+margin: 4em 0 0;
+font-size: 1.2em;
+line-height: 1.5;
+}
+.titlePage .docImprint .docDate {
+font-size: 1.2em;
+font-weight: bold;
+}
+div.figure, div.figureGroup {
+text-align: center;
+}
+table.figureGroupTable {
+width: 80%;
+border-collapse: collapse;
+}
+.figure, .figureGroup {
+margin-left: auto;
+margin-right: auto;
+}
+.floatLeft {
+float: left;
+margin: 10px 10px 10px 0;
+}
+.floatRight {
+float: right;
+margin: 10px 0 10px 10px;
+}
+p.figureHead, .par.figureHead {
+font-size: 100%;
+text-align: center;
+}
+.figAnnotation {
+font-size: 80%;
+position: relative;
+margin: 0 auto;
+}
+.figTopLeft, .figBottomLeft {
+float: left;
+}
+.figTopRight, .figBottomRight {
+float: right;
+}
+.figure p, .figure .par, .figureGroup p, .figureGroup .par {
+font-size: 80%;
+margin-top: 0;
+text-align: center;
+}
+img {
+border-width: 0;
+}
+td.galleryFigure {
+text-align: center;
+vertical-align: middle;
+}
+td.galleryCaption {
+text-align: center;
+vertical-align: top;
+}
+.lgouter {
+margin-left: auto;
+margin-right: auto;
+display: table;
+}
+.lg {
+text-align: left;
+padding: .5em 0;
+}
+.lg h4, .lgouter h4 {
+font-weight: normal;
+}
+.lg .lineNum, .sp .lineNum, .lgouter .lineNum {
+color: #777;
+font-size: 90%;
+left: 16%;
+margin: 0;
+position: absolute;
+text-align: center;
+text-indent: 0;
+top: auto;
+width: 1.75em;
+}
+p.line, .par.line {
+margin: 0;
+}
+span.hemistich {
+visibility: hidden;
+}
+.verseNum {
+font-weight: bold;
+}
+.speaker {
+font-weight: bold;
+margin-bottom: 0.4em;
+}
+.sp .line {
+margin: 0 10%;
+text-align: left;
+}
+.castlist, .castitem {
+list-style-type: none;
+}
+.castGroupTable {
+border-collapse: collapse;
+margin-left: 0;
+}
+.castGroupTable td {
+padding: 0;
+margin: 0;
+vertical-align: middle;
+}
+.castGroupBrace {
+padding: 0 0.5em !important;
+}
+body {
+padding: 1.58em 16%;
+}
+.pageNum {
+display: inline;
+font-size: 8.4pt;
+font-style: normal;
+margin: 0;
+padding: 0;
+position: absolute;
+right: 1%;
+text-align: right;
+letter-spacing: normal;
+}
+.marginnote {
+font-size: 0.8em;
+height: 0;
+left: 1%;
+position: absolute;
+text-indent: 0;
+width: 14%;
+text-align: left;
+}
+.right-marginnote {
+font-size: 0.8em;
+height: 0;
+right: 3%;
+position: absolute;
+text-indent: 0;
+text-align: right;
+width: 11%
+}
+.cut-in-left-note {
+font-size: 0.8em;
+left: 1%;
+float: left;
+text-indent: 0;
+width: 14%;
+text-align: left;
+padding: 0.8em 0.8em 0.8em 0;
+}
+.cut-in-right-note {
+font-size: 0.8em;
+left: 1%;
+float: right;
+text-indent: 0;
+width: 14%;
+text-align: right;
+padding: 0.8em 0 0.8em 0.8em;
+}
+span.tocPageNum, span.flushright {
+position: absolute;
+right: 16%;
+top: auto;
+text-indent: 0;
+}
+.pglink::after {
+content: "\0000A0\01F4D8";
+font-size: 80%;
+font-style: normal;
+font-weight: normal;
+}
+.catlink::after {
+content: "\0000A0\01F4C7";
+font-size: 80%;
+font-style: normal;
+font-weight: normal;
+}
+.exlink::after, .wplink::after, .biblink::after, .qurlink::after, .seclink::after {
+content: "\0000A0\002197\00FE0F";
+color: blue;
+font-size: 80%;
+font-style: normal;
+font-weight: normal;
+}
+.pglink:hover {
+background-color: #DCFFDC;
+}
+.catlink:hover {
+background-color: #FFFFDC;
+}
+.exlink:hover, .wplink:hover, .biblink:hover, .qurlink:hover, .seclin:hover {
+background-color: #FFDCDC;
+}
+body {
+background: #FFFFFF;
+font-family: serif;
+}
+body, a.hidden {
+color: black;
+}
+h1, h2, .h1, .h2 {
+text-align: center;
+font-variant: small-caps;
+font-weight: normal;
+}
+p.byline {
+text-align: center;
+font-style: italic;
+margin-bottom: 2em;
+}
+.div2 p.byline, .div3 p.byline, .div4 p.byline, .div5 p.byline, .div6 p.byline, .div7 p.byline {
+text-align: left;
+}
+.figureHead, .noteRef, .pseudoNoteRef, .marginnote, .right-marginnote, p.legend, .verseNum {
+color: #660000;
+}
+.rightnote, .pageNum, .lineNum, .pageNum a {
+color: #AAAAAA;
+}
+a.hidden:hover, a.noteRef:hover, a.pseudoNoteRef:hover {
+color: red;
+}
+h1, h2, h3, h4, h5, h6 {
+font-weight: normal;
+}
+table {
+margin-left: auto;
+margin-right: auto;
+}
+td.tocText {
+text-align: center;
+font-variant: small-caps;
+font-size: 1.2em;
+line-height: 1.5;
+}
+.tableCaption {
+text-align: center;
+}
+.arab { font-family: Scheherazade, serif; }
+.aran { font-family: 'Awami Nastaliq', serif; }
+.grek { font-family: 'Charis SIL', serif; }
+.hebr { font-family: 'SBL Hebrew', Shlomo, 'Ezra SIL', serif; }
+.syrc { font-family: 'Serto Jerusalem', serif; }
+/* CSS rules generated from rendition elements in TEI file */
+.small {
+font-size: small;
+}
+.large {
+font-size: large;
+}
+.vam {
+vertical-align: middle;
+}
+.center {
+text-align: center;
+}
+/* CSS rules generated from @rend attributes in TEI file */
+.cover-imagewidth {
+width:564px;
+}
+.titlepage-imagewidth {
+width:567px;
+}
+.spinewidth {
+width:720px;
+}
+.backwidth {
+width:551px;
+}
+/* ]]> */ </style>
+</head>
+<body>
+<div style='text-align:center'>*** START OF THE PROJECT GUTENBERG EBOOK 76779 ***</div>
+<div class="front">
+<div class="div1 cover"><span class="pageNum">[<a title="Ga naar de inhoudsopgave" href="#toc">Inhoud</a>]</span><div class="divBody">
+<p class="first"></p>
+<div class="figure cover-imagewidth"><img src="images/front.jpg" alt="Oorspronkelijke voorkant." width="564" height="720"></div><p>
+</p>
+</div>
+</div>
+<div class="div1 frenchtitle"><span class="pageNum">[<a title="Ga naar de inhoudsopgave" href="#toc">Inhoud</a>]</span><div class="divBody">
+<p class="first center large">MALLE GEVALLEN
+</p>
+</div>
+</div>
+<div class="div1 advertisement"><span class="pageNum">[<a title="Ga naar de inhoudsopgave" href="#toc">Inhoud</a>]</span><div class="divBody">
+<p class="first center">Van den schrijver zijn mede verschenen:<br>
+Danseresje. Oorspronkelijke roman. Vijfde druk met omslagteekening in kleuren van
+P. v. d. Hem. Prijs f 1.75; geb. f 2.40.<br>
+Bekentenissen. Een bundel Verzen. Prijs f 1.—.<br>
+Onder Jongens en Meisjes, uitverkocht.
+</p>
+</div>
+</div>
+<div class="div1 titlepage"><span class="pageNum">[<a title="Ga naar de inhoudsopgave" href="#toc">Inhoud</a>]</span><div class="divBody">
+<p class="first"></p>
+<div class="figure titlepage-imagewidth"><img src="images/titlepage.png" alt="Oorspronkelijke titelpagina." width="567" height="720"></div><p>
+</p>
+</div>
+</div>
+<div class="titlePage">
+<div class="byline"><span class="docAuthor">HANS MARTIN</span></div>
+<div class="docTitle">
+<h1 class="mainTitle">MALLE GEVALLEN</h1>
+<div class="subTitle">EEN KLUCHTIG VERHAAL</div>
+</div>
+<div class="docImprint">ZEVENDE DRUK
+<br>
+ROTTERDAM MCMXVIII<br>
+W.&nbsp;L. &amp; J. BRUSSE’S UITGEVERS-MAATSCHAPPIJ</div>
+</div>
+<p></p>
+<div id="voorwoord" class="div1 last-child preface"><span class="pageNum">[<a title="Ga naar de inhoudsopgave" href="#voorwoord.toc">Inhoud</a>]</span><div class="divHead">
+<h2 class="main">VOORWOORD BIJ DEN EERSTEN DRUK.</h2>
+</div>
+<div class="divBody">
+<p class="first">Voorwoorden zijn werkelijk buitengewoon onuitstaanbaar. Toch kan ik er niet aan ontkomen.
+</p>
+<p>Dit boek is louter een verzinsel en als een grap bedoeld. Ik verklaar dit niet om
+mijzelf tegen zedelijke verdenkingen te vrijwaren of om mijn eigen, op den voorgrond
+geschoven beeltenis weer terug te trekken en voor den lezer te verhuichelen.
+</p>
+<p>De schrijftrant in eerste persoon werd gebruikt omdat hij mij levendiger leek en meer
+voor dit onderwerp geschikt; overweging die me ten kwade kan komen!
+</p>
+<p>Dat wie zich verontschuldigt zich beschuldigt is dus niet op dit voorwoord van toepassing,
+daar het niet als een verontschuldiging werd bedoeld.
+</p>
+<p>Dit voor wie de grap eens als ernst mocht opnemen.
+</p>
+<p class="signed">Rome, 1913. Hans Martin.
+<span class="pageNum" id="pb1">[<a href="#pb1">1</a>]</span></p>
+</div>
+</div>
+</div>
+<div class="body">
+<div id="ch1" class="div1 chapter"><span class="pageNum">[<a title="Ga naar de inhoudsopgave" href="#ch1.toc">Inhoud</a>]</span><div class="divHead">
+<h2 class="label">HOOFDSTUK I</h2>
+<h2 class="main">HOE WE ELKAAR LEERDEN KENNEN.</h2>
+</div>
+<div class="divBody">
+<p class="first">Om iedereen maar dadelijk den waan, dat dit boek eens een roman mocht zijn, te ontnemen,
+begin ik met te vertellen hoe het afgeloopen is:
+</p>
+<p><span class="corr" id="xd33e158" title="Bron: Loeki">Loekie</span> heb ik niet gekregen. We schreven nog een jaar lang, tot de briefwisseling al schaarscher
+werd en eindelijk ophield. Toen kwam er een heelen tijd niets en eindelijk het bericht,
+dat <span class="corr" id="xd33e161" title="Bron: Loeki">Loekie</span> getrouwd was met een rijwielhandelaar, die haar Zondags Loewiese noemt en de overige
+dagen van de week: vrouw, sloddermadam, lachebek—en zoomeer, al naar gelang het uitkomt.
+</p>
+<p>Boy kreeg Kitty wel. De jaren slijten oude misverstanden uit en toen de farm in Canada
+eenmaal goed ging, trouwde Kitty in Nederland met den handschoen om daarna in Montreal,
+waar Boy haar wachtte, dit weinig opwindende vóórhuwelijk meer hartstochtelijk te
+bevestigen. Hun vereeniging werd gezegend met twee kinderen, die daar te midden van
+kudden paarden, koeien, stieren, schapen en ander ongedierte, welig schijnen op te
+groeien.
+</p>
+<p>Bram werd, na den ontijdigen dood van zijn geheimzinnigen oom, beheerder van de exportfirma
+van zijde en thee te Nangking en trouwde onlangs met een Amerikaansche, die volgens
+zijn schrijven „ongelooflijk rijk maar jong en wondermooi is”.
+</p>
+<p>Ik ben ongetrouwd gebleven en verlies met de uitgave van dit boek de laatste kans
+om het nog ooit te geraken.
+</p>
+<p>Trouwens eigenlijk hadden Boy of Bram dit verhaal moeten schrijven, want ik ben meestal
+slechts toeschouwer of lijdend voorwerp bij hun malligheden geweest. Maar ze bezweren
+<span class="pageNum" id="pb2">[<a href="#pb2">2</a>]</span>beide daar geen tijd voor te hebben. Overigens moet ik bekennen, dat hun taal aan
+het verbasteren raakt. Boy schrijft geregeld „wel” met een dubbele l, gebruikt uitdrukkingen
+als „ik schud handen met je”, onderteekent met „<span lang="en">yours truly</span>” en beweerde onlangs, dat de ontdekking van een bedrog in zijn bedrijf, hem verschrikkelijk
+had „opgezet”,—waarop ik hem engelsch zout aanraadde.
+</p>
+<p>Bram begon verleden zoowaar een brief met „Beste Hangs” waarin ik een teeken van algemeene
+verchineezing meende te bespeuren. Ik vroeg dan ook om een portret, teneinde te zien,
+of hij al spleetoogen begon te krijgen, maar ontving als eenig antwoord een pakje,
+dat ik bij de romeinsche douane voor 12 Lire kon inlossen.
+</p>
+<p>Nu had juist de postzegelsjaggeraar bij wien ik geregeld mijn canadeesche en chineesche
+zegels verpats als ik in geldnood zit, beleefd doch beslist geweigerd nog meer dezer
+rariteiten van me aan te koopen. Het duurde dus lang eer ik op mijn eerlijk gezicht—dat
+ik niettegenstaande alles behouden heb—de inlossom bijeen had. Ja, het duurde zoolang,
+dat de douane gelegenheid had tallooze kisten op het geheimzinnige pakje te stapelen
+en ik, thuisgekomen, bemerkte dat de chineesche theepot in gruizelmenten was. Voor
+een vriendenprijs en een lang gezicht nam de koopman hem over voor 7 Lire en 30 centesimi.
+</p>
+<p>Toen schreef ik een onaangenamen brief aan Bram. Verleden zag ik hem (ik bedoel den
+theepot) opgelapt in de uitstalkast staan met het onderschrift: „<span lang="it">Vero cinese</span>”. Prijs 60 Lire.
+</p>
+<p>Toen schreef ik een zéér onaangenamen brief aan Bram. Ik mag dan ook lijden, dat hij
+ten eeuwigen dage zal blijven lekken; (ik bedoel alweer den theepot).
+</p>
+<p>Dit ter kenschetsing van onze huidige verhouding.
+<span class="pageNum" id="pb3">[<a href="#pb3">3</a>]</span></p>
+<p>Boy was een nieuweling, had na de groote vacantie examen gedaan voor de vierde klas
+H.&nbsp;B.&nbsp;S. te Leiden, na in Den Haag met een „succes fou” te zijn gezakt.
+</p>
+<p>We kwamen naast elkaar te zitten, stelden ons voor en zeiden „aangenaam”, waarop ik
+hem een stompje potlood leende, wat onmiddellijk door zijn zak in de voering van zijn
+vest terechtkwam. Boy besteedde den verderen ochtend met het nuttige voorwerp er uit
+te peuteren.
+</p>
+<p>’s Middags hadden we boekhouden bij Koos. Koos was een onaangename man, wiens stem
+me steeds herinnerde aan muffe oudbakken beschuit. Boy had dadelijk een hekel aan
+hem en beweerde nooit een sikkepit van boekhouden te hebben begrepen; achteraf is
+het daarom heel verklaarbaar, dat hij zijn farm-zaken goed beheert.
+</p>
+<p>Koos begon:
+</p>
+<p>„Zeggen we nu eens dat A zendt aan B een chèque, groot 5000 gulden.”
+</p>
+<p>„Zond ie ’m mij maar,” hoopte Boy.
+</p>
+<p>„Wat zei je?” vroeg Koos, die streng wilde doen met den nieuweling.
+</p>
+<p>„Nee—’t is al weer over,” verklaarde Boy.
+</p>
+<p>„… Groot 5000 gulden,” hervatte Koos.
+</p>
+<p>„Och man stik met je 5000 gulden,”—mompelde de nieuweling.
+</p>
+<p>„Ik geloof dat je alwéer iets zei,” bekende Koos.
+</p>
+<p>„M’n maag rommelde, ik krijg zoo’n honger,”—en mijn buurman geeuwde.
+</p>
+<p>Het gezanik over de chèque ging weer door en Boy zat met een onverschillig gezicht
+naar buiten te kijken, waar de zon lokte.
+</p>
+<p>„Wat doe je?” vroeg Koos, die al het land aan hem had.
+</p>
+<p>„Ik?—ik kijk naar buiten.”
+<span class="pageNum" id="pb4">[<a href="#pb4">4</a>]</span></p>
+<p>„En waarnáár kijk je dan?” kwam Koos, die Boy wel klein zou krijgen.
+</p>
+<p>„Naar het dak,”—zei deze onverstoorbaar.
+</p>
+<p>„En wat zié je dan toch op dat dak?”
+</p>
+<p>„Een vlieg,” openbaarde Boy.
+</p>
+<p>„En wat is er dan met die vlieg?” hield Koos aan, met ingehouden woede.
+</p>
+<p>„Ik—ik kijk naar z’n holle kies, m’nheer.”
+</p>
+<p>Een gevoel of al mijn gedarmte en verder innerlijk bezit in beroering kwam deed me
+naar de deur rennen, waar ik even vóór Boy aankwam, bij wiens loopen het been van
+Koos belangrijke diensten bewees. Boy gaf zijn overtollige snelheid aan mij af, kwam
+zelf tot stilstand en sloot netjes de deur, zeggend:
+</p>
+<p>„Poppetje gezien, kastje dicht.”
+</p>
+<p>Maar Koos’ hoofd verscheen weer:
+</p>
+<p>„Naar den directeur!” brulde hij.
+</p>
+<p>„Ja straks, even uitlachen,” hinnekte Boy.
+</p>
+<p>Maar toen de leeraar weer opstuiven ging, tolden we beiden de trap af en stonden opeens,
+zonder kloppen, in de directeurskamer.
+</p>
+<p>De Dirk keek vreemd naar onze roode hoofden, onze tranende oogen.
+</p>
+<p>„Wat komen jullie doen?”
+</p>
+<p>„We zijn er uitgedonderd,” verklaarde ik, lichtelijk in de war.
+</p>
+<p>„Wàt?” kwam de Dirk.
+</p>
+<p>„We zijn er uitgebliksemd,” verzachtte Boy en ging opeens heel oneerbiedig zitten,
+met den zakdoek voor den mond.
+</p>
+<p>„Er zit inkt aan je zakdoek,” merkte ik nog op.
+</p>
+<p>„Wel, alle goden!” schreeuwde de Dirk, die een klassieke opvoeding affecteerde.
+</p>
+<p>Voor de eerste maal zag ik den Dirk nijdig, terwijl hij toch indertijd heel kalm gebleven
+was, toen hij onverwacht den <span class="pageNum" id="pb5">[<a href="#pb5">5</a>]</span>ganghoek omkwam en ik—die een ánder stond op te wachten—hem pardoes een vuilen krijtlap
+in het gezicht sloeg.
+</p>
+<p>Het duurde een poosje eer Boy het voorval had kunnen vertellen.
+</p>
+<p>„En wat heb jij daarmee te maken?” wendde de Dirk zich tot mij.
+</p>
+<p>„Ik—ik moest zoo láchen,” jammerde ik.
+</p>
+<p>Toen schreef de Dirk twee brieven aan onze ouders, deed boos de deur achter ons dicht.
+We gingen een borrel drinken in den „Vergulden Turk” en Boy miste den haagschen trein,
+waarop ik hem ten eten uitnoodigde en na de soep terloops den brief aan mijn vader
+gaf.
+</p>
+<p>Het gesprek vlotte toen niet erg meer.
+</p>
+<p>Na tafel bracht ik Boy naar den trein.
+</p>
+<p>„Lekker gegeten,—maar over het algemeen weinig conversatie,” meende hij, het portier
+dichtslaande, waardoor de dop van een heer, die er net nog even uit wilde, gekneld
+raakte.
+</p>
+<p>„U doet beter uw hoed voortaan in het netje te leggen,” raadde Boy, „tenzij u de voorkeur
+aan een deukhoed geeft, hoewel ik niet geloof dat dit model u staan zal …”
+</p>
+<p>Toen reed de trein gelukkig weg.
+</p>
+<p>En Bram?… Bram was de man die uit de lucht viel. Hij komt in het volgende hoofdstuk.
+<span class="pageNum" id="pb6">[<a href="#pb6">6</a>]</span></p>
+</div>
+</div>
+<div id="ch2" class="div1 chapter"><span class="pageNum">[<a title="Ga naar de inhoudsopgave" href="#ch2.toc">Inhoud</a>]</span><div class="divHead">
+<h2 class="label">HOOFDSTUK II.</h2>
+<h2 class="main">DE MAN DIE UIT DE LUCHT VIEL.</h2>
+</div>
+<div class="divBody">
+<p class="first">Het was einde September. Boy had den delftschen groentijd achter den rug en besteedde
+elken morgen een uur tijd en tevens veel cosmatique en andere vetten om een scheiding
+in zijn korte haren te trekken; het was die bezigheid, die hem belette wat anders
+uit te voeren. Ik was in Den Haag komen wonen om me voor het staatsexamen voor te
+bereiden; waaróm heb ik eigenlijk nooit geweten. Kortom, we zaten aan het scheveningsche
+strand, ieder in een badstoel.
+</p>
+<p>„Wat zullen we noú doen?” vroeg Boy.
+</p>
+<p>Nu hadden we al héél wat gedaan. Den vorigen avond dronken we in den Kurhaus-bar vele
+whisky’s and soda’s en verschillende globbers en aan het einde van den avond was ik
+bijzonder familiaar met de beide Ramagnano’s geworden en toonde toen reeds mijn toekomstige
+sympathie voor Italianen. Boy beweerde, dat ik de roode jasjes had willen aantrekken,
+maar Boy was zelf niet helder meer; ik weet alleen, dat ik een heelen tijd heb zitten
+morrelen om in lijn 10 in te stappen aan den kant waar het hekje dicht was en dat
+ik—door de tram loopend—in een verraderlijke bocht op den schoot van een dikke dame
+ben gevallen. Boy beweerde alweer, dat ik toen iets gemurmeld heb van: Pardon mevrouw,
+mag ik even bij u komen zitten?—maar ik herhaal het—Boy was zelf niet lekker en stond
+op het achterbalcon aan een heer uit te leggen, dat het toch zoo vreemd was dat je
+in Holland nooit watermeloenen zag, terwijl er toch zoo’n boel water was. En toen
+de heer dat beaamde en het ook heel vreemd vond, vroeg Boy:
+</p>
+<p>„Van watermeloenen gesproken,—kent u die overeenkomst tusschen een lantaarnpaal en
+een kanarievogel?”
+<span class="pageNum" id="pb7">[<a href="#pb7">7</a>]</span></p>
+<p>„Nee,” zei de heer, die Boy <span lang="fr">au sérieux</span> nam.
+</p>
+<p>„Wel,” legde Boy uit (tegenwoordig zou hij well zeggen)—„heel eenvoudig: een kanarievogel
+zinkt—ziet u—en een lantaarnpaal—nou, die is óók van ijzer.”
+</p>
+<p>Daarop had Boy bij mij een glas melk gedronken en was op mijn canapee ingedut. Midden
+in den nacht hoorde ik hem voordragen:
+</p>
+<div class="lgouter">
+<p class="line">„de po—de po—waar is de po gebleven?
+</p>
+<p class="line">de po—de po—waar heb je ’m nou gezet?
+</p>
+<p class="line">de po—de po—’k moet overgeven?
+</p>
+<p class="line">de po—de p—ááh—álles in m’n bed?”</p>
+</div>
+<p class="first">en ik spróng uit m’n dekens, liep naar hem toe:
+</p>
+<p>„Ben je niet lekker?”
+</p>
+<p>„Lekker als kip,”—gromde hij, en raadde toen aan:—„Geef ’m nóg een schop—hij is nog
+niet dood,—je ziet toch wel dat die kip geen eieren meer kan leggen.”
+</p>
+<p>Toen liet ik hem maar liggen.
+</p>
+<p>We zagen er ’s morgens eenigszins onfrisch uit en besloten op den Baf wat te gaan
+„schooieren”, om weer bij te komen. Maar na een uur spelens bekende Boy, dat zijn
+armen zoo lam waren alsof hij den heelen nacht koffie had gemalen, en kort daarop,
+bij een verwoed netspel, joeg hij me een bal in het gezicht. Toen ik de scherven van
+mijn lorgnet ineen te passen stond, en Boy droogjes opmerkte: „Ja zóo heeft het gezeten,”—kwam
+er een jongmensch met een meisje en moesten we de baan af. Datzelfde jongmensch, en
+jammer genoeg niet het meisje, kwam dien middag op mijn hoofd vallen, terwijl Boy
+Edgar Allan Poe’s „Raven” verdietschte.
+</p>
+<p>Maar dat komt nu.
+</p>
+<p>„Zeg—suffert—geef eens antwoord;—wat gaan we noú doen?”
+</p>
+<p>Ik had zin in paardrijden, maar bedacht, dat er al een kleine <span class="pageNum" id="pb8">[<a href="#pb8">8</a>]</span>scheur in het kruis van mijn broek zat en zei toen:
+</p>
+<p>„Laten we een eind oploopen.”
+</p>
+<p>Zoo deden we en lagen daarna tegen de duinhelling, dicht bij de batterij, en Boy was
+met zijn vertaling al gekomen tot de vloeiende verzen van:
+</p>
+<div class="lgouter">
+<p class="line">„Ik geloof waarempel datte
+</p>
+<p class="line">er is iemand aan de vensterlatte<span class="corr" id="xd33e283" title="Bron: .">,</span>
+</p>
+<p class="line">alleen maar datte en niks nie meer.”</p>
+</div>
+<p class="first">En ik verbasterde Perk’s „Iris” door den bekenden variant:
+</p>
+<div class="lgouter">
+<p class="line">„Ik ben geboren in Apeldoorn
+</p>
+<p class="line">en m’n zuster in Zierikzee”</p>
+</div>
+<p class="first">toen er een hoop zand in m’n nek schoot, ik een verschrikkelijken bons op m’n hoofd
+voelde, een groote schaduw over me heen zag schieten en ná al die onaangename ondervindingen
+het jongmensch van de tennisbaan ontwaarde, die zijn lorgnet opdolf, zijn hoed opzette
+om dien vervolgens weer af te nemen en te zeggen:
+</p>
+<p>„Pardon, mag ik me even voorstellen? m’n naam is Bram.”<a class="noteRef" id="xd33e295src" href="#xd33e295" title="Ga naar noot 1.">1</a>
+</p>
+<p>Boy sprak van een „blijde verrassing” en ik dreef de conventioneele leugen zoover
+door „aangenaam” te zeggen en voegde er aan toe dat ik óok gaarne mijn hoed zou afnemen,
+als het jongmensch er niet op zát. Hij stond op, bood me te zamen met vele verontschuldigingen
+mijn platgekraakt hoofddeksel aan.
+</p>
+<p>„Ik ben boven op het duin uitgegleden,”—legde hij uit—<span class="corr" id="xd33e301" title="Niet in bron">„</span>en ’k kreeg zóó’n vaart, dat ik me niet meer houden kon.”
+</p>
+<p>„Dat heb ik gevoeld,” merkte ik op, terwijl ik ondervond, dat de stroohoed aan alle
+pogingen om hem in fatsoen te herstellen een wanhopigen en beslisten weerstand bood.
+Boy beweerde <span class="pageNum" id="pb9">[<a href="#pb9">9</a>]</span>inmiddels, dat zijn sigaar van den schrik was uitgegaan en maakte van de gelegenheid
+gebruik er een aan Bram aan te bieden, terwijl deze bezig was zijn zakken en schoenen
+van zand te ledigen. Bram nam de sigaar en ging er bij zitten, na voorzichtigheidshalve
+gevraagd te hebben of hij ons niet „ophield”. Boy en ik waren beiden bijzonder vriendelijk,
+want we hadden het meisje gezien en opgemerkt, dat Bram op den Baf een club had; dat
+was meer dan ooit—afgezien van de oorspronkelijke wijze van kennismaking—een reden
+om aan te pakken.
+</p>
+<hr class="tb"><p>
+</p>
+<p>Bram bleek student in de letteren te Leiden te zijn ná het haagsche gymnasium met
+veel horten en stooten te hebben doorloopen. Het feit dat hij een a-gymnasiast was
+verklaarde me onmiddellijk zijn onhandigheid om net op mij te ploffen, terwijl er
+toch links en rechts plaats te over was. Bovendien vertelde hij bezitter van een zeiljacht
+te zijn.
+</p>
+<p>„Wat zullen we noú doen?” vroeg Boy weer.
+</p>
+<p>„Laten we een kop thee in den Bar drinken,” stelde Bram voor, wiens voorliefde voor
+thee tóen reeds bleek.
+</p>
+<p>„Ja—denk je dat ik voor gek met dien hoed loop?”—wierp ik tegen.
+</p>
+<p>In de galerij kocht ik een nieuwen; hij was van de laatste mode, stond me belachelijk,
+zat me ongemakkelijk en kostte peperduur. Toen stapten we den Bar binnen, die er verdacht
+leeg uitzag. Slechts in den binnenzaal zat een lawaaiig groepje jongelui, waarvan
+er een dadelijk op Bram afstoof.
+</p>
+<p>„Goeie genade,” zei Bram—„Dirk is weer zat.”
+</p>
+<p>Maar zatte Dirk had de armen al om zijn hals geslagen en na in éen adem te hebben
+verteld, dat ze al in geen twee nachten naar bed waren geweest, dat één van hen in
+de kast zat en dat men voor dien avond een reusachtig diner bij Levedag in <span class="pageNum" id="pb10">[<a href="#pb10">10</a>]</span>Leiden had besteld, vroeg hij,—bête lachend:
+</p>
+<p>„Zeg Bram—wil je me even aan die ridders voorstellen?”
+</p>
+<p>Dat gebeurde en we moesten bij het troepje losgelaten lawaailingen komen zitten.
+</p>
+<p>Nu is er niets onaangenamer, dan met een nuchter hoofd temidden van een verfoven gezelschap
+terecht te komen, en om dat ongemak te bezweren zijn er twee middelen: óf uitknijpen,
+<span class="corr" id="xd33e324" title="Bron: òf">óf</span> zoo gauw mogelijk zélf de hoogte krijgen. We besloten tot het laatste. Een paar ferme
+cocktails hadden ons gauw op het gewenschte peil gebracht. We sloegen óok op tafels,
+smeten óok met brokken ijs, braken óok glazen stuk, schreeuwden óok onhebbelijkheden
+tegen degenen, die zich in den Bar waagden; kortom we werden even kwajongensachtig
+als de anderen.
+</p>
+<p>Van het diner kwam echter niets door de ruziezucht van zatte Dirk. De koetsier wenschte
+een gulden méer omdat Dirk de zweep gebroken had en Dirk antwoordde, dat hij zich
+opblazen kon; toen merkte de kaartjesknipper op, dat het eendaagsch retour niet meer
+geldig was en Dirk vond dat hij voor zijn part doodsputteren kon. Daarop kwam de A.&nbsp;K.&nbsp;O.
+en bood het „Leven” aan, maar Dirk meende dat er al leven genoeg was—wat een feit
+mocht heeten, want onze trein reed juist weg—en toen begon de A.&nbsp;K.&nbsp;O. sarrend te
+zingen: „Iö vivat, iö vivat—de studenten benne zat”—en kreeg van Dirk een schop in
+zijn zitdeelen. Na al die uitputtende discussies viel Dirk in de wachtkamer in slaap.
+</p>
+<p>Boy, Bram en ik, die nog steeds de hoogte hadden, zochten elders vermaak, voor zoover
+dat in een station te vinden is.—Bram—een meisjesgek—bood viooltjes aan de juffrouw
+van den krantenkiosk, die in voortdurenden onmin met den brutalen A.&nbsp;K.&nbsp;O. leeft;
+Boy stond rechts en links te zoeken naar de klok en vroeg toen aan een heer waar dat
+ding gebleven was. Deze <span class="pageNum" id="pb11">[<a href="#pb11">11</a>]</span>wees hem, hoe hij er juist onder stond, waarop een ingewikkeld sterrenkundig gesprek
+volgde over Greenwichtijd, daar Boy niet meer snapte of die klok nu twintig minuten
+vóór of achter was. Daarop stak hij een sigaar op en vroeg aan den heer of deze al
+die nieuwe zweedsche lucifers had gezien, die den kop aan den anderen kant hebben,
+waarop de aangesprokene zeide, dat—als Boy hem vernachelen wilde—hij dan vroeger bij
+de hand moest wezen. Maar Boy is een vredelievend mensch en vertelde hem een groot
+geheim, een wonderbare uitvinding—doodeenvoudig, voor de hand liggend, maar je moest
+er maar op kómen: hij wou een fabriek opzetten van theekopjes en ketels, nachtvaatwerken
+en andere, met het oor aan den anderen kant voor personen die links waren. Waarop
+de heer „stik” zei en Boy antwoordde: „na u, m’nheer.”
+</p>
+<p>Nog mompelde de verbolgene: „Ik ben gek dat ik met u praat,” en Boy boog, zeggend:
+„Ik ben te beleefd om u tegen te spreken.”
+</p>
+<p>Toen kwam de trein. Ik duwde Dirk die riep: „Ja—juffrouw.” Ik gaf hem nog een stomp
+en Dirk vervolgde: „Brengt u me het scheerwater?” Een derde opstopper bracht er: „Heeft
+de post iets gebracht?” uit en toen deed Dirk zijn oogen open, keek stompzinnig rond
+en vroeg: „Hoe laat is het?” Het kostte veel moeite hem tot opstaan te bewegen en
+in de haast kwamen we in een eerste klas terecht, waar Dirk onmiddellijk weer indommelde.
+</p>
+<p>Boy trapte bij het binnenstormen een oud heertje ongemakkelijk op den voet en schreeuwde
+meteen:
+</p>
+<p>„Au—god vertroost me—wat een harde teenen heeft die m’nheer.”
+</p>
+<p>„Lompe vlegel—kijk waar je loopt,” stoof de ouwe heer met pijn-vertrokken gezicht
+op.
+</p>
+<p>„Zet uw voeten niet onder de mijne,” woedde Boy terug <span class="pageNum" id="pb12">[<a href="#pb12">12</a>]</span>en toen even de werkelijk groote beenuiteinden beschouwend:
+</p>
+<p>„Als je zulke groote voeten hebt, neem je een coupé alléen.”
+</p>
+<p>Toen stak Boy een sigaar op. Maar het ouwe heertje dat op bersten stond, snauwde:
+</p>
+<p>„U kunt hier niet rooken!”
+</p>
+<p>„Ikke wel—ziet u?” en hij pufte den rook in zware walmen uit. „Het is heel gemakkelijk,
+of hebt u het nooit kunnen leeren?”
+</p>
+<p>„Ja maar—het is geen gewoonte …”
+</p>
+<p>„Och—ik heb geen bijzóndere gewoonten,—ik rook als ik er net zin in heb.”
+</p>
+<p>„Het is verbóden m’nheer,” en het ouwe heertje timmerde met zijn stok op het plaatje
+„Verboden te rooken.”
+</p>
+<p>„Sla al het émail er nou niet af,” raadde Boy gemoedelijk.
+</p>
+<p>„En ik zal in Voorschoten den chef roepen.”
+</p>
+<p>„Een kennis, of familie van u?” informeerde Boy. „Onze dienstmeid is ook getrouwd
+met een stationchef, in Zaltbommel meen ik; heel sympathiek vak, alleen die roode
+pet—een beetje schreeuwerig.”
+</p>
+<p>Bram zat het bekende wijsje te neuriën van: „<span lang="fr">Il est cocu le chef de gare</span>”—en ik zat te bepeinzen, dat Boy ons in allerlei onaangenaamheden zou brengen.
+</p>
+<p>„Kom Hans—kijk niet zoo donker, ben je nu niet blij, dat straks die m’nheer met die
+rooie pet naar ons komt kijken.”
+</p>
+<p>Toen stopte de trein in Voorschoten en het oude heertje smeet het portier open en
+begon driftig den chef te wenken, maar toen deze kwam zei Boy,—vóor dat het puffende
+heertje iets kon uitbrengen:
+</p>
+<p>„Chef—zet dien m’nheer er uit,—hij rijst op een tweede-klas-kaartje.”
+</p>
+<p>„M’nheer,” stoof het heertje op, een beroerte nabij.
+</p>
+<p>„Laat die m’nheer z’n kaartje wijzen,” hield Boy vol. <span class="pageNum" id="pb13">[<a href="#pb13">13</a>]</span>Het wás een tweede-klas biljet. Het heertje werd er uitgezet en de trein reed weg.
+</p>
+<p>„Wel,” zei ik, „dat heb je ’m handig geflikt. Hoe wist je dat?”
+</p>
+<p>„Nou—ik zag ’m zijn kaartje in een ander vestzak steken en … nou, het had dezelfde
+kleur als het onze.”
+</p>
+<p>Toen ging er zoo’n donderend gelach op, dat Dirk wakker werd en soezig vroeg: „Zijn
+we er al?”
+</p>
+<p>„Och mafzak—we zijn al haast weerom,” zei Boy, die smakelijk te rooken zat.
+<span class="pageNum" id="pb14">[<a href="#pb14">14</a>]</span></p>
+</div>
+<div class="footnotes">
+<hr class="fnsep">
+<div class="footnote-body">
+<div class="fndiv" id="xd33e295">
+<p class="footnote"><span class="fnlabel"><a class="noteRef" href="#xd33e295src" title="Ga terug naar noot 1 in tekst.">1</a></span> Eens en vooral: ik noem géen namen. Het is al erg genoeg, dat ik met dit boek m’n
+eigen wankelbare reputatie te grabbelen gooi.&nbsp;<a class="fnarrow" href="#xd33e295src" title="Ga terug naar noot 1 in tekst.">↑</a></p>
+</div>
+</div>
+</div>
+</div>
+<div id="ch3" class="div1 chapter"><span class="pageNum">[<a title="Ga naar de inhoudsopgave" href="#ch3.toc">Inhoud</a>]</span><div class="divHead">
+<h2 class="label">HOOFDSTUK III.</h2>
+<h2 class="main">BOY VALT IN HET RAPENBURG.</h2>
+</div>
+<div class="divBody">
+<p class="first">We lieten de dineerenden in Levedag voor wat ze waren en gingen naar de Harmonie.
+Het eten bedaarde ons aanmerkelijk, al beweerde Boy ook, dat de biefstuk smaakte alsof
+je een klap in je gezicht kreeg. Toen we na afloop buiten een kleintje koffie dronken
+zat alleen Dirk, pufferig-soezend, er zijn sigarenasch in af te tippen, en viel eindelijk
+in slaap. Bram maakte daarvan gebruik om ons over het „type” in te lichten.
+</p>
+<p>Nu wás Dirk een „type.” Zijn schatrijke ouwe gaf hem net zooveel geld als hij hebben
+wilde, op voorwaarde, dat zoontjelief geregeld van zijn uitgaven boek hield. Elken
+Zondag, als Dirk in Amsterdam het ouderlijk huis opzocht, moest hij het grootboek
+overleggen. Daarin las de vader soms rare posten: tusschen „Een bus sardientjes” en
+„Een paar tennisschoenen” en andere uitgaven van huishoudelijken aard, stonden meer
+intieme posten geboekt die, al naar gelang Dirks ingeving, wonderlijk wisselden. Dán
+stond er „<span lang="la">Homo sum et nihil humani a me alienum puto</span>—20 pop”, of, „Het <span lang="de">ewig weibliche</span><span id="xd33e384"></span> zat me weer verbazend dwars”. Dán was het weer: „Door gebrek aan bagage in hotels
+geweigerd en derhalve vrouwelijke gastvrijheid aangenomen”, of, „Ik ben nu eenmaal
+niet van hout of ijzer”, en papa betaalde.
+</p>
+<p>Dirk ook voelt zich hevig aristocraat: toen een groen zich voorstellend zei: „M’n
+naam is Jansen”, antwoordde Dirk: „Dat moet bijzonder onaangenaam zijn”.
+</p>
+<p>Eens belde Dirk, in het holst van den nacht, een gepensionneerd majoor op, die in
+een advertentie om een reisgenoot voor Zwitserland had gevraagd. Toen de oude ijzervreter,
+huiverend en vol kwade voorgevoelens, in de deur verscheen, <span class="pageNum" id="pb15">[<a href="#pb15">15</a>]</span>vroeg Dirk: „U wenscht een reisgenoot?<span class="corr" id="xd33e391" title="Niet in bron">”</span> „Ja, maar wat heeft dát …” „Ik wou u alleen maar even zeggen dat <i>ik</i> vást niet meega”—en Dirk was weg.
+</p>
+<p>Toen we om dit laatste staaltje grinnikten werd het „type” wakker. Met reden, want
+hij had met zijn sigaar zich door de broek heen in de dij gebrand.
+</p>
+<p>„Wéer een nieuwe broek op het grootboek,” merkte Bram op.
+</p>
+<p>„Ja,”—zei Dirk slaperig—„maar wat het beroerde is—het is al de derde, die er van de
+week aangaat. Nu heb ik niets meer over dan een tennisbroek,—dat was die van m’n gekleede
+jas en … godallemachtig ja!—dat is waar ook, morgen moet ik naar een bruiloft!”
+</p>
+<p>„Je zult er frisch aankomen,” schaterde Bram.
+</p>
+<p>„Heb jij er geen voor mij te leen?”
+</p>
+<p>„Laten we maar eens kijken,”—en we gingen naar Bram, die boven een bakker in het Noordeinde
+woonde. We dronken een cognac terwijl Dirk de broek paste, die hem te klein bleek.
+En ná dit mager resultaat dronk Dirk óok een cognac en stelde voor bij andere vrienden
+te gaan passen. Het werd een ommetocht en van mijn leven heb ik niet op één avond
+zóoveel trappen geklommen, zóoveel kamers bewonderd, zóovele „aangenaam-kennis-te-maken”
+gepreveld, zóoveel dranken dooreen gedronken en zóoveel broeken naar hun snit en zitwijze
+beoordeeld.
+</p>
+<p>De gevolgen bleven dan ook niet uit. Ditmaal openbaarden ze zich het eerst bij Bram.
+Hij was sullig, lacherig, vroeg telkens, als we bij een nieuwe vriend aanbelden, met
+een lijzige stem:
+</p>
+<p>„En naar wie gaan we nóu toe, als we hier geweest zijn?”
+</p>
+<p>Middelerwijl paste Dirk, telkens de broek weer uit<span class="corr" id="xd33e406" title="Niet in bron">-</span> en aantrekkend en de steeds volgende ontgoocheling weer verdrinkend, tot hij ten
+slotte lastig werd, beweerde, dat het eeuwige <span class="pageNum" id="pb16">[<a href="#pb16">16</a>]</span>aan- en uittrekken van zijn beenkleedingstuk hem verveelde en dat hij best zónder
+de straat op kon om elders zijn geluk te beproeven.
+</p>
+<p>„Ben je mal, dat laat je maar,” vond de bezitter van de kamer.
+</p>
+<p>„En waaróm niet?”—vroeg Dirk.
+</p>
+<p>„Voor de menschen.”
+</p>
+<p>„Nou—wat kan mij dat schelen? Is het geen nette onderbroek soms?”
+</p>
+<p>„Héel net,”—kalmeerde de kamerbezitter.
+</p>
+<p>„Er staat zelfs een kroontje op,” zei haatlijk Boy, die wars was van zulk onnuttig
+vertoon.
+</p>
+<p>„Probeer deze nog eens,” raadde weer het jongmensch van de kamer.
+</p>
+<p>En—de hemel zij dank,—die broek páste, zat—zooals Bram met lodderoogen in een coupeurs-taaltje
+beweerde, als „geschilderd.”
+</p>
+<p>Dit geschiedde op de een en twintigste kamer, en werd met veel whisky en weinig soda
+gevierd.
+</p>
+<p>Op straat droeg Dirk de broek vol triomf over zijn arm.
+</p>
+<p>Bram lachte om alles: om zijn sigaar die was uitgegaan, om de paardentram die voorbijreed,
+om het trottoir wat hem te smal bleek, maar vooral om Dirk met de broek. Af en toe
+stelde hij geregeld de vraag:
+</p>
+<p>„En naar wie gaan we nóu toe?”
+</p>
+<p>Zijn kamer lag op onzen weg en we besloten er óp te loopen. Maar tot Bram drong niets
+meer door en toen hij, sullig lachend, op zijn eigen stoep stond en Boy hem de sleutels
+uit den zak vischte, vroeg hij alweer:
+</p>
+<p>„Naar wie gaan we nóu toe?”
+</p>
+<p>Maar in de bekendheid van zijn kamer kwam hij los: het was een merkwaardige ommeslag:
+</p>
+<p>„Jongelui—je kunt hier doen en laten wat je wilt. Alleen<span class="pageNum" id="pb17">[<a href="#pb17">17</a>]</span>—als je wat dóen wilt, dan is het in de gang, tweede deur links en als je wat làten
+wilt,—nou—dan maar wat zachies.”
+</p>
+<p>En na deze verbijsterende woordspeling klom hij op de sofa, haalde van een wapenrek
+een kromme turksche sabel, dook er mee in den bakkerswinkel, waar hij als dolleman
+in de raamkast te steken begon.
+</p>
+<p>„Dood zulle jullie, dood,—en opgevreten zulle jullie wezen!” schreeuwde hij bloeddorstig,
+terwijl in lange rij zich regen cadetjes, krentebollen, knipjes, fluitjes, roggebroden
+en ánder bakwerk aan het kromme zwaard. Bovengekomen, liet hij ze neerregenen op de
+tafel, toen hij het zonderlinge broodmes door zijn uitgespreide vingers trok. Daarop
+dook hij weer in den winkel, waar we hem vloekend te keer hoorden gaan. Dan was er
+een bonken van belang op de trap, als het trappelen van weerbarstige paardenpooten<span class="corr" id="xd33e433" title="Bron: ;">.</span>
+</p>
+<p>„Jongelui, ik heb vier eieren!”—Gestommel en gevloek, en dan weer: „Jongelui—vier
+eieren!” en wéer oorverdoovend houtgebonk. Eindelijk verscheen hij in de kamer. De
+kleeren waren van boven tot onderen besmeerd en bekleefd met eierstruif en schalen;
+maar met een zaligen glimlach hield hij tusschen duim en wijsvinger éen ei, dat uit
+een breede barst een langen witten draad verloor.
+</p>
+<p>Dirk was inmiddels uit de kamer verdwenen en we meenden dat hij de tweede deur links
+in de gang had opgezocht. Trouwens hadden we werk te over met Bram, die met de sabel
+naar de boter in het vlootje stond te prikken. De klont tolde telkens koppig rond,
+tot Bram het vlootje in tweeën hakte en met den vollen klont aan de sabelpunt rond
+begon te paradeeren, boterstreepen vegend langs het behang, langs de gordijnen,—boter
+kwakkend op stoelen en schrijftafel, boter doende sissen tegen de lampeglazen waarvan
+er éen, met een nijdigen knap, in scherven viel. Toen het in Brams bedoeling bleek
+te liggen ook <span class="pageNum" id="pb18">[<a href="#pb18">18</a>]</span>ons een boterbeurtje te geven, grepen we hem hardhandig vast en sleepten hem naar
+de tweede deur links in de gang, waarachter we hem opsloten. Trouwens Bram, plichtmatig,
+schoof zelf van binnen het bordje „bezet” er voor. Daar kon hij beboteren wat hij
+wilde.
+</p>
+<p>Toen gingen we Dirk zoeken en vonden hem in de slaapkamer bezig met een tennisracket
+een slof door het vertrek te meppen. Juist bij ons binnenkomen had hij met een meesterlijken
+back-hand de slof in de spiegelkast gejaagd en stond nu krom van het lachen, zijn
+schaterverwrongen gezicht in den spinnenwebbig gebarsten spiegel aan te gieren. Eindelijk
+hokte hij eruit:
+</p>
+<p>„<span lang="fr">Champignon du monde,—champign …</span> heb je dàt gezien?—nee—zeg—hè—zeg—hebben jullie dààààt gezien!?”
+</p>
+<p>Hij was er heelemaal door van streek, overmachtigd door een onbedaarlijke lachstuip,
+die niet verminderde toen Bram de deur van zijn gevangenis opentrapte en hem de rest
+van de boter onverwachts op zijn bol kwakte. Integendeel, toen werd het hem zóo machtig,
+dat hij op Brams bed neerviel en in krampverwringing hikkend, hijgend, in gorgelgeluiden
+zijn telkens opknallenden lach verstikkend, zijn botervet hoofd op de kussens rondwentelde.
+</p>
+<p>Allengs kwam de algemeene opwinding wat tot bedaren, werden eieren gekookt, die we
+met veel krentebrood opaten.
+</p>
+<p>Dan vertelde Dirk, dat hij thuis nog een heele boel flesschen likeur had staan, tusschen
+de schoenen in zijn kleerenkast, en dat die noodig gekeurd moesten worden.
+</p>
+<p>Dirk woonde op de Hoogewoerd, boven een sigarenwinkel. Toen we—na het eten ten tweeden
+male wat bedaard—de gezellige kamer binnentraden, konden we wel geen van allen vermoeden,
+dat deze weldra zou uitzien alsof er een verwilderde muilezel in te keer was gegaan.
+</p>
+<p>Het begon dan ook heel gewoon. Een voor een werden de <span class="pageNum" id="pb19">[<a href="#pb19">19</a>]</span>flesschen Triple Sec, Grand Marnier, Chartreuse, Sherry Brandy, Menthe, Kümmel en
+zoo meer, ontkurkt en gekeurd.
+</p>
+<p>Maar daarbij bleef het niet. Dirk beweerde mal van vuurwerk te zijn en stak derhalve
+een paar maquart-boeketten op den schoorsteenmantel in brand. En terwijl wij de fel
+laaiende, vonken spetterende dingen trachtten te bemachtigen, vond Dirk het een ware
+ontspanning om in zijn eigen lamp te klimmen. Hij was al een eind op streek toen de
+rozet uit de zoldering losliet en zatte Dirk met een gerinkel van lampeglazen, hard
+bonzend geplof van looden tegenwichten en stuivend gepoeier van kalk, op de tafel
+neerviel tusschen de gezellige likeurflesschen. Toen in de plotselinge duisternis
+de reusachtige herrie wat bedaard was en ook Dirk wonderlijk kalm bleef temidden van
+den wanhopigen rommel, waarin we hem raadden, hoorden we onheilspellend het gas uit
+de leiding suizen. En daar …
+</p>
+<p>„Lucifers!” brulde opeens Dirk.
+</p>
+<p>„Ben je bezeten! Draai den meter af!” bulderde ik.
+</p>
+<p>Boy was al weg, viel in éen smak de onmooglijk steile trap af. Bram wierp de ramen
+open, kwakte de nog smeulende boeketten met vaas en al de straat op. De suizing boven
+ons hoofd hield aan, de gaslucht werd weeig, terwijl Dirk met moeite in bedwang te
+houden was. Na zijn diepzinnig stilzwijgen van zooeven, begon hij nu te brullen en
+te loeien als een pampa-bisson:
+</p>
+<p>„Maak licht—ik wil licht!—Laat me los—laat me lós—of ’k sla je je oogen dicht!”
+</p>
+<p>We bleven lauw bij de rijmende bedreigingen, en toen eindelijk de gasuitstrooming
+ophield en Boy, gierend van het lachen nu, de trap opgestrompeld was, werd Dirk opgenomen
+en in zijn slaapkamer op het bed gesmakt. Bij een zenuwachtig-dansend kaarslicht merkten
+we dat hij bloedde. Het gebroken glas <span class="pageNum" id="pb20">[<a href="#pb20">20</a>]</span>had hem leelijk gehavend en een groote bult op zijn hoofd bewees, dat de gewichten
+van de lamp niets mée hadden gegeven. We verbonden hem met hand- en zakdoeken, lieten
+hem toen maar liggen.
+</p>
+<p>Maar nauwelijks buiten op straat gekomen, vlogen er glasscherven rinkelend naar beneden
+en terwijl riep Dirk, die zonder eenig benul meer, zijn hoofd kalm door de ruit had
+gestoken:
+</p>
+<p>„Wacht even—ik kom óok!” en het hoofd verdween.
+</p>
+<p>We stonden nog al maar met de stomste verbluffing naar de gebroken ruit te staren,
+toen de winkeldeur openging en Dirk, in den dos van zijn vreemde verbanden, de stoep
+weer opzwaaide. Dat was ons te machtig. Zonder op zijn verwoede tegenspraak te letten,
+werd Dirk de steile trap weer opgesjord en op het bed met zijn bretels vastgebonden;
+dekens en kussens begroeven verder zijn drankbezeten lichaam.
+</p>
+<p>Buiten op straat werd Boy door stiekeme lachstuipjes aangetast; de smak van de trap
+had blijkbaar het rare drankmengsel in zijn maag aan het gisten gebracht.
+</p>
+<p>We togen een bakkerij binnen, deelden sigaren uit aan de knechts en Bram had de grootste
+belangstelling voor het bakken en kneden.
+</p>
+<p>„Wel verdomme,” vloekte toen opeens de meelwitte bakker.
+</p>
+<p>Zachtjes een rag-time fluitend, stond Boy in een deegtrog te dansen, de schoenen en
+broek ten deele verdwenen in éen groote kluit deeg, dat bij elken danspas lange strengen
+trok; hij leek hoeven te hebben als van een langharig middeleeuwsch ridderpaard.
+</p>
+<p>„Wel verdomme<span class="corr" id="xd33e476" title="Bron: .">,</span>” herhaalde de bakker, „dat zal je betalen.”
+</p>
+<p>„Is het niet meer te gebruiken?” schipperde ik.
+</p>
+<p>„Gebruiken?—waar die met z’n vuile schoenen in heit gestaan?”
+</p>
+<p>Ik schat hygiénische beginselen hoog en vroeg dus:
+<span class="pageNum" id="pb21">[<a href="#pb21">21</a>]</span></p>
+<p>„Hoeveel is dat deeg waard?”
+</p>
+<p>„Tien gúlden”.
+</p>
+<p>„Tien—gulden?”
+</p>
+<p>„Ja—en je kunt het me betalen.”
+</p>
+<p>Er zat niets anders op en we wilden al heengaan, toen de ridderpaardhoevige Boy logisch
+opmerkte:
+</p>
+<p>„Als we dat deeg betalen, willen we het ook hébben.”
+</p>
+<p>En eer de bakker iets tegenwerpen kon waren wij er met den trog vandoor.
+</p>
+<p>Nu wordt deeg aan de lucht zoo hard als cement en dus smeerden we er de sleutelgaten
+mee vol, smeten kwakken tegen deuren en uitstalkasten om den bewoners een aangename
+verrassing te bezorgen.
+</p>
+<p>Boy liep zwaar op zijn deeghoeven waarin geen vorm van voet meer te bekennen was.
+</p>
+<p>Zoo sjouwden we voort, met den trog, tot op het Rapenburg Boy een inval kreeg:
+</p>
+<p>„Nou ga ik roeien.”
+</p>
+<p>En hij liet den geledigden trog te water.
+</p>
+<p>„Ben je nu heelemaal van de ratten gebeten?” informeerde ik.
+</p>
+<p>„Hou je gedekt,” en hij klom behoedzaam in het wankelende ding. Bram, onwijs—gaf er
+een schop tegen, zoodat, heftig heen en weer kantelend, de lompe bak opeens midden
+in de gore gracht schoof. Boy trachtte te pagaaien met zijn wandelstok, riep:
+</p>
+<p>„Zie je wel dat het best …” en toen sloeg natuurlijk de eigenwijze trog om. Proestend,
+blazend, temidden van een walgelijk geborrel van modderbellen, kwam Boy boven.
+</p>
+<p>„Is het nogal nat?” vroeg Bram.
+</p>
+<p>„Niet erg,—meer pappig,”—bekende Boy.
+</p>
+<p>„Als je verzuipt <span class="corr" id="xd33e504" title="Bron: roept">roep</span> je maar „kien”<span class="corr" id="xd33e507" title="Niet in bron">”</span>—raadde ik, in de verste verte niet beseffend hoe Boy, door de zware deegklonten <span class="pageNum" id="pb22">[<a href="#pb22">22</a>]</span>aan zijn voeten, daar werkelijk kans op had. Boy zweeg—en dat is bij hem een veeg
+teeken,—ging weer onder, kwam weer boven.
+</p>
+<p>„Kiekeboe!” gierde Bram telkens uit, als Boy’s hoofd, mal belicht in den valen ochtendschemer,
+onderdook.
+</p>
+<p>Totdat hij eindelijk onze wandelstokken grijpen kon en aan wal werd getrokken. Hij
+zag er allersmerigst uit en stonk geweldig. Zonder iets te zeggen begon hij met zijn
+zakmes het cement-harde deeg van zijn broek en schoenen af te bikken. In volle aandacht
+voor zijn metselwerk, door het bad en den schrik nuchter geworden, was hij ongevoelig
+voor ons mal gelach en gaf geen antwoord op Bram’s raad, zich nu maar voor afbraak
+te verkoopen. Alleen vroeg hij even:
+</p>
+<p>„Stinken jullie zoo?”
+</p>
+<p>„Neen dat ben jij.”
+</p>
+<p>„O.—Nou, dan kun je me een frissche morgen wenschen,” en ik begroette met een breeden
+grinnik den terugkeer van zijn geest. Deze was trouwens onmiddellijk daarop in volle
+werking toen een agent Boy achter een boom betrapte.
+</p>
+<p>„Wat doe je daar?” vroeg de klabak onnoodig om inlichtingen.
+</p>
+<p>„Ik?—ik doe een plesje,”—zei Dirk zéer haagsch.
+</p>
+<p>„Mag ik dan uw naam maar eens weten?”
+</p>
+<p>Boy gaf zijn naam en adres.
+</p>
+<p>„Geboren?”
+</p>
+<p>„Ja, wis en drie.”
+</p>
+<p>„Wannéer bedoel ik.”
+</p>
+<p>„Ja, dat is al zoo’n tijd geleden. Ik ben er wel bij geweest, maar ik herinner me
+niets.”
+</p>
+<p>„Nou geen gekheid, anders ga je maar mee naar het bureau.”
+</p>
+<p>Maar ik mengde me in het gesprek.
+</p>
+<p>„Kom agent, maakt nou geen ernst,—je ziet toch wel dat de <span class="pageNum" id="pb23">[<a href="#pb23">23</a>]</span>heeren het zoo niet meenen.”
+</p>
+<p>„Heeren?—wat je maar heeren noemt,”—zei de agent, Boy van top tot teen monsterend
+en daarna Bram, wiens eierstruif besmeerde kleeding er bij de verwarring op Dirk’s
+kamer ook niet gunstiger op geworden was.
+</p>
+<p>We moesten lang schipperen eer de agent zich met een eenvoudige bekeuring van Boy
+liet afpoeieren, hoewel hij toch wel voor een week te rooken had.
+</p>
+<p>Op Brams kamer, voor de gebroken spiegelkast, ontdeed Boy zich van zijn onwelriekende
+kleedij en waschte zich met razernij. De heele kamer stond grauw van het smerige water.
+Toen wikkelde hij zich in een wollen deken en ging op de sofa maffen. Ik knikkebolde
+in een leunstoel en verlangde naar m’n kooi. Bram—zoo zelfzuchtig mogelijk—was in
+zijn eigen bed gekropen.
+</p>
+<p>De vreugd was kort. Tegen zeven uur kwam de bakker boven, vroeg of de heeren nou toch
+eens met d’r eigen oogen kwamen kijken, wat een schandalige zwijnderij ’t in zijn
+winkel was. Heele plassen modderwater had ie zoo maar op de toonbank en op z’n brood
+gevonden.—Bram was niet te vermurwen. De bakker klaagde nog dat z’n vrouw op de trap
+in de eierstruif was uitgegleden en zich zóo helsch, zóo vuil an d’r elleboog had
+bezeerd, dat ze bijna van d’r zelve was gevallen; waarop Bram onlogisch verzekerde,
+dat hij het wel betalen zou.
+</p>
+<p>Toen dommelden we wéer in.
+</p>
+<p>Tot om tien uur Bram binnenstapte.
+</p>
+<p>„Kerel wat zie jij er uit,” verwonderde ik me.
+</p>
+<p>„Watte?”
+</p>
+<p>„Man je ziet er uit als een beest. Wat doe je met al die smeerlapperij op je haar?”
+</p>
+<p>„Op m’n haar? Groote goden—daar heb ik me op dat kussen vol boter gemaft.”
+<span class="pageNum" id="pb24">[<a href="#pb24">24</a>]</span></p>
+<p>Na een waschpartij, die wel weer een zondvloed in den winkel beneden kon verwekken,
+kwam hij terug:
+</p>
+<p>„Daar vind ik waarachtig de broek van Dirk.”
+</p>
+<p>„Voor z’n bruiloft,” herinnerde ik.
+</p>
+<p>„Wij moeten ’m uit zijn bed halen,” meende Bram.
+</p>
+<p>„Hij zal er frisch uitzien,” geeuwde Boy, en liet er meteen op volgen, dat hij zich
+voelde of iemand hem met een knuppel op z’n rug getimmerd had. Dan uitte hij den rechtvaardigen
+wensch om gekleed te worden. Bram bood hem een pak aan, dat aan een jonger broertje
+van Boy mogelijk best gestaan had, maar waarin hij zelf uitzag als een uitgebroken
+galeiboef. De broek zat hem halfweg de kuiten: de naakte manchetlooze polsen staken
+griezelig uit de korte mouwen, terwijl de spanning onder zijn oksels hem bijna elke
+armbeweging belemmerde.
+</p>
+<p>We ontbeten, gingen daarop naar Dirk.
+</p>
+<p>„Wat mot je?” vroeg deze het verbonden gelaat uit de dekens heffend.
+</p>
+<p>„Wij moeten niks,—maar jij moet naar je bruiloft.<span class="corr" id="xd33e555" title="Niet in bron">”</span>
+</p>
+<p>„Kan me niet verrotten.”
+</p>
+<p>„Hier is je broek.”
+</p>
+<p>„Heb geen broek noodig, ’k kan zóo wel gaan.”
+</p>
+<p>„Gá dan ook.”
+</p>
+<p>„Nee—’k ga niet.”
+</p>
+<p>„Maar ze wachten je.”
+</p>
+<p>„Laat ze wachten tot ze stijf zijn.”
+</p>
+<p>„Nou—kóm nou.”
+</p>
+<p>Maar Dirk was met een ander vraagstuk bezig. Met verbaasd-voorzichtige bewegingen
+betastte hij het hand- en zakdoeken verband, toen kwam hij langzaam:
+</p>
+<p>„Verrek—wat heb ik nóu aan de hand?”
+</p>
+<p>„Je heb je gesneden, vannacht—toen je in de lamp bent geklommen en je kop door de
+ruit hebt gestoken,” helderde <span class="pageNum" id="pb25">[<a href="#pb25">25</a>]</span>Bram op.
+</p>
+<p>„In de lámp geklommen, kop door de ruit gestoken?—Zeg—als je mij verneurieën wilt …”
+</p>
+<p>„’t Is een feit,” hield Bram halsstarrig vol.
+</p>
+<p>„Och man—je bent zat,” verklaarde Dirk verontwaardigd.
+</p>
+<p>„Ga dan kijken op je kamer.”
+</p>
+<p>„Zóo laat je me er niet invliegen,” meende Dirk katterig-wijs. En toen we het uitschaterden
+werd hij nijdig, werd het hem te bar dat daar drie jongelui hem in den slaap den kop
+verbonden en hem stonden te vernachelen. „En nou dónderen jullie op!”
+</p>
+<p>En hij maakte een heftige beweging om op te staan, maar smakte meteen weer neer, terug
+gehouden door de bretels.
+</p>
+<p>„Wat is dát—goddorie—wat is dat?” vroeg hij heelemaal van de wijs.
+</p>
+<p>Boy maakte de bretels los.
+</p>
+<p>„Jullie zijn flauwe bliksems,”—verweet Dirk nog—„een troep zatte, flauwe jongens.”
+</p>
+<p>„Nou sta nou op.”
+</p>
+<p>„Verrek voor mijn part.”
+</p>
+<p>„Je bruiloft.”
+</p>
+<p>„Niks bruiloft.”
+</p>
+<p>„Ze wachten je.”
+</p>
+<p>„Ze kunnen wachten tot ze er den horlepiep van dansen.”—En nijdig draaide hij ons
+den rug toe.
+</p>
+<p>We gaven het op.
+</p>
+<p>Boy en ik reden in de paardentram naar het station. Boy zag er uit als een verwilderde
+gek en had daarover begrijpelijkerwijze het land. Ik ontdekte, dat de scheur in het
+kruis van m’n broek, die me den vorigen dag van paardrijden deed afzien, ongewone
+afmetingen had aangenomen, en voelde me ook maar half in m’n nopjes.
+</p>
+<p>Toen ik dan ook eindelijk—in de rustige gezelligheid van <span class="pageNum" id="pb26">[<a href="#pb26">26</a>]</span>mijn kamer in Den Haag—met veel spuitwater me wat op streek zat te helpen, was ik
+met de beste voornemens voor de toekomst bezield.
+</p>
+<p>Och ja—die goede voornemens!
+</p>
+<p>Maar als het waar is, dat gezaamlijk verdriet tot vriendschap leidt, dan is het óok
+gewis, dat gezaamlijke vreugde of desnoods een gezaamlijke kater, tot goede kameraadschap
+brengt …
+</p>
+<p>En deze nacht had Bram ons tot een goeden makker gemaakt. Ons zonderling gedoe in
+Leiden was een inleiding tot onze gemeenschappelijke ervaringen in Den Haag.
+<span class="pageNum" id="pb27">[<a href="#pb27">27</a>]</span></p>
+</div>
+</div>
+<div id="ch4" class="div1 chapter"><span class="pageNum">[<a title="Ga naar de inhoudsopgave" href="#ch4.toc">Inhoud</a>]</span><div class="divHead">
+<h2 class="label">HOOFDSTUK IV.</h2>
+<h2 class="main">DE TENNISCLUB.</h2>
+</div>
+<div class="divBody">
+<p class="first">Boy en ik waren lid geworden van Brams tennisclub, die den zonderlingen naam van „Mafkolder”
+droeg, zijnde de ongezochte afkorting van de alleszins aanmoedigende zinspreuk: „Met
+altoos flirten komt ons leven doorgaans ergens recht.”
+</p>
+<p>Menigeen is het er krom mee gegaan, maar wij drieën voelden ons geroepen om vanaf
+de eerste intrede in de club ons aan het devies te houden. Overigens sloot de naam
+zelve in, dat niet altijd een flirtation eisch was; menige middag werd luierend in
+lange stoelen of in de duinen of elders vermaft. Aan tennisspelen werd echter weinig
+gedaan.
+</p>
+<p>De Mafkolder bezat—als ik me zoo uitdrukken mag—menig aardig meisje. Er was Toos,
+blonde uitverkorene van Bram; er was Kitty, die een zwak voor Boy had en het grappig
+merken liet; er was Non, die voor eenige toenadering mijnerzijds vatbaar bleek. Dan
+waren er nog twee Lilie’s, die Boy, ter onderscheiding, tot Lilie-bleekneus en Lilie-propneus
+had gedoopt, welke benamingen weldra, tot ergernis der beide Lilie’s, kortweg bleekneus
+en propneus „archisec” werden.
+</p>
+<p>De heerenleden waren meestal zoek, behalve een vervelende halfbloed, die Piet heette.
+</p>
+<p>Boy sprak echter nooit anders dan van den katjang en had beslist een hekel aan hem,
+ten eerste omdát het een katjang was, en ten tweede omdat het jongmensch steeds poenig
+blufte op de duiten, die pa in de suiker had verdiend, en ten derde—naar ik vermoedde,—maar
+wat Boy nooit bekende—omdat de katjang het hof maakte aan lieve Kitty.
+</p>
+<p>Boy had gezworen den katjang het leven zuur te maken; deze daarentegen, die in Boy
+een mededinger zag, trachtte hem <span class="pageNum" id="pb28">[<a href="#pb28">28</a>]</span>diplomatiek voor zich te winnen; pogingen die aldoor faalden en menigen raken zet
+van Boy uitlokten. Kitty had dan steeds de grootste pret.
+</p>
+<p>Zoo lagen we eens languit in de stoelen voor de tent en Boy maakte aanstalten om een
+sigaar op te steken.
+</p>
+<p>„Neem er een van mij,” raadde de katjang, het „zijn heel goede havana’s van een kwartje.”
+</p>
+<p>„Nee dank je, ik bèn al beroerd,” ketste Boy slagvaardig, en Kitty kreeg zoo’n gezellige
+lachbui, dat de bluffer geen raad wist. Dàt vergaf hij Boy nooit, vooral toen Kitty
+nog àl maar gierend zei:
+</p>
+<p>„Wat een type ben jij toch, Boy!”
+</p>
+<p>Waarop het type beweerde, dat hij eenig in zijn soort was, maar er bescheidenlijk
+aan toevoegde, dat het soort bar beroerd bleek.
+</p>
+<p>Na elk zoo’n geleden échec trachtte Piet zijn verloren aanzien te herwinnen door hevig
+gedistingeerd te doen,—zijn indisch-hollandsch mengend met onbegrepen fransche woorden.
+Het was bij zulk een gelegenheid dat hij eens beweerde, „snert met verkensoreilles”
+zoo bijzonder delicaat te vinden en dat, terwijl Boy droogjes „delicieus” verbeterde,
+Kitty in één gierbui haar fiets greep en wegreed. Boy pakte toen oók zijn kar.
+</p>
+<p>„Wat heeft ze—is ze souffrante?” vroeg Piet.
+</p>
+<p>„Ja—mal de tête,” stelde Bram op de hoogte.
+</p>
+<p>„Nee—mal van hém!” riep Boy, wegrijdend, Kitty achterna.
+</p>
+<p>„Kassian,” zei de katjang, uit zijn rol vallend.
+</p>
+<p>Vele waren de <span lang="en">five ’o clock tea’s</span> op mijn kamer, waar bleekneus en propneus ook genadiglijk werden toegelaten: maar
+de katjang bleef geweerd. Deze deed wanhopige slimmigheden om onze woonplaatsen te
+ontdekken, maar kreeg steeds onveranderlijk <span class="pageNum" id="pb29">[<a href="#pb29">29</a>]</span>ten antwoord, dat we op het zeiljacht van Bram huisden.
+</p>
+<p>„Waar ligt dat jacht dan?” had Piet eens gevraagd.
+</p>
+<p>„In de Bierkade, bij de Wagenburg,” had Boy geantwoord. „Als je het zien wilt moet
+je gauw komen, want morgen liggen we weer ergens anders.”
+</p>
+<p>Den volgenden dag verklaarde suikerpiet:
+</p>
+<p>„Zeg—ik heb overal gezocht en niks gezien.”
+</p>
+<p>„Zeker niet goed gekeken,” veronderstelde Bram.
+</p>
+<p>„Hoe heet je jacht?” vroeg Piet, die er langzaam maar zeker wel achter zou komen.
+</p>
+<p>„De Mallemolen,” verklaarde de bezitter, en de katjang vond dat niets gedistingeerd.
+</p>
+<p>„Morgenmiddag liggen we aan de Pier in Scheveningen,” bracht Bram verder op de hoogte.
+</p>
+<p>„’k Kom eens kijken,” beloofde Piet.
+</p>
+<p>En zoo liep hij het spookschip achterna, wat heel kalm in Enkhuizen lag, waar Bram,
+na een stormachtigen tocht rond de friesche eilanden, het had laten opkalefateren.
+</p>
+<hr class="tb"><p>
+</p>
+<p>De Mafkolder had op ons drieën een heilzame uitwerking gehad. Het „<span lang="de">ewig weibliche</span>,” wat Dirk in zijn grootboek zoo vaak gebruikte, had onze zeden eenigszins verzacht.
+</p>
+<p>Boy trapte colleges in Delft en kwam dan stipt naar Den Haag terug; het verlangen
+om Kitty te zien deed hem zijn corpsplichten vergeten. Elken avond geregeld, en ook
+vaak ’s middags tegen vijf uur, kwam hij bij me oploopen, wetend dat, als het geen
+tennisweer was, er kans bestond eenige der meisjes bij mij te ontmoeten. Vaak bracht
+Boy ook—en het sloeg me met stomme verbazing—heusche boeken mee, waarin hij stil zat
+te staren zonder er een woord van op te nemen. <span class="pageNum" id="pb30">[<a href="#pb30">30</a>]</span>Hij was zoo jammerlijk verliefd! Toch had hij den goeden smaak mij niet met zijn minnepeinzerijen
+lastig te vallen, en bleef hij in den omgang hetzelfde vroolijke, brutaalgeestige
+type.
+</p>
+<p>Met Bram was het óok al mis. Hij was haast nooit meer in Leiden te bekennen, maar
+leefde zoet bij zijn ouders in den Haag, die aan iedereen die het hooren wilde, bekenden
+dat Bram wel niet veel wérkte, maar toch tenminste óok niet meedeed aan al „dat liederlijke
+dronkemansgedoe in Leiden.”
+</p>
+<p>De gastvrije plichten deden me veel thuis blijven,—je wist nooit wie er komen kon;—en
+in afwachting van mooglijk bezoek was ik, uit verveling … gaan werken.
+</p>
+<p>Zoo was ik juist bezig al de hinderlagen, die het <span lang="la">gerundium</span> en het <span lang="la">gerundivum</span> iemand leggen kunnen, ná te vorschen en trachtte ik tevens mij het begrip van den
+<span lang="la">ablativus absolutus</span> eigen te maken, toen er geklopt werd en Kitty binnenkwam.
+</p>
+<p>„Stoor ik?” vroeg ze leuk.
+</p>
+<p>„Je weet wel beter.”
+</p>
+<p>„Zet je thee? Ik heb lekkere theekransjes meegebracht.”
+</p>
+<p>„Zeg Kitty wat is dát? Als jij zoo vriendelijk bent vertrouw ik je niet. Je hebt me
+zeker noodig?”
+</p>
+<p>„Verbéel je!” en meteen liet ze er onhandig op volgen:
+</p>
+<p>„Komt hij vanmiddag?”
+</p>
+<p>„Daar héb je het al,” zei ik berustend in het begrip, dat ze heusch niet voor mij
+kwam.
+</p>
+<p>„Och flauwe jongen! Maar zég nu, komt hij?”
+</p>
+<p>„Welke hij dan toch?” treiterde ik.
+</p>
+<p>„Boy natuurlijk.”
+</p>
+<p>„O—en nog wel natúurlijk! Trouwens als een meisje van „hij” zonder meer spreekt, dan
+is het al zoo klaar als een klontje.”
+</p>
+<p>„Nare sar!” riep ze kleurend: „ik ga weer wég hoor!”
+</p>
+<p>„Als je de koekjes maar hier laat. En als Boy je dan niet meer vindt?”
+<span class="pageNum" id="pb31">[<a href="#pb31">31</a>]</span></p>
+<p>„Dus hij kómt?”
+</p>
+<p>„Zou je dat zoo graag willen, Kitty?”
+</p>
+<p>„Weet je wat je bent? een enge zeur …”
+</p>
+<p>„Zoo die zit,” zuchtte ik.
+</p>
+<p>„Nou, hier heb je een koekje,” deed ze goedig.
+</p>
+<p>Ze wás een leuk, gezond kind, juist iets voor Boy vond ik, en daarom wilde ik nog
+maar eens uithooren.
+</p>
+<p>„Waarom breng je Non nooit mee?”
+</p>
+<p>„Wou jij dat zoo graag?” plaagde ze op haar beurt.
+</p>
+<p>„Och, dan heb ik tenminste gezelschap.”
+</p>
+<p>„Ben ik dan geen gezelschap?”
+</p>
+<p>„Nee, want je komt hier niet voor mij. Wat sterker is,—ik geloof zelfs dat je die
+koekjes niet voor mij meebrengt.”
+</p>
+<p>„Heusch wel,” deed ze erg oprecht.
+</p>
+<p>„Bij wijze van verzachtend middel, om me zoet te houden.”
+</p>
+<p>„Hè wat bén je flauw!”
+</p>
+<p>„En als het dàt niet is,” ging ik onverbiddelijk door, „dan is het—zooals ik al zei—omdat
+je iets van me noodig hebt.”
+</p>
+<p>„Je hebt gelijk,” zei ze, grappig kleurend, „ik hèb iets van je noodig.”
+</p>
+<p>„Vraag dan maar.”
+</p>
+<p>„Je moet …” begon ze aarzelend; dan opeens heel beslist: „Zul je het aan niemand,
+aan niemand vertellen?”
+</p>
+<p>Ik beloofde het, zwerend op het hoofd van m’n hospita, die er wel eens in had kunnen
+loopen.
+</p>
+<p>„Je moet me antwoorden op een paar vragen.”
+</p>
+<p>„Over Boy,” zei ik boud.
+</p>
+<p>Ze zweeg,—zat er mee in.
+</p>
+<p>„En jij houdt wel van hem, nietwaar?” vroeg ik verder.
+</p>
+<p>„Ik moet jou niet antwoorden, maar jij mij,” gaf ze gevat terug, en ik bedacht dat
+ze in slagvaardigheid het wel tegen Boy opnemen kon.
+<span class="pageNum" id="pb32">[<a href="#pb32">32</a>]</span></p>
+<p>„Nou kom Kitty, ik ben in een malle bui, maar nu belóof ik je, dat ik je zal laten
+praten.”
+</p>
+<p>Ze keek me schuchter aan.
+</p>
+<p>„Jij bent een goede vriend van Boy hè?”
+</p>
+<p>„Ja—een heél goede.”
+</p>
+<p>„Vertel me dan eens—eerlijk hoor—is hij—wat zal ik zeggen?—doet hij wel eens rare
+dingen?”
+</p>
+<p>„Wat bedoel je?”
+</p>
+<p>„Och,”—zei ze, trappelend met de voetjes—„maak het me nu toch niet zoo moeilijk.”
+</p>
+<p>„Je bedoelt of hij boemelt?” hielp ik.
+</p>
+<p>„Ja en …”
+</p>
+<p>„Kijk eens Kitty—we hebben allemaal wel eens te diep in het glaasje gekeken en malle
+dingen uitgehaald,” deed ik vergoeielijkend.
+</p>
+<p>„Wát voor malle dingen?” kwam ze zakelijk.
+</p>
+<p>„Och, de boel stuk geslagen, menschen voor den gek gehouden. Maar stiekeme drinkers
+of zoo—dat zijn we niet.”
+</p>
+<p>„Ja maar, ik bedoel ándere dingen,” aarzelde ze.
+</p>
+<p>„Gescharrel met vrouwen,” kwam ik bot, de dingen bij hun naam noemend.
+</p>
+<p>„Ja,”—lispte ze.
+</p>
+<p>„Beste Kitty, hoe kom je zoo argwanend?” glimlachte ik.
+</p>
+<p>„Ik dacht dat hij … enfin, dat vrouwen wel een zwak voor hem moesten hebben,” bekende
+ze met een zweem van ongegronde afgunst.
+</p>
+<p>„Kijk eens Kitty—als een jongmensch alleen is, en er geen meisje is wat van hem houdt,
+dan komt hij er allicht gauw toe. Je laat het een poos, omdat je vol illusies bent;
+verlies je zoo’n illusie dan … gaat het meestal mis. Zorg jij nu maar dat Boy zijn
+illusie behouden kan.”
+</p>
+<p>Er straalde iets prachtigs in haar kinderoogen.
+<span class="pageNum" id="pb33">[<a href="#pb33">33</a>]</span></p>
+<p>„Geloof je dat hij …!” waagde ze.
+</p>
+<p>„Hij heeft me nooit iets verteld,—Boy loopt nooit met zijn gevoelens te koop,—maar
+ik meen toch wel je te kunnen verzekeren, dat hij heél veel van je houdt.”
+</p>
+<p>„O dolletjes,” riep ze, in haar handen klappend.
+</p>
+<p>„En geef me nu eindelijk een kop thee,”—kwam ik nuchter,—„ik ben schor van die prachtige
+redevoering, die ik tegen je gehouden heb.”
+</p>
+<p>Kitty gáf me de kop thee, maar wilde toch het háre er van hebben.
+</p>
+<p>„En jij houdt van Non hè?” vroeg ze.
+</p>
+<p>„Nee,” zei ik bot.
+</p>
+<p>„Hè,—wat sneu,” vond ze.
+</p>
+<p>„Waarom,—houdt zij soms van mij?” vroeg ik eigenwijs.
+</p>
+<p>„Nee, dát niet.”
+</p>
+<p>„O,” bekoelde ik, „waarom vindt je het dan sneu?”
+</p>
+<p>„Och, zoo maar, om maar eens te zien wat er van kwam.”
+</p>
+<p>„Nee—in godsnaam Kitty, geén ongelukkige liefdes in den Mafkolder.”
+</p>
+<p>„Dat vind ik ook,” zei ze hartelijk.
+</p>
+<p>Toen moest ik haar vertellen hoe ik Boy had leeren kennen, wat voor kattekwaad we
+hadden uitgehaald, hoe we samen gefoven hadden in Leiden en Delft. Ze vond alles ijselijk
+grappig en herhaalde telkens: „O, het is een type!”
+</p>
+<p>Bij het tweede kopje thee begon ze te vragen of Boy haast komen zou, of hij altoos
+zoo laat was. Bij het derde werd zij zenuwachtig, zei hopeloos:
+</p>
+<p>„Laten we nu de koekjes maar heelemáál opeten—hij komt toch niet meer.”
+</p>
+<p>Juist klonken er stappen op de gang; ze sprong op, een blijden blos op de wangen.
+</p>
+<p>„O—’t is Bram maar,” zei ze onhandig toen deze binnenkwam.
+<span class="pageNum" id="pb34">[<a href="#pb34">34</a>]</span></p>
+<p>Maar Bram, vreeselijk gehaast, had niets gehoord.
+</p>
+<p>„Zeg, ik heb bericht, dat de Mallemolen in Enkhuizen klaar ligt en wou ’m gaan halen.
+Ga je mee met Boy?—’t zal een leuk tochtje wezen over de Zuiderzee.”
+</p>
+<p>Ik had m’n bezwaren, wantrouwde Brams zeemanschap.
+</p>
+<p>„Toe,” hield Bram aan, „ik kan de boot alléén niet aan,—en de lui waarmee ik vroeger
+zeilde zijn allebei zoek.”
+</p>
+<p>„Nu, vooruit dan maar,” gaf ik toe, bedenkend dat ik stellig m’n laatsten wil zou
+neerschrijven eér ik naar Enkhuizen reisde.
+</p>
+<p>„Dus zeg het aan Boy wil je?—Morgenmiddag kom ik jullie tegen twee uur hier halen.”
+</p>
+<p>„Goed. Blijf je een kop thee drinken?”
+</p>
+<p>„Nee—ik heb haast.”
+</p>
+<p>„Zeg nu maar dat Toos bij de Wittebrug staat te wachten,” plaagde Kitty.
+</p>
+<p>„Bonjour, Bonjour!” wuifde Bram, in de war, dat we het nu wisten,—en stoof de kamer
+uit.
+</p>
+<p>„Waar blijft Boy nu toch?” stampvoette Kitty, het neusje tegen de ramen gedrukt.
+</p>
+<p>„Wees toch rustig—hij kómt,” verklaarde ik.
+</p>
+<p>„Hij komt toch oók wel eens niet,” opperde ze.
+</p>
+<p>„Hij zou om vijf uur komen,” bekende ik.
+</p>
+<p>„Nare flauwe plaag!”—stoof ze op, gemaakt boos doende, „waarom heb je dat niet eerder
+gezegd?”
+</p>
+<p>„Omdat ik je zoo grappig vond,” lachte ik.
+</p>
+<p>„Wacht—ik zal je krijgen!” keef ze—en rende me na om de tafel, pakte de kussens van
+de sofa en smeet ze waar ze me raken kon. En midden in dat lawaai kwam Boy binnen.
+</p>
+<p>„Dag Boy!” juichte ze, naar hem toerennend, met de verstoeide haren en den rooden
+blos, nog liever, natuurlijk.—„Wat ben je lang wéggebleven Boy!”—zei ze, hartelijk
+blij nu hij er was.
+<span class="pageNum" id="pb35">[<a href="#pb35">35</a>]</span></p>
+<p>„Ik heb me in de goot verslapen,” verklaarde Boy, die nu eenmaal nooit laten kon zichzelf
+verdacht te maken. Maar hij hield Kitty’s hand in de zijne, en ik wist er niets beters
+op dan in ’s hemelsnaam met m’n knieën op den grond te gaan liggen om zoogenaamd de
+ingetrapte theekransjes uit het kleed te verwijderen.
+</p>
+<p>„Zeg Boy,”—zei ik kruimelsrapend achter de tafel gehurkt—„morgen om twee uur moet
+je hier wezen;—we gaan met Bram in Enkhuizen de Mallemolen afhalen.”
+</p>
+<p>„O—ja?” vroeg Boy.
+</p>
+<p>„Vergeet het in godsnaam niet,” hield ik aan.
+</p>
+<p>„Nee dat weet ik,” was het malle antwoord.
+</p>
+<p>„We gaan ’s nachts,” ging ik door.
+</p>
+<p>„Ik zal er aan denken,” kwam Boy tot wien blijkbaar pas mijn vorige aanmaning doorziepelde.
+</p>
+<p>„We mogen wel flinke jassen meenemen,”—redeneerde ik.
+</p>
+<p>„Ja—op de fiets,” meende Boy weer, met een gedachtenopeenvolging waarin ik geen weg
+meer wist.
+</p>
+<p>Toen stond ik behoedzaam op. Boy en Kitty lieten elkanders handen los.
+</p>
+<p>„Dus om twee uur morgen hier,”—hield ik hardnekkig vol.
+</p>
+<p>„’s Nachts,” zei Boy, die toonen wou, dat hij alles goed begrepen had.
+</p>
+<p>„Nee, morgenmiddag uilskuiken.”
+</p>
+<p>„En je zegt dat we ’s nachts een fietstocht gaan maken!” verdedigde Boy zich.
+</p>
+<p>„Jij ziet ze vliegen,”—besloot ik bars.—„Kom morgenmiddag twee uur hier, met een óverjas.
+Begrepen?”
+</p>
+<p>„Ja,”—zei Boy.
+</p>
+<p>„En nu schieten jullie beiden op, want ik moet werken,” loog ik.
+</p>
+<p>„Dat méen je niet,” veronderstelde Boy.
+<span class="pageNum" id="pb36">[<a href="#pb36">36</a>]</span></p>
+<p>„Waarachtig wel.—Kitty heeft me tòch al zoo lang opgehouden.”
+</p>
+<p>Kitty keek me verwijtend aan, toen opeens begreep ze, zei glimlachend:
+</p>
+<p>„Nou—arme jonge—blok maar niet te hard.”
+</p>
+<p>„Je zoudt er ziek van worden,” vond Boy en er lag een oprechte zorg in zijn stem<span class="corr" id="xd33e805" title="Bron: ,">.</span>
+</p>
+<p>Toen gingen ze heen, gelukkig met hun beidjes.
+</p>
+<p>Ik ging languit op den divan liggen rooken, dácht niet aan werken.
+</p>
+<hr class="tb"><p>
+</p>
+<p>In den avond, tegen acht uur, kwam Boy oploopen.
+</p>
+<p>„Thee?”
+</p>
+<p>„Graag.—Hier, ik heb lekkere sigaren gekocht—steek eens op.”
+</p>
+<p>„Feestje?” vroeg ik, zoo maar eens.
+</p>
+<p>„Nee—schik in m’n leven,” bekende Boy.
+</p>
+<p>„Zullen we straks naar den Bar gaan?” opperde ik.
+</p>
+<p>„Waarom? Het is hier veel gezelliger.”
+</p>
+<p>„Prettig gefietst met Kitty?”
+</p>
+<p>„Ja—heel prettig;—door de Boschjes. We kwamen den katjang nog tegen en die wou waarachtig
+méerijden.”
+</p>
+<p>„Hoe ben je ’m kwijt geraakt?” vroeg ik, het geval grappig vindend.
+</p>
+<p>„Kitty is afgestapt—zoogenaamd omdat haar veter losging—en terwijl hij heel gelant
+dien veter weer aantrok, heb ik met een zakmes zijn achterband lek geprikt.”
+</p>
+<p>„Die is sterk,” schaterde ik.
+</p>
+<p>„Je had dat bezopen gezicht van katjang moeten zien toen hij het na een poosje merkte.—Toen
+inviteerde hij ons even te wachten—zoo’n rund!—tot hij hem gemaakt had. Maar <span class="pageNum" id="pb37">[<a href="#pb37">37</a>]</span>Kitty beweerde haast te hebben, en toen zijn we maar doorgereden.”
+</p>
+<p>„Het is toch wél bar,” plaagde ik.
+</p>
+<p>„Wát bar?—zoo’n lamme jongen met z’n gele tronie—zoo’n aàp,—dat hoort toch niet bij
+ons thuis?”
+</p>
+<p>Het was wanhopig:—Boy babbelde gezellig over koetjes en kalfjes, toonde al het belang
+voor den zeiltocht, waaraan het hem dien middag volslagen ontbroken had,—maar loslaten
+deed hij niets.—Dat vond ik vervelend, niet uit onbevredigde nieuwsgierigheid,—maar
+omdat ik het graag tusschen Boy en Kitty beklonken had gezien.
+</p>
+<p>Boy praatte honderd uit,—tot het gesprek luwde, en we beiden, weggedoken in de luie
+stoelen, <span class="corr" id="xd33e836" title="Bron: nauwlijks">nauwelijks</span> elkaar ziende in het doezige licht der schemerlamp, zwijgen bleven.
+</p>
+<p>Het was een heele poos, tot Boy opeens, met iets prettig warms in zijn stem zei:
+</p>
+<p>„Ik wou je wat vertellen. Het zou flauw van me zijn als ik het niet aan m’n besten
+vriend zei.”
+</p>
+<p>„Als je het vertellen kúnt,”—zei ik, met blij voorgevoel.
+</p>
+<p>„Jawel, aan jou wel.—Je kunt me feliciteeren man,—ik heb vanmiddag met Kitty gesproken
+en—nou—we houden allebei van elkaar.”
+</p>
+<p>Ik veinsde groote verbazing, maar wenschte hem ongeveinsd geluk.
+</p>
+<p>„Je had niks aan me gemerkt hè?” veronderstelde Boy zegevierend. „Ik had niks laten
+blijken, maar het was toch al wel vanaf den eersten dag.”
+</p>
+<p>„Neen, je hebt het goed verborgen,” jokte ik.
+</p>
+<p>„En Kitty óok hè—daar heb je óok niets aan kunnen zien,” vervolgde Boy.
+</p>
+<p>„Nee,” beaamde ik, blij dat hij—in het schemerlicht—mijn tot grimassen verwrongen
+glimlach niet kon onderscheiden.
+<span class="pageNum" id="pb38">[<a href="#pb38">38</a>]</span></p>
+<p>„’t Zal je gebeuren—daar ben ik me waarachtig verloofd,” bedacht Boy, in malle verbazing
+over het feit.
+</p>
+<p>Ik barstte los in een schaterlach.
+</p>
+<p>„Ja, ’t ís gek,” constateerde Boy, die geen flauw begrip van mijn lachaanval had.
+</p>
+<p>„En nou ga je hárd werken voor je toekomst,” preekte ik.
+</p>
+<p>„Ja—hoewel dat een beroerde en heel onvereenigbare bijkomende omstandigheid is,” piekerde
+hij.
+</p>
+<p>„Leve de Mafkolder!” besloot ik.
+<span class="pageNum" id="pb39">[<a href="#pb39">39</a>]</span></p>
+</div>
+</div>
+<div id="ch5" class="div1 chapter"><span class="pageNum">[<a title="Ga naar de inhoudsopgave" href="#ch5.toc">Inhoud</a>]</span><div class="divHead">
+<h2 class="label">HOOFDSTUK V.</h2>
+<h2 class="main">DE ZEILTOCHT.</h2>
+</div>
+<div class="divBody">
+<p class="first">Tegen vijf uur waren we in Enkhuizen beland.
+</p>
+<p>Raar liepen we op den stikwarmen dag, met de overjassen over den arm, de sportpetten
+op, langs de pietluttige straatjes.—Heel de bevolking gaapte ons aan.
+</p>
+<p>We kwamen aan de haven.
+</p>
+<p>„Waar is nou je jacht?” vroeg Boy.
+</p>
+<p>„Daar,”—wees Bram op de boot, die door zijn groene kiel en witten romp slechts de
+kleur met een jacht gemeen had, maar overigens door zijn vormen halsstarrig aan een
+gewonen kotter herinneren bleef, wat hij dan ook geweest was vóor dat Bram er een
+kajuit in bouwen liet en hem van „De Drie Gebroeders” in de „De Mallemolen” omdoopte.
+</p>
+<p>De havenmeester kwam aan, groette Bram, zeide „genavend heeren” tegen ons en begon
+toen een technisch gesprek over de aangebrachte herstellingen, waarvan vrijwel elk
+woord een raadsel voor me bleef.
+</p>
+<p>„Wou je vannácht gaan?” vroeg de havenmeester.
+</p>
+<p>„Ja,” zei Bram.
+</p>
+<p>„Het zal mistig wezen,” kwam de voorspelling.
+</p>
+<p>„Zeg, gaan jullie even wat brood en ham en spuitwater en zoo—halen,”—verzocht Bram
+afleidend.
+</p>
+<p>We begonnen met in een „café-restaurant” een glas bier te verschalken, en Boy schreef
+wel vier prentkaarten aan Kitty, alsof hij op een buitenlandsche reis was en in geen
+maanden terug zou keeren. Daarna bedacht hij wat Kitty’s oudelui daar wel van zeggen
+zouden en was ik zoo goed en zoo kwaad niet of ik moest óok een prentkaart schrijven
+aan Kitty en toen een aan Non. Waarop—om het evenwicht te bewaren, Boy óok <span class="pageNum" id="pb40">[<a href="#pb40">40</a>]</span>een aan Non schreef en we vervolgens—om geen afgunsten te verwekken,—er ook nog ieder
+een aan bleekneus en propneus penden. Een Hollander, die in een vacantiereis in den
+Harz terecht komt, kan zich niet beter van zijn prentkaartenplicht kwijten dan wij
+toenmaals.
+</p>
+<p>Dan belaadden we ons dusdanig met bier-, kogel- en spuitwater-flesschen, dat me een
+gerstendrankhoudende ontglipte en te spetter sloeg, wat aan een Enkhuizer juffrouw
+het rouwbeklag van „Het is zonde” ontlokte.
+</p>
+<p>We vonden Bram ijverig bezig met het zeildoek van het dek weg te nemen, waardoor de
+boot met zijn gezellig witte planken en zijn bruinverniste kajuit, met raampjes in
+koperen biezen, werkelijk voordeelig in onze achting rees.
+</p>
+<p>Boy opende de kajuit, deinsde echter meteen terug.
+</p>
+<p>„Wat heb je?—loop toch door!” spoorde ik aan, daar ik voelde dat weer een flesch op
+vallen stond.
+</p>
+<p>„Ga jij er<span class="corr" id="xd33e884" title="Bron: , in"> in,</span>” verzocht hij.
+</p>
+<p>En zoo trachtte ik, maar zulk een benauwde adem-ontnemende broeistank schoof op me
+toe, dat ik ook van verdere binnendringing afzag.
+</p>
+<p>„Laat maar luchten,” raadde Bram, en we moesten hem helpen met uit het voorruim de
+eindeloos groote zeilen op te sjorren. Terwijl ik er de ijzeren ringen van op een
+stalen kabel reeg, klom Bram in den mast om een verward touw weer op de katrol te
+leggen. Boy deed niets, behalve ons voortdurend in den weg loopen en telkens, tusschen
+de trekken aan zijn sigaar, neurieënd van:
+</p>
+<div lang="en" class="lgouter">
+<p class="line">„You can <span class="corr" id="xd33e892" title="Bron: allways">always</span> tell when a coon is in love”</p>
+</div>
+<p class="first">waarbij ik tot mezelven de opmerking maakte, dat je daar nu niet beslist een neger
+voor behoefde te wezen.
+</p>
+<p>Van den wal hadden we veel bekijks; heel de Enkhuizer jeugd stond te staren naar „de
+heeren van de Mallemolen.”
+<span class="pageNum" id="pb41">[<a href="#pb41">41</a>]</span></p>
+<p>„Wat doene ze met die boot?” vroeg een bengel.
+</p>
+<p>„Niks,—zoó maar,—vare,” verklaarde er een wijs.
+</p>
+<p>„Gossie, wat hei je daár nou an?” verwonderde zich de bengel, en ik heb die vraag,
+gedurende den tocht, vaak bij mezelf herhaald, zonder er een bevredigend antwoord
+op te kunnen vinden.
+</p>
+<p>Boy,—onverstoorbaar, liep over het dek te dazen en den <span lang="en">coon-song</span> te herzingen.
+</p>
+<p>„Allemachtig kerel,—je lijkt wel een fonograaf, en een beroerde oók;”— vond Bram.—„Doe
+nu eens even iets verstandigs. Hier—vul die lampen maar eens.”
+</p>
+<p>„Als je nóg eens wat hebt,”—voorzag Boy een poosje later, toen hij een wanhopigen
+smeerboel op het dek had gemaakt en Bram hem een zwabber aangaf—„als je nóg eens wat
+hebt … Alle goden, een aandeelhouder van de Nederlandsche Petroleummaatschappij kan
+er niet zoo naar stinken als ik het doe.”
+</p>
+<p>Boy’s begrip van zaken was toen nog bijzonder oorspronkelijk.
+</p>
+<p>„Zeg, ruimen jullie de kajuit wat op,” verzocht Bram.
+</p>
+<p>De stankverschrikking was eenigszins bedaard, en we konden ons rekenschap geven van
+hare oorzaken. Het eerste wat mijn oog trof was een rijtje van drie paar schoenen,
+die zich onder een dons van groene schimmel verscholen. Boy pakte—aan een pink ze
+ruim van zich afhoudend—een broek, die in verregaanden staat van ontbinding verkeerde,
+en vervolgens een jas, die dusdanig was verteerd, dat—volgens Boy—er over een paar
+weken wel niet veel meer dan de knoopen van waren overgebleven.
+</p>
+<p>Het was een zwijnderij van belang: verroeste messen, gebroken glazen en borden, verwarring
+van pappig pakkende dekens op de twee britsen, zeekaarten verscheurd en <span class="corr" id="xd33e916" title="Bron: verfonfaaid">verfomfaaid</span> verspreid over de hevig-vuile vloer,—en tusschen al die <span class="pageNum" id="pb42">[<a href="#pb42">42</a>]</span>veelkleurige, kwalijk riekende voorwerpen lag, eigenwijs, het bandje vettig met petroleum
+doortrokken:—„Fidessa” van Couperus, wat we hier allerminst verwachtten.
+</p>
+<p>Boy vond nog een groot aarden vaatwerk vol bruine boonen, die allen griezelig-wit
+krioelende wortels hadden geschoten.
+</p>
+<p>„Zeg Bram, daar is misschien nog wel wat van te maken,” vond Boy, hem de boonenverzameling
+onder de neus stoppend. Maar Bram met een verwrongen walggrijns haastig terugwijkend,
+beval:
+</p>
+<p>„Over boord met die smeerlapperij; alles wat niet meer gebruikt kan worden over boord.”
+</p>
+<p>„Als je nu eens zei wat nog wél gebruikt kon worden,”—meende ik—„dan waren we gauwer
+met opruimen klaar.”
+</p>
+<p>„Hoe komt het hier zoo’n rommel?” vroeg Boy.
+</p>
+<p>„Och—van den vorigen tocht. Toen hebben we zware zee gehad; de kajuit drééf gewoon.
+Je snapt, zeewater, dat is de pest voor alles.”
+</p>
+<p>„Was de zee toen zoó erg?” waagde ik.
+</p>
+<p>„Bár. De twee lui, die mee waren, lagen voor mirakel, waren te lam dat ze nog bij
+de pomp konden blijven.”
+</p>
+<p>Ik dacht aan de mist-voorspelling van den havenmeester: het zag er nu niet beslist
+aanmoedigend uit, en ik vroeg me af in hoeverre Boy en ik vannacht oók kans hadden
+om voor mirakel te liggen; een mirakel van uit zich zelf gekeerdheid vermoedelijk.
+</p>
+<p>De kajuit kwam in orde, nadat het kalme water van de Enkhuizer haven verscheidene
+kleedingstukken, schoenen, leege flesschen, verroeste pannen en half vergane onkuischheden
+uit „Le Rire,” „Simplicissimus,” „Fantasio” en andere, niet voor jonge meisjes geschikte
+plaatwerken, had verzwolgen.—Het roekeloos verdrinken van kleeding en schoeisel ging
+den toeschouwers <span class="pageNum" id="pb43">[<a href="#pb43">43</a>]</span>van den wal aan het hart en meer dan eens klonk een meewarig „Het is zonde”—wat in
+Enkhuizen tot de staande uitdrukkingen schijnt te behooren.
+</p>
+<p>Het zag er binnen nu werkelijk netjes uit. De bedden waren tot rustbanken opgemaakt,
+de schoonste dekens bóvenop, want het oog wil ook wat. Een met rasterwerk omkringelde
+lamp hing aan de zoldering; op een tafel waren onze eetwaren uitgestald, op de rekken
+daarboven het eetgerij. In een hoek stond een tonnetje, wat door de waljeugd tegen
+een centenuitdeeling met zoet water was gevuld. Ook hadden we een potje boter bemachtigd.
+Links van den ingang, op een breede plank, lagen de „instrumenten” en was de „kaartenafdeeling”.
+</p>
+<p>De instrumenten bestonden uit een schietlood, een thermometer, over welks doel Bram
+zich veilig maar niet uitliet, een wekker, bijwijze van scheepsklok voor het oorlam,
+dat Bram ons op ongeregelde tijden veelvuldig beloofde uit te deelen,—een toeter waaruit
+Boy, zich oefenend, darmverdraaiende jammerklachten joeg,—en ten slotte een kompas,
+dat ik dadelijk den weg van de schoenen, de onzedelijke platen en de beschimmelde
+kleeren had laten volgen, indien ik vermoed had welke stiekeme parten het schijnheilige
+ding me spelen zou. Voorts stond er een dievenlantaarn, die het kompas zou belichten
+en waarbij men de kaarten kon raadplegen.
+</p>
+<p>In mijn onnoozelheid keek ik deze hydrographische spullen niet verder in, in den waan
+verkeerend, dat een scheepskaart wel niet meer moeilijkheden zou baren dan een landkaart.
+</p>
+<p>Na al die bezigheden sloot Bram de kajuit en gingen we aan wal, waar opeens een raar
+gekleede kerel me aansprak:
+</p>
+<p>„<span lang="fr">Je suis russe</span>”, verklaarde hij.
+</p>
+<p>„<span lang="fr">Je suis hollandais</span>,” antwoordde ik logisch.
+</p>
+<p>„<span lang="fr">Je suis peintre</span>,” vervolgde de rare kerel, die een pilopak <span class="pageNum" id="pb44">[<a href="#pb44">44</a>]</span>droeg en een grooten sombrero op zijn bol gedeukt.
+</p>
+<p>„Kijk—die halleve gare mot óok mee,” veronderstelde een kwajongen.
+</p>
+<p>Ik kon moeilijk den „halleve gare” antwoorden, dat ik géen schilder was en bewaarde
+dus een afwachtend stilzwijgen.
+</p>
+<p>„<span lang="fr">Serait-il possible de vous accompagner?</span>” vroeg de kwastenwellusteling weer.
+</p>
+<p>„<span lang="fr">Le capitaine—c’est lui</span>,” verwees ik naar Bram, die me verwenschte en hardop zei:
+</p>
+<p>„’k Wil den vent niet meehebben.”
+</p>
+<p>„Laat hem de tafels in de kajuit opverven, die hebben een beurtje noodig”, kwam Boy
+bemiddelend.
+</p>
+<p>„<span lang="fr">Je regrette, il n’y a pas de place</span>”, zei Bram met een gezicht van een kapitein wiens monsterrol volteekend is. De Rus
+mompelde een „pardon” en bleef op den wal achter.
+</p>
+<p>„Zoo—nu hebben we dus óok al een walrus gezien”, merkte Boy zouteloos op.
+</p>
+<p>In het „café-restaurant” aten we leerachtige kalfslapjes en kiezelharde doperwtjes;
+de omelette, die volgde, smaakte naar petroleum, wat den kapitein zich deed herinneren
+dat hij er koopen moest, omdat Boy minstens een liter vermorst had. Daarop werd Bram
+door de prentkaartendolheid bezeten, waaronder vooral Toos lijden moest. Als de meisjesleden
+van den Mafkolder nu nog niet wisten hoe Enkhuizen er uitzag, was het niet onze schuld.
+</p>
+<p>Beladen met een flesch cognac en een dito petroleum, met krentenbrooden en lampenglazen—de
+bijeenvoeging wás zonderling!—kwamen we aan boord terug. Het was half acht en het
+begon te schemeren.
+</p>
+<p>Nu werd het méenens.
+</p>
+<p>„Kun je sturen?” vroeg Bram.
+</p>
+<p>„Dat zal wel gaan,” meende ik blufferig.
+<span class="pageNum" id="pb45">[<a href="#pb45">45</a>]</span></p>
+<p>„Smijt de touwen los,” beval de kapitein aan Boy—„en help me het zeil hijschen.”
+</p>
+<p>Dit bolde flauwtjes op.
+</p>
+<p>„Er is geen wind,” wanhoopte Boy.
+</p>
+<p>„Hou je bek!” kwam Bram ongemakkelijk. „Bakboord!” was het tegen mij.
+</p>
+<p>„Je bedoelt rechts?” waagde ik, zonder eenig benul van scheepstermen.
+</p>
+<p>„Nee links—boerenheiplag—ja zóo!” schold Bram me uit.
+</p>
+<p>„Als je mij maar zegt waar ’k heen moet,” verzocht ik schuchter.
+</p>
+<p>„De háven uit.”
+</p>
+<p>„Jawel—dat snap ik, maar waár?”
+</p>
+<p>„Tusschen dat groene en dat roode licht door!” helderde Bram op.
+</p>
+<p>Bukkend, keek ik onder het opbollende zeil door: kwam tot de ontdekking, dat de geheele
+haven van roode en groene lichten wémelde.—Ik stuurde luk-raak op twee af, en Bram
+kreeg haast een beroerte.
+</p>
+<p>„Nee—uilskuiken, kaffer!—daar—daár!” wees hij wild gebarend met het hoofd, waar hij
+met volle macht den fok aan het optrekken was.
+</p>
+<p>Ik bespeurde de twee lichten en hoewel ik heelemaal niet begreep hoe Bram wist, dat
+het juist deze beide waren en niet een paar van de overige dozijnen, stuurde ik er
+dapper op af.
+</p>
+<p>Ditmaal lukte het. Ik had den meevaller dat noch bakboord noch stuurboord tegen de
+pieren aanbonkten, en langzaam gleed de Mallemolen de Zuiderzee in.
+</p>
+<p>Boy had een mallootigen schik in het lampen-opheischen, een roode en een groene, halfweg
+het want.
+</p>
+<p>„Mag ik nu eens toeteren?” vroeg hij dan.
+</p>
+<p>„Dat laát je!” gebood de kapitein, die mij tot eersten stuurman <span class="pageNum" id="pb46">[<a href="#pb46">46</a>]</span>en Boy, wiens volmaakte gebrek aan zeevaartkunde voldoende gebleken was, tot steward
+had benoemd.
+</p>
+<p>„Krijgen we dan een oorlam?” zanikte Boy weer, die een kinderachtig plezier in het
+tochtje kreeg.
+</p>
+<p>„Houd nu toch éven je gemak,” verzocht Bram, die in de scheepskaarten scharrelde,
+waarvan hij er tenslotte een, in het schijnsel van de dievenlantaarn, ontvouwde.
+</p>
+<p>„Kijk—zoó moeten we varen,” legde hij uit.
+</p>
+<p>„Ik snap er geen snars van,” bekende ik eerlijk.
+</p>
+<p><span class="corr" id="xd33e1012" title="Niet in bron">„</span>Och—hier heb je Enkhuizen, en hier heb je Marken,”—terwijl hij blauwe plekken aanwees.
+</p>
+<p>Nu was ik gewend dat op een kaart water blauw was. Als men blauw ziet is dat water.
+Dat is vast. Maar hier was het juist anders om: blauw was land en wit was water. Wat
+een weersprakigen geest moet de man hebben gehad die deze kleuraanduiding verzon!
+</p>
+<p>„Zie je—dan moeten we op dát licht eerst aanhouden,”—legde Bram verder uit, op een
+gemoedelijken, zéer ondisciplinairen toon tegen zijn minderen.
+</p>
+<p>Ik gluurde weer onder het zeil door, bespeurde véle lichten, die allen op elkander
+geleken; temidden daarvan glom de sigaar van Boy, die op den boeg languit neerlag.
+</p>
+<p>„Ja—kijk nu maar niet, dat licht zien we later wel;”—moedigde Bram aan en vervolgde
+zijn aanwijzingen met: „En op zee wijk je links uit en haal je rechts in.”
+</p>
+<p>Al die tegenspraken werden me wat machtig; eerst blauw land en wit water,—nu dit weer.
+</p>
+<p>„En als er mist komt blaás je op den toeter.”
+</p>
+<p>„Dan wek je mij maar,” mengde de steward zich vanaf den boeg in het gesprek.
+</p>
+<p>„Ja, maar moet ik hier nu al maar aan het roer blijven staan?”—vroeg ik, onder den
+druk van mijn verantwoordelijkheid.
+<span class="pageNum" id="pb47">[<a href="#pb47">47</a>]</span></p>
+<p>„Ik kom je aflossen,”—beloofde Bram, en dan—om me te paaien: „Je stuurt heel goed,
+ik kan het veilig aan je overlaten.”
+</p>
+<p>„Zeg—is die conferentie nu afgeloopen en krijgen we dat <span class="corr" id="xd33e1028" title="Bron: oorlom">oorlam</span>?” kwam de steward.
+</p>
+<p>Zittend in den kuil, achter de gezellig verlichte kajuit, rookten we, dronken den
+lang verbeiden cognac.
+</p>
+<p>Achter ons, met vele geheimzinnige lichtjes, lag Enkhuizen. De lijnen van de daken
+en van den wijzen stompen toren, staken scherp af tegen den nog éven glorenden avondhemel.
+Op de zee overal ook de sprookjesachtige lichtjes. Dan kwam de maan op, groote rossige
+schijf in zwavelgele dampen.
+</p>
+<p>„Het zal wel mistig wezen vannacht,” peinsde Bram. Maar het deerde me niet meer: ik
+voelde me zóo thuis aan boord, dat het leek of ik nooit anders gedaan had. Ik wist
+nu dat blauw land was en wit water; ik wist wat stuurboord en bakboord beteekenden;
+ik wist links te passeeren, te toeteren met mist. Kortom—er was niets te vreezen,
+ik was vertrouwd met varen. Wat drommel, zijn wij Hollanders geen gebóren zeevolk?
+</p>
+<p>We rookten—Boy neuriede weer van:
+</p>
+<div lang="en" class="lgouter">
+<p class="line">„You can <span class="corr" id="xd33e1039" title="Bron: allways">always</span> tell when a coon is in love”</p>
+</div>
+<p class="first">en lokte geen tegenspraak meer uit.
+</p>
+<p>„Nou,”—zei de kapitein opeens—„ik ga naar kooi. Hou nu maar Z.Z.W. daar op dat licht
+aan en hou je kluisgaten open.”
+</p>
+<p>Ik verwonderde me hoe een mensch altoos zijn spreekwijze naar zijn omgeving schikt,
+loerend naar het aangewezen licht, waar ik me voornam recht op aán te sturen.
+</p>
+<p>Bram knoopte zijn vest los, legde den boord af, wees me waar de zuidwester en de oliejas
+hingen, zei nog „Z.Z.W. hè?”—en mafte dan meteen in.
+</p>
+<p>Er kwam een stevige bries opzetten en op een korte deining begon de Mallemolen hevig
+stampend te keer te gaan, mij bij elke <span class="pageNum" id="pb48">[<a href="#pb48">48</a>]</span>neerbonzing een heftigen opstopper van de roerpen in mijn lendenen bezorgend.
+</p>
+<p>Boy, die al niet meer zong van hoe je altoos vertellen kon wanneer een neger verliefd
+was, ging oók naar kooi. Ik had nog geen flauw vermoeden, dat hij aan zeeziekte leed.
+Toen hij naar Canada was overgestoken, kreeg ik een reclamebriefkaart der maatschappij
+met een daglijst van den overtocht; bij „<span lang="en">Saturday 15th:—Strong head gale. Dangerous sea. Squalls<span class="corr" id="xd33e1055" title="Niet in bron">.</span></span>”—had hij aangeteekend: „Dien dag zag ik mijne diners tweemaal.” Toen echter vermoedde
+ik niet ook nog eens de lederachtige lapjes en de kiezelerwtjes weer te zullen zien.
+</p>
+<p>Daar stond ik heel alleen. Het werd koud, maar ik kon het roer niet loslaten om mijn
+overjas aan te trekken. Strak stond ik te turen op het licht in de verte en schrok
+hevig toen een groote tweemaster met volle zeilen, als een vliegende hollander, rakelings
+achter me dwars door ons zog stoof. Ik was nog heelemaal van stuur (hoewel ik er aan
+stond) door die spookverschijning en nam me juist voor nu in het vervolg toch ook
+eens rechts en links van me te kijken, toen het licht, waarop ik pal aanhield, opeens
+schrikbarend helder werd en ik er onder de donkere vormen van een stoomboot ontdekte.
+Haastig week ik links uit voor het ongedierte. Het zeil flapperde even onbeslist heen
+en weer, en vanaf de stoomboot schreeuwde men mij iets toe waarin ik een onaangename
+bedoeling vermoedde. Maar het zeil hernam zijn stand en het ontging me, dat bij het
+uitwijken het compas goedmoedig op Z.Z.W. was blijven staan. Thans had ik ruimschoots
+de keuze tusschen vele lichten waarop ik ter afwisseling eens aanhouden kon, maar
+ik vertrouwde het geval niet bijster meer en bleef strak het compas beturen.
+</p>
+<p>De wind was nu wat gaan liggen en om de maan, die links achter me stond (men vergeve
+mij deze zonderlinge lengte- en <span class="pageNum" id="pb49">[<a href="#pb49">49</a>]</span>breedte-bepaling), sluierde zich een dichte damp.
+</p>
+<p>Het werd vinnig, vochtig koud. Ik zette de cognacflesch aan den mond en nam een slok;
+niet eens zoo’n heel erg grooten.
+</p>
+<p>Dan bleef ik maar weer turen, legde de roerpen in mijn rechterzijde, toen ik mijn
+linker blauw gebonsd vermoedde, en vloekte op de korte Zuiderzee-deining.
+</p>
+<p>Hoe lang het duurde weét ik niet, maar een feit van belang was, dat ik opeens de gesluierde
+maan recht voor den boeg ontwaarde.—Het kompas stond nog almaar op <abbr title="XX">Z.Z.W.</abbr> Zou de maan vannacht zoo’n haast gehad hebben? Doch eer ik me rekenschap kon geven
+van het alleszins onverklaarbare natuurverschijnsel, kwam met veel flapperlawaai het
+groote zeil over.
+</p>
+<p>Net had ik het begrip me niet van de wijs te laten brengen door den hevigen mep, dien
+de schoot mij tegen de ribben toebracht en me er stevig aan vast te klampen,—en toen
+hing ik met zeil en al buiten boord. Onder me klotste gezellig het water, waar ik
+liefst uit bleef. De boot, die onbeheerd dwars voor den wind te liggen kwam, begon
+hevig te keer te gaan.
+</p>
+<p>Op dit oogenblik kwam Boy uit de kajuit, boog—op niets lettend—het hoofd buiten boord
+en gaf het eerste lapje aan de visschen te proeven. Dat was zijn geluk, want het zeil
+ging ten tweede male over en met een hevigen smak stoof ik mee naar den anderen kant,
+rakelings over Boy heenzwierend.
+</p>
+<p>„Boy!” riep ik.
+</p>
+<p>Hij zag op van zijn bezigheid, keek naar het onbeheerde stuur, liet zijn verwilderde
+oogen dwalen over het dek.
+</p>
+<p>„Boy!” schreeuwde ik weer, zwevend tusschen hemel en zee.
+</p>
+<p>En hij zocht, met een verdwaasd gezicht, in den mast. Meteen begon de boot weer hevig
+te stampen, draaide opnieuw om en ik zwierde ten derden male, met een nijdigen floep
+van het zeil, in verbijsterende snelheid over Boy heen, die—opnieuw <span class="pageNum" id="pb50">[<a href="#pb50">50</a>]</span>katterig geworden door de tureluursche keeringen en stampingen van de Mallemolen,—juist
+op tijd het hoofd genegen had en der visschen liefdadigheid pleegde; ditmaal vermoedelijk
+met de erwtjes.
+</p>
+<p>Mijn armen waren lam, mijn angstig opgetrokken beenen verstijfd.
+</p>
+<p>Zoo had het geval zich met rythmischen regelmaat tot in het oneindige kunnen herhalen,
+gegeven de blijkbare onuitputtelijkheid van Boy’s maag,—indien de kapitein niet door
+al de onwijze tolbewegingen van zijn jacht gewekt geworden en naar buiten gekomen
+was.
+</p>
+<p>„Bram!” schreeuwde ik.
+</p>
+<p>Ook hij zocht me met een verbluft gezicht in den mast.
+</p>
+<p>„Bram!” brulde ik weer, meteen met het zeil weer over hem heenvliegend, terwijl hij,
+angstig wegduikend, het gevaar van een schedelbreuk vermeed.
+</p>
+<p>„Verrek,” zei Bram me ontwarend. De krankzinnigste verbazing klonk in zijn stem. „Verrek—wat
+doe jij daar?”
+</p>
+<p>„Laat me er uit!” jammerde ik, alsof het Bram was, die me er in gehangen had.
+</p>
+<p>Nu keek ook Boy op en liet zijn visschen in den steek, wier bedeeling, menschelijkerwijs
+gesproken, nu ook wel eens eindelijk uit mocht wezen.
+</p>
+<p>„Pas op Boy—wég je kop!” loeide Bram, want ik kwam voor de zooveelste maal over. Ik
+was op dat oogenblik den tel van mijn vliegtochtjes kwijt, maar bekende mezelven,
+dat ik er schoon genoeg van kreeg.
+</p>
+<p>„Dat is met recht een mallemolen,” vond Boy, wien nooit zijn geest verliet. „Doe je
+nóg een toertje of schei je er mee uit?” sarde hij uit leedvermaak, dat niet hij alleen
+er slecht aan toe was.
+</p>
+<p>Maar Bram had de roerpen gegrepen en, zachtjes ditmaal, <span class="pageNum" id="pb51">[<a href="#pb51">51</a>]</span>kwam het zeil over, kon ik me in den kuil laten ploffen.
+</p>
+<p>„Maar pot ver hier en ginter,—hoe kwám je daar?” vroeg Bram, het stuur krampachtig
+in de richting houdend, terwijl Boy weer, ná zijn plagerijen, door inwendige beroering
+werd bezig gehouden.
+</p>
+<p>Ik legde het geval uit van de maan die boven den boeg verschenen was, terwijl het
+kompas Z.Z.W. wees.
+</p>
+<p>„Ja, maar je moét ook niet alleen op het kompas varen, maar op de lichten,—je hebt
+toch immers de kaart?”—wees de kapitein terecht.
+</p>
+<p>„Laat naar je kijken—jouw licht was waarachtig een stoomboot!”—Bram lette niet op
+deze insubordinatie.—„En hoe verklaar jij dat kompas dan!” hield ik vol.
+</p>
+<p>„Dat kan verroest wezen, daar moet je zoo nu en dan eens tegen tikken,<span class="corr" id="xd33e1100" title="Niet in bron">”</span> verklaarde Bram.
+</p>
+<p>„Had dat een beetje eerder gezegd, eendvogel!” nijdigde ik met een in de omgeving
+passend scheldwoord. Bram nam het kompas, draaide het een halven slag om. Het zwoor
+schijnheilig bij Z.Z.W. Toen gaf de kapitein er een nijdigen mep tegen en langzaam,
+sarrend eigenwijs, draaide de roos in den goeden stand.
+</p>
+<p>„Zie je wel?” zegevierde Bram.
+</p>
+<p>„Wij zijn al een eind opgeschoten hé?” informeerde hij nog.
+</p>
+<p>„Ja,”—zei ik maar, zonder eenig benul van koers of snelheid, waar de draaiende plaatst-rust
+en het heen-en-weer gevlieg mijn orientatievermogen begrijpelijkerwijze eenigszins
+in de war hadden gebracht.
+</p>
+<p>We hadden evengoed voor Staveren als voor Amsterdam kunnen liggen; ik zou er geen
+begrip van gehad hebben!
+</p>
+<p>Bibberend van de kou trok ik mijn winterjas aan, dronk een scheut cognac. Bram kwam
+op het spitsvondige denkbeeld het kompas op een losse plank te zetten.
+<span class="pageNum" id="pb52">[<a href="#pb52">52</a>]</span></p>
+<p>„Als je nu en dan op die plank trapt, zal de naald wel los blijven.”
+</p>
+<p>„Wat doe je ook met zulke rotte instrumenten!” mopperde ik, zonder het malle van het
+op gang getrapte kompas in te zien.
+</p>
+<p>„Nou maf ze,” kwam Bram.
+</p>
+<p>„Ja—maar zeg—ik begin ook naar kooi te verlangen,” kwam ik opstandig.
+</p>
+<p>„Ik kom je zoometeen aflossen,” beloofde Bram en kroop weer in bed.—Boy—wat opgelucht—en
+minder in de war, nu de boot weer voor den wind liep, kroop naast hem.
+</p>
+<p>Ik bleef aan het roer, vinnig trappend op de losse plank en me verdiepend in de thans
+zich telkens openbarende bewegingen van de roos. Den koers hield ik tusschen <abbr title="XX">Z.Z.W.</abbr> en <abbr title="XX">Z.W.</abbr>
+</p>
+<p>Het werd drie uur, half vier, vier uur,—en ik verwonderde me over Brams opvatting
+van het toch overigens duidelijke begrip van „zoometeen.” Want aan aflossen dácht
+hij blijkbaar niet. Toen—tot mijn schrik—merkte ik, dat onze lichten waren uitgegaan.
+Het was nu wel bar belangrijk, zoo’n vaart met uitgedoofde lampen, maar ik voelde
+weinig voor zulke kapersmanieren, waar de mist al dichter werd en van de maan ook
+niets meer te bespeuren was. Tot tweemaal toe zag ik opeens lichten opdoemen, stoof
+een stoomboot ons rakelings voorbij.—Het werd dwaasheid.
+</p>
+<p>„Boy!” riep ik de kajuit in. Maar Boy ronkte zwaar, na zijn uitbundige weldadigheid
+den visschen gebracht.
+</p>
+<p>„Boy!” brulde ik. Nóg geen antwoord. Toen, omdat ik niets anders onder mijn bereik
+had, trok ik een schoen uit<span class="corr" id="xd33e1126" title="Niet in bron"> en</span> slingerde hem midden in Boy’s maagstreek.
+</p>
+<p>„Au—verdomme!” jankte hij.
+</p>
+<p>„Kom er uit!” beval ik.
+</p>
+<p>„Waai om!” verwenschte de steward.
+</p>
+<p>„Kom er uit—gauw dan!” haastte ik, want juist kwamen <span class="pageNum" id="pb53">[<a href="#pb53">53</a>]</span>er weer lichtjes uit den nevel.
+</p>
+<p>„Wat héb je toch?” vroeg Boy,—„zit je nu soms in de gaffel?”
+</p>
+<p>„De lichten zijn uit!” jammerde ik.
+</p>
+<p>„Nou—wat kan mij dat schelen?” redeneerde hij.
+</p>
+<p>„Er is mist,—ik zie geen klap,—je moet blázen!”
+</p>
+<p>Dat laatste werkte als een wonder. Boy stond op, nam den toeter.
+</p>
+<p>„Nee kaffer—eérst de lichten op!”
+</p>
+<p>Boy kroop op het dek.
+</p>
+<p>„Allemachtig wat een damp.”
+</p>
+<p>Dan liet hij de lampen neer, kwam er mee in de kajuit.
+</p>
+<p>„Er zit geen petroleum meer in,”—verklaarde hij.
+</p>
+<p>„Vul ze bij—dat kan je toch zoo goed,” moedigde ik aan.
+</p>
+<p>„Maak geen smeerboel,” gromde de kapitein, die zich wakker verried, maar in zijn slaaplust
+zich blijkbaar noch van den mist, noch van de gedoofde lichten iets aantrok en aan
+de beloofde aflossing niet dacht.
+</p>
+<p>Boy vulde de lampen, stak ze aan, ging er mee op het dek.
+</p>
+<p>„Nee, de roode aan bakboord!” riep ik.
+</p>
+<p>„Nou, dat doe ik toch?” meende Boy.
+</p>
+<p>„Nee, andersom!”
+</p>
+<p>„Ben jij betoeterd, dan loopt de olie er immers uit?” redeneerde hij als een nuchter
+kalf.
+</p>
+<p>„Niet onderstebóven, andersóm,—de groene moet daár!” wees ik.
+</p>
+<p>Eindelijk hingen de lampen.
+</p>
+<p>„Ga nou maar blazen,” kwam ik goedmoedig.
+</p>
+<p>„Ik zoú je blazen.—Jasses wat een weeë stank toch, die petroleum.”
+</p>
+<p>„Ga nou niet weér spugen alsjeblieft,” smeekte ik; maar Boy hing al over boord.
+<span class="pageNum" id="pb54">[<a href="#pb54">54</a>]</span></p>
+<p>„Het was die omelette,—die … die smaakte óok zoo naar petroleum” verklaarde hij een
+oogenblik later.
+</p>
+<p>„Ben je nu leég?”
+</p>
+<p>„Ik hoop het,—als tenminste de kaas en het dessert zich goedhouden.” Dan kwam hij
+bedeesd; „Zeg vertel het maar niet aan Kitty, dat ik zoo beroerd ben geweest; het
+is zoo kinderachtig.”
+</p>
+<p>„Kom kom, daar zou ik maar niet over tobben.”
+</p>
+<p>„Vertel het nu maar niet.”
+</p>
+<p>„Best.—Geef me nu even m’n schoen aan,” verzocht ik.
+</p>
+<p>Met een sullig gezicht reikte Boy me het schoeisel:
+</p>
+<p>„Waarom heb je ’m net in m’n maag gegooid?”—verweet hij. <span class="corr" id="xd33e1171" title="Niet in bron">„</span>Had ’m naar m’n kop gesmeten of ergens anders, maar niet juist op zoo’n gevoelige
+plek.<span class="corr" id="xd33e1173" title="Niet in bron">”</span>
+</p>
+<p>„Voel je je erg lam?”
+</p>
+<p>„Als een zatte aap,” verklaarde Boy.
+</p>
+<p>„Ga naar bed.”
+</p>
+<p>„Nee, ik blijf liever an dek—het is daarbinnen zoo’n muffe stank.”
+</p>
+<p>„Het zal nu wel beter worden, we stampen veel minder dan zooeven,” troostte ik.
+</p>
+<p>„Ik ga bij den mast zitten, daar schommel je het minst.”
+</p>
+<p>„Als je licht vooruit ziet, waarschuw dan.”
+</p>
+<p>Boy beloofde het, hurkte, in de jas gedoken, bij den mast neer.
+</p>
+<p>We waren blijkbaar in druk vaarwater; telkens doemden lichten op, gleed een lange
+aak, of een kotter ons voorbij. Soms toeterde ik, een langgerekte jammerklacht, als
+van een hond die huilt.
+</p>
+<p>„Maak toch zoo’n herrie niet!” bromde Bram vanaf het bed.
+</p>
+<p>„Hou jij je bek;—kom me liever aflossen?” kwam ik boos. De muiterij op de Mallemolen
+was op haar hoogtepunt.
+</p>
+<p>„Ik ga toch maar naar bed,” en Boy scharrelde van het dek <span class="pageNum" id="pb55">[<a href="#pb55">55</a>]</span>in den kuil, schopte een paar papieren voor zich uit: „Wat is dat?”
+</p>
+<p>„Scheepskaarten—leg ze maar binnen op de tafel,” raadde ik vol verachting voor de
+nuttelooze dingen.
+</p>
+<p>Het kon me niet schelen wat er van kwam, maar de scheepskaart zou ik niet meer inkijken.
+Trouwens áls ik een licht zag, zat er tóch altoos een boot aan vast.
+</p>
+<p>Regelmatig trappend op de plank, kleumerig, vloekend op Bram die maar maffen bleef,
+stond ik me in den mist te verdoen. Luk raak had ik nu maar eens Z.W. ten W. aangehouden.
+</p>
+<p>Eindelijk siepelde er een schemer door het dampgordijn.—Het werd dag.—Langzaam, heel
+langzaam trok de mist op, zag ik ruimer om me heen. Tenslotte—het scheen een droombeeld—doemden
+uit de nevels, recht voor me uit, vormen op. Het leek een stad. Rara welke! Ik tuurde
+met de spanning van een Columbus, toen deze op het punt stond Amerika aan de Christenen
+over te leveren.—Het leek een gróote stad. En dan opeens herkende ik ze:—het was Amsterdam.
+</p>
+<p>Hoe ik het hem geleverd had begreep ik zelf niet; trouwens het kon me ook niet veel
+schelen. Het feit was, dat we voor Amsterdam lagen. En ik nam den toeter, in mijn
+zegepraal bereid tot groote middelen, boog voorover in de kajuit en blèrde darmverwarrend.
+</p>
+<p>„Godverdomme schei toch úit!” stoof Bram op, lijdend aan de kribbighedens der ochtendziekte.
+</p>
+<p>„Amsterdam!” jubelde ik.
+</p>
+<p>„Je bent betoeterd.”
+</p>
+<p>„Nee dat ben jij in dit geval,” gaf ik terug.
+</p>
+<p>„Amsterdám?” bleef hij ongeloovig.
+</p>
+<p>„Gekheid!” beweerdde ik, met bouwkundige kennis van de fundeering der Amstelstad.
+</p>
+<p>„Dan moeten we geschut worden,” verklaarde de kapitein.
+<span class="pageNum" id="pb56">[<a href="#pb56">56</a>]</span></p>
+<p>„Alweer?<span id="xd33e1208"></span>—Ik vind dat we nu al genoeg geschud zijn,” vond Boy katterig.
+</p>
+<p>„In de schutsluizen,” helderde Bram op.
+</p>
+<p>„Och man, stik met je schildluizen,” verstond de steward verkeerd.
+</p>
+<p>Bram nam het roer over. Ik ging languit op het dek in de lauwe ochtendzon liggen,
+kauwde een krentenbroodje, wreef mijn kuit, die lam was van het kompastrappen, en
+mijn lendenen, blauw gestompt door het stuur. Er ontstond een hevige redetwist tusschen
+den kapitein en mij over den koers, die lukraak gehouden was. Bram beweerde, dat ik
+buiten langs Marken had gevaren, ik hield vol—zonder een zweem van bewijs te kunnen
+aanvoeren—dat we binnendoor waren gekomen. Het zal wel altoos een duister geheim blijven.
+</p>
+<p>We werden geschut. Boy merkte er niets van in zijn ingewanden en ronkte als een zaagmolen.
+Ik ging naast hem liggen, kon me levendig voorstellen hoe het Y en het Noordzeekanaal
+er uitzagen, en sliep dus weldra ook in.
+</p>
+<p>Het was tien uur toen Boy me wakker maakte.
+</p>
+<p>„Hé—papaverbol,—sta je nou eens op?—Je maft waarachtig als een oud wijf!”
+</p>
+<p>In het kalme water had hij opeens een praats van belang gekregen en zong weer druk
+het sinds lang onderbroken lied van den verliefden neger.
+</p>
+<p>Op het petroleumstel, welks stank hem niet wee meer maakte, kookte de steward eieren
+en theewater. Het werd een gezellig ontbijt en ik verkneukelde me in het gezicht van
+Bram, die zich aan het stuur stond te vervelen, waar het kanaal niets opwindends of
+avontuurlijks bood.
+</p>
+<p>Alleen de Hembrug, die vriendelijk dicht ging toen we aankwamen, bezorgde moeilijkheden.
+</p>
+<p>„Laten we het probeeren,” vond de kapitein en liet mij het <span class="pageNum" id="pb57">[<a href="#pb57">57</a>]</span>stuur over om zoogenaamd de zeilen te kunnen reven als er iets haperde, maar in waarheid
+om zich voorop te bevinden als de mast neerkwam.
+</p>
+<p>Ik stond aan het roer, klaar om in het water te springen. Het groote oogenblik kwam.
+</p>
+<p>„We halen het niet,” wanhoopte Boy, veilig op den boeg.
+</p>
+<p>Er schuurde iets;—een griezelig gekras en gekraak, toen knapte de wimpelspits af en
+plofte op het dek. De Mallemolen kon onder de brug door.
+</p>
+<p>Het overige van den dag was vervelend. De zon weerkaatste hinderlijk op het water,
+deed onze gezichten kalkoenrood verbranden. We aten veel, dronken meer en maften het
+meest. Bram, aan het stuur, kon zijn genoegen op.
+</p>
+<p>„Gossie, wat heb je daár nou an?” had de Enkhuizer bengel zich verbaasd. In den nacht,
+alleen in den mist, had ik er over gepiekerd, nu sprak ik het uit:
+</p>
+<p>„Toch geen bár opwindende sport.”
+</p>
+<p>„Ik amuseer me best,” beweerde Bram.
+</p>
+<p>„Ik heb een reuzenschik gehad,” verklaarde Boy.
+</p>
+<p>„Kwestie van appreciatie,” meende ik, stom verwonderd over zoóveel huichelarij, en
+ging maar niet verder op het geval in.
+</p>
+<p>In Haarlem echter hadden we er allemaal dusdanig genoeg van, dat we besloten de Mallemolen
+er maar bij een werf achter te laten.
+</p>
+<hr class="tb"><p>
+</p>
+<p>„Hè,”—zei Kitty den volgenden morgen, „waarom hebben jullie het jacht maar niet tot
+Den Haag gebracht, dan hadden we óok eens mee kunnen gaan.”
+</p>
+<p>Boy wenkte en gaf teekens, maar katjang, dien morgen bijzonder uitgeslapen, vroeg:
+</p>
+<p>„Dus jullie jacht ligt nu niet meer hier?”
+<span class="pageNum" id="pb58">[<a href="#pb58">58</a>]</span></p>
+<p>„Nee,” gaf Bram maar toe.
+</p>
+<p>„En waar wonen jullie nu?” kwam de katjang weer, die er nú dan toch wel achter zou
+komen.
+</p>
+<p>„In een woonwagen,” verklaarde Boy.
+</p>
+<p>„In een woónwagen?” verbaasde zich Piet, terwijl Kitty lachstuipjes kreeg.
+</p>
+<p>„Ja,”—legde Boy uit, „een mooie woonwagen, groen, met roode wielen. We trekken ’m
+om de beurt, want paarden of ezels, dat geeft zoo’n last.”
+</p>
+<p>„Is het niet moeilijk om je in zoo’n ding te arrangeeren?” ging katjang er op in.
+</p>
+<p>„Welnee; een slaapt er telkens en twee trekken; en we eten uit blikjes, en Zondags
+eten we rijsttafel met katjeng goreng en sambal<span class="corr" id="xd33e1252" title="Bron: ?">.</span>”—sloeg Boy er zijn redeloozen onzin uit.
+</p>
+<p>„Lekkerr jà—sámbal?” kwam de katjang.
+</p>
+<p>„Haast even lekker als snert met verkensoreilles,” vond Boy.
+</p>
+<p>Toen snapte katjang, een beetje laat, dat hij in het ootje genomen werd.
+</p>
+<p>„Jullie verlakken me.”
+</p>
+<p>„Dat is niet onwaarschijnlijk,” kwam Boy kalm, terwijl Kitty, in eén gierbui, hem
+hartelijk in den arm kneep, smeekend:
+</p>
+<p>„Boy—o Boy!—ik lach me doód!”
+</p>
+<p>Piet zág dat, begreep mooglijk hun verhouding, en zei berustend:
+</p>
+<p>„Enfin—ik trek me er weinig van an.”
+</p>
+<p>„Och man, voor mijn part trek je niks an,”—besliste Boy.
+<span class="pageNum" id="pb59">[<a href="#pb59">59</a>]</span></p>
+</div>
+</div>
+<div id="ch6" class="div1 chapter"><span class="pageNum">[<a title="Ga naar de inhoudsopgave" href="#ch6.toc">Inhoud</a>]</span><div class="divHead">
+<h2 class="label">HOOFDSTUK VI.</h2>
+<h2 class="main">WE HUREN EEN BOVENHUIS.</h2>
+</div>
+<div class="divBody">
+<p class="first">Het was opeens besloten. Boy’s broer kwam over met een jaar indisch verlof en wilde
+bij zijn moeder inwonen, waardoor Boy het huis uit moest. Bram had genoeg gekregen
+van Leiden, vond het in Den Haag plezieriger. Ten slotte had mijn hospita me een lange
+redevoering gehouden, waarvan de slotsom was, dat ze niet altoos die jonge dames over
+den vloer wou hebben, omdat heel de buurt er schande van sprak.
+</p>
+<p>Ze wist wel dat onze omgang heel fatsoenlijk was, en de jongedames waren óók heel
+nette meisjes, maar enfin—menschen kletsen zoo gauw nietwaar?—Ik had haar bedankt
+voor hare goede meening over de leden van den Mafkolder en—me groot houdend—verzekerd,
+dat ik tóch al het plan had om weg te gaan, omdat haar poes telkens ongerechtigheden
+in m’n kamer deed en de meid altoos van mijn jam snoepte.—De hospita was langdradig
+op mijn vinnigheden ingegaan, bezwerend dat haar poes zoo zindelijk was als een mensch
+en dat de meid zoo eerlijk was als goud.
+</p>
+<p>Gevolg was dat ik de kamer opzegde.
+</p>
+<p>Met zijn drieën hadden we uitgemaakt, dat het veel spaarzamer zou wezen gezaamlijk
+een bovenhuis te huren en een meid te nemen, terwijl we dan tevens van alle hospita-gezanik
+bevrijd zouden zijn.
+</p>
+<p>En zoo stelden we een advertentie.
+</p>
+<p>De tekst had eenige moeilijkheid gekost. Bram wilde: „Drie losloopende jongelui wenschen
+gemeubileerd bovenhuis van alle gemakken voorzien.”—Waarop Boy meende dat het voldoende
+mocht heeten als er één gemak was en dus voorstelde: „Drie studenten zoeken bovenhuis
+met stevige maar smaakvolle <span class="pageNum" id="pb60">[<a href="#pb60">60</a>]</span>meubels voorzien.”—Maar ten slotte besloten we te plaatsen: „Gemeubileerd bovenhuis
+in Duinoord gezocht.”
+</p>
+<p>Toen ik aan het bureau van het blad de ingekomen brieven kwam afhalen, kreeg ik er
+zeven en twintig en een briefkaart.
+</p>
+<p>Dien avond, bij mijn voorlezing, werd Boy bij den twaalfden brief wanhopig. Toen ik
+weer begon met den stereotiepen aanhef van: In antwoord op uw advertentie …—riep hij
+uit:
+</p>
+<p>„In godsnaam schei uit!—Het is om gek te worden. Geef me een kop thee, ik heb van
+al die lectuur een smaak in m’n mond gekregen als een oud wijf.”
+</p>
+<p>„Moeten we nu ál die huizen afloopen?” opperde Bram.
+</p>
+<p>„Het zijn bóvenhuizen man. Wil je dan toch waarempel een trappenberoerte of een bovenhuisduizeling
+oploopen?” wanhoopte ik.
+</p>
+<p>„Het is juist van dat óploopen dat je iets oploopen zou,” meende Boy.
+</p>
+<p>„Ik heb een idee!” kwam Bram.
+</p>
+<p>„’t Lijkt onwaarschijnlijk, maar kom óp met je idee,” zei Boy.
+</p>
+<p>„We zoeken ieder negen van de bovenhuizen op: we schikken het zoó, dat ze zooveel
+mooglijk in één buurt liggen. Zoo kunnen we alvast schiften. De paar, die ieder het
+beste lijken, kunnen we dan samen bezoeken.”
+</p>
+<p>„Er is nog een briefkaart,” merkte ik op.
+</p>
+<p>„Die neem ik dan wel,” verklaarde Bram goedig.
+</p>
+<p>„Maar als we dan later met z’n drieën komen aandazen, is het mis. Je snapt dat ze
+aan geen drie jongelui hun meubeltjes overlaten,” piekerde ik.
+</p>
+<p>„Een huisvrouw is voor jongelui even bang als voor motten of houtwurmen,” wijsgeerde
+Boy.
+</p>
+<p>„Dan huurt degene die het eerst gekomen is, de twee anderen gelden als vrienden, die
+in de keuze helpen,” stelde Bram voor.
+<span class="pageNum" id="pb61">[<a href="#pb61">61</a>]</span></p>
+<p>„Top,”—zei Boy.
+</p>
+<p>De huizen waren allen, zonder uitzondering, van indische gezinnen en van een losbandigen,
+slordigen wansmaak. Wanhopig zaten we dien avond elkaar aan te kijken.
+</p>
+<p>Maar den volgenden dag, op het dagbladbureau, waar ik nog maar eens heengegaan was,
+lag nog éen brief. Onze redding.—En we huurden het werkelijk gezellige bovenhuis,
+wat door de familie, die voor een jaar naar het buitenland vertrok, pardoes werd achtergelaten.
+</p>
+<p>Veertien dagen later trokken we er in en begonnen met er den boel ergerlijk overhoop
+te halen. Zóo hadden we besloten;—Bram de voorkamer met den erker en het kamertje
+er naast tot slaapvertrek. De achterkamer met serre diende tot eetkamer en ontvangsalon.
+Wat dit laatste doeleinde betrof, besloten we eenstemmig alle berenleiders aan de
+vóordeur te laten wachten. Op de bovenverdieping was voorkamer met balkon en zijkamertje
+voor mij, de <span class="corr" id="xd33e1303" title="Bron: achter-eaedem">achter-eadem</span> voor Boy. Dierhalve begon al dadelijk een verwarrend beddegesleep. De gangetjes lagen
+vol matrassen en dekens en kussens.
+</p>
+<p>Bram droeg onhandig een beddekastje de trap op; het deurtje ging open en het nachtvaatwerk
+viel tot scherven op het hoofd van Boy, die juist een <span class="corr" id="xd33e1308" title="Bron: weespanning">weerspannig</span> vloerkleed den hoek omwerkte.
+</p>
+<p>„Stomme komkommer!” vloekte Boy, zich het hoofd wrijvend.
+</p>
+<p>Maar Bram zat er mee in dat hij andermans bullen brak:
+</p>
+<p>„Als het maar geen familiestuk geweest is,” vreesde hij, de scherven bijeen rapend,—„je
+hebt menschen, die hechten aan alles.”
+</p>
+<p>En hij sjouwde verder met het beddenkastje. Ik volgde met een waschtafel. Terwijl
+ik het ding op zijn plaats zette, deed Bram een spiegelkast open.
+<span class="pageNum" id="pb62">[<a href="#pb62">62</a>]</span></p>
+<p>„Au—verrek—ai—ai!—Hans!” brulde hij, waar hem uit de kast een verwilderde uitgehongerde
+kat in het gezicht gesprongen was. Dan rende hij de gang op, bette zijn gekrabbeld
+gelaat onder het fonteintje.—Ik sloot veilig de deur.
+</p>
+<p>„Wat schreeuw je toch als een mager varken?” vroeg Boy, zwoegend onder het vloerkleed.
+</p>
+<p>„Een kat, man,—een kat!” legde de gewonde uit.
+</p>
+<p>Boy vatte natuurlijk niets.
+</p>
+<p>„Een kater bedoel je,” veronderstelde hij.
+</p>
+<p>„Dat heb je zoo gauw niet kunnen zien,” verdedigde Bram zijn gebrek aan opmerkingsvermogen.
+</p>
+<p>„Drink wat spuitwater,”—raadde Boy—„dan zal die wel overgaan.”
+</p>
+<p>Maar toen hij het geval eindelijk begreep, trok hij vastberaden een revolver uit zijn
+achterzak, waar spuitwater hem niet meer afdoende toescheen,—deed de deur op een kier
+open, gluurde om een hoek, teneinde het ondier te ontdekken.
+</p>
+<p>„Zeg—zijn jullie allebei bezopen?—Ik zie niks.”
+</p>
+<p>„Pas op!” waarschuwde Bram, „de hemel weet waar die ondergekropen is.”
+</p>
+<p>Boy sloop de kamer in, keek overal:—de kat was zoek.
+</p>
+<p>„Ik geloof dat jullie me vernachelen,” meende hij nuchter, den revolver weer in den
+zak stekend.
+</p>
+<p>„’t Wás een kat,” hield Bram vol.
+</p>
+<p>„’t Wás een kat,” beaamde ik.
+</p>
+<p>„We hebben toch geen hallucinaties?” kwam Bram nog, de schram bettend, die zeker niet
+aan een zinsbegoocheling te wijten was.
+</p>
+<p>„Dan is het beest ’m gesmeerd,” besloot ik.
+</p>
+<p>En we togen weer aan het werk, hoewel Boy de voorzorg nam elke kast te openen met
+den revolver in de hand.
+</p>
+<p>„’t Mocht eens een liefhebberij van onzen voorganger geweest <span class="pageNum" id="pb63">[<a href="#pb63">63</a>]</span>zijn,”—veronderstelde hij.
+</p>
+<p>Tegen den avond waren we vrijwel klaar.
+</p>
+<p>„Ga jij nu even een nieuwe po koopen,” maande Boy aan.
+</p>
+<p>„Ik dank je stichtelijk,” weerde Bram af.
+</p>
+<p>„Jij hebt ’m gebroken,” beschuldigde ik.
+</p>
+<p>„En neem een scherf mee als staal,” raadde Boy.
+</p>
+<p>„Jullie bent betoeterd. Een po koopen?—Nee, dat vertrap ik sterk.”
+</p>
+<p>„Vooruit—wat kan het je bommen? Er is een winkel vlak om den hoek; je laat ’m inpakken,”
+overreedde ik.
+</p>
+<p>En zoo geschiedde het dat Bram een nachtvaatwerk kocht, op het staaltje gelijkend,
+en hem zegevierend op de tafel der eetkamer uitpakte.
+</p>
+<p>„Ben je nou van de ratten?” vroeg Boy.—„Vooruit—schiet óp met dat ding!”
+</p>
+<p>„Hij is toch schóón?” vond Bram.
+</p>
+<p>„Hij hoort hier niet,” meende Boy; en dat was ontegenzeggelijk juist.
+</p>
+<p>Bram ging naar boven om het ding, wat mooglijk een familiestuk moest vervangen,—te
+zetten waar het wèl hoorde. Boy en ik, uitpuffend in een paar luie stoelen, bleven
+achter. Opeens klonk er boven een geluid van scherven, een gestamp van voeten, een
+driftige slag van een deur en de jammering van Bram:
+</p>
+<p>„Au—allemachtig—au!” en hij stoof binnen, met een nieuwe schram, ditmaal over zijn
+hand.
+</p>
+<p>„Wat heb je noú weer aan de hand?” vroeg Boy verbluft.
+</p>
+<p>„Een krabbel, dat zie je,” <span class="corr" id="xd33e1357" title="Bron: antwoorde">antwoordde</span> Bram gevat.
+</p>
+<p>„Is het die kat weer?” vroeg ik.
+</p>
+<p>„Ja—springt me dat loeder uit het nachtkastje.”
+</p>
+<p>„Gedecideerd—hij moet joú hebben,” meende Boy.
+</p>
+<p>„Ik moet hém hebben. Allemachtig als ik dat kreng in m’n <span class="pageNum" id="pb64">[<a href="#pb64">64</a>]</span>handen krijg, draai ’k hem de nek om,” dreigde Bram.
+</p>
+<p>„Hoe zúllen we hem krijgen?” opperde ik het vraagstuk.
+</p>
+<p>„Ik verdom het—ik ga die kamer niet meer in. Ik slaap wel hier op de canapee,”—verklaarde
+Bram.
+</p>
+<p>„Ben je zéker dat ie nòg op je kamer zit?” vroeg ik.
+</p>
+<p>„Waarachtig,—ik heb hem direct gesmeerd, de deur dichtgegooid.”
+</p>
+<p>„Ja wat dán?”
+</p>
+<p>We hielden krijgsraad. Een uitgehongerde kat is een gevaarlijk beest, véel gevaarlijker
+dan een haai of een ratelslang. Bram stelde voor om vanaf het achterbalcon, door een
+kier van het raam, <span class="corr" id="xd33e1375" title="Bron: rattekruid">rattenkruid</span> naar binnen te gooien; maar we hadden dat niet als jam of boter voor het ontbijt
+in huis. Overigens merkte Boy op dat rattenkruid voor ratten is en niet voor katten.
+Hij stelde dan ook voor de kamer uit te zwavelen, door een brandend stuk door de even
+open deur te schuiven. Maar dat was brandgevaar. Juist was ik met het nuchter plan
+voor den dag gekomen om het beest eenvoudig met wat eten te bedaren, toen Boy langzaam,
+in beduusde verbazing door de open deur in de duistere gang starend, zei:
+</p>
+<p>„Wel verdraaid!—Zeg—blijf even stil zitten!” en den revolver te voorschijn haalde,
+met voorzichtige bedaardheid, en het ding opeens afknalde.—De slag daverde door de
+kamer. Dan werd het stil:
+</p>
+<p>„Geraakt!” zegevierde Boy—„zoo dood als een pier.”
+</p>
+<p>We vertrouwden het nog niet, wachten af wat er van komen zou. Maar het bléef stil
+in huis, en we gingen kijken. Het was een groote grauwe kater, met dikken kop, waarin—midden
+tusschen de oogen—een roode wond van Boy’s meesterschot getuigde. Een gemeene straatkat,
+vies, vol groote schurftplekken, ingeslopen vermoedelijk bij het vertrek van onzen
+voorganger. Bram’s vrees, dat we wéer een familiestuk van dezen <span class="pageNum" id="pb65">[<a href="#pb65">65</a>]</span>hadden vernietigd, bleek dan ook ongegrond.
+</p>
+<p>„Ik zág z’n oogen loeren in ’t donker,” zei Boy.
+</p>
+<p>„Allemachtig wat een smerig beest,—ik kieper een liter karbol in m’n kast eer ik er
+m’n kleeren in ophang,”—voorspelde Bram.
+</p>
+<p>„Als je ten minste nú al geen schurft hebt,” opperde ik.
+</p>
+<p>Bram werd wit om zijn neus. Greep toen zijn hoed van de tafel.
+</p>
+<p>„Wat ga je doen?”
+</p>
+<p>„Naar de apotheek!” riep Bram, de trap afrennend.
+</p>
+<p>„Neem die kat meé—smijt ’m op straat!” riep ik nog.
+</p>
+<p>„Doe jij het!” en de huisdeur sloeg dicht.
+</p>
+<p>Boy nam een tang van het fornuis, kneep het lijk in zijn nekvel en droeg het een eind
+de straat op.
+</p>
+<p>Even later kwam Bram terug met een flesch carbol en een andere sublimaat, een doosje
+jodeformpoeier en een potje jodiumzalf en begon zich zelf én het nachtkastje én de
+spiegelkast te ontsmetten. Dan draaide hij de matras om (lakens bezaten we nog niet),
+want je wist nooit of het kreng dáár ook niet opgezeten had. Ten laatste raapte hij
+met een weemoedigen zucht de scherven van het kortstondig vaatwerk op, dat bij den
+schrik hem ontvallen was.
+</p>
+<p>Toen we, na ál die ervaringen, naar bed gingen, dreef er door het huis een rare geur
+van katers, karbol, jodeform en kruitdamp.
+</p>
+<hr class="tb"><p>
+</p>
+<p>Den volgenden dag kwam onze verhuisboel.
+</p>
+<p>Ieder jongmensch komt meestal ná zijn schooltijd in het volmaakt overtollige bezit
+van een schrijftafel, een studeerlamp en een boekenkast. Deftige groene gordijnen
+dienen dan veelal om de armoedigheid der boekerijen te bedekken.
+</p>
+<p>Het was met dit huisraad, met nog wat platen en snuisterijen, <span class="pageNum" id="pb66">[<a href="#pb66">66</a>]</span>met een stel lakens, slopen en handdoeken, door de mama’s van Boy en Bram welwillend
+afgestaan, dat we het bovenhuis zouden volmaken.
+</p>
+<p>’s Morgens vroeg al werd er gebeld. Het was de schipper uit Leiden, die Brams boeltje
+bracht: studeerlamp, schrijftafel, boekenkast, kist met boeken en wasch. Tegen twaalf
+uur kwamen dezelfde spullen voor Boy en mij.
+</p>
+<p>Bram zag er erbarmelijk uit met de groote krabbel dwars over het voorhoofd. Nijdig
+had hij op een doosdeksel met zwarte inktletters geschilderd: <i>Katten worden geweerd</i>, en dit tusschen het ruitje en het traliehekje van de huisdeur geplaatst.
+</p>
+<p>Was het wonder dat onze woning weldra in de buurt als „’t Gekkenhuis” bekend stond?
+</p>
+<p>„Nou éen ding,”—beweerde ik na het koffiedrinken, waaraan evenwel alle koffie ontbroken
+had—„laten we afspreken dat van avond alles klaar is.”
+</p>
+<p>En we togen, ieder in onze eigen kamers, aan het werk. Juist was ik bezig de planken
+van mijn boekenkast te bezetten en zong Boy, in de kamer daarnaast, hartverscheurend
+van:
+</p>
+<div lang="en" class="lgouter">
+<p class="line">„You can <span class="corr" id="xd33e1417" title="Bron: allways">always</span> tell when a coon is in love”.</p>
+</div>
+<p class="first">toen er gebeld werd.
+</p>
+<p>„Dat zijn de lakens,” voorspelde ik.
+</p>
+<p>„Doe eens even open Bram!” riep Boy.
+</p>
+<p>Maar Bram bleek uithuizig en Boy ging, trok aan het touw,—en meteen was het huis vol
+gesnater.
+</p>
+<p>„Dag Boy!” juichte Kitty.
+</p>
+<p>„Waar is Bram?” vroeg Toos.
+</p>
+<p>„Wat een leuke pan,” meende Non.
+</p>
+<p>Wanhopig over de stoornis rende ik naar beneden, vroeg bars:
+</p>
+<p>„Hebben jullie niet gezien wat er op de deur staat?”
+</p>
+<p>„We komen helpen,” verklaarde Toos.
+<span class="pageNum" id="pb67">[<a href="#pb67">67</a>]</span></p>
+<p>„Leuke pan—een huis inrichten,” vond Non.
+</p>
+<p>Terwijl ik net stond te bepleiten, dat het heel veel leuker zou zijn als ze het huis
+klaár zagen, en terwijl Boy nuffig zijn handen waschte en met Kitty smoesde, ging
+de huisdeur weer open, stond Bram opeens midden in de groep. Hij kleurde, gaf handjes,
+hield de linker krampachtig op den rug. Maar dat hielp niet.
+</p>
+<p>„O—gunst!—aijakkes!” gillachte Kitty.
+</p>
+<p>… Bram had weer een nachtvaatwerk gekocht; liet het maar oppervlakkig inpakken.
+</p>
+<p>De meisjes waren niet tot bedaren te brengen. Bram vond het pijnlijk en ging stiekem
+met het ding naar boven, iets mompelend van:
+</p>
+<p lang="de">„<span class="corr" id="xd33e1442" title="Bron: Dem Reinem">Den Reinen</span> ist alles rein.”
+</p>
+<p>„Hoe komt hij zoo geschramd?” onderzocht Toos medelijdend.
+</p>
+<p>Boy vertelde het kattenkwaad. Kitty keek vol bewondering naar Boy, toen ik de schietgeschiedenis
+verhaalde, die hij bescheidenlijk wegliet.
+</p>
+<p>„En nou vooruit—marsch!” beval ik.
+</p>
+<p>„We komen hélpen,”—pruilde Kitty.
+</p>
+<p>Er werd gebeld: het linnengoed kwam.
+</p>
+<p>„Dán gaan jullie de bedden opmaken,”—gebood ik, onverbiddelijk.
+</p>
+<p>Kitty wou Boy’s leger doen; Toos dat van armen gekrabbelden Bram, die zich in zijn
+kamer had afgezonderd ná het figuur; Non zou het mijne onderhanden nemen.
+</p>
+<p>„Zijn al die boeken van jou?” vroeg ze, na een poosje mijn kamer binnenkomend.
+</p>
+<p>„Ja—maar niet snuffelen hoor. Ben je al klaár met m’n bed?”
+</p>
+<p>„Kom maar kijken.”
+</p>
+<p>„Ik geloóf het wel. Heb je om water in de karaf en in de kan gedacht?”
+<span class="pageNum" id="pb68">[<a href="#pb68">68</a>]</span></p>
+<p>„Ja<span class="corr" id="xd33e1461" title="Niet in bron">”</span>—zei ze—en toen: „Is het waár dat jij oók boeken schrijft?”
+</p>
+<p>„Ben je nu mal? Wie heeft je dien onzin verteld?”
+</p>
+<p><span class="corr" id="xd33e1465" title="Niet in bron">„</span>Ik hoorde het. Dus niet?”
+</p>
+<p>„Wel nee—hoe kóm je er bij?”
+</p>
+<p>„Dat is jammer. Echt leuk—een schrijver te kennen.”
+</p>
+<p>„Non,”—zei ik vaderlijk—„je bent een kuiken.—Kijk, daar zit de theeboel in; pak die
+nu uit, wasch ze af,—dan gaan we straks in de huiskamer theedrinken.”
+</p>
+<p>„Ja,” zei ze, maar bleéf treuzelen.
+</p>
+<p>„Non—wat héb je?” vroeg ik.
+</p>
+<p>„Niks,” ontweek ze.
+</p>
+<p>„Je hebt wél wat,” hield ik vol en kwakte nijdig een grieksch woordenboek in de kast.
+</p>
+<p>„Ik wou je wat vragen,” kwam ze schuchter.
+</p>
+<p>„Hemel nog toe—jullie komen me allemaál wat vragen!” beklaagde ik me.
+</p>
+<p>„Wie dan meer?”
+</p>
+<p>„Kitty—verleden.”
+</p>
+<p>„Kitty is met Boy, nietwaar?”
+</p>
+<p>„Ja, dat hoór je,” antwoordde ik, hoewel het in Boy’s en Bram’s kamer verdacht stil
+was.
+</p>
+<p>„Je weet best wat ik bedoel,” gaf ze boos terug.
+</p>
+<p>Ik zat er mee in: was ze op Boy of op mij verliefd?
+</p>
+<p>„Weet je wat je bent?” sneed ik botweg af.—„Je bent een nieuwsgierig Aagje.”
+</p>
+<p>„Ik wou het wéten,” hield ze vol.
+</p>
+<p>„Vraag het aan hún,” raadde ik,—steeds in het onzekere, „ik weet niets.”
+</p>
+<p>„Toe nou,” smeekte ze.
+</p>
+<p>„Non—je bent vervelend.”
+</p>
+<p>„En jij bent onhébbelijk,” nijdigde ze.
+<span class="pageNum" id="pb69">[<a href="#pb69">69</a>]</span></p>
+<p>„Maak nou geen ruzie Non, maar zet thee,”—overreedde ik.
+</p>
+<p>„Zég het dan!” stampvoette ze.
+</p>
+<p>„Vertel jij andermans geheimen?”
+</p>
+<p>„Nee.”
+</p>
+<p>„Nou ik oók niet,” kwam ik halsstarrig.
+</p>
+<p>„Dus ze zijn wél geëngageerd,” redeneerde ze.
+</p>
+<p>„Al zanik je tot morgenochtend, ik zeg je niets,” beweerde ik, beginselvast.
+</p>
+<p>„Je bent een naarling,” zei ze, glimlachend,—„maar ik vind je tóch wel leuk.<span class="corr" id="xd33e1502" title="Niet in bron">”</span>
+</p>
+<p>„Och kom,” twijfelde ik, lont meenende te ruiken.
+</p>
+<p>„Schrijf je heusch geen boeken?” kwam ze weer vertrouwlijk.
+</p>
+<p>„Vertik jij het heúsch thee te gaan zetten?”
+</p>
+<p>En ze ging. „Waarde heer,”—zei ik tot mezelven,—„waarde heer, dat begint er raar voor
+je uit te zien.”
+</p>
+<p>En ik hurkte neer op de ladder, liet de touwen van het op te hangen schilderij glippen
+en piekerde: Zou ze op Boy verliefd zijn? Nee—want dan had ze niet iets blij’s over
+zich gekregen toen zij zijn verloving vermoedde. Zou ze het voor een ánder vragen?
+Maar voor wie? voor propneus of bleekneus? Dat was te mal. Dus voor haarzelven. Dat
+was lam, lastig … En toen verloor ik mijn evenwicht en plofte van de ladder.
+</p>
+<p>Non—bezorgd door het lawaai, dat Kitty en Boy en Toos en Bram blijkbaar volkomen onverschillig
+liet, kwam kijken.
+</p>
+<p>„Heb je je pijn gedaan?” vroeg ze.
+</p>
+<p>„Nee,” jokte ik, mijn elleboog wrijvend, die met de tafel aanraking had gevonden.
+</p>
+<p>„De thee is bijna klaar,” kondigde Non aan,—en wilde weer heengaan.
+</p>
+<p>„Non!”—riep ik, besloten tot paardenmiddelen.
+<span class="pageNum" id="pb70">[<a href="#pb70">70</a>]</span></p>
+<p>„Non kwám, aarzelend.
+</p>
+<p>„Non,”—begon ik—„nu wil ik weten waarom je me zooeven uithoorde.”
+</p>
+<p>Non trok punten aan haar zakdoek.
+</p>
+<p>„Waarom wou jij dat weten van Boy en Kitty?” ondervroeg ik.
+</p>
+<p>„Zoo maar—uit nieuwsgierigheid,”—zei ze, onbevangen.
+</p>
+<p>„Ben jij soms op … è—… op Boy?”
+</p>
+<p>Ze glimlachte, keek me oprecht aan:
+</p>
+<p>„Welnee,” verklaarde ze.
+</p>
+<p>„Waarom begón je er dan over?” hield ik aan.—„Zoó belangrijk was het toch niet om
+er ruzie over te maken?”
+</p>
+<p>„Ik wou weten of jij ook een zwak voor Kitty hadt<span class="corr" id="xd33e1528" title="Niet in bron">,</span>” verklaarde ze schuchter.
+</p>
+<p>Ik meende afgunst te ontwaren, keek meelijdend. Maar Non zag me vorschend aan, begreep
+mijn gedachten en begon te glimlachen.
+</p>
+<p>„Ik zal het je maar vertellen,” zei ze.
+</p>
+<p>„’t Wordt tijd,” meende ik, waar ik er geen touw meer aan vast knoopen kon.
+</p>
+<p>„Ik dacht … nou dat jij op mij verliefd was.”
+</p>
+<p>„En verder?” kwam ik in spanning.
+</p>
+<p>„Nou—dat had ik lam gevonden,” besliste ze nuchter.
+</p>
+<p>Ik schaterde het opeens uit; zij—hartelijk—lachte mee.
+</p>
+<p>„Malle Non!” riep ik—„en ik die dacht dat jij … O ’t is om je een kriek te lachen!”
+</p>
+<p>„Dacht jij dat ik …?” riep ze verontwaardigd.
+</p>
+<p>„Ja,”—hikte ik.
+</p>
+<p>„Wat een pedante vlegel ben jij,” verbaasde ze zich, zelfbewust.
+</p>
+<p>„En nu zijn en blijven we goede vrienden—hè Non?” veronderstelde ik.
+<span class="pageNum" id="pb71">[<a href="#pb71">71</a>]</span></p>
+<p>„Top<span class="corr" id="xd33e1548" title="Niet in bron">,</span>”—zei ze, en toen, zuchtend: „Héhé—ik ben maar blij dat het zóo afgeloopen is,—ik
+zat er zoo mee in.”
+</p>
+<p>Ik hing het schilderij op; de kamer was klaar.
+</p>
+<p>Beneden in de zitkamer stond de thee te pruttelen, maar geen der anderen was te bekennen.
+Dies bonsde ik op Brams deur.
+</p>
+<p>„Wat moet je?” vroeg hij.
+</p>
+<p>„De thee is klaar,” meldde Non.
+</p>
+<p>„Hè, is het al zoo laat?” vroeg Bram, wiens gedachten wat verward schenen.
+</p>
+<p>„Toos is het bed klaar?” vroeg ik.
+</p>
+<p>„Nee,” zei ze kleurend.
+</p>
+<p>„Ajo—marsch dan—eerder krijg je geen thee.”
+</p>
+<p>„Jakkes Bram—wat ben je lui,” vond Non, „wat is het nog een rommel hier.”
+</p>
+<p>„Alleen m’n boeken nog maar,” verdedigde zich Bram.
+</p>
+<p>Ook Boy werd opgeschrikt:
+</p>
+<p>„Zeg—kun je niet kloppen?” Hij zat hand in hand met Kitty op de schrijftafel, terwijl
+er toch stoelen te over waren.
+</p>
+<p>„Kitty het bed,” vermaande ik nuchter.
+</p>
+<p>„Gunst ja,” deed ze verbaasd.
+</p>
+<p>Eindelijk—tegen vijf uur, was het huis klaar, hadden we ons netjes gewasschen en zaten
+in de huiskamer thee te drinken, voor de eerste maal.
+</p>
+<p>Buiten regende het.
+</p>
+<p>„Jammer dat de winter al begint,” vond Non,—<span class="corr" id="xd33e1569" title="Niet in bron">„</span>nu kunnen we niet meer tennissen.”
+</p>
+<p>„Komen jullie maar dagelijks oploopen—dan kun je de meid nog eens helpen,” raadde
+Bram.
+</p>
+<p>„Hebben jullie er al een?” vroeg Kitty.
+</p>
+<p>„Nee—morgen krijgen we een zichtzending,” verkondigde Boy.
+</p>
+<p>„Leuk—een meid huren,” meende Non.
+<span class="pageNum" id="pb72">[<a href="#pb72">72</a>]</span></p>
+<p>„Mogen we er bij zijn als jullie kiezen?” vroeg Toos. Maar dat weigerden we.
+</p>
+<hr class="tb"><p>
+</p>
+<p>Den volgenden ochtend, om tien uur, begón de zichtzending. Boy, Bram en ik, met onze
+gunstigste gezichten, hoewel Bram er met zijn kattekrabbels raár uitzag,—zaten om
+de tafel, deftig, ernstig. De eerste was een Marie, blonde, brutale meid.
+</p>
+<p>„Gunst is het bij drie stredenten?—Nee dan ga ik maar heene<span class="corr" id="xd33e1585" title="Niet in bron">,</span>”—en ze ging.
+</p>
+<p>De tweede was een Jans, oók blond, maar schuchter.
+</p>
+<p>„Ik heb nooit bij heéren alleen gediend,”—bekende ze maagdelijk—<span class="corr" id="xd33e1590" title="Niet in bron">„</span>altoos bij families met kinderen,”—en ze ging.
+</p>
+<p>Er kwamen ánderen, die zich állen bij ons als in een kooi met wilde beesten schenen
+te voelen en heéngingen. Het was om wanhopig te worden. Juist hadden we er bijna eén
+in de val gelokt,—Jans heette ze, toen Boy uit verstrooidheid zijn revolver uit den
+zak haalde en er mee te spelen begon. Met een gil vloog Jans de deur uit, minstens
+meenend in een moordenaarshol verzeild te zijn geraakt, zooals<span id="xd33e1594"></span> je dat in de „Wilsons” las. Zoo waren er al een dozijn bij ons over den drempel geweest,
+toen zich Janne aanmeldde. Op haar zilveren haren droeg ze een wiebelend mal kapothoedje;
+over de schouders een zonderlingen mantel met zwarte loovertjes. Maar ze had goedig-slimme
+grauwe oogen in haar oud rimpelgezicht en een vriendelijke glimlach speelde om haar
+bloedlooze lippen.
+</p>
+<p>„Ik heb altoos in Delft bij studenten gediend,” vertelde ze, „en ze mochten Janne
+graag—al zeg ik het zelf. Ik ben nog wel eens bij families geweest, maar ik ben liever
+bij jong volk. Als u mijn den boel maar bestiere laat, dan zal u eens zien hoe fijn
+het gaat.”
+</p>
+<p>Janne maakte een gunstigen indruk.
+</p>
+<p>„Tien gulden in de maand en vrije wasch,” stelde Bram voor<span id="xd33e1600"></span> <span class="pageNum" id="pb73">[<a href="#pb73">73</a>]</span>met een kennis van zaken die me verwonderde.
+</p>
+<p>„Best,”—zei Janne—<span class="corr" id="xd33e1606" title="Niet in bron">„</span>dat gaf m’nheer Bierkes ook. Kent u die niet?—die studeert in Delft.”
+</p>
+<p>Boy bekende m’nheer Bierkes niet te kennen.
+</p>
+<p>„Is het niet te zwaar voor je, Janne—zoo heél alleen voor drie heeren te zorgen—koken,
+kamers doen, vaten wasschen?” vroeg Bram nog.
+</p>
+<p>„Welnee—maak u zich maar geen zorgen. Janne kan meer dan ’n jónge meid,”—verklaarde
+ze.
+</p>
+<p>„Goed.—Kun je vandaág al in dienst komen?” vroeg Boy.
+</p>
+<p>„Zouden de heeren niet eerst m’n getuigschriften willen zien?” kwam ze eerlijk.
+</p>
+<p>„Welnee,” vonden we.
+</p>
+<p>„Krijg ik dan m’n goospenning?” vroeg ze.
+</p>
+<p>„<span lang="en">What does she want?</span>” vroeg Boy.
+</p>
+<p>„<span lang="en">To get her fee</span>,”—legde Bram uit,—en stopte haar meteen twee riksen in de hand.
+</p>
+<p>En zoo trok Janne naar zolder, betuigde zich tevreden over de beide dienstbodenkamers,
+die ze ter beschikking kreeg, en viel dan meteen op de onopgemaakte bedden aan.
+</p>
+<p>Toen tegen vier uur de meisjes kwamen en Kitty schuchter aan de indrukwekkende grijze
+„dame” vroeg:
+</p>
+<p>„Kunt u me ook zeggen of de heeren thuis zijn?” verbaasde Janne zich niet in het minst.
+</p>
+<p>„Gaat u binnen freules,” zei ze glimlachend—„de heeren zullen wel naar u verlangd
+hebben.”
+</p>
+<p>Want Janne was een slimmert.
+</p>
+<p>„Wat een spook,” vond Kitty, stuipjeslachend.
+</p>
+<p>„Ik schrok me dood toen ik ze zag,” verklaarde Non.
+</p>
+<p>„Non eén ding<span class="corr" id="xd33e1636" title="Niet in bron">,</span>” besloot Boy, „geen kwaad woord over Janne en geen malle opmerkingen achter haar
+rug. Ze is wát aardig.”
+<span class="pageNum" id="pb74">[<a href="#pb74">74</a>]</span></p>
+<p>Want Janne had vriendelijk hem zijn boord helpen aandoen.
+</p>
+<p>„De heeren hebben wát een lieve vriendinnetjes,” vond Janne dien avond, toen ze ons
+lekker eten opdiende.—„Ik voel me wel twintig jaar jonger nou ik weer bij jong volk
+ben.”
+</p>
+<p>„Leve Janne!” riep Boy onstuimig.
+</p>
+<p>Maar na het eten, toen we haar wilden helpen met vaten wasschen, werden we de keuken
+uitgesmeten.
+</p>
+<p>„Dat kan ik alleén wel af,” beweerde Janne.
+</p>
+<p>„Wat een bof—zoó’n meid”, kwam Bram, vol bewondering,—en ging toen in zijn kamer,
+waar hij vol geweld een kram in de muur joeg.
+</p>
+<p>Een oogenblik later werd er gebeld. Boy en ik, op de bovenverdieping, luisterden.
+Janne riep Bram, die aan de trap bleef staan, een ouweheerenstem klonk van onderen:
+</p>
+<p>„Ik heb niks willen zeggen al die dagen, maar noú moet dat gehamer en die herrie maar
+eens uit wezen.”
+</p>
+<p>„U hebt het maar te zeggen,” vond Bram.
+</p>
+<p>„Is dát een schandaal maken!” kwam weer de ouwe heer—„en dan waarachtig in een nette
+buurt die jonge vrouwen over de vloer.”
+</p>
+<p>„Bedoelt die mijn?” grappigde Janne.
+</p>
+<p>„Zoudt u zich alsjeblieft niet willen bemoeien met dingen die u niets aangaan?” verzocht
+Bram.
+</p>
+<p>„Ik ben oók jong geweest …” begon de ouwe heer.
+</p>
+<p>„Ja—dat zál wel,” veronderstelde Bram.
+</p>
+<p>„… maar in onzen tijd …” vervolgde de bezoeker, die onze onderbuur bleek.
+</p>
+<p>„Ik heb niets met úw tijd te maken, het is nou ónze tijd,”—redeneerde Bram nutteloos.
+</p>
+<p>„… in ónzen tijd wérkten jongelui,” vervolgde de onderbuur zijn preek.
+</p>
+<p>„Zoudt u de deur willen dicht doen als u weggaat?” voorzag <span class="pageNum" id="pb75">[<a href="#pb75">75</a>]</span>Bram.
+</p>
+<p>„… en hadden ze respect voor grijze haren,” ging weer de zedeles door.
+</p>
+<p>„Och kom?” kwam Bram.
+</p>
+<p>„… en hield je niet je buren tot negen uur ’s avonds wakker.”
+</p>
+<p>„O, ja?”
+</p>
+<p>„… en smeet je geen kattenkrengen op straat.”
+</p>
+<p>„’t Was een kreng m’n heer,” gaf Bram toe.
+</p>
+<p>„… en liep je niet op klaarlichten dag met een pot de chambre over straat.”
+</p>
+<p>„Koopt u ze ’s nachts?” onderzocht Bram.
+</p>
+<p>„… en zette je niet van die rare opschriften, als „Katten worden geweerd”, op een
+nette deur.”
+</p>
+<p>„Het was niet tegen u bedoeld,” verontschuldigde zich Bram.
+</p>
+<p>„… en antwoordde je beleefd als ouwere tot je spraken.”
+</p>
+<p>„Als u het lang maakt ga ik er bij zitten,” voorspelde Bram.
+</p>
+<p>„Genoeg m’nheer—genoég!” driftigde de onderbuur.
+</p>
+<p>„Dat vindt ik ook,” verklaarde Bram. „Doet u de deur goed dicht?—het slot springt
+soms niet in de knip,”—en Bram ging kalm zijn kamer in, begon weer te hameren.
+</p>
+<p>Toen klom de ouwe heer de trap op, ging de ontvangkamer in. Boy en ik daalden af,
+kwamen ook de kamer binnen.
+</p>
+<p>„God dat is leuk,”—zei Boy, onnoozel,—„theevisite. Gaat u zitten, met wien heb ik
+de eer?”
+</p>
+<p>„Gebruikt u suiker en melk?” vroeg ik.
+</p>
+<p>„Zal ik u eens wat zeggen?” bulderde de ouwe heer.
+</p>
+<p>„Zeg u het maar,” moedigde Boy aan.
+</p>
+<p>„U bent kwajongens—kwájongens!”—en hij stapte nijdig de kamer uit.
+</p>
+<p>„Zal ik u even bijlichten op de trap?” bood Boy aan, en toen:
+</p>
+<p>„Zeg Janne—heb jij die deur open gelaten? Dat moet je niet doen, de eerste de beste
+zou binnen kunnen loopen.”
+<span class="pageNum" id="pb76">[<a href="#pb76">76</a>]</span></p>
+<p>De heer bonsde de deur dicht. Janne, met tranen in de oogen, zat op een keukenstoel
+te schudden, kon er geen woord uit krijgen.
+</p>
+<p>Bram,—nu het hameren gedaan was, kwam binnen.
+</p>
+<p>„Heb je nou toch ooit van je leven?” vroeg hij.
+</p>
+<p>„’t Is huisvredebreuk<span class="corr" id="xd33e1693" title="Bron: .">,</span>” verklaarde ik.
+</p>
+<p>„Jammer dat we geen rattenkruid in huis hadden. Laat het morgen halen,”—voorzag Boy.
+<span class="pageNum" id="pb77">[<a href="#pb77">77</a>]</span></p>
+</div>
+</div>
+<div id="ch7" class="div1 chapter"><span class="pageNum">[<a title="Ga naar de inhoudsopgave" href="#ch7.toc">Inhoud</a>]</span><div class="divHead">
+<h2 class="label">HOOFDSTUK VII.</h2>
+<h2 class="main">VERLOVINGSKWESTIES EN ROLSCHAATSEN.</h2>
+</div>
+<div class="divBody">
+<p class="first">’s Morgens vertrokken Bram en Boy meestal naar Leiden en Delft, kwamen tegen vijf
+uur in den middag terug, en vonden dan gewoonlijk Kitty, Toos, Non en mij in de eetkamer
+bij den afternoon tea.
+</p>
+<p>Ik had de onuitstaanbare gewoonte ’s nachts tot het ochtendkrieken te lezen en te
+werken en stond ’s middags tegen drie uur op; voor mij was het theedrinken tevens
+ontbijt. Het was zoo, omstreeks drie uur in den morgen, dat ik in Ovidius’ Metamorphosen
+zat te ploeteren, toen zachtjes knarsend mijn deur openging en Boy, een lange winterjas
+over zijn ondergoed, kwam binnensluipen.
+</p>
+<p>„Stoor ik?” vroeg hij onderdanig.
+</p>
+<p>„Man, wat héb je?”—want Boy zag er ongewoon uit.
+</p>
+<p>„De pest,” zei hij.
+</p>
+<p>„Kun je niet slapen?” vroeg ik verder.
+</p>
+<p>„Oók al niet,”—en hij viel moedeloos in een leunstoel neer.
+</p>
+<p>„Wil je dat ik wat thee zet?”
+</p>
+<p>„Nee laat maar.”
+</p>
+<p>Ik zat er mee in; nooit had ik Boy in zoo’n stemming gezien, wist niet hóe hem te
+behandelen.
+</p>
+<p>„Heb je koorts?”
+</p>
+<p>„Nee—de pest—heb ik je al gezegd<span class="corr" id="xd33e1717" title="Niet in bron">.</span>—Wat zit je daar te blokken?”
+</p>
+<p>„Ovidius—het verhaal van Hero en Leander.”
+</p>
+<p>„<span lang="de">Liebten sehr einander.—Die eine konnte nicht hinüber,—der andere … schwamm drüber</span>,”—declameerde Boy en toen: „Als jij nog eens gek wordt, dan zal het me niets verwonderen.”
+</p>
+<p>„Ik geloof dat jij er op het oogenblik méer kans op hebt,” <span class="pageNum" id="pb78">[<a href="#pb78">78</a>]</span>meende ik.
+</p>
+<p>„Och ja man—’t is lam.”
+</p>
+<p>„Iets met Kitty?” vroeg ik.
+</p>
+<p>„Nee—met haar familie.”
+</p>
+<p>„O.”
+</p>
+<p>„Ik moet me voorstellen.”
+</p>
+<p>„Is dat alles?” kwam ik opgelucht.
+</p>
+<p>„Nee. Dan zal ik met haar papa over m’n toekomst moeten praten. Ik wordt al wee als
+ik er aan denk.”
+</p>
+<p>„Idioot—maak je je dáarover dik?” glimlachte ik.
+</p>
+<p>„Och man, je snapt toch wel dat ik geen toekomst heb.”
+</p>
+<p>„Onzin, je doet volgend jaar je propjes.”
+</p>
+<p>„En je straalt,” voorspelde Boy.
+</p>
+<p>„Och wat,—er is geen reden waarom je stralen zoudt.”
+</p>
+<p>„Zeg liever dat er geen reden is waarom ik er door rollen zou,” somberde hij.
+</p>
+<p>„Ben je nou klaár met je nonsens?” informeerde ik.
+</p>
+<p>„Nee—luister nou eens even. Ik heb geen flauw benul hoe je tegen een aanstaanden schoonpapa
+optreden moet.—Moet ik hem oók m’n schulden opbiechten?”
+</p>
+<p>„Heb je er veel?”
+</p>
+<p>„Nog al.—Dat zal mij juist wel verhinderen af te studeeren.”
+</p>
+<p>„Daar zou ik nou maar niet over beginnen,” raadde ik, „dat komt later wel.”
+</p>
+<p>„Och kerel—ik zit er zoo mee in,” zuchtte Boy, „en dan heet het dat je voor je plezier
+geëngageerd bent.—Flauwe kul ook die studie. Ik zou veel meer zin hebben den heelen
+dag op een paard te zitten, nooit meer een boord te dragen. Ik zou cowboy willen zijn.”
+</p>
+<p>Den volgenden dag ging Boy het pijnlijke bezoek afleggen. In zijn gekleede jas, met
+handschoenen en een hoogen hoed, zag hij er uit als een dominee.
+<span class="pageNum" id="pb79">[<a href="#pb79">79</a>]</span></p>
+<p>„U lijkt nu wel een van de treurende gemeente,” meende Janne, die weer bij het boord
+geholpen had, nadat Boy er in zenuwachtigheid twee verwrongen had.—Ik bracht hem tot
+de deur.
+</p>
+<p>„Hou je maar taai,” moedigde ik aan.
+</p>
+<p>„Och man,—ik verzeker je, ik stapel de eene stommiteit op de andere; ik maak een standaardwerk
+van flaters.”
+</p>
+<p>Toen liet ik hem maar alleen binnengaan, bleef buiten wachten; een half uur. Boy kwam
+niet. Het begon te regenen en ik ging naar huis.
+</p>
+<p>Na een poosje kwam hij terug.
+</p>
+<p>„Hoe is het gegaan?” kwam ik in spanning.
+</p>
+<p>„Beroerd.”
+</p>
+<p>„Hoe zoo?”
+</p>
+<p>„Wacht even.—Janne!”
+</p>
+<p>Janne kwam.
+</p>
+<p>„Hier, hang die domineesjas maar ergens op, en neem dat boord mee en die lakschoenen
+en … nee—de broek zal ik toch maar aanhouden.”
+</p>
+<p>„Steek eens op,” leidde ik af.
+</p>
+<p>„Graag<span class="corr" id="xd33e1768" title="Niet in bron">.</span>—Schoonpapa heeft me niets aangeboden.”
+</p>
+<p>„Hoe is het nou gegaan?” vroeg ik weer.
+</p>
+<p>„Zooals ik voorspeld heb. Bij het binnenkomen ben ik begonnen met een vaasje van een
+tafel te vegen met de panden van m’n jas. In m’n onhandigheid heb ik toen gezegd:
+„Dat ligt.”—„Laat maar liggen,” zei schoonpapa toen; zeker om me op m’n gemak te zetten.
+„Het is me heel aangenaam kennis met u te maken,” heb ik toen beweerd, en dat sloeg
+er natuurlijk op als een tang op een varken. Ik geloof ten minste dat schoonpapa me
+raar aankeek. Enfin, we zijn over m’n toekomst gaan praten; over m’n financies, waaromtrent
+hij mij evengoed had kunnen inlichten als ik hém. Het resultaat van alles is, dat
+<span class="pageNum" id="pb80">[<a href="#pb80">80</a>]</span>ik als geheime verloofde van Kitty ben aangenomen. Het schandaal wordt publiek als
+ik door m’n eerste examen ben.”
+</p>
+<p>„Van harte man,” wenschte ik; maar Boy keek verdrietig:
+</p>
+<p>„Och kerel, je weet niet wat je zégt. Ik ben voorgesteld aan mama en aan twee broers
+én een getrouwde zuster met bijbehoorende echtgenoot. Ik heb in de familiekring theé
+moeten drinken. M’n bakkes stond stijf en strak van het glimlachen dat ik <span class="corr" id="xd33e1778" title="Bron: dee">deed</span>. De heele familie keek me aan als een wild beest.—Binnenkort is het de beurt aan
+m’n moeder; arme vrouw dat ik haar dát moet aandoen. En nu moet ik Zondags komen eten
+en ’s Woensdags komen koffiedrinken en tweemaal in de week,—de keuze der dagen wordt
+aan mij overgelaten,—tweemaal in de week, zeg ik, moet ik ’s avonds theedrinken, zal
+Kitty muziek maken, ik een partijtje leggen met den ouwen heer. En Kitty mag natuurlijk
+niet meer komen. Dat stáat niet.
+</p>
+<p><span class="corr" id="xd33e1782" title="Niet in bron">„</span>Enfin,—het héele burgerlijke, lamme gedoe, wat alle liefde tot een verschrikking maakt,
+is losgebroken. Allemachtig wat bén ik eigenlijk begonnen?”
+</p>
+<p>„’t Is altoos zoo,” troostte ik.
+</p>
+<p>„Dat wéet ik, en veel jongelui vinden dat jé ideaal, je snoepige, poeteloetige inleiding
+voor een later huwelijk. Maar ik ben er niet burgerlijk genoeg voor, ik heb té veel
+idealen, of misschien te weinig,—enfin—ik kan het niet stouwen,—het werkt op me als
+wonderolie,—daar word ik óok altoos zoo mislijk van.”
+</p>
+<p>„Nou komen ze zeker ook wel eens hier,” veronderstelde ik.
+</p>
+<p>„Ja—dat kun je eerstdaags verwachten. Ik begin vandáag al ál m’n dictaten en boeken
+ópen op mijn studeertafel te kwakken. Doe jij dat óok maar. En—o ja—neem dat beeld
+van dien naakten faun weg, mama kon er eens aanstoot aan nemen. We zijn nou deeglijk,—snap
+je?”
+</p>
+<p>En Boy nam het hoofd tusschen de handen, als een beursspeculant, <span class="pageNum" id="pb81">[<a href="#pb81">81</a>]</span>die over den kop is gegaan.
+</p>
+<p>Toos en Non kwamen afleiding brengen, wisten het nieuwtje al. Een gehéime verloving
+is altoos het vlugst bekend. Maar Kitty ontbrak en Boy trok zich terug, om op zijn
+schrijftafel al vast de dictaten-uitstalling in te richten.
+</p>
+<p>Non vond het geval natuurlijk léuk: Toos was stil, bedacht vermoedelijk, dat Bram
+nu weldra óok wel eens zijn opwachting bij de oudelui kon maken.—Maar Bram dácht daar
+niet aan, geheel vervuld door een paar rolschaatsen, die hij gekocht had en waarmee
+hij zegevierend thuis was gekomen.
+</p>
+<p>„Zal ik het eens probeeren?” opperde hij.
+</p>
+<p>„Waar?” vroeg Toos.
+</p>
+<p>„Hier—in de gang of in de kamer,” stelde Bram voor.
+</p>
+<p>„Dat láat je nu maar,” bedilde ik. Maar Bram beweerde, dat hij het best kon en trok
+de dingen aan. Een geweldige bons op de gang kondigde aan, dat hij er mee had trachten
+op te staan.
+</p>
+<p>„Au verdomme!” kwam Bram ongepast en toen: „Zeg help me eens even.”
+</p>
+<p>Bram zat voor de deur van zijn kamer<span class="corr" id="xd33e1803" title="Niet in bron">,</span> wreef zijn achterhoofd, dat tegen de deur was aangekwakt.
+</p>
+<p>„Doet het pijn?” vroeg Toos.
+</p>
+<p>„Als ik maar op gáng ben,” antwoordde Bram onlogisch.
+</p>
+<p>Ik tilde hem op en kreeg meteen met de metalen rollen een valschen schop tegen mijn
+schenen; dan begon hij wild achteruit tegen de deur te slaan.
+</p>
+<p>Boy kwam kijken, hielp me het tuimelende gevaarte overeind te zetten. Zich vasthoudend
+aan de trapleuning, stapte Bram met holle dondergeluiden over het gangetje. Wij keken
+toe, op een gepasten afstand, want ik had ondervonden, dat rolschaatsenrijden voor
+den helper minstens zoo pijnlijk is als voor den roller zelve. De trapopening deed
+de leuning eindigen. Bram stopte even, vond het geval gevaarlijk. Aan den <span class="pageNum" id="pb82">[<a href="#pb82">82</a>]</span>deurknop van de eetkamer kón hij zich niet vasthouden, want, om de deurpost loerend,
+was daar Toos, die hem onverholen uitlachte. Dit bracht Bram tot het uiterste.—Hij
+sloeg twee maal driftig achteruit, dook met het bovenlichaam naar voren, schoot den
+afgrond der trap voorbij en klampte zich al vallend aan den deurknop van de zekere
+plaats vast, rukte in zijn slag die geheimzinnige deur open:
+</p>
+<p>„Ai jesses nog an toe!” gilde arme Janne, die er op zat.
+</p>
+<p>„Doe het háakje er dan ook op,” verweet Bram, als een buldog voor de deur neergezegen.
+</p>
+<p>„Die zát er op!” jammerde Janne van binnen.—„U hebt alles aan gruzelementen getrokken!
+Ai jesses nog an toe!”
+</p>
+<p>We waren lám van het lachen, konden geen vinger uitsteken naar Bram, die maar riep:
+</p>
+<p>„Help me nou toch!” en op trachtte te krabbelen en telkens weer neerplofte, maar den
+moed niet meer bezat nóg eens den noodlottigen deurknop tot steunsel te grijpen.
+</p>
+<p>Eindelijk konden Boy en ik hem ophijschen; Bram schopte als bezeten rechts en links.
+</p>
+<p>„Doe je nóg een baantje?” vroeg Boy.
+</p>
+<p>„Als ik maar op gáng ben,” nijdigde Bram.
+</p>
+<p>„Nou—daar ontbreekt het je anders niet aan,”—meende Boy, en in een nieuwe lachstuip
+lieten we Bram los, die de aansluiting met de leuning miste en met kletterend metaalgeraas
+en gebonk van ledematen de trap afsloeg.
+</p>
+<p>„Nou ben je op gang,” hinnikte Boy.
+</p>
+<p>„Begin straks van de bovenste verdieping,” raadde ik.
+</p>
+<p>Bram, op zijn knieën, sjorde zich de trap op, kwam klossend met automaat-bewegingen
+de ontvangkamer binnen, waar Toos zenuwachtig lag te huilen van opwinding en Non geen
+geluid meer van zich gaf; Boy zat op den grond en ik stond hoestend me in een koekje
+te verslikken.
+<span class="pageNum" id="pb83">[<a href="#pb83">83</a>]</span></p>
+<p>Toen Bram binnen kwam waren we allen te lamlendig om ons er tegen te verzetten.
+</p>
+<p>„’t Gaat al beter,” verkondigde Bram, „als ik maar op gang …” en toen sloeg hij voorover,
+greep zich aan het tafelkleed vast en trok dit met theegerij en koekjes over zich
+heen.
+</p>
+<p>„Au au!” schreeuwde Bram, die de warme thee in zijn nek had gekregen.
+</p>
+<p>„Au—au!” schreeuwde Toos, die krampen kreeg.
+</p>
+<p>Toen kwam Janne binnen:
+</p>
+<p>„Ai jesses nog an toe<span class="corr" id="xd33e1835" title="Bron: ;">,</span>” bromde ze, „u lijkt met permisse wel dol.”
+</p>
+<p>Bram werd van zijn schaatsen ontdaan, stond met moeite op.
+</p>
+<p>„Je moet het ook op een baán doen,” vergoeilijkte hij zijn figuur.
+</p>
+<p>„Dat idee had je eérder kunnen hebben,” vond Boy.
+</p>
+<p>„Je hebt me mijn mooien theepot gebroken, met je capriolen,” mópperde ik.
+</p>
+<p>„Je krijgt een nieuwe,”—beloofde Bram, nog heelemaal ontdaan. In later jaren, in Nangking,
+zou hij er om denken.
+</p>
+<p>Het duurde een poosje eer de orde weer hersteld was en Janne de theevlekken uit vloer-
+en tafelkleed had gewasschen. Toos en Non dronken met snikkende bewegingen en bibberende
+lippen koud water. Bram had bulten op het hoofd en liet zich door Janne brandzalf
+in den nek smeeren.
+</p>
+<p>„Ja,”—vond Boy, <span class="corr" id="xd33e1846" title="Niet in bron">„</span>het is een ráre sport. Als je leért rollen, rol je direct en als je kúnt rollen, rol
+je niet meer.—Enfin—ik heb me met recht een rolberoerte gelachen.”—En toen Bram binnenkwam:
+„Je zult je nou wel als rolpens voelen,”—welke aardigheid deze echter maar hálf vond.
+</p>
+<p>Maar dien avond werd Bram weer door de rolziekte bezeten; ditmaal had de vertooning
+op het trottoir plaats: Boy en ik lagen van uit den erker toe te kijken.
+<span class="pageNum" id="pb84">[<a href="#pb84">84</a>]</span></p>
+<p>„Als je nou weer op gáng bent—dan fluit je wel even,” verzocht Boy.
+</p>
+<p>Maar Bram deed ernstig. Een lantaarnpaal was het punt van vertrek; met een duwtje
+kon hij juist hobbelen tot de huisdeuren van onze buren. Net was hij er bij een aangeland,
+toen de meid er uit kwam. Bram stoof tegen haar op, sloeg de armen om haar heen, om
+het evenwicht te bewaren, en gaf haar dan maar, in éen moeite door, een zoen.
+</p>
+<p>„Enge bliksem!”—<span class="corr" id="xd33e1856" title="Bron: gichelde">giechelde</span> de meid en liet de melkkan vallen.—„Gossie!” klaagde ze dan. Maar Bram moest daarvan
+niets hebben en stoof met een duwtje weg, ditmaal in een raamkozijn van onzen onderbuur
+gerakend. Een spionnetje, waarin de benedenbewoner onze deur bespiedde, viel te pletter.
+</p>
+<p>„Gossie!” jammerde de meid weer, die nooit zooveel teisteringen in zoo’n kort oogenblik
+had zien geschieden.
+</p>
+<p>„Pas op!” waarschuwde ik Bram, die de beenen ver vooruit gestoken, op éen elleboog
+in het kozijn leunde en zijn loopstokken weer in te trekken trachtte.
+</p>
+<p>„Pas op voor den ouwe van beneden,” siste ik weer.
+</p>
+<p>Dat werkte op Bram, tot wien het nu pas doordrong dat hij des onderbuurs loerspiegeltjes
+vernielde. En hij slaagde er in zijn beenen bij te trekken, nam weer een afzetje en
+stoof ditmaal tegen den ouwen van beneden zélf op, die brieschend in zijn deur verschenen
+was.
+</p>
+<p>„M’nheer!” bulderde de buurman, toen Bram hem liefdevol de armen om den hals sloeg,
+maar minder liefdevol hem een van die schoppen tegen de schenen uitdeelde, waar ik
+van meespreken kon.
+</p>
+<p>„M’nheer!—laat me lòs, m’nheer!” loeide de ouwe heer, toen Brams beenen ter afwisseling
+achteruit gleden en de omhelsde onder het gewicht boóg,—„laat me lós m’nheer!”
+</p>
+<p>„Ik kán niet!” jammerde Bram en trok beurtelings eén der <span class="pageNum" id="pb85">[<a href="#pb85">85</a>]</span>beenen bij, waardoor het andere weer uitschoot.
+</p>
+<p>„Laat me lós!” krijschte de spionnengluurder.
+</p>
+<p>„Dadelijk,” beloofde Bram, die evengoed had kunnen verzekeren; morgen zal het regenen.
+Het hield den grijsaard omhelsd, trapte vónken uit de kleine steentjes.
+</p>
+<p>„Nou ben je op gang, moet je fluiten,” beweerde Boy van uit den erker.
+</p>
+<p>„Laat me lós!” schreeuwde de geplaagde weer.
+</p>
+<p>„Trek me op!” verzocht Bram, en toen viel de onderbuur voorover omdat Bram, loslatend,
+met het hoofd hem tusschen de beenen was geschoten. In volmaakte evenredigheid lagen
+ze op elkaar.
+</p>
+<p>Boy en ik kwamen te hulp, trokken het heertje op, sjorden den vonken trappenden Bram
+naar binnen.
+</p>
+<p>„Wilt u morgen de rekening van het spionnetje zenden?” verzocht Boy, het heertje afkloppend.
+</p>
+<p>„En m’n melkkan?” mengde de meid zich in het gesprek.
+</p>
+<p>„Die betalen we ook,” kwam ik grootmoedig.
+</p>
+<p>„’t Is schande, schánde!” beweerde de spiegeltjes-loerder,—„nooit—nooit is me zoó
+iets overkomen.”
+</p>
+<p>„Dat zijn dingen die gebeuren je ook geen tweémaal in je leven,”—troostte Boy en deed
+de huisdeur dicht.
+</p>
+<p>Binnen op de trap zat Bram.
+</p>
+<p><span class="corr" id="xd33e1883" title="Niet in bron">„</span>Er mankeert een rol aan m’n rechterschaats,” piekerde hij.
+</p>
+<p>„Goddank,” zei ik opgelucht.
+</p>
+<p>„Laat ’m vooreerst maar niet maken,” verzocht Boy.
+</p>
+<p>„Hebben jullie m’n hoed soms gezien?” vroeg Bram.
+</p>
+<p>„En je hebt ’m op je kop—ezel,” wees Boy terecht.
+</p>
+<p>„Ben je gek?—dat is de mijne niet,”—verklaarde Bram,—„anders had ik er immers niet
+om gevraagd.”
+</p>
+<p>Meteen werd er gebeld,—driftig.
+</p>
+<p>„M’n hoed!” schreeuwde het heertje achter de ruitjes der deur.
+<span class="pageNum" id="pb86">[<a href="#pb86">86</a>]</span></p>
+<p>Boy deed open.
+</p>
+<p>„M’n hoed!” eischte de eigenaar weer.
+</p>
+<p>„Nou—maak zoo’n drukkie niet,—ik zal ’m niet houden,—hij staat mij nog veel gekker
+dan u!” meende Bram en gáf den hoed. Boy had dien van Bram inmiddels plat gedeukt
+bij de lantaarn gevonden.
+</p>
+<p>„’t Is schánde!” verklaarde onderbuur en wreef driftig het hoofddeksel.
+</p>
+<p>„Dat wéten we—zeg nu eens wat ánders,” kribbigde ik.
+</p>
+<p>„U mag dien dop wel uitstoomen,” raadde Bram, „ik heb verleden van die kat—u weet
+wel—een beetje schurft opgeloopen, niet zoo héel erg.”—Waarop de getergde de deur
+dichtsloeg.
+</p>
+<p>Boven aan de trap was Janne.
+</p>
+<p>„Kunt u het haakje weer even op de deur zetten?—Ik durf er zoo niet meer op.”
+</p>
+<p>Bram, na ál die uitputtingen ging naar bed. Boven kwam Boy nog wat praten.
+</p>
+<p>„’t Is morgen Woensdag—je moet koffiedrinken bij je schoonouders.”
+</p>
+<p>„God—zou het mórgen al beginnen?” kwam hij angstig.
+</p>
+<p>„Vermoedelijk wel.”
+</p>
+<p>„Och lieve hemel,—ik ging net zoo lief twee dagen college loopen,” vond hij somber.
+</p>
+<p>Den volgenden dag, terwijl Boy nog blijkbaar in de naweeën van het koffiedrinken ten
+huize van Kitty verwijlde, kwam de blozende meid het geld voor haar melkkan eischen.
+</p>
+<p>„’t Is tachtig cente,” onthulde ze aan Bram, die haar op de trap tegemoet kwam.
+</p>
+<p>„Hier—neem dien gulden voor den schrik,” zei deze en zoende haar meteen op beide wangen.
+</p>
+<p>„Gossie,”—zei de meid grinnekend.
+<span class="pageNum" id="pb87">[<a href="#pb87">87</a>]</span></p>
+<p>Maar Toos, die door de opengelaten huisdeur binnengekomen was, zei heel wat anders:
+</p>
+<p>„Nare lamme jongen!” schold ze, en ging heen, de deur achter zich dicht bonzend.
+</p>
+<p>Bram keek beteuterd.
+</p>
+<p>„Gossie,”—zei de meid weer, die iets van een drama begrepen had.
+</p>
+<p>„Verrek met je gossie!” kwam Bram bars.
+</p>
+<p>„Ai jesses nog an toe, die arme freule Toos!” verontwaardigde Janne zich, die Bram
+niet meer goed zetten kon ná het rolschaatsengeval.
+</p>
+<p>„Ga haar achterop,” raadde ik.
+</p>
+<p>„Toe—doe jij het,” verzocht Bram.
+</p>
+<p>En zoo holde ik Toos achterna.
+</p>
+<p>„Toos—ben je boos?” rijmde ik, hijgend met haar meestappend, want ze kón rennen.
+</p>
+<p>„Jullie zijn lamme jongens!” en aan haar stem kon ik merken dat ze haast huilde.
+</p>
+<p>„Toos—het was een flauwe grap,” vergoeilijkte ik.
+</p>
+<p>„Ik hoúd niet van dié grappen—en schiet nu maar op!” nijdigde ze.
+</p>
+<p>Ik trachtte het geval uit te leggen; ze wilde er niet naar luisteren.
+</p>
+<p>„Ik kom nóóit meer bij jullie!” en ze begon te huilen.
+</p>
+<p>„Toe nou Toos,”—hield ik aan.
+</p>
+<p>„Asjeblieft ga wég!” smeekte ze. En ik ging, boos op mezelf en op Bram.
+</p>
+<p>„Dat heb je nou van je malligheden,” voer ik driftig tegen den zondaar uit.
+</p>
+<p>„Och—het is maar beter zoó,” beweerde deze, „ik had er tóch al genoeg van.”
+</p>
+<p>„En ik vind het mislijk!” stoof ik op, denkend aan de huilende <span class="pageNum" id="pb88">[<a href="#pb88">88</a>]</span>Toos.
+</p>
+<p>„Je bent gek. Dacht je dat ik me liet lijmen zooals Boy? Er zijn aardige meisjes genoeg
+in den Haag,”—kwam de meisjesgek.
+</p>
+<p>„Begin er dan niet mee, ga zoo vér niet,” deed ik weer ijselijk deeglijk.
+</p>
+<p>„Ik ben niet begonnen maar zij,”—trok Bram zich terug.
+</p>
+<p>Katterig van zooveel cynisme, ging ik maar naar mijn kamer.—Eerst Kitty niet meer,
+nou Toos. Het was lam.
+</p>
+<p>Dien middag werd weinig aan tafel gesproken.
+</p>
+<p>Boy had óok het land, maakte plannen om met Kitty er van dóor te gaan, want nog een
+páar van die ontvangsten in Kitty’s familie en hij zou zenuwziek zijn.
+</p>
+<p>„Waarover hebben jullie het gehad?” vroeg Bram.
+</p>
+<p>„Waaróver?—Eerst over het weer, toen met den ouwe over de Amerikaansche steal-crisis,
+toen met mama over het roosteren van brood, toen—in het algemeen—over dienstboden.
+Toen ik vertelde dat Janne me bij m’n boord hielp, vonden ze dat „ráár”. Daarna over
+het boenen van parketvloeren en toen vroeg de ouwe hem uit te leggen wat een integraal
+was, net of ik dat warempel zélf wist.—Enfin de koffie werd opgeheven bij een discussie
+over het gevaar dat geëmailleerde pannen opleveren.—O—ik hou het nooit uit.”
+</p>
+<p><span class="corr" id="xd33e1950" title="Niet in bron">„</span>Lieten ze je toen alléen met Kitty?”—vroeg ik.
+</p>
+<p>„Ja—in de huiskamer, waar de meid afdekte, terwijl ma vóor, in het salon, borduurde.
+Na een uurtje moesten we met haar boodschappen gaan doen.”
+</p>
+<p>„’t Is lollig,” vond Bram, opgelucht, dat het met Toos uit was.
+</p>
+<p>„Lollig?” stoof Boy op, „Weet je wát het is?—een voorbereiding om getemd te worden,
+om te verschimmelen. Soms, als ik er aan denk, voel ik me of ik al duf begin te worden,—of
+ik begin uit te slaan.”
+<span class="pageNum" id="pb89">[<a href="#pb89">89</a>]</span></p>
+<p>„Nee—je slaat dóor,” vond ik.
+</p>
+<p>Maar het begón er raar uit te zien.
+<span class="pageNum" id="pb90">[<a href="#pb90">90</a>]</span></p>
+</div>
+</div>
+<div id="ch8" class="div1 chapter"><span class="pageNum">[<a title="Ga naar de inhoudsopgave" href="#ch8.toc">Inhoud</a>]</span><div class="divHead">
+<h2 class="label">HOOFDSTUK VIII.</h2>
+<h2 class="main">NOG MÉER ONDEEGLIJKHEDEN.</h2>
+</div>
+<div class="divBody">
+<p class="first">Mijn schuld was het feitelijk niet. Zoolang Kitty, Toos en Non geregeld kwamen, had
+ik me deeglijk gehouden; nu ze wég bleven, Non uit meegevoel voor Toos en ook omdat
+ze het alleén niet gezellig vond,—nu er dus in ons huis geen ander vrouwelijk wezen
+zich liet bekennen dan ouwe Janne, kwam mijn lang verkropte ondeeglijkheid weer boven.
+</p>
+<p><span class="corr" id="xd33e1968" title="Bron: Loeki">Loekie</span> heette ze en was modiste. Op de rolschaatsenbaan in den Dierentuin, waarop ik me
+met Brams rollers gewaagd had, nadat hij toegegeven had, dat die sport hem niet meer
+toeleek, had ik haar rank, jolig figuurtje opgemerkt, hadden we eens tegen elkaar
+geglimlacht, sámen gereden, sámen pret gemaakt en nu was Loekie mijne „<span lang="it">amante preferita</span>.”—Dat lijkt ijselijk, dat schijnt een monster van ondeeglijkheid en dat ik er zoo
+rond voor uitkom, kan mij de vervloekingen van menigen deeglijken spionnetjeskijker
+op den hals halen. Maar het wás nu eenmaal zoo. Een Italiaansch liedje zegt in het
+refrein:
+</p>
+<div lang="it" class="lgouter">
+<p class="line">Ma voce e bellezza
+</p>
+<p class="line">e giovinezza
+</p>
+<p class="line">non torna più;
+</p>
+<p class="line">el il tempo che passò
+</p>
+<p class="line">senza l’amore
+</p>
+<p class="line">non tornerà!</p>
+</div>
+<p class="first">en hoewel ik in die dagen dat liedje nog niet kende, en hoewel ik me nooit veel heb
+laten voorstaan op mijn stem en nog minder op mijn uiterlijk schoon, besefte ik ook
+toenmaals, dat een mensch maar éen jeugd heeft, dat men met siekeneurig geblok en
+bijbehoorende sombere levensopvattingen zijn jeugd versuft, in plaats van met een
+jolig, lévend lichaam er door heen te maaien.
+<span class="pageNum" id="pb91">[<a href="#pb91">91</a>]</span></p>
+<p>Men vergeve me deze ontboezeming.
+</p>
+<p>Ze heette dus Loekie en ze kwam vaak. Dan schaterde haar jolige lach door het huis,
+dan griste ze de paperassen onder onze neuzen weg, dan zat ze op een hoek van de schrijftafel,
+de beenen in keurige zijden kousen hoog opgetrokken, onbekommerd hun slankheid toonend,
+en rookte sigaretten, snapte honderd uit.—Ze had zwart haar en grijze oogen en vochtige
+roode lippen, die haar mooie tanden altoos onthulden.—Enfin … ik was er mal van.
+</p>
+<p>Boy, bij dit alles,—hield zich deeglijk, maar beweerde dat, sedert de ontvangsten
+bij Kitty’s ouders, zijn haar schrikbarend was gaan uitvallen. Bram had eenigen tijd
+het „hof” aan „Gossie” gemaakt, doch was er niet mee opgeschoten; in den laatsten
+tijd was hij veelal ’s avonds zoek, had afspraakjes, kreeg raar gekrabbelde briefjes;
+maar het rechte wisten we er niet van.
+</p>
+<p>Op een morgen van een kouden Januaridag lag ik nog zalig te maffen, want het was nog
+vroeg, zoo omstreeks half twaalf, toen Boy binnenstuiven kwam.
+</p>
+<p>„Zeg—de ouwelui van Kitty, met den heelen romslomp, komen koffiedrinken.”
+</p>
+<p>„Ben je mal?” verbaasde ik me, want tot nu toe was nooit iets van die ontvangst ten
+onzen huize gekomen en ik dacht thans het gevaar voor altoos geweken.
+</p>
+<p>„Ze kómen!” jammerde Boy.
+</p>
+<p>„Geef orders aan Janne,” raadde ik.
+</p>
+<p>„Maar ’t is jouw week,” gaf hij terug.
+</p>
+<p>„Stik,” vervloekte ik naar m’n sokken grijpend.
+</p>
+<p>Het wás mijn week; dat wilde zeggen, dat ik de huishouding met Janne te regelen had.
+Toen we er ons alle drie tegelijk mee bemoeid hadden, was het een schrikbarende verwarring
+geworden, diende Janne den éenen dag drie vleeschen en vier groenten op en zaten we
+den anderen dag voor bijna leege schotels <span class="pageNum" id="pb92">[<a href="#pb92">92</a>]</span>elkaar verwijten te doen.
+</p>
+<p>Ik ontbood Janne. Boy legde uit dat Kitty, behalve een wettigen pa en een dito mama,
+er twee broers én een zuster met echtgenoot op nahield. Als Bram kwam waren we dus
+tien personen.
+</p>
+<p>„Ai jesses nog an toe,” mopperde Janne, „late die menschen dat dan éerder zeggen<span class="corr" id="xd33e2002" title="Bron: ,">.</span>”—Haar hoofd liep om.
+</p>
+<p>„De bedde benne nog niet eens gemaakt,” klaagde ze.
+</p>
+<p>„Nou de sláapkamers komen ze niet kijken,” meende Boy.
+</p>
+<p>„En in m’n keuken is het een beestenboel,” hield Janne vol.
+</p>
+<p>„Niemand komt in jouw keuken,<span class="corr" id="xd33e2011" title="Niet in bron">”</span> brabbelde ik, met een tandenborstel in den mond.
+</p>
+<p>„En de kamers benne óok niet gedaan,” vervolgde de meid haar jammerklacht.
+</p>
+<p>„Godverdikkie,” vloekte ik en verslikte me haast in den tandenborstel.
+</p>
+<p>„Wat heb jij?” vroeg Boy.—„Zie je ze vliegen?”
+</p>
+<p>„Loekie komt vanmiddag,” verklaarde ik.
+</p>
+<p>Boy keek me strak aan, zeeg toen op m’n bed neer en kraakte er een paar manchetten.
+</p>
+<p>„Dat ontbrak er nog maar aan,” meende hij.
+</p>
+<p>„Tien menschen over de vloer,” jammerde Janne.
+</p>
+<p>Maar ik pakte haar driftig bij den arm, nijdig in zenuwachtigen angst:
+</p>
+<p>„Janne,” zei ik,—„ga nou als den drommel den boel in orde brengen, haal sardientjes
+en ham, en wat sla en jam en kaas …”
+</p>
+<p>„En melk,” viel Boy in de rede,—„de ouwe heer drinkt mélk aan de koffie.”
+</p>
+<p>„Goed—en melk. Enfin, je weet wel,” duidde ik vaag aan, want een koffietafel improviseeren
+is geen malligheid.—Janne wilde al gaan.
+</p>
+<p>„Ho,”—stopte ik haar. „Luister nou goed—je krijgt een <span class="pageNum" id="pb93">[<a href="#pb93">93</a>]</span>flinke fooi, hoor je, als je doet wat ik zeg.”
+</p>
+<p>„Zeg u het maar,” kwam Janne gemagnetiseerd.
+</p>
+<p>„Als juffrouw Loekie komt, stuur je ze hier in mijn slaápkamer, snap je? en geeft
+haar een briefje dat ik schrijven zal. Als ze lawaai mocht maken bij het binnenkomen,
+dan zeg je hardop—zoó dat ze het binnen kunnen hooren—dat er niks geen vuile wasch
+is vandaag.”
+</p>
+<p>„De ouwe lui zullen denken dat we ons nooit verschoonen,” bepiekerde Boy zijn reputatie.
+</p>
+<p>„Klets niet,” kwam ik bars—„dus begrepen? hárdop en tegelijkertijd geef je dan maar
+teekens dat ze zich stil houdt.”
+</p>
+<p>Janne had begrepen,—holde weg om inkoopen te doen. Boy dekte, peinsde over de plaatsenverdeeling.
+</p>
+<p>„Ga liever koffie malen,” riep ik nog en rende óok weg, kocht taartjes, genoeg om
+iemand een driedaagsche verstopping te bezorgen, en wat bloemen.
+</p>
+<p>„Taartjes,—die haalt Janne al,” verklaarde Boy koffiemalend toen ik terug kwam,—„maar
+het is goed dat je om bloemen gedacht hebt.”
+</p>
+<p>„Taartjes èn bloemen zijn voor Loekie,” benam ik hem alle illusie en ging mijn slaapkamer
+opruimen, bracht er de bloemen èn de taartjes, nog wat sigaretten en een halfdozijn
+Sherlock-Holmes-verhaaltjes, pende den brief aan Loekie, waarin ik het geval uitlegde,
+haar smeekte ter wille van Boy zich eens eén keer kalm te houden en niet te schrikken
+als ik haar van buiten opsloot, opdat geen snuffelneus eens in mijn slaapkamer mocht
+belanden.
+</p>
+<p>Van al dat gehaast en geren zweetten we alle drie als karrepaarden.—Maar we waren
+klaar toen tegen eén uur de familie zich aanmeldde. Nadat de voorstelling was afgeloopen
+en mevrouw had beweerd: „Wat een werk hebben de jongelui van ons gemaakt!”—viel er
+een diepzinnige stilte in en om <span class="pageNum" id="pb94">[<a href="#pb94">94</a>]</span>wat te beweren flapte ik er uit:
+</p>
+<p>„Wel Kitty, dat is al een heelen tijd dat je niet meer hier …” toen hield ik op, want
+Kitty kneep me valsch in den arm. Dat was het eerste figuur.
+</p>
+<p>„Is Bram er niet?” praatte ze er pal overheen.
+</p>
+<p>„Daar moeten we niet op wachten,” beweerde Boy—„met zijn colleges weet je nooit hoe
+laat hij komt.”
+</p>
+<p>En na die reclame zetten we ons aan tafel.—Mama’s laatste zweem van wantrouwen tegenover
+die meid, die Boy hielp aan zijn boord, verdween, toen Janne eerwaardig binnenstapte.
+</p>
+<p>„Dag meisje,” knikte mama vriendelijk tegen het „meisje,” dat allicht eenige winters
+meér bezat.
+</p>
+<p>Maar Janne had haar innemendsten glimlach, en redde mijn figuur door tegen Kitty te
+zeggen:
+</p>
+<p>„Nou ziet de freule het huis oók eens van binnen, en hoeft ze niet meer voor de deur
+te wachten met de fiets.”—Ik had Janne om den hals kunnen vallen en bedacht dat een
+riks fooi, voor ál haar moeite èn haar listighedens tegen Loekie, wel te weinig wezen
+zou.
+</p>
+<p>De sardines gingen al rond en Kitty’s eene broer had juist beweerd dat hij meér van
+oesters hield, wat ik een ongepaste toespeling op ons sober maal vond, terwijl ik
+geheel geen verband tusschen oesters en sardines zag, toen in de stilte, die deze
+onhandigheid volgde, iedereen met veel geraas de huisdeur hoorde opengaan en de stem
+van Bram, die riep:
+</p>
+<p>„Zoo oolijkert—kom je weer eens aan?”
+</p>
+<p>„Dag Jannepans!” schalde Loekies stem in de gang.
+</p>
+<p>„Je moet mórgen voor de wasch terugkomen!” bulderde Janne vlak voor de deur van de
+huiskamer.
+</p>
+<p>„Zeg—ben je nou heelemaál?” vroeg Bram,—<span class="corr" id="xd33e2056" title="Niet in bron">„</span>die beroerling!<span class="corr" id="xd33e2058" title="Niet in bron">”</span>
+</p>
+<p>„Haha!” schaterde Boy luidruchtig, „Bram denkt, dat Janne <span class="pageNum" id="pb95">[<a href="#pb95">95</a>]</span>het tegen hém heeft!”—en Kitty lachte mee, wat eenig rumoer gaf.
+</p>
+<p>Ik had kippenvel, luisterde langs de binnen-kamer-geluiden heén, naar wat buiten gebeurde.—Daar
+was het even stil, toen kwam Bram, die toch bij slot van rekening oók wel eens slim
+kon zijn:
+</p>
+<p>„Ja kom maar liever mórgen voor de wasch!”—en de huisdeur sloeg dicht.
+</p>
+<p>„Die Bram, die zich met de wasch bemoeit!” schaterde Kitty en mevrouw vond het aárdig
+zooals we daar samen leefden.—Bram liep met veel geraas over de gang, bengde met de
+deur van zijn slaapkamer, en daar tusschen door hoorde ik de treden van de trap kraken,
+boven een deur voorzichtig open en dicht piepen; en wist dat Loekie aangeland was.
+Daarop werd ik ongepast luidruchtig en begroette Bram met een hoeraatje.
+</p>
+<p>Hij werd voorgesteld, toonde zicht verrast, sprak over colleges en van Sanskrit, waar
+hij eindelijk licht in ontdekte.—Het gesprek kreeg een deeglijk karakter en niemand
+vermoedde dat boven … Loekie …; als ze zich maar stilhield.
+</p>
+<p>Na tafel wilde de familie het huis eens gaan kijken.
+</p>
+<p>„Ik geloof dat boven nog een raam openstaat,” bedacht ik schijnheilig en rende de
+trap op, draaide mijn slaapkamer op slot.
+</p>
+<p>„Drie dagen cachot,” ginnegapte Loekie van binnen met een vollen mond, terwijl ik
+den sleutel in den zak stak.
+</p>
+<p>„Sst!” deed ik angstig.
+</p>
+<p>Toen kwam de stoet boven, toog Boy’s kamer in; mama bleef paf voor de schrijftafel
+met de dictaten-uitstalling. De indruk bleéf degelijk.—Dan kwam alles in mijn kamer,
+die mevrouw oók heel lief vond en waar de naakte faun, dien ik vergeten had weg te
+stoppen, gelukkig geen aanstoot gaf.—<span class="pageNum" id="pb96">[<a href="#pb96">96</a>]</span>Het was een opluchting toen de heele zwerm weer naar beneden zakte en in de inmiddels
+door Janne opgeruimde huiskamer neerstreek.
+</p>
+<p>Het gesprek verflauwde; Boy en ik, die vanwege Loekie in transen verkeerden, deden
+suffig en verstrooid; Bram, die naar een afspraakje moest, keek telkens op zijn horloge.
+Op ’t laatst hield hij het niet meer uit, loog onbevangen:
+</p>
+<p>„U zult me niet kwalijk nemen—het spijt me vreeselijk—maar ik heb afgesproken met
+een studiegenoot om vanmiddag te repeteeren,”—gaf handjes en ging.
+</p>
+<p>„U zult oók wel aan uw werk moeten,” meende mevrouw, die niet vermoedde welk aangename
+bezigheid me wachtte. En de zwerm vloog op. Pa dook in de keuken, gaf Janne haar fooi.
+</p>
+<p>„Oef!” zuchtte Boy, toen de deur dicht viel.
+</p>
+<p>Maar ik rende naar boven, sloot de slaapkamerdeur open. Het rook er bedwelmend van
+bloemen en sigarettengeur. Loekie lag in mijn bed;—alleen haar leuke snoetje, met
+de wilde zwarte krullen, en haar blanke schoudertjes, met de twee breede roode linten
+van haar fijne hempje, waren zichtbaar.
+</p>
+<p>„Ik ben er maar ingekropen,” verklaarde ze, toen onze eerste omhelzing voorbij was,—„het
+was hier zoo koud,”—en ze dook grappig weg onder de dekens, bleef met éen oog naar
+me kijken.
+</p>
+<p>„Goddank dat je je koest gehouden hebt,” loofde ik.
+</p>
+<p>„Stop de dekens wat in m’n rug,” verzocht ze.
+</p>
+<p>Dan snapte ze honderd uit over het malle geval van Jannepans, die haar verteld had
+morgen voor de wasch terug te komen, over de stikbui die ze kreeg, toen ze het geval
+gesnapt had, hoe ze toen maar met de taartjes en de sigaretten in bed gekropen was.
+</p>
+<p>„Is het wárm op je kamer?” vroeg ze dan.
+</p>
+<p>„Hoezoo, Loekie?”
+<span class="pageNum" id="pb97">[<a href="#pb97">97</a>]</span></p>
+<p>„Dan gaan we dáar zitten, lekker bij de kachel.”
+</p>
+<p>„Kleedt je je niet liever wat aan?” vroeg ik bezorgd.
+</p>
+<p>„Jasses nee—ik blijf veel liever zóo,” deed ze leuk, en ik bekende dat ik ze óok veel
+liever zóo zag.
+</p>
+<p>Mijn kamer was weldra op broeikaswarmte. Toen stak Loekie voorzichtig éen slank, bruinzijden
+kousebeen van onder de dekens uit en dan het andere, sloeg de armen om mijn hals en
+liet zich op een drafje in mijn kamer dragen, waar ze neerhurkte op het witte berenvel
+voor de kachel. Zooals ze daar zat met haar grappig snuitje, haar slanke bloote armen,
+de lijnen van haar lenig lichaam te raden onder het kanten hemd, de roodzijden linten
+over de schoudertjes, de breede purperen kousebanden hoog op de soepele dijen, de
+zenuwachtige beenen gekruisd,—zóo leek ze een wonder plaatje; zóo was mijn kamer opeens
+als een paleis, als een sprookjeswoning, voelde ik me rijk en gelukkig en vol dolle,
+dartele lichtheid.—Degelijke menschjes zullen dat niet bevatten; siekeneurige bleekneuzen
+en duitensparende principekluivers zullen het schandelijk vinden; zenuwzieke, aan
+„weltschmerz” lijdende joggies, die hun jeugd in maagdelijkheid verleppen en zwaar
+dazen over kunst en letteren, die over de „essence der schoonheid” leuteren en suikerbrood-idealen
+kristalliseeren, zullen het als plat en laag bij den grond veroordeelen.
+</p>
+<p>Ik niet.
+</p>
+<p>„Lees je nog wat vóor?” vroeg Loekie.
+</p>
+<p>Ik ging zitten in een leunstoel. Aan mijn voeten op het witte berenvel, leunend tegen
+mijn been, een arm om mijn knieën geslagen en het lokkenkopje er op neergevleid, luisterde
+ze aandachtig naar de ijselijkheden van den Jachthond der Baskervilles.—Dat vond ze
+prachtig.
+</p>
+<p>Juist als Sherlock Holmes en Watson den boef bij een kaarsje op de vlakte ontdekken
+en Loekie van spanning me in de kuit <span class="pageNum" id="pb98">[<a href="#pb98">98</a>]</span>kneep, kwam Boy binnen.
+</p>
+<p>„Dag,”—groette Loekie en stak haar handje uit, niet de minste schaamte toonend over
+haar lichte allerliefste kleedij,—„dag ouwe, staat je neus nog altijd offside?”
+</p>
+<p>„Ellendige plaag,” vond Boy, die nu eenmaal geen opmerkingen kon verdragen over de
+lichtelijk onhaaksche inplanting van zijn ruikinrichting.
+</p>
+<p>„Lees nou doór,” verzocht Loekie.—Maar toen ze wist wie de boef bij het kaarsje op
+de vlakte wás en dus díe spanning alweer overleefd was, sprong ze op met een kattig-vlug
+gebaar en trok Boy aan zijn neus, waar deze—nog heelemaal overstuur door het koffie-bezoek—in
+de sofa te suffen zat.
+</p>
+<p>„Au—schei uit!” schreeuwde hij.
+</p>
+<p>„Suffert!” schold Loekie—„wacht ik zál je krijgen,” en ze ging pardoes op zijn schoot
+zitten.
+</p>
+<p>Welke gevoelens Boy bezielden, toen hij zoo dichtbij den geur van haar jonge lichaam
+door den offside neus ontwaarde, weet ik niet; zeker is het dat hij zich oerdeeglijk
+hield en commandeerde:
+</p>
+<p>„Koescht—ga terug naar je baas—vooruit!”
+</p>
+<p>Maar Loekie wou Boy treiteren (het is beslist merkwaardig hoe men in waardeering verschillen
+kan) en nam zijn hoofd in de handen, verwarde speelsch de keurige scheiding.
+</p>
+<p>Boy verweerde zich, Loekie schaterde, ik stond glimlachend het geval aan te zien …
+En toen stond opeens Toos midden in de kamer.
+</p>
+<p>Toos is een van die menschen, die altoos op het ongeschiktste oogenblik van zich laten
+merken; van dát soort, dat juist zal aankomen als je een standje met een kwitantie
+op de stoep hebt; dat juist een deur zal opentrekken als de daarachter-zittende vergeten
+heeft het haakje er op te doen.—Kwam ze ook niet net toen Bram de gossie-meid omhelsde?
+<span class="pageNum" id="pb99">[<a href="#pb99">99</a>]</span></p>
+<p>Dus Toos stond in de kamer, terwijl Loekie, zich schamend over haar kleeding tegenover
+een meisje, kleurend naar de schrijftafel terugtrok en met zenuwachtige bewegingen
+de afgezakte roodzijden schouderbanden weer terecht bracht.—Boy was opgesprongen,
+stond er betoeterd bij, zei toen hakkelend:
+</p>
+<p>„Dag Toos,”—waarop Toos geen antwoord gaf, wat op zijn minst genomen onhartelijk mocht
+heeten.—Loekie, van den eersten schrik bekomen, zocht haar toevlucht bij mij, verborg
+haar blozend hoofdje aan mijn borst, terwijl ik beschermend de armen om haar schoudertjes
+legde. Toos mocht ze eens áanvliegen.
+</p>
+<p>Maar het geval was zóo stapelmal, had ongewild zóo iets van een „op heeterdaad betrapt”-tooneeltje,
+dat ik opeens in een schaterlach loskwam.
+</p>
+<p>Dat deed alle gespannen springveeren in Toos haar wezen losspringen:
+</p>
+<p>„’t Is schándelijk—’t is schándelijk!” hijgde ze.
+</p>
+<p>„Waarom?” vroeg ik doodbedaard, want met een vrouw in je armen kun je het tegen den
+commissaris van politie in eigen persoon opnemen.
+</p>
+<p>„Hou je stíl!” barstte Toos los.
+</p>
+<p>„Toos—hou je gemak wat,” verzocht ik bedarend.
+</p>
+<p>„En ik zal het aan Kitty zeggen,” driftigde Toos.
+</p>
+<p>„En dát zal je láten,” kwam Boy ingehouden woedend.
+</p>
+<p>„’t Is geméen—geméen!” krijschte Toos.
+</p>
+<p>„Waaróm?” trachtte ik nutteloos te redeneeren.
+</p>
+<p>„Jullie zijn geméene, geméene jongens!”—beleedigde Toos nog, en toen holde ze de kamer
+uit. Boy ging haar achterop; beneden in de huiskamer hoorde ik den twist losbarsten.
+</p>
+<p>„Kom Loekie—trek je er niks van aan,” troostte ik het meisje, wat tóch al weinig aangetrokken
+had.
+<span class="pageNum" id="pb100">[<a href="#pb100">100</a>]</span></p>
+<p>„Wat lam, wat lám voor Boy,” lamenteerde ze<span class="corr" id="xd33e2134" title="Niet in bron">.</span>
+</p>
+<p>„Och wat,” kwam ik luchtig.
+</p>
+<p>„O—wat lám,” zei Loekie nog en toen begon ze te snikken. Dat maakte me week. Die ellendige
+Toos ook.—Beneden klonk de twist hoog op, in mijn armen voelde ik het lenige lichaampje
+schokken in hortend gehuil. Er moest een eind aan komen. En ik zoende Loekies tranennatte
+oogen, zette haar neer op het witte berenvel en holde naar de huiskamer.
+</p>
+<p>„Jij hebt niks, hoor je, niks aan Kitty te zeggen,” en Boy sloeg met de vuist op tafel,—„dat
+zal ik zélf doen.”
+</p>
+<p>„En haar vóorliegen,” keef Toos.
+</p>
+<p>Toen pakte ik Toos hardhandig bij den arm, schudde haar driftig heen en weer, bulderde:
+</p>
+<p>„En wil je dan maar meegaan, naar boven, vragen aan haar, aan dat meisje,—of ze het
+niet deed om Boy te plágen, te plágen en anders niet?—Kom ga mée!”
+</p>
+<p>„Laat me los!”—schreeuwde Toos,—„jullie liegen allemaal!”
+</p>
+<p>„Wel verdomme,” vloekte Boy, wit van drift.
+</p>
+<p>Toen kwam Janne binnen.
+</p>
+<p>„Ai jesses nog aan toe,<span class="corr" id="xd33e2148" title="Niet in bron">”</span> verbaasde ze zich.
+</p>
+<p>Maar Janne was een uitkomst.
+</p>
+<p>„Voor wié komt juffrouw Loekie?” vroeg ik.
+</p>
+<p>„Wel voor ú natuurlijk,” verklaarde Janne.
+</p>
+<p>„Is er ooit iets tusschen m’nheer Boy en haar geweest?” ondervroeg ik verder.
+</p>
+<p>„Ai jesses nee,” verontwaardigde Janne zich, „wie denkt dát nou!”
+</p>
+<p>„Zíj,” wees Boy op Toos.
+</p>
+<p>„Nou—en das vást niet waar,—daar doen ik een eed op,—wie dat zeit die liegt met permissie!”
+getuigde Janne.
+</p>
+<p>„Nou hóor je het!” zei Boy.
+<span class="pageNum" id="pb101">[<a href="#pb101">101</a>]</span></p>
+<p>„Is het héusch?” vroeg Toos.
+</p>
+<p>„Hè, freule Toos—dat is nou écht onaardig om zoo iets gemeens te denken van m’nheer
+Boy,” verweet de dienstbode.
+</p>
+<p>De getuigenis van grijze, eerwaardige Janne wás niet te betwijfelen, zelfs niet door
+Toos.
+</p>
+<p>„Nou dan geloof ik het,” schuchterde ze.
+</p>
+<p>„’t Wordt tijd,” meende Boy.
+</p>
+<p>„En wat kwam je nou eigenlijk uitspoken?” informeerde ik nader.
+</p>
+<p>Toos vertelde hoe ze Kitty had gezien en vernomen, dat Bram uit was. Ze had naar ons
+verlangd, vond de straatdeur open, niemand in de huiskamer, hoorde boven stemmen „en
+toen—nou toen vond ik jullie met die … die …”
+</p>
+<p>„Met mijn vriendinnetje Loekie,” vulde ik aan.
+</p>
+<p>„Van jou vind ik het schandelijk,” preekte ze.
+</p>
+<p>„Gaat het jou wat aan?” treiterde ik.
+</p>
+<p>„Ik doe hier geen stap meer in huis!” dreigde Toos.
+</p>
+<p>„Dat is je geraden,” kwam ik valsch.
+</p>
+<p>Toos ging.
+</p>
+<p>„En jij laat voortaan de voordeur niet meer open!” raadde Boy aan Janne.
+</p>
+<p>In mijn studeerhol was Loekie zoek, op de slaapkamer vond ik ze gekleed, klaar om
+heen te gaan.
+</p>
+<p>„Wat zijn dát nou voor kuren?”
+</p>
+<p>„Ik ga weg,” kwam ze zenuwachtig.
+</p>
+<p>„Toe nou—je bent er pas.”
+</p>
+<p>„En ik kom niet meer terug—ik bezorg jullie maar last,” vervolgde ze, en haar lippen
+begonnen te beven, ze stond op huilen.
+</p>
+<p>„Malle, lieve Loekie—je blijft, en je blijft hier den heelen middag, den heelen avond,
+den heelen nacht.”
+</p>
+<p>„Nee,—nee,” weerde ze mijn omhelzing af.
+<span class="pageNum" id="pb102">[<a href="#pb102">102</a>]</span></p>
+<p>„Ik bén de baas,” kwam ik, dol gelukkig om haar gevoeligheid,—„en wil je dien hoed
+wel eens afzetten, en den mantel uit, en de handschoenen—en álles, álles Loekie!”—maande
+ik, haar in mijn armen vertroetelend.
+</p>
+<p>En ze liet zich den hoed afzetten, den mantel uittrekken en de handschoenen; en ook
+de bloese en den rok en al haar wondere fijne kanten en zijden verborgenheden, die
+ik met voorzichtige vingers haar afnam, terwijl haar oogen weer lachten en haar handen
+woelden in mijn haar.
+<span class="pageNum" id="pb103">[<a href="#pb103">103</a>]</span></p>
+</div>
+</div>
+<div id="ch9" class="div1 chapter"><span class="pageNum">[<a title="Ga naar de inhoudsopgave" href="#ch9.toc">Inhoud</a>]</span><div class="divHead">
+<h2 class="label">HOOFDSTUK IX.</h2>
+<h2 class="main">GEHEIMZINNIGHEDEN.</h2>
+</div>
+<div class="divBody">
+<p class="first">Kitty vond Bram en mij voortaan „schandelijke jongens,” maar bleef van Boy’s voorbeeldigen
+levenswandel overtuigd.
+</p>
+<p>Tot op een zekeren dag een naamlooze brief de jonge verloofde waarschuwde voor haren
+aanstaanden wettigen echtgenoot; het velletje was onderteekend door „een trouwen en
+gedevoueerden vriend.”
+</p>
+<p>Den Haag doet steeds wanhopige pogingen om een wereldstad te gelijken, geen wonder
+dat dus ook dáar men elkaar het leven verzuurt met het grootsteedsche middel van anonieme
+brieven. Daar echter noch Kitty’s familie, noch Boy tot de „côterie” behoorden, zaten
+ze met het geheimzinnige schrijven in, evenals een kantoorklerk die een <span class="corr" id="xd33e2198" title="Bron: prijsgekoonden">prijsgekroonden</span> jachthond ontvangt.—Na het eerste moesten andere schrijfsels volgen, en Kitty werd
+stil.
+</p>
+<p>Zoo kwam eens Boy met een epistel thuis. Er werd in verteld, dat hij dien avond een
+afspraakje zou hebben bij de eerste sluis van het ververschingskanaal.
+</p>
+<p>„’t Is poëtisch,” meende Bram.
+</p>
+<p>„Ik ga er naar toe,” besloot Boy.
+</p>
+<p>„Wie denk je dat het is?” vroeg ik.
+</p>
+<p>Bram, die druk Sherlock Holmes leest (je hebt dat meer met menschen die in de letteren
+studeeren), zat het ding onder een loupe te begluren:
+</p>
+<p>„Je zoudt zeggen, iemand met een koppig karakter;—kijk maar eens wat een hoop rechte
+verticale en horizontale lijnen.”
+</p>
+<p>„Stik met je koppig karakter,” kwam Boy botweg; „’t <span class="corr" id="xd33e2210" title="Bron: Is">is</span> de katjang, dat is zoo klaar als een klontje.”
+<span class="pageNum" id="pb104">[<a href="#pb104">104</a>]</span></p>
+<p>„Dáar had ik nog niet aan gedacht,” bekende Bram.
+</p>
+<p>„En als ik hém vanavond vind,” ging Boy door,—„dan zal ik hem op z’n dikken bek slaan,
+dat hij geen pa en geen ma meer kan zeggen.”
+</p>
+<p>„Bega geen stommiteiten,” verzocht ik. „Bram en ik zullen gaan.”
+</p>
+<p>En we gingen. Het was koud en motregende.
+</p>
+<p>„Er zijn twee sluizen,” merkte Bram op.
+</p>
+<p>„’t Is de eerste,” verklaarde ik.
+</p>
+<p>„Dat ligt er aan van welken kant je begint te tellen,” filosofeerde Bram treffend.
+</p>
+<p>„Dan gaat er een naar de zee-, de andere naar de binnensluis,” loste ik op.
+</p>
+<p>Bij een lantaarnpaal wierpen we kruis of munt. Ik liep er in en dierhalve vloekend
+naar de zeesluis. Waar ik me in den regen en den wind, alle katjangs en naamlooze
+brieven naar de hel verwenschend, ’n half uur lang te vertrappelen stond.
+</p>
+<p>Thuisgekomen lag Bram al voor de kachel een pijp te rooken.
+</p>
+<p>„En?” vroeg hij.
+</p>
+<p>„Niks gezien<span class="corr" id="xd33e2228" title="Bron: ,">.</span> Jij?”
+</p>
+<p>„Geen kip.”
+</p>
+<p>Waarop Boy meende dat we kuikens waren.
+</p>
+<p>Bram, die een speurdersgeest heeft, nam me den volgenden middag terzijde.
+</p>
+<p>„Nou gaan we katjang zoeken.”
+</p>
+<p>„En den boel bederven.”
+</p>
+<p>„Nee—laat mij maar begaan.”
+</p>
+<p>„Nou vooruit maar,” gaf ik toe, bedenkend dat het geval moeilijk verwarder kon worden.
+</p>
+<p>Bram’s doel was de Bordelaise. Den Haag is zoo’n wereldstad, dat je in de Bordelaise
+en in Centraal de geheele bitterbende vinden kunt. En katjang zát in de Bor.
+<span class="pageNum" id="pb105">[<a href="#pb105">105</a>]</span></p>
+<p>„Dag Piet,” zei Bram vriendelijk, „dat is leuk dat we je eens ontmoeten.”
+</p>
+<p>Piet vond het ook charmant en we gingen zitten, dronken een „schilletje”.
+</p>
+<p>„Zie je veel lui in den laatsten tijd?” vroeg Bram.
+</p>
+<p>En de katjang sneed gretig op van al de donderjolen en de barre fuiven die hij meegemaakt
+had, vertelde hoe hij verleden nacht vijfhonderd pop op den Jockey-club had laten
+zitten bij een baccarat. Maar dat gaf niets. Wat hem in den weg zat, dat was, dat
+die Lena, „je weet wel die magere meid uit Flora?” hem niet los wou laten, terwijl
+hij toch zóo genoeg van haar had.
+</p>
+<p>„Ze is mal van je hé?” vroeg Bram.
+</p>
+<p>„Stapel man,” snoefde Piet.
+</p>
+<p>„Ja dat hoorde ik,” loog Bram.
+</p>
+<p>„Zoo? Och ja, ze tóont het ook zoo,” kwam de katjang gevleid.
+</p>
+<p>„Gelukkige kerel,” verlakte ik, Bram een duw met mijn knie gevend.
+</p>
+<p>Maar Bram bleef ernstig.
+</p>
+<p>„Je moet naamlijk weten Piet, dat deze hier,” en hij wees op mij, „óok mal van haar
+is en graag eens aanpappen wou.”
+</p>
+<p>Ik hield een staal gezicht bij deze aantichting.
+</p>
+<p>„Och kom?” glimlachte katjang, „maar jij bent toch met een andere meid, zoo’n modehip
+meen ik.”
+</p>
+<p>Het liefst had ik katjang op zijn gezicht geslagen, wel niet zoo hard dat hij geen
+pa en ma meer kon zeggen, maar toch ook niet zóo zachtjes dat hij geen au riep. Maar
+ik hield me al weér goed, aangespoord door knieduwingen van Bram, die mij met het
+tweede schilletje deden morsen.
+</p>
+<p>„Och, dát is al voorbij,” bekende ik luchtig.
+</p>
+<p>„Ja, nooit lang bij éen vrouw blijven, dat is zoo insipide,” <span class="pageNum" id="pb106">[<a href="#pb106">106</a>]</span>vond katjang. „Maar weet je, ik zeg het je om je te waarschuwen: Lena is een dúre
+meid, ze kan een hoop geld aan.”
+</p>
+<p>„Dat heb ik er voor óver,” blufte ik.
+</p>
+<p>„Ze zou je kunnen ruïneeren,” voorspelde katjang patserig.
+</p>
+<p>„Hem?” kwam Bram even patserig. „Hij heeft geld genoeg om tien Lena’s te onderhouden.”
+Een bewering die te pijnlijk voor me was om te beamen.
+</p>
+<p>„Goed ik zal je voorstellen, dan bewijzen we elkaar een dienst,” deed katjang vriendelijk.
+</p>
+<p>„Schrijf een aanbeveling,” raadde Bram, en ik begon lont te ruiken.
+</p>
+<p>De kellner bracht de schrijfbehoeften en met een spatpen, een van die pennen die je
+alleen in café’s en postkantoren aantreft, krabbelde hij een aanbeveling voor de wonderlijk
+begeerde Lena. Zijn schrift beefde een beetje doordat Bram me voortdurend aanstootte,
+maar het leek desniettegenstaande volmaakt op dat der naamlooze brieven.
+</p>
+<p>„Wie stoot er toch zoo?” vroeg de argelooze, ezelsdomme Piet.
+</p>
+<p>„Ik;—m’n been sliep,” verklaarde Bram.
+</p>
+<p>En toen gingen we vlug naar huis, waar we Boy op zijn kamer vonden, handen in het
+haar.
+</p>
+<p>„Scheelt er wat aan?” vroeg ik.
+</p>
+<p>„’t Is uit!” kwam hij stil.
+</p>
+<p>„Wát?” stamelde Bram.
+</p>
+<p>„Pa meende, dat je geen koe bont noemde als er niet een vlekje aan zat,—waarop ik
+geantwoord heb, dat je ook nooit wist hoe een koe een haas ving, en dat ik er wel
+áchter zou kunnen komen wié die vodden schreef …”
+</p>
+<p>„’t Is de kátjang; we weten het nou,” riep Bram zegevierend.
+</p>
+<p>„Waarachtig?—hóe weet je het?” sprong Boy op, met flikkerig-nijdige oogen.
+<span class="pageNum" id="pb107">[<a href="#pb107">107</a>]</span></p>
+<p>Bram gaf de aanbeveling voor Lena, legde het geval uit.
+</p>
+<p>„Godverdomme—de ploert! Ik wórg den vent!” en Boy sloeg met de vuist op tafel.
+</p>
+<p>„Zie je—zoo is morgen de zaak weer gezond,” kalmeerde ik.
+</p>
+<p>„Nee—dat is die niet,” en Boy ging slap weer zitten.
+</p>
+<p>„Vooruit nou,” lachte Bram.
+</p>
+<p>„Kitty …” aarzelde Boy—en toen opeens driftig:
+</p>
+<p>„Ze gelooft het wel niet heelemaal, maar ze wantrouwt me. Dàt maakt me kapot, dàt
+vreet me op. En daarom heb ik zèlf het ook maar uitgemaakt.”
+</p>
+<p>„Je bent gek,” meende Bram bot.
+</p>
+<p>„Hou je smoel—je weet niet wat je kletst,” stoof Boy op.
+</p>
+<p>„’t Komt wel terecht,” suste ik.
+</p>
+<p>„Dat komt het niet.”
+</p>
+<p>„Zullen we er héen gaan, hun uitleggen van den brief?” trachtte Bram.
+</p>
+<p>„Nee laát dat maar.”
+</p>
+<p>„Laat nou geen misverstanden blijven bestaan,” kwam ik wereldwijs.
+</p>
+<p>„Er is geen kwestie van misverstand. Kitty denkt dat ik lieg. Kitty gelooft me niet,
+en daarmee is de zaak uit. Dus komt ’t niet meer in orde.”
+</p>
+<p>Bram en ik, die het argument voelden, hielden ons toen maar stil.
+</p>
+<hr class="tb"><p>
+</p>
+<p>Dienzelfden avond had Boy alweer zijn alledaagschen trant herwonnen.
+</p>
+<p>„Wanneer komt Loekie nu weer eens?” vroeg hij.
+</p>
+<p>„Ze wou van avond komen, als je het niet vervelend vindt,” beweerde ik met een doodgraversgezicht.
+</p>
+<p>„Ben je màl?—integendeel.”
+</p>
+<p>„M’nheer,” kwam Janne binnen, „juffrouw Loekie, die ondeugende <span class="pageNum" id="pb108">[<a href="#pb108">108</a>]</span>meid, is vanmiddag nog even hier geweest.”
+</p>
+<p>„Ze komt straks wel,” voorspelde ik.
+</p>
+<p>„Daar zèg ik het niet voor,” weerde Janne af, „ze is hier of ze kòmt,—daar leit ’t
+niet aan,—maar ik wou dat u d’r is een beetje d’r rare kunsten afleerde.”
+</p>
+<p>„Wàt voor rare kunsten?” Ik vóelde mijn verantwoordelijkheid.
+</p>
+<p>„Vanmiddag heit ze, uit baloorigheid, me een poets gebakken, zeker omdat ù niet kwam,”
+klaagde Janne.
+</p>
+<p>„Wàt dan toch,” kwam ik in spanning.
+</p>
+<p>„Ze heit … Wacht ik kom zóo weerom<span class="corr" id="xd33e2317" title="Bron: ?">,</span>” en Janne verdween in de beste kamer.
+</p>
+<p>We keken elkaar aan, in wilde verbazing.
+</p>
+<p>„Och meheer,” verzocht Janne van achter de deur, „kijk u toch eens even naar de biefstuk.”
+</p>
+<p>We kéken naar den biefstuk, kregen twist of hij al dan niet omgedraaid moest worden,
+en toen Janne terúgkwam was hij natuurlijk aangebrand.
+</p>
+<p>„Ai jesses nog an toe—ik kan het niet helpen heere.—Die verdomde judas van een meid
+ook!”
+</p>
+<p>„Allemachtig Janne, zou je nou eens willen vertellen?” maande Bram aan.
+</p>
+<p>„Ben ik even weg uit de keuken en daar heit ze me stiekem wonderolie in m’n thee gedaan,”
+helderde Janne op.
+</p>
+<p>We gierden het uit.
+</p>
+<p>„Jannepans—zeit ze toen—je thee wordt koud; wacht zal ik es effen roeren? En toen
+roert ze en zet me de kop aan den mond en giet ’t er zóo in.”
+</p>
+<p>„Waarom heb je het gedronken?” schaterde ik.
+</p>
+<p>„Och—ze heit zoo’n lieve manier van doen en toen ze me hielp drinken vond ik het wel
+leuk.—En ik slokte ’t in éene op. Je kent aan dat kind niks weigeren als ze wat wil.”
+<span class="pageNum" id="pb109">[<a href="#pb109">109</a>]</span></p>
+<p>„Nee,” zei ik, die er van mée wist te praten.
+</p>
+<p>„En toen ik het óp had,” vervolgde Janne, „zeg ik zoo:—wat een rare smaak het die
+thee. En toen zij aan het lachen, op stuipen af, en toen zeit ze me: „er zat wónderolie
+in”, en smeert ’m meteen.—Zoo’n verduvelde meid.”
+</p>
+<p>„Hoe is het gegáan?” vroeg Bram.
+</p>
+<p>„Als gesmeerd vermoedelijk,” meende Boy.
+</p>
+<p>„Dat ging het nét. Ik ben er met permissie geen kwartier van áf geweest. De heere
+moeten me maar eens verekskuseeren, ik heb op het eten …”
+</p>
+<p>„Hoe zoo, heb je ook op het eten …?” huiverde Bram.
+</p>
+<p>„Nee,”—kwam Janne beleedigd, „ik heb er niet op kunnen lètten. Hé—ai jesses nog an
+toe—ik voel me zoo áaklig.—Wacht, ik kom zóo terug.<span class="corr" id="xd33e2341" title="Niet in bron">”</span> En Janne holde weer weg.
+</p>
+<p>Het eten was óf ongaar óf aangebrand; de bediening had groote gapingen.
+</p>
+<p>„Een flauwe mop eigenlijk,” vond Bram, die een kieskeur is.
+</p>
+<p>„Ik zal het haar afleeren,” beloofde ik.
+</p>
+<p>Net ging de bel over.
+</p>
+<p>„Och doet ú even open,” verzocht Janne van achter de deur.
+</p>
+<p>Ik trok aan het touw.
+</p>
+<p>„Dág,”—schalde Loekie’s stem, „waar is Jannepans?”
+</p>
+<p>„Dat snap je wel,” trachtte ik ernstig te doen.
+</p>
+<p>Loekie kwam binnen. Met haar grooten zwarten hoed, haar nauw om het lenig lijf sluitend
+manteltje en dúrvend engen rok, zag ze er snoezig uit.—Maar ik nam ál mijn ernst bijeen
+om haar een standje te maken.
+</p>
+<p>„Geef je me niet eens een zoen?” vroeg ze.
+</p>
+<p>„Eerst zal je excuus aan Janne vragen,” deed ik stug.
+</p>
+<p>„Ze zei zélf dat ze verstopt was,” verdedigde Loekie zich pruilend.
+</p>
+<p>„Je hebt óns het eten er mee bedorven,” nijdigde Bram.
+<span class="pageNum" id="pb110">[<a href="#pb110">110</a>]</span></p>
+<p>„Die grappen láat je nu voortaan maar,” kwam ik nog met een laatste greintje gemaakte
+boosheid. Loekie—goedig kind, dat geen ernst verdragen kan, stond aan haar rok te
+plukken, oogen neergeslagen. Ze was góddelijk zoo.
+</p>
+<p>„Is het nou zóo erg?” pruilde ze zachtjes. „Ik heb wat lékkers meegebracht voor Jannepans,”—en
+uit haar taschje haalde ze een zak haagsche hopjes.
+</p>
+<p>„Zoo rakker,” zei Janne, binnenkomend.
+</p>
+<p>„O Jannepans, ik zal het nooit, nooit weer doen,” beloofde ze.
+</p>
+<p>„Nee, éen keer is genoeg,” vond Boy.
+</p>
+<p>„Toe—Jannepans,” smeekte Loekie, „hier is wat lekkers.”
+</p>
+<p>„Ja dat ken ik nou tóch niet eten,” verklaarde ze bars.
+</p>
+<p>„Hè, tóe nou,” hield Loekie aan. „Ben je bóos Jannepans?” en ze trok, als een kind,
+de oude meid aan haar schort.
+</p>
+<p>„Komkom—op joú kan niemand boos wezen,” lachte Janne weer. „’t Is al weer over hoor.”—Ze
+bedoelde haar boosheid.
+</p>
+<p>„En noú geef je me een zoen,” juichte Loekie, doodop van zooveel ernst neerzijgend
+op mijn schoot.—Ik gaf haar een en toen nog een heeleboel.—Janne ging heen, vermoedelijk
+niet naar de keuken.
+</p>
+<p>Loekie trok mantel en handschoenen uit, zette den grooten hoed af en ging goedig in
+de keuken vaten wasschen.
+</p>
+<p>„Je blijft er af,” bedilde ze, toen Janne zich er mee bemoeien wou, „jij bent ziek
+vanavond.”
+</p>
+<p>„Zoo’n duvel,” glimlachte Janne, die zich nog steeds onledig hield met zich te ledigen.
+</p>
+<p>Daarna diende Loekie thee op.
+</p>
+<p>„Zit er wéer wonderolie in?” informeerde Boy.
+</p>
+<p>„Welnee. Toe, geef me een sigaret,” kwam Loekie, en ze drapeerde zich met het tafelkleed,
+nam mijn filten hoed en danste niet onverdienstelijk een spaanschen dans.
+</p>
+<p>„Bonjour, bonjour,” riep ze, het tafelkleed op de sofa werpend <span class="pageNum" id="pb111">[<a href="#pb111">111</a>]</span>en me bij de hand naar mijn kamer meetrekkend.
+</p>
+<p>„Ben je nog boos?” vroeg ze, de armen om mijn hals.
+</p>
+<p>„Malle Loekie, ik ben nooit boos geweest,” <span class="corr" id="xd33e2384" title="Bron: lachtte">lachte</span> ik, al mijn waardigheid vergetend.
+</p>
+<p>„Mag ik blijven vannacht?” vleide ze.
+</p>
+<p>„Natuurlijk.”
+</p>
+<p>En ze rende weg naar mijn slaapkamer, kwam terug met losse haren, het lichaam gehuld
+in de plooien van een wijden warmen blauwen kimono, de voetjes in een paar persische
+muiltjes gestoken.
+</p>
+<p>„Zoo voel ik me veel prettiger,” verklaarde ze leuk.
+</p>
+<p>O, heerlijke ondeeglijkheid! Ze heeft me nooit berouwd toen ik er in later jaren armoe
+door leed.
+</p>
+<hr class="tb"><p>
+</p>
+<p>Den volgenden dag gingen Loekie, Boy en ik de stad in, want Loekie moest een nieuwen
+hoed hebben, èn een heeleboel fijn-zijden kousen èn een paar nieuwe lage lakschoentjes.
+</p>
+<p>En zoo wilde het ongeluk, dat het vroolijk snappend kind ons de Passage binnenlokte
+en dat Boy opeens den katjang voor de Bor ontwaarde.
+</p>
+<p>„Zoo verdomde smeerlap,” zei Boy, suikerpiet bij den schouder pakkend.
+</p>
+<p>„Wat moet je?” vroeg deze.
+</p>
+<p>„Heb jij nog meer brieven aan Kitty te schrijven?” kwam Boy ingehouden woedend.
+</p>
+<p>„Laat me lòs,” riep de katjang, die vaal werd.
+</p>
+<p>„Daar!” en pardoes gaf Boy hem een klinkende oorvijg, die onder het glazen dak ná-echoën
+bleef.
+</p>
+<p>„M’nheer, ben je bedonderd?” kwam de katjang beduusd.
+</p>
+<p>Pats, sloeg hem een tweede oorvijg tegen de tafeltjes. De menschen stoven op, we kregen
+bekijks.—En toen deed de katjang, die te laf was om een klap terug te wagen, iets
+waardigs <span class="pageNum" id="pb112">[<a href="#pb112">112</a>]</span>om zijn figuur te redden.
+</p>
+<p>„M’nheer, m’n kaartje, m’n kaartje,” schreeuwde hij, grabbelend naar zijn portefeuille,
+en het karton met breed gebaar overreikend aan Boy, die ingehouden kalm afwachtte,
+besloten tot alles.
+</p>
+<p>„Hier, m’n kaartje, m’nheer,” stotterde de katjang weer.
+</p>
+<p>„Och ventje, toen ik zoo oud was als jij, hàd ik zulke mooie kaartjes niet eens,”
+kwam Boy snijdend.
+</p>
+<p>„Op de sabel m’nheer, op de sabel,” snoof zenuwachtig katjang.
+</p>
+<p>„Breng ’m goed scherp mee, dat ik er me mee scheren kan,” geestigde Boy.
+</p>
+<p>De Bor-bezoekers zaten te schateren. Loekie, die eerst stil geweest was, riep gierend:
+</p>
+<p>„Ik lach me dóod!”
+</p>
+<p>Waarop Boy ernstig zei:
+</p>
+<p>„Sst! Loekie, pas op met dien m’nheer, hij stéekt je straks nog dood.”
+</p>
+<p>„Een duel, m’nheer, een duel!” schreeuwde de katjang, die zich wanhopig belachelijk
+voelde.
+</p>
+<p>„Jongen, schreéuw zoo niet, we wéten het,” suste Boy, en dan: „Kassian, soeda dan
+maar, drroom err nou maar niet van, já?”
+</p>
+<p>Nooit is er in de Bor harder gelachen, vooral toen Boy, heengaand, Piets hoed afmepte,
+zeggend:
+</p>
+<p>„En je hóed af als je met groote menschen spreekt.”
+</p>
+<p>„Dag kàtjang!” schalde Loekies stem nog.
+</p>
+<p>„Dat lucht op,” vond Boy, zich door het gedrang wringend. „En waár gaan we nu Loekies
+kousen koopen?”
+</p>
+<p>Loekie verklaarde dat ze wel een winkel wist.
+</p>
+<p>Bram werd door ons drieën verrast.
+</p>
+<p>„Ik heb een duel,” verkondigde Boy.
+<span class="pageNum" id="pb113">[<a href="#pb113">113</a>]</span></p>
+<p>„Vernachel jij je tante,” raadde Bram.
+</p>
+<p>„Heusch!” schaterde ik.
+</p>
+<p>„Met den ouwe van beneden?” veronderstelde Bram.
+</p>
+<p>„Nee met kàtjang!” juichte Loekie en trok toen haar nieuwe lakschoentjes uit, grabbelde
+het pak kousen uit mijn jaszak, trok het oude paar uit en een nieuw paar—paarse—aan.
+</p>
+<p>„Geef die oude maar aan Jannepans,” verzocht ze, niet bedenkend wat Janne met opengewerkte
+zijden kousen wel zou moeten beginnen.
+</p>
+<p>„Allemachtig mooie beenen heeft Loekie,” vond Bram, wien het duel geen snars kon scheelen.
+</p>
+<p>„Kijk vóor je,” maande Loekie, die niet de minste moeite deed haar mooie beenen, en
+meér nog, te verbergen.
+<span class="pageNum" id="pb114">[<a href="#pb114">114</a>]</span></p>
+</div>
+</div>
+<div id="ch10" class="div1 chapter"><span class="pageNum">[<a title="Ga naar de inhoudsopgave" href="#ch10.toc">Inhoud</a>]</span><div class="divHead">
+<h2 class="label">HOOFDSTUK X.</h2>
+<h2 class="main">HET DUEL.</h2>
+</div>
+<div class="divBody">
+<p class="first">Den daarop volgenden dag lag ik nog, onbewust van alle narigheden der wereld, in Loekie’s
+armen, toen Boy klopte.
+</p>
+<p>„Wat is er?” gaapte ik.
+</p>
+<p>„Kom beneden.”
+</p>
+<p>„Wat is er dan?” en ik ontdeed me voorzichtig van de omhelzing, dekte het slapende
+kind tot aan haar grappig neusje toe en liet Boy binnen. Hij keek even naar Loekie,
+fluisterde verteederd:
+</p>
+<p>„Allemachtig wat is ze zóo lief.”
+</p>
+<p>„Ja maar, wat is er nu?”
+</p>
+<p>„De getuigen van katjang,” ginnegapte Boy, en ik nam een handdoek, die sterk naar
+Loekies parfum rook, voor den mond om het niet uit te schateren.
+</p>
+<p>„Verdomd, de getuigen,—óok van die apenootvreters,” bevestigde hij.
+</p>
+<p>„Wacht—ik kóm,” en ik scharrelde mijn pyama op.
+</p>
+<p>„Ja, maar je moet getuigen wezen met Bram.”
+</p>
+<p>„Best,” vond ik, en zoende Loekie, die slaapdronken mijn naam lispelde en dan maar
+weer doormafte. Beneden werd ik aan de katjangs voorgesteld. Ze droegen gekleede jassen
+die vloekten bij mijn pyama. Bram zat er ook, zijn lachkramp-verwrongen gezicht verstopt
+achter een krant.
+</p>
+<p>„Ook goeien morgen,” wenschte ik, waarop Bram, onbenullig:
+</p>
+<p>„Ja—heel goed,” antwoordde.
+</p>
+<p>„We komen als getuigen,” verklaarde een der bezoekers.
+</p>
+<p>„Och kom?”
+</p>
+<p>„Ja, u begrijpt,—de beleediging van gisteren …”
+<span class="pageNum" id="pb115">[<a href="#pb115">115</a>]</span></p>
+<p>„Haha!” schaterde Bram van achter zijn krant; en dan, om zich te verontschuldigen:
+„Ik lees daar zoo’n malle advertentie.”
+</p>
+<p>„Als u even die krant zou willen wegleggen?” verzocht katjang-twee.
+</p>
+<p>„Nee—’k hoor wel, ’k hoor wel,” grinnekte Bram.
+</p>
+<p>„Dan wilden we wel even met u de condities van de ontmoeting vaststellen. Den beleedigde—want
+m’nheer Piet is in deze de beleedigde …”
+</p>
+<p>„Dat zit nog,” merkte Boy op, die tegen alle regels van den côde chevaleresque aan
+de getuigenvereeniging deelnam.
+</p>
+<p>„Láat maar zitten,” wenkte ik af, vreezend voor Bram, die met een hoogrood congestiehoofd
+op springen zat.
+</p>
+<p>„Den beleedigde is dus de keuze van het wapen overgelaten,” vervolgde weer de eerste
+getuige.
+</p>
+<p>„Hij wenscht de sabel,” vulde de andere aan.
+</p>
+<p>„Dat hoorde ik gisteren,” onderbrak Boy weer, en ditmaal knalde Brams lach achter
+de krant los.
+</p>
+<p>„Zeker wéer een malle advertentie?” ried ik.
+</p>
+<p>„Ja—die krant is oer-grappig,” beweerde Boy.
+</p>
+<p>„Om je dóod te lachen,” gierde Bram.
+</p>
+<p>„We spreken nu over het duel;—als u over de krant begint kunnen we wel uitscheiden,”
+merkte katjang-een geraakt op.
+</p>
+<p>„Zullen we dát dan maar doen?” vroeg Bram, die het niet meer uithouden kon.
+</p>
+<p>„Wát?” vroeg getuige-twee.
+</p>
+<p>„Uitscheiden,” stamelde Bram.
+</p>
+<p>„Nee—dóorgaan,” vond ik.
+</p>
+<p>„Ja ’t is veel te grappig,” meende Boy lichtvaardig.
+</p>
+<p>„Dus de sabel,” hernam Piets eerste getuige.
+</p>
+<p>„Nee—géen sabel,” kwam Bram.
+</p>
+<p>„Nee, dat is te gevaarlijk, daar krijg je ongelukken mee,” gaf ik toe.
+<span class="pageNum" id="pb116">[<a href="#pb116">116</a>]</span></p>
+<p>„Je steekt er iemand een oog mee uit éer je het weet,” voorspelde Bram, die blijkbaar
+niet wist dat je met een sabel niet sták.
+</p>
+<p>„Of je hakt iemand een gat in den kop,” vervolgde ik.
+</p>
+<p>„Of je snijdt je er mee in den rug,” vulde Bram aan.
+</p>
+<p>„Nee—géén sabel,” hield ik gemoedelijk vol.
+</p>
+<p>„Dat vonden wij ook,” beweerden de katjangs.
+</p>
+<p>„Schíeten,” stelde ik voor, denkend aan Boys kattendooderij.
+</p>
+<p>„Dat is weer gevaarlijker voor de getúigen,” angstigde Bram.
+</p>
+<p>„Die kunnen zich verdekt opstellen,” opperde ik.
+</p>
+<p>„Ja, maar dan niet op een weiland,—als je een koe raakt kun je ’m betalen,” voorzag
+Bram.
+</p>
+<p>„We dachten—aan het strand,” kwam Piets eerste getuige.
+</p>
+<p>„’s Morgens vroeg, aan de overzij van het ververschingskanaal,” kwam de tweede.
+</p>
+<p>„Op de pistool,” bevestigde Bram.
+</p>
+<p>„Waar krijgen we die vandaan?” vroeg ik, en dat vraagstuk gaf even een stilte.
+</p>
+<p>„Die kóóp je,” meende een der getuigen.
+</p>
+<p>„Ben je mal?” kwam Boy ongepast, „nog een hoop geld uitgeven voor zoo’n malleboel?”
+</p>
+<p>„Revolver,” stelde Bram voor, „kaliber vrij.”
+</p>
+<p>„Best<span class="corr" id="xd33e2508" title="Niet in bron">,</span>” vonden de katjangs.
+</p>
+<p>„Op twintig pas,” mengde Boy zich weer in het gesprek.
+</p>
+<p>„Dat is gevaarlijk<span class="corr" id="xd33e2513" title="Niet in bron">,</span>” vonden de bezoekers.
+</p>
+<p>„Anders is er geen aardigheid aan,” beweerde Bram, die het niet te dóen hoefde, met
+de veeleischendheid van een toeschouwer.
+</p>
+<p>„Tegelijk schieten?” vroeg ik.
+</p>
+<p>„De beleedigde eerst, dachten we,” stelden de katjangs hun voorwaarde.
+</p>
+<p>„Dat zijn geen gelijke kansen<span class="corr" id="xd33e2520" title="Niet in bron">,”</span> verontwaardigde zich Bram.
+<span class="pageNum" id="pb117">[<a href="#pb117">117</a>]</span></p>
+<p>„Hij schiet tóch mis,” voorzag Boy.
+</p>
+<p>„Dus Piet eerst, dán Boy,” herstelde ik.
+</p>
+<p>„Ja maar—hoor eens—éen ding:” kwam Bram, „mikken en niet in ’t wildeweg schieten,
+want dan krijg je beslist ongelukken.”
+</p>
+<p>„Ik zàl mikken!” beloofde Boy onheilspellend.
+</p>
+<p>„En wanneér dus?” vroeg Bram.
+</p>
+<p>„Morgenvroeg, bij zonsopgang,” bepaalde getuige-twee.
+</p>
+<p>„Dat is?”
+</p>
+<p>„Half zeven.”
+</p>
+<p>„Godverderrie—ik kom nooit uit m’n bed,” wanhoopte Boy.
+</p>
+<p>We stelden in duplo de voorwaarden vast, onderteekenden alle vier.
+</p>
+<p>„Welken dokter nemen we?” vroeg Boy.
+</p>
+<p>„Och dat is niet noodig,” meende ik.
+</p>
+<p>„Dat zou ik zoo hard niet zeggen,” matigde hij.
+</p>
+<p>„Best—ik scharrel een clubgenoot, een medisch candidaat, in Leiden op,” beloofde Bram.
+</p>
+<p>We namen afscheid. Getuige-één troonde me terzijde:
+</p>
+<p>„Is uw vriend een goed schutter?”
+</p>
+<p>„En òf!” en ik vertelde de katervelling.
+</p>
+<p>Piets getuige werd stil.
+</p>
+<p>„Een vèrdragende revolver?” vroeg hij nog.
+</p>
+<p>„Middelkaliber Browning, op honderd meter nog zuiver,” joeg ik hem met leedvermaak
+den doodsschrik op het lijf.
+</p>
+<p>„We hadden gedacht dat uw vriend de beleediging zou intrekken,” verklapte de ander.
+</p>
+<p><span class="corr" id="xd33e2547" title="Niet in bron">„</span>Welnee ’t is veel te leuk; ’t is weer eens een verzetje,” vond ik.
+</p>
+<p>En toen gingen ze heen, vergetend te groeten.
+</p>
+<p>„Hoor nu eens even,” zei Boy ernstig—„nou geén grappen <span class="pageNum" id="pb118">[<a href="#pb118">118</a>]</span>met ongeladen patronen of met papierproppen of meel of wát dan ook. Ik wil er niet
+voor gèk staan. Als ik zoo vroeg uit m’n bed kom wil ik er ook wát van hebben, en
+als ik den vlerk in een vlerk kan raken, dan doé ik het. Dus geen grappen hè?”
+</p>
+<p>We beloofden.
+</p>
+<p>„Dank je,” zei Boy.
+</p>
+<p>En ik ging met een kop thee en wat brood met veél jam, naar boven, waar Loekie, éen
+open oog van onder de dekens vandaan, wakker lag.
+</p>
+<p>„Wat wàs er?” vroeg ze.
+</p>
+<p>Ik vertelde het geval.
+</p>
+<p>„Mag ik mee?”
+</p>
+<p>„Nee, dat kàn niet, Loekie?”
+</p>
+<p>„Hè, tóe nou—wat flauw.”
+</p>
+<p>„Heusch niet kindje, en dan zoo vroeg op, en heelemaal naar het strand. Je zult kou
+vatten. Je blijft hier maar lekker in je nest.”
+</p>
+<p>„Kan ik vannacht dan weer blijven?” vroeg ze blij.
+</p>
+<p>„Altoos als je wilt.”
+</p>
+<p>„En kom je me het morgen dan dádelijk vertellen?”
+</p>
+<p>Ik beloofde alles en beurde ze óp in mijn armen, liet ze gezellig thee lebberen en
+de boterhammen met veel jam oppeuzelen.
+</p>
+<hr class="tb"><p>
+</p>
+<p>Bram was naar Leiden om den med. cand. te zoeken.
+</p>
+<p>Kalmpjes zaten we dien middag op mijn kamer, Loekie in den kimono, ik in een chamberloek,—toen
+opeens beneden ons, in Brams kamer, een geraas van de andere wereld klonk.
+</p>
+<p>Meteen kwam Janne boven:
+</p>
+<p>„M’nheer!—M’nheer!” griende ze, „m’nheer Boy is beneden aan het schieten—ogotogot—aan
+het schieten, m’nheer!”
+</p>
+<p>„Leuk,” vond Loekie, maar ik was het daarmee heel niet eens.
+<span class="pageNum" id="pb119">[<a href="#pb119">119</a>]</span></p>
+<p>„Pas op!” schreeuwde Boy, toen ik Brams deur op een kier opende en er net een revolverschot
+losdreunde.
+</p>
+<p>„Schei uit—ik kom binnen,” waarschuwde ik.
+</p>
+<p>De kamer zag er allerzonderlingst uit. De gordijnen waren overal neergelaten en lieten
+flauwen schemer door. In Brams erker zat Boy.—De schuifdeuren naar de eetkamer stonden
+open en in de serre had hij op een stoel een groote ijzeren haardplaat neergezet,
+met een brandend kaarsje er voor.
+</p>
+<p>„Blijf staan,” gebood Boy, en weer pangde een schot.—
+</p>
+<p>„Geraákt!” juichte hij—springend als een roodhuid, die een scalp bemachtigde<span class="corr" id="xd33e2585" title="Bron: ,">.</span>—„Geraakt!”
+</p>
+<p>De kaars was uit.—Maar mijn kalmte ook.
+</p>
+<p>„Zeg Boy, ben je nou een haartje bedonderd of hoe heb ik het met je?”
+</p>
+<p>„Ik train me,” verklaarde Boy.
+</p>
+<p>„Je bent gek,” kwam ik bot. „Als je straks door de ruiten schiet heb je kans om aan
+den overkant van de tuintjes iemand te raken.”
+</p>
+<p>„De ijzeren plaat staat er toch?” kwam hij op den toon van iemand die tegen een verstokten
+idioot redeneert.
+</p>
+<p>„En als je er làngs schiet?”
+</p>
+<p>„Ik schiet er niet langs, verbeél je.”
+</p>
+<p>„Dat weét je niet,” hield ik vol.
+</p>
+<p>„Dat weet ik wèl,” kwam hij halsstarrig.
+</p>
+<p>„Je kunt schrikken van iets;—d’r kan je een kat in je gezicht vliegen zooals aan Bram;—er
+kan … Enfin je scheidt er mee uit,” besloot ik gezaghebbend.
+</p>
+<p>„Vast niet,” koppigde hij.
+</p>
+<p>„Ja,” hield ik vol.
+</p>
+<p>„Laat mij eens schieten,” verzocht Loekie.
+</p>
+<p>„Dat ontbrak er nog maar aan,” stoof ik op.
+</p>
+<p>„Schei nou toch uit m’nheer,” smeekte Janne.
+<span class="pageNum" id="pb120">[<a href="#pb120">120</a>]</span></p>
+<p>„Jullie bent vervelend,” meende Boy en smeet wrevelig den revolver op tafel.
+</p>
+<p>„Dien krijg je niet eerder weerom dan morgenochtend,” zei ik vaderlijk, den patroonhouder
+er uit nemend, den kogel uit den loop wippend en den Browning in den zak stekend.
+</p>
+<p>„Stik—dat is kinderachtig,” oordeelde Boy.
+</p>
+<p>Er werd gebeld; Janne ging opendoen. Zooals te verwachten was kwam de onderbuurman
+brieschend verzet aanteekenen.
+</p>
+<p>„’t Was een zevenklapper,” hoorden we Janne vindingrijk uitleggen. Dan kwam ze binnen:
+</p>
+<p>„Die m’nheer van onderen wou u spreken.”
+</p>
+<p>Maar de m’nheer van onderen was al boven en stond in de kamer.
+</p>
+<p>„Hier werd geschoten,” meende hij.
+</p>
+<p>„U bent abuis—er is bij vergissing een zevenklapper afgegaan,” verklaarde Boy.
+</p>
+<p>„Ik meende …” Maar toen zagen des grijsaards oogen, een beetje gewend aan de schemering
+der kamers, daar Loekie staan. Hij zág dat ze bloote enkels en kuiten had, waarvan
+hij de schoonheid niet op prijs wist te stellen; hij zág dat ze geen hemdje droeg
+onder den kimono, die nog het kuiltje tusschen haar marmersterk-geheven boezem onthulde.
+</p>
+<p>„’t Is schande, zoo’n gemeene meid in een net fatsoenlijk huis,” jammerde hij.
+</p>
+<p>Waarop ik hem bij de nek greep en met een kniebeweging de deur uitzette.
+</p>
+<p>„Niemand heeft je gevraagd hier te komen, onbeschofte aap,” schold ik, hevig ontroerd.
+</p>
+<p>„M’nheer!”
+</p>
+<p>Maar Loekie, over de trapleuning gebogen, spoot hem met een spuitwaterflesch op den
+hoed en in den nek: een paar korte, floepende stralen.
+<span class="pageNum" id="pb121">[<a href="#pb121">121</a>]</span></p>
+<p>„Dat zal je bekoelen!” schaterde ze.
+</p>
+<p>Hij ging—een beroerte nabij.—Toch bleef dien dag zijn doodsbericht uit.
+</p>
+<hr class="tb"><p>
+</p>
+<p>Tegen etenstijd kwam Bram met den „dokter” aanzetten. Hij heette Henk, vond het geval
+ijselijk grappig, maar vergat opeens al zijn opwinding voor het tweegevecht, toen
+Loekie binnenhuppelde, die nog steeds den kimono droeg maar toch door mij overtuigd
+was, dat een paar kousen en een hemdje er onder „gekleeder” stonden.
+</p>
+<p>Henk boog allerdeftigst toen Loekie „bonjour” zei en hem haar smalle handje toestak.
+</p>
+<p>Aan tafel dronken we voor de feestelijke gelegenheid een paar flesschen champagne,—je
+wist immers nooit of Boy morgen nog onder de levenden was!—en Henk en Loekie kregen
+de hoogte. Bij Henk had dit tot gevolg, dat hij ons heele kliekje alleraardigst vond,
+en bij Loekie, dat ze met theekransjes smeet en iedereen, die den mond opendeed, al
+bij voorbaat uitlachte.
+</p>
+<p>Er werd veel gerookt en weinig verstandigs gezegd.—Tenslotte besloten we maar óp te
+blijven, daar we er anders beslist niet uit zouden komen.
+</p>
+<p>„Heb je verbandmiddelen meegebracht?” vroeg Bram.
+</p>
+<p>„Ja—een paar”, zei Henk, „wat zwachtels, wat sublimaat, wat jodiumtinctuur.”
+</p>
+<p>Loekie vond dat alweer ijselijk mal.
+</p>
+<p>„Maar áls er iemand ernstig gekwetst wordt,” veronderstelde ik.
+</p>
+<p>„Laten liggen en hard wegloopen,” raadde Loekie gierend.
+</p>
+<p>„In ’n rijtuig zetten,” meende de dokter.
+</p>
+<p>„’n Rijtuig—we gaan op de fiets,” verwonderde Boy zich.
+</p>
+<p>„Met een hoogen hoed op?” schaterde Henk.
+<span class="pageNum" id="pb122">[<a href="#pb122">122</a>]</span></p>
+<p>„Wel ja, we zullen zooveel ómslag maken,” verweerde Bram.
+</p>
+<p>„Ja—áls er dan wat gebeurt,” bedacht Henk, „dan zal het lástig wezen.”
+</p>
+<p>„’t Lijk óok maar op de fiets,” ginnegapte Loekie.
+</p>
+<p>Maar daarmee was het vraagstuk niet ópgelost.
+</p>
+<p>We bleven doorpraten. Henk vertelde van de snijkamer, van énge operaties, die Loekie
+stil maakten.
+</p>
+<p>„Enfin—ik bén nog geen dokter,” besloot de med. cand., „áls er wat ernstig gebeurd
+weet ik er óok geen raad mee.”
+</p>
+<p>Maar Boy trok zich daar niets van aan.
+</p>
+<p>„Als de katjang maar mikt,” piekerde Bram,—„als die maar raak schiet, heb je kans
+dát ie raak schiet.”
+</p>
+<p>„Ik zou je bedanken voor een ander schijf te staan,” bekende Henk.
+</p>
+<p>„’t Loopt wel los,” suste ik.
+</p>
+<p>En zoo werd het twee uur, drie uur. Het gesprek werd fluisterend gevoerd, nu Loekie
+op mijn schoot in slaap gevallen was, het hoofdje op mijn schouder.—Om half vier dutte
+Boy, misschien zijn láatsten slaap; om vier uur begonnen Henk en Bram om het hardst
+te snorken, weggezakt in de leunstoelen.
+</p>
+<p>Bram droomde van ijselijke dingen, gorgelde telkens: „Sla ’m dood … sla, sla …” en
+dan knikkebolde hij even en hernam krachtig: „… dood!”—Loekie lag te glimlachen, mondje
+half open; ze zag zeker grappige dingen gebeuren. Mijn arm sliep; m’n beenen sliepen;
+met moeite stond ik op, droeg het slapende meisje naar boven. Ze merkte niet toen
+ik haar kimono en kousen uittrok, merkte niet toen ik ze dichtdekte en haar de haren
+van het voorhoofd streek;—ze glimlachte maar in haar droom.
+</p>
+<p>Boy’s wekker, op half zes gezet, plaatste ik te midden van het ronkende, knikkebollende
+drietal op de tafel; toen zocht ik <span class="pageNum" id="pb123">[<a href="#pb123">123</a>]</span>een plaatsje in het eigen bed op en ditmaal werd Loekie instinktmatig wakker, legde
+het hoofdje op mijn schouder … en sliep weer in.
+</p>
+<p>Het geraas van den wekker benéden wekte me. Toen het áanhouden bleef, stond ik op,
+ging er heen. Juist bij mijn binnenkomen sloeg Bram met een nijdigen armzwaai het
+lawaaimakende ding van de tafel in een hoek, waar het doorratelen bleef.—„Dóod!” gorgelde
+hij en dommelde weer in. Boy en Henk waren niet eens wakker geworden.—Ik schudde,—het
+gaf niets; toen nam ik een spons en kwakte die op Boy’s gezicht:
+</p>
+<p>„Godverdómme!” vloekte hij.
+</p>
+<p>„Opstaan,” gebood ik.
+</p>
+<p>„Waarom?”
+</p>
+<p>„Je moet duelleeren.”
+</p>
+<p>Dat deed hem klaarwakker worden:
+</p>
+<p>„Die beroerling ook—is dát nou een uur om op te staan?”
+</p>
+<p>En toen pakte hij Bram beet, terwijl ik Henk onderhanden nam: de spons kwam er weer
+bij te pas en Bram, zeer lijdend aan ochtendkribbigheden, werd nijdig:
+</p>
+<p>„Schei uit—nou géen gekheden!”
+</p>
+<p>Maar om zes uur hadden we toch een stevig ontbijt op, stak Bram den revolver in den
+zak.
+</p>
+<p>„Hoeveel patronen zitten er in?” vroeg Boy.
+</p>
+<p>„Een stuk of zes geloof ik.”
+</p>
+<p>„Dat is wéinig,” vond Boy.
+</p>
+<p>„Verdikkie,” bedacht ik opeens, „er is niet vastgesteld hoeveel kogels er gewisseld
+moeten worden.”
+</p>
+<p>„Natuurlijk tot een resultaat,” meende Bram, met amerikaansche veeleischendheid.
+</p>
+<p>„Een is genoeg,” voorspelde Boy.
+</p>
+<p>En we grepen de fietsen; Henk zou om de beurt op Bram’s <span class="pageNum" id="pb124">[<a href="#pb124">124</a>]</span>en op mijn step staan, want Boy moest gespaard worden.
+</p>
+<p>Het was gemeen koud, er hing een vochtige mist.
+</p>
+<p>„Sakkreju—ik schiet de vent dóod!” gromde Boy, weggedoken in zijn jaskraag. „Wat een
+pest—zóo vroeg op te staan.”
+</p>
+<p>Met een flinken spurt ging het langs het ververschingskanaal, de sluis over,—zwoegen
+met de fietsen door het mulle zand:—Grauw, dampig, wijd verlaten lag het strand.—Het
+was half zeven.
+</p>
+<p>„De eersten op het terrein,” zegevierde Henk.
+</p>
+<p>We gingen liggen tegen het duin, rookten.
+</p>
+<p>„Waar blijven die kerels?” mopperde Boy.
+</p>
+<p>„Ik denk dat katjang wat in de broek gedaan heeft en zich verschoonen moet,” meende
+Bram.
+</p>
+<p>Om zeven uur knarsten er wielen,—verscheen het rijtuig van de familie katjang.
+</p>
+<p>„Vertrapt deftig,” meende Boy.
+</p>
+<p>„De vent is overtuigd dat ie aangeschoten wordt,” kwam Henk.
+</p>
+<p>De getuigen, in gekleede jas met hooge hoeden, kwamen op ons af, groetten. Piet, vaalbleek,
+oók in feestkleedij, hield zich op een afstand, dicht bij het rijtuig.
+</p>
+<p>„Bonjour,” groette Bram, lui liggen blijvend.
+</p>
+<p>„Half uur te laat,” bromde ik, aan mijn pet tikkend.
+</p>
+<p>De getuigen kuchten toen:
+</p>
+<p>„Onze vriend Piet—wilde … hm … wilde zijn verontschuldigingen aanbieden.”
+</p>
+<p>We keken verbluft, maar Boy:
+</p>
+<p>„Dat staat niet aan hém—hij is immers de beleedigde.” De getuigen keken bedremmeld,
+maar Boy vervolgde: „Ik trek mijn beleediging niet in en van m’nheer uw vriend neem
+ik de excuses niet aan. We zijn er vróeg voor opgestaan en ik wil hier niet komen
+voor Piet snot.”
+<span class="pageNum" id="pb125">[<a href="#pb125">125</a>]</span></p>
+<p>„Zoo is zijn naam niet,” verzekerde Bram, die dacht dat over Piet katjang werd gesproken.
+</p>
+<p>De getuigen gingen terùg naar het rijtuig, praatten met Piet, die nòg valer werd.
+</p>
+<p>„Zorg dat ze niet wegrijden,” verzocht Boy.
+</p>
+<p>„Willen we maar beginnen heeren?” vroeg ik—„het is vrij koud en zoó gezellig is het
+hier niet.”
+</p>
+<p>De getuigen liepen meé op. Dan ging ik met katjang-éen rug aan rug staan, stapten
+we ieder tien pas vooruit en groeven met de hakken een kuil.
+</p>
+<p>„Neem je passen niet zoo groot,” verzocht Boy mij, tegen alle duelregels in.
+</p>
+<p>Bram lootte met den anderen getuige om de plaats.
+</p>
+<p>Boy, heel bedaard, had een versche sigaar opgestoken.
+</p>
+<p>„Vooruit heeren!” verzocht ik.
+</p>
+<p>Maar Bram begon opgewonden te gebaren:
+</p>
+<p>„Die paarden moeten weg en de koetsier ook, je schiet ze anders gedecideerd voor hun
+raap,” voorzag hij.
+</p>
+<p>De getuigen voelden dat ook, en het rijtuig trok zich achter de duinen terug. De koetsier,
+die van het heele geval niets begreep en half angstig, half belangstellend,—zooals
+men naar gevaarlijke krankzinnigen kijkt,—ons gedoe stond te begluren, kreeg opdracht
+te waarschuwen als iemand van den kant der sluizen mocht komen.
+</p>
+<p>Bram bracht Boy naar zijn plaats:
+</p>
+<p>„Trek je jas uit,” gebood hij.
+</p>
+<p>„Ben je mal?<span id="xd33e2722"></span> ik verrek van de kou,” betoogde Boy.
+</p>
+<p>„’t Geeft te groot mikoppervlak;—en zet den kraag van je colbert op, dat je witte
+boord geen mikpunt geeft.”
+</p>
+<p>Boy deed zooals verlangd werd, pufte terwijl groote rookwolken uit, vroeg:
+</p>
+<p>„Zeg, is die verdomde katjang haast klaar?”
+<span class="pageNum" id="pb126">[<a href="#pb126">126</a>]</span></p>
+<p>Piet hing in de armen van zijn getuigen, hevig lammenadig.
+</p>
+<p>„Zou die dat wezen?” toonde Henk kalme belangstelling, in zijn city-bag zwachtels
+schikkend.
+</p>
+<p>„Hij is nog niet eens aangeschoten,” geestigde Boy, „maar daar zorg ik wel voor.”
+</p>
+<p>Toen katjang die enge verbandmiddelen zag, werd hij grauw, liet zich sullig den revolver
+in den hand stoppen.
+</p>
+<p>„Opgepast!” riep Bram.
+</p>
+<p>Boy, handen in de zakken, sigaar <span class="corr" id="xd33e2737" title="Bron: grootdampend">groot dampend</span> in den mond, hoed in de oogen, stond roerloos bij zijn zandkuiltje. Wij getuigen
+kropen wèg achter katjang; Henk, onvoorzichtig, zat een honderd pas terzijde van de
+duelleerenden.
+</p>
+<p>„Aanleggen,” gebood Bram.
+</p>
+<p>Maar katjang maakte geen bewéging.
+</p>
+<p>„Vooruit—aanleggen!” porde Bram hem op.
+</p>
+<p>De arm ging slap omhoog.
+</p>
+<p>„Vuur!” kommandeerde ik.
+</p>
+<p>Pang! knalde het schot.
+</p>
+<p>„Verrek!” riep Henk, handen voor de oogen, terwijl Boy, ongedeerd, nog al maar rechtop
+stond te rooken.
+</p>
+<p>„Verrek!” riep Henk weer, het zand uit de oogen wrijvend, dat Piets kogel, vlak voor
+hem neerslaande, hem in het gezicht gejaagd had.
+</p>
+<p>„Uilskuiken!” schold Bram tegen Piet—„kijk wáar je heenschiet!—ik heb nog gezegd:
+niét luk raak schieten.”
+</p>
+<p>De katjang antwoordde niets, zat suffig neer bij zijn zandkuiltje.
+</p>
+<p>„Vooruit! vóortmaken!” schreeuwde ik, toen Henk met zijn roodgewreven, tranende oogen
+weer wat kijken kon.
+</p>
+<p>Bram laadde den Browning, wipte een kogel in den loop.
+</p>
+<p>„Opstaan,” gebood hij den katjang, daar diens getuigen met het geval geen raad meer
+schenen te weten.
+<span class="pageNum" id="pb127">[<a href="#pb127">127</a>]</span></p>
+<p>„Ik kán niet,” kakenklepperde Piet, die Boy met den revolver in de hand zág.
+</p>
+<p>„Klets niet,” driftigde ik. „Hallo heeren—pak eens aan.” En met zijn allen sjorden
+we katjang op, die klappertande en groote droppen zweette.
+</p>
+<p>„Klaar?” vroeg Bram.
+</p>
+<p>„Allang;—als het nog lánger duurt loop ik een verkoudheid op,” beweerde Boy, die de
+sigaar had weggeworpen.
+</p>
+<p>„Aanleggen,” klonk Brams bevel, terwijl we ons allen achter Boy hadden geschaard,
+Henk ditmaal ook.
+</p>
+<p>„Hé—opdónderen!” brulde opeens Bram tegen den koetsier, die op het schot was afgekomen.
+Deze bleef staan, onbesloten.—<span class="corr" id="xd33e2764" title="Niet in bron">„</span>Schiet óp!” gebood Bram, „of we schieten op joú!”—En toen maakte de paardentemmer
+beenen en verdween.
+</p>
+<p>„Dus aanleggen!” riep Bram weer.
+</p>
+<p>„Sta stil—lafbek!” loeide Boy tegen Piet, die slap, onvast, te schommelen stond.
+</p>
+<p>„Hij is zát,” fluisterde Henk.
+</p>
+<p>„Vuur!” kwam Bram.
+</p>
+<p>Pang!—katjang sloeg neer, achterover.
+</p>
+<p>We waren even stil.—Geen van ons bedacht dat iemand, die pardoes doodgeschoten wordt,
+vóorover valt en dat alles, wat men op dit ongure gebied op tooneel en in bewegende
+lichtbeelden vertoond door achterover vallende dooden, klinkklare larie is.—Maar we
+hadden nu eenmaal nooit iemand heúsch zien doodschieten en dus dachten we dat het
+nu écht was.
+</p>
+<p>Dan snelde Henk op het lijk toe.
+</p>
+<p>„Die ligt,”—kwam Boy kalm, het moordtuig in den zak stekend. Maar op ieders gezicht
+stond wanhopige verslagenheid te lezen. Ik voor mij bedacht, dat maar het beste was
+naar Amerika uit te wijken.
+<span class="pageNum" id="pb128">[<a href="#pb128">128</a>]</span></p>
+<p>Een schaterlach van Henk brak onze bepiekeringen vreemd af. De dokter neergehurkt
+bij het lijk, verkneukelde zich. Met reden, want het lijk—o schrikwekkende aanblik!—bewóog
+en begon in stuipbewegingen de maag te ledigen.
+</p>
+<p>De katjang was flauw gevallen!
+</p>
+<p>Klappertandend, kokhalzend, bevend,—het zeewater, dat Henk hem overmatig over het
+hoofd putste, opslurpend door zijn bibberende mondhoeken en het dan weer met walggrijnzingen
+uitspuwend,—kwam hij óp te zitten.
+</p>
+<p>„Ellendige lafbek!” woedde Boy.
+</p>
+<p>„Zullen we maar gáán?” opperde ik, gedachtig aan Loekie’s raad: liggen laten en hard
+wegloopen.
+</p>
+<p>Piets getuigen lieten het rijtuig komen. De paarden zwoegden lastig door het zand.
+</p>
+<p>„Gunst jonker,—wat is er met ú gebeurd?” verontrustte de koetsier zich.
+</p>
+<p>Maar de „jonker” onthield zich van inlichtingen.
+</p>
+<p>„Vooruit m’nheer—uw <span class="corr" id="xd33e2787" title="Bron: epuipage">equipage</span> staat vóor,” ginnegapte Henk, den vadoek-achtigen Piet opsollend.
+</p>
+<p>„Dat heeft een haar gescheeld,” zei Bram wijzend op een flardende scheur in Piets
+schouderwatte.
+</p>
+<p><span class="corr" id="xd33e2792" title="Niet in bron">„</span>Als de lummel stil gestaan had, was die ráak geweest,” mopperde Boy. En dan, katjang
+hardhandig bij de schouders heen en weer schuddend:
+</p>
+<p>„En nou ga je naar Kitty en vertelt wie die anonieme vuiligheden geschreven heeft,
+versta je?—en anders zal je méer van me merken. Een tweeden keer kom je er zóo niet
+af.—Ik zal m’n handen niet meer aan je vuil maken, maar als je me nog eens in den
+weg zit, stuur ik een mannetje van de dienstverrichting en laat je voor een gulden
+plat slaan.”
+</p>
+<p>„Ja—ja,” jammerde Piet, kokhalzend.
+</p>
+<p>„Begrepen?”—schudde Boy hem nog steeds—„vanmiddag <span class="pageNum" id="pb129">[<a href="#pb129">129</a>]</span>ga je onmiddellijk en je maakt je excuses.”
+</p>
+<p>„Ik … ik …” stotterde het slachtoffer.
+</p>
+<p>„Nou já of já—éen van drieën,” stelde Boy de ruimste keuze.
+</p>
+<p>„Ik … ja … ja—ik … ik zal het niet méer doen,” kwam ontdane Piet stumperig.
+</p>
+<p>„O—zoo. En verschoon je eerst, dat heb je noodig. Want zóo zit je er op,” treiterde
+Boy, doelend op katjangs ongewonen, wijdbeenschen gang, die op onraad wees.
+</p>
+<p>Het rijtuig zwoegde knarsend weg; we grepen onze fietsen en met Henk om de beurt op
+onzen opstap, peesden we naar huis, waar, bij een warme kachel en een cognacje, onze
+verkleuming vergetend, we het malle geval beschaterden.
+</p>
+<p>Aan Loekie bracht ik weer thee en de boterhammen met véel jam, waarin ze zich verslikte
+toen ik haar katjangs figuur verhaalde.
+</p>
+<p>Toen ze later beneden kwam, kreeg Boy twee klinkende zoenen op de wangen, ter belooning.
+</p>
+<p>„Daar wil ik elken dag wel voor duelleeren,” bekende Boy.
+</p>
+<p>„Ik ook,” openbaarde Henk.
+</p>
+<p>Maar Loekie ging op mijn schoot zitten:
+</p>
+<p>„Dan déed ik het niet,” verklaarde ze grappig.
+</p>
+<p>„Jammer,” vond Henk.
+</p>
+<p>Dien avond kleedden we ons deftig aan,—Loekie ook,—en aten plechtig in de „Twee Steden.”
+</p>
+<p>We hadden veel bekijks en schenen raar te doen; maar ik herinner me niet meer hoé.—Alleen
+weet ik, dat Boy eenige verwarring bij den kellner stichtte, door een prentkaart voor
+vijf personen en eén kleintje koffie te bestellen, en dat hij bij het heengaan zich
+beklaagde, dat er geen bediende was om hem met zijn hoogen hoed te helpen. Bram tolde
+met de wenteldeur rond en zag lang geen kans er uit te komen.—Loekie verzocht aan
+den conducteur van Henks tram, om goed op den <span class="pageNum" id="pb130">[<a href="#pb130">130</a>]</span>jongeheer te letten en vooral te zorgen dat hij niet verkeerd uitstapte en zijn pasje
+niet verloor.—Waarop Henk, zeer weinig terzake, verklaarde dat hij zich èrg aaklig
+voelde, omdat hij nèt zoo’n gevoel had alsof hij moest trouwen.
+</p>
+<p>Verder ontbrak ook den andren den volgenden dag zonderling alle heugenis.
+</p>
+<p>Dat was misschien ook wel beter.
+<span class="pageNum" id="pb131">[<a href="#pb131">131</a>]</span></p>
+</div>
+</div>
+<div id="ch11" class="div1 last-child chapter"><span class="pageNum">[<a title="Ga naar de inhoudsopgave" href="#ch11.toc">Inhoud</a>]</span><div class="divHead">
+<h2 class="label">HOOFDSTUK XI.</h2>
+<h2 class="main">HET EINDE NADERT.</h2>
+</div>
+<div class="divBody">
+<p class="first">Kitty had een langen lieven brief geschreven, waarin vele vervloekingen vielen op
+katjangs katterig hoofd en elke nieuwe regel met een herhaling van verontschuldiging
+begon. Ook schoonpapa had geschreven, Boy verzoekend het „betreurenswaardige misverstand”
+te willen vergeten en zijn bezoeken te hervatten.—Maar Boy wilde daarvan niets weten,
+antwoordde, dat de verhouding toch nooit meer zou worden als ze geweest was en voegde
+er bij, dat hij van zins was in het buitenland zijn geluk te gaan speuren, waar hij
+hoe langer hoe meer begreep niet voor het zoete, vlakke, emotielooze leven geschikt
+te zijn.
+</p>
+<p>Dat begonnen we overigens alle drie wel te voelen. Boy was niet meer in Delft te bekennen,
+maar bedreef veel liefde in Den Haag en bracht telkens àndere vrouwelijke logés over
+den vloer.—Ook hèm was de deeglijkheid opgebroken.
+</p>
+<p>Met Bram was het heelemáal mis. Hij had uit zuivere nieuwsgierigheid de magere Lena
+uit Flora opgezocht en fuifde heele nachten met haar door, hing den volgenden dag
+landerig in een stoel, om ’s avonds weer te beginnen.—En zoo wilde het ongelukkige
+toeval, dat hij op een avond, meér dan aangeschoten, met magere Lena aan den arm,
+zijn papa van de kleine steentjes liep.
+</p>
+<p>Papa hád reeds verdenkingen op den levenswandel van zijn zoon. Reeds <span class="corr" id="xd33e2832" title="Bron: eémaal">eénmaal</span> had Lena hen samen op straat vrijmoedig toegeknikt, waarop papa ernstig had gevraagd:
+</p>
+<p>„Zeg Bram, kèn jij die vrouw?”
+</p>
+<p>„Neen pa—ù soms?” had zoontjelief toen gevat vermogen te antwoorden.
+<span class="pageNum" id="pb132">[<a href="#pb132">132</a>]</span></p>
+<p>Maar papa, die zeker wist die vrouw niet te kennen, had argwaan gekregen. Toen dus
+het tweetal—in kennelijken staat van dronkenschap—hem van de kleine steentjes liep,
+had papa besloten er een einde aan te maken.
+</p>
+<p>Den volgenden dag kwam hij ten onzent, betrapte Loekie in den kimono en stoof met
+een ongemakkelijk gezicht de zoogenaamde „studeerkamer” van <span class="corr" id="xd33e2842" title="Bron: zij">zijn</span> zoon in<span class="corr" id="xd33e2845" title="Niet in bron">.</span>
+</p>
+<p>„’t Is uit,” had pa gezegd.
+</p>
+<p>„Best,” had Bram gevonden.
+</p>
+<p>„Als je niet studeeren wilt moet je maar werken,” meende pa, een aan Bram niet helder
+onderscheid tusschen studeeren en werken ontdekkend.
+</p>
+<p>„Je kunt voortaan je eigen brood verdienen,” voorspelde pa.
+</p>
+<p>„Mij wel—als het maar niet in Holland is,” stelde Bram zijn voorwaarden.
+</p>
+<p>„Ik wil je ook niet meer in Holland zien; je bent een schande voor de familie—en je
+heele vriendenkliek er bij,” insinueerde papa, de vriendinnen buiten bespreking latend.
+„En nu—hóeveel schulden heb je?” sloeg pa spijkers met koppen.
+</p>
+<p>„Weet ik niet,” kwam Bram, een la met rekeningen openend.
+</p>
+<p>„Ongeveer,” drong papa aan.
+</p>
+<p>„Een tweeduizend pop,” schatte zoontjelief.
+</p>
+<p>Het was even stil.
+</p>
+<p>„Tel alles op—en verkoop je boot, je fiets. En verder zal je wel van me hooren,” voorspelde
+de verbolgen vader en ging.
+</p>
+<p>Bram huppelde de eetkamer in, wreef zich in de handen:
+</p>
+<p>„Goddank—geen examens meer, geen Holland meer, geen beeren meer.—Lekker.”
+</p>
+<p>Maar op Boy en op mij had het geval een diepere inwerking gehad. Dien avond trokken
+we ons in onze kamers terug<span class="corr" id="xd33e2864" title="Bron: .">,</span>—gingen de „balans” opmaken.
+</p>
+<p>Ik kwam tot de ontdekking, dat ik het kleine erfdeel, waarvan <span class="pageNum" id="pb133">[<a href="#pb133">133</a>]</span>ik mijn staatsexamen-voorbereiding en daarop mijn rechtenstudie moest bekostigen,
+voor het grootste deel er doór gelapt had.—Als ik zuinig aanpakte, zònder Loekie,
+kon ik het nog anderhalf jaar stouwen; mèt Loekie misschien nog zes maanden.—Vaarwel
+deftige meesterstitel!
+</p>
+<p>Boy, die van een familiefonds èn een toelage van zijn moeder leefde, kwam tot dezelfde
+slotsom. Als hij zijn schulden betaalde kon hij nog een jaartje rònd komen.
+</p>
+<p>We zweetten van onze ongewone boekhouderij, toen we elkaar het magere resultaat bekenden.
+</p>
+<p>„Ik ga er uit, naar het buitenland,” beweerde ik.
+</p>
+<p>„Ik ook; ik ga vèr weg, naar Canada of naar Australië.” voorspelde Boy.
+</p>
+<p>„En ikke?” vroeg Loekie.
+</p>
+<p>Boy gevoelig, verdween.
+</p>
+<p>„Beste Loekie, we kunnen niet bij elkaar blijven,” bekende ik week, het kind op mijn
+schoot trekkend.
+</p>
+<p>Ze begreep toen ik haar alles uitlegde.
+</p>
+<p>„Na zes maanden zouden we tòch van elkaar afmoeten,—zou ik geen cent meer hebben,”
+besloot ik.
+</p>
+<p>Ze keek me aan:
+</p>
+<p>„Ben ik er schuld aan dat het misgegaan is?” vroeg ze zachtjes.
+</p>
+<p>„Welnee,” jokte ik, „welnee; alleen is het gemeen van me, dat ik je nu weer alleen
+moet laten.”
+</p>
+<p>„Zeg maar niet dat ik het niet ben,” kwam ze stil.—„Ik heb nooit om het geld gedacht,
+en ik wist toch dat je niet rijk was.—’t Is heelemaal mijn schuld.” En ze begon te
+huilen.
+</p>
+<p>„Kom, kom—als het me lúkt in het buitenland, kom ik terug, trouwen we. Als het niet
+lukt dan … dan moeten we elkaar maar vergeten Loekie.”
+</p>
+<p>„Arme jongen!” snikte ze, zichzelf niet tellend.
+<span class="pageNum" id="pb134">[<a href="#pb134">134</a>]</span></p>
+<p>„Arme Loekie,” beklaagde ik haar.
+</p>
+<p>„Heb je er spijt over,—over wat je voor mij hebt gedaan?” vroeg ze.
+</p>
+<p>„Ik heb er spijt over dat ik je alléen moet laten,” kwam ik somber.—„Jij hebt me je
+lach en je jeugd en jezelf gegeven,—daár zal ik nooit spijt over hebben.”
+</p>
+<p>„Ik ook niet,” glimlachte ze, de tranen afdrogend, en toen, vroolijk: „Dat tijdje
+dat we nog sámen zijn, zullen we heel, heel lief voor elkaar wezen en dan … dan zullen
+we maar hopen tot weerziens.”
+</p>
+<p>En dát was Loekies berusting. Deeglijke menschjes zullen dat alweer niet begrijpen.
+</p>
+<hr class="tb"><p>
+</p>
+<p>Brams papa had er geen gras over laten groeien. Veertien dagen later kwam zoontjelief
+vertellen, dat hij bij een exporthuis van chineesche thee en zijde in Nanking was
+geplaatst. Een verre, volgens hollandsche begrippen, „mislukte” oom, geheimzinnig
+wezen in Brams familie, was er directeur van.—Vijftig dollar maandelijks om mee te
+beginnen en vrij wonen. Wát hij er uitvoeren moest—behalve thee en zijde voor de firma—begreep
+Bram heelemaál niet, maar enfin—hij zou wel zien.
+</p>
+<p>Vanaf dat oogenblik werd Bram, mede om zijn ex-kapiteinschap van de Mallemolen, door
+Loekie „de waterchinees” genoemd.
+</p>
+<p>Boy had besloten lukraak naar Canada te vertrekken met weinig geld en er werk te zoeken.
+Als hij land en toestanden kende en een goede onderneming voorzag, zou hij de rest
+van zijn fortuintje laten komen om wat te kunnen beginnen.
+</p>
+<p>Ik, die kunstzinnige neigingen had, wilde gaan leven temidden van een volk wat even
+ondeeglijk, even luchthartig bij den dag levend, even lichttillend was als ik zelve:
+in Spanje of in <span class="pageNum" id="pb135">[<a href="#pb135">135</a>]</span>Italië. Derhalve bezocht ik tallooze krantenredacties, werd tot vervelens toe met
+een mooi praatje de deur gewezen, tot eindelijk een opkomend blad dom genoeg was het
+met me te willen probeeren, en me veroorloofde van uit Rome, tweemaal per maand een
+causerietje te sturen, wat men mij met welwillende vrijgevigheid met een riks per
+stuk zou betalen. Vijf gulden verdienste per maand, verminderd met kosten van papier
+en postzegels,—het was een fortuintje.—Van geschreven contract was geen sprake. Men
+zou het immers alleen maar met me probeeren!
+</p>
+<p>Dies waren er in huis: een aanstaande strooweduwe, een waterchinees, een <span class="corr" id="xd33e2907" title="Bron: cow-boy">cowboy</span>, of kortweg Boy, en een pennelikker.—Zonderling mengelmoes.
+</p>
+<p>Het was nu zaak zoo gauw mogelijk te vertrekken. Het huurcontract van het bovenhuis
+was onze eenige verhindering, toen ook deze op ongezochte wijze wegviel, doordat we
+er uit gezet werden.
+</p>
+<p>Bram had namelijk (kleine oorzaken—groote gevolgen) het zeepbakje bij het fonteintje
+willen verhangen, daar de kram telkens uit de verbrokkelde kalk losliet.—Dus had Bram
+een langen spijker genomen en hem pardoes in de muur gejaagd. Na ál het gehamer werd
+het toen stil.
+</p>
+<p>Boy, die Bram net noodig had om een kist met boeken te versjouwen, riep:
+</p>
+<p>„Zeg help eens even, waterchinees.”
+</p>
+<p>„Ja,” antwoorde Bram, maar bleéf buiten.
+</p>
+<p>„Kom dan!” spoorde de cowboy aan.
+</p>
+<p>„Dadelijk,” kermde de waterchinees.
+</p>
+<p>Waarop Boy buiten kwam en Bram, met den duim tegen den muur gedrukt, bij het fonteintje
+vond staan.
+</p>
+<p>„Kom je nog?”
+</p>
+<p>„Ja—dádelijk,” mompelde Bram, duim krampachtig tegen <span class="pageNum" id="pb136">[<a href="#pb136">136</a>]</span>den muur.
+</p>
+<p>„Wat heb je met dien duim?”
+</p>
+<p>„Niks.”
+</p>
+<p>„Kom dan, idioot.”
+</p>
+<p>„Zoometeen,” beloofde Bram vaag.
+</p>
+<p>„Zeg ben je zat of ben je gek geworden?” informeerde Boy en trok Bram weg.—De duim
+raakte los en meteen spoot er uit den muur een driftige straal water, pal in Boy’s
+gezicht.
+</p>
+<p>Bram had de kram in de looden waterleiding gejaagd.
+</p>
+<p>„Uilskuiken! Archi-waterchinees!” schold Boy en liep naar de keuken om zich af te
+drogen.
+</p>
+<p>Bram, moedeloos ging maar in de huiskamer zitten. Het water spoot intusschen tegen
+den muur aan de overzijde, plaste spetterend neer in de gang.—Dat duurde zoo een poosje
+en dan kwam Boy op het slimme denkbeeld om de waterleiding af te draaien.
+</p>
+<p>Maar het huis van den onderbuurman dreef en groote vochtplekken van doorgesiepeld
+water sloegen weldra uit op zijn muren.—Het gevolg was, dat de huisbaas, met machtiging
+van den wettigen huurder in het buitenland, ons er uit zette.
+</p>
+<p>En toen besloten we dan ook maar te gaan.—De schrijftafels, de boekenkasten, de studeerlampen
+verdwenen weer, de beddelakens gingen terug.—Janne kreeg een prachtig getuigschrift,
+waarop ik, als pennelikker, een uur had zitten prutsen en werd overladen met fooien
+al snotterend de deur uitgetroond.
+</p>
+<p>Den laatsten nacht sliep Bram in het ouderlijk huis;—men moet nooit met twist uit
+elkaar gaan. Boy maakte een afscheidsbezoek bij Kitty, die in tranen baadde en sliep
+daarna óok in ’s moeders woning.
+</p>
+<p><span class="corr" id="xd33e2937" title="Bron: Loeki">Loekie</span> en ik,— alleen in het ongezellig geworden verlaten huis,—rustte voor het laatst op
+een bed, wat van lakens en <span class="pageNum" id="pb137">[<a href="#pb137">137</a>]</span>kussensloopen ontdaan was.
+</p>
+<p>Toen dien morgen de coupé <span class="corr" id="xd33e2944" title="Bron: voórkwam">voorkwam</span> en mijn koffers er op geheschen werden, zat de onderbuurman glimlachend in zijn spionnetje
+te gluren.—Loekie stak de tong tegen hem uit.
+</p>
+<p>„Dag huis,” zei ze zachtjes, toen het rijtuig wegreed. „O—ik kom nooit meer in deze
+straat!”
+</p>
+<p>Ons afscheid aan het station was kort. Ze trachtte zich goed te houden en ik ook.
+</p>
+<p>De trein reed weg. Lang nog zag ik haar rank, slank figuurtje op het perron en haar
+zakdoekje dat wuifde,—wuifde.
+</p>
+<hr class="tb"><p>
+</p>
+<p>Maar in Parijs voelden we ons allen dolgelukkig, in een dronkenschap van vrijheid,
+in een bedwelmimg van toekomstdroomen, in een luchtig vertrouwen op ons zelven; krachtig
+nu we ons bewust waren te gaan léven, tegemoet te gaan aan de avonturen, die ons wachten
+en die ons niet overwinnen zouden.—De wereld was groot en mooi, er waren àndere landen,
+andere volken, die we niet kenden, er waren andere levens dan het zoete plantenbestaan
+van werken en een titeltje halen en een betrekkinkje krijgen en trouwen en in de vacantie
+een reisje in den Harz of naar Zwitserland.
+</p>
+<p>De wereld lag open, de wereld waarin we met onzen jongen moed en ons gezond lichaam
+wel een plaatsje zouden krijgen, levend, héerlijk levend, zònder de engheid van vooroordeelen
+en fatsoen, zonder de pietluttige sleur van kleinen kleingeestigen zin, zonder bepiekeringen
+van geld en toekomst. Want de toekomst zou zijn zooals ze kwam; ze zou den eenen dag
+misschien ons rijk doen zijn, den andren dag arm. We zouden misschien wel eens honger
+moeten lijden, mooglijk wel eens geen bed vinden om op te slapen ’s nachts,—maar we
+zouden wèl onzen lach behouden en onze hoop, we zouden zien en leeren het leven zooals
+het was, buiten de broeikas waarin we <span class="pageNum" id="pb138">[<a href="#pb138">138</a>]</span>tot nu toe waren getogen.
+</p>
+<p>We zouden mànnen zijn waar àndren kindren bleven; domme, verwende, ontevreden kinderen
+met nukjes en traantjes, omdat ze nimmer ondervonden hadden hóe het leven hard kon
+zijn, omdat ze nimmer begrepen hadden hoe een lach en een vroolijk woord zijn der
+menschen hoogste goed.
+</p>
+<p>We spraken het niet uit, terwijl we voortsnelden langs de wemelende boulevards, waar
+in het lampenlicht rijtuigen en auto’s en menschen dooreenkrioelden en hoog boven
+de huizen de avondhemel nog in wondere tinten stond.
+</p>
+<p>Als een koorts greep het ons toen aan:—de lust om te leven!
+</p>
+<hr class="tb"><p>
+</p>
+<p>Het was de laatste avond van ons verblijf te Parijs.
+</p>
+<p>Bij Wepler op de Place Clichy hadden we gegeten en er koppige Bordeaux gedronken,
+die Boy eenigszins doezelig had gemaakt.
+</p>
+<p>Het was dan ook volkomen verklaarbaar, dat we dien avond, zeér lacherig uitgelaten,
+in den promenoir van de „Folies-Bergère” terecht raakten en er achtereenvolgens door
+al de kuitentoonende mondaines werden aangeklampt.
+</p>
+<p>We poeierden ze af op velerlei wijze; Boy dacht aan Kitty, mij stond de lieve beeltenis
+van Loekie onafwijsbaar voor de oogen. Echter had de herinnering aan magere Lena geen
+zielversterkenden invloed op Bram.
+</p>
+<p lang="fr">„Dis, joli blond, tu m’offres bien quelque chose!”
+</p>
+<p>Dat was warempel tegen mij!
+</p>
+<p>Ze was waarlijk aardig, had een guitig gezicht en de tot de knie gespleten rok liet
+een welgevormd been ontwaren.
+</p>
+<p>„<span lang="fr">Pas le marron</span>,” deed ik stug.
+</p>
+<p>„<span lang="fr">Eh—vas donc, je serai gentille</span>,<span class="corr" id="xd33e2984" title="Niet in bron">”</span> vleide ze.
+</p>
+<p>„<span lang="fr">Non ma petite, ça ne colle pas ce soir</span>,” hield ik vol.
+</p>
+<p>„<span lang="fr">Et tes amis—c’est aussi purée que toi?</span>” ondervroeg ze <span class="pageNum" id="pb139">[<a href="#pb139">139</a>]</span>verder.
+</p>
+<p>„<span lang="fr"><span class="corr" id="xd33e3001" title="Bron: Est ce">Est-ce</span> que je sais, moi?</span>” ontweek ik weer.
+</p>
+<p>Maar ze boog al naar Boy over:
+</p>
+<p>„<span lang="fr">En voilà un coco!</span>” schaterde ze schel, waar Boy half <span class="corr" id="xd33e3011" title="Bron: ingedud">ingedut</span> was.
+</p>
+<p>„<span lang="fr">Je vous en prie, laissez-moi tranquille</span>,” weerde hij boos haar liefkoozing af.
+</p>
+<p>„<span lang="fr">Quel mufle</span>,” schold ze.
+</p>
+<p>Maar Bram keek naar haar onthulde kuit.—Hij keek er zoó strak, zoó in betoovring naar,
+dat het opvallen moest.
+</p>
+<p>„<span lang="fr">Elle te plait—ma jambe?</span>” vroeg ze, en ging naast hem zitten.
+</p>
+<p>De garçon schoot toe, er werd besteld.
+</p>
+<p>„Stomme bliksem,” mopperde Boy.
+</p>
+<p>Bram werd zichtbaar ingepalmd. We raadden hem af, we bezworen hem te denken aan zijn
+transsibérien, die den volgenden ochtend vertrok en dat nu geen trein was dien men
+eens missen kon.
+</p>
+<p>„<span lang="fr"><span class="corr" id="xd33e3037" title="Bron: Qu’ est ce">Qu’est-ce</span> qu’ils baffouillent?</span>” vroeg de sirene.
+</p>
+<p>„<span lang="fr">Rien—rien</span>,” ontweek Bram vaag, die voor onze overtuigende betogen iets te voelen begon, en
+alvast de vertering betaalde om weer van haar af te komen.
+</p>
+<p>En we dachten al dat hij het niet zou doen, toen zéer te onpas, zooals ze dat overigens
+in elke parijsche revue plegen te doen, een twintigtal <span lang="en">dancing-girls</span> het tooneel opwipten, zingend:
+</p>
+<div lang="en" class="lgouter">
+<p class="line">„Everybody is doing it, doing it, doing it!”</p>
+</div>
+<p class="first">waaraan Bram een onverwachte uitlegging gaf en het óok deed.
+</p>
+<p>De taxi-auto, waarin hij en de schoone gestegen waren, was weldra in de rij der anderen
+uit het oog verloren.
+<span class="pageNum" id="pb140">[<a href="#pb140">140</a>]</span></p>
+<p>„Stomme bliksem,” oordeelde Boy weer,—terwijl we langzaam naar Montmartre opklommen,
+waar we natuurlijk in het „Bal Tabarin” verzeilden.
+</p>
+<p>Elke vreemdeling gaat nu eenmaal in Parijs bij voorkeur naar die gelegenheden, waar
+nooit een parijzenaar komt.
+</p>
+<hr class="tb"><p>
+</p>
+<p>Maar den volgenden morgen werd het een gekke geschiedenis toen Bram wègbleef.
+</p>
+<p>Boy was wanhopig:
+</p>
+<p>„Zullen we zijn koffer maar alvast sluiten?” vroeg hij, terwijl we te ontbijten zaten
+in het hòtel.
+</p>
+<p>„Maar man, hij had immers een smoking aan,” wierp ik tegen.
+</p>
+<p>En we wachten,—en Bram bleef zoek.
+</p>
+<p>Tot we de koffers tóch sloten en, een briefje voor hem achterlatend, er mee naar het
+station reden.
+</p>
+<p>De trein stond klaar.
+</p>
+<p>„Moeten we zijn koffers nu áangeven, ja of nee?” stelde Boy het vraagstuk.
+</p>
+<p>„We hebben nog twintig minuten,” verklaarde ik.
+</p>
+<p>Ons overtrappelend van ongeduld, telden we de seconden, tot opeens,—een kwartier voor
+tijd—Bram, in zijn smoking, echter zonder hoed en zonder das, het perron opstoof.
+</p>
+<p>Toen eindelijk alles in orde was en ik angstig vroeg of hij het slachtoffer van een
+entôlage was geworden, kwam hij kalm:
+</p>
+<p>„Nee—’k heb me verslapen.”
+</p>
+<p>„En je hoed?” <span class="corr" id="xd33e3079" title="Bron: anderzocht">onderzocht</span> Boy.
+</p>
+<p>„Vergeten.”
+</p>
+<p>„Heb je je biljet?” angstigde ik.
+</p>
+<p>„Ja.—Jongens, wat héb ik lekker geslapen.”
+</p>
+<p>„Maar m’n hemel, hoe verklee je je nu?” schaterde Boy.
+</p>
+<p>„Weet ik het?—Kan me ook niet schelen. Jongens, ’t was een aardig meiske—allemachtig
+aardig.”
+<span class="pageNum" id="pb141">[<a href="#pb141">141</a>]</span></p>
+<p>Hij was nog heelemaal onder den indruk.
+</p>
+<p>„Zoek een goed plaatsje—je moet er veertien dagen opzitten,” raadde ik.
+</p>
+<p>„Dan kan het warm wezen als je in Peking aankomt,” meende Boy.
+</p>
+<p>„Je zoudt er zelfs een heele broek op kunnen verslijten,” bepeinsde Bram, uit den
+koffer een reispet scharrelend, die hevig vloekte bij den smoking.
+</p>
+<p>Zijn eenige medereiziger zat hem dan ook aan te staren als een brilslang.
+</p>
+<p>Toen werd er gefloten.
+</p>
+<p>„Dag kerel—het beste<span class="corr" id="xd33e3098" title="Bron: ,">.</span>”—„Het ga je goed,”—en we drukten hem stevig de hand.
+</p>
+<p>„Schrijf eens uit Peking of je een blikken achterste hebt gehad!” schreeuwde Boy nog,
+toen Bram al een eind ver was.
+</p>
+<p>En dat was de laatste onzin, dien de waterchinees van Boy te hooren kreeg.
+</p>
+<p>We aten samen, spraken weinig.—Tegen drie uur bracht ik Boy naar het station, waar
+hij naar Calais zou vertrekken.
+</p>
+<p>„Als we ooit eens rijk worden, geven we elkaar in Parijs rendez-vous,” zei Boy.
+</p>
+<p>„Pas maar op dat jij geen rendez-vous speelt tusschen Calais en Dover,” waarschuwde
+ik.
+</p>
+<p>Toen vertrok de trein.
+</p>
+<p>„Dag <span class="corr" id="xd33e3109" title="Bron: cow-boy">cowboy</span>!” schudde ik hem stevig de hand.
+</p>
+<p>„Dag beste kerel, we zullen elkaar niet vergeten,” zei hij ernstig.
+</p>
+<p>„Nooit Boy,” beloofde ik.
+</p>
+<p>„En nou—vooruit!”
+</p>
+<p>„Ja—vooruit man!” en ik liet de hand los, in mijn meerennen met den trein vallend
+over een zak, die op het perron lag.
+</p>
+<p>„Laatste tableau!” riep Boy nog lachend, terwijl, met éen <span class="pageNum" id="pb142">[<a href="#pb142">142</a>]</span>hand de bezeerde knie wrijvend, ik met de andere te wuiven zat op den zak.
+</p>
+<p>„En voilà des manières,” mopperde de eigenaar van mijn hinderpaal.
+</p>
+<p>Ik hinkte weg, lachend ondanks mijzelf.
+</p>
+<p>Om half tien vertrok de trein naar Milaan uit de Gare de Lyon.
+</p>
+<p>Langzaam kropen de uren om en ik piekerde:
+</p>
+<p>Zou ik teruggaan naar Loekie; in Holland een betrekking zoeken?—Het was lám zoo alleen.
+Maar neen, dat was kinderachtig en láf, en zóo kwam je er nooit. Je moest er uit,
+de wereld in, wilde je leven, wilde je iets worden! Niet vastgroeien in een landje,
+in een kliekje! Er uit en áanpakken!
+</p>
+<p>En voor het laatst reed ik door de lichtende straten van Parijs, waar het wemelende
+bewegen gonsde en dreunde tusschen de huizen.
+</p>
+<p>De trein ging weg.—In de loopgang bleef ik kijken tot de laatste lichten van Parijs
+verdwenen waren.
+</p>
+<p>Mal, zooals we in drie verschillende richtingen Frankrijk uitsnelden, ieder zijn eigen
+toekomst tegemoet.
+</p>
+<p>De toekomst.—Hoe zou ze zijn?
+</p>
+<p>Kom, niet piekeren.
+</p>
+<p>En opeens dacht ik er aan hoe ik daar op den zak, kniewrijvend, had zitten wuiven.
+</p>
+<p>„Laatste tableau,” had Boy gezegd. Ja—het laatste van een heele reeks. En ik glimlachte
+stil voor me uit; een overbuur keek me verwonderd aan.
+</p>
+<p>„Zou Bram zich al verkleed hebben?—Zou hij al warm geloopen zijn?” overwoog ik nog.
+</p>
+<p>En toen—terwijl de trein met een 120 kilometers vaart over de stalen staven snelde,
+en de wagen lichtelijk op en neer deinde—dutte ik maar in; want in Parijs was weinig
+geslapen.
+<span class="pageNum" id="pb143">[<a href="#pb143">143</a>]</span></p>
+<p>En nu zal niemand me kwalijk nemen, dat mijn verzinvermogen een grens heeft, en dat
+ik dus aan deze malligheid een eind maak.
+</p>
+<p>Hoe alles afliep vertelde ik al in het begin van dit boek.
+</p>
+<p>Wat mezelf betreft: het gaat al iets beter. Ik heb een riem papier kunnen bekostigen
+en een potje inkt, om dit te schrijven; te zamen wel voor twintig Lire!
+</p>
+<p>De uitgever zal de overzending van het lijvige handschrift vergoeden. Zonder die belofte
+was ik er stellig <i>niet</i> aan begonnen.
+</p>
+</div>
+</div>
+</div>
+<div class="back">
+<div class="div1 cover"><span class="pageNum">[<a title="Ga naar de inhoudsopgave" href="#toc">Inhoud</a>]</span><div class="divBody">
+<p class="first"></p>
+<div class="figure spinewidth"><img src="images/spine.jpg" alt="Oorspronkelijke rug." width="720" height="91"></div><p>
+</p>
+<p>&nbsp;
+</p>
+<p></p>
+<div class="figure backwidth"><img src="images/back.jpg" alt="Oorspronkelijke achterkant." width="551" height="720"></div><p>
+</p>
+</div>
+</div>
+<div class="div1" id="toc">
+<h2 class="main">Inhoudsopgave</h2>
+<table>
+<tr id="voorwoord.toc" class="tocLevel0">
+<td class="tocDivNum"></td>
+<td class="tocDivTitle"><a href="#voorwoord">VOORWOORD BIJ DEN EERSTEN DRUK.</a></td>
+<td class="tocPageNum"></td>
+</tr>
+<tr id="ch1.toc" class="tocLevel0">
+<td class="tocDivNum">I. </td>
+<td class="tocDivTitle"><a href="#ch1">HOE WE ELKAAR LEERDEN KENNEN.</a></td>
+<td class="tocPageNum"><a class="pageref" href="#ch1">1</a></td>
+</tr>
+<tr id="ch2.toc" class="tocLevel0">
+<td class="tocDivNum">II. </td>
+<td class="tocDivTitle"><a href="#ch2">DE MAN DIE UIT DE LUCHT VIEL.</a></td>
+<td class="tocPageNum"><a class="pageref" href="#ch2">6</a></td>
+</tr>
+<tr id="ch3.toc" class="tocLevel0">
+<td class="tocDivNum">III. </td>
+<td class="tocDivTitle"><a href="#ch3">BOY VALT IN HET RAPENBURG.</a></td>
+<td class="tocPageNum"><a class="pageref" href="#ch3">14</a></td>
+</tr>
+<tr id="ch4.toc" class="tocLevel0">
+<td class="tocDivNum">IV. </td>
+<td class="tocDivTitle"><a href="#ch4">DE TENNISCLUB.</a></td>
+<td class="tocPageNum"><a class="pageref" href="#ch4">27</a></td>
+</tr>
+<tr id="ch5.toc" class="tocLevel0">
+<td class="tocDivNum">V. </td>
+<td class="tocDivTitle"><a href="#ch5">DE ZEILTOCHT.</a></td>
+<td class="tocPageNum"><a class="pageref" href="#ch5">39</a></td>
+</tr>
+<tr id="ch6.toc" class="tocLevel0">
+<td class="tocDivNum">VI. </td>
+<td class="tocDivTitle"><a href="#ch6">WE HUREN EEN BOVENHUIS.</a></td>
+<td class="tocPageNum"><a class="pageref" href="#ch6">59</a></td>
+</tr>
+<tr id="ch7.toc" class="tocLevel0">
+<td class="tocDivNum">VII. </td>
+<td class="tocDivTitle"><a href="#ch7">VERLOVINGSKWESTIES EN ROLSCHAATSEN.</a></td>
+<td class="tocPageNum"><a class="pageref" href="#ch7">77</a></td>
+</tr>
+<tr id="ch8.toc" class="tocLevel0">
+<td class="tocDivNum">VIII. </td>
+<td class="tocDivTitle"><a href="#ch8">NOG MÉER ONDEEGLIJKHEDEN.</a></td>
+<td class="tocPageNum"><a class="pageref" href="#ch8">90</a></td>
+</tr>
+<tr id="ch9.toc" class="tocLevel0">
+<td class="tocDivNum">IX. </td>
+<td class="tocDivTitle"><a href="#ch9">GEHEIMZINNIGHEDEN.</a></td>
+<td class="tocPageNum"><a class="pageref" href="#ch9">103</a></td>
+</tr>
+<tr id="ch10.toc" class="tocLevel0">
+<td class="tocDivNum">X. </td>
+<td class="tocDivTitle"><a href="#ch10">HET DUEL.</a></td>
+<td class="tocPageNum"><a class="pageref" href="#ch10">114</a></td>
+</tr>
+<tr id="ch11.toc" class="tocLevel0">
+<td class="tocDivNum">XI. </td>
+<td class="tocDivTitle"><a href="#ch11">HET EINDE NADERT.</a></td>
+<td class="tocPageNum"><a class="pageref" href="#ch11">131</a></td>
+</tr>
+</table>
+</div>
+<div class="transcriberNote">
+<h2 class="main">Colofon</h2>
+<h3 class="main">Codering</h3>
+<p>Dit boek is weergegeven in oorspronkelijke schrijfwijze. Afgebroken woorden aan het
+einde van de regel zijn stilzwijgend hersteld. Kennelijke zetfouten in het origineel
+zijn verbeterd. Deze verbeteringen zijn aangegeven in de colofon aan het einde van
+dit boek.</p>
+<h3 class="main">Documentgeschiedenis</h3>
+<ul>
+<li>2025-08-27 Begonnen.
+</li>
+</ul>
+<h3 class="main">Verbeteringen</h3>
+<p>De volgende 94 verbeteringen zijn aangebracht in de tekst:</p>
+<table class="correctionTable">
+<tr>
+<th>Bladzijde</th>
+<th>Bron</th>
+<th>Verbetering</th>
+<th>Bewerkingsafstand</th>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e158">1</a>, <a class="pageref" href="#xd33e161">1</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1968">90</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2937">136</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">Loeki</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">Loekie</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e283">8</a>, <a class="pageref" href="#xd33e476">20</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1693">76</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2864">132</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">.</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">,</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e301">8</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1012">46</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1171">54</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1465">68</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1569">71</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1590">72</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1606">73</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1782">80</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1846">83</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1883">85</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1950">88</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2056">94</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2547">117</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2764">127</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2792">128</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">
+[<i>Niet in bron</i>]
+</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">„</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e324">10</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">òf</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">óf</td>
+<td class="bottom">1 / 0</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e384">14</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1208">56</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2722">125</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">”</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">
+[<i>Verwijderd</i>]
+</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e391">15</a>, <a class="pageref" href="#xd33e507">21</a>, <a class="pageref" href="#xd33e555">24</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1100">51</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1173">54</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1461">68</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1502">69</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2011">92</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2058">94</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2148">100</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2341">109</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2984">138</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">
+[<i>Niet in bron</i>]
+</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">”</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e406">15</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">
+[<i>Niet in bron</i>]
+</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">-</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e433">17</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">;</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">.</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e504">21</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">roept</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">roep</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e805">36</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2002">92</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2228">104</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2585">119</a>, <a class="pageref" href="#xd33e3098">141</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">,</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">.</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e836">37</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">nauwlijks</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">nauwelijks</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e884">40</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">, in</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl"> in,</td>
+<td class="bottom">2</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e892">40</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1039">47</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1417">66</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="en">allways</td>
+<td class="width40 bottom" lang="en">always</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e916">41</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">verfonfaaid</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">verfomfaaid</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e1028">47</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">oorlom</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">oorlam</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e1055">48</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1717">77</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1768">79</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2134">100</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2845">132</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="en">
+[<i>Niet in bron</i>]
+</td>
+<td class="width40 bottom" lang="en">.</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e1126">52</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">
+[<i>Niet in bron</i>]
+</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl"> en</td>
+<td class="bottom">3</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e1252">58</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">?</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">.</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e1303">61</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">achter-eaedem</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">achter-eadem</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e1308">61</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">weespanning</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">weerspannig</td>
+<td class="bottom">2</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e1357">63</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">antwoorde</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">antwoordde</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e1375">64</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">rattekruid</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">rattenkruid</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e1442">67</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="de">Dem Reinem</td>
+<td class="width40 bottom" lang="de">Den Reinen</td>
+<td class="bottom">2</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e1528">70</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1548">71</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1585">72</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1636">73</a>, <a class="pageref" href="#xd33e1803">81</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2508">116</a>, <a class="pageref" href="#xd33e2513">116</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">
+[<i>Niet in bron</i>]
+</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">,</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e1594">72</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">,</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">
+[<i>Verwijderd</i>]
+</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e1600">72</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">.</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">
+[<i>Verwijderd</i>]
+</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e1778">80</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">dee</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">deed</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e1835">83</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">;</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">,</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e1856">84</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">gichelde</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">giechelde</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e2198">103</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">prijsgekoonden</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">prijsgekroonden</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e2210">103</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">Is</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">is</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e2317">108</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">?</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">,</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e2384">111</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">lachtte</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">lachte</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e2520">116</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">
+[<i>Niet in bron</i>]
+</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">,”</td>
+<td class="bottom">2</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e2737">126</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">grootdampend</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">groot dampend</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e2787">128</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">epuipage</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">equipage</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e2832">131</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">eémaal</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">eénmaal</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e2842">132</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">zij</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">zijn</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e2907">135</a>, <a class="pageref" href="#xd33e3109">141</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">cow-boy</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">cowboy</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e2944">137</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">voórkwam</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">voorkwam</td>
+<td class="bottom">1 / 0</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e3001">139</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="fr">Est ce</td>
+<td class="width40 bottom" lang="fr">Est-ce</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e3011">139</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">ingedud</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">ingedut</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e3037">139</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="fr">Qu’ est ce</td>
+<td class="width40 bottom" lang="fr">Qu’est-ce</td>
+<td class="bottom">2</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="width20"><a class="pageref" href="#xd33e3079">140</a></td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">anderzocht</td>
+<td class="width40 bottom" lang="nl">onderzocht</td>
+<td class="bottom">1</td>
+</tr>
+</table>
+<h3 class="main">Afkortingen</h3>
+<p>Overzicht van gebruikte afkortingen.</p>
+<table class="abbreviationTable">
+<tr>
+<th>Afkorting</th>
+<th>Uitgeschreven</th>
+</tr>
+<tr>
+<td class="bottom">Z.W.</td>
+<td class="bottom">
+[<i>Uitgeschreven vorm niet beschikbaar</i>]
+</td>
+</tr>
+<tr>
+<td class="bottom">Z.Z.W.</td>
+<td class="bottom">
+[<i>Uitgeschreven vorm niet beschikbaar</i>]
+</td>
+</tr>
+</table>
+</div>
+</div>
+<div style='text-align:center'>*** END OF THE PROJECT GUTENBERG EBOOK 76779 ***</div>
+</body>
+</html>
+
diff --git a/76779-h/images/back.jpg b/76779-h/images/back.jpg
new file mode 100644
index 0000000..a2615dc
--- /dev/null
+++ b/76779-h/images/back.jpg
Binary files differ
diff --git a/76779-h/images/front.jpg b/76779-h/images/front.jpg
new file mode 100644
index 0000000..9bfcccb
--- /dev/null
+++ b/76779-h/images/front.jpg
Binary files differ
diff --git a/76779-h/images/spine.jpg b/76779-h/images/spine.jpg
new file mode 100644
index 0000000..7b7ac5e
--- /dev/null
+++ b/76779-h/images/spine.jpg
Binary files differ
diff --git a/76779-h/images/titlepage.png b/76779-h/images/titlepage.png
new file mode 100644
index 0000000..26b6e90
--- /dev/null
+++ b/76779-h/images/titlepage.png
Binary files differ