summaryrefslogtreecommitdiff
diff options
context:
space:
mode:
authornfenwick <nfenwick@pglaf.org>2025-02-05 17:43:33 -0800
committernfenwick <nfenwick@pglaf.org>2025-02-05 17:43:33 -0800
commitb8c7c9353a56b71995afa64bfe6a78c950a95e14 (patch)
treeebff1e5b88487875c7cd7fcef00e1bc101a04094
parentd210cbec17b8800ad8656c6a2282f343a188d973 (diff)
NormalizeHEADmain
-rw-r--r--.gitattributes4
-rw-r--r--LICENSE.txt11
-rw-r--r--README.md2
-rw-r--r--old/51690-0.txt2646
-rw-r--r--old/51690-0.zipbin42786 -> 0 bytes
-rw-r--r--old/51690-h.zipbin115869 -> 0 bytes
-rw-r--r--old/51690-h/51690-h.htm2929
-rw-r--r--old/51690-h/images/cover.jpgbin69172 -> 0 bytes
8 files changed, 17 insertions, 5575 deletions
diff --git a/.gitattributes b/.gitattributes
new file mode 100644
index 0000000..d7b82bc
--- /dev/null
+++ b/.gitattributes
@@ -0,0 +1,4 @@
+*.txt text eol=lf
+*.htm text eol=lf
+*.html text eol=lf
+*.md text eol=lf
diff --git a/LICENSE.txt b/LICENSE.txt
new file mode 100644
index 0000000..6312041
--- /dev/null
+++ b/LICENSE.txt
@@ -0,0 +1,11 @@
+This eBook, including all associated images, markup, improvements,
+metadata, and any other content or labor, has been confirmed to be
+in the PUBLIC DOMAIN IN THE UNITED STATES.
+
+Procedures for determining public domain status are described in
+the "Copyright How-To" at https://www.gutenberg.org.
+
+No investigation has been made concerning possible copyrights in
+jurisdictions other than the United States. Anyone seeking to utilize
+this eBook outside of the United States should confirm copyright
+status under the laws that apply to them.
diff --git a/README.md b/README.md
new file mode 100644
index 0000000..40fb501
--- /dev/null
+++ b/README.md
@@ -0,0 +1,2 @@
+Project Gutenberg (https://www.gutenberg.org) public repository for
+eBook #51690 (https://www.gutenberg.org/ebooks/51690)
diff --git a/old/51690-0.txt b/old/51690-0.txt
deleted file mode 100644
index 5f2e78e..0000000
--- a/old/51690-0.txt
+++ /dev/null
@@ -1,2646 +0,0 @@
-The Project Gutenberg EBook of Elektitaj fabloj de J. de La Fontaine, by
-Jean de La Fontaine
-
-This eBook is for the use of anyone anywhere in the United States and most
-other parts of the world at no cost and with almost no restrictions
-whatsoever. You may copy it, give it away or re-use it under the terms of
-the Project Gutenberg License included with this eBook or online at
-www.gutenberg.org. If you are not located in the United States, you'll have
-to check the laws of the country where you are located before using this ebook.
-
-Title: Elektitaj fabloj de J. de La Fontaine
-
-Author: Jean de La Fontaine
-
-Translator: G. Vaillant
-
-Release Date: April 7, 2016 [EBook #51690]
-
-Language: Esperanto
-
-Character set encoding: UTF-8
-
-*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK ELEKTITAJ FABLOJ--J. DE LA FONTAINE ***
-
-
-
-
-Produced by Andrew Sly and the Online Distributed
-Proofreading Team at http://www.pgdp.net (This book was
-produced from scanned images of public domain material
-from the Google Books project.)
-
-
-
-
-
-
-
- ELEKTITAJ FABLOJ
- DE
- J. DE LA FONTAINE
-
- ESPERANTIGITAJ
- DE
- G. VAILLANT
-
-Profesoro en la liceo de Angulemo.
-
-DUA ELDONO
-
- PARIS
- LIBRAIRIE HACHETTE ET Cie
- 79, BOULEVARD SAINT-GERMAIN, 79
-
-1906
-
-Tous droits réservés.
-
-
-
-AL SINJORO L. DE BEAUFRONT
-
-UNUA FRANCA PROTAGONISTO DE ESPERANTO
-
- KAJ
- AL SIA SINDONEMA KAJ SIMPATIA KOLEGO
- CARLO BOURLET
-
-TIUN ĈI VERKETON DANKE DEDIĈIS
-
-G. Vaillant.
-
-
-
-
-TABELO DE LA ENHAVO
-
- Antaŭparolo v
- Vivo de Ezopo 11
- Al lia moŝto la princa 23
-
-LIBRO UNUA
-
- I. La cikado kaj la formiko 24
- II. La korvo kaj la vulpo 25
- III. La rano kaj la bovo 25
- IV. La du muloj 26
- V. La lupo kaj la hundo 27
- VI. La bovino, la kaprino kaj la
- ŝafino kuniĝitaj kun la leono 28
- VII. La bissako 29
- VIII. La hirundo kaj la birdetoj 30
- IX. La urbrato kaj la kamprato 32
- X. La lupo kaj la ŝafido 33
- XI. La ŝtelistoj kaj l' azeno 34
- XII. La Morto kaj la malfeliĉulo 35
- XIII. La Morto kaj la arbohakisto 35
- XIV. La vulpo kaj la cikonio 36
- XV. La knabo kaj la instruisto 37
- XVI. La koko kaj la perlo 38
- XVII. La burdoj kaj la mielmuŝoj 39
- XVIII. La kverko kaj la kano 40
-
-LIBRO DUA
-
- I. Kunsido de ratoj 42
- II. La vulpo havanta proceson kontraŭ
- la vulpo antaŭ la simio 43
- III. La du bovoviroj kaj la rano 44
- IV. La hundino kaj ŝia kunulino 44
- V. La leono kaj la muŝeto 45
- VI. L' azeno ŝarĝita de spongoj kaj
- l' azeno ŝarĝita de salo 47
- VII. La leono kaj la rato 48
- VIII. La kolombo kaj la formiko 48
- IX. La leporo kaj la ranoj 49
- X. La koko kaj la vulpo 50
- XI. La korvo volanta imiti la aglon 51
- XII. La pavo plendanta al Junono 52
- XIII. La leono kaj la azeno ĉasantaj 53
-
-LIBRO TRIA
-
- I. La muelisto, lia filo kaj l' azeno 55
- II. La membroj kaj la stomako 57
- III. La lupo fariĝinta paŝtisto 59
- IV. La ranoj petantaj reĝon 60
-
-
-
-
-ANTAŬPAROLO
-
-
-Jam multaj tradukoj de la ĉefaj verkoj literaturaj, precipe
-_Hamleto_ de Shakespeare, _Kaino_ de Byron, _Iliado_ de Homero,
-_La Gefratoj_ de Göthe, _La Neĝa Blovado_ de Puŝkin, _Unua
-Brandfaristo_ de Tolstoï, k. t. p., elpruvis en maniero nediskutebla,
-ke Esperanto tre taŭgas por la literaturo. Tia rezultato estas
-gravega. Ĝi efektive plivastigos la kampon kaj la rolon de la nova
-lingvo internacia, kaj altiros pli grandan nombron da adeptoj el tiuj
-personoj, kiuj, ne estante komercistoj nek vojaĝantoj, povas kredi,
-ke malofte ili havos okazon uzadi Esperanton.
-
-Ni do pensis, ke provante esperantigi _La Fablojn_ de La Fontaine
-(_La Fonten_), ni helpos al la plivastigo de la Zamenhofa lingvo
-kaj povos allogi al nia afero kelke da niaj samlandanoj.
-
-Sed nun kiamaniere traduki tiujn ĉi fablojn? Per prozo aŭ per
-versoj rimitaj?
-
-Certe la prozo permesas al la tradukanto sekvi la tekston pli
-laŭvorte kaj forlasi nenian detalon; sed ĝi estas peza, iafoje
-malgracia kaj la plej ofte malresponda al la fabla stilo rapida,
-kvazaŭ flugila, kaj kies indo konsistas ne sole en la vortoj sed
-ankaŭ en la ritmeco.
-
-Per versoj rimitaj? Sed ĉe tia okazo mil malfacilaĵoj, preskaŭ
-nevenkeblaj, kontraŭstaras antaŭ la tradukanto. Oni sciu efektive,
-ke Esperanto kalkulas apenaŭ kvardek aŭ kvindek vortfiniĝojn
-diferencajn, dum la franca lingvo posedas almenaŭ cent kvindek da
-tiuj. Plie en Esperanto la substantivoj preskaŭ solaj havas la
-finiĝojn _o_, _on_, _oj_, _ojn_; la verboj--la finiĝojn _as_,
-_is_, _os_, _us_, k. t. p. Sekve preskaŭ ĉiam ia substantivo
-devas rimiĝi kun alia substantivo; verbo--kun verbo; nominativo,
-akuzativo--kun nominativo, akuzativo; tempo de estanteco--kun tempo
-de estanteco, k. t. p. sed ĉe la lingvo franca, la finiĝoj estas
-tiel multaj, ke ia vorto, kia ajn ĝi estas, povas rimiĝi kun vorto
-el speco la plej diferenca. Fine en Esperanto la rimo ne estas bona
-ĉe la vortoj multsilabaj, se ĝi ne konsistas el du silaboj
-samsonaj. Voli do esperantigi versaĵon francan per versoj rimitaj,
-ĝi estas penadi ludi sur instrumento dukorda pecon muzikan
-aranĝitan por violono kvarkorda.
-
-Sed feliĉe, se Esperanto ne povas batali kun la franca poezio pri la
-rimo, ĝi revenĝe triumfas facile pri unu alia punkto. Ĝi efektive,
-dank' al sia maniero de akcentado de silaboj, povas verki versojn
-ritmigitajn el ritmoj la plej diversaj. Oni povas diri, ke en tiu ĉi
-rilato, ĝia liro posedas tiom da kordoj kiom la liroj greka kaj
-latina. Ĝi ja povas ankaŭ soni harmonie per versoj iambaj,
-troĥeaj, daktilaj, amfibraĥaj, hekzametraj, pentametraj, k. t. p.
-
-Tia diverseco de metroj poeziaj al ni permesis traduki verse la
-fablojn Lafontenajn, ne deviĝante elturmenti la tekston kaj
-dekliniĝi malproksimen de la originalo. Dank' al la fleksebleco de
-tiuj ĉi metroj, ni penadis reprodukti, kiel eble plej multe, la
-mezuritan longecon, tio estas la saman nombron silaban de la versoj
-francaj.
-
-Ni aldonas tie ĉi kelkajn mallongigitajn klarigojn pri la
-versofarado esperanta, por la legontoj de kiuj ĝi ne estas sufiĉe
-konata.
-
-
-Versaĵo estas ĉiu verko skribita laŭ certa _ritmo_. Ritmo en la
-versoj estas harmonia kaj laŭtakta alternado de silaboj akcentitaj
-kaj neakcentitaj[1] en tia maniero, ke de unu akcentita silabo ĝis
-la alia en la elparolado pasas ĉiam egala mezuro da tempo.
-
-Krom ritmo, versaĵo ordinare (kvankam ne ĉiam) havas ankoraŭ
-_rimojn_, t. e. egalsonan finiĝadon de la versoj[2].
-
-Versaĵo povas havi rimojn (versoj rimitaj) aŭ esti sen rimoj
-(versoj blankaj); sed _ritmon_ ĝi _nepre_ devas havi, ĉar rimita
-parolo sen ritmo estas nur rimaĵo, sed ne versaĵo.
-
-La kuniĝo de unu silabo akcentita kun unu aŭ kelkaj silaboj
-neakcentitaj estas nomata _piedo_.
-
-La plej uzataj piedoj estas _troĥeo_[3] ˉ˘, _iambo_ ˘ˉ, _daktilo_
-ˉ˘˘, _amfibraĥo_ ˘ˉ˘, _anapesto_ ˘˘ˉ.
-
-Versaĵo povas esti skribita aŭ per piedoj _unuspecaj_ (ekzemple
-versaĵo iamba, kiu konsistas sole el iamboj, daktila, kiu konsistas
-el daktiloj, k. t. p.), aŭ per piedoj _miksitaj_. (En la lasta okazo,
-en la piedoj malplisilabaj la silaboj estas elparolataj iom pli
-longe, por ke ilia mezurtempo estu egala al la mezurtempo de la
-piedoj plisilabaj).
-
-Ekzemploj de versoj.
-
-1. Troĥeo:
-
- Su̅r lă | ka̅mpŏ, | fo̅r dĕ l' |mo̅ndŏ,
- A̅ntaŭ̆ | no̅ktŏ | de̅ sŏ|me̅rŏ,
- A̅mĭ|ki̅nŏ | e̅n lă | ro̅ndŏ
- Ka̅ntăs | ka̅ntŏn | pri̅ l' ĕs|pe̅rŏ
-
-(Liro de Esperantistoj, paĝo 10.)
-
-2. Iambo:
-
- Ĕn ni̅g|ră no̅k|tŏ tu̅|tĕ so̅|lĕ
- Mĭ sta̅|răs ga̅r|dŏn se̅n|păro|lĕ;
- Ĕra̅răs fo̅r | lă pe̅n|sŏ mi̅|ă
- Ăl mi̅|ă do̅|mŏ fa̅|mĭli̅|ă
-
-(Liro p. 20.)
-
-3. Daktilo:
-
- Sa̅rkăs knă|bi̅nŏ kă|na̅bŏn
- A̅pŭd ĝăr|de̅nŏ sĭn|jo̅ră;
- Ŝi̅n ălaŭ̆|de̅tŏ dĕ|ma̅ndăs:
- «Ki̅ăl vĭ | ti̅ŏm dŏ|lo̅ră?»
-
-(Liro p. 112.)
-
-4. Amfibraĥo:
-
- Ĕn me̅zŏ | dĕ no̅ktŏ, | ĕn blu̅ă | ĉĭe̅lŏ,
- Trăflu̅gĭs | kăj ka̅ntĭs | plĕj be̅lă | ănĝe̅lŏ.
- Kăj nu̅bŏj | kăj ste̅lŏj | kăj lu̅n' ĕn | ĭra̅dŏ
- Ăte̅ntĭs | kŭn ĝo̅jŏ | jĕ l' sa̅nktă | kănta̅dŏ.
-
-(Liro p. 32.)
-
-5. Anapesto:
-
- Mĭ răko̅n|tĭs ăl ma̅|rŏ sĕnbo̅r|dă
- Prĭ lă gra̅n|dăj tŭrme̅n|tŏj ĕn ko̅|rŏ,
- Kăj pĕr bru̅|ŏ măllaŭ̅|tă dĕ l' o̅n|dŏj
- Ĝĭ rĕspo̅n|dĭs ăl mi̅ | kŭn făvo̅|rŏ.
-
-(Liro p. 106.)
-
-6. Versoj mikspiedaj:
-
-Ĉar la reciprokaj kombinoj de diversaj piedoj povas esti tre multaj,
-tial ankaŭ la specoj de versoj mikspiedaj estas multaj. Ni donos tie
-ĉi nur kelkajn ekzemplojn:
-
-_a_) Mikspiedaj versoj _tipaj_, en kiuj en la tuta versaĵo la
-kombinoj estas faritaj laŭ severe difinita _ordo_, ekzemple:
-
- Fo̅rtĕ nĭ | sta̅rŭ|, fra̅tŏj ă|ma̅tăj,
- Pŏr ni̅ă | sa̅nktă | ăfe̅rŏ!
- Ni̅ bătă|la̅dŭ | ku̅nĕ tĕ|na̅tăj
- Pĕr u̅nŭ | be̅lă | ĕspe̅rŏ!
-
-(Liro p. 7.)
-
- Ĕn vĕspe̅r|ŏ sŏme̅r|ă || vŏjĕvo̅|dŏ kŏle̅|ră
- Ăl lă he̅j|mă kăste̅|lŏ răpi̅|da̅s;
- Ăl lă li̅|tŏ ĕdzi̅|nă || kŭn tĕru̅|rŏ sĕnfi̅|nă
- Lĭ ălve̅|năs,--nĕni̅|ŭn lĭ vi̅|dăs.
-
-(Liro p. 12.)
-
-_b_) Mikspiedaj versoj _sentipaj_. Ekzemple:
-
- Gu̅tŏ dĕ | plu̅vŏ | ĕnfa̅lĭs | fo̅jĕ
- Ĕn gra̅ndăn | prŏfu̅ndăn | ma̅rŏn.
- Ho̅! ĝĭ | fo̅rtĕ | ĕkkri̅ĭs | mălgo̅jĕ,
- Vĭda̅ntĕ | lă va̅stăn | ăkva̅rŏn.
-
-(Liro p. 70.)
-
-La longeco de versoj povas esti:
-
-_a_) Ĉiam _egala_. Ekzemple:
-
- Supre staras sur la mondo
- La silenta kapeleto,
- En la valo, ĉe la fonto,
- Ĝoje kantas paŝtisteto.
-
-(Liro p. 22.)
-
-Tie ĉi la tuta versaĵo konsistas el versoj 8-silabaj;
-
-_b_) _Tipe malegala_, se versoj de unu longeco laŭ severe
-difinita tipo alternas kun versoj de alia longeco. Ekzemple:
-
- Trĕ ĉa̅rmĕ | ĝĭ lu̅mĭs, | lă su̅nŏ | răva̅ntă,
- Ĕn mi̅ă | dĕ vi̅vŏ | măte̅nŏ;
- En brusto kuraĝo kaj forto bolanta,
- Espero kaj kredo en pleno.
-
-(Liro p. 23.)
-
-En tiu ĉi versaĵo post ĉiu verso 12-silaba iras verso 9-silaba.
-
- Ho, mia kor', ne batu maltrankvile,
- El mia brusto nun ne saltu for!
- Jam teni min ne povas mi facile,
- Ho, mia kor'!
-
-(Liro p. 11.)
-
-En tiu ĉi tuta versaĵo la versoj ripetiĝas ĝis la fino egale en
-la sekvanta ordo: verso 11-silaba, v. 10-silaba, v. 11-silaba, v.
-4-silaba.
-
-_c_) _Sentipe malegala._ Ekzemple:
-
- I̅ăm lă | kve̅rkŏ | di̅rĭs ăl | ka̅nŏ: (10 silaboj)
- «Vĭ ha̅văs | lă ra̅jtŏn | kŭlpi̅gĭ | nătu̅rŏn: (12 silaboj)
- Bĭrde̅tŏ | po̅r vĭ | ŝa̅rĝ' ĕstăs | pe̅ză; (10 silaboj)
- Vĕnte̅tŏ, | se̅ ĕkblŏ|va̅ntĕ (8 silaboj)
- Ĝĭ nu̅r ĕk|sŭlki̅găs | lă su̅prŏn | dĕ l' a̅kvŏ, (12 silaboj)
- Lă vi̅ăn | ka̅pŏn | flĕksi̅găs. (8 silaboj)
-
-(_Fabloj de La Fontaine, p. 40_)
-
-Angulemo, la 26an de Aŭgusto 1903.
-
-
-[1] En aliaj lingvoj oni distingas silabojn _longajn_ kaj _mallongajn_.
-
-[2] La egalsoneco devas nepre komenciĝi de la _lasta akcentita vokalo_.
-Tiel ekzemple la vorto _kor'_ povas rimiĝi kun _for_, _komenco_ povas
-rimiĝi kun _potenco_, sed oni ne povas rimi ekzemple _veturi_ kun _fari_,
-kvankam ambaŭ finiĝas per _i_ kaj eĉ per _ri_.
-
-[3] Per ˉ ni signifas silabon akcentitan kaj per ˘ silabon neakcentitan.
-En aliaj lingvoj tiuj ĉi signoj montras silabojn longajn kaj mallongajn.
-
-
-
-
-VIVO DE EZOPO FRIGILANDANO[4]
-
-
-... Ezopo estis Frigilandano, el urbeto nomata Armorium. Li naskiĝis
-ĉirkaŭ la kvindeksepa olimpiado, ducent jarojn proksimume post la
-fondo de Romo. Oni ne povas diri ĉu li estis prava danki al la
-naturo, aŭ ĝin kulpigi; ĉar, donante al li tre belan spriton, ĝi
-lin naskis malbelforma kun vizaĝo malplaĉa, apenaŭ havanta homan
-figuron, kaj ĝi eĉ al li rifuzis la uzadon de la parolo. Kun tiaj
-malbonaĵoj, eĉ se li ne estis pro sia naskiĝo difinita por esti
-sklavo, li ne povis ne fariĝi tia. Cetere lia animo ĉiam sin
-montris libera kaj sendependa de la sorto.
-
-Lia unua mastro lin sendis al la kampoj por plugi la teron, ĉu tial
-ke li juĝis lin malkapabla je ia alia laboro, ĉu por formovi for si
-objekton tiel malĉarman. Tiam okazis, ke al ĉi tiu mastro, kiam li
-iris viziti sian kampodomon, kampanaro donis figojn. Li ilin trovis
-belaj kaj ilin tre zorge apartigis, ordonante al sia servanto, nomata
-Agatopus, alporti ilin al li ĉe la foriro de la bano. La hazardo
-volis, ke Ezopo havis aferon en la loĝejo. Tuj kiam li estis
-enirinta, Agatopus uzis la okazon kaj manĝis la figojn kune kun
-kelke da siaj kamaradoj, kaj je tiu ĉi friponaĵo li kulpigis
-Ezopon, ne kredante, ke ĉi tiu povos sin senkulpigi, tiel li
-balbutadis kaj ŝajnis idiota. La punoj kiujn uzadis la antikvuloj
-kontraŭ siaj sklavoj estis kruelegaj, kaj tia kulpo tre puninda. La
-malfeliĉa Ezopo sin ĵetis al la piedoj de sia mastro, kaj,
-parolante per gestoj kiel eble plej klare li povis, li komprenigis,
-ke li kiel favoron petas nur, ke la puno por momento prokrastiĝu.
-Ĉi tiun favoron ricevinte, li iris serĉi akvon varmetan, ĝin
-trinkis antaŭ sia sinjoro, metis siajn fingrojn en la buŝon kaj,
-sin vomiginte, nur ĉi tiun akvon elĵetis. Kiam li estis
-senkulpiginta sin tiamaniere, li konsilis, ke oni devigu la aliajn
-fari tiel. Ĉiuj miris, ĉar ne estis kredeble, ke Ezopo povas
-elpensi tian rimedon. Agatopus kaj liaj kamaradoj ne ŝajnis
-surprizitaj. Ili, kiel la Frigilandano, trinkis akvon kaj metis la
-fingrojn en la buŝon, sed evitis singardeme enigi ilin tro
-profunden. La akvo tamen efikis kaj videbligis la figojn ankoraŭ
-tute krudajn kaj tute ruĝajn. Per tia rimedo Ezopo sin savis, kaj
-liaj kulpigintoj estis duoble punitaj pro sia manĝegemo kaj pro sia
-malboneco. La tagon morgaŭan, kiam la mastro estis foririnta,
-kelkaj vojaĝantoj erariĝintaj--iuj diras, ke ili estis pastroj de
-Diano--petegis, en nomo de Zeŭso gastama, Ezopon, kiu faris sian
-kutiman laboron, montri al ili la vojon por iri al la urbo. Ezopo
-unue devigis ilin ripozi sub la ombro; poste prezentinte al ili
-manĝeton, li volis esti ilia gvidanto kaj lasis ilin nur kiam li
-estis metinta ilin sur la bonan vojon. Apenaŭ Ezopo estis forlasinta
-ilin, kiam pro la varmo kaj la laciĝo li ekdormis. Dum sia dormo, li
-sonĝis, ke la Fortuno, starante antaŭ li, lian langon malligas kaj
-per tia rimedo al li donacas ĉi tiun arton, kies rajte li estas
-nomata elpensinto. Pro tia aventuro ĝojigite, li subite vekiĝis:
-«Kio ĝi estas? li diris vekiĝante; mia voĉo liberiĝis; mi
-elparolas facile _rastilon_, _plugilon_ kaj kion ajn mi volas.»
-El tiu ĉi mirindaĵo okazis, ke li estis aĉetita de alia mastro.
-Efektive, ĉar ia servisto, nomata Zenas, kiu havis la oficon de
-registristo kaj de observisto de la sklavoj, estis batinta unu el
-ili troege pro kulpo kiu ne estis puninda tiel, Ezopo ne povis ne
-riproĉi lin, kaj al li minacis, ke liaj malbonaj agoj fariĝos
-sciataj. Zenas, por deturni la danĝeron kaj venĝi al Ezopo, iris
-diri al la mastro, ke ia miregindaĵo okazis en la domo: la
-Frigilandano retrovis, la parolon, sed la malbonulo ĝin uzadas nur
-por blasfemi kaj por malbone paroli pri sia sinjoro. La mastro ĝin
-kredis kaj eĉ plie faris, ĉar li al Zenas donis Ezopon, kun
-libereco agi kun li laŭ sia volo. Ia komercisto iris viziti Zenason
-revenintan al la kampoj kaj demandis ĉu por mono li volas provizi
-lin je porta besto. «Ne, diris Zenas, mi ne havas rajton fari tion;
-sed se vi volas, al vi mi vendos unu el niaj sklavoj.» Ĉe tiuj ĉi
-vortoj, li venigis Ezopon: «Ĉu, diris la aĉetanto, vi volas
-min moki, proponante al mi aĉeti tiun ĉi personon? Li ŝajnas
-felsako.» Tuj kiam la aĉetanto estis tiel parolinta, li foriris
-duone murmurante, duone ridante pri tiu ĉi bela objekto. Ezopo lin
-revokis kaj diris: «Min aĉetu sentime; mi ne estos senutila al vi.
-Se vi havas infanojn kriemajn kaj malbonemajn, mia vido ilin
-silentigos: oni minacos min al ili kiel beston.» Tiu ĉi mokaĵo
-plaĉis al la aĉetanto. Li do aĉetis nian Frigilandanon por tri
-oboloj, kaj ridante li diris: «Dioj estu laŭdataj! En vero mi ne
-faris grandan akiron, sed ne elpezis grandan monon.»
-
-Inter aliaj komercaĵoj, ĉi tiu komercisto vendadis sklavojn, kaj
-pro tio okazis, ke irante Efezon por ilin ekvendi, li disdonis
-al ili, laŭ ilia ofico kaj iliaj fortoj, kion ili devis portadi
-por la bezonoj de la vojaĝo. Ezopo petis, ke oni atentu lian
-malgrandkreskon; cetere li estas novaveninto kaj oni devas agi
-dolĉe kun li. «Vi nenion portos, se vi volas», al li diris liaj
-kamaradoj. Ezopo, por montri sian kuraĝon, volis porti ŝarĝon kiel
-la aliaj. Oni do lasis lin elekti; li prenis la pankorbon; ĝi
-estis la ŝarĝo la plej peza. Ĉiuj pensis, ke li ĝin prenis pro
-malspriteco; sed tuj ĉe la tagmanĝo la pankorbo estis malplenigita
-kaj tiom malpliiĝis la ŝarĝo de l' Frigilandano. La samo okazis
-la vesperon kaj la morgaŭan tagon, tiel bone ke post du tagoj li
-marŝis senŝarĝe. Oni admiris la saĝon kaj la kalkulon de tia persono.
-
-Siaflanke la komercisto elvendis ĉiujn siajn sklavojn, esceptinte
-gramatikiston, kantiston kaj Ezopon, kiujn li alkondukis Samoson por
-vendi. Antaŭ ol ilin konduki sur la vendoplacon, li vestigis la du
-unuajn kiel eble plej dece, por doni al la komercaĵo, laŭ la kutimo
-de ĉiu vendisto, la plej belan ŝajnon. Kontraŭe Ezopo vestiĝis je
-sako kaj metiĝis inter siaj du kunuloj por doni al ili pli multe da
-brilo. Multaj aĉetantoj sin prezentis, inter aliaj filozofo nomata
-Ksantus. Li demandis la gramatikiston kaj la kantiston kion ili
-scias fari. «Ĉion», ili respondis. Ĝi ridigis la Frigilandanon, oni
-povas imagi en kia maniero. Planudo[5] rakontas, ke la vidantoj
-preskaŭ forkuris, tiel malbele li grimacis. La vendisto postulis por
-sia kantisto mil obolojn, por sia gramatikisto tri mil, kaj promesis,
-se oni aĉetis unu el ili, aldoni Ezopon senpage. La tro granda prezo
-de la gramatikisto kaj de la kantisto maldecidigis Ksantuson, sed
-por ke li ne revenu al hejmo nenion aĉetinte, liaj lernantoj al li
-konsilis aĉeti ĉi tiun duonhometon, kiu estis ridinta en maniero
-tiel ĉarma: lin oni faros timigilo; li amuzos la vidantojn per sia
-mieno. Ksantus lasis sin konvinki kaj aĉetis Ezopon por sesdek
-oboloj. Antaŭ ol lin aĉeti, li demandis lin por kio li taŭgos,
-kiel li estis demandinta liajn kamaradojn. «Por nenio, respondis
-Ezopo, ĉar la du aliaj detenis ĉion por si mem.» La komizoj de la
-limdepagejo liberigis Ksantuson de la limimpostoj kaj donis kvitancon
-senpage.
-
-... Ian tagon de provizvendo, Ksantus, kiu intencis regali siajn
-amikojn, ordonis al Ezopo aĉeti tion, kio estos la plej bona, kaj
-nenion alian. «Mi vin instruos, diris en si mem la Frigilandano,
-precizigi kion vi deziras, ne konfidante al la decido de sklavo.»
-Li do aĉetis nur langojn, kiujn li preparigis kun saŭcoj ĉiuspecaj:
-la unua manĝaĵo, la dua, la tria, ĉiuj konsistis el langoj. La
-invititoj laŭdis unue la elekton de tia manĝaĵo; sed fine ĝi
-tedis al ili. «Ĉu mi ne ordonis al vi, diris Ksantus, aĉeti tion,
-kio estos la plej bona?--Nu! kio estas pli bona ol la lango? rediris
-Ezopo. Ĝi estas la ligilo de la vivo societa, la ŝlosilo de la
-sciencoj, la organo de la vero kaj de la prudento: dank' al ĝi oni
-konstruas kaj malsovaĝigas la urbojn; oni instruas, oni konvinkas,
-oni regas ĉe la kolektiĝoj, oni plenumas la ĉefan el la devoj, kiu
-estas laŭdi la diojn.--Nu! diris Ksantus, kiu intencis lin konfuzi,
-aĉetu morgaŭ tion, kio estas plej malbona: tiuj samaj invititoj
-venos al mi, kaj mi volas alie regali ilin.»
-
-La morgaŭan tagon, Ezopo ankoraŭ aranĝigis nur langojn, dirante,
-ke la lango estas la plej malbona objekto, kiu ekzistas en la mondo.
-Ĝi estas la patrino de ĉiuj disputoj, la nutristino de la procesoj,
-la kaŭzo de la malpacoj kaj de la militoj. Ĝi ja estas la organo de
-la vero, sed same ĝi estas la organo de la eraro, kaj, kio estas pli
-malbona, de la kalumnio. Dank' al ĝi oni detruas la urbojn, oni
-instigas la homojn al malbonaj aferoj. Ĝi vere laŭdas la diojn, sed
-ankaŭ ĝi blasfemas ilian potencon. Iu el la ĉeestantoj diris al
-Ksantus, ke vere tiu ĉi servisto estas tre utila al li; ĉar li
-scias kiel eble plej bone ekzercadi la paciencon de filozofo.
-
-... Cetere, ne sole kun sia mastro, sed ankaŭ kun aliaj, Ezopo
-trovis okazon ridi kaj diri spritaĵojn. Ksantus estis sendita lin en
-ian lokon; sur vojo li renkontis magistratanon, kiu lin demandis,
-kien li iras. Ĉu pro distreco, ĉu pro alia kaŭzo, li respondis, ke
-li ne scias. La magistratano, taksante tian respondon malestimema kaj
-nerespekta, kondukigis lin al la malliberejo. «Ĉu vi ne vidas, li
-diris al la kondukantoj, ke mi bone respondis? Ĉu mi sciis, ke oni
-alkondukos min tien, kien mi iras?» La magistratano lin lasis
-foriri, kaj pensis, ke Ksantus estas feliĉa havante sklavon tiel
-plenspritan.
-
-Ksantus siaflanke per tio vidis, kiel profite estas por li ne
-liberigi Ezopon kaj kiom da honoro donas al li la posedo de tia
-sklavo. Ian tagon, kiam li drinkadis kune kun siaj lernantoj, Ezopo,
-kiu servis ilin, vidis, ke la vinvaporoj jam plivarmigas la cerbojn
-de la instruatoj kaj ankaŭ de la profesoro. «La drinkado, li diris,
-havas tri gradojn: unue la volupton, due la ebriecon, trie la
-furiozon.» Oni mokis lian diron, kaj oni daŭrigis malplenigi la
-vinpotojn. Ksantus tiom eltrinkis, ke li perdis la prudenton kaj
-fanfaronis, ke li eltrinkos la maron. Ĝi ridigis la ĉeestantojn.
-Ksantus ree certigis tion, kion li estis dirinta, kaj vetis je sia
-domo, ke li eltrinkos la tutan maron, kaj kiel garantion pro la veto
-li donis la ringon, kiun li havis sur la fingro.
-
-La tagon sekvantan, kiam la vaporoj vinaj estis forigitaj, Ksantus
-treege miris ne plu trovante sian ringon, kiun li multe ŝatis. Ezopo
-al li diris, ke ĝi estas perdita kaj ankaŭ la domo, dank' al la
-veto, kiun li estis farinta. La filozofo tre maltrankviliĝis; li
-petegis Ezopon trovi rimedon, por eltiri lin el embaraso. Ezopo
-elpensis la jenan:
-
-Kiam alvenis la tago difinita por la plenumo de la veto, la tuta
-popolo de Samos alkuris al la bordo de la maro por apudesti
-al la honto de la filozofo. Tiu el liaj lernantoj, kiu estis
-kontraŭvetinta, jam triumfis. Ksantus diris al la kolektiĝo:
-«Sinjoroj, mi vetis vere, ke mi eltrinkos la tutan maron, sed ne la
-riveregojn kiuj eniras en ĝin; sekve tiu, kiu kontraŭvetis, deturnu
-ilian kuradon kaj mi faros tion, kion mi fanfaronis fari.» Ĉiuj
-miris la rimedon kiun Ksantus trovis por foriri honore el tiel
-malbona afero. La lernanto konfesis, ke li estas venkita, kaj petis
-sian instruiston al li pardoni. Ksantuson oni rekondukis al lia domo
-kun aplaŭdoj.
-
-Kiel rekompencon Ezopo de li petis la liberecon. Ksantus rifuzis ĝin
-al li kaj diris, ke la tempo por lin liberigi ne venis ankoraŭ; se
-tamen la dioj ordonos, li konsentos je tio; sed li, Ezopo, devas
-atenti la unuan antaŭsignon, kiun li rimarkos ĉe la foriro de la
-loĝejo; se li estos feliĉa, se ekzemple du kornikoj antaŭ liaj
-okuloj sin prezentos, li havos liberecon; se li vidos nur unu,
-li restos sklavo. Ezopo tuj foriris. Lia mastro loĝis izole kaj
-kredeble ĉe loko kovrita de grandaj arboj. Apenaŭ foririnte, nia
-Frigilandano ekvidis du kornikojn, kiuj flugis sur la plej altan
-arbon. Li iris raporti pri tio ĉi al sia mastro, kiu volis vidi mem,
-ĉu li diras la veron. Antaŭ ol Ksantus alvenis, unu el la kornikoj
-forflugis. «Ĉu ĉiam vi trompos min? diris la mastro al Ezopo; oni
-lin vergu». Dum la frapado, oni venis inviti Ksantuson al ia
-festeno; li promesis alesti. «Ho ve! ekkriis Ezopo, la antaŭsignoj
-estas tre mensogemaj! Mi, kiu vidis du kornikojn, estas vergata;
-mia mastro, kiu vidis nur unu, estas invitata al edziĝa festeno».
-Tiu ĉi spritaĵo tiel plaĉis al Ksantus, ke li ordonis ĉesi vergi
-Ezopon; sed la liberecon li ne povis decidiĝi al li doni, kvankam li
-promesadis ĉe diversaj okazoj.
-
-... Post kelke da tempo, Krezus, reĝo de Lidilando, anoncigis al la
-Samoslandanoj, ke ili devas fariĝi liaj depagantoj; alie li submetos
-ilin per la armiloj. La plimulto opiniis, ke oni devas obei lin.
-Ezopo al ili diris, ke la Fortuno prezentas du vojojn al la homoj:
-unu de libereco, malglata kaj dorna en la komenco, sed poste tre
-agrabla; la alia de sklaveco, kies komencoj estas pli facilaj
-sed daŭrigo netolerebla. Per tio li sufiĉe klare konsilis al la
-Samoslandanoj defendi sian sendependecon. Ili resendis la ambasadoron
-de Krezus, ne kontentiginte lian peton.
-
-Krezus sin preparis ataki ilin. La ambasadoro al li diris, ke dum ĉi
-tiuj havos kun si Ezopon, li ne facile submetos ilin, pro la konfido,
-kiun ili havas je la saĝo de tiu persono. Krezus al ili alsendis
-postuli lin, kun promeso lasi al ili la liberecon, se ili liveros
-lin al li. La ĉefuloj de la urbo taksis ĉi tiujn kondiĉojn tre
-akcepteblaj kaj ne kredis, ke ilia trankvileco kostos tro kare, se
-ili aĉetos ĝin liverante Ezopon. La Frigilandano ŝanĝigis ilian
-intencon, rakontante, ke la ŝafinoj, farinte pactraktaĵon kun la
-lupoj, donis al ili siajn hundojn kiel garantiulojn. Kiam ili ne
-havis plu defendantojn, la lupoj ilin sufokis kun pli malgranda
-peno ol antaŭe. Ĉi tiu apologo efikis kaj la Samoslandanoj prenis
-decidon tute kontraŭan je tiu, kiun ili estis prenintaj. Ezopo tamen
-volis iri al Krezus, kaj diris, ke li estos pli utila al ili, se li
-ĉeestos ĉe la reĝo, ol se li restos en Samos.
-
-Kiam Krezus vidis lin, li miris, ke persono tiel malforta estis
-tiel malhelpinta al li. «Kio do! jen estas tiu, dank' al kiu oni
-kontraŭstaras miajn volaĵojn!» ekkriis li. Ezopo sin ĵetis al
-liaj piedoj: «Homo ia, li diris, kaptadis akridojn; cikado troviĝis
-sub lia mano. Li estis jam mortigonta ĝin kune kun la akridoj:
-«Kion mi faris al vi? ĝi diris al ĉi tiu homo: mi ne mordetas
-viajn grenojn; mi ne kaŭzas ian domaĝon al vi; ĉe mi vi trovos nur
-la voĉon, kiun mi uzas tre senkulpe.» Granda reĝo, mi estas simila
-al ĉi tiu cikado: nur la voĉon mi havas kaj ĝin mi ne uzis por
-ofendi vin.» Krezus, tuŝite de admiro kaj de kompato, ne sole lin
-pardonis, sed, pro sia ŝato al Ezopo, li ne maltrankviligis la
-Samoslandanojn.
-
-En la tiama tempo, la Frigilandano verkis siajn fablojn, kiujn li
-lasis al la reĝo de Lidilando, kaj li estis sendita de li al la
-Samoslandanoj, kiuj al li donis grandajn honorojn. Al li venis ankaŭ
-la deziro vojaĝi kaj iri tra la mondo, interparolante pri diversaj
-aferoj kun tiuj, kiujn oni nomis filozofoj. En fino li akiris grandan
-influon ĉe Licerus, reĝo de Babilono. La tiamaj reĝoj alsendadis
-unuj al la aliaj problemojn por solvi pri ĉiuspecaj objektoj, kun
-kondiĉo doni tributon aŭ depagon, laŭ tio se oni respondis bone
-aŭ malbone al la demandoj proponitaj. Ĉe tiuj okazoj, Licerus,
-dank' al la helpo de Ezopo, ĉiam venkadis, kaj fariĝis glora inter
-la aliaj, tiel per solvado, tiel per proponado de problemoj.
-
-En tiu tempo, nia Frigilandano edziĝis, kaj, ĉar li ne havis ian
-naskiton, li filigis junulon el nobla naskiĝo, nomatan Enus, kiu lin
-pagis per maldankeco. Ĝin sciiĝinte, Ezopo lin forpelis.
-
-Ĉi tiu, por sin venĝi, falsis leterojn per kiuj ŝajnis, ke Ezopo
-interkomuniĝis kun la reĝoj konkurantoj de Licerus. Tiu ĉi,
-konvinkita per la sigelo kaj la subskribo de ĉi tiuj leteroj,
-ordonis al unu el siaj oficiroj, nomata Hermipus, mortigi la perfidan
-Ezopon, sen serĉado de pli grandaj pruvoj. Tiu ĉi Hermipus, estante
-amiko de la Frigilandano, al li savis la vivon, kaj, nesciate de
-ĉiuj, lin nutris longe en tombo, ĝis Nektenabo, reĝo de Egiptlando,
-konvinkite, ke Ezopo mortis, kredis, ke li povos fari Licerus'on
-sia depaganto. Li kuraĝis lin elvoki al vetbatalo, dirante, ke tiu
-ĉi ne povos alsendi arĥitekturistojn kapablajn konstrui turon
-en la aero, kaj samtempe homon ian pretan respondi al demandoj
-ĉiuspecaj. Licerus leginte la leterojn, ilin konigis al la plej
-lertaj de sia regno, sed ĉiuj staris senrespondaj; tial la reĝo
-bedaŭris Ezopon. Tiam Hermipus al li diris, ke tiu ĉi ne estas
-mortinta, kaj lin venigis. La Frigilandano estis tre bone akceptita,
-sin senkulpigis kaj pardonis al Enus. Pri la letero de la reĝo de
-Egiptujo li nur ridis kaj sciigis, ke li alsendos en printempo
-la arĥitekturistojn kaj la respondonton al ĉiuspecaj demandoj.
-Licerus redonis al Ezopo ĉiujn liajn bienojn kaj al li liverigis
-Enus'on por fari kun li kion li volos. Ezopo lin akceptis kiel
-sian naskiton, kaj, anstataŭ lin puni, al li rekomendis honori la
-diojn kaj la princon; fariĝi terura por la malamikoj; bone agi
-kun sia edzino, tamen ne malkovrante al ŝi siajn sekretojn; paroli
-malmulte kaj forpeli la babilemajn; ne senkuraĝiĝi pro malfeliĉo;
-pripensi pri la estonteco, ĉar pli bone estas riĉigi la malamikojn
-per sia morto, ol ĝeni la amikojn dum sia vivo; precipe ne envii la
-feliĉon nek la virtojn de aliaj, ĉar per tio oni malutilas al si
-mem. Enus, tuŝite de tiaj admonoj kaj de la boneco de Ezopo, kvazaŭ
-ia sago estus eniĝinta en lian koron, mortis post malmulte da tempo.
-
-Rilate al la vetbatalo de Nektenabo, Ezopo elektis aglidojn
-kiujn--ĝi estas malmulte kredebla--li instruis porti aparte en la
-aeron korbon, en kiu kuŝis juna infano. En la printempo sekvanta,
-li foriris Egiptujon kun tiuj ĉi preparaĵoj, alportante grandan
-admiron kaj sciemon pro sia intenco al la popoloj, ĉe kiuj li
-trapasis. Nektenabo, kiu estis alsendita la enigmon, nur tial ke li
-kredis al la morto de Ezopo, treege surpriziĝis de lia alveno. Ĝin
-li ne atendis, kaj ja li neniam estus elvokinta Licerus'on al tia
-vetbatalo, se li estus kredinta, ke vivas Ezopo. Li demandis, ĉu la
-Frigilandano alkondukis la arĥitekturistojn kaj la respondonton.
-Ezopo diris, ke la respondonto estas li mem kaj ke li vidigos la
-arĥitekturistojn, kiam li estos sur la loko. Oni eliris en la
-kamparon, kie la agloj levis aeren la korbojn kun la junaj infanoj
-ekkriantaj, ke oni donu al ili morteron, ŝtonojn kaj lignon. «Vi
-vidas, diris Ezopo al Nektenabo, mi trovis la laboristojn, vi al
-ili liveru materialojn.» Nektenabo konfesis, ke Licerus estas la
-venkinto. Li tamen proponis al Ezopo la jenon: «Mi havas ĉevalinojn
-en Egiptujo, kiuj aŭdas la blekon de la ĉevaloj estantaj apud
-Babilono. Kion vi povas respondi al tio?» La Frigilandano prokrastis
-sian respondon ĝis la morgaŭa tago, kaj kiam li estis reveninta al
-la domo, li ordonis al infanoj kapti katon kaj konduki ĝin tra la
-stratoj, ĝin batante. La Egiptoj, kiuj adoras tiun ĉi beston, estis
-treege skandalitaj de tia maniero agi kun ĝi. Ili ĝin fortiris el
-la manoj de la infanoj, kaj iris plendi al la reĝo. Oni venigis la
-Frigilandanon antaŭ li. «Ĉu vi ne scias, ke tiu ĉi besto estas
-unu el niaj dioj? Kial do vi agas tiel kun ĝi?»--Tial ke ĝi
-ofendis Licerus'on, ĉar, la lastan nokton, ĝi sufokis unu treege
-kuraĝan el liaj kokoj, kiu kantadis je ĉiuj horoj.--Vi mensogas,
-rediris la reĝo; ĉu povas esti, ke tiu ĉi kato faris en tiel
-malmulte da tempo tiel longan vojaĝon?--Kaj ĉu povas esti,
-respondis Ezopo, ke viaj ĉevalinoj aŭdas de tiel malproksime niajn
-ĉevalojn blekantajn?»
-
-Post tio la reĝo venigis el Heliopolis kelkajn personojn
-lertspritajn kaj klerajn pri la enigmaj demandoj. Li al ili donis
-grandan festenon, al kiu li invitis la Frigilandanon. Dum la manĝo,
-ili demandis Ezopon pri diversaj aferoj, kaj inter aliaj pri la
-jena: Estas granda templo apogita sur kolono ĉirkaŭita de dekdu
-urboj; ĉiu el ili havas tridek arkokolonojn, kaj ĉirkaŭ tiuj ĉi
-arkokolonoj promenas unu post la alia du virinoj, la unu blanka kaj
-la alia nigra. «Al tia demando, diris Ezopo, eĉ la malgrandaj
-infanoj povus respondi. La templo estas la mondo; la kolono--la jaro;
-la urboj--la monatoj; kaj la arkokolonoj--la tagoj, ĉirkaŭ kiuj
-promenadas alterne la tago kaj la nokto.»
-
-La tagon morgaŭan, Nektenabo kunvenigis ĉiujn siajn amikojn: «Ĉu
-vi, li diris, toleros, ke duonhomo, ke malbelformulo faros, ke
-Licerus gajnos la premion kaj mi havos la konfuziĝon kiel lotaĵon.»
-Unu el ili havis la ideon peti Ezopon, ke li faru al ili demandojn
-pri aferoj, pri kiuj ili neniam aŭdis.
-
-Ezopo skribis kontrakton, per kiu Nektenabo konfesis ŝuldi du mil
-talentojn al Licerus. La kontrakto estis metita en la manojn de
-Nektenabo tute sigelita. Antaŭ ol oni ĝin malfermis, la amikoj de
-la princo certigis, ke la afero enhavita en ĉi tiu skribaĵo estas
-konita de ili. Kiam oni estis malferminta ĝin, Nektenabo ekkriis:
-«Ĝi estas la plej granda malveraĵo en la mondo; mi prenas kiel
-atestantojn vin ĉiujn tiom, kiom vi estas.--Vere estas, diris ili,
-ke neniam ni aŭdis pri tio.--Mi do, rediris Ezopo, respondis al via
-demando.» Nektenabo lin resendis kun multe da donacoj por li kaj por
-lia mastro.
-
-... El la ĉefaj urboj kie li haltis, Delfo estis unu. La Delfanoj
-lin aŭskultis volonte, sed ne donis honorojn al li. Ezopo, ofendita
-de tia malŝato, ilin komparis al bastono naĝanta sur la ondo; oni
-imagas de malproksime, ke ĝi estas io grandega; de proksime oni
-vidas, ke ĝi estas nenio. La komparon li pagis multekoste. Efektive
-la Delfanoj pro tio sentis tian malamon kaj tian deziron de
-venĝo--aliparte ili timis esti mallaŭditaj de li--ke ili decidis
-forrabi al li la vivon. Por bone sukcesi, ili kaŝis en liajn vestojn
-unu el siaj sanktaj vazoj, konvinkite, ke per tia rimedo ili pruvos,
-ke li estas kulpa je ŝtelo kaj malpiegaĵo, kaj tiamaniere oni lin
-kondamnos al la morto.
-
-Kiam li estis foririnta de Delfo kaj preninta la vojon al Focidlando,
-la Delfanoj alkuris kiel homoj en granda embaraso. Ili kulpigis lin,
-ke li rabis ilian vazon. Ezopo ĝin neis kun ĵuroj; oni serĉis en
-liaj pakaĵoj kaj la vazo estis trovita. Malgraŭ ĉio, kion povis
-diri Ezopo, oni kun li agis kiel kun krimulo malnoblega. Li estis
-rekondukita Delfon, ŝarĝita de katenoj, metita en malliberejon, kaj
-poste kondamnita esti deĵetita de altaĵo. Neniel al li utilis sin
-defendi per siaj kutimaj armiloj kaj rakonti siajn apologojn: la
-Delfanoj ilin mokis.
-
-«La rano, li diris al ili, invitis la raton viziti ĝin. Por ke tiu
-ĉi povu trairi la ondon, la rano aligis ĝin al sia piedo. Tuj kiam
-la rato estis sur la ondo, ĝi volis ĝin altiri funden, kun intenco
-ĝin dronigi kaj el ĝi fari manĝon. Dum la rato baraktis sur la
-ondo, rabobirdo ĝin ekvidis, rapidis sur ĝin kaj forportinte ĝin
-kun la rano, kiu ne povis sin disigi, ĝi manĝis unu kaj la alian.
-Tiamaniere, Delfanoj abomenaj, iu pli potenca ol vi min venĝos: mi
-pereos, sed vi pereos ankaŭ.
-
-Kiam oni kondukis lin al la ekzekuto, li trovis rimedon por forkuri,
-kaj eniris en malgrandan templeton dediĉitan al Apolo. La Delfanoj
-lin eltiris el ĝi: «Vi malrespektas tiun ci rifuĝejon, li diris,
-tial ke ĝi estas malgranda templeto; sed tago venos kiam via
-malboneco ne trovos rifuĝejon sendanĝeran, ne eĉ en la temploj.
-Tiel al vi okazos kiel al la aglo, kiu, spite la petoj de la skarabo,
-forportis leporon kiu estis rifuĝinta ĉe ĝi: la posteularo de la
-aglo pro tio estis punita ĝis ĉe la brusto de Zeŭso.» La Delfanoj,
-malmulte tuŝite de ĉiuj tiuj ekzemploj, lin deĵetis de altaĵo.
-
-Malmulton da tempo post lia morto, pesto fortega multanombre pereigis
-la Delfanojn. Ili demandis la orakolon, ĉu per ia rimedo ili povos
-kvietigi la koleron de la dioj. La orakolo respondis, ke ili ĝin
-kvietigos nur sole se ili elpagos sian krimegon kaj kontentigos la
-ombranimon de Ezopo. Tuj piramido estis konstruita. Ne sole la dioj
-montris kiom tia krimo al ili malplaĉas; sed la homoj ankaŭ venĝis
-la mortigon de sia saĝulo. Efektive la Grekoj alsendis komisarojn
-per serĉadi la mortigintojn kaj ilin punis severege.
-
-
-[4] Oni scias ke tiu ĉi verketo estas teksaĵo da legendoj
-kaj fabeloj pli aŭ malpli verŝajnaj, sed preskaŭ tiel konitaj kiel
-la fabloj mem.
-
-[5] Monaĥo greka kiu verkis la biografion de Ezopo.
-
-
-
-
-FABLOJ
-
-DE
-
-J. DE LA FONTAINE
-
-
-
-
-Al lia moŝto la princa.
-
- Mi kantas keroulojn kreitajn de Ezopo,
- De kiuj l' historio, se eĉ nur imagita,
- Veraĵojn kun utilaj instruoj konigadas.
- En mia libro ĉio parolas, eĉ la fiŝoj,
- Kaj tia parolado konvenas al la homoj,
- Ĉar mi la bestojn uzas por homojn instruadi.
-
-
-
-
-LIBRO I
-
-
-I.--La cikado kaj la formiko.
-
- Cikado kantadinte
- Someron tutan,
- Troviĝis senproviza
- Ĉe l' veno de l' malvarmo:
- Nenia plu peceto
- Da muŝo aŭ vermeto.
- Ĝi iris tre malsata
- Proksimen al formiko,
- Petante, ke ĝi pruntu
- Grenerojn por vivadi
- Ĝis nova la somero.
- «Per mia best-honoro,
- Ĝi diris, al vi tutan
- La sumon kun procento
- Mi pagos post la vintro.»
- Sed estas ne pruntema
- Formiko: tio estas
- Malbono lia sola.
- «Vi, kion do faradis,
- Ĝi diris, dum varm' estis?
- --Tra l' nokto kaj tra l' tago,
- Kantadis mi senĉese.
- --Vi kantis! mi tre ĝojas;
- Nun iru do dancadi.»
-
-
-II.--La korvo kaj la vulpo.
-
- Sinjoro korv', sur arbo sidante,
- En sia beko tenis fromaĝon.
- Per la odoro vulp' allogite,
- Tiele al li parolis:
- «Bonegan tagon, moŝto la korva!
- Ho! kiel gracia kaj bela vi ŝajnas!
- Mi ne mensogas: se voĉon
- Al la plumaro similan
- Vi havas, vere el la loĝantoj
- De la arbaretoj vi estas Fenikso».
- Aŭdinte, la korvo tremetas pro ĝojo,
- Kaj sian belan voĉon por montri,
- Ĝi larĝe sian bekon malfermas,
- Kaj lasas fali sian kaptaĵon.
- La vulpo ĝin prenis kaj diris: «Sinjoro,
- Eksciu vi, ke vivas flatisto
- Per helpo de kiu lin volas aŭskulti;
- Sendube fromaĝon ĉi tio meritas.»
- Konfuza kaj tre hontanta,
- Ĵuris la korvo, sed tro malfrue,
- Ke de nun neniu ĝin trompos tiele.
-
-
-III.--La rano kaj la bovo.
-
- Raneto bovon ekvidis
- Ŝajnantan al ĝi belkreska.
- Ĝi, kiel oveto apenaŭ diketa,
- Ĵaluze penadas, kaj sin plilarĝigas,
- Kaj sin plilongigas, por ke la bestegon
- Dike ĝi povu egali;
- Kaj poste ĝi diris: «Rigardu, fratino,
- Ĉu tio sufiĉas? Ĉu mi jam sukcesis?
- --Ne--Sed nun?--Neniel--Mi fine egalas?
- --Ne, tute ne.» La besto maldika
- Ŝvelis tiele, ke ĝi elkrevis.
-
- Multege da homoj ne estas pli saĝaj:
- Malriĉa penadas imiti riĉulon;
- Princo senpova havas kortegon;
- Volas markizo havi palacon.
-
-
-IV.--La du muloj.
-
- Du muloj vojiris, la unu avenon,
- L' alia la monon de l' fisko portante.
- Ĉi tiu, fiera de ŝarĝ' tiel bela,
- Marŝis levante la kapon
- Kaj tintigante sian tintilon.
- Sed jen rabistoj alvenas,
- Kiuj, la monon ŝteli volante,
- Sin tuj sur la mulon de l' fisko surĵetas,
- Kaj ĝin per la brido haltigas perforte.
- La mulo sin defendante
- Bategojn ricevis: ĝi plendas, ĝi ĝemas:
- «Ĉu tian, ĝi diras, meritis mi sorton?
- Tiu ĉi mulo, kiu min sekvas,
- El la danĝero sin mem eltiris,
- Sed en ĝin mi falas, kaj jam ekpereas,
- --Amiko, diris ĝia kunulo,
- Ne ĉiam utilas altrangon okupi;
- Se, kiel mi, vi mem estus
- Servinta nur mueliston,
- Vi nun ne estus tiel malsana.
-
-
-V.--La lupo kaj la hundo.
-
- Lupo nur ostojn havis kaj felon,
- Ĉar akurate gardis la hundoj.
- Jen tiu ĉi lupo renkontas korthundon
- Tre belan, brilharan kaj ankaŭ tre fortan,
- Kiu tra kampoj vagadis.
- Ataki ĝin kaj pece disŝiri
- Sinjoro lupo tute deziris;
- Sed bataladi estis necese,
- Kaj tiel forta kaj granda
- Estis la besto, ke ĝi tre povis
- Sentime sin mem defendi.
- Tial humile sin proksimiĝas
- La lupo, komencas interparoladon,
- Kaj laŭdas ĝin pro la ĝia
- Bonstato kiun ĝi tute miras.
- «Bela sinjoro, diris la hundo,
- Vi, kiel mi, grasa fariĝi nun povas.
- Lasu l' arbarojn, al mi vi kredu;
- Ĉar tie estas viaj la fratoj
- Malĝojaj, mizeraj, senhavaj vagistoj,
- Kiujn atendas mort' pro malsato.
- Ĉar kio estas certa por lupoj?
- Neniam facila, sentima festeno;
- Nenio sen batalado.
- Min sekvu: vivadon pli bonan vi havos.
- --Sed, lup' diris, kion faradi mi devos?
- --Ho! preskaŭ nenion, respondis la hundo;
- Forpeli la homojn portantajn bastonon
- Kaj petadantajn almozon,
- Flatadi domanojn, la mastron karesi,
- Kaj estos via salajro
- Multege da bonaj kaj sukaj manĝaĵoj:
- Restaĵoj de kokoj, restaĵoj de ŝafoj,
- Kaj ankaŭ multaj dolĉaj karesoj.»
- Jam feliĉaĵon la lup' imagas
- Kiu ĝin dolĉe plorigas.
- Irante, la kolon de l' hundo ĝi vidis
- Senharan--«Sed kio ĝi estas, ĝi diris?
- --Nenio--Tamen?--Ho! bagatelo!
- --Pli klare diru--La ĉirkaŭkolo,
- Per kiu estas mi alligata,
- Kion vi vidas eble ekkaŭzis.
- --Ligata! rediris la lupo, libere
- Ĉu vi ne kuradas?--Ne, sed ĝi negrava.
- --Mi tiel grava ĝin taksas,
- Ke viajn festenojn mi tute ne volas,
- Kaj pro tiela prezo trezoron
- Mi certe ne volus.» Ĉe tiuj ĉi vortoj,
- La lupo forkuris kaj kuras ankoraŭ.
-
-
-VI.--La bovino, la kaprino kaj la ŝafino kuniĝitaj kun la leono.
-
- Bovino, kaprin' kaj fratino ilia
- Ŝafin' kuniĝis iam kun forta
- Leon', grandsinjoro de la ĉirkaŭaĵo,
- Kaj faris komunaj profitojn kaj perdojn.
- Jen cervo kaptiĝis en ret' de l' kaprino.
- Ĝi alvenigis siajn kunulojn.
- Ĉe l' veno ilia, per l' ungoj kalkulis
- Tuj la leon' kaj diris: «Ni estas
- Kvar por partopreni en tiu ĉasaĵo.»
- Ĝi tiam kvarpece distranĉis la cervon
- Kaj prenis por sia la moŝto la parton
- Unuan, dirante: «Ĝi estas por mi mem,
- Ĉar mi nomata estas leono;
- Al mi apartenas la dua per rajto
- De ĉiuj konita, la rajt' de l' plej forta;
- Estante pli pova mi volas la trian;
- Se unu el vi tuŝos la kvaran;
- Mi tuje ĝin mortsufokos.»
-
-
-VII.--La bissako.[6]
-
- Zeŭs' iam diris: «Antaŭ la mia
- Moŝto ekstaru ĉiuj vivantoj.
- Se iu ne estas kontenta je sia
- Korpformo, li povas ĝin diri sentime;
- Mi lian korpon aliformigos.
- Vi venu, simio, ĉar rajt' estas al vi
- Paroli unue. Ĉi tiujn do bestojn
- Rigardu; iliajn belformojn kun viaj
- Komparu; ĉu vi nun estas kontenta?
- --Mi, kial ne? diris ĝi; ĉu do ne havas
- Mi kvar piedojn kiel l' aliaj?
- Neniam kritikis mi mian portreton.
- Sed frat' mia, l' urso, ja estas fuŝita:
- Konsilas mi ĝin sin neniam pentrigi.»
- La urso alpaŝis--sendube ĝi plendis--
- Kontraŭe: ĝi sian korpformon tre laŭdis,
- Kaj la elefanton kritikis, dirante,
- Ke estus bone fari pli longa
- La ĝian voston, iom eltranĉi
- El ĝiaj oreloj kaj aliformigi
- Ĉi tiun masegon malbelan kaj pezan.
- La elefanto, kvankam prudenta
- Bestego, ne pli saĝe parolis,
- Ĝi trovis ke, laŭ opinio la ĝia,
- Moŝto balena estas tro dika.
- Formik' mallongecon al pulo riproĉis,
- Kredante, ke estas ĝi granda koloso.
- Zeŭs' ilin forsendis je si mem kontentajn
- Kaj unujn l' aliajn interkritikintajn.
- Sed pli malsaĝa estis ankoraŭ
- La gento la homa. Ĉar ĉiuj ni, linkoj
- Por la aliaj, talpoj por ni mem,
- Ni ĉion al ni, al aliaj nenion
- Pardonas. Ne per sama okulo
- Nin kaj l' aliajn ni vidas.
- La Mondkreinto kreis nin ĉiujn
- Bissakportantoj: postan la poŝon
- Li faris por niaj difektoj, l' antaŭan
- Por la difektoj de l' homoj aliaj.
-
-
-[6] Bissako (bis-sako) = sako kun du poŝoj.
-
-
-
-VIII.--La hirundo kaj la birdetoj.
-
- En siaj vojaĝoj hirund' estis multon
- Lerninta: kiu multon vidadis,
- Povas pri multo memori.
- Ĉi tiu sciis antaŭsentadi
- La fulmotondron eĉ plej malgrandan,
- Kaj antaŭ ol ĝi estis krevonta,
- Ĝin ĝi anoncis al la maristoj.
- Okazis, ke kiam kanabo semiĝas,
- Ĝi vidis plugiston kovrantan per semo
- Multege da sulkoj. «Ĝi al mi ne plaĉas,
- Ekdiris ĝi al la birdetoj; mi povos
- Forflugi aŭ vivi en lok' malproksima;
- Sed kion vi faros? Ĉu vidas vi manon
- Tra la aero travojirantan?
- Nu! tio, kion ĝi nun disŝutas,
- Al vi mem tre baldaŭ pereon alportos;
- Ĉar ĉe l' somera tempo naskiĝos
- Kaptiloj por vin envolvi,
- Aŭ retoj por vin ekkapti;
- Per unu vorto, multaj maŝinoj
- Por vin ĉu mortigi, ĉu malliberigi.
- Atentu! minacas la pat' aŭ la kaĝo;
- Tial do, al mi vi kredu,
- Ekmanĝu tiun ĉi semon.»
- La birdoj ĝin mokis, ĉar ili tra l' kampoj
- Trovis tro bonan paŝtaĵon.
- Kiam verdiĝis la kanabejo,
- Hirund' diris: «Herbon post herbo elŝiru
- Kion produktis tiu ĉi semo
- La malbenita, alie
- Certega estas via pereo.»
- --Malbonaĵ-profeto kaj babilemega!
- Ĉiuj ekkriis, belan oficon
- Al ni vi trudas! Pli ol mil birdoj
- Estus necesaj por senherbigi
- Tiun ĉi tutan kantonon.»
- Kiam kanabo plenmaturiĝis,
- Hirundo aldonis: «Ĝi estas ne bona;
- Sem' malutila frue grandiĝas.
- Sed, ĉar ĝis nun oni min kredis neniel,
- Tuj kiam vi vidos, ke tero de semo
- Kovriĝos, kaj ke la vilaĝanoj
- Ne sin okupante je siaj la grenoj,
- Faros militon al la birdetoj;
- Tuj kiam kaptiloj kaj retoj ekkaptos
- La birdojn, de loko al loko ne flugu,
- Restadu en hejmo, aŭ flugu fremdlanden;
- Imitu l' anasojn, koturnojn aŭ gruojn;
- Sed, kiel ni, vi ne povas
- Transpasi l' ondojn kaj la dezertojn,
- Nek al aliaj mondoj alflugi.
- Por vi do rimed' sola estas senriska:
- En kavon de muro vin mem tuj enfermu.»
- Jen la birdetoj, lacaj ĝin aŭdi,
- Ĉiuj ekpepis tiel konfuze
- Kiel Trojanoj, kiam Kasandro
- La buŝon nur ekmalfermis.
- La sama sorto ilin atingis,
- Ĉar sklavoj fariĝis sennombraj birdetoj.
-
- Ni sekvas nur niajn la proprajn instinktojn,
- Kaj la malbonon ni nur atentas
- Kiam ĝi estas veninta.
-
-
-IX.--La urbrato kaj la kamprato.
-
- Gastama urborato,
- En manier' afabla,
- Invitis kamporaton
- Al bonaj manĝrestaĵoj.
-
- Sur Turkan tapiŝeton
- Metiĝis la manĝaro.
- Nur Dio scias kiom
- Elĝojis la du fratoj!
-
- La manĝo estis bona
- Kaj granda l' apetito;
- Sed iu ilin ĝenis,
- Dum ili ĝoje manĝis.
-
- Ĉe l' pordo de la ĉambro
- Ekaŭdis ili bruon.
- Urbrato tuj forkuras;
- Amiko ĝia sekvas.
-
- Sed jen la bruo ĉesas;
- Revenas tuj la ratoj,
- Kaj diras la urbano:
- «Ni finu la rostaĵon.
-
- --Ne, diris la alia;
- Vi morgaŭ al mi venu;
- Vi tie ja ne trovos
- Festenon tute reĝan;
-
- Sed ĝenas min nenio;
- Sentime mi manĝadas.
- Adiaŭ: for plezuron,
- Se timo ĝin malhelpas!»
-
-
-X.--La lupo kaj la ŝafido.
-
- Tro ofte triumfas la vol' de pli forta.
- Tion per fablo ni pruvos.
-
- En akvo kuranta ektrinkis ŝafido;
- Alvenis la lupo, serĉante ĉasaĵon
- Kaj pro malsato tien allogite.
- «Kial la akvon ci malpurigas?
- Kolere diris la besto:
- Al mi ci pagos cian sentimon.
- --Sinjoro, diris la ŝafideto,
- Ne koleriĝu la via moŝto;
- Sed volu vi konsideri,
- Ke en la fluo je dudek paŝoj
- Pli sube ol vi mi min sensoifigas,
- Kaj sekve vian trinkaĵon
- Mi malpurigi tute ne povas.
- --Ĝin ci malpurigas, respondis la lupo,
- Kaj ci min kritikis la jaron pasintan.
- --Sed kiel, rediris la ŝafo, ĝin fari
- Mi povis? Mi tiam ne estis naskita:
- Mi suĉas ankoraŭ la mian patrinon.
- --Se ci ne povis, frat' cia faris.
- --Mi fraton ne havas--El ciaj parencoj
- Unu do faris, ĉar min ne multe
- Indulgas vi mem, kaj paŝtitoj kaj hundoj.
- Nun, kiel oni diris, min venĝi
- Mi devas.» Tuj ĝi la ŝafidon forportis
- Kaj manĝis sen ia riproĉ' konscienca.
-
-
-XI.--La ŝtelistoj kaj la azeno.
-
- Azenon ŝtelinte sin interbatadis
- Du sentaŭguloj: unu ĝin gardi
- Volis, l' alia volis ĝin vendi.
- Dum la pugnobatoj flugetis, kaj penis
- La du ŝtelistoj sin mem defendi,
- Alvenas tria rabisto,
- Kiu la beston forkaptas.
-
- L' azeno estas ofte provinco,
- Kiun envias iaj regnestroj,
- Ĉu Turka, Hungara, ĉu eĉ Transsilvana,
- Kaj multajn aliajn mi povus elnombri,
- Tiom da tiaj princoj troviĝas!
- Sed ofte l' akiro ne estas por ili,
- Ĉar ilin kvara princo pacigas,
- Prenante por si mem l' azenon ŝtelitan.
-
-
-XII.--La Morto kaj la malfeliĉulo.
-
- Senĉese ia malfeliĉulo
- Al help' alvokis la Morton.
- «Ho Mort'! kiel bela, li diris, vi ŝajnas!
- Tuj venu fini mian mizeron.»
- Venante la Mort' kredis lin kontentigi.
- Ĝi puŝas la pordon, eniras, sin montras:
- «Ho! kion mi vidas? for tian objekton!
- Li diris, ho! kiel ĝi estas malbela,
- Kaj kiom al mi da terur' ĝi alportas!
- Ho Mort'! ne alpaŝu! Ho Mort'! tuj foriru!»
-
- Meceno estis spritega;
- Li diris: «Faru min unubraka,
- Senkrura, podagra kaj kripla, se nur mi
- Vivados, mi estos sufiĉe kontenta.»
- Ĝin, Morto, aŭskultu kaj venu neniam.
-
-
-XIII.--La Morto kaj la arbohakisto.
-
- De multaj branĉaĵoj kovrite, sub pezo
- De ŝarĝ' sia kaj de la jaroj ĝemante
- Kaj kurbigite, arbohakisto
- Multpeze marŝadis kaj sian dometon
- De fum' nigrigitan, penadis atingi.
- En fino lacega pro pen' kaj doloro,
- Demetas li sian branĉfaskon kaj plendas
- Je sia sorto malfeliĉega.
- «Ĉu unu plezuron mi ĝuis tra l' vivo?
- Ĉu hom' pli malriĉa sur tero vivadas?
- Neniam ripozon, ne ĉiam eĉ panon
- Mi havas! L' edzino, l' infanoj, l' impostoj,
- La kreditoro kun la servuto
- Plenigas je zorgoj la mian vivadon.»
- Li vokas la Morton. Ĉi tiu tuj venas,
- Kaj ekdemandas, kion li volas:
- «Al mi, li diris, helpu reŝarĝi
- Ĉi tiun branĉaron: ĝi estos ne longa.»
-
- La Mort' ĉesigas ĉian doloron,
- Sed ĝin neniam alvoku:
- Toleri suferon prefere ol morton,
- Estas la homa devizo.
-
-
-XIV.--La vulpo kaj la cikonio.
-
- Iam la vulpo manĝon preparis
- Kaj cikonion invitis.
- La manĝ' estis simpla kaj tute senriĉa:
- Ĝi havis nur pecon viandan en saŭco
- Fluida, ĉar ĝi vivis avare.
- La saŭc' en teleron estis verŝita;
- Eĉ unu guteton ne povis ekkapti
- La cikonio; sed la ruzulo
- Rapide englutis la tutan manĝaĵon.
- Post kelkaj tagoj, la cikonio,
- Volante sin venĝi, invitis la vulpon.
- «Volonte, ĝi diris, ĉar kun la amikoj
- Mi ĉiam agadas senceremonie.»
- En horo dirita, ĝi kuris al domo
- De l' cikonio sia la gasto;
- La afablecon ĝian tre laŭdis,
- Kaj trovis la vespermanĝon
- Tre ĝustatempe elkuirita.
- Ĝi ĝojis pro la bonodor' de l' viando
- Pecete hakita kaj ŝajne bongusta;
- Ĉar--tio estas tute kredebla--
- Kun grandapetito ĝi estis veninta.
- La cikonio la hakitaĵon
- En vazon mallarĝan kaj longan enmetis.
- La beko de l' bird' en ĝin povis eniri,
- Sed estis pli dika la buŝo de l' vulpo.
- Ĝi hejmen malsate revenis, hontante
- Simile al vulp' de kokino kaptita,
- Kaj mallevante siajn orelojn
- Kun sia vosto inter la kruroj.
-
- Trompantoj, por vi tion mi skribas:
- Trompinte, vi estos tutsame trompitaj.
-
-
-XV.--La Knabo kaj la instruisto.
-
- En jena fablo volas mi konigi
- De malsaĝulo la riproĉojn vanajn.
-
- Sur bordo de rivero petolante,
- En l' akvon iam falis juna knabo.
- Salik', feliĉe por li, tie estis,
- Kies branĉaĵo, dank' al la ĉielo,
- Lin savis; ĉar al branĉo de l' arbeto
- Li sin alkroĉis. Pasas instruisto;
- La knab' ekkrias: «Helpu, mi pereas!»
- La lernejestro tiam sin turnante,
- Malĝustatempe, kun gravega voĉo,
- Lin ekriproĉas: «Ho! la sentaŭgulo!
- Li diris, vidu kien lin deĵetis
- Malsaĝo lia: iru do nun zorgi
- Friponojn tiajn! Kiel malfeliĉaj
- Ja estas la gepatroj, kiuj devas
- Observi ĉiam tiajn petolulojn!
- Kiom da peno ili havas!» Ĉion
- Dirinte, li al bord' la knabon portis.
-
- Ĉi tie multajn homojn mi kritikas,
- Ĉar en la fablo povas rekoniĝi
- La babilema, kaj la kritikema,
- Kaj ankaŭ la pedanta scienculo.
- Popolon grandan ĉiuj certe faras,
- Ĉar tiujn rasojn benis la Kreinto.
- En ĉiuj la aferoj ili serĉas
- Okazon por ekzerci sian langon.
- --«Amiko mia! el danĝer' min tiru;
- Ci poste faros cian paroladon!»
-
-
-XVI.--La koko kaj la perlo.
-
- Perleton koko trovis
- Kaj ĝin al juvelisto
- Najbara ĝi tuj portis.
- «Mi trovas ĝin belega,
- Ĝi diris, sed grenero
- Pli bona estus por mi.»
-
- Manskribon nesciulo
- Heredis; ĝin li portis
- Proksimen al libristo.
- «Mi trovas ĝin plenscia,
- Li diris, sed monero
- Pli bona estus por mi.»
-
-
-XVII.--La burdoj kaj la mielmuŝoj.
-
- Laŭ sia labor' laboristo taksiĝas.
-
- Mielaj tavoloj forlase troviĝis.
- Jen ilin burdoj ekpetis;
- Sed tuj protestis abeloj,
- Kaj vespon elektis por juĝi l' aferon.
- Ne estis facile dekreton eldoni,
- Ĉar la atestantoj certigis,
- Ke ĉirkaŭ l' tavoloj bestetoj flugemaj,
- Zumemaj, longetaj, brunflavaj kaj tiaj
- Kiel l' abeloj longe vidiĝis.
- Sed kio? estis signoj similaj
- Ĉe la burdaro. Embarasite,
- La vesp' informiĝon denove farigis.
- Kaj, por sciiĝi pli bone,
- Ĝi formikaron aŭskultis;
- Sed la afero ne povis klariĝi.
- «Por kio, mi petas, ekdiris abelo
- Tre saĝa, taŭgas ĉi tio?
- Ekkomencite de ses monatoj,
- En sama stato staras l' afero,
- Kaj dume perdiĝas la mieltavoloj.
- Jam temp' estas ke la juĝisto rapidu;
- Ĉu l' urson li ne lekis sufiĉe?[7]
- Sen tiom da vortoj, da kontraŭparoloj,
- Skribaĵoj kaj transskribaĵoj,
- Laboru ni kaj la burdoj;
- Vidiĝos, kiu kun dolĉmielo
- Povas konstrui ĉelojn artplenajn.»
- Rifuzis la burdoj, montrante per tio,
- Ke art' tia scion ilian superas,
- Kaj la mielajn tavolojn
- La vesp' aljuĝis al l' abelaro.
-
- Se nur tiele ĉiuj procesoj
- Juĝiĝus, laŭ la Turka metodo!
- La simpla saĝo estus leĝaro,
- Kaj la elspezoj plimalgrandiĝus.
- Sed nun daŭrigante procesojn longege,
- Nin oni ŝteladas, rabadas, senigas;
- En fin' la juĝisto englutas la ostron,
- Kaj restas nur ŝeloj por la procesintoj.
-
-
-[7] Esprimo proverba signifanta «daŭrigi tre longe ian proceson».
-
-
-XVIII.--La kverko kaj la kano.
-
- Iam la kverko diris al kano:
- «Vi havas la rajton kulpigi naturon:
- Birdeto por vi ŝarĝ' estas peza;
- Venteto, se ekblovante
- Ĝi nur eksulkigas la supron de l' akvo,
- La vian kapon fleksigas;
- Dum mia fruntego, al Alpoj simila,
- Ne sole haltigas la sunajn radiojn,
- Sed de l' ventego batojn elmokas.
- Bloveto por vi estas ventego;
- Blovego ŝajnas al mi zefiro.
- Se vi nur naskiĝus sub la foliaro
- Per kiu mi kovras la proksimaĵon,
- Suferus vi pli malmulte:
- Mi gardus vin de l' ventego.
- Sed vi plej ofte naskiĝas
- Ĉe l' bordoj malsekaj de l' regnoj de l' vento.
- Por vi tre maljusta do ŝajnas naturo.
- --La via kompato, respondis l' arbeto,
- El kor' bona venas; sed estu sentima:
- La ventoj pli multe vin ol min turmentas;
- Fleksiĝas mi, ne rompiĝas.
- Ĝis nun vi venkis batojn iliajn,
- Sed ni la finon atendu.»
- Ĉe tiuj ĉi vortoj, alkuras el maro
- Naskit' la plej forta de l' norda ventego:
- La arb' kontraŭstaras, flegsiĝas l' arbeto;
- Kun forto pli granda reblovas la vento,
- Kaj plifortiĝas tiele,
- Ke elradikas tute l' arbegon,
- Kies kapego ĉielon atingis
- Kaj ĝis la Tartaro aliris piedoj.
-
-
-
-
-LIBRO II
-
-
-I.--Kunsido de ratoj.
-
- Kato, nomata Lardomanĝulo,
- Ekstermis tiel la ratojn,
- Ke preskaŭ neniu el ili vidiĝis,
- Tiom ĝi estis entombiginta.
- La supervivantoj, kaŝataj en truoj,
- Apenaŭ kvarone satigis malsaton,
- Kaj, ĉe l' malfeliĉa ratar', Lardmanĝulo
- Taksiĝis ne kato, sed vera diablo.
- Jen iam la besto ruzega foriris
- En la ĉirkaŭaĵon por serĉi edzinon.
- Dum la bruego kiun ĝi faris
- Kun sia katino, la ratoj kunsidis
- En unu angulo por konsiliĝi
- Pri la malbono ilin premanta.
- La prezidanto, saĝa persono,
- Tuj ekopiniis, ke estas necese
- Alligi tintilon al kolo de l' kato,
- «Ĉar tiel, kiam ĝi ekmilitos,
- Ni, sonon aŭdante, sub teron forrampos;
- Ĝi estas sola bona rimedo.»
- Ĉiuj laŭdegis la prezidanton,
- Ĉar ŝajnis al ĉiuj nenio pli bona.
- Sed kiu do volos alligi tintilon?
- «Ne iros mi, diris la unu, mi tiel
- Malsaĝa ne estus.--Ne povas mi, diris
- Alia»; kaj tiel okazis, ke oni
- Foriris, nenion farinte.--Mi vidis
- Multegajn kunsidojn tiele senfruktajn,
- Kunsidojn ne ratajn, sed ja de monaĥoj,
- Kaj ankaŭ de kanonikoj.
-
- Se estas necese nur ion decidi,
- La konsilantoj estas sennombraj;
- Sed se necesiĝas decidon plenumi,
- Neniu plu sin proponas.
-
-
-II.--La lupo havanta proceson kontraŭ la vulpo antaŭ la simio.
-
- Lup' diris, ke ŝtel' ĉe ĝi estis farita,
- Kaj vulpon najbaran, sufiĉe friponan,
- Kiel ŝtelinton kulpigis.
- Antaŭ simion ambaŭ kunvenis,
- Kaj sen advokato diskutis l' aferon.
- Neniam Temis', laŭ simia memoro,
- Juĝis proceson tiel konfuzan.
- Ŝvitis sur sia seĝ' la juĝanto.
- La du procesantoj protestis, kriegis,
- Kontraŭparoladis, sin interinsultis.
- En fin' la juĝanto ekdiris: «Amikoj,
- De longe mi konas la vian malicon:
- Ambaŭ vi pagos monan la punon,
- Ĉar, lupo, ci plendas nenion perdinte,
- Kaj, vulpo, ci prenis l' objekton petitan.
-
- Laŭ nia juĝanto, ne povas erari,
- Kiu kondamnas la malvirtulon.
-
-
-III.--La du bovoviroj kaj la rano.
-
- Du bovoviroj kontraŭbatalis
- Por havi bovinon kun la reĝpotenco.
- Pro tio rano ĝemadis.
- «Kial vi plendas? demandis iu
- El la popolo koakblekanta.
- --Ĉu vi ne vidas, ĝi diris,
- Ke ĉe la fino de la batalo,
- L' unu ekzilos l' alian,
- Kaj ĝin el la verdaj kamparoj forpelos?
- Ĝi ne plu reĝos en la herbejoj,
- Kaj venos reĝadi en marĉajn la kanojn,
- Kaj sub piedoj siaj nin premos;
- Unu post unu ni do suferos
- Pro la batalo pri la bovino.
-
- Timo tiela estis bonsenca,
- Ĉar en la marĉojn venis la bovo
- Sin kaŝi, kie ranojn, po dudek
- En ĉiu horo ĝi dispremegis.
- Ho ve! ĝi montras, ke ĉiutempe
- La malgranduloj elpagas
- La malsaĝaĵojn de l' potenculoj.
-
-
-IV.--La hundino kaj ŝia kunulino.
-
- Hundino, baldaŭ idojn naskonte
- Kaj ne sciante kien demeti
- Ŝarĝon tiele gravan, fervore
- Petegis hundinon alian al ŝi tuj
- Prunti ŝian dometon,
- Kaj tien l' estonta patrin' sin enfermas.
- Post kelke da temp' la mastrino revenas;
- Sed petas l' alia semajnon ankoraŭ:
- La idoj, ŝi diris, apenaŭ ekmarŝas.
- La kunulino je ĝi konsentas,
- Kaj ĉe la limtempo denove ŝi petas
- La siajn dometon, kameron kaj liton.
- Jen la hundino montras la dentojn,
- Kaj diras: «Tuj mi kun la miaj foriros,
- Se vi nin povos forpeli.»
- La idoj estis jam tute grandaj.
-
- Vi ĉiam bedaŭros bonfaron al homo
- Malbona: por ion pruntitan repreni,
- Vi devos uzi la batojn,
- Vi devos procesi, vi devos batali.
- Lasu lin meti ĉe vi piedon
- Tre baldaŭ kvar li estos metinta.
-
-
-V.--La leono kaj la muŝeto.
-
- «Forflugu, insekto senforta, besteto
- De l' ter' elkraĉita.» Tiele leono
- Parolis iam al la muŝeto.
- Ĉi tiu tuj ĝin al batalo elvokis:
- «Ĉu pensas vi, ĝi diris, ke via
- La reĝa nomo min tre timigas?
- Multe pli ol vi bov' estas forta;
- Mi ĝin laŭ mia volo kondukas.»
- Tuj ĝi, trumpetisto kaj same heroo,
- Ekzumas por la atako,
- Kaj, malantaŭen ekforfluginte,
- Jen ĝi subite sur la leonon
- Sin ĵetas kaj ĝin ekfrenezigas;
- Jam la bestego ŝaŭmon el buŝo,
- Fajretojn el siaj okuloj elĵetas,
- Kaj forte blekegas. Jam ĉiuj ĉirkaŭe
- Forkuras, ĉiuj sin kaŝas,
- Jam ĉie regas granda teruro,
- Kaj tian timegon elfaras muŝeto.
- La muŝ' la leonon centloke atakas,
- Jen pikas la dorson, jen pikas la buŝon,
- Jen en la nazon eniras.
- De l' best' la kolero fariĝas grandega,
- Dum la malamik' nevidebla triumfas
- Kaj ridas; ĉar per ungoj kaj dentoj
- Sin mem la bestego sangade disŝiras,
- Sur siajn flankojn brue frapadas
- La voston, kaj vane batadas l' aeron.
- Sed baldaŭ pro sia koler' kaj laceco
- Ĝi falas: jen ĝi preskaŭ pereis.
- Venkinte, l' insekto glorege forfluĝas,
- Kaj kiel zumis ĝi por l' atako,
- Tiel ekzumas ĝi pro la venko.
- Dum ĝin ĝi kuras ĉien anonci,
- Jen ĝi aranean renkontas kaptilon,
- Kie ĝi ankaŭ morton renkontas.
-
- Sed kion instruas la fablo? Unue,
- La malamikoj la plej malgrandaj
- Estas tre ofte la plej teruraj,
- Kaj due, la sin el grava danĝero
- Tirinta, en ia sengrava pereas.
-
-
-VI.--La azeno ŝarĝita de spongoj kaj la azeno ŝarĝita de salo.
-
- Azenkondukisto, kun vip' en la mano,
- Kondukis, kiel princo romana,
- Du bestojn longegorelajn.
- La unu, ŝarĝite de spongoj, marŝadis
- Rapide; l' alia penade vojiris,
- Kvazaŭ ĝi portus botelojn.
- Ĝi estis ŝarĝita de salo. Tra montoj,
- Tra valoj kaj vojoj, ĉi tiuj migrantoj
- En fin' transirejon riveran alvenis,
- Kaj en embaraso tre granda sin trovis.
- La mastr', kiu tien jam estis veninta,
- Sur la spongportantan azenon sursaltis,
- Antaŭen pelante la beston alian,
- Kiu, volante agi laŭvole,
- En kavon baldaŭ enfalis,
- Sur l' akvon revenis, kaj fine sin savis;
- Ĉar ĝi al bordo penis alnaĝi,
- Kaj tiel bone sin fluidigis
- La sal', ke tute liberigite,
- La best' plu nenion eksentis sur ŝultroj.
- La spongportanta, kiel ŝafido
- La plej imitema, ĝin volis imiti.
- Jen ĝis la kolo ĝi en la akvon
- Eniras, kaj kun si fortiras la mastron
- Kaj la spongŝarĝon. Ili triope
- Trinkis multege, ĉar hom' kaj besto
- Glutis la ondon kiel la spongoj.
- Tiuj ĉi tiel pezaj fariĝis,
- Ke l' bordon l' azeno ne povis atingi.
- Ĝin ĉirkaŭprenis la mastro
- Kun tim' de morto neevitebla.
- Al helpo venis iu--ne estas
- Tre grave diri kiu--sufiĉas,
- Ke per ĉi tio oni komprenas,
- Ke sama agad' ne konvenas al ĉiuj.
- Tiun ĉi punkton volis mi pruvi.
-
-
-VII.--La leono kaj la rato.
-
-VIII.--La kolombo kaj la formiko.
-
- Laŭ via povo helpu al ĉiuj:
- Vi ofte bezonos pli ol vi malgrandan.
- Tion elpruvos du fabloj,
- Ĉar de ĝi multaj estas la pruvoj.
-
- Sub la piedojn de la leono
- El tero malsaĝe eliris la rato.
- La reĝo de l' bestoj, ĉe tiu okazo,
- Kompata sin montris kaj lasis ĝin vivi.
- Ĉi tiu bonfaro ne estis perdita,
- Kvankam ne ŝajnas kredeble,
- Ke al leono rat' povas helpi.
- Sed elirinte el la arbaroj,
- Ĉi tiu leono kaptiĝis en retoj,
- Kiujn blekegoj ĝiaj ne povis
- Disrompi. La rato alkuras, la maŝojn
- Mordetas kaj tiel penadas, ke fine
- La beston ĝi liberigas.
-
- La pacienco kune kun tempo
- Pli multe prosperas ol fort' kun kolero.
-
- El pli malgrandaj bestetoj
- Elvenas pruvo l' alia.
- Dum trinkis kolombo en ond' de rivero,
- Okaze formiko enfalis en l' akvon.
- Kaj en ĉi tiu maro grandega
- Penadas, sed vane, reveni al bordo.
- Tuj al ĝi la birdo kompate alflugas,
- Kaj ĵetas en l' ondon trunketon de herbo,
- Sur kiun rampante, l' insekto dronanta
- Sin savas per helpo de tiu ŝipeto.
- Ĉe tiu momento, plugisto alvenas,
- Marŝante per la nudaj piedoj.
- Tiu ĉi havis pafarkon.
- Tuj kiam li vidas la birdon Venusan,
- Li volas ĝin havi en sia bolpoto.
- Dum ĝin mortigi li sin preparas,
- Jen pikas formiko lian kalkanon.
- La vilaĝano turnas la kapon;
- Ekaŭdas la birdo kaj tuje forflugas,
- Kaj kun ĝi forflugas la manĝo de l' homo;
- Li sen kolomb' vespermanĝis.
-
-
-IX.--La leporo kaj la ranoj.
-
- Lepor' en hejmo sia revadis,
- --Ĉar kion hejme fari, se oni
- Ne revas?--Ĝi sin per ĉagreno konsumis:
- Tiu ĉi besto estas malĝoja,
- Kaj la timego ĝin elmordetas.
- «La timemuloj, ĝi diris,
- Ja estas tre malfeliĉaj,
- Ĉar ili nenion manĝadas profite;
- Neniam plezuro, senĉese teruroj:
- Jen estas la mia vivado. Pro timo
- La malbenita, nur la okulojn
- Duonfermante povus mi dormi.
- --Vin mem korektu, diros saĝulo.
- --Ĉu povas tim' korektiĝi?
- En ver' mi kredas, ke mem la homoj,
- Kiel mi, timas.» Tiel rezonis
- Nia leporo, kaj ĝi samtempe
- Ĉion spione ĉirkaŭrigardis;
- Maltrankvilega kaj sendecida
- Ĝi estis: bloveto, brueto, ombreto,
- Ĉio ajn ĝin ekfebrigis.
- Tion ĉi nun pripensante,
- La besto malĝoja ekaŭdis brueton;
- Tuj ĝi forkuris al rifuĝejo,
- Kaj baldaŭ alvenis al bord' de lageto.
- Jen ranoj ensaltas en l' ondojn, jen ranoj
- En grotojn siajn profundajn reiras.
- «Ho! ho! ĝi ekkriis, mi faras ja tion,
- Kion al mi mem faras aliaj!
- Mi ekaperante timigas aliajn;
- Mi al la ranaro alportas teruron!
- De kie tiela kuraĝ' al mi venas?
- Ĉu povas esti? bestoj min timas!
- Ĉu do mi estas militfulmulo?
- Mi vidas--sur tero timul' ĉiam trovas
- Timulon ankoraŭ pli ol li timeman.»
-
-
-X.--La koko kaj la vulpo.
-
- Sur arba branĉo, kiel gardanto,
- Sidis maljuna koko tre ruza.
- «Amik', diris vulpo kun dolĉa voĉeto,
- Inter ni tute ĉesis milito;
- Ĉie nun regas paco facila;
- Mi venas al vi tion anonci.
- Al mi do alflugu, por ke mi vin kisu;
- Mi petas, vi ne prokrastu,
- Ĉar longan vojaĝon mi devas hodiaŭ
- Fari senmanke; vi kun la viaj
- Povos sentime viajn aferojn
- Zorgadi: al vi frate ni helpos,
- Kaj, pro la ĝojo de tia paco,
- Hodiaŭ vespere fajregojn bruligos.
- Dume alflugu ricevi
- La kison amikan de amo la frata.
- --Amiko, respondis la koko, nenion
- Mi povis sciiĝi pli bonan ol tiun
- Anoncon agrablan de paco komuna,
- Kaj mia ĝojo estas duobla,
- Ke ĝuste de vi mi pri tio ekscias.
- Mi vidas du hundojn, sendube senditajn
- Por ekanonci tiun sciigon;
- Ili rapidas kaj tuj ĉi tien
- Alvenos; mi teren deflugas; ni frate
- Ĉiuj ekpovos nin interkisi.
- --Adiaŭ, diris la vulpo,
- Mi devas multajn bestojn viziti,
- Ni fojon alian elfestos la pacon.»
- Tuj rapidege ĝi tra la kampoj
- Forkuras, tre malkontenta
- Je sia ruzo senfrukta,
- Kaj en si mem la koko maljuna
- Ridas pro ĝia timego;
- Ĉar estas plezuro trompi trompinton.
-
-
-XI.--La korvo volanta imiti la aglon.
-
- La birdo Zeŭsa iam ŝafidon
- Aeren forportis. Ĉi tion vidinte,
- La korv' pli malforta, sed tiom manĝema,
- Tuje ĝin volis imiti.
- Ĝi flugas ĉirkaŭ la ŝafidaro
- Kaj ŝafon elektas plej grasan, plej belan
- El ĉiuj, ŝafon por diofero,
- Kaj elnutritan por buŝoj diaj.
- Ĝin rigardante la korv' ekdiris:
- «Ne scias mi, kia bonmamo vin nutris,
- Sed korp' via ŝajnas en stato mirinda;
- Por mi vi estos bona regalo.»
- Sur la ŝafidon tuj ĝi deflugas;
- Sed ŝafa la kreitaĵo
- Pli pezis ol unu fromaĝo, kaj plie
- Ĝia ŝaflano estis densega
- Kaj preskaŭ tiel miksita
- Kiel la barbo de Polifemo.
- Ĝi tiel detenis la ungojn de l' korvo,
- Ke tute ne povis la birdo forflugi.
- Ĝin prenas paŝtisto, ĝin metas en kaĝon
- Kaj donas al knaboj, por sin amuzadi.
-
- Ni devas mezuri la nian fortecon:
- Pereas ŝtelist' se rabisto fariĝas.
- La imitado estas trompado:
- Estas danĝere por tiraneto
- Se agas li kiel la grandpotenculoj,
- Kaj kie la vesp' pasas, restas la kulo.
-
-
-XII.--La pavo plendanta al Junono
-
- Pav' al Junono iris por plendi.
- «Diin', ĝi diris, ja ne senprave
- Mi plendas kaj murmuradas.
- La voĉo, kiun vi al mi donis,
- Malplaĉas al la tuta naturo,
- Dum la najtingalo, birdeto senforta,
- Sonore kaj ĉarme kantadas eĉ nokte,
- Kaj de l' printempo estas ornamo.»
- Junon' kolere respondis:
- «Birdo ĵaluza, kiu silenti
- Devus, ĉu havas vi rajton
- Envii voĉon la najtingalan,
- Vi, kiu portas ĉirkaŭ la kolo
- La ĉielarkon plej belkoloran,
- Vi, kiu fiere marŝadas, vi, kiu
- Malvolvas la voston plej riĉan kaj ŝajnas
- Butiko de juvelisto?
- Ĉu estas ia birdo sur tero
- Pli bone ol vi mem farita por plaĉi.
- Best' ĉiu ĉiajn indojn ne havas,
- Al vi ni donis ecojn diversajn.
- La unuj grandecon kaj forton ricevas;
- Falk' estas malpeza kaj agl' plenkuraĝa;
- Korvo utilas por l' antaŭsignoj;
- Korniko konigas malbonojn venontajn;
- Ĉiuj je sia voĉ' kontentiĝas.
- Vi ĉesu do plendi, alie je via
- Plumaro mi vin pune senigos.»
-
-
-XIII.--La leono kaj la azeno ĉasantaj.
-
- La reĝ' de l' bestoj iam intencis
- Ĉasadi: ĝi festis sian nomtagon.
- Sed ĉasas leon' ne paserojn, sed aprojn
- Fortegajn, gazelojn kaj cervojn belkreskajn.
- Por ĝin helpadi ĝi alvenigis
- L' azenon voĉo-Stentoran.
- Ĉi tiun ĝi uzis en lok' de ĉaskorno.
- Ĝin do de branĉaĵoj kovritan postene
- Ĝi lokis kaj al ĝi ordonis blekegi,
- Pensante, ke ĉe tia blekego
- La plej kuraĝegaj forkuros pro timo;
- Ĉar ili certege ne povos suferi
- La tondron de ĝia voĉo.
- L' aero resonis de bruo terura;
- Timego ekkaptis l' arbarajn logantojn,
- Kaj ĉiuj forkuris kaj nepre subfalis
- Ĉiuj sub l' ungojn de la leono.
- «Ĉu mi ne faris bonan servadon?
- Ekkriis l' azeno, por si mem prenante
- Tutan la gloron.--Jes, la leono
- Respondis; ci ja tre kuraĝe blekegis;
- Se mi ne konus cin mem kaj cian
- La rason, mi mem tute timiĝus.»
- L' azeno, kvankam rajte mokita,
- Ekvolis koleri, sed ĝi ne kuraĝis;
- Ĉar kiu do povus suferi azenon
- Fieran: naturo ne faris ĝin tia.
-
-
-
-
-LIBRO III
-
-
-I.--La muelisto, lia filo kaj la azeno.
-
- Mi legis, ke naiva muelisto
- Kaj lia filo, unu jam maljuna,
- Infan' la dua, ne el plej malgrandaj,
- Sed kvindekjara knabo, se memoro
- Min mem ne trompas, iam al foiro
- Kuniris vendi la azenon sian.
- Por ke belŝajna kaj pli aĉetinda
- La besto estu, la piedojn ĝiajn
- Kunligis ili kaj ĝin alpendigis,
- Kaj poste ili portis kiel lustron;
- Malkleraj ambaŭ kaj tutnaivegaj!
- Per rido eksplodegis la unua
- Kiu ĝin vidis. «Kian, li ekkriis,
- Ŝercaĵon tiuj ĉi intencas ludi?
- El tiuj tri la plej azeno certe
- Ne estas tiu, kiun oni pensas»
- Aŭdinte, sian malklerecon vidas
- La muelisto; sur piedojn ĝiajn
- Tuj la azenon sian li ekmetas,
- Kaj ĝin antaŭe marŝi li devigas.
- La besto, kiu tute ĝojis iri
- Alie, plendas siamaniere.
- La muelist' ĉi tion ne atentas,
- Kaj, la naskiton sian rajdiginte,
- Li malantaŭe sekvas. Tri vendistoj
- Alvenas, kiuj ĝin malplaĉa trovas,
- Kaj tuj la plej maljuna laŭte diras:
- «Ho ho! desaltu, vi junulo, kiu
- Vojiras kun lakeo barbogriza:
- Vi devas sekvi kaj l' alia rajdi.
- --Sinjoroj, volas mi vin kontentigi,»
- La patro diris. Lia fil' desaltas,
- Kaj la maljuna rampas sur la beston.
- Sed pasas tri fraŭlinoj; unu diras:
- «Hontinde estas, ke la filo lamas,
- Dum patro lia, kvazaŭ episkopo
- Sidante, rajdas tre senzorge kiel
- Bovido, kaj prudenta esti pensas.
- --En aĝo mia, diris la rajdanto,
- Ne estas plu bovidoj. Vian iron
- Daŭrigu, vi fraŭlino, al mi kredu.»
- Post multe da mokaĵoj kun pasantoj
- Interŝanĝitaj, kredis la maljuna,
- Ke li malprava estas. Sur l' azenon
- Malantaŭ si la knabon li sidigis.
- Post tridek paŝoj tion ekkritikas
- Anaro tria: «Tiuj ĉi rajdantoj,
- Ekkrias unu, tre malsaĝaj estas:
- La besto ne plu povas marŝi, baldaŭ
- Ĝi mortos per iliaj batoj! Fi!
- Tiele ŝarĝi malfeliĉan beston!
- Ĉu ili ne kompatas je maljuna
- Servisto? Nun sendube ili iras
- Foiron por ekvendi ĝian felon!
- --Pro Dio, diris la maljuna, kapon
- Malsaĝan havas kiu ĉiujn homojn
- Kaj sian patron volas kontentigi!
- Ni tamen per rimedo ia provu
- Prosperi.» Tuj desaltas ambaŭ teren,
- Kaj la azen' trankvile antaŭmarŝas.
- Renkontas ilin iu kaj li diras:
- «Ĉu modo estas, ke azeno iru
- Senĝene, dum la mastro sin mem ĝenas?
- Sed kiu el du devas sin lacigi,
- Ĉu l' besto, ĉu la mastro? Mi konsilas,
- Ke tiuj ĉi en keston multekostan
- Nun ĝin enmetu. Ambaŭ siajn ŝuojn
- Eluzas, por pli longe sian beston
- Konservi. Bela trio da azenoj!
- --Azen' mi estas, tion mi konfesas,
- La muelisto diris; sed de nun
- Ĉu oni min kritikos, ĉu min laŭdos,
- Ĉu ion, ĉu nenion oni diros,
- Laŭ mia kapo mi agadi volas.»
- Li faris tiel, kaj li faris bone.
-
-
-II.--La membroj kaj la stomako.
-
- Pri kelkaj punktoj reĝa potenco
- Similas al homa stomako. Se fartas
- Malbone ĝi, tuta la korpo malsanas.
-
- Lacaj penadi por ĝi, la membroj
- Decidis vivi nobelsinjore,
- Senfare, kiel moŝt' la stomaka.
- «Ĝi, diris ili, de la aero,
- Kiel ni, vivu. Ni ĉiuj ŝvitas,
- Penas simile al portaj bestoj;
- Por kiu? Por ĝi, sed por ni sen profito.
- Per nia zorgado ni nutris ĝin solan;
- Ni ĉesu labori, laŭ ĝia ekzemplo.»
- Tuj senprokraste ĉesas la manoj
- Preni, la brakoj agi, la kruroj
- Marŝadi; ĉiuj al la stomako
- Ekdiris, ke sian nutraĵon ĝi serĉu.
- Tian eraron ili tre baldaŭ
- Bedaŭris, senfortaj tuj ekfariĝante;
- La sango ne plu renoviĝis en koro;
- La membroj suferis; fortec' detruiĝis.
- Per tio vidis la ribelantoj,
- Ke la senokupa ŝajnanto laboras
- Pli ol ili por la komuna profito.
-
- Ĝi povas figuri la reĝan potencon,
- Ĉar ĝi egalparte ricevas kaj donas.
- Por ĝi laboras ĉiu kaj el ĝi
- Ĉiu nutraĵon sian eltiras.
- Ĝi al laboristoj donigas salajron,
- Ĝi pagas juĝistojn, riĉigas vendistojn,
- Defendas plugistojn, elnutras soldatojn,
- Disdonas milloke donacojn sennombrajn,
- Provizas sola tutan la regnon.
- Ĝin Menenio komprenigis.
- De la senato volis disiĝi
- La popolamaso, dirante, ke sola
- Ĉi tiu posedas potencon, trezorojn,
- Honorojn, dum al ĝi nur restas malbonoj,
- Tributoj, impostoj, militaj klopodoj.
- Ekster la muroj staris l' amaso
- Kaj landon alian intencis serĉadi.
- Sed Menenio al ĝi elmontris,
- Ke ĝi similas al homaj membroj,
- Kaj per apologo de ĉiuj konita,
- Al ĝia devo ĝin rekondukis.
-
-
-III.--La lupo fariĝinta paŝtisto.
-
- Kaptante jam nur parton malgrandan
- Da ŝafoj de l' najbaraĵo,
- Lup' volis uzi la ruzon vulpan,
- Kaj novan rolon ludadi.
- Ĝi, kiel gardist', sur sin metas mantelon,
- Kaj longan bastonon paŝtistan ekprenas
- Kune kun fluto duobla.
- Por sian ruzon tute plenumi,
- Volonte ĝi skribus sur sian ĉapelon:
- «Gilo' mi estas, la paŝtisteto
- De tiu ĉi ŝafidaro»
- Tiele sin maskinte
- Kaj siajn piedojn antaŭajn metante
- Sur la bastonon, Gilo' la falsa
- Senbrue sin proksimigas.
- Gilo' la vera sur herb' kuŝante
- Dormis tiam profunde,
- Kaj dormis la hundo, kaj ankaŭ la fluto;
- Tutsame dormis multe da ŝafoj.
- Ne vekis ilin la hipokritulo
- Kaj por facile povi la ŝafojn
- Al sia hejm' alkonduki,
- Ĝi volis, jam kiel paŝtisto vestite,
- Ankaŭ paŝtiste paroli.
- Sed tio ĝin pereigis.
- Ĉar ĝi ne povis bone imiti
- La voĉon paŝtistan, sed tutan l' arbaron
- Plenigis per bruo de sia la voĉo,
- Kaj tiel konigis la artifikaĵon.
- Tia bruego ĉiujn ekvekas,
- La hundon, la ŝafojn kaj la ŝafgardiston.
- Ĉe tia tumulto la lup' malfeliĉa,
- Pro la mantelo tute ĝenite,
- Ne povis forkuri nek sin mem defendi.
-
- La friponuloj ĉie enfalas
- En iajn kaptilojn de si preparitajn.
- Kiu ajn estas lup' agu lupe;
- Estas ĉi tio pli sendanĝera.
-
-
-IV.--La ranoj petantaj reĝon.
-
- De l' demokrata stat' lacigite,
- La ranoj kriis tiele,
- Ke sub monarkpovon Zeŭs' ilin submetis,
- Kaj el ĉielo reĝon paceman
- Alsendis, kiu tiel bruegis
- Falante, ke la tuta anaro
- Iris sin kaŝi sub l' ondojn,
- Ĉu en la junkojn, ĉu en la kanojn,
- Ĉu en la kavaĵojn de sin la marĉo,
- Ne kuraĝante dum longa tempo
- Vizaĝe rigardi ĉi tiun ŝajnantan
- Al ĝi terura giganto.
- Ĉi tiu estis trabeto,
- Kies graveco per tim' plenigis
- L' unuan, kiu, por ĝin ekvidi,
- Kuraĝis forlasi sian kavaĵon.
- Ĝi do analĝis, sed tremegante;
- Dua, kaj poste tria ĝin sekvis,
- Kaj baldaŭ alvenis anaro sennombra,
- Kiu fariĝis tiel senĝena,
- Ke ĝi sur la ŝultrojn de l' reĝo sursaltis.
- La bona moŝt' reĝa ĉi tion suferas,
- Kaj ĉiam kuŝadas senmove. La ranoj
- Disrompas per plendoj la kapon de Zeŭso;
- «Al ni alsendu reĝon plenmovan.»
- La reĝ' de l' dioj gruon alsendis,
- Kiu tuj ilin buĉadas,
- Manĝadas kaj glutas laŭ sia plezuro.
- Jen la ranaro plendas denove.
- «Sed, diras la dio, ĉu via deziro
- Nin volas submeti sub siajn la leĝojn?
- La saĝ' ordonis al vi konservi
- Vian unuan vivmanieron;
- Sed ĝin ne farinte, vi devis akcepti
- Senplende reĝon bonan, kvietan.
- Estu do je ĉi tiu kontentaj,
- Timante, ke venos tiran' pli kruela.»
-
-
-
-
-KOLEKTO ESPERANTA APROBITA DE D-o ZAMENHOF
-
-FRANCUJO.--HACHETTE kaj K-o, 79, Boul. St-Germain, Paris
-
-
-LIVRES D'ÉTUDE
-
- Grammaire et Exercices de la langue Esperanto, par
- L. de Beaufront. 1 50
- Corrigé de Grammaire et Exercices de la langue Esperanto,
- par L. de Beaufront. » 75
- Commentaire sur la grammaire Esperanto, par L. de Beaufront. 2 »
- Texte synthétique des règles, préfixes, suffixes, expressions
- de l'Esperanto, traduction française en regard,
- par L. de Beaufront. » 50
- Thèmes d'application, Lexicologie, Syntaxe, Formation des
- mots de l'Esperanto, vocabulaire des mots employés, par
- L. de Beaufront. 2 »
- Cours commercial d'Esperanto, par Marissiaux. 1 50
- Corrigé des exercices du Cours commercial d'Esperanto,
- par M. Marissiaux. 1 »
- L'Esperanto en dix leçons, par Th. Cart et Pagnier. » 75
- Corrigé des Exercices de l'Esperanto en dix leçons,
- par Th. Cart et M. Procureur. » 50
- Premières leçons d'Esperanto, par Th. Cart. » 30
- Dictionnaire Esperanto-Français, par L. de Beaufront. 1 50
- Structure du dictionnaire Esperanto. Réponse à beaucoup
- d'objections. (Teksto esperanta kaj franca),
- par L. de Beaufront. » 30
- Vocabulaire Français-Esperanto et Vocabulaire abrégé
- Esperanto-Français, par Th. Cart, M. Merckens et
- P. Berthelot. 2 50
- Vocabulaire des mots spéciaux à la philatélie,
- par R. Lemaître. » 40
-
-TEKSTOJ EN ESPERANTO
-
- Brueys et Palaprat. _Advokato Patelin_, tradukita de J. Evrot. » 75
- Diversaĵoj, rakontetoj tradukitaj de S-oj Lallemant kaj Beau. 1 25
- Ekzercoj de Aplikado, Leksikologio, Sintakso, Vortfarado
- Esperantaj, de L. de Beaufront. 1 »
- Esperantaj prozaĵoj, de diversaj aŭtoroj. 2 50
- Fundamenta Krestomatio de la lingvo Esperanto, de D-ro Zamenhof. 3 50
- Fundamento de Esperanto, de D-ro Zamenhof. 3 »
- Godineau. _La Kolorigisto-aerveturanto_. » 30
- Hamleto, dramo de Shakespeare tradukita de D-ro Zamenhof,
- _nova eldono_. 2 »
- Komercaj leteroj, de P. Berthelot kaj Ch. Lambert. » 50
- Kondukanto de l' interparolado kaj korespondado kun aldonita
- Antologio Internacia, de Grabowski. 2 »
- Kurso tutmonda, de E. Gasse. » 75
- Labiche et Legouvé. _Cikado ĉe Formikoj_, unuakta komedio. » 60
- La Fontaine. _Elektitaj Fabloj_, esperantigitaj de G. Vaillant. » 75
- La Komerca sekretario, de Ros Sudria. » 50
- Leibniz. _Monadologio_, tradukita de E. Boirac. » 60
- Maistre (X. de). _Vojaĝo interne de mia Ĉambro_,
- tradukita de S. Meyer. » 75
- Matematika terminaro kaj krestomatio, de R. Bricard. » 75
- Molière. _L' Avarulo_, tradukita de S. Meyer. » 75
- Orzesko. _La interrompita kanto_, tradukita de Kabe. » »
- Norman. _Poŝlibro Internacia_, por Aferistoj, Turistoj, K. C. 2 »
- Perrault (Ch.) _Rakontoj pri Feinoj_, tradukitaj de
- Sinjorino Sarpy. 1 »
- Rakontoj kaj Fabeloj (el Esperantaj Prozaĵoj). » 25
- Sieroŝevski (Vaclav). _La Fundo de l' mizero_,
- tradukita de Kabe. » 75
- Virgilio. _Eneido_, kantoj I et II, tradukita de D-ro Vallienne. » 60
-
-
-
-A LA MÊME LIBRAIRIE
-
-
-Tutmonda Jarlibro Esperantista
-
-ENHAVANTA LA
-
-Adresarojn de D-ro ZAMENHOF
-
-1905
-
-Cet annuaire paraît tous les ans dans le courant de mars. Il
-contient: plus de 20 000 adresses d'Espérantistes dans le monde
-entier, les renseignements les plus complets sur les Sociétés de
-propagation, les livres, les journaux, les publications de toute
-nature en Esperanto.
-
-Un volume grand in-16, broché ...... 2 fr. 50
-
-
-Internacia Scienca Revuo
-
-Revue mensuelle scientifique rédigée
-
-EN ESPERANTO
-
-Paraissant depuis le 1er Janvier 1904
-
-
-COMITÉ DE PATRONAGE:
-
-Société française de physique, Société internationale des
-Électriciens, MM. Adelsköld, Appell, d'Arsonval, Baudoin de
-Courtenay, Becquerel, Berthelot, Bouchard, Brouardel, Deslandres,
-G-al Sébert, membres de diverses académies.
-
- RÉDACTION:
- P. FRUICTIER
- 27, boulevard Arago,
- _PARIS_
-
- ADMINISTRATION:
- HACHETTE & K-o
- 79, boulevard Saint-Germain,
- _PARIS_
-
-ABONNEMENT ANNUEL
-
-France ..... 6 fr. 50 | Etranger ..... 7 fr.
-
-UN NUMÉRO: 60 centimes.
-
-
-Dr Helte.--Pri la Teorio de l' Jonoj ...... » 30
-
-Mendelejev.--Provo de Kemia Kompreno de l' Monda Etero ...... » 30
-
-
-
-
-ANGLUJO.--REVIEW of REVIEWS, Norfolk street, LONDON, W. C.
-
- First lessons in Esperanto. by Th. Cart and J. Rhodes 6 pence.
- Esperanto: The Student's complete Text-Book, with two
- vocabularies by J. C. O'Connor Ph. Dr. M. A. 1s 6d
- Esperanto-English dictionary, by A. Motteau. 2s 6d
- English-Esperanto dictionary, by J. C. O'Connor Ph. Dr. M. A. 2s 6d
- English-Esperanto dictionary, by J. Rhodes and J. Ellis
- (_in preparation_).
- Grammar and exercises of the International Language Esperanto,
- by Richard H. Geoghegan. 1s 6d
- Dickens, Kristnaska sonorado (A Christmas Carol),
- tradukita de M. Vestcott. 1s »
-
-BELGUJO--HOLANDUJO.--A.-J. WITTERYCK-DELPLACE, 4, Nouvelle Promenade,
-BRUGES
-
- Het Esperanto in tien lessen, door A.-J. Witteryck naar
- Cart et Pagnier. » 50
- Paĝoj el la Flandra Literaturo, tradukitaj de D-ro
- Seynaeve et D-ro Van Melckebeke. 1 50
-
-BULGARUJO.--KLUBO «STELO», PLOVDIV
-
- Esperanto en 10 lecionoj, de Cart et Pagnier. 1 »
- Unuaj lecionoj, de Cart et Atanasov. » 40
- Propaganda folio. » 10
-
-DANUJO.--ANDR.-FRED. HÖST & SÖN, Bredgade, 35, KJÖBENHAVN
-
- Esperanto-Dansk-Norsk Ordbog, af F. Skeel-Giörling Kr. 3 50
- Grammatik. » »
- Dansk-Esperanto Ordbog. » »
-
-GERMANUJO.--MÖLLER & BOREL, Prinzenstrasse, 95, BERLIN
-
- Anfangsgründe der Esperanto-Sprache, von Th. Cart
- und Hermann Jürgensen. M 0 30
- Vollständiges Lehrbuch der Esperanto-Sprache, von J. Borel. M 1 20
- Wörterbuch Deutsch-Esperanto, von Dr Zamenhof. M 2 »
- Wörterbuch Esperanto-Deutsch, von H. Jürgensen. M 1 80
- Schlüssel zum Lehrbuch der Esperanto-Sprache, von J. Borel. M 0 50
- Pri unu speco de Kurbaj linioj, von Profesor A. Dombrovski. M 0 50
- Lernolibro de Esperanta Stenografio, (laŭ sistemo
- Stolze-Schrey) de F. Schneeberger. M 0 80
-
-HISPANUJO.--J. ESPASA, 579, Calle de las Cortes. BARCELONA
-
- Primeras lecciones de Esperanto de Th. Cart
- y L. Villanueva. P 0 40
- Manual y Ejercicios de la lengua internacional Esperanto,
- por V. Inglada Ors y A. L. Villanueva. P 3 »
- Vocabulario Esperanto-Español y Español-Esperanto, por
- Inglada Ors y Villanueva. P 6 »
-
-ITALUJO.--RAFFAELLO GIUSTI, 53, Via Vittorio Emanuele, LIVORNO
-
- Prime lezioni d'Esperanto de Th. Cart e Alb. Gallois. 0 40
- Grammatica della lingua internazionale Esperanto di
- L. de Beaufront, tradotta da G. Puccinelli. 1 50
- L'Esperanto in dieci lezioni, di Cart e Gallois. » 75
- Dizionario Esperanto-Italiano, de J. Puccinelli (_in preparazione_).
- Dizionario Italiano-Esperanto, de J. Meozzini (_in preparazione_).
-
-POLUJO.--M. ARCT, 53, Nowy Swiat, WARSZAWA
-
- Esperanto: Czecs I. Gramatyka i ćwiczenia, Dr L. Zamenhof. R. 0 25
- ---- Czecs II. Slownik R. 0 15
-
-PORTUGALUJO.--BRAZILUJO
-
- Primeiras liçôes de Esperanto, do professor Th. Cart, trad.
- portugueza de A.-C. Coutinho, Paris, Hachette. » 40
-
-SVEDUJO.--Esperantoförening, STOCKHOLM
-
- Esperanto-Svensk ordbok, de P. Ahlberg. Kr: 1 75
-
-OUVRAGES DIVERS
-
- Tutmonda jarlibro esperantista por 1905 2 50
- Couturat (L.) et Leau (L.).--Histoire de la
- langue universelle. 10 »
- -- Extraits de l'Histoire de la langue universelle. 1 »
- Lafarge (G.).--Nécessité de l'adoption d'une langue
- internationale auxiliaire. 1 »
- Sacré (E.).--L'Esperanto. 1 »
- Thiaucourt (C.).--Dernière conférence sur la Langue
- Internationale Esperanto 1 »
- Premier manuel de la langue auxiliaire Esperanto » 10
-
-1709-05.--Coulommiers. Imp. Paul BRODARD.--1-06.
-
-
-
-Notoj de transskribinto:
-
-Diversajn preserarojn de la originalo mi senrimarke ĝustigis. Mi
-translokigis la tabelon de enhavo al la komenco de la teksto, kaj
-movis ĉiujn la reklamojn al la fino.
-
-
-
-
-
-
-End of the Project Gutenberg EBook of Elektitaj fabloj de J. de La Fontaine, by
-Jean de La Fontaine
-
-*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK ELEKTITAJ FABLOJ--J. DE LA FONTAINE ***
-
-***** This file should be named 51690-0.txt or 51690-0.zip *****
-This and all associated files of various formats will be found in:
- http://www.gutenberg.org/5/1/6/9/51690/
-
-Produced by Andrew Sly and the Online Distributed
-Proofreading Team at http://www.pgdp.net (This book was
-produced from scanned images of public domain material
-from the Google Books project.)
-
-Updated editions will replace the previous one--the old editions will
-be renamed.
-
-Creating the works from print editions not protected by U.S. copyright
-law means that no one owns a United States copyright in these works,
-so the Foundation (and you!) can copy and distribute it in the United
-States without permission and without paying copyright
-royalties. Special rules, set forth in the General Terms of Use part
-of this license, apply to copying and distributing Project
-Gutenberg-tm electronic works to protect the PROJECT GUTENBERG-tm
-concept and trademark. Project Gutenberg is a registered trademark,
-and may not be used if you charge for the eBooks, unless you receive
-specific permission. If you do not charge anything for copies of this
-eBook, complying with the rules is very easy. You may use this eBook
-for nearly any purpose such as creation of derivative works, reports,
-performances and research. They may be modified and printed and given
-away--you may do practically ANYTHING in the United States with eBooks
-not protected by U.S. copyright law. Redistribution is subject to the
-trademark license, especially commercial redistribution.
-
-START: FULL LICENSE
-
-THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE
-PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK
-
-To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free
-distribution of electronic works, by using or distributing this work
-(or any other work associated in any way with the phrase "Project
-Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full
-Project Gutenberg-tm License available with this file or online at
-www.gutenberg.org/license.
-
-Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project
-Gutenberg-tm electronic works
-
-1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm
-electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to
-and accept all the terms of this license and intellectual property
-(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all
-the terms of this agreement, you must cease using and return or
-destroy all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your
-possession. If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a
-Project Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound
-by the terms of this agreement, you may obtain a refund from the
-person or entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph
-1.E.8.
-
-1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be
-used on or associated in any way with an electronic work by people who
-agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few
-things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works
-even without complying with the full terms of this agreement. See
-paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project
-Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this
-agreement and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm
-electronic works. See paragraph 1.E below.
-
-1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the
-Foundation" or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection
-of Project Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual
-works in the collection are in the public domain in the United
-States. If an individual work is unprotected by copyright law in the
-United States and you are located in the United States, we do not
-claim a right to prevent you from copying, distributing, performing,
-displaying or creating derivative works based on the work as long as
-all references to Project Gutenberg are removed. Of course, we hope
-that you will support the Project Gutenberg-tm mission of promoting
-free access to electronic works by freely sharing Project Gutenberg-tm
-works in compliance with the terms of this agreement for keeping the
-Project Gutenberg-tm name associated with the work. You can easily
-comply with the terms of this agreement by keeping this work in the
-same format with its attached full Project Gutenberg-tm License when
-you share it without charge with others.
-
-1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern
-what you can do with this work. Copyright laws in most countries are
-in a constant state of change. If you are outside the United States,
-check the laws of your country in addition to the terms of this
-agreement before downloading, copying, displaying, performing,
-distributing or creating derivative works based on this work or any
-other Project Gutenberg-tm work. The Foundation makes no
-representations concerning the copyright status of any work in any
-country outside the United States.
-
-1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg:
-
-1.E.1. The following sentence, with active links to, or other
-immediate access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear
-prominently whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work
-on which the phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the
-phrase "Project Gutenberg" is associated) is accessed, displayed,
-performed, viewed, copied or distributed:
-
- This eBook is for the use of anyone anywhere in the United States and
- most other parts of the world at no cost and with almost no
- restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or re-use it
- under the terms of the Project Gutenberg License included with this
- eBook or online at www.gutenberg.org. If you are not located in the
- United States, you'll have to check the laws of the country where you
- are located before using this ebook.
-
-1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is
-derived from texts not protected by U.S. copyright law (does not
-contain a notice indicating that it is posted with permission of the
-copyright holder), the work can be copied and distributed to anyone in
-the United States without paying any fees or charges. If you are
-redistributing or providing access to a work with the phrase "Project
-Gutenberg" associated with or appearing on the work, you must comply
-either with the requirements of paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 or
-obtain permission for the use of the work and the Project Gutenberg-tm
-trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or 1.E.9.
-
-1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted
-with the permission of the copyright holder, your use and distribution
-must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any
-additional terms imposed by the copyright holder. Additional terms
-will be linked to the Project Gutenberg-tm License for all works
-posted with the permission of the copyright holder found at the
-beginning of this work.
-
-1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm
-License terms from this work, or any files containing a part of this
-work or any other work associated with Project Gutenberg-tm.
-
-1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this
-electronic work, or any part of this electronic work, without
-prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with
-active links or immediate access to the full terms of the Project
-Gutenberg-tm License.
-
-1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary,
-compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including
-any word processing or hypertext form. However, if you provide access
-to or distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format
-other than "Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official
-version posted on the official Project Gutenberg-tm web site
-(www.gutenberg.org), you must, at no additional cost, fee or expense
-to the user, provide a copy, a means of exporting a copy, or a means
-of obtaining a copy upon request, of the work in its original "Plain
-Vanilla ASCII" or other form. Any alternate format must include the
-full Project Gutenberg-tm License as specified in paragraph 1.E.1.
-
-1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying,
-performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works
-unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9.
-
-1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing
-access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works
-provided that
-
-* You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from
- the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method
- you already use to calculate your applicable taxes. The fee is owed
- to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he has
- agreed to donate royalties under this paragraph to the Project
- Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments must be paid
- within 60 days following each date on which you prepare (or are
- legally required to prepare) your periodic tax returns. Royalty
- payments should be clearly marked as such and sent to the Project
- Gutenberg Literary Archive Foundation at the address specified in
- Section 4, "Information about donations to the Project Gutenberg
- Literary Archive Foundation."
-
-* You provide a full refund of any money paid by a user who notifies
- you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he
- does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm
- License. You must require such a user to return or destroy all
- copies of the works possessed in a physical medium and discontinue
- all use of and all access to other copies of Project Gutenberg-tm
- works.
-
-* You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of
- any money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the
- electronic work is discovered and reported to you within 90 days of
- receipt of the work.
-
-* You comply with all other terms of this agreement for free
- distribution of Project Gutenberg-tm works.
-
-1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project
-Gutenberg-tm electronic work or group of works on different terms than
-are set forth in this agreement, you must obtain permission in writing
-from both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and The
-Project Gutenberg Trademark LLC, the owner of the Project Gutenberg-tm
-trademark. Contact the Foundation as set forth in Section 3 below.
-
-1.F.
-
-1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable
-effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread
-works not protected by U.S. copyright law in creating the Project
-Gutenberg-tm collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm
-electronic works, and the medium on which they may be stored, may
-contain "Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate
-or corrupt data, transcription errors, a copyright or other
-intellectual property infringement, a defective or damaged disk or
-other medium, a computer virus, or computer codes that damage or
-cannot be read by your equipment.
-
-1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right
-of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project
-Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project
-Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project
-Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all
-liability to you for damages, costs and expenses, including legal
-fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT
-LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE
-PROVIDED IN PARAGRAPH 1.F.3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE
-TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE
-LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR
-INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH
-DAMAGE.
-
-1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a
-defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can
-receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a
-written explanation to the person you received the work from. If you
-received the work on a physical medium, you must return the medium
-with your written explanation. The person or entity that provided you
-with the defective work may elect to provide a replacement copy in
-lieu of a refund. If you received the work electronically, the person
-or entity providing it to you may choose to give you a second
-opportunity to receive the work electronically in lieu of a refund. If
-the second copy is also defective, you may demand a refund in writing
-without further opportunities to fix the problem.
-
-1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth
-in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS', WITH NO
-OTHER WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT
-LIMITED TO WARRANTIES OF MERCHANTABILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE.
-
-1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied
-warranties or the exclusion or limitation of certain types of
-damages. If any disclaimer or limitation set forth in this agreement
-violates the law of the state applicable to this agreement, the
-agreement shall be interpreted to make the maximum disclaimer or
-limitation permitted by the applicable state law. The invalidity or
-unenforceability of any provision of this agreement shall not void the
-remaining provisions.
-
-1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the
-trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone
-providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in
-accordance with this agreement, and any volunteers associated with the
-production, promotion and distribution of Project Gutenberg-tm
-electronic works, harmless from all liability, costs and expenses,
-including legal fees, that arise directly or indirectly from any of
-the following which you do or cause to occur: (a) distribution of this
-or any Project Gutenberg-tm work, (b) alteration, modification, or
-additions or deletions to any Project Gutenberg-tm work, and (c) any
-Defect you cause.
-
-Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm
-
-Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of
-electronic works in formats readable by the widest variety of
-computers including obsolete, old, middle-aged and new computers. It
-exists because of the efforts of hundreds of volunteers and donations
-from people in all walks of life.
-
-Volunteers and financial support to provide volunteers with the
-assistance they need are critical to reaching Project Gutenberg-tm's
-goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will
-remain freely available for generations to come. In 2001, the Project
-Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure
-and permanent future for Project Gutenberg-tm and future
-generations. To learn more about the Project Gutenberg Literary
-Archive Foundation and how your efforts and donations can help, see
-Sections 3 and 4 and the Foundation information page at
-www.gutenberg.org
-
-
-
-Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation
-
-The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit
-501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the
-state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal
-Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification
-number is 64-6221541. Contributions to the Project Gutenberg Literary
-Archive Foundation are tax deductible to the full extent permitted by
-U.S. federal laws and your state's laws.
-
-The Foundation's principal office is in Fairbanks, Alaska, with the
-mailing address: PO Box 750175, Fairbanks, AK 99775, but its
-volunteers and employees are scattered throughout numerous
-locations. Its business office is located at 809 North 1500 West, Salt
-Lake City, UT 84116, (801) 596-1887. Email contact links and up to
-date contact information can be found at the Foundation's web site and
-official page at www.gutenberg.org/contact
-
-For additional contact information:
-
- Dr. Gregory B. Newby
- Chief Executive and Director
- gbnewby@pglaf.org
-
-Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg
-Literary Archive Foundation
-
-Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide
-spread public support and donations to carry out its mission of
-increasing the number of public domain and licensed works that can be
-freely distributed in machine readable form accessible by the widest
-array of equipment including outdated equipment. Many small donations
-($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt
-status with the IRS.
-
-The Foundation is committed to complying with the laws regulating
-charities and charitable donations in all 50 states of the United
-States. Compliance requirements are not uniform and it takes a
-considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up
-with these requirements. We do not solicit donations in locations
-where we have not received written confirmation of compliance. To SEND
-DONATIONS or determine the status of compliance for any particular
-state visit www.gutenberg.org/donate
-
-While we cannot and do not solicit contributions from states where we
-have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition
-against accepting unsolicited donations from donors in such states who
-approach us with offers to donate.
-
-International donations are gratefully accepted, but we cannot make
-any statements concerning tax treatment of donations received from
-outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff.
-
-Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation
-methods and addresses. Donations are accepted in a number of other
-ways including checks, online payments and credit card donations. To
-donate, please visit: www.gutenberg.org/donate
-
-Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic works.
-
-Professor Michael S. Hart was the originator of the Project
-Gutenberg-tm concept of a library of electronic works that could be
-freely shared with anyone. For forty years, he produced and
-distributed Project Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of
-volunteer support.
-
-Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed
-editions, all of which are confirmed as not protected by copyright in
-the U.S. unless a copyright notice is included. Thus, we do not
-necessarily keep eBooks in compliance with any particular paper
-edition.
-
-Most people start at our Web site which has the main PG search
-facility: www.gutenberg.org
-
-This Web site includes information about Project Gutenberg-tm,
-including how to make donations to the Project Gutenberg Literary
-Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to
-subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.
-
diff --git a/old/51690-0.zip b/old/51690-0.zip
deleted file mode 100644
index 54998bd..0000000
--- a/old/51690-0.zip
+++ /dev/null
Binary files differ
diff --git a/old/51690-h.zip b/old/51690-h.zip
deleted file mode 100644
index 2c2c85f..0000000
--- a/old/51690-h.zip
+++ /dev/null
Binary files differ
diff --git a/old/51690-h/51690-h.htm b/old/51690-h/51690-h.htm
deleted file mode 100644
index 9034657..0000000
--- a/old/51690-h/51690-h.htm
+++ /dev/null
@@ -1,2929 +0,0 @@
-<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN"
- "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd">
-<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="eo" lang="eo">
- <head>
- <meta http-equiv="Content-Type" content="text/html;charset=utf-8" />
- <meta http-equiv="Content-Style-Type" content="text/css" />
- <title>Elektitaj fabloj de J. de la Fontaine</title>
- <link rel="coverpage" href="images/cover.jpg"/>
- <style type="text/css">
-body {
- margin-left: 10%;
- margin-right: 10%;}
-div#titlepage, div#dedication {text-align: center; line-height: 2.0; margin-bottom: 4em;}
-h1 {word-spacing: 1ex;}
-h2 {text-align: left; padding-left: 5%; margin-top: 4em; font-size: 160%;}
-h3 {text-align: left; font-size: 110%;}
-.header {margin-top: 4em; margin-bottom: 2em;}
-.proseheader {text-align: center;}
-p.near-sig {margin-left: 4em;}
-div.reklamo {margin-top: 4em;}
-p#klarigo {margin-top: 2em;}
-p#titolo {width: 14em; text-align: center; line-height: 1.5; font-size:
-160%; margin-top: 4em; margin-bottom: 3em; font-weight: bold;}
-td.sub {padding-left: 2em; padding-top: 1em; padding-bottom: 1em;}
-td.num {text-align: right;}
-.smcap {font-variant: small-caps;}
-a {text-decoration: none;}
-.footnotes {border: dashed 1px; margin-top: 2em;}
-.footnote {margin-left: 10%; margin-right: 10%; font-size: 0.9em;}
-.footnote .label {position: absolute; right: 84%; text-align: right;}
-.fnanchor {vertical-align: super; font-size: .8em; font-weight: normal;}
-.verse {position: relative; left: 2em; text-align: left;}
-.verse br {display: none;}
-.verse .stanza {margin: 1em 0em 1em 0em;}
-span.silaboj {position: absolute; left: 0em; width: 21em; text-align: right;}
-span.i0 {display: block; margin-left: 0em;}
-span.i1 {display: block; margin-left: 1em;}
-span.i2 {display: block; margin-left: 2em;}
-span.i4 {display: block; margin-left: 4em;}
-div.mem-lib {text-align: center; max-width: 30em;}
-hr {width: 50%;}
-th {padding-top: 1em;}
-.large {font-size: 140%;}
-.transnote {background-color: #E6E6FA;
- color: black;
- font-size:smaller;
- padding:0.5em;
- margin-top:4em;
- font-family:sans-serif, serif; }
- </style>
- </head>
-<body>
-
-
-<pre>
-
-The Project Gutenberg EBook of Elektitaj fabloj de J. de La Fontaine, by
-Jean de La Fontaine
-
-This eBook is for the use of anyone anywhere in the United States and most
-other parts of the world at no cost and with almost no restrictions
-whatsoever. You may copy it, give it away or re-use it under the terms of
-the Project Gutenberg License included with this eBook or online at
-www.gutenberg.org. If you are not located in the United States, you'll have
-to check the laws of the country where you are located before using this ebook.
-
-Title: Elektitaj fabloj de J. de La Fontaine
-
-Author: Jean de La Fontaine
-
-Translator: G. Vaillant
-
-Release Date: April 7, 2016 [EBook #51690]
-
-Language: Esperanto
-
-Character set encoding: UTF-8
-
-*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK ELEKTITAJ FABLOJ--J. DE LA FONTAINE ***
-
-
-
-
-Produced by Andrew Sly and the Online Distributed
-Proofreading Team at http://www.pgdp.net (This book was
-produced from scanned images of public domain material
-from the Google Books project.)
-
-
-
-
-
-
-</pre>
-
-
-
-<div id="titlepage">
-<h1>ELEKTITAJ FABLOJ<br />
-
-DE<br />
-
-J. DE LA FONTAINE</h1>
-
-<p>ESPERANTIGITAJ<br />
-
-DE<br />
-
-<b>G. VAILLANT</b></p>
-
-<p>Profesoro en la liceo de Angulemo.</p>
-
-
-<p>DUA ELDONO</p>
-
-
-<p lang="fr">PARIS<br />
-LIBRAIRIE HACHETTE ET C<sup>ie</sup><br />
-79, BOULEVARD SAINT-GERMAIN, 79</p>
-
-<p>1906</p>
-
-<p lang="fr">Tous droits r&#233;serv&#233;s.</p>
-</div>
-
-
-
-<div id="dedication">
-<p>AL<br />
-SINJORO L. DE BEAUFRONT</p>
-
-<p>UNUA FRANCA PROTAGONISTO DE ESPERANTO</p>
-
-<p>KAJ<br />
-AL SIA SINDONEMA KAJ SIMPATIA KOLEGO<br />
-CARLO BOURLET</p>
-
-
-<p>TIUN &#264;I VERKETON DANKE DEDI&#264;IS<br />
-
-<span class="smcap">G. Vaillant.</span></p>
-</div>
-
-<table summary="Tabelo de enhava&#309;oj">
-<tr><th colspan="3">TABELO DE LA ENHAVO</th></tr>
-<tr><td>&nbsp;</td><td class="smcap"><a href="#antau">Anta&#365;parolo</a></td><td class="num">v</td></tr>
-<tr><td>&nbsp;</td><td class="smcap"><a href="#ezopo">Vivo de Ezopo</a></td><td class="num">11</td></tr>
-<tr><td>&nbsp;</td><td class="smcap"><a href="#epigrafo">Al lia mo&#349;to la princa</a></td><td class="num">23</td></tr>
-
-
-<tr><td>&nbsp;</td><td class="sub">LIBRO UNUA</td><td>&nbsp;</td></tr>
-
-<tr><td class="num">I.</td><td><a href="#fab01">La cikado kaj la formiko</a></td><td class="num">24</td></tr>
-<tr><td class="num">II.</td><td><a href="#fab02">La korvo kaj la vulpo</a></td><td class="num">25</td></tr>
-<tr><td class="num">III.</td><td><a href="#fab03">La rano kaj la bovo</a></td><td class="num">25</td></tr>
-<tr><td class="num">IV.</td><td><a href="#fab04">La du muloj</a></td><td class="num">26</td></tr>
-<tr><td class="num">V.</td><td><a href="#fab05">La lupo kaj la hundo</a></td><td class="num">27</td></tr>
-<tr><td class="num">VI.</td><td><a href="#fab06">La bovino, la kaprino kaj la &#349;afino kuni&#285;itaj kun la leono</a></td><td class="num">28</td></tr>
-<tr><td class="num">VII.</td><td><a href="#fab07">La bissako</a></td><td class="num">29</td></tr>
-<tr><td class="num">VIII.</td><td><a href="#fab08">La hirundo kaj la birdetoj</a></td><td class="num">30</td></tr>
-<tr><td class="num">IX.</td><td><a href="#fab09">La urbrato kaj la kamprato</a></td><td class="num">32</td></tr>
-<tr><td class="num">X.</td><td><a href="#fab10">La lupo kaj la &#349;afido</a></td><td class="num">33</td></tr>
-<tr><td class="num">XI.</td><td><a href="#fab11">La &#349;telistoj kaj l&rsquo; azeno</a></td><td class="num">34</td></tr>
-<tr><td class="num">XII.</td><td><a href="#fab12">La Morto kaj la malfeli&#265;ulo</a></td><td class="num">35</td></tr>
-<tr><td class="num">XIII.</td><td><a href="#fab13">La Morto kaj la arbohakisto</a></td><td class="num">35</td></tr>
-<tr><td class="num">XIV.</td><td><a href="#fab14">La vulpo kaj la cikonio</a></td><td class="num">36</td></tr>
-<tr><td class="num">XV.</td><td><a href="#fab15">La knabo kaj la instruisto</a></td><td class="num">37</td></tr>
-<tr><td class="num">XVI.</td><td><a href="#fab16">La koko kaj la perlo</a></td><td class="num">38</td></tr>
-<tr><td class="num">XVII.</td><td><a href="#fab17">La burdoj kaj la mielmu&#349;oj</a></td><td class="num">39</td></tr>
-<tr><td class="num">XVIII.</td><td><a href="#fab18">La kverko kaj la kano</a></td><td class="num">40</td></tr>
-
-
-<tr><td>&nbsp;</td><td class="sub">LIBRO DUA</td><td>&nbsp;</td></tr>
-
-<tr><td class="num">I.</td><td><a href="#fab19">Kunsido de ratoj</a></td><td class="num">42</td></tr>
-<tr><td class="num">II.</td><td><a href="#fab20">La vulpo havanta proceson kontra&#365; la vulpo anta&#365; la simio</a></td><td class="num">43</td></tr>
-<tr><td class="num">III.</td><td><a href="#fab21">La du bovoviroj kaj la rano</a></td><td class="num">44</td></tr>
-<tr><td class="num">IV.</td><td><a href="#fab22">La hundino kaj &#349;ia kunulino</a></td><td class="num">44</td></tr>
-<tr><td class="num">V.</td><td><a href="#fab23">La leono kaj la mu&#349;eto</a></td><td class="num">45</td></tr>
-<tr><td class="num">VI.</td><td><a href="#fab24">L&rsquo; azeno &#349;ar&#285;ita de spongoj kaj l&rsquo; azeno &#349;ar&#285;ita de salo</a></td><td class="num">47</td></tr>
-<tr><td class="num">VII.</td><td><a href="#fab25">La leono kaj la rato</a></td><td class="num">48</td></tr>
-<tr><td class="num">VIII.</td><td><a href="#fab26">La kolombo kaj la formiko</a></td><td class="num">48</td></tr>
-<tr><td class="num">IX.</td><td><a href="#fab27">La leporo kaj la ranoj</a></td><td class="num">49</td></tr>
-<tr><td class="num">X.</td><td><a href="#fab28">La koko kaj la vulpo</a></td><td class="num">50</td></tr>
-<tr><td class="num">XI.</td><td><a href="#fab29">La korvo volanta imiti la aglon</a></td><td class="num">51</td></tr>
-<tr><td class="num">XII.</td><td><a href="#fab30">La pavo plendanta al Junono</a></td><td class="num">52</td></tr>
-<tr><td class="num">XIII.</td><td><a href="#fab31">La leono kaj la azeno &#265;asantaj</a></td><td class="num">53</td></tr>
-
-
-<tr><td>&nbsp;</td><td class="sub">LIBRO TRIA</td><td>&nbsp;</td></tr>
-
-<tr><td class="num">I.</td><td><a href="#fab32">La muelisto, lia filo kaj l&rsquo; azeno</a></td><td class="num">55</td></tr>
-<tr><td class="num">II.</td><td><a href="#fab33">La membroj kaj la stomako</a></td><td class="num">57</td></tr>
-<tr><td class="num">III.</td><td><a href="#fab34">La lupo fari&#285;inta pa&#349;tisto</a></td><td class="num">59</td></tr>
-<tr><td class="num">IV.</td><td><a href="#fab35">La ranoj petantaj re&#285;on</a></td><td class="num">60</td></tr>
-</table>
-
-
-<!-- pagho v -->
-<div class="header" id="antau">
-<h3 class="proseheader">ANTA&#364;PAROLO</h3>
-</div>
-
-<p>Jam multaj tradukoj de la &#265;efaj verkoj literaturaj, precipe
-<i>Hamleto</i> de Shakespeare, <i>Kaino</i> de Byron, <i>Iliado</i> de Homero,
-<i>La Gefratoj</i> de G&#246;the, <i>La Ne&#285;a Blovado</i> de Pu&#349;kin, <i>Unua
-Brandfaristo</i> de Tolsto&#239;, k. t. p., elpruvis en maniero nediskutebla,
-ke Esperanto tre ta&#365;gas por la literaturo. Tia rezultato estas
-gravega. &#284;i efektive plivastigos la kampon kaj la rolon de la nova
-lingvo internacia, kaj altiros pli grandan nombron da adeptoj el tiuj
-personoj, kiuj, ne estante komercistoj nek voja&#285;antoj, povas kredi,
-ke malofte ili havos okazon uzadi Esperanton.</p>
-
-<p>Ni do pensis, ke provante esperantigi <i>La Fablojn</i> de La Fontaine
-(<i>La Fonten</i>), ni helpos al la plivastigo de la Zamenhofa lingvo
-kaj povos allogi al nia afero kelke da niaj samlandanoj.</p>
-
-<p>Sed nun kiamaniere traduki tiujn &#265;i fablojn? Per prozo a&#365; per
-versoj rimitaj?</p>
-
-<p>Certe la prozo permesas al la tradukanto sekvi la tekston pli
-la&#365;vorte kaj forlasi nenian detalon; sed &#285;i estas peza, iafoje
-malgracia kaj la plej ofte malresponda al la fabla stilo rapida,
-kvaza&#365; flugila, kaj kies indo konsistas ne sole en la vortoj sed
-anka&#365; en la ritmeco.</p>
-
-<p>Per versoj rimitaj? Sed &#265;e tia okazo mil malfacila&#309;oj, preska&#365;
-nevenkeblaj, kontra&#365;staras anta&#365; la tradukanto. Oni sciu efektive,
-ke Esperanto kalkulas apena&#365; kvardek a&#365; kvindek vortfini&#285;ojn
-diferencajn, dum la franca lingvo posedas almena&#365; cent kvindek da
-tiuj. Plie en Esperanto la substantivoj preska&#365; solaj havas la
-fini&#285;ojn <i>o</i>, <i>on</i>, <i>oj</i>, <i>ojn</i>; la verboj&mdash;la fini&#285;ojn <i>as</i>,
-<i>is</i>, <i>os</i>, <i>us</i>, k. t. p. Sekve preska&#365;<!-- pagho vi --> &#265;iam ia substantivo
-devas rimi&#285;i kun alia substantivo; verbo&mdash;kun verbo; nominativo,
-akuzativo&mdash;kun nominativo, akuzativo; tempo de estanteco&mdash;kun tempo
-de estanteco, k. t. p. sed &#265;e la lingvo franca, la fini&#285;oj estas
-tiel multaj, ke ia vorto, kia ajn &#285;i estas, povas rimi&#285;i kun vorto
-el speco la plej diferenca. Fine en Esperanto la rimo ne estas bona
-&#265;e la vortoj multsilabaj, se &#285;i ne konsistas el du silaboj
-samsonaj. Voli do esperantigi versa&#309;on francan per versoj rimitaj,
-&#285;i estas penadi ludi sur instrumento dukorda pecon muzikan
-aran&#285;itan por violono kvarkorda.</p>
-
-<p>Sed feli&#265;e, se Esperanto ne povas batali kun la franca poezio pri la
-rimo, &#285;i reven&#285;e triumfas facile pri unu alia punkto. &#284;i efektive,
-dank&rsquo; al sia maniero de akcentado de silaboj, povas verki versojn
-ritmigitajn el ritmoj la plej diversaj. Oni povas diri, ke en tiu &#265;i
-rilato, &#285;ia liro posedas tiom da kordoj kiom la liroj greka kaj
-latina. &#284;i ja povas anka&#365; soni harmonie per versoj iambaj,
-tro&#293;eaj, daktilaj, amfibra&#293;aj, hekzametraj, pentametraj, k. t. p.</p>
-
-<p>Tia diverseco de metroj poeziaj al ni permesis traduki verse la
-fablojn Lafontenajn, ne devi&#285;ante elturmenti la tekston kaj
-deklini&#285;i malproksimen de la originalo. Dank&rsquo; al la fleksebleco de
-tiuj &#265;i metroj, ni penadis reprodukti, kiel eble plej multe, la
-mezuritan longecon, tio estas la saman nombron silaban de la versoj
-francaj.</p>
-
-<p>Ni aldonas tie &#265;i kelkajn mallongigitajn klarigojn pri la
-versofarado esperanta, por la legontoj de kiuj &#285;i ne estas sufi&#265;e
-konata.</p>
-
-<p id="klarigo">Versa&#309;o estas &#265;iu verko skribita la&#365; certa <i>ritmo</i>. Ritmo en la
-versoj estas harmonia kaj la&#365;takta alternado de silaboj akcentitaj
-kaj neakcentitaj<a href="#Footnote1" class="fnanchor">[1]</a> en tia maniero, ke de unu akcentita silabo &#285;is
-la alia en la elparolado pasas &#265;iam egala mezuro da tempo.</p>
-
-<p>Krom ritmo, versa&#309;o ordinare (kvankam ne &#265;iam) havas<!-- pagho vii --> ankora&#365;
-<i>rimojn</i>, t. e. egalsonan fini&#285;adon de la versoj<a href="#Footnote2" class="fnanchor">[2]</a>.</p>
-
-<p>Versa&#309;o povas havi rimojn (versoj rimitaj) a&#365; esti sen rimoj
-(versoj blankaj); sed <i>ritmon</i> &#285;i <i>nepre</i> devas havi, &#265;ar rimita
-parolo sen ritmo estas nur rima&#309;o, sed ne versa&#309;o.</p>
-
-<p>La kuni&#285;o de unu silabo akcentita kun unu a&#365; kelkaj silaboj
-neakcentitaj estas nomata <i>piedo</i>.</p>
-
-<p>La plej uzataj piedoj estas <i>tro&#293;eo</i><a href="#Footnote3" class="fnanchor">[3]</a> &#713;&nbsp;&#728;, <i>iambo</i> &#728;&nbsp;&#713;, <i>daktilo</i> &#713;&nbsp;&#728;&nbsp;&#728;, <i>amfibra&#293;o</i> &#728;&nbsp;&#713;&nbsp;&#728;,
-<i>anapesto</i> &#728;&nbsp;&#728;&nbsp;&#713;.</p>
-
-<p>Versa&#309;o povas esti skribita a&#365; per piedoj <i>unuspecaj</i> (ekzemple
-versa&#309;o iamba, kiu konsistas sole el iamboj, daktila, kiu konsistas
-el daktiloj, k. t. p.), a&#365; per piedoj <i>miksitaj</i>. (En la lasta okazo,
-en la piedoj malplisilabaj la silaboj estas elparolataj iom pli
-longe, por ke ilia mezurtempo estu egala al la mezurtempo de la
-piedoj plisilabaj).</p>
-
-
-<p class="smcap">Ekzemploj de versoj.</p>
-
-<p>1. Tro&#293;eo:</p>
-
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Su&#773;r la&#774; | ka&#773;mpo&#774;, | fo&#773;r de&#774; l&rsquo; |mo&#773;ndo&#774;,<br /></span>
-<span class="i0">A&#773;nta&#365;&#774; | no&#773;kto&#774; | de&#773; so&#774;|me&#773;ro&#774;,<br /></span>
-<span class="i0">A&#773;mi&#774;|ki&#773;no&#774; | e&#773;n la&#774; | ro&#773;ndo&#774;<br /></span>
-<span class="i0">Ka&#773;nta&#774;s | ka&#773;nto&#774;n | pri&#773; l&rsquo; e&#774;s|pe&#773;ro&#774;</span>
-</div>
-</div>
-
-<p class="near-sig">(Liro de Esperantistoj, pa&#285;o 10.)</p>
-
-<p>2. Iambo:</p>
-
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">E&#774;n ni&#773;g|ra&#774; no&#773;k|to&#774; tu&#773;|te&#774; so&#773;|le&#774;<br /></span>
-<span class="i0">Mi&#774; sta&#773;|ra&#774;s ga&#773;r|do&#774;n se&#773;n|pa&#774;ro|le&#774;;<br /></span>
-<span class="i0">E&#774;ra&#773;ra&#774;s fo&#773;r | la&#774; pe&#773;n|so&#774; mi&#773;|a&#774;<br /></span>
-<span class="i0">A&#774;l mi&#773;|a&#774; do&#773;|mo&#774; fa&#773;|mi&#774;li&#773;|a&#774;</span>
-</div>
-</div>
-
-<p class="near-sig">(Liro p. 20.)</p>
-
-<!-- pagho viii -->
-
-<p>3. Daktilo:</p>
-
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Sa&#773;rka&#774;s kna&#774;|bi&#773;no&#774; ka&#774;|na&#773;bo&#774;n<br /></span>
-<span class="i0">A&#773;pu&#774;d &#285;a&#774;r|de&#773;no&#774; si&#774;n|jo&#773;ra&#774;;<br /></span>
-<span class="i0">&#348;i&#773;n a&#774;la&#365;&#774;|de&#773;to&#774; de&#774;|ma&#773;nda&#774;s:<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Ki&#773;a&#774;l vi&#774; | ti&#773;o&#774;m do&#774;|lo&#773;ra&#774;?&raquo;</span>
-</div>
-</div>
-
-<p class="near-sig">(Liro p. 112.)</p>
-
-<p>4. Amfibra&#293;o:</p>
-
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">E&#774;n me&#773;zo&#774; | de&#774; no&#773;kto&#774;, | e&#774;n blu&#773;a&#774; | &#265;i&#774;e&#773;lo&#774;,<br /></span>
-<span class="i0">Tra&#774;flu&#773;gi&#774;s | ka&#774;j ka&#773;nti&#774;s | ple&#774;j be&#773;la&#774; | a&#774;n&#285;e&#773;lo&#774;.<br /></span>
-<span class="i0">Ka&#774;j nu&#773;bo&#774;j | ka&#774;j ste&#773;lo&#774;j | ka&#774;j lu&#773;n&rsquo; e&#774;n | i&#774;ra&#773;do&#774;<br /></span>
-<span class="i0">A&#774;te&#773;nti&#774;s | ku&#774;n &#285;o&#773;jo&#774; | je&#774; l&rsquo; sa&#773;nkta&#774; | ka&#774;nta&#773;do&#774;.</span>
-</div>
-</div>
-
-<p class="near-sig">(Liro p. 32.)</p>
-
-<p>5. Anapesto:</p>
-
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Mi&#774; ra&#774;ko&#773;n|ti&#774;s a&#774;l ma&#773;|ro&#774; se&#774;nbo&#773;r|da&#774;<br /></span>
-<span class="i0">Pri&#774; la&#774; gra&#773;n|da&#774;j tu&#774;rme&#773;n|to&#774;j e&#774;n ko&#773;|ro&#774;,<br /></span>
-<span class="i0">Ka&#774;j pe&#774;r bru&#773;|o&#774; ma&#774;lla&#365;&#773;|ta&#774; de&#774; l&rsquo; o&#773;n|do&#774;j<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i&#774; re&#774;spo&#773;n|di&#774;s a&#774;l mi&#773; | ku&#774;n fa&#774;vo&#773;|ro&#774;.</span>
-</div>
-</div>
-
-<p class="near-sig">(Liro p. 106.)</p>
-
-<p>6. Versoj mikspiedaj:</p>
-
-<p>&#264;ar la reciprokaj kombinoj de diversaj piedoj povas esti tre multaj,
-tial anka&#365; la specoj de versoj mikspiedaj estas multaj. Ni donos tie
-&#265;i nur kelkajn ekzemplojn:</p>
-
-<p><i>a</i>) Mikspiedaj versoj <i>tipaj</i>, en kiuj en la tuta versa&#309;o la
-kombinoj estas faritaj la&#365; severe difinita <i>ordo</i>, ekzemple:</p>
-
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Fo&#773;rte&#774; ni&#774; | sta&#773;ru&#774;|, fra&#773;to&#774;j a&#774;|ma&#773;ta&#774;j,<br /></span>
-<span class="i2">Po&#774;r ni&#773;a&#774; | sa&#773;nkta&#774; | a&#774;fe&#773;ro&#774;!<br /></span>
-<span class="i0">Ni&#773; ba&#774;ta&#774;|la&#773;du&#774; | ku&#773;ne&#774; te&#774;|na&#773;ta&#774;j<br /></span>
-<span class="i2">Pe&#774;r u&#773;nu&#774; | be&#773;la&#774; | e&#774;spe&#773;ro&#774;!</span>
-</div>
-</div>
-
-<p class="near-sig">(Liro p. 7.)</p>
-
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">E&#774;n ve&#774;spe&#773;r|o&#774; so&#774;me&#773;r|a&#774; || vo&#774;je&#774;vo&#773;|do&#774; ko&#774;le&#773;|ra&#774;<br /></span>
-<span class="i2">A&#774;l la&#774; he&#773;j|ma&#774; ka&#774;ste&#773;|lo&#774; ra&#774;pi&#773;|da&#773;s;<br /></span>
-<span class="i0">A&#774;l la&#774; li&#773;|to&#774; e&#774;dzi&#773;|na&#774; || ku&#774;n te&#774;ru&#773;|ro&#774; se&#774;nfi&#773;|na&#774;<br /></span>
-<span class="i2">Li&#774; a&#774;lve&#773;|na&#774;s,&mdash;ne&#774;ni&#773;|u&#774;n li&#774; vi&#773;|da&#774;s.</span>
-</div>
-</div>
-
-<p class="near-sig">(Liro p. 12.)</p>
-<!-- pagho ix -->
-
-<p><i>b</i>) Mikspiedaj versoj <i>sentipaj</i>. Ekzemple:</p>
-
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Gu&#773;to&#774; de&#774; | plu&#773;vo&#774; | e&#774;nfa&#773;li&#774;s | fo&#773;je&#774;<br /></span>
-<span class="i2">E&#774;n gra&#773;nda&#774;n | pro&#774;fu&#773;nda&#774;n | ma&#773;ro&#774;n.<br /></span>
-<span class="i0">Ho&#773;! &#285;i&#774; | fo&#773;rte&#774; | e&#774;kkri&#773;i&#774;s | ma&#774;lgo&#773;je&#774;,<br /></span>
-<span class="i2">Vi&#774;da&#773;nte&#774; | la&#774; va&#773;sta&#774;n | a&#774;kva&#773;ro&#774;n.</span>
-</div>
-</div>
-
-<p class="near-sig">(Liro p. 70.)</p>
-
-<p><b>La longeco</b> de versoj povas esti:</p>
-
-<p><i>a</i>) &#264;iam <i>egala</i>. Ekzemple:</p>
-
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Supre staras sur la mondo<br /></span>
-<span class="i0">La silenta kapeleto,<br /></span>
-<span class="i0">En la valo, &#265;e la fonto,<br /></span>
-<span class="i0">&#284;oje kantas pa&#349;tisteto.</span>
-</div>
-</div>
-
-<p class="near-sig">(Liro p. 22.)</p>
-
-<p>Tie &#265;i la tuta versa&#309;o konsistas el versoj 8-silabaj;</p>
-
-<p><i>b</i>) <i>Tipe malegala</i>, se versoj de unu longeco la&#365; severe
-difinita tipo alternas kun versoj de alia longeco. Ekzemple:</p>
-
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Tre&#774; &#265;a&#773;rme&#774; | &#285;i&#774; lu&#773;mi&#774;s, | la&#774; su&#773;no&#774; | ra&#774;va&#773;nta&#774;,<br /></span>
-<span class="i2">E&#774;n mi&#773;a&#774; | de&#774; vi&#773;vo&#774; | ma&#774;te&#773;no&#774;;<br /></span>
-<span class="i0">En brusto kura&#285;o kaj forto bolanta,<br /></span>
-<span class="i2">Espero kaj kredo en pleno.</span>
-</div>
-</div>
-
-<p class="near-sig">(Liro p. 23.)</p>
-
-<p>En tiu &#265;i versa&#309;o post &#265;iu verso 12-silaba iras verso 9-silaba.</p>
-
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Ho, mia kor&rsquo;, ne batu maltrankvile,<br /></span>
-<span class="i2">El mia brusto nun ne saltu for!<br /></span>
-<span class="i0">Jam teni min ne povas mi facile,<br /></span>
-<span class="i4">Ho, mia kor&rsquo;!</span>
-</div>
-</div>
-
-<p class="near-sig">(Liro p. 11.)</p>
-
-<p>En tiu &#265;i tuta versa&#309;o la versoj ripeti&#285;as &#285;is la fino egale en
-la sekvanta ordo: verso 11-silaba, v. 10-silaba, v. 11-silaba, v.
-4-silaba.</p><!-- pagho x -->
-
-<p><i>c</i>) <i>Sentipe malegala.</i> Ekzemple:</p>
-
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">I&#773;a&#774;m la&#774; | kve&#773;rko&#774; | di&#773;ri&#774;s a&#774;l | ka&#773;no&#774;: <span class="silaboj">(10 silaboj)</span><br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Vi&#774; ha&#773;va&#774;s | la&#774; ra&#773;jto&#774;n | ku&#774;lpi&#773;gi&#774; | na&#774;tu&#773;ro&#774;n:<span class="silaboj">(12 silaboj)</span><br /></span>
-<span class="i2">Bi&#774;rde&#773;to&#774; | po&#773;r vi&#774; | &#349;a&#773;r&#285;&rsquo; e&#774;sta&#774;s | pe&#773;za&#774;;<span class="silaboj">(10 silaboj)</span><br /></span>
-<span class="i4">Ve&#774;nte&#773;to&#774;, | se&#773; e&#774;kblo&#774;|va&#773;nte&#774;<span class="silaboj">(8 silaboj)</span><br /></span>
-<span class="i0">&#284;i&#774; nu&#773;r e&#774;k|su&#774;lki&#773;ga&#774;s | la&#774; su&#773;pro&#774;n | de&#774; l&rsquo; a&#773;kvo&#774;,<span class="silaboj">(12 silaboj)</span><br /></span>
-<span class="i4">La&#774; vi&#773;a&#774;n | ka&#773;po&#774;n | fle&#774;ksi&#773;ga&#774;s.<span class="silaboj">(8 silaboj)</span></span>
-</div>
-</div>
-
-<p class="near-sig">(<i>Fabloj de La Fontaine, p. 40</i>)</p>
-
-
-<p>Angulemo, la 26<sup>an</sup> de A&#365;gusto 1903.</p>
-
-<div class="footnotes">
-<div class="footnote" id="Footnote1">
-<p><span class="label">[1]</span> En aliaj lingvoj oni distingas silabojn <i>longajn</i> kaj <i>mallongajn</i>.</p></div>
-<div class="footnote" id="Footnote2">
-<p><span class="label">[2]</span> La egalsoneco devas nepre komenci&#285;i de la <i>lasta akcentita vokalo</i>.
-Tiel ekzemple la vorto <i>kor&rsquo;</i> povas rimi&#285;i kun <i>for</i>, <i>komenco</i> povas rimi&#285;i
-kun <i>potenco</i>, sed oni ne povas rimi ekzemple <i>veturi</i> kun <i>fari</i>, kvankam
-amba&#365; fini&#285;as per <i>i</i> kaj e&#265; per <i>ri</i>.</p></div>
-<div class="footnote" id="Footnote3">
-<p><span class="label">[3]</span> Per &#713; ni signifas silabon akcentitan kaj per &#728; silabon neakcentitan.
-En aliaj lingvoj tiuj &#265;i signoj montras silabojn longajn kaj mallongajn.</p></div>
-</div>
-<!-- pagho 11 -->
-
-
-
-<div class="header" id="ezopo">
-<h3 class="proseheader">VIVO DE EZOPO FRIGILANDANO<a href="#Footnote4" class="fnanchor">[4]</a></h3>
-</div>
-
-<p>... Ezopo estis Frigilandano, el urbeto nomata Armorium. Li naski&#285;is
-&#265;irka&#365; la kvindeksepa olimpiado, ducent jarojn proksimume post la
-fondo de Romo. Oni ne povas diri &#265;u li estis prava danki al la
-naturo, a&#365; &#285;in kulpigi; &#265;ar, donante al li tre belan spriton, &#285;i
-lin naskis malbelforma kun viza&#285;o malpla&#265;a, apena&#365; havanta homan
-figuron, kaj &#285;i e&#265; al li rifuzis la uzadon de la parolo. Kun tiaj
-malbona&#309;oj, e&#265; se li ne estis pro sia naski&#285;o difinita por esti
-sklavo, li ne povis ne fari&#285;i tia. Cetere lia animo &#265;iam sin
-montris libera kaj sendependa de la sorto.</p>
-
-<p>Lia unua mastro lin sendis al la kampoj por plugi la teron, &#265;u tial
-ke li ju&#285;is lin malkapabla je ia alia laboro, &#265;u por formovi for si
-objekton tiel mal&#265;arman. Tiam okazis, ke al &#265;i tiu mastro, kiam li
-iris viziti sian kampodomon, kampanaro donis figojn. Li ilin trovis
-belaj kaj ilin tre zorge apartigis, ordonante al sia servanto, nomata
-Agatopus, alporti ilin al li &#265;e la foriro de la bano. La hazardo
-volis, ke Ezopo havis aferon en la lo&#285;ejo. Tuj kiam li estis
-enirinta, Agatopus uzis la okazon kaj man&#285;is la figojn kune kun
-kelke da siaj kamaradoj, kaj je tiu &#265;i fripona&#309;o li kulpigis
-Ezopon, ne kredante, ke &#265;i tiu povos sin senkulpigi, tiel li
-balbutadis kaj &#349;ajnis idiota. La punoj kiujn uzadis la antikvuloj
-kontra&#365; siaj sklavoj estis kruelegaj, kaj tia kulpo tre puninda. La
-malfeli&#265;a Ezopo sin &#309;etis al la piedoj de sia mastro, kaj,
-parolante per<!-- pagho 12 --> gestoj kiel eble plej klare li povis, li komprenigis,
-ke li kiel favoron petas nur, ke la puno por momento prokrasti&#285;u.
-&#264;i tiun favoron ricevinte, li iris ser&#265;i akvon varmetan, &#285;in
-trinkis anta&#365; sia sinjoro, metis siajn fingrojn en la bu&#349;on kaj,
-sin vomiginte, nur &#265;i tiun akvon el&#309;etis. Kiam li estis
-senkulpiginta sin tiamaniere, li konsilis, ke oni devigu la aliajn
-fari tiel. &#264;iuj miris, &#265;ar ne estis kredeble, ke Ezopo povas
-elpensi tian rimedon. Agatopus kaj liaj kamaradoj ne &#349;ajnis
-surprizitaj. Ili, kiel la Frigilandano, trinkis akvon kaj metis la
-fingrojn en la bu&#349;on, sed evitis singardeme enigi ilin tro
-profunden. La akvo tamen efikis kaj videbligis la figojn ankora&#365;
-tute krudajn kaj tute ru&#285;ajn. Per tia rimedo Ezopo sin savis, kaj
-liaj kulpigintoj estis duoble punitaj pro sia man&#285;egemo kaj pro sia
-malboneco. La tagon morga&#365;an, kiam la mastro estis foririnta,
-kelkaj voja&#285;antoj erari&#285;intaj&mdash;iuj diras, ke ili estis pastroj de
-Diano&mdash;petegis, en nomo de Ze&#365;so gastama, Ezopon, kiu faris sian
-kutiman laboron, montri al ili la vojon por iri al la urbo. Ezopo
-unue devigis ilin ripozi sub la ombro; poste prezentinte al ili
-man&#285;eton, li volis esti ilia gvidanto kaj lasis ilin nur kiam li
-estis metinta ilin sur la bonan vojon. Apena&#365; Ezopo estis forlasinta
-ilin, kiam pro la varmo kaj la laci&#285;o li ekdormis. Dum sia dormo, li
-son&#285;is, ke la Fortuno, starante anta&#365; li, lian langon malligas kaj
-per tia rimedo al li donacas &#265;i tiun arton, kies rajte li estas
-nomata elpensinto. Pro tia aventuro &#285;ojigite, li subite veki&#285;is:
-&laquo;Kio &#285;i estas? li diris veki&#285;ante; mia vo&#265;o liberi&#285;is; mi
-elparolas facile <i>rastilon</i>, <i>plugilon</i> kaj kion ajn mi volas.&raquo;
-El tiu &#265;i mirinda&#309;o okazis, ke li estis a&#265;etita de alia mastro.
-Efektive, &#265;ar ia servisto, nomata Zenas, kiu havis la oficon de
-registristo kaj de observisto de la sklavoj, estis batinta unu el
-ili troege pro kulpo kiu ne estis puninda tiel, Ezopo ne povis ne
-ripro&#265;i lin, kaj al li minacis, ke liaj malbonaj agoj fari&#285;os
-sciataj. Zenas, por deturni la dan&#285;eron kaj ven&#285;i al Ezopo, iris
-diri al la mastro, ke ia mireginda&#309;o okazis en la domo: la
-Frigilandano retrovis,<!-- pagho 13 --> la parolon, sed la malbonulo &#285;in uzadas nur
-por blasfemi kaj por malbone paroli pri sia sinjoro. La mastro &#285;in
-kredis kaj e&#265; plie faris, &#265;ar li al Zenas donis Ezopon, kun
-libereco agi kun li la&#365; sia volo. Ia komercisto iris viziti Zenason
-revenintan al la kampoj kaj demandis &#265;u por mono li volas provizi
-lin je porta besto. &laquo;Ne, diris Zenas, mi ne havas rajton fari tion;
-sed se vi volas, al vi mi vendos unu el niaj sklavoj.&raquo; &#264;e tiuj &#265;i
-vortoj, li venigis Ezopon: &laquo;&#264;u, diris la a&#265;etanto, vi volas min
-moki, proponante al mi a&#265;eti tiun &#265;i personon? Li &#349;ajnas
-felsako.&raquo; Tuj kiam la a&#265;etanto estis tiel parolinta, li foriris
-duone murmurante, duone ridante pri tiu &#265;i bela objekto. Ezopo lin
-revokis kaj diris: &laquo;Min a&#265;etu sentime; mi ne estos senutila al vi.
-Se vi havas infanojn kriemajn kaj malbonemajn, mia vido ilin
-silentigos: oni minacos min al ili kiel beston.&raquo; Tiu &#265;i moka&#309;o
-pla&#265;is al la a&#265;etanto. Li do a&#265;etis nian Frigilandanon por tri
-oboloj, kaj ridante li diris: &laquo;Dioj estu la&#365;dataj! En vero mi ne
-faris grandan akiron, sed ne elpezis grandan monon.&raquo;</p>
-
-<p>Inter aliaj komerca&#309;oj, &#265;i tiu komercisto vendadis sklavojn, kaj
-pro tio okazis, ke irante Efezon por ilin ekvendi, li disdonis
-al ili, la&#365; ilia ofico kaj iliaj fortoj, kion ili devis portadi
-por la bezonoj de la voja&#285;o. Ezopo petis, ke oni atentu lian
-malgrandkreskon; cetere li estas novaveninto kaj oni devas agi
-dol&#265;e kun li. &laquo;Vi nenion portos, se vi volas&raquo;, al li diris liaj
-kamaradoj. Ezopo, por montri sian kura&#285;on, volis porti &#349;ar&#285;on kiel
-la aliaj. Oni do lasis lin elekti; li prenis la pankorbon; &#285;i
-estis la &#349;ar&#285;o la plej peza. &#264;iuj pensis, ke li &#285;in prenis pro
-malspriteco; sed tuj &#265;e la tagman&#285;o la pankorbo estis malplenigita
-kaj tiom malplii&#285;is la &#349;ar&#285;o de l&rsquo; Frigilandano. La samo okazis
-la vesperon kaj la morga&#365;an tagon, tiel bone ke post du tagoj li
-mar&#349;is sen&#349;ar&#285;e. Oni admiris la sa&#285;on kaj la kalkulon de tia persono.</p>
-
-<p>Siaflanke la komercisto elvendis &#265;iujn siajn sklavojn, esceptinte
-gramatikiston, kantiston kaj Ezopon, kiujn li alkondukis Samoson por
-vendi. Anta&#365; ol ilin konduki sur<!-- pagho 14 --> la vendoplacon, li vestigis la du
-unuajn kiel eble plej dece, por doni al la komerca&#309;o, la&#365; la kutimo
-de &#265;iu vendisto, la plej belan &#349;ajnon. Kontra&#365;e Ezopo vesti&#285;is je
-sako kaj meti&#285;is inter siaj du kunuloj por doni al ili pli multe da
-brilo. Multaj a&#265;etantoj sin prezentis, inter aliaj filozofo nomata
-Ksantus. Li demandis la gramatikiston kaj la kantiston kion ili
-scias fari. &laquo;&#264;ion&raquo;, ili respondis. &#284;i ridigis la Frigilandanon, oni
-povas imagi en kia maniero. Planudo<a href="#Footnote5" class="fnanchor">[5]</a> rakontas, ke la vidantoj
-preska&#365; forkuris, tiel malbele li grimacis. La vendisto postulis por
-sia kantisto mil obolojn, por sia gramatikisto tri mil, kaj promesis,
-se oni a&#265;etis unu el ili, aldoni Ezopon senpage. La tro granda prezo
-de la gramatikisto kaj de la kantisto maldecidigis Ksantuson, sed
-por ke li ne revenu al hejmo nenion a&#265;etinte, liaj lernantoj al li
-konsilis a&#265;eti &#265;i tiun duonhometon, kiu estis ridinta en maniero
-tiel &#265;arma: lin oni faros timigilo; li amuzos la vidantojn per sia
-mieno. Ksantus lasis sin konvinki kaj a&#265;etis Ezopon por sesdek
-oboloj. Anta&#365; ol lin a&#265;eti, li demandis lin por kio li ta&#365;gos,
-kiel li estis demandinta liajn kamaradojn. &laquo;Por nenio, respondis
-Ezopo, &#265;ar la du aliaj detenis &#265;ion por si mem.&raquo; La komizoj de la
-limdepagejo liberigis Ksantuson de la limimpostoj kaj donis kvitancon
-senpage.</p>
-
-<p>... Ian tagon de provizvendo, Ksantus, kiu intencis regali siajn
-amikojn, ordonis al Ezopo a&#265;eti tion, kio estos la plej bona, kaj
-nenion alian. &laquo;Mi vin instruos, diris en si mem la Frigilandano,
-precizigi kion vi deziras, ne konfidante al la decido de sklavo.&raquo; Li
-do a&#265;etis nur langojn, kiujn li preparigis kun sa&#365;coj &#265;iuspecaj:
-la unua man&#285;a&#309;o, la dua, la tria, &#265;iuj konsistis el langoj. La
-invititoj la&#365;dis unue la elekton de tia man&#285;a&#309;o; sed fine &#285;i
-tedis al ili. &laquo;&#264;u mi ne ordonis al vi, diris Ksantus, a&#265;eti tion,
-kio estos la plej bona?&mdash;Nu! kio estas pli bona ol la lango? rediris
-Ezopo. &#284;i estas la ligilo de la vivo societa, la &#349;losilo de la
-sciencoj, la organo de la vero<!-- pagho 15 --> kaj de la prudento: dank&rsquo; al &#285;i oni
-konstruas kaj malsova&#285;igas la urbojn; oni instruas, oni konvinkas,
-oni regas &#265;e la kolekti&#285;oj, oni plenumas la &#265;efan el la devoj, kiu
-estas la&#365;di la diojn.&mdash;Nu! diris Ksantus, kiu intencis lin konfuzi,
-a&#265;etu morga&#365; tion, kio estas plej malbona: tiuj samaj invititoj
-venos al mi, kaj mi volas alie regali ilin.&raquo;</p>
-
-<p>La morga&#365;an tagon, Ezopo ankora&#365; aran&#285;igis nur langojn, dirante,
-ke la lango estas la plej malbona objekto, kiu ekzistas en la mondo.
-&#284;i estas la patrino de &#265;iuj disputoj, la nutristino de la procesoj,
-la ka&#365;zo de la malpacoj kaj de la militoj. &#284;i ja estas la organo de
-la vero, sed same &#285;i estas la organo de la eraro, kaj, kio estas pli
-malbona, de la kalumnio. Dank&rsquo; al &#285;i oni detruas la urbojn, oni
-instigas la homojn al malbonaj aferoj. &#284;i vere la&#365;das la diojn, sed
-anka&#365; &#285;i blasfemas ilian potencon. Iu el la &#265;eestantoj diris al
-Ksantus, ke vere tiu &#265;i servisto estas tre utila al li; &#265;ar li
-scias kiel eble plej bone ekzercadi la paciencon de filozofo.</p>
-
-<p>... Cetere, ne sole kun sia mastro, sed anka&#365; kun aliaj, Ezopo
-trovis okazon ridi kaj diri sprita&#309;ojn. Ksantus estis sendita lin en
-ian lokon; sur vojo li renkontis magistratanon, kiu lin demandis,
-kien li iras. &#264;u pro distreco, &#265;u pro alia ka&#365;zo, li respondis, ke
-li ne scias. La magistratano, taksante tian respondon malestimema kaj
-nerespekta, kondukigis lin al la malliberejo. &laquo;&#264;u vi ne vidas, li
-diris al la kondukantoj, ke mi bone respondis? &#264;u mi sciis, ke oni
-alkondukos min tien, kien mi iras?&raquo; La magistratano lin lasis
-foriri, kaj pensis, ke Ksantus estas feli&#265;a havante sklavon tiel
-plenspritan.</p>
-
-<p>Ksantus siaflanke per tio vidis, kiel profite estas por li ne
-liberigi Ezopon kaj kiom da honoro donas al li la posedo de tia
-sklavo. Ian tagon, kiam li drinkadis kune kun siaj lernantoj, Ezopo,
-kiu servis ilin, vidis, ke la vinvaporoj jam plivarmigas la cerbojn
-de la instruatoj kaj anka&#365; de la profesoro. &laquo;La drinkado, li diris,
-havas tri gradojn: unue la volupton, due la ebriecon, trie la
-furiozon.&raquo; Oni<!-- pagho 16 --> mokis lian diron, kaj oni da&#365;rigis malplenigi la
-vinpotojn. Ksantus tiom eltrinkis, ke li perdis la prudenton kaj
-fanfaronis, ke li eltrinkos la maron. &#284;i ridigis la &#265;eestantojn.
-Ksantus ree certigis tion, kion li estis dirinta, kaj vetis je sia
-domo, ke li eltrinkos la tutan maron, kaj kiel garantion pro la veto
-li donis la ringon, kiun li havis sur la fingro.</p>
-
-<p>La tagon sekvantan, kiam la vaporoj vinaj estis forigitaj, Ksantus
-treege miris ne plu trovante sian ringon, kiun li multe &#349;atis. Ezopo
-al li diris, ke &#285;i estas perdita kaj anka&#365; la domo, dank&rsquo; al la
-veto, kiun li estis farinta. La filozofo tre maltrankvili&#285;is; li
-petegis Ezopon trovi rimedon, por eltiri lin el embaraso. Ezopo
-elpensis la jenan:</p>
-
-<p>Kiam alvenis la tago difinita por la plenumo de la veto, la tuta
-popolo de Samos alkuris al la bordo de la maro por apudesti
-al la honto de la filozofo. Tiu el liaj lernantoj, kiu estis
-kontra&#365;vetinta, jam triumfis. Ksantus diris al la kolekti&#285;o:
-&laquo;Sinjoroj, mi vetis vere, ke mi eltrinkos la tutan maron, sed ne la
-riveregojn kiuj eniras en &#285;in; sekve tiu, kiu kontra&#365;vetis, deturnu
-ilian kuradon kaj mi faros tion, kion mi fanfaronis fari.&raquo; &#264;iuj
-miris la rimedon kiun Ksantus trovis por foriri honore el tiel
-malbona afero. La lernanto konfesis, ke li estas venkita, kaj petis
-sian instruiston al li pardoni. Ksantuson oni rekondukis al lia domo
-kun apla&#365;doj.</p>
-
-<p>Kiel rekompencon Ezopo de li petis la liberecon. Ksantus rifuzis &#285;in
-al li kaj diris, ke la tempo por lin liberigi ne venis ankora&#365;; se
-tamen la dioj ordonos, li konsentos je tio; sed li, Ezopo, devas
-atenti la unuan anta&#365;signon, kiun li rimarkos &#265;e la foriro de la
-lo&#285;ejo; se li estos feli&#265;a, se ekzemple du kornikoj anta&#365; liaj
-okuloj sin prezentos, li havos liberecon; se li vidos nur unu, li
-restos sklavo. Ezopo tuj foriris. Lia mastro lo&#285;is izole kaj
-kredeble &#265;e loko kovrita de grandaj arboj. Apena&#365; foririnte, nia
-Frigilandano ekvidis du kornikojn, kiuj flugis sur la plej altan
-arbon. Li iris raporti pri tio &#265;i al sia mastro, kiu volis vidi mem,
-&#265;u li diras la veron.<!-- pagho 17 --> Anta&#365; ol Ksantus alvenis, unu el la kornikoj
-forflugis. &laquo;&#264;u &#265;iam vi trompos min? diris la mastro al Ezopo; oni
-lin vergu&raquo;. Dum la frapado, oni venis inviti Ksantuson al ia
-festeno; li promesis alesti. &laquo;Ho ve! ekkriis Ezopo, la anta&#365;signoj
-estas tre mensogemaj! Mi, kiu vidis du kornikojn, estas vergata;
-mia mastro, kiu vidis nur unu, estas invitata al edzi&#285;a festeno&raquo;.
-Tiu &#265;i sprita&#309;o tiel pla&#265;is al Ksantus, ke li ordonis &#265;esi vergi
-Ezopon; sed la liberecon li ne povis decidi&#285;i al li doni, kvankam li
-promesadis &#265;e diversaj okazoj.</p>
-
-<p>... Post kelke da tempo, Krezus, re&#285;o de Lidilando, anoncigis al la
-Samoslandanoj, ke ili devas fari&#285;i liaj depagantoj; alie li submetos
-ilin per la armiloj. La plimulto opiniis, ke oni devas obei lin.
-Ezopo al ili diris, ke la Fortuno prezentas du vojojn al la homoj:
-unu de libereco, malglata kaj dorna en la komenco, sed poste tre
-agrabla; la alia de sklaveco, kies komencoj estas pli facilaj
-sed da&#365;rigo netolerebla. Per tio li sufi&#265;e klare konsilis al la
-Samoslandanoj defendi sian sendependecon. Ili resendis la ambasadoron
-de Krezus, ne kontentiginte lian peton.</p>
-
-<p>Krezus sin preparis ataki ilin. La ambasadoro al li diris, ke dum &#265;i
-tiuj havos kun si Ezopon, li ne facile submetos ilin, pro la konfido,
-kiun ili havas je la sa&#285;o de tiu persono. Krezus al ili alsendis
-postuli lin, kun promeso lasi al ili la liberecon, se ili liveros
-lin al li. La &#265;efuloj de la urbo taksis &#265;i tiujn kondi&#265;ojn tre
-akcepteblaj kaj ne kredis, ke ilia trankvileco kostos tro kare, se
-ili a&#265;etos &#285;in liverante Ezopon. La Frigilandano &#349;an&#285;igis ilian
-intencon, rakontante, ke la &#349;afinoj, farinte pactrakta&#309;on kun la
-lupoj, donis al ili siajn hundojn kiel garantiulojn. Kiam ili ne
-havis plu defendantojn, la lupoj ilin sufokis kun pli malgranda
-peno ol anta&#365;e. &#264;i tiu apologo efikis kaj la Samoslandanoj prenis
-decidon tute kontra&#365;an je tiu, kiun ili estis prenintaj. Ezopo tamen
-volis iri al Krezus, kaj diris, ke li estos pli utila al ili, se li
-&#265;eestos &#265;e la re&#285;o, ol se li restos en Samos.</p><!-- pagho 18 -->
-
-<p>Kiam Krezus vidis lin, li miris, ke persono tiel malforta estis
-tiel malhelpinta al li. &laquo;Kio do! jen estas tiu, dank&rsquo; al kiu oni
-kontra&#365;staras miajn vola&#309;ojn!&raquo; ekkriis li. Ezopo sin &#309;etis al
-liaj piedoj: &laquo;Homo ia, li diris, kaptadis akridojn; cikado trovi&#285;is
-sub lia mano. Li estis jam mortigonta &#285;in kune kun la akridoj:
-&laquo;Kion mi faris al vi? &#285;i diris al &#265;i tiu homo: mi ne mordetas
-viajn grenojn; mi ne ka&#365;zas ian doma&#285;on al vi; &#265;e mi vi trovos nur
-la vo&#265;on, kiun mi uzas tre senkulpe.&raquo; Granda re&#285;o, mi estas simila
-al &#265;i tiu cikado: nur la vo&#265;on mi havas kaj &#285;in mi ne uzis por
-ofendi vin.&raquo; Krezus, tu&#349;ite de admiro kaj de kompato, ne sole lin
-pardonis, sed, pro sia &#349;ato al Ezopo, li ne maltrankviligis la
-Samoslandanojn.</p>
-
-<p>En la tiama tempo, la Frigilandano verkis siajn fablojn, kiujn li
-lasis al la re&#285;o de Lidilando, kaj li estis sendita de li al la
-Samoslandanoj, kiuj al li donis grandajn honorojn. Al li venis anka&#365;
-la deziro voja&#285;i kaj iri tra la mondo, interparolante pri diversaj
-aferoj kun tiuj, kiujn oni nomis filozofoj. En fino li akiris grandan
-influon &#265;e Licerus, re&#285;o de Babilono. La tiamaj re&#285;oj alsendadis
-unuj al la aliaj problemojn por solvi pri &#265;iuspecaj objektoj, kun
-kondi&#265;o doni tributon a&#365; depagon, la&#365; tio se oni respondis bone
-a&#365; malbone al la demandoj proponitaj. &#264;e tiuj okazoj, Licerus,
-dank&rsquo; al la helpo de Ezopo, &#265;iam venkadis, kaj fari&#285;is glora inter
-la aliaj, tiel per solvado, tiel per proponado de problemoj.</p>
-
-<p>En tiu tempo, nia Frigilandano edzi&#285;is, kaj, &#265;ar li ne havis ian
-naskiton, li filigis junulon el nobla naski&#285;o, nomatan Enus, kiu lin
-pagis per maldankeco. &#284;in scii&#285;inte, Ezopo lin forpelis.</p>
-
-<p>&#264;i tiu, por sin ven&#285;i, falsis leterojn per kiuj &#349;ajnis, ke Ezopo
-interkomuni&#285;is kun la re&#285;oj konkurantoj de Licerus. Tiu &#265;i,
-konvinkita per la sigelo kaj la subskribo de &#265;i tiuj leteroj,
-ordonis al unu el siaj oficiroj, nomata Hermipus, mortigi la perfidan
-Ezopon, sen ser&#265;ado de pli grandaj pruvoj. Tiu &#265;i Hermipus, estante
-amiko de la Frigilandano, al li savis la vivon, kaj, nesciate de
-&#265;iuj,<!-- pagho 19 --> lin nutris longe en tombo, &#285;is Nektenabo, re&#285;o de Egiptlando,
-konvinkite, ke Ezopo mortis, kredis, ke li povos fari Licerus&rsquo;on
-sia depaganto. Li kura&#285;is lin elvoki al vetbatalo, dirante, ke tiu
-&#265;i ne povos alsendi ar&#293;itekturistojn kapablajn konstrui turon
-en la aero, kaj samtempe homon ian pretan respondi al demandoj
-&#265;iuspecaj. Licerus leginte la leterojn, ilin konigis al la plej
-lertaj de sia regno, sed &#265;iuj staris senrespondaj; tial la re&#285;o
-beda&#365;ris Ezopon. Tiam Hermipus al li diris, ke tiu &#265;i ne estas
-mortinta, kaj lin venigis. La Frigilandano estis tre bone akceptita,
-sin senkulpigis kaj pardonis al Enus. Pri la letero de la re&#285;o de
-Egiptujo li nur ridis kaj sciigis, ke li alsendos en printempo
-la ar&#293;itekturistojn kaj la respondonton al &#265;iuspecaj demandoj.
-Licerus redonis al Ezopo &#265;iujn liajn bienojn kaj al li liverigis
-Enus&rsquo;on por fari kun li kion li volos. Ezopo lin akceptis kiel
-sian naskiton, kaj, anstata&#365; lin puni, al li rekomendis honori la
-diojn kaj la princon; fari&#285;i terura por la malamikoj; bone agi
-kun sia edzino, tamen ne malkovrante al &#349;i siajn sekretojn; paroli
-malmulte kaj forpeli la babilemajn; ne senkura&#285;i&#285;i pro malfeli&#265;o;
-pripensi pri la estonteco, &#265;ar pli bone estas ri&#265;igi la malamikojn
-per sia morto, ol &#285;eni la amikojn dum sia vivo; precipe ne envii la
-feli&#265;on nek la virtojn de aliaj, &#265;ar per tio oni malutilas al si
-mem. Enus, tu&#349;ite de tiaj admonoj kaj de la boneco de Ezopo, kvaza&#365;
-ia sago estus eni&#285;inta en lian koron, mortis post malmulte da tempo.</p>
-
-<p>Rilate al la vetbatalo de Nektenabo, Ezopo elektis aglidojn
-kiujn&mdash;&#285;i estas malmulte kredebla&mdash;li instruis porti aparte en la
-aeron korbon, en kiu ku&#349;is juna infano. En la printempo sekvanta,
-li foriris Egiptujon kun tiuj &#265;i prepara&#309;oj, alportante grandan
-admiron kaj sciemon pro sia intenco al la popoloj, &#265;e kiuj li
-trapasis. Nektenabo, kiu estis alsendita la enigmon, nur tial ke li
-kredis al la morto de Ezopo, treege surprizi&#285;is de lia alveno. &#284;in
-li ne atendis, kaj ja li neniam estus elvokinta Licerus&rsquo;on al tia
-vetbatalo, se li estus kredinta, ke vivas<!-- pagho 20 --> Ezopo. Li demandis, &#265;u la
-Frigilandano alkondukis la ar&#293;itekturistojn kaj la respondonton.
-Ezopo diris, ke la respondonto estas li mem kaj ke li vidigos la
-ar&#293;itekturistojn, kiam li estos sur la loko. Oni eliris en la
-kamparon, kie la agloj levis aeren la korbojn kun la junaj infanoj
-ekkriantaj, ke oni donu al ili morteron, &#349;tonojn kaj lignon. &laquo;Vi
-vidas, diris Ezopo al Nektenabo, mi trovis la laboristojn, vi al
-ili liveru materialojn.&raquo; Nektenabo konfesis, ke Licerus estas la
-venkinto. Li tamen proponis al Ezopo la jenon: &laquo;Mi havas &#265;evalinojn
-en Egiptujo, kiuj a&#365;das la blekon de la &#265;evaloj estantaj apud
-Babilono. Kion vi povas respondi al tio?&raquo; La Frigilandano prokrastis
-sian respondon &#285;is la morga&#365;a tago, kaj kiam li estis reveninta al
-la domo, li ordonis al infanoj kapti katon kaj konduki &#285;in tra la
-stratoj, &#285;in batante. La Egiptoj, kiuj adoras tiun &#265;i beston, estis
-treege skandalitaj de tia maniero agi kun &#285;i. Ili &#285;in fortiris el
-la manoj de la infanoj, kaj iris plendi al la re&#285;o. Oni venigis la
-Frigilandanon anta&#365; li. &laquo;&#264;u vi ne scias, ke tiu &#265;i besto estas
-unu el niaj dioj? Kial do vi agas tiel kun &#285;i?&raquo;&mdash;Tial ke &#285;i
-ofendis Licerus&rsquo;on, &#265;ar, la lastan nokton, &#285;i sufokis unu treege
-kura&#285;an el liaj kokoj, kiu kantadis je &#265;iuj horoj.&mdash;Vi mensogas,
-rediris la re&#285;o; &#265;u povas esti, ke tiu &#265;i kato faris en tiel
-malmulte da tempo tiel longan voja&#285;on?&mdash;Kaj &#265;u povas esti,
-respondis Ezopo, ke viaj &#265;evalinoj a&#365;das de tiel malproksime niajn
-&#265;evalojn blekantajn?&raquo;</p>
-
-<p>Post tio la re&#285;o venigis el Heliopolis kelkajn personojn
-lertspritajn kaj klerajn pri la enigmaj demandoj. Li al ili donis
-grandan festenon, al kiu li invitis la Frigilandanon. Dum la man&#285;o,
-ili demandis Ezopon pri diversaj aferoj, kaj inter aliaj pri la
-jena: Estas granda templo apogita sur kolono &#265;irka&#365;ita de dekdu
-urboj; &#265;iu el ili havas tridek arkokolonojn, kaj &#265;irka&#365; tiuj &#265;i
-arkokolonoj promenas unu post la alia du virinoj, la unu blanka kaj
-la alia nigra. &laquo;Al tia demando, diris Ezopo, e&#265; la malgrandaj
-infanoj povus respondi. La templo estas la mondo; la kolono&mdash;la jaro;
-la urboj&mdash;la monatoj; kaj la arkokolonoj&mdash;la tagoj,<!-- pagho 21 --> &#265;irka&#365; kiuj
-promenadas alterne la tago kaj la nokto.&raquo;</p>
-
-<p>La tagon morga&#365;an, Nektenabo kunvenigis &#265;iujn siajn amikojn: &laquo;&#264;u
-vi, li diris, toleros, ke duonhomo, ke malbelformulo faros, ke
-Licerus gajnos la premion kaj mi havos la konfuzi&#285;on kiel lota&#309;on.&raquo;
-Unu el ili havis la ideon peti Ezopon, ke li faru al ili demandojn
-pri aferoj, pri kiuj ili neniam a&#365;dis.</p>
-
-<p>Ezopo skribis kontrakton, per kiu Nektenabo konfesis &#349;uldi du mil
-talentojn al Licerus. La kontrakto estis metita en la manojn de
-Nektenabo tute sigelita. Anta&#365; ol oni &#285;in malfermis, la amikoj de
-la princo certigis, ke la afero enhavita en &#265;i tiu skriba&#309;o estas
-konita de ili. Kiam oni estis malferminta &#285;in, Nektenabo ekkriis:
-&laquo;&#284;i estas la plej granda malvera&#309;o en la mondo; mi prenas kiel
-atestantojn vin &#265;iujn tiom, kiom vi estas.&mdash;Vere estas, diris ili,
-ke neniam ni a&#365;dis pri tio.&mdash;Mi do, rediris Ezopo, respondis al via
-demando.&raquo; Nektenabo lin resendis kun multe da donacoj por li kaj por
-lia mastro.</p>
-
-<p>... El la &#265;efaj urboj kie li haltis, Delfo estis unu. La Delfanoj
-lin a&#365;skultis volonte, sed ne donis honorojn al li. Ezopo, ofendita
-de tia mal&#349;ato, ilin komparis al bastono na&#285;anta sur la ondo; oni
-imagas de malproksime, ke &#285;i estas io grandega; de proksime oni
-vidas, ke &#285;i estas nenio. La komparon li pagis multekoste. Efektive
-la Delfanoj pro tio sentis tian malamon kaj tian deziron de
-ven&#285;o&mdash;aliparte ili timis esti malla&#365;ditaj de li&mdash;ke ili decidis
-forrabi al li la vivon. Por bone sukcesi, ili ka&#349;is en liajn vestojn
-unu el siaj sanktaj vazoj, konvinkite, ke per tia rimedo ili pruvos,
-ke li estas kulpa je &#349;telo kaj malpiega&#309;o, kaj tiamaniere oni lin
-kondamnos al la morto.</p>
-
-<p>Kiam li estis foririnta de Delfo kaj preninta la vojon al Focidlando,
-la Delfanoj alkuris kiel homoj en granda embaraso. Ili kulpigis lin,
-ke li rabis ilian vazon. Ezopo &#285;in neis kun &#309;uroj; oni ser&#265;is en
-liaj paka&#309;oj kaj la vazo<!-- pagho 22 --> estis trovita. Malgra&#365; &#265;io, kion povis
-diri Ezopo, oni kun li agis kiel kun krimulo malnoblega. Li estis
-rekondukita Delfon, &#349;ar&#285;ita de katenoj, metita en malliberejon, kaj
-poste kondamnita esti de&#309;etita de alta&#309;o. Neniel al li utilis sin
-defendi per siaj kutimaj armiloj kaj rakonti siajn apologojn: la
-Delfanoj ilin mokis.</p>
-
-<p>&laquo;La rano, li diris al ili, invitis la raton viziti &#285;in. Por ke tiu
-&#265;i povu trairi la ondon, la rano aligis &#285;in al sia piedo. Tuj kiam
-la rato estis sur la ondo, &#285;i volis &#285;in altiri funden, kun intenco
-&#285;in dronigi kaj el &#285;i fari man&#285;on. Dum la rato baraktis sur la
-ondo, rabobirdo &#285;in ekvidis, rapidis sur &#285;in kaj forportinte &#285;in
-kun la rano, kiu ne povis sin disigi, &#285;i man&#285;is unu kaj la alian.
-Tiamaniere, Delfanoj abomenaj, iu pli potenca ol vi min ven&#285;os: mi
-pereos, sed vi pereos anka&#365;.</p>
-
-<p>Kiam oni kondukis lin al la ekzekuto, li trovis rimedon por forkuri,
-kaj eniris en malgrandan templeton dedi&#265;itan al Apolo. La Delfanoj
-lin eltiris el &#285;i: &laquo;Vi malrespektas tiun ci rifu&#285;ejon, li diris,
-tial ke &#285;i estas malgranda templeto; sed tago venos kiam via
-malboneco ne trovos rifu&#285;ejon sendan&#285;eran, ne e&#265; en la temploj.
-Tiel al vi okazos kiel al la aglo, kiu, spite la petoj de la skarabo,
-forportis leporon kiu estis rifu&#285;inta &#265;e &#285;i: la posteularo de la
-aglo pro tio estis punita &#285;is &#265;e la brusto de Ze&#365;so.&raquo; La Delfanoj,
-malmulte tu&#349;ite de &#265;iuj tiuj ekzemploj, lin de&#309;etis de alta&#309;o.</p>
-
-<p>Malmulton da tempo post lia morto, pesto fortega multanombre pereigis
-la Delfanojn. Ili demandis la orakolon, &#265;u per ia rimedo ili povos
-kvietigi la koleron de la dioj. La orakolo respondis, ke ili &#285;in
-kvietigos nur sole se ili elpagos sian krimegon kaj kontentigos la
-ombranimon de Ezopo. Tuj piramido estis konstruita. Ne sole la dioj
-montris kiom tia krimo al ili malpla&#265;as; sed la homoj anka&#365; ven&#285;is
-la mortigon de sia sa&#285;ulo. Efektive la Grekoj alsendis komisarojn
-per ser&#265;adi la mortigintojn kaj ilin punis severege.</p>
-
-<div class="footnotes">
-<div class="footnote" id="Footnote4">
-<p><span class="label">[4]</span> Oni scias ke tiu &#265;i verketo estas teksa&#309;o da legendoj
-kaj fabeloj pli a&#365; malpli ver&#349;ajnaj, sed preska&#365; tiel konitaj kiel
-la fabloj mem.</p></div>
-<div class="footnote" id="Footnote5">
-<p><span class="label">[5]</span> Mona&#293;o greka kiu verkis la biografion de Ezopo.</p></div>
-</div>
-<!-- pagho 23 -->
-
-
-
-
-<p id="titolo">FABLOJ<br />
-
-DE<br />
-
-J. DE LA FONTAINE</p>
-
-
-
-
-<p id="epigrafo"><b>Al lia mo&#349;to la princa.</b></p>
-
-
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Mi kantas keroulojn kreitajn de Ezopo,<br /></span>
-<span class="i0">De kiuj l&rsquo; historio, se e&#265; nur imagita,<br /></span>
-<span class="i0">Vera&#309;ojn kun utilaj instruoj konigadas.<br /></span>
-<span class="i0">En mia libro &#265;io parolas, e&#265; la fi&#349;oj,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj tia parolado konvenas al la homoj,<br /></span>
-<span class="i0">&#264;ar mi la bestojn uzas por homojn instruadi.</span>
-</div>
-</div>
-<!-- pagho 24 -->
-
-
-
-
-<h2>LIBRO I</h2>
-
-<div class="header" id="fab01">
-<h3>I.&mdash;La cikado kaj la formiko.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Cikado kantadinte<br /></span>
-<span class="i2">Someron tutan,<br /></span>
-<span class="i0">Trovi&#285;is senproviza<br /></span>
-<span class="i0">&#264;e l&rsquo; veno de l&rsquo; malvarmo:<br /></span>
-<span class="i0">Nenia plu peceto<br /></span>
-<span class="i0">Da mu&#349;o a&#365; vermeto.<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i iris tre malsata<br /></span>
-<span class="i0">Proksimen al formiko,<br /></span>
-<span class="i0">Petante, ke &#285;i pruntu<br /></span>
-<span class="i0">Grenerojn por vivadi<br /></span>
-<span class="i0">&#284;is nova la somero.<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Per mia best-honoro,<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i diris, al vi tutan<br /></span>
-<span class="i0">La sumon kun procento<br /></span>
-<span class="i0">Mi pagos post la vintro.&raquo;<br /></span>
-<span class="i0">Sed estas ne pruntema<br /></span>
-<span class="i0">Formiko: tio estas<br /></span>
-<span class="i0">Malbono lia sola.<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Vi, kion do faradis,<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i diris, dum varm&rsquo; estis?<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;Tra l&rsquo; nokto kaj tra l&rsquo; tago,<br /></span>
-<span class="i0">Kantadis mi sen&#265;ese.<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;Vi kantis! mi tre &#285;ojas;<br /></span>
-<span class="i0">Nun iru do dancadi.&raquo;<br /></span><!-- pagho 25 -->
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab02">
-<h3>II.&mdash;La korvo kaj la vulpo.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">Sinjoro korv&rsquo;, sur arbo sidante,<br /></span>
-<span class="i2">En sia beko tenis froma&#285;on.<br /></span>
-<span class="i2">Per la odoro vulp&rsquo; allogite,<br /></span>
-<span class="i4">Tiele al li parolis:<br /></span>
-<span class="i2">&laquo;Bonegan tagon, mo&#349;to la korva!<br /></span>
-<span class="i0">Ho! kiel gracia kaj bela vi &#349;ajnas!<br /></span>
-<span class="i4">Mi ne mensogas: se vo&#265;on<br /></span>
-<span class="i4">Al la plumaro similan<br /></span>
-<span class="i2">Vi havas, vere el la lo&#285;antoj<br /></span>
-<span class="i0">De la arbaretoj vi estas Fenikso&raquo;.<br /></span>
-<span class="i0">A&#365;dinte, la korvo tremetas pro &#285;ojo,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj sian belan vo&#265;on por montri,<br /></span>
-<span class="i2">&#284;i lar&#285;e sian bekon malfermas,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj lasas fali sian kapta&#309;on.<br /></span>
-<span class="i0">La vulpo &#285;in prenis kaj diris: &laquo;Sinjoro,<br /></span>
-<span class="i2">Eksciu vi, ke vivas flatisto<br /></span>
-<span class="i0">Per helpo de kiu lin volas a&#365;skulti;<br /></span>
-<span class="i0">Sendube froma&#285;on &#265;i tio meritas.&raquo;<br /></span>
-<span class="i4">Konfuza kaj tre hontanta,<br /></span>
-<span class="i2">&#308;uris la korvo, sed tro malfrue,<br /></span>
-<span class="i0">Ke de nun neniu &#285;in trompos tiele.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab03">
-<h3>III.&mdash;La rano kaj la bovo.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i4">Raneto bovon ekvidis<br /></span>
-<span class="i4">&#348;ajnantan al &#285;i belkreska.<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i, kiel oveto apena&#365; diketa,<br /></span>
-<span class="i0">&#308;aluze penadas, kaj sin plilar&#285;igas,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj sin plilongigas, por ke la bestegon<br /></span>
-<span class="i4">Dike &#285;i povu egali;<br /></span><!-- pagho 26 -->
-<span class="i0">Kaj poste &#285;i diris: &laquo;Rigardu, fratino,<br /></span>
-<span class="i0">&#264;u tio sufi&#265;as? &#264;u mi jam sukcesis?<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;Ne&mdash;Sed nun?&mdash;Neniel&mdash;Mi fine egalas?<br /></span>
-<span class="i2">&mdash;Ne, tute ne.&raquo; La besto maldika<br /></span>
-<span class="i2">&#348;velis tiele, ke &#285;i elkrevis.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">Multege da homoj ne estas pli sa&#285;aj:<br /></span>
-<span class="i0">Malri&#265;a penadas imiti ri&#265;ulon;<br /></span>
-<span class="i2">Princo senpova havas kortegon;<br /></span>
-<span class="i2">Volas markizo havi palacon.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab04">
-<h3>IV.&mdash;La du muloj.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Du muloj vojiris, la unu avenon,<br /></span>
-<span class="i0">L&rsquo; alia la monon de l&rsquo; fisko portante.<br /></span>
-<span class="i0">&#264;i tiu, fiera de &#349;ar&#285;&rsquo; tiel bela,<br /></span>
-<span class="i4">Mar&#349;is levante la kapon<br /></span>
-<span class="i2">Kaj tintigante sian tintilon.<br /></span>
-<span class="i4">Sed jen rabistoj alvenas,<br /></span>
-<span class="i2">Kiuj, la monon &#349;teli volante,<br /></span>
-<span class="i0">Sin tuj sur la mulon de l&rsquo; fisko sur&#309;etas,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj &#285;in per la brido haltigas perforte.<br /></span>
-<span class="i4">La mulo sin defendante<br /></span>
-<span class="i0">Bategojn ricevis: &#285;i plendas, &#285;i &#285;emas:<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;&#264;u tian, &#285;i diras, meritis mi sorton?<br /></span>
-<span class="i2">Tiu &#265;i mulo, kiu min sekvas,<br /></span>
-<span class="i2">El la dan&#285;ero sin mem eltiris,<br /></span>
-<span class="i0">Sed en &#285;in mi falas, kaj jam ekpereas,<br /></span>
-<span class="i2">&mdash;Amiko, diris &#285;ia kunulo,<br /></span>
-<span class="i0">Ne &#265;iam utilas altrangon okupi;<br /></span>
-<span class="i4">Se, kiel mi, vi mem estus<br /></span>
-<span class="i4">Servinta nur mueliston,<br /></span>
-<span class="i2">Vi nun ne estus tiel malsana.<br /></span><!-- pagho 27 -->
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab05">
-<h3>V.&mdash;La lupo kaj la hundo.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">Lupo nur ostojn havis kaj felon,<br /></span>
-<span class="i2">&#264;ar akurate gardis la hundoj.<br /></span>
-<span class="i0">Jen tiu &#265;i lupo renkontas korthundon<br /></span>
-<span class="i0">Tre belan, brilharan kaj anka&#365; tre fortan,<br /></span>
-<span class="i4">Kiu tra kampoj vagadis.<br /></span>
-<span class="i2">Ataki &#285;in kaj pece dis&#349;iri<br /></span>
-<span class="i2">Sinjoro lupo tute deziris;<br /></span>
-<span class="i2">Sed bataladi estis necese,<br /></span>
-<span class="i4">Kaj tiel forta kaj granda<br /></span>
-<span class="i2">Estis la besto, ke &#285;i tre povis<br /></span>
-<span class="i4">Sentime sin mem defendi.<br /></span>
-<span class="i2">Tial humile sin proksimi&#285;as<br /></span>
-<span class="i0">La lupo, komencas interparoladon,<br /></span>
-<span class="i4">Kaj la&#365;das &#285;in pro la &#285;ia<br /></span>
-<span class="i2">Bonstato kiun &#285;i tute miras.<br /></span>
-<span class="i2">&laquo;Bela sinjoro, diris la hundo,<br /></span>
-<span class="i0">Vi, kiel mi, grasa fari&#285;i nun povas.<br /></span>
-<span class="i2">Lasu l&rsquo; arbarojn, al mi vi kredu;<br /></span>
-<span class="i2">&#264;ar tie estas viaj la fratoj<br /></span>
-<span class="i0">Mal&#285;ojaj, mizeraj, senhavaj vagistoj,<br /></span>
-<span class="i2">Kiujn atendas mort&rsquo; pro malsato.<br /></span>
-<span class="i2">&#264;ar kio estas certa por lupoj?<br /></span>
-<span class="i0">Neniam facila, sentima festeno;<br /></span>
-<span class="i4">Nenio sen batalado.<br /></span>
-<span class="i0">Min sekvu: vivadon pli bonan vi havos.<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;Sed, lup&rsquo; diris, kion faradi mi devos?<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;Ho! preska&#365; nenion, respondis la hundo;<br /></span>
-<span class="i0">Forpeli la homojn portantajn bastonon<br /></span>
-<span class="i4">Kaj petadantajn almozon,<br /></span>
-<span class="i0">Flatadi domanojn, la mastron karesi,<br /></span>
-<span class="i4">Kaj estos via salajro<br /></span>
-<span class="i0">Multege da bonaj kaj sukaj man&#285;a&#309;oj:<br /></span>
-<span class="i0">Resta&#309;oj de kokoj, resta&#309;oj de &#349;afoj,<br /></span><!-- pagho 28 -->
-<span class="i2">Kaj anka&#365; multaj dol&#265;aj karesoj.&raquo;<br /></span>
-<span class="i2">Jam feli&#265;a&#309;on la lup&rsquo; imagas<br /></span>
-<span class="i4">Kiu &#285;in dol&#265;e plorigas.<br /></span>
-<span class="i0">Irante, la kolon de l&rsquo; hundo &#285;i vidis<br /></span>
-<span class="i0">Senharan&mdash;&laquo;Sed kio &#285;i estas, &#285;i diris?<br /></span>
-<span class="i2">&mdash;Nenio&mdash;Tamen?&mdash;Ho! bagatelo!<br /></span>
-<span class="i2">&mdash;Pli klare diru&mdash;La &#265;irka&#365;kolo,<br /></span>
-<span class="i2">Per kiu estas mi alligata,<br /></span>
-<span class="i2">Kion vi vidas eble ekka&#365;zis.<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;Ligata! rediris la lupo, libere<br /></span>
-<span class="i0">&#264;u vi ne kuradas?&mdash;Ne, sed &#285;i negrava.<br /></span>
-<span class="i4">&mdash;Mi tiel grava &#285;in taksas,<br /></span>
-<span class="i0">Ke viajn festenojn mi tute ne volas,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj pro tiela prezo trezoron<br /></span>
-<span class="i0">Mi certe ne volus.&raquo; &#264;e tiuj &#265;i vortoj,<br /></span>
-<span class="i0">La lupo forkuris kaj kuras ankora&#365;.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab06">
-<h3>VI.&mdash;La bovino, la kaprino kaj la &#349;afino
-kuni&#285;itaj kun la leono.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Bovino, kaprin&rsquo; kaj fratino ilia<br /></span>
-<span class="i2">&#348;afin&rsquo; kuni&#285;is iam kun forta<br /></span>
-<span class="i0">Leon&rsquo;, grandsinjoro de la &#265;irka&#365;a&#309;o,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj faris komunaj profitojn kaj perdojn.<br /></span>
-<span class="i0">Jen cervo kapti&#285;is en ret&rsquo; de l&rsquo; kaprino.<br /></span>
-<span class="i2">&#284;i alvenigis siajn kunulojn.<br /></span>
-<span class="i0">&#264;e l&rsquo; veno ilia, per l&rsquo; ungoj kalkulis<br /></span>
-<span class="i2">Tuj la leon&rsquo; kaj diris: &laquo;Ni estas<br /></span>
-<span class="i0">Kvar por partopreni en tiu &#265;asa&#309;o.&raquo;<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i tiam kvarpece distran&#265;is la cervon<br /></span>
-<span class="i0">Kaj prenis por sia la mo&#349;to la parton<br /></span>
-<span class="i0">Unuan, dirante: &laquo;&#284;i estas por mi mem,<br /></span>
-<span class="i2">&#264;ar mi nomata estas leono;<br /></span><!-- pagho 29 -->
-<span class="i0">Al mi apartenas la dua per rajto<br /></span>
-<span class="i0">De &#265;iuj konita, la rajt&rsquo; de l&rsquo; plej forta;<br /></span>
-<span class="i0">Estante pli pova mi volas la trian;<br /></span>
-<span class="i2">Se unu el vi tu&#349;os la kvaran;<br /></span>
-<span class="i4">Mi tuje &#285;in mortsufokos.&raquo;</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab07">
-<h3>VII.&mdash;La bissako.<a href="#Footnote6" class="fnanchor">[6]</a></h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">Ze&#365;s&rsquo; iam diris: &laquo;Anta&#365; la mia<br /></span>
-<span class="i2">Mo&#349;to ekstaru &#265;iuj vivantoj.<br /></span>
-<span class="i0">Se iu ne estas kontenta je sia<br /></span>
-<span class="i0">Korpformo, li povas &#285;in diri sentime;<br /></span>
-<span class="i2">Mi lian korpon aliformigos.<br /></span>
-<span class="i0">Vi venu, simio, &#265;ar rajt&rsquo; estas al vi<br /></span>
-<span class="i0">Paroli unue. &#264;i tiujn do bestojn<br /></span>
-<span class="i0">Rigardu; iliajn belformojn kun viaj<br /></span>
-<span class="i1">Komparu; &#265;u vi nun estas kontenta?<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;Mi, kial ne? diris &#285;i; &#265;u do ne havas<br /></span>
-<span class="i2">Mi kvar piedojn kiel l&rsquo; aliaj?<br /></span>
-<span class="i0">Neniam kritikis mi mian portreton.<br /></span>
-<span class="i0">Sed frat&rsquo; mia, l&rsquo; urso, ja estas fu&#349;ita:<br /></span>
-<span class="i0">Konsilas mi &#285;in sin neniam pentrigi.&raquo;<br /></span>
-<span class="i0">La urso alpa&#349;is&mdash;sendube &#285;i plendis&mdash;<br /></span>
-<span class="i0">Kontra&#365;e: &#285;i sian korpformon tre la&#365;dis,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj la elefanton kritikis, dirante,<br /></span>
-<span class="i2">Ke estus bone fari pli longa<br /></span>
-<span class="i2">La &#285;ian voston, iom eltran&#265;i<br /></span>
-<span class="i0">El &#285;iaj oreloj kaj aliformigi<br /></span>
-<span class="i0">&#264;i tiun masegon malbelan kaj pezan.<br /></span>
-<span class="i2">La elefanto, kvankam prudenta<br /></span>
-<span class="i2">Bestego, ne pli sa&#285;e parolis,<br /></span><!-- pagho 30 -->
-<span class="i0">&#284;i trovis ke, la&#365; opinio la &#285;ia,<br /></span>
-<span class="i2">Mo&#349;to balena estas tro dika.<br /></span>
-<span class="i0">Formik&rsquo; mallongecon al pulo ripro&#265;is,<br /></span>
-<span class="i0">Kredante, ke estas &#285;i granda koloso.<br /></span>
-<span class="i0">Ze&#365;s&rsquo; ilin forsendis je si mem kontentajn<br /></span>
-<span class="i0">Kaj unujn l&rsquo; aliajn interkritikintajn.<br /></span>
-<span class="i2">Sed pli malsa&#285;a estis ankora&#365;<br /></span>
-<span class="i0">La gento la homa. &#264;ar &#265;iuj ni, linkoj<br /></span>
-<span class="i2">Por la aliaj, talpoj por ni mem,<br /></span>
-<span class="i0">Ni &#265;ion al ni, al aliaj nenion<br /></span>
-<span class="i2">Pardonas. Ne per sama okulo<br /></span>
-<span class="i4">Nin kaj l&rsquo; aliajn ni vidas.<br /></span>
-<span class="i2">La Mondkreinto kreis nin &#265;iujn<br /></span>
-<span class="i2">Bissakportantoj: postan la po&#349;on<br /></span>
-<span class="i0">Li faris por niaj difektoj, l&rsquo; anta&#365;an<br /></span>
-<span class="i1">Por la difektoj de l&rsquo; homoj aliaj.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="footnotes">
-<div class="footnote" id="Footnote6">
-<p><span class="label">[6]</span> Bissako (bis-sako) = sako kun du po&#349;oj.</p></div>
-</div>
-<div class="header" id="fab08">
-<h3>VIII.&mdash;La hirundo kaj la birdetoj.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">En siaj voja&#285;oj hirund&rsquo; estis multon<br /></span>
-<span class="i2">Lerninta: kiu multon vidadis,<br /></span>
-<span class="i4">Povas pri multo memori.<br /></span>
-<span class="i2">&#264;i tiu sciis anta&#365;sentadi<br /></span>
-<span class="i2">La fulmotondron e&#265; plej malgrandan,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj anta&#365; ol &#285;i estis krevonta,<br /></span>
-<span class="i2">&#284;in &#285;i anoncis al la maristoj.<br /></span>
-<span class="i0">Okazis, ke kiam kanabo semi&#285;as,<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i vidis plugiston kovrantan per semo<br /></span>
-<span class="i0">Multege da sulkoj. &laquo;&#284;i al mi ne pla&#265;as,<br /></span>
-<span class="i0">Ekdiris &#285;i al la birdetoj; mi povos<br /></span>
-<span class="i0">Forflugi a&#365; vivi en lok&rsquo; malproksima;<br /></span>
-<span class="i0">Sed kion vi faros? &#264;u vidas vi manon<br /></span>
-<span class="i2">Tra la aero travojirantan?<br /></span>
-<span class="i2">Nu! tio, kion &#285;i nun dis&#349;utas,<br /></span><!-- pagho 31 -->
-<span class="i0">Al vi mem tre balda&#365; pereon alportos;<br /></span>
-<span class="i2">&#264;ar &#265;e l&rsquo; somera tempo naski&#285;os<br /></span>
-<span class="i4">Kaptiloj por vin envolvi,<br /></span>
-<span class="i4">A&#365; retoj por vin ekkapti;<br /></span>
-<span class="i2">Per unu vorto, multaj ma&#349;inoj<br /></span>
-<span class="i0">Por vin &#265;u mortigi, &#265;u malliberigi.<br /></span>
-<span class="i0">Atentu! minacas la pat&rsquo; a&#365; la ka&#285;o;<br /></span>
-<span class="i4">Tial do, al mi vi kredu,<br /></span>
-<span class="i4">Ekman&#285;u tiun &#265;i semon.&raquo;<br /></span>
-<span class="i0">La birdoj &#285;in mokis, &#265;ar ili tra l&rsquo; kampoj<br /></span>
-<span class="i4">Trovis tro bonan pa&#349;ta&#309;on.<br /></span>
-<span class="i2">Kiam verdi&#285;is la kanabejo,<br /></span>
-<span class="i0">Hirund&rsquo; diris: &laquo;Herbon post herbo el&#349;iru<br /></span>
-<span class="i2">Kion produktis tiu &#265;i semo<br /></span>
-<span class="i4">La malbenita, alie<br /></span>
-<span class="i2">Certega estas via pereo.&raquo;<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;Malbona&#309;-profeto kaj babilemega!<br /></span>
-<span class="i2">&#264;iuj ekkriis, belan oficon<br /></span>
-<span class="i2">Al ni vi trudas! Pli ol mil birdoj<br /></span>
-<span class="i2">Estus necesaj por senherbigi<br /></span>
-<span class="i4">Tiun &#265;i tutan kantonon.&raquo;<br /></span>
-<span class="i2">Kiam kanabo plenmaturi&#285;is,<br /></span>
-<span class="i0">Hirundo aldonis: &laquo;&#284;i estas ne bona;<br /></span>
-<span class="i2">Sem&rsquo; malutila frue grandi&#285;as.<br /></span>
-<span class="i0">Sed, &#265;ar &#285;is nun oni min kredis neniel,<br /></span>
-<span class="i0">Tuj kiam vi vidos, ke tero de semo<br /></span>
-<span class="i2">Kovri&#285;os, kaj ke la vila&#285;anoj<br /></span>
-<span class="i0">Ne sin okupante je siaj la grenoj,<br /></span>
-<span class="i2">Faros militon al la birdetoj;<br /></span>
-<span class="i0">Tuj kiam kaptiloj kaj retoj ekkaptos<br /></span>
-<span class="i0">La birdojn, de loko al loko ne flugu,<br /></span>
-<span class="i0">Restadu en hejmo, a&#365; flugu fremdlanden;<br /></span>
-<span class="i0">Imitu l&rsquo; anasojn, koturnojn a&#365; gruojn;<br /></span>
-<span class="i4">Sed, kiel ni, vi ne povas<br /></span>
-<span class="i2">Transpasi l&rsquo; ondojn kaj la dezertojn,<br /></span>
-<span class="i2">Nek al aliaj mondoj alflugi.<br /></span>
-<span class="i0">Por vi do rimed&rsquo; sola estas senriska:<br /></span><!-- pagho 32 -->
-<span class="i0">En kavon de muro vin mem tuj enfermu.&raquo;<br /></span>
-<span class="i2">Jen la birdetoj, lacaj &#285;in a&#365;di,<br /></span>
-<span class="i2">&#264;iuj ekpepis tiel konfuze<br /></span>
-<span class="i2">Kiel Trojanoj, kiam Kasandro<br /></span>
-<span class="i4">La bu&#349;on nur ekmalfermis.<br /></span>
-<span class="i2">La sama sorto ilin atingis,<br /></span>
-<span class="i0">&#264;ar sklavoj fari&#285;is sennombraj birdetoj.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">Ni sekvas nur niajn la proprajn instinktojn,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj la malbonon ni nur atentas<br /></span>
-<span class="i4">Kiam &#285;i estas veninta.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab09">
-<h3>IX.&mdash;La urbrato kaj la kamprato.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Gastama urborato,<br /></span>
-<span class="i0">En manier&rsquo; afabla,<br /></span>
-<span class="i0">Invitis kamporaton<br /></span>
-<span class="i0">Al bonaj man&#285;resta&#309;oj.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">Sur Turkan tapi&#349;eton<br /></span>
-<span class="i0">Meti&#285;is la man&#285;aro.<br /></span>
-<span class="i0">Nur Dio scias kiom<br /></span>
-<span class="i0">El&#285;ojis la du fratoj!</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">La man&#285;o estis bona<br /></span>
-<span class="i0">Kaj granda l&rsquo; apetito;<br /></span>
-<span class="i0">Sed iu ilin &#285;enis,<br /></span>
-<span class="i0">Dum ili &#285;oje man&#285;is.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">&#264;e l&rsquo; pordo de la &#265;ambro<br /></span>
-<span class="i0">Eka&#365;dis ili bruon.<br /></span>
-<span class="i0">Urbrato tuj forkuras;<br /></span>
-<span class="i0">Amiko &#285;ia sekvas.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">Sed jen la bruo &#265;esas;<br /></span>
-<span class="i0">Revenas tuj la ratoj,<br /></span><!-- pagho 33 -->
-<span class="i0">Kaj diras la urbano:<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Ni finu la rosta&#309;on.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">&mdash;Ne, diris la alia;<br /></span>
-<span class="i0">Vi morga&#365; al mi venu;<br /></span>
-<span class="i0">Vi tie ja ne trovos<br /></span>
-<span class="i0">Festenon tute re&#285;an;</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">Sed &#285;enas min nenio;<br /></span>
-<span class="i0">Sentime mi man&#285;adas.<br /></span>
-<span class="i0">Adia&#365;: for plezuron,<br /></span>
-<span class="i0">Se timo &#285;in malhelpas!&raquo;</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab10">
-<h3>X.&mdash;La lupo kaj la &#349;afido.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Tro ofte triumfas la vol&rsquo; de pli forta.<br /></span>
-<span class="i4">Tion per fablo ni pruvos.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">En akvo kuranta ektrinkis &#349;afido;<br /></span>
-<span class="i0">Alvenis la lupo, ser&#265;ante &#265;asa&#309;on<br /></span>
-<span class="i2">Kaj pro malsato tien allogite.<br /></span>
-<span class="i2">&laquo;Kial la akvon ci malpurigas?<br /></span>
-<span class="i4">Kolere diris la besto:<br /></span>
-<span class="i2">Al mi ci pagos cian sentimon.<br /></span>
-<span class="i2">&mdash;Sinjoro, diris la &#349;afideto,<br /></span>
-<span class="i2">Ne koleri&#285;u la via mo&#349;to;<br /></span>
-<span class="i4">Sed volu vi konsideri,<br /></span>
-<span class="i2">Ke en la fluo je dudek pa&#349;oj<br /></span>
-<span class="i0">Pli sube ol vi mi min sensoifigas,<br /></span>
-<span class="i4">Kaj sekve vian trinka&#309;on<br /></span>
-<span class="i2">Mi malpurigi tute ne povas.<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;&#284;in ci malpurigas, respondis la lupo,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj ci min kritikis la jaron pasintan.<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;Sed kiel, rediris la &#349;afo, &#285;in fari<br /></span><!-- pagho 34 -->
-<span class="i0">Mi povis? Mi tiam ne estis naskita:<br /></span>
-<span class="i0">Mi su&#265;as ankora&#365; la mian patrinon.<br /></span>
-<span class="i2">&mdash;Se ci ne povis, frat&rsquo; cia faris.<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;Mi fraton ne havas&mdash;El ciaj parencoj<br /></span>
-<span class="i2">Unu do faris, &#265;ar min ne multe<br /></span>
-<span class="i0">Indulgas vi mem, kaj pa&#349;titoj kaj hundoj.<br /></span>
-<span class="i2">Nun, kiel oni diris, min ven&#285;i<br /></span>
-<span class="i0">Mi devas.&raquo; Tuj &#285;i la &#349;afidon forportis<br /></span>
-<span class="i0">Kaj man&#285;is sen ia ripro&#265;&rsquo; konscienca.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab11">
-<h3>XI.&mdash;La &#349;telistoj kaj la azeno.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Azenon &#349;telinte sin interbatadis<br /></span>
-<span class="i2">Du senta&#365;guloj: unu &#285;in gardi<br /></span>
-<span class="i2">Volis, l&rsquo; alia volis &#285;in vendi.<br /></span>
-<span class="i0">Dum la pugnobatoj flugetis, kaj penis<br /></span>
-<span class="i2">La du &#349;telistoj sin mem defendi,<br /></span>
-<span class="i4">Alvenas tria rabisto,<br /></span>
-<span class="i4">Kiu la beston forkaptas.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i2">L&rsquo; azeno estas ofte provinco,<br /></span>
-<span class="i2">Kiun envias iaj regnestroj,<br /></span>
-<span class="i0">&#264;u Turka, Hungara, &#265;u e&#265; Transsilvana,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj multajn aliajn mi povus elnombri,<br /></span>
-<span class="i2">Tiom da tiaj princoj trovi&#285;as!<br /></span>
-<span class="i0">Sed ofte l&rsquo; akiro ne estas por ili,<br /></span>
-<span class="i2">&#264;ar ilin kvara princo pacigas,<br /></span>
-<span class="i0">Prenante por si mem l&rsquo; azenon &#349;telitan.<br /></span><!-- pagho 35 -->
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab12">
-<h3>XII.&mdash;La Morto kaj la malfeli&#265;ulo.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">Sen&#265;ese ia malfeli&#265;ulo<br /></span>
-<span class="i4">Al help&rsquo; alvokis la Morton.<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Ho Mort&rsquo;! kiel bela, li diris, vi &#349;ajnas!<br /></span>
-<span class="i2">Tuj venu fini mian mizeron.&raquo;<br /></span>
-<span class="i0">Venante la Mort&rsquo; kredis lin kontentigi.<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i pu&#349;as la pordon, eniras, sin montras:<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Ho! kion mi vidas? for tian objekton!<br /></span>
-<span class="i0">Li diris, ho! kiel &#285;i estas malbela,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj kiom al mi da terur&rsquo; &#285;i alportas!<br /></span>
-<span class="i0">Ho Mort&rsquo;! ne alpa&#349;u! Ho Mort&rsquo;! tuj foriru!&raquo;</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i4">Meceno estis spritega;<br /></span>
-<span class="i2">Li diris: &laquo;Faru min unubraka,<br /></span>
-<span class="i0">Senkrura, podagra kaj kripla, se nur mi<br /></span>
-<span class="i0">Vivados, mi estos sufi&#265;e kontenta.&raquo;<br /></span>
-<span class="i0">&#284;in, Morto, a&#365;skultu kaj venu neniam.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab13">
-<h3>XIII.&mdash;La Morto kaj la arbohakisto.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">De multaj bran&#265;a&#309;oj kovrite, sub pezo<br /></span>
-<span class="i0">De &#349;ar&#285;&rsquo; sia kaj de la jaroj &#285;emante<br /></span>
-<span class="i2">Kaj kurbigite, arbohakisto<br /></span>
-<span class="i0">Multpeze mar&#349;adis kaj sian dometon<br /></span>
-<span class="i0">De fum&rsquo; nigrigitan, penadis atingi.<br /></span>
-<span class="i0">En fino lacega pro pen&rsquo; kaj doloro,<br /></span>
-<span class="i0">Demetas li sian bran&#265;faskon kaj plendas<br /></span>
-<span class="i2">Je sia sorto malfeli&#265;ega.<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;&#264;u unu plezuron mi &#285;uis tra l&rsquo; vivo?<br /></span>
-<span class="i0">&#264;u hom&rsquo; pli malri&#265;a sur tero vivadas?<br /></span><!-- pagho 36 -->
-<span class="i0">Neniam ripozon, ne &#265;iam e&#265; panon<br /></span>
-<span class="i0">Mi havas! L&rsquo; edzino, l&rsquo; infanoj, l&rsquo; impostoj,<br /></span>
-<span class="i2">La kreditoro kun la servuto<br /></span>
-<span class="i0">Plenigas je zorgoj la mian vivadon.&raquo;<br /></span>
-<span class="i0">Li vokas la Morton. &#264;i tiu tuj venas,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj ekdemandas, kion li volas:<br /></span>
-<span class="i2">&laquo;Al mi, li diris, helpu re&#349;ar&#285;i<br /></span>
-<span class="i0">&#264;i tiun bran&#265;aron: &#285;i estos ne longa.&raquo;</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i2">La Mort&rsquo; &#265;esigas &#265;ian doloron,<br /></span>
-<span class="i4">Sed &#285;in neniam alvoku:<br /></span>
-<span class="i0">Toleri suferon prefere ol morton,<br /></span>
-<span class="i4">Estas la homa devizo.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab14">
-<h3>XIV.&mdash;La vulpo kaj la cikonio.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">Iam la vulpo man&#285;on preparis<br /></span>
-<span class="i4">Kaj cikonion invitis.<br /></span>
-<span class="i0">La man&#285;&rsquo; estis simpla kaj tute senri&#265;a:<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i havis nur pecon viandan en sa&#365;co<br /></span>
-<span class="i2">Fluida, &#265;ar &#285;i vivis avare.<br /></span>
-<span class="i2">La sa&#365;c&rsquo; en teleron estis ver&#349;ita;<br /></span>
-<span class="i0">E&#265; unu guteton ne povis ekkapti<br /></span>
-<span class="i2">La cikonio; sed la ruzulo<br /></span>
-<span class="i0">Rapide englutis la tutan man&#285;a&#309;on.<br /></span>
-<span class="i2">Post kelkaj tagoj, la cikonio,<br /></span>
-<span class="i0">Volante sin ven&#285;i, invitis la vulpon.<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Volonte, &#285;i diris, &#265;ar kun la amikoj<br /></span>
-<span class="i0">Mi &#265;iam agadas senceremonie.&raquo;<br /></span>
-<span class="i0">En horo dirita, &#285;i kuris al domo<br /></span>
-<span class="i2">De l&rsquo; cikonio sia la gasto;<br /></span>
-<span class="i2">La afablecon &#285;ian tre la&#365;dis,<br /></span>
-<span class="i4">Kaj trovis la vesperman&#285;on<br /></span>
-<span class="i2">Tre &#285;ustatempe elkuirita.<br /></span><!-- pagho 37 -->
-<span class="i0">&#284;i &#285;ojis pro la bonodor&rsquo; de l&rsquo; viando<br /></span>
-<span class="i0">Pecete hakita kaj &#349;ajne bongusta;<br /></span>
-<span class="i2">&#264;ar&mdash;tio estas tute kredebla&mdash;<br /></span>
-<span class="i0">Kun grandapetito &#285;i estis veninta.<br /></span>
-<span class="i2">La cikonio la hakita&#309;on<br /></span>
-<span class="i0">En vazon mallar&#285;an kaj longan enmetis.<br /></span>
-<span class="i0">La beko de l&rsquo; bird&rsquo; en &#285;in povis eniri,<br /></span>
-<span class="i0">Sed estis pli dika la bu&#349;o de l&rsquo; vulpo.<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i hejmen malsate revenis, hontante<br /></span>
-<span class="i0">Simile al vulp&rsquo; de kokino kaptita,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj mallevante siajn orelojn<br /></span>
-<span class="i2">Kun sia vosto inter la kruroj.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i2">Trompantoj, por vi tion mi skribas:<br /></span>
-<span class="i0">Trompinte, vi estos tutsame trompitaj.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab15">
-<h3>XV.&mdash;La Knabo kaj la instruisto.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">En jena fablo volas mi konigi<br /></span>
-<span class="i0">De malsa&#285;ulo la ripro&#265;ojn vanajn.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">Sur bordo de rivero petolante,<br /></span>
-<span class="i0">En l&rsquo; akvon iam falis juna knabo.<br /></span>
-<span class="i0">Salik&rsquo;, feli&#265;e por li, tie estis,<br /></span>
-<span class="i0">Kies bran&#265;a&#309;o, dank&rsquo; al la &#265;ielo,<br /></span>
-<span class="i0">Lin savis; &#265;ar al bran&#265;o de l&rsquo; arbeto<br /></span>
-<span class="i0">Li sin alkro&#265;is. Pasas instruisto;<br /></span>
-<span class="i0">La knab&rsquo; ekkrias: &laquo;Helpu, mi pereas!&raquo;<br /></span>
-<span class="i0">La lernejestro tiam sin turnante,<br /></span>
-<span class="i0">Mal&#285;ustatempe, kun gravega vo&#265;o,<br /></span>
-<span class="i0">Lin ekripro&#265;as: &laquo;Ho! la senta&#365;gulo!<br /></span>
-<span class="i0">Li diris, vidu kien lin de&#309;etis<br /></span>
-<span class="i0">Malsa&#285;o lia: iru do nun zorgi<br /></span>
-<span class="i0">Friponojn tiajn! Kiel malfeli&#265;aj<br /></span><!-- pagho 38 -->
-<span class="i0">Ja estas la gepatroj, kiuj devas<br /></span>
-<span class="i0">Observi &#265;iam tiajn petolulojn!<br /></span>
-<span class="i0">Kiom da peno ili havas!&raquo; &#264;ion<br /></span>
-<span class="i0">Dirinte, li al bord&rsquo; la knabon portis.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">&#264;i tie multajn homojn mi kritikas,<br /></span>
-<span class="i0">&#264;ar en la fablo povas rekoni&#285;i<br /></span>
-<span class="i0">La babilema, kaj la kritikema,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj anka&#365; la pedanta scienculo.<br /></span>
-<span class="i0">Popolon grandan &#265;iuj certe faras,<br /></span>
-<span class="i0">&#264;ar tiujn rasojn benis la Kreinto.<br /></span>
-<span class="i0">En &#265;iuj la aferoj ili ser&#265;as<br /></span>
-<span class="i0">Okazon por ekzerci sian langon.<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;&laquo;Amiko mia! el dan&#285;er&rsquo; min tiru;<br /></span>
-<span class="i0">Ci poste faros cian paroladon!&raquo;</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab16">
-<h3>XVI.&mdash;La koko kaj la perlo.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Perleton koko trovis<br /></span>
-<span class="i0">Kaj &#285;in al juvelisto<br /></span>
-<span class="i0">Najbara &#285;i tuj portis.<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Mi trovas &#285;in belega,<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i diris, sed grenero<br /></span>
-<span class="i0">Pli bona estus por mi.&raquo;</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">Manskribon nesciulo<br /></span>
-<span class="i0">Heredis; &#285;in li portis<br /></span>
-<span class="i0">Proksimen al libristo.<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Mi trovas &#285;in plenscia,<br /></span>
-<span class="i0">Li diris, sed monero<br /></span>
-<span class="i0">Pli bona estus por mi.&raquo;<br /></span><!-- pagho 39 -->
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab17">
-<h3>XVII.&mdash;La burdoj kaj la mielmu&#349;oj.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">La&#365; sia labor&rsquo; laboristo taksi&#285;as.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">Mielaj tavoloj forlase trovi&#285;is.<br /></span>
-<span class="i2">Jen ilin burdoj ekpetis;<br /></span>
-<span class="i2">Sed tuj protestis abeloj,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj vespon elektis por ju&#285;i l&rsquo; aferon.<br /></span>
-<span class="i0">Ne estis facile dekreton eldoni,<br /></span>
-<span class="i4">&#264;ar la atestantoj certigis,<br /></span>
-<span class="i0">Ke &#265;irka&#365; l&rsquo; tavoloj bestetoj flugemaj,<br /></span>
-<span class="i0">Zumemaj, longetaj, brunflavaj kaj tiaj<br /></span>
-<span class="i2">Kiel l&rsquo; abeloj longe vidi&#285;is.<br /></span>
-<span class="i2">Sed kio? estis signoj similaj<br /></span>
-<span class="i2">&#264;e la burdaro. Embarasite,<br /></span>
-<span class="i0">La vesp&rsquo; informi&#285;on denove farigis.<br /></span>
-<span class="i4">Kaj, por scii&#285;i pli bone,<br /></span>
-<span class="i4">&#284;i formikaron a&#365;skultis;<br /></span>
-<span class="i0">Sed la afero ne povis klari&#285;i.<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Por kio, mi petas, ekdiris abelo<br /></span>
-<span class="i4">Tre sa&#285;a, ta&#365;gas &#265;i tio?<br /></span>
-<span class="i2">Ekkomencite de ses monatoj,<br /></span>
-<span class="i2">En sama stato staras l&rsquo; afero,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj dume perdi&#285;as la mieltavoloj.<br /></span>
-<span class="i0">Jam temp&rsquo; estas ke la ju&#285;isto rapidu;<br /></span>
-<span class="i2">&#264;u l&rsquo; urson li ne lekis sufi&#265;e?<a href="#Footnote7" class="fnanchor">[7]</a><br /></span>
-<span class="i0">Sen tiom da vortoj, da kontra&#365;paroloj,<br /></span>
-<span class="i4">Skriba&#309;oj kaj transskriba&#309;oj,<br /></span>
-<span class="i4">Laboru ni kaj la burdoj;<br /></span>
-<span class="i2">Vidi&#285;os, kiu kun dol&#265;mielo<br /></span>
-<span class="i2">Povas konstrui &#265;elojn artplenajn.&raquo;<br /></span>
-<span class="i0">Rifuzis la burdoj, montrante per tio,<br /></span>
-<span class="i0">Ke art&rsquo; tia scion ilian superas,<br /></span>
-<span class="i4">Kaj la mielajn tavolojn<br /></span><!-- pagho 40 -->
-<span class="i2">La vesp&rsquo; alju&#285;is al l&rsquo; abelaro.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i2">Se nur tiele &#265;iuj procesoj<br /></span>
-<span class="i2">Ju&#285;i&#285;us, la&#365; la Turka metodo!<br /></span>
-<span class="i2">La simpla sa&#285;o estus le&#285;aro,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj la elspezoj plimalgrandi&#285;us.<br /></span>
-<span class="i0">Sed nun da&#365;rigante procesojn longege,<br /></span>
-<span class="i0">Nin oni &#349;teladas, rabadas, senigas;<br /></span>
-<span class="i0">En fin&rsquo; la ju&#285;isto englutas la ostron,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj restas nur &#349;eloj por la procesintoj.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="footnotes">
-<div class="footnote" id="Footnote7">
-<p><span class="label">[7]</span> Esprimo proverba signifanta &laquo;da&#365;rigi tre longe ian proceson&raquo;.</p></div>
-</div>
-<div class="header" id="fab18">
-<h3>XVIII.&mdash;La kverko kaj la kano.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">Iam la kverko diris al kano:<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Vi havas la rajton kulpigi naturon:<br /></span>
-<span class="i2">Birdeto por vi &#349;ar&#285;&rsquo; estas peza;<br /></span>
-<span class="i4">Venteto, se ekblovante<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i nur eksulkigas la supron de l&rsquo; akvo,<br /></span>
-<span class="i4">La vian kapon fleksigas;<br /></span>
-<span class="i0">Dum mia fruntego, al Alpoj simila,<br /></span>
-<span class="i0">Ne sole haltigas la sunajn radiojn,<br /></span>
-<span class="i2">Sed de l&rsquo; ventego batojn elmokas.<br /></span>
-<span class="i2">Bloveto por vi estas ventego;<br /></span>
-<span class="i2">Blovego &#349;ajnas al mi zefiro.<br /></span>
-<span class="i0">Se vi nur naski&#285;us sub la foliaro<br /></span>
-<span class="i2">Per kiu mi kovras la proksima&#309;on,<br /></span>
-<span class="i4">Suferus vi pli malmulte:<br /></span>
-<span class="i4">Mi gardus vin de l&rsquo; ventego.<br /></span>
-<span class="i4">Sed vi plej ofte naski&#285;as<br /></span>
-<span class="i0">&#264;e l&rsquo; bordoj malsekaj de l&rsquo; regnoj de l&rsquo; vento.<br /></span>
-<span class="i0">Por vi tre maljusta do &#349;ajnas naturo.<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;La via kompato, respondis l&rsquo; arbeto,<br /></span>
-<span class="i0">El kor&rsquo; bona venas; sed estu sentima:<br /></span>
-<span class="i0">La ventoj pli multe vin ol min turmentas;<br /></span>
-<span class="i4">Fleksi&#285;as mi, ne rompi&#285;as.<br /></span><!-- pagho 41 -->
-<span class="i2">&#284;is nun vi venkis batojn iliajn,<br /></span>
-<span class="i4">Sed ni la finon atendu.&raquo;<br /></span>
-<span class="i0">&#264;e tiuj &#265;i vortoj, alkuras el maro<br /></span>
-<span class="i0">Naskit&rsquo; la plej forta de l&rsquo; norda ventego:<br /></span>
-<span class="i0">La arb&rsquo; kontra&#365;staras, flegsi&#285;as l&rsquo; arbeto;<br /></span>
-<span class="i0">Kun forto pli granda reblovas la vento,<br /></span>
-<span class="i4">Kaj pliforti&#285;as tiele,<br /></span>
-<span class="i2">Ke elradikas tute l&rsquo; arbegon,<br /></span>
-<span class="i1">Kies kapego &#265;ielon atingis<br /></span>
-<span class="i0">Kaj &#285;is la Tartaro aliris piedoj.</span>
-</div>
-</div><!-- pagho 42 -->
-
-
-
-
-<h2>LIBRO II</h2>
-
-<div class="header" id="fab19">
-<h3>I.&mdash;Kunsido de ratoj.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">Kato, nomata Lardoman&#285;ulo,<br /></span>
-<span class="i4">Ekstermis tiel la ratojn,<br /></span>
-<span class="i0">Ke preska&#365; neniu el ili vidi&#285;is,<br /></span>
-<span class="i2">Tiom &#285;i estis entombiginta.<br /></span>
-<span class="i0">La supervivantoj, ka&#349;ataj en truoj,<br /></span>
-<span class="i0">Apena&#365; kvarone satigis malsaton,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj, &#265;e l&rsquo; malfeli&#265;a ratar&rsquo;, Lardman&#285;ulo<br /></span>
-<span class="i0">Taksi&#285;is ne kato, sed vera diablo.<br /></span>
-<span class="i0">Jen iam la besto ruzega foriris<br /></span>
-<span class="i0">En la &#265;irka&#365;a&#309;on por ser&#265;i edzinon.<br /></span>
-<span class="i2">Dum la bruego kiun &#285;i faris<br /></span>
-<span class="i0">Kun sia katino, la ratoj kunsidis<br /></span>
-<span class="i1">En unu angulo por konsili&#285;i<br /></span>
-<span class="i2">Pri la malbono ilin premanta.<br /></span>
-<span class="i2">La prezidanto, sa&#285;a persono,<br /></span>
-<span class="i0">Tuj ekopiniis, ke estas necese<br /></span>
-<span class="i0">Alligi tintilon al kolo de l&rsquo; kato,<br /></span>
-<span class="i2">&laquo;&#264;ar tiel, kiam &#285;i ekmilitos,<br /></span>
-<span class="i0">Ni, sonon a&#365;dante, sub teron forrampos;<br /></span>
-<span class="i2">&#284;i estas sola bona rimedo.&raquo;<br /></span>
-<span class="i2">&#264;iuj la&#365;degis la prezidanton,<br /></span>
-<span class="i0">&#264;ar &#349;ajnis al &#265;iuj nenio pli bona.<br /></span>
-<span class="i0">Sed kiu do volos alligi tintilon?<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Ne iros mi, diris la unu, mi tiel<br /></span>
-<span class="i0">Malsa&#285;a ne estus.&mdash;Ne povas mi, diris<br /></span>
-<span class="i0">Alia&raquo;; kaj tiel okazis, ke oni<br /></span><!-- pagho 43 -->
-<span class="i0">Foriris, nenion farinte.&mdash;Mi vidis<br /></span>
-<span class="i0">Multegajn kunsidojn tiele senfruktajn,<br /></span>
-<span class="i0">Kunsidojn ne ratajn, sed ja de mona&#293;oj,<br /></span>
-<span class="i4">Kaj anka&#365; de kanonikoj.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">Se estas necese nur ion decidi,<br /></span>
-<span class="i2">La konsilantoj estas sennombraj;<br /></span>
-<span class="i0">Sed se necesi&#285;as decidon plenumi,<br /></span>
-<span class="i4">Neniu plu sin proponas.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab20">
-<h3>II.&mdash;La lupo havanta proceson kontra&#365; la vulpo
-anta&#365; la simio.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Lup&rsquo; diris, ke &#349;tel&rsquo; &#265;e &#285;i estis farita,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj vulpon najbaran, sufi&#265;e friponan,<br /></span>
-<span class="i4">Kiel &#349;telinton kulpigis.<br /></span>
-<span class="i2">Anta&#365; simion amba&#365; kunvenis,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj sen advokato diskutis l&rsquo; aferon.<br /></span>
-<span class="i0">Neniam Temis&rsquo;, la&#365; simia memoro,<br /></span>
-<span class="i2">Ju&#285;is proceson tiel konfuzan.<br /></span>
-<span class="i2">&#348;vitis sur sia se&#285;&rsquo; la ju&#285;anto.<br /></span>
-<span class="i0">La du procesantoj protestis, kriegis,<br /></span>
-<span class="i0">Kontra&#365;paroladis, sin interinsultis.<br /></span>
-<span class="i0">En fin&rsquo; la ju&#285;anto ekdiris: &laquo;Amikoj,<br /></span>
-<span class="i0">De longe mi konas la vian malicon:<br /></span>
-<span class="i2">Amba&#365; vi pagos monan la punon,<br /></span>
-<span class="i0">&#264;ar, lupo, ci plendas nenion perdinte,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj, vulpo, ci prenis l&rsquo; objekton petitan.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">La&#365; nia ju&#285;anto, ne povas erari,<br /></span>
-<span class="i2">Kiu kondamnas la malvirtulon.</span>
-</div>
-</div><!-- pagho 44 -->
-
-<div class="header" id="fab21">
-<h3>III.&mdash;La du bovoviroj kaj la rano.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">Du bovoviroj kontra&#365;batalis<br /></span>
-<span class="i0">Por havi bovinon kun la re&#285;potenco.<br /></span>
-<span class="i4">Pro tio rano &#285;emadis.<br /></span>
-<span class="i2">&laquo;Kial vi plendas? demandis iu<br /></span>
-<span class="i2">El la popolo koakblekanta.<br /></span>
-<span class="i4">&mdash;&#264;u vi ne vidas, &#285;i diris,<br /></span>
-<span class="i2">Ke &#265;e la fino de la batalo,<br /></span>
-<span class="i4">L&rsquo; unu ekzilos l&rsquo; alian,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj &#285;in el la verdaj kamparoj forpelos?<br /></span>
-<span class="i2">&#284;i ne plu re&#285;os en la herbejoj,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj venos re&#285;adi en mar&#265;ajn la kanojn,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj sub piedoj siaj nin premos;<br /></span>
-<span class="i2">Unu post unu ni do suferos<br /></span>
-<span class="i2">Pro la batalo pri la bovino.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i2">Timo tiela estis bonsenca,<br /></span>
-<span class="i2">&#264;ar en la mar&#265;ojn venis la bovo<br /></span>
-<span class="i2">Sin ka&#349;i, kie ranojn, po dudek<br /></span>
-<span class="i2">En &#265;iu horo &#285;i dispremegis.<br /></span>
-<span class="i2">Ho ve! &#285;i montras, ke &#265;iutempe<br /></span>
-<span class="i4">La malgranduloj elpagas<br /></span>
-<span class="i2">La malsa&#285;a&#309;ojn de l&rsquo; potenculoj.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab22">
-<h3>IV.&mdash;La hundino kaj &#349;ia kunulino.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">Hundino, balda&#365; idojn naskonte<br /></span>
-<span class="i2">Kaj ne sciante kien demeti<br /></span>
-<span class="i2">&#348;ar&#285;on tiele gravan, fervore<br /></span>
-<span class="i0">Petegis hundinon alian al &#349;i tuj<br /></span>
-<span class="i4">Prunti &#349;ian dometon,<br /></span><!-- pagho 45 -->
-<span class="i0">Kaj tien l&rsquo; estonta patrin&rsquo; sin enfermas.<br /></span>
-<span class="i0">Post kelke da temp&rsquo; la mastrino revenas;<br /></span>
-<span class="i0">Sed petas l&rsquo; alia semajnon ankora&#365;:<br /></span>
-<span class="i0">La idoj, &#349;i diris, apena&#365; ekmar&#349;as.<br /></span>
-<span class="i2">La kunulino je &#285;i konsentas,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj &#265;e la limtempo denove &#349;i petas<br /></span>
-<span class="i0">La siajn dometon, kameron kaj liton.<br /></span>
-<span class="i2">Jen la hundino montras la dentojn,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj diras: &laquo;Tuj mi kun la miaj foriros,<br /></span>
-<span class="i4">Se vi nin povos forpeli.&raquo;<br /></span>
-<span class="i2">La idoj estis jam tute grandaj.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">Vi &#265;iam beda&#365;ros bonfaron al homo<br /></span>
-<span class="i0">Malbona: por ion pruntitan repreni,<br /></span>
-<span class="i4">Vi devos uzi la batojn,<br /></span>
-<span class="i0">Vi devos procesi, vi devos batali.<br /></span>
-<span class="i2">Lasu lin meti &#265;e vi piedon<br /></span>
-<span class="i2">Tre balda&#365; kvar li estos metinta.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab23">
-<h3>V.&mdash;La leono kaj la mu&#349;eto.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">&laquo;Forflugu, insekto senforta, besteto<br /></span>
-<span class="i0">De l&rsquo; ter&rsquo; elkra&#265;ita.&raquo; Tiele leono<br /></span>
-<span class="i2">Parolis iam al la mu&#349;eto.<br /></span>
-<span class="i0">&#264;i tiu tuj &#285;in al batalo elvokis:<br /></span>
-<span class="i2">&laquo;&#264;u pensas vi, &#285;i diris, ke via<br /></span>
-<span class="i2">La re&#285;a nomo min tre timigas?<br /></span>
-<span class="i2">Multe pli ol vi bov&rsquo; estas forta;<br /></span>
-<span class="i2">Mi &#285;in la&#365; mia volo kondukas.&raquo;<br /></span>
-<span class="i0">Tuj &#285;i, trumpetisto kaj same heroo,<br /></span>
-<span class="i4">Ekzumas por la atako,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj, malanta&#365;en ekforfluginte,<br /></span>
-<span class="i2">Jen &#285;i subite sur la leonon<br /></span><!-- pagho 46 -->
-<span class="i2">Sin &#309;etas kaj &#285;in ekfrenezigas;<br /></span>
-<span class="i2">Jam la bestego &#349;a&#365;mon el bu&#349;o,<br /></span>
-<span class="i0">Fajretojn el siaj okuloj el&#309;etas,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj forte blekegas. Jam &#265;iuj &#265;irka&#365;e<br /></span>
-<span class="i4">Forkuras, &#265;iuj sin ka&#349;as,<br /></span>
-<span class="i2">Jam &#265;ie regas granda teruro,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj tian timegon elfaras mu&#349;eto.<br /></span>
-<span class="i0">La mu&#349;&rsquo; la leonon centloke atakas,<br /></span>
-<span class="i0">Jen pikas la dorson, jen pikas la bu&#349;on,<br /></span>
-<span class="i4">Jen en la nazon eniras.<br /></span>
-<span class="i0">De l&rsquo; best&rsquo; la kolero fari&#285;as grandega,<br /></span>
-<span class="i0">Dum la malamik&rsquo; nevidebla triumfas<br /></span>
-<span class="i2">Kaj ridas; &#265;ar per ungoj kaj dentoj<br /></span>
-<span class="i0">Sin mem la bestego sangade dis&#349;iras,<br /></span>
-<span class="i2">Sur siajn flankojn brue frapadas<br /></span>
-<span class="i0">La voston, kaj vane batadas l&rsquo; aeron.<br /></span>
-<span class="i0">Sed balda&#365; pro sia koler&rsquo; kaj laceco<br /></span>
-<span class="i2">&#284;i falas: jen &#285;i preska&#365; pereis.<br /></span>
-<span class="i0">Venkinte, l&rsquo; insekto glorege forflu&#285;as,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj kiel zumis &#285;i por l&rsquo; atako,<br /></span>
-<span class="i2">Tiel ekzumas &#285;i pro la venko.<br /></span>
-<span class="i2">Dum &#285;in &#285;i kuras &#265;ien anonci,<br /></span>
-<span class="i0">Jen &#285;i aranean renkontas kaptilon,<br /></span>
-<span class="i2">Kie &#285;i anka&#365; morton renkontas.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">Sed kion instruas la fablo? Unue,<br /></span>
-<span class="i2">La malamikoj la plej malgrandaj<br /></span>
-<span class="i2">Estas tre ofte la plej teruraj,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj due, la sin el grava dan&#285;ero<br /></span>
-<span class="i0">Tirinta, en ia sengrava pereas.</span>
-</div>
-</div><!-- pagho 47 -->
-
-<div class="header" id="fab24">
-<h3>VI.&mdash;La azeno &#349;ar&#285;ita de spongoj kaj la
-azeno &#349;ar&#285;ita de salo.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Azenkondukisto, kun vip&rsquo; en la mano,<br /></span>
-<span class="i4">Kondukis, kiel princo romana,<br /></span>
-<span class="i4">Du bestojn longegorelajn.<br /></span>
-<span class="i0">La unu, &#349;ar&#285;ite de spongoj, mar&#349;adis<br /></span>
-<span class="i0">Rapide; l&rsquo; alia penade vojiris,<br /></span>
-<span class="i4">Kvaza&#365; &#285;i portus botelojn.<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i estis &#349;ar&#285;ita de salo. Tra montoj,<br /></span>
-<span class="i0">Tra valoj kaj vojoj, &#265;i tiuj migrantoj<br /></span>
-<span class="i0">En fin&rsquo; transirejon riveran alvenis,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj en embaraso tre granda sin trovis.<br /></span>
-<span class="i0">La mastr&rsquo;, kiu tien jam estis veninta,<br /></span>
-<span class="i0">Sur la spongportantan azenon sursaltis,<br /></span>
-<span class="i0">Anta&#365;en pelante la beston alian,<br /></span>
-<span class="i2">Kiu, volante agi la&#365;vole,<br /></span>
-<span class="i4">En kavon balda&#365; enfalis,<br /></span>
-<span class="i0">Sur l&rsquo; akvon revenis, kaj fine sin savis;<br /></span>
-<span class="i2">&#264;ar &#285;i al bordo penis alna&#285;i,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj tiel bone sin fluidigis<br /></span>
-<span class="i2">La sal&rsquo;, ke tute liberigite,<br /></span>
-<span class="i0">La best&rsquo; plu nenion eksentis sur &#349;ultroj.<br /></span>
-<span class="i2">La spongportanta, kiel &#349;afido<br /></span>
-<span class="i0">La plej imitema, &#285;in volis imiti.<br /></span>
-<span class="i2">Jen &#285;is la kolo &#285;i en la akvon<br /></span>
-<span class="i0">Eniras, kaj kun si fortiras la mastron<br /></span>
-<span class="i2">Kaj la spong&#349;ar&#285;on. Ili triope<br /></span>
-<span class="i2">Trinkis multege, &#265;ar hom&rsquo; kaj besto<br /></span>
-<span class="i2">Glutis la ondon kiel la spongoj.<br /></span>
-<span class="i2">Tiuj &#265;i tiel pezaj fari&#285;is,<br /></span>
-<span class="i0">Ke l&rsquo; bordon l&rsquo; azeno ne povis atingi.<br /></span>
-<span class="i4">&#284;in &#265;irka&#365;prenis la mastro<br /></span>
-<span class="i2">Kun tim&rsquo; de morto neevitebla.<br /></span>
-<span class="i2">Al helpo venis iu&mdash;ne estas<br /></span><!-- pagho 48 -->
-<span class="i2">Tre grave diri kiu&mdash;sufi&#265;as,<br /></span>
-<span class="i2">Ke per &#265;i tio oni komprenas,<br /></span>
-<span class="i0">Ke sama agad&rsquo; ne konvenas al &#265;iuj.<br /></span>
-<span class="i2">Tiun &#265;i punkton volis mi pruvi.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab25">
-<h3>VII.&mdash;La leono kaj la rato.</h3>
-
-<h3 id="fab26">VIII.&mdash;La kolombo kaj la formiko.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">La&#365; via povo helpu al &#265;iuj:<br /></span>
-<span class="i0">Vi ofte bezonos pli ol vi malgrandan.<br /></span>
-<span class="i4">Tion elpruvos du fabloj,<br /></span>
-<span class="i2">&#264;ar de &#285;i multaj estas la pruvoj.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i2">Sub la piedojn de la leono<br /></span>
-<span class="i0">El tero malsa&#285;e eliris la rato.<br /></span>
-<span class="i0">La re&#285;o de l&rsquo; bestoj, &#265;e tiu okazo,<br /></span>
-<span class="i0">Kompata sin montris kaj lasis &#285;in vivi.<br /></span>
-<span class="i0">&#264;i tiu bonfaro ne estis perdita,<br /></span>
-<span class="i4">Kvankam ne &#349;ajnas kredeble,<br /></span>
-<span class="i2">Ke al leono rat&rsquo; povas helpi.<br /></span>
-<span class="i2">Sed elirinte el la arbaroj,<br /></span>
-<span class="i0">&#264;i tiu leono kapti&#285;is en retoj,<br /></span>
-<span class="i2">Kiujn blekegoj &#285;iaj ne povis<br /></span>
-<span class="i0">Disrompi. La rato alkuras, la ma&#349;ojn<br /></span>
-<span class="i0">Mordetas kaj tiel penadas, ke fine<br /></span>
-<span class="i4">La beston &#285;i liberigas.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i2">La pacienco kune kun tempo<br /></span>
-<span class="i0">Pli multe prosperas ol fort&rsquo; kun kolero.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i4">El pli malgrandaj bestetoj<br /></span>
-<span class="i4">Elvenas pruvo l&rsquo; alia.<br /></span>
-<span class="i0">Dum trinkis kolombo en ond&rsquo; de rivero,<br /></span>
-<span class="i0">Okaze formiko enfalis en l&rsquo; akvon.<br /></span><!-- pagho 49 -->
-<span class="i2">Kaj en &#265;i tiu maro grandega<br /></span>
-<span class="i0">Penadas, sed vane, reveni al bordo.<br /></span>
-<span class="i0">Tuj al &#285;i la birdo kompate alflugas,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj &#309;etas en l&rsquo; ondon trunketon de herbo,<br /></span>
-<span class="i0">Sur kiun rampante, l&rsquo; insekto dronanta<br /></span>
-<span class="i0">Sin savas per helpo de tiu &#349;ipeto.<br /></span>
-<span class="i0">&#264;e tiu momento, plugisto alvenas,<br /></span>
-<span class="i2">Mar&#349;ante per la nudaj piedoj.<br /></span>
-<span class="i4">Tiu &#265;i havis pafarkon.<br /></span>
-<span class="i0">Tuj kiam li vidas la birdon Venusan,<br /></span>
-<span class="i0">Li volas &#285;in havi en sia bolpoto.<br /></span>
-<span class="i2">Dum &#285;in mortigi li sin preparas,<br /></span>
-<span class="i1">Jen pikas formiko lian kalkanon.<br /></span>
-<span class="i2">La vila&#285;ano turnas la kapon;<br /></span>
-<span class="i0">Eka&#365;das la birdo kaj tuje forflugas,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj kun &#285;i forflugas la man&#285;o de l&rsquo; homo;<br /></span>
-<span class="i4">Li sen kolomb&rsquo; vesperman&#285;is.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab27">
-<h3>IX.&mdash;La leporo kaj la ranoj.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">Lepor&rsquo; en hejmo sia revadis,<br /></span>
-<span class="i2">&mdash;&#264;ar kion hejme fari, se oni<br /></span>
-<span class="i0">Ne revas?&mdash;&#284;i sin per &#265;agreno konsumis:<br /></span>
-<span class="i2">Tiu &#265;i besto estas mal&#285;oja,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj la timego &#285;in elmordetas.<br /></span>
-<span class="i4">&laquo;La timemuloj, &#285;i diris,<br /></span>
-<span class="i4">Ja estas tre malfeli&#265;aj,<br /></span>
-<span class="i0">&#264;ar ili nenion man&#285;adas profite;<br /></span>
-<span class="i0">Neniam plezuro, sen&#265;ese teruroj:<br /></span>
-<span class="i0">Jen estas la mia vivado. Pro timo<br /></span>
-<span class="i2">La malbenita, nur la okulojn<br /></span>
-<span class="i2">Duonfermante povus mi dormi.<br /></span>
-<span class="i2">&mdash;Vin mem korektu, diros sa&#285;ulo.<br /></span>
-<span class="i4">&mdash;&#264;u povas tim&rsquo; korekti&#285;i?<br /></span><!-- pagho 50 -->
-<span class="i2">En ver&rsquo; mi kredas, ke mem la homoj,<br /></span>
-<span class="i2">Kiel mi, timas.&raquo; Tiel rezonis<br /></span>
-<span class="i2">Nia leporo, kaj &#285;i samtempe<br /></span>
-<span class="i2">&#264;ion spione &#265;irka&#365;rigardis;<br /></span>
-<span class="i2">Maltrankvilega kaj sendecida<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i estis: bloveto, brueto, ombreto,<br /></span>
-<span class="i2">&#264;io ajn &#285;in ekfebrigis.<br /></span>
-<span class="i2">Tion &#265;i nun pripensante,<br /></span>
-<span class="i0">La besto mal&#285;oja eka&#365;dis brueton;<br /></span>
-<span class="i2">Tuj &#285;i forkuris al rifu&#285;ejo,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj balda&#365; alvenis al bord&rsquo; de lageto.<br /></span>
-<span class="i0">Jen ranoj ensaltas en l&rsquo; ondojn, jen ranoj<br /></span>
-<span class="i1">En grotojn siajn profundajn reiras.<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Ho! ho! &#285;i ekkriis, mi faras ja tion,<br /></span>
-<span class="i2">Kion al mi mem faras aliaj!<br /></span>
-<span class="i0">Mi ekaperante timigas aliajn;<br /></span>
-<span class="i0">Mi al la ranaro alportas teruron!<br /></span>
-<span class="i0">De kie tiela kura&#285;&rsquo; al mi venas?<br /></span>
-<span class="i2">&#264;u povas esti? bestoj min timas!<br /></span>
-<span class="i2">&#264;u do mi estas militfulmulo?<br /></span>
-<span class="i0">Mi vidas&mdash;sur tero timul&rsquo; &#265;iam trovas<br /></span>
-<span class="i0">Timulon ankora&#365; pli ol li timeman.&raquo;</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab28">
-<h3>X.&mdash;La koko kaj la vulpo.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">Sur arba bran&#265;o, kiel gardanto,<br /></span>
-<span class="i2">Sidis maljuna koko tre ruza.<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Amik&rsquo;, diris vulpo kun dol&#265;a vo&#265;eto,<br /></span>
-<span class="i2">Inter ni tute &#265;esis milito;<br /></span>
-<span class="i2">&#264;ie nun regas paco facila;<br /></span>
-<span class="i2">Mi venas al vi tion anonci.<br /></span>
-<span class="i0">Al mi do alflugu, por ke mi vin kisu;<br /></span>
-<span class="i4">Mi petas, vi ne prokrastu,<br /></span><!-- pagho 51 -->
-<span class="i0">&#264;ar longan voja&#285;on mi devas hodia&#365;<br /></span>
-<span class="i2">Fari senmanke; vi kun la viaj<br /></span>
-<span class="i2">Povos sentime viajn aferojn<br /></span>
-<span class="i2">Zorgadi: al vi frate ni helpos,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj, pro la &#285;ojo de tia paco,<br /></span>
-<span class="i0">Hodia&#365; vespere fajregojn bruligos.<br /></span>
-<span class="i4">Dume alflugu ricevi<br /></span>
-<span class="i0">La kison amikan de amo la frata.<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;Amiko, respondis la koko, nenion<br /></span>
-<span class="i0">Mi povis scii&#285;i pli bonan ol tiun<br /></span>
-<span class="i0">Anoncon agrablan de paco komuna,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj mia &#285;ojo estas duobla,<br /></span>
-<span class="i0">Ke &#285;uste de vi mi pri tio ekscias.<br /></span>
-<span class="i0">Mi vidas du hundojn, sendube senditajn<br /></span>
-<span class="i2">Por ekanonci tiun sciigon;<br /></span>
-<span class="i2">Ili rapidas kaj tuj &#265;i tien<br /></span>
-<span class="i0">Alvenos; mi teren deflugas; ni frate<br /></span>
-<span class="i2">&#264;iuj ekpovos nin interkisi.<br /></span>
-<span class="i4">&mdash;Adia&#365;, diris la vulpo,<br /></span>
-<span class="i2">Mi devas multajn bestojn viziti,<br /></span>
-<span class="i0">Ni fojon alian elfestos la pacon.&raquo;<br /></span>
-<span class="i2">Tuj rapidege &#285;i tra la kampoj<br /></span>
-<span class="i4">Forkuras, tre malkontenta<br /></span>
-<span class="i4">Je sia ruzo senfrukta,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj en si mem la koko maljuna<br /></span>
-<span class="i4">Ridas pro &#285;ia timego;<br /></span>
-<span class="i2">&#264;ar estas plezuro trompi trompinton.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab29">
-<h3>XI.&mdash;La korvo volanta imiti la aglon.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">La birdo Ze&#365;sa iam &#349;afidon<br /></span>
-<span class="i0">Aeren forportis. &#264;i tion vidinte,<br /></span>
-<span class="i0">La korv&rsquo; pli malforta, sed tiom man&#285;ema,<br /></span>
-<span class="i4">Tuje &#285;in volis imiti.<br /></span><!-- pagho 52 -->
-<span class="i2">&#284;i flugas &#265;irka&#365; la &#349;afidaro<br /></span>
-<span class="i0">Kaj &#349;afon elektas plej grasan, plej belan<br /></span>
-<span class="i2">El &#265;iuj, &#349;afon por diofero,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj elnutritan por bu&#349;oj diaj.<br /></span>
-<span class="i2">&#284;in rigardante la korv&rsquo; ekdiris:<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Ne scias mi, kia bonmamo vin nutris,<br /></span>
-<span class="i0">Sed korp&rsquo; via &#349;ajnas en stato mirinda;<br /></span>
-<span class="i2">Por mi vi estos bona regalo.&raquo;<br /></span>
-<span class="i2">Sur la &#349;afidon tuj &#285;i deflugas;<br /></span>
-<span class="i4">Sed &#349;afa la kreita&#309;o<br /></span>
-<span class="i0">Pli pezis ol unu froma&#285;o, kaj plie<br /></span>
-<span class="i2">&#284;ia &#349;aflano estis densega<br /></span>
-<span class="i2">Kaj preska&#365; tiel miksita<br /></span>
-<span class="i2">Kiel la barbo de Polifemo.<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i tiel detenis la ungojn de l&rsquo; korvo,<br /></span>
-<span class="i0">Ke tute ne povis la birdo forflugi.<br /></span>
-<span class="i0">&#284;in prenas pa&#349;tisto, &#285;in metas en ka&#285;on<br /></span>
-<span class="i0">Kaj donas al knaboj, por sin amuzadi.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">Ni devas mezuri la nian fortecon:<br /></span>
-<span class="i0">Pereas &#349;telist&rsquo; se rabisto fari&#285;as.<br /></span>
-<span class="i2">La imitado estas trompado:<br /></span>
-<span class="i2">Estas dan&#285;ere por tiraneto<br /></span>
-<span class="i0">Se agas li kiel la grandpotenculoj,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj kie la vesp&rsquo; pasas, restas la kulo.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab30">
-<h3>XII.&mdash;La pavo plendanta al Junono</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Pav&rsquo; al Junono iris por plendi.<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Diin&rsquo;, &#285;i diris, ja ne senprave<br /></span>
-<span class="i2">Mi plendas kaj murmuradas.<br /></span>
-<span class="i0">La vo&#265;o, kiun vi al mi donis,<br /></span>
-<span class="i0">Malpla&#265;as al la tuta naturo,<br /></span><!-- pagho 53 -->
-<span class="i0">Dum la najtingalo, birdeto senforta,<br /></span>
-<span class="i0">Sonore kaj &#265;arme kantadas e&#265; nokte,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj de l&rsquo; printempo estas ornamo.&raquo;<br /></span>
-<span class="i4">Junon&rsquo; kolere respondis:<br /></span>
-<span class="i2">&laquo;Birdo &#309;aluza, kiu silenti<br /></span>
-<span class="i4">Devus, &#265;u havas vi rajton<br /></span>
-<span class="i2">Envii vo&#265;on la najtingalan,<br /></span>
-<span class="i2">Vi, kiu portas &#265;irka&#365; la kolo<br /></span>
-<span class="i2">La &#265;ielarkon plej belkoloran,<br /></span>
-<span class="i0">Vi, kiu fiere mar&#349;adas, vi, kiu<br /></span>
-<span class="i0">Malvolvas la voston plej ri&#265;an kaj &#349;ajnas<br /></span>
-<span class="i4">Butiko de juvelisto?<br /></span>
-<span class="i2">&#264;u estas ia birdo sur tero<br /></span>
-<span class="i0">Pli bone ol vi mem farita por pla&#265;i.<br /></span>
-<span class="i2">Best&rsquo; &#265;iu &#265;iajn indojn ne havas,<br /></span>
-<span class="i2">Al vi ni donis ecojn diversajn.<br /></span>
-<span class="i0">La unuj grandecon kaj forton ricevas;<br /></span>
-<span class="i0">Falk&rsquo; estas malpeza kaj agl&rsquo; plenkura&#285;a;<br /></span>
-<span class="i2">Korvo utilas por l&rsquo; anta&#365;signoj;<br /></span>
-<span class="i0">Korniko konigas malbonojn venontajn;<br /></span>
-<span class="i2">&#264;iuj je sia vo&#265;&rsquo; kontenti&#285;as.<br /></span>
-<span class="i0">Vi &#265;esu do plendi, alie je via<br /></span>
-<span class="i2">Plumaro mi vin pune senigos.&raquo;</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab31">
-<h3>XIII.&mdash;La leono kaj la azeno &#265;asantaj.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">La re&#285;&rsquo; de l&rsquo; bestoj iam intencis<br /></span>
-<span class="i1">&#264;asadi: &#285;i festis sian nomtagon.<br /></span>
-<span class="i0">Sed &#265;asas leon&rsquo; ne paserojn, sed aprojn<br /></span>
-<span class="i0">Fortegajn, gazelojn kaj cervojn belkreskajn.<br /></span>
-<span class="i2">Por &#285;in helpadi &#285;i alvenigis<br /></span>
-<span class="i4">L&rsquo; azenon vo&#265;o-Stentoran.<br /></span>
-<span class="i0">&#264;i tiun &#285;i uzis en lok&rsquo; de &#265;askorno.<br /></span><!-- pagho 54 -->
-<span class="i0">&#284;in do de bran&#265;a&#309;oj kovritan postene<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i lokis kaj al &#285;i ordonis blekegi,<br /></span>
-<span class="i2">Pensante, ke &#265;e tia blekego<br /></span>
-<span class="i0">La plej kura&#285;egaj forkuros pro timo;<br /></span>
-<span class="i0">&#264;ar ili certege ne povos suferi<br /></span>
-<span class="i4">La tondron de &#285;ia vo&#265;o.<br /></span>
-<span class="i0">L&rsquo; aero resonis de bruo terura;<br /></span>
-<span class="i0">Timego ekkaptis l&rsquo; arbarajn logantojn,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj &#265;iuj forkuris kaj nepre subfalis<br /></span>
-<span class="i2">&#264;iuj sub l&rsquo; ungojn de la leono.<br /></span>
-<span class="i2">&laquo;&#264;u mi ne faris bonan servadon?<br /></span>
-<span class="i0">Ekkriis l&rsquo; azeno, por si mem prenante<br /></span>
-<span class="i2">Tutan la gloron.&mdash;Jes, la leono<br /></span>
-<span class="i0">Respondis; ci ja tre kura&#285;e blekegis;<br /></span>
-<span class="i2">Se mi ne konus cin mem kaj cian<br /></span>
-<span class="i2">La rason, mi mem tute timi&#285;us.&raquo;<br /></span>
-<span class="i2">L&rsquo; azeno, kvankam rajte mokita,<br /></span>
-<span class="i0">Ekvolis koleri, sed &#285;i ne kura&#285;is;<br /></span>
-<span class="i0">&#264;ar kiu do povus suferi azenon<br /></span>
-<span class="i0">Fieran: naturo ne faris &#285;in tia.<br /></span><!-- pagho 55 -->
-</div>
-</div>
-
-
-
-
-<h2>LIBRO III</h2>
-
-<div class="header" id="fab32">
-<h3>I.&mdash;La muelisto, lia filo kaj la azeno.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i0">Mi legis, ke naiva muelisto<br /></span>
-<span class="i0">Kaj lia filo, unu jam maljuna,<br /></span>
-<span class="i0">Infan&rsquo; la dua, ne el plej malgrandaj,<br /></span>
-<span class="i0">Sed kvindekjara knabo, se memoro<br /></span>
-<span class="i0">Min mem ne trompas, iam al foiro<br /></span>
-<span class="i0">Kuniris vendi la azenon sian.<br /></span>
-<span class="i0">Por ke bel&#349;ajna kaj pli a&#265;etinda<br /></span>
-<span class="i0">La besto estu, la piedojn &#285;iajn<br /></span>
-<span class="i0">Kunligis ili kaj &#285;in alpendigis,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj poste ili portis kiel lustron;<br /></span>
-<span class="i0">Malkleraj amba&#365; kaj tutnaivegaj!<br /></span>
-<span class="i0">Per rido eksplodegis la unua<br /></span>
-<span class="i0">Kiu &#285;in vidis. &laquo;Kian, li ekkriis,<br /></span>
-<span class="i0">&#348;erca&#309;on tiuj &#265;i intencas ludi?<br /></span>
-<span class="i0">El tiuj tri la plej azeno certe<br /></span>
-<span class="i0">Ne estas tiu, kiun oni pensas&raquo;<br /></span>
-<span class="i0">A&#365;dinte, sian malklerecon vidas<br /></span>
-<span class="i0">La muelisto; sur piedojn &#285;iajn<br /></span>
-<span class="i0">Tuj la azenon sian li ekmetas,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj &#285;in anta&#365;e mar&#349;i li devigas.<br /></span>
-<span class="i0">La besto, kiu tute &#285;ojis iri<br /></span>
-<span class="i0">Alie, plendas siamaniere.<br /></span>
-<span class="i0">La muelist&rsquo; &#265;i tion ne atentas,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj, la naskiton sian rajdiginte,<br /></span>
-<span class="i0">Li malanta&#365;e sekvas. Tri vendistoj<br /></span><!-- pagho 56 -->
-<span class="i0">Alvenas, kiuj &#285;in malpla&#265;a trovas,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj tuj la plej maljuna la&#365;te diras:<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Ho ho! desaltu, vi junulo, kiu<br /></span>
-<span class="i0">Vojiras kun lakeo barbogriza:<br /></span>
-<span class="i0">Vi devas sekvi kaj l&rsquo; alia rajdi.<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;Sinjoroj, volas mi vin kontentigi,&raquo;<br /></span>
-<span class="i0">La patro diris. Lia fil&rsquo; desaltas,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj la maljuna rampas sur la beston.<br /></span>
-<span class="i0">Sed pasas tri fra&#365;linoj; unu diras:<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Hontinde estas, ke la filo lamas,<br /></span>
-<span class="i0">Dum patro lia, kvaza&#365; episkopo<br /></span>
-<span class="i0">Sidante, rajdas tre senzorge kiel<br /></span>
-<span class="i0">Bovido, kaj prudenta esti pensas.<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;En a&#285;o mia, diris la rajdanto,<br /></span>
-<span class="i0">Ne estas plu bovidoj. Vian iron<br /></span>
-<span class="i0">Da&#365;rigu, vi fra&#365;lino, al mi kredu.&raquo;<br /></span>
-<span class="i0">Post multe da moka&#309;oj kun pasantoj<br /></span>
-<span class="i0">Inter&#349;an&#285;itaj, kredis la maljuna,<br /></span>
-<span class="i0">Ke li malprava estas. Sur l&rsquo; azenon<br /></span>
-<span class="i0">Malanta&#365; si la knabon li sidigis.<br /></span>
-<span class="i0">Post tridek pa&#349;oj tion ekkritikas<br /></span>
-<span class="i0">Anaro tria: &laquo;Tiuj &#265;i rajdantoj,<br /></span>
-<span class="i0">Ekkrias unu, tre malsa&#285;aj estas:<br /></span>
-<span class="i0">La besto ne plu povas mar&#349;i, balda&#365;<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i mortos per iliaj batoj! Fi!<br /></span>
-<span class="i0">Tiele &#349;ar&#285;i malfeli&#265;an beston!<br /></span>
-<span class="i0">&#264;u ili ne kompatas je maljuna<br /></span>
-<span class="i0">Servisto? Nun sendube ili iras<br /></span>
-<span class="i0">Foiron por ekvendi &#285;ian felon!<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;Pro Dio, diris la maljuna, kapon<br /></span>
-<span class="i0">Malsa&#285;an havas kiu &#265;iujn homojn<br /></span>
-<span class="i0">Kaj sian patron volas kontentigi!<br /></span>
-<span class="i0">Ni tamen per rimedo ia provu<br /></span>
-<span class="i0">Prosperi.&raquo; Tuj desaltas amba&#365; teren,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj la azen&rsquo; trankvile anta&#365;mar&#349;as.<br /></span>
-<span class="i0">Renkontas ilin iu kaj li diras:<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;&#264;u modo estas, ke azeno iru<br /></span><!-- pagho 57 -->
-<span class="i0">Sen&#285;ene, dum la mastro sin mem &#285;enas?<br /></span>
-<span class="i0">Sed kiu el du devas sin lacigi,<br /></span>
-<span class="i0">&#264;u l&rsquo; besto, &#265;u la mastro? Mi konsilas,<br /></span>
-<span class="i0">Ke tiuj &#265;i en keston multekostan<br /></span>
-<span class="i0">Nun &#285;in enmetu. Amba&#365; siajn &#349;uojn<br /></span>
-<span class="i0">Eluzas, por pli longe sian beston<br /></span>
-<span class="i0">Konservi. Bela trio da azenoj!<br /></span>
-<span class="i0">&mdash;Azen&rsquo; mi estas, tion mi konfesas,<br /></span>
-<span class="i0">La muelisto diris; sed de nun<br /></span>
-<span class="i0">&#264;u oni min kritikos, &#265;u min la&#365;dos,<br /></span>
-<span class="i0">&#264;u ion, &#265;u nenion oni diros,<br /></span>
-<span class="i0">La&#365; mia kapo mi agadi volas.&raquo;<br /></span>
-<span class="i0">Li faris tiel, kaj li faris bone.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab33">
-<h3>II.&mdash;La membroj kaj la stomako.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">Pri kelkaj punktoj re&#285;a potenco<br /></span>
-<span class="i0">Similas al homa stomako. Se fartas<br /></span>
-<span class="i0">Malbone &#285;i, tuta la korpo malsanas.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i2">Lacaj penadi por &#285;i, la membroj<br /></span>
-<span class="i2">Decidis vivi nobelsinjore,<br /></span>
-<span class="i2">Senfare, kiel mo&#349;t&rsquo; la stomaka.<br /></span>
-<span class="i2">&laquo;&#284;i, diris ili, de la aero,<br /></span>
-<span class="i2">Kiel ni, vivu. Ni &#265;iuj &#349;vitas,<br /></span>
-<span class="i2">Penas simile al portaj bestoj;<br /></span>
-<span class="i0">Por kiu? Por &#285;i, sed por ni sen profito.<br /></span>
-<span class="i0">Per nia zorgado ni nutris &#285;in solan;<br /></span>
-<span class="i0">Ni &#265;esu labori, la&#365; &#285;ia ekzemplo.&raquo;<br /></span>
-<span class="i2">Tuj senprokraste &#265;esas la manoj<br /></span>
-<span class="i2">Preni, la brakoj agi, la kruroj<br /></span>
-<span class="i2">Mar&#349;adi; &#265;iuj al la stomako<br /></span>
-<span class="i0">Ekdiris, ke sian nutra&#309;on &#285;i ser&#265;u.<br /></span>
-<span class="i2">Tian eraron ili tre balda&#365;<br /></span><!-- pagho 58 -->
-<span class="i0">Beda&#365;ris, senfortaj tuj ekfari&#285;ante;<br /></span>
-<span class="i0">La sango ne plu renovi&#285;is en koro;<br /></span>
-<span class="i0">La membroj suferis; fortec&rsquo; detrui&#285;is.<br /></span>
-<span class="i2">Per tio vidis la ribelantoj,<br /></span>
-<span class="i0">Ke la senokupa &#349;ajnanto laboras<br /></span>
-<span class="i0">Pli ol ili por la komuna profito.</span>
-</div><div class="stanza">
-<span class="i0">&#284;i povas figuri la re&#285;an potencon,<br /></span>
-<span class="i0">&#264;ar &#285;i egalparte ricevas kaj donas.<br /></span>
-<span class="i2">Por &#285;i laboras &#265;iu kaj el &#285;i<br /></span>
-<span class="i2">&#264;iu nutra&#309;on sian eltiras.<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i al laboristoj donigas salajron,<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i pagas ju&#285;istojn, ri&#265;igas vendistojn,<br /></span>
-<span class="i0">Defendas plugistojn, elnutras soldatojn,<br /></span>
-<span class="i0">Disdonas milloke donacojn sennombrajn,<br /></span>
-<span class="i2">Provizas sola tutan la regnon.<br /></span>
-<span class="i0">&#284;in Menenio komprenigis.<br /></span>
-<span class="i2">De la senato volis disi&#285;i<br /></span>
-<span class="i0">La popolamaso, dirante, ke sola<br /></span>
-<span class="i0">&#264;i tiu posedas potencon, trezorojn,<br /></span>
-<span class="i0">Honorojn, dum al &#285;i nur restas malbonoj,<br /></span>
-<span class="i0">Tributoj, impostoj, militaj klopodoj.<br /></span>
-<span class="i2">Ekster la muroj staris l&rsquo; amaso<br /></span>
-<span class="i0">Kaj landon alian intencis ser&#265;adi.<br /></span>
-<span class="i2">Sed Menenio al &#285;i elmontris,<br /></span>
-<span class="i2">Ke &#285;i similas al homaj membroj,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj per apologo de &#265;iuj konita,<br /></span>
-<span class="i2">Al &#285;ia devo &#285;in rekondukis.<br /></span><!-- pagho 59 -->
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab34">
-<h3>III.&mdash;La lupo fari&#285;inta pa&#349;tisto.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">Kaptante jam nur parton malgrandan<br /></span>
-<span class="i4">Da &#349;afoj de l&rsquo; najbara&#309;o,<br /></span>
-<span class="i2">Lup&rsquo; volis uzi la ruzon vulpan,<br /></span>
-<span class="i4">Kaj novan rolon ludadi.<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i, kiel gardist&rsquo;, sur sin metas mantelon,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj longan bastonon pa&#349;tistan ekprenas<br /></span>
-<span class="i4">Kune kun fluto duobla.<br /></span>
-<span class="i2">Por sian ruzon tute plenumi,<br /></span>
-<span class="i0">Volonte &#285;i skribus sur sian &#265;apelon:<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Gilo&rsquo; mi estas, la pa&#349;tisteto<br /></span>
-<span class="i4">De tiu &#265;i &#349;afidaro&raquo;<br /></span>
-<span class="i4">Tiele sin maskinte<br /></span>
-<span class="i0">Kaj siajn piedojn anta&#365;ajn metante<br /></span>
-<span class="i2">Sur la bastonon, Gilo&rsquo; la falsa<br /></span>
-<span class="i4">Senbrue sin proksimigas.<br /></span>
-<span class="i2">Gilo&rsquo; la vera sur herb&rsquo; ku&#349;ante<br /></span>
-<span class="i4">Dormis tiam profunde,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj dormis la hundo, kaj anka&#365; la fluto;<br /></span>
-<span class="i2">Tutsame dormis multe da &#349;afoj.<br /></span>
-<span class="i2">Ne vekis ilin la hipokritulo<br /></span>
-<span class="i2">Kaj por facile povi la &#349;afojn<br /></span>
-<span class="i4">Al sia hejm&rsquo; alkonduki,<br /></span>
-<span class="i0">&#284;i volis, jam kiel pa&#349;tisto vestite,<br /></span>
-<span class="i4">Anka&#365; pa&#349;tiste paroli.<br /></span>
-<span class="i4">Sed tio &#285;in pereigis.<br /></span>
-<span class="i2">&#264;ar &#285;i ne povis bone imiti<br /></span>
-<span class="i0">La vo&#265;on pa&#349;tistan, sed tutan l&rsquo; arbaron<br /></span>
-<span class="i0">Plenigis per bruo de sia la vo&#265;o,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj tiel konigis la artifika&#309;on.<br /></span>
-<span class="i2">Tia bruego &#265;iujn ekvekas,<br /></span>
-<span class="i0">La hundon, la &#349;afojn kaj la &#349;afgardiston.<br /></span>
-<span class="i0">&#264;e tia tumulto la lup&rsquo; malfeli&#265;a,<br /></span>
-<span class="i2">Pro la mantelo tute &#285;enite,<br /></span>
-<span class="i0">Ne povis forkuri nek sin mem defendi.<br /></span><!-- pagho 60 -->
-</div><div class="stanza">
-<span class="i2">La friponuloj &#265;ie enfalas<br /></span>
-<span class="i0">En iajn kaptilojn de si preparitajn.<br /></span>
-<span class="i2">Kiu ajn estas lup&rsquo; agu lupe;<br /></span>
-<span class="i2">Estas &#265;i tio pli sendan&#285;era.</span>
-</div>
-</div>
-
-<div class="header" id="fab35">
-<h3>IV.&mdash;La ranoj petantaj re&#285;on.</h3>
-</div>
-<div class="verse"><div class="stanza">
-<span class="i2">De l&rsquo; demokrata stat&rsquo; lacigite,<br /></span>
-<span class="i4">La ranoj kriis tiele,<br /></span>
-<span class="i0">Ke sub monarkpovon Ze&#365;s&rsquo; ilin submetis,<br /></span>
-<span class="i2">Kaj el &#265;ielo re&#285;on paceman<br /></span>
-<span class="i2">Alsendis, kiu tiel bruegis<br /></span>
-<span class="i2">Falante, ke la tuta anaro<br /></span>
-<span class="i4">Iris sin ka&#349;i sub l&rsquo; ondojn,<br /></span>
-<span class="i2">&#264;u en la junkojn, &#265;u en la kanojn,<br /></span>
-<span class="i0">&#264;u en la kava&#309;ojn de sin la mar&#265;o,<br /></span>
-<span class="i2">Ne kura&#285;ante dum longa tempo<br /></span>
-<span class="i0">Viza&#285;e rigardi &#265;i tiun &#349;ajnantan<br /></span>
-<span class="i4">Al &#285;i terura giganto.<br /></span>
-<span class="i4">&#264;i tiu estis trabeto,<br /></span>
-<span class="i2">Kies graveco per tim&rsquo; plenigis<br /></span>
-<span class="i2">L&rsquo; unuan, kiu, por &#285;in ekvidi,<br /></span>
-<span class="i1">Kura&#285;is forlasi sian kava&#309;on.<br /></span>
-<span class="i2">&#284;i do anal&#285;is, sed tremegante;<br /></span>
-<span class="i2">Dua, kaj poste tria &#285;in sekvis,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj balda&#365; alvenis anaro sennombra,<br /></span>
-<span class="i2">Kiu fari&#285;is tiel sen&#285;ena,<br /></span>
-<span class="i0">Ke &#285;i sur la &#349;ultrojn de l&rsquo; re&#285;o sursaltis.<br /></span>
-<span class="i0">La bona mo&#349;t&rsquo; re&#285;a &#265;i tion suferas,<br /></span>
-<span class="i0">Kaj &#265;iam ku&#349;adas senmove. La ranoj<br /></span>
-<span class="i0">Disrompas per plendoj la kapon de Ze&#365;so;<br /></span>
-<span class="i2">&laquo;Al ni alsendu re&#285;on plenmovan.&raquo;<br /></span>
-<span class="i2">La re&#285;&rsquo; de l&rsquo; dioj gruon alsendis,<br /></span>
-<span class="i4">Kiu tuj ilin bu&#265;adas,<br /></span><!-- pagho 61 -->
-<span class="i0">Man&#285;adas kaj glutas la&#365; sia plezuro.<br /></span>
-<span class="i2">Jen la ranaro plendas denove.<br /></span>
-<span class="i0">&laquo;Sed, diras la dio, &#265;u via deziro<br /></span>
-<span class="i0">Nin volas submeti sub siajn la le&#285;ojn?<br /></span>
-<span class="i2">La sa&#285;&rsquo; ordonis al vi konservi<br /></span>
-<span class="i2">Vian unuan vivmanieron;<br /></span>
-<span class="i0">Sed &#285;in ne farinte, vi devis akcepti<br /></span>
-<span class="i2">Senplende re&#285;on bonan, kvietan.<br /></span>
-<span class="i2">Estu do je &#265;i tiu kontentaj,<br /></span>
-<span class="i0">Timante, ke venos tiran&rsquo; pli kruela.&raquo;</span>
-</div>
-</div>
-
-
-
-
-
-<div class="reklamo">
-<p class="large">KOLEKTO ESPERANTA APROBITA DE D<sup>o</sup> ZAMENHOF</p>
-
-
-<p>FRANCUJO.&mdash;HACHETTE kaj K<sup>o</sup>, 79, Boul. St-Germain, Paris</p>
-
-
-<table summary="Kolekto aprobita de Zamenhof">
-<tr lang="fr"><th colspan="3" style="text-align:center;">LIVRES D&rsquo;&#201;TUDE</th></tr>
-
-<tr lang="fr"><td><b>Grammaire et Exercices de la langue Esperanto</b>, par L. de Beaufront.</td><td class="num">1</td><td class="num">50</td></tr>
-
-<tr lang="fr"><td><b>Corrig&#233; de Grammaire et Exercices de la langue Esperanto</b>, par L. de
-Beaufront.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">75</td></tr>
-
-<tr lang="fr"><td><b>Commentaire sur la grammaire Esperanto</b>, par L. de Beaufront.</td><td class="num">2</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-
-<tr lang="fr"><td><b>Texte synth&#233;tique</b> des r&#232;gles, pr&#233;fixes, suffixes, expressions de l&rsquo;Esperanto,
-traduction fran&#231;aise en regard, par L. de Beaufront.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">50</td></tr>
-
-<tr lang="fr"><td><b>Th&#232;mes d&rsquo;application</b>, <i>Lexicologie</i>, <i>Syntaxe</i>, <i>Formation des mots de l&rsquo;Esperanto</i>,
-vocabulaire des mots employ&#233;s, par L. de Beaufront.</td><td class="num">2</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-
-<tr lang="fr"><td><b>Cours commercial d&rsquo;Esperanto</b>, par Marissiaux.</td><td class="num">1</td><td class="num">50</td></tr>
-
-<tr lang="fr"><td><b>Corrig&#233; des exercices du Cours commercial d&rsquo;Esperanto</b>, par M. Marissiaux.</td><td class="num">1</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-
-<tr lang="fr"><td><b>L&rsquo;Esperanto en dix le&#231;ons</b>, par Th. Cart et Pagnier.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">75</td></tr>
-
-<tr lang="fr"><td><b>Corrig&#233; des Exercices de l&rsquo;Esperanto en dix le&#231;ons</b>, par Th. Cart et
-M. Procureur.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">50</td></tr>
-
-<tr lang="fr"><td><b>Premi&#232;res le&#231;ons d&rsquo;Esperanto</b>, par Th. Cart.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">30</td></tr>
-
-<tr lang="fr"><td><b>Dictionnaire Esperanto-Fran&#231;ais</b>, par L. de Beaufront.</td><td class="num">1</td><td class="num">50</td></tr>
-
-<tr lang="fr"><td><b>Structure du dictionnaire Esperanto</b>. <i>R&#233;ponse &#224; beaucoup d&rsquo;objections</i>. <span lang="eo">(Teksto esperanta kaj franca)</span>, par L. de Beaufront.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">30</td></tr>
-
-<tr lang="fr"><td><b>Vocabulaire Fran&#231;ais-Esperanto</b> et <b>Vocabulaire abr&#233;g&#233; Esperanto-Fran&#231;ais</b>,
-par Th. Cart, M. Merckens et P. Berthelot.</td><td class="num">2</td><td class="num">50</td></tr>
-
-<tr lang="fr"><td><b>Vocabulaire des mots sp&#233;ciaux &#224; la philat&#233;lie</b>, par R. Lema&#238;tre.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">40</td></tr>
-
-<tr><th colspan="3" style="text-align:center;">TEKSTOJ EN ESPERANTO</th></tr>
-
-<tr><td><b>Brueys et Palaprat</b>. <i>Advokato Patelin</i>, tradukita de J. Evrot.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">75</td></tr>
-
-<tr><td><b>Diversa&#309;oj</b>, rakontetoj tradukitaj de S<sup>oj</sup> Lallemant kaj Beau.</td><td class="num">1</td><td class="num">25</td></tr>
-
-<tr><td><b>Ekzercoj de Aplikado</b>, <i>Leksikologio</i>, <i>Sintakso</i>, <i>Vortfarado Esperantaj</i>, de
-L. de Beaufront.</td><td class="num">1</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-
-<tr><td><b>Esperantaj proza&#309;oj</b>, de diversaj a&#365;toroj.</td><td class="num">2</td><td class="num">50</td></tr>
-
-<tr><td><b>Fundamenta Krestomatio de la lingvo Esperanto</b>, de D<sup>ro</sup> Zamenhof.</td><td class="num">3</td><td class="num">50</td></tr>
-
-<tr><td><b>Fundamento de Esperanto</b>, de D<sup>ro</sup> Zamenhof.</td><td class="num">3</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-
-<tr><td><b>Godineau</b>. <i>La Kolorigisto-aerveturanto</i>.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">30</td></tr>
-
-<tr><td><b>Hamleto</b>, dramo de Shakespeare tradukita de D<sup>ro</sup> Zamenhof, <i>nova
-eldono</i>.</td><td class="num">2</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-
-<tr><td><b>Komercaj leteroj</b>, de P. Berthelot kaj Ch. Lambert.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">50</td></tr>
-
-<tr><td><b>Kondukanto de l&rsquo; interparolado kaj korespondado kun aldonita Antologio
-Internacia</b>, de Grabowski.</td><td class="num">2</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-
-<tr><td><b>Kurso tutmonda</b>, de E. Gasse.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">75</td></tr>
-
-<tr><td><b>Labiche et Legouv&#233;</b>. <i>Cikado &#265;e Formikoj</i>, unuakta komedio.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">60</td></tr>
-
-<tr><td><b>La Fontaine</b>. <i>Elektitaj Fabloj</i>, esperantigitaj de G. Vaillant.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">75</td></tr>
-
-<tr><td><b>La Komerca sekretario</b>, de Ros Sudria.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">50</td></tr>
-
-<tr><td><b>Leibniz</b>. <i>Monadologio</i>, tradukita de E. Boirac.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">60</td></tr>
-
-<tr><td><b>Maistre</b> (X. de). <i>Voja&#285;o interne de mia &#264;ambro</i>, tradukita de S.
-Meyer.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">75</td></tr>
-
-<tr><td><b>Matematika terminaro kaj krestomatio</b>, de R. Bricard.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">75</td></tr>
-
-<tr><td><b>Moli&#232;re</b>. <i>L&rsquo; Avarulo</i>, tradukita de S. Meyer.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">75</td></tr>
-
-<tr><td><b>Orzesko</b>. <i>La interrompita kanto</i>, tradukita de Kabe.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-
-<tr><td><b>Norman</b>. <i>Po&#349;libro Internacia</i>, por Aferistoj, Turistoj, K. C.</td><td class="num">2</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-
-<tr><td><b>Perrault</b> (Ch.) <i>Rakontoj pri Feinoj</i>, tradukitaj de Sinjorino Sarpy.</td><td class="num">1</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-
-<tr><td><b>Rakontoj kaj Fabeloj</b> (el Esperantaj Proza&#309;oj).</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">25</td></tr>
-
-<tr><td><b>Siero&#349;evski</b> (Vaclav). <i>La Fundo de l&rsquo; mizero</i>, tradukita de Kabe.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">75</td></tr>
-
-<tr><td><b>Virgilio</b>. <i>Eneido</i>, kantoj I et II, tradukita de D<sup>ro</sup> Vallienne.</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">60</td></tr>
-</table>
-</div>
-
-
-<div class="reklamo mem-lib">
-<p lang="fr">A LA M&#202;ME LIBRAIRIE</p>
-
-
-<p class="large">Tutmonda Jarlibro Esperantista</p>
-
-<p>ENHAVANTA LA<br />
-
-Adresarojn de <b>D<sup>ro</sup> ZAMENHOF</b></p>
-
-<p class="large">1905</p>
-
-<p lang="fr">Cet annuaire para&#238;t tous les ans dans le courant de mars. Il
-contient: plus de 20&#8239;000 adresses d&rsquo;Esp&#233;rantistes dans le monde
-entier, les renseignements les plus complets sur les Soci&#233;t&#233;s de
-propagation, les livres, les journaux, les publications de toute
-nature en Esperanto.</p>
-
-<p lang="fr">Un volume grand in-16, broch&#233; ...... 2 fr. 50</p>
-
-<hr />
-
-<p class="large">Internacia Scienca Revuo</p>
-
-<p lang="fr">Revue mensuelle scientifique r&#233;dig&#233;e<br />
-
-EN ESPERANTO</p>
-
-<p lang="fr">Paraissant depuis le 1<sup>er</sup> Janvier 1904</p>
-
-
-<p lang="fr">COMIT&#201; DE PATRONAGE:</p>
-
-<p lang="fr">Soci&#233;t&#233; fran&#231;aise de physique, Soci&#233;t&#233; internationale des
-&#201;lectriciens, MM. Adelsk&#246;ld, Appell, d&rsquo;Arsonval, Baudoin de
-Courtenay, Becquerel, Berthelot, Bouchard, Brouardel, Deslandres,
-G<sup>al</sup> S&#233;bert, membres de diverses acad&#233;mies.</p>
-
-<p lang="fr">R&#201;DACTION:<br />
-<b>P. FRUICTIER</b><br />
-27, <i>boulevard Arago</i>,<br />
-<i>PARIS</i></p>
-
-<p lang="fr">ADMINISTRATION:<br />
-<b>HACHETTE &amp; K<sup>o</sup></b><br />
-79, <i>boulevard Saint-Germain</i>,<br />
-<i>PARIS</i></p>
-
-<p lang="fr">ABONNEMENT ANNUEL</p>
-
-<p lang="fr">France ..... 6 fr. 50 | Etranger ..... 7 fr.</p>
-
-<p lang="fr">UN NUM&#201;RO: 60 centimes.</p>
-
-<hr />
-
-<p>D<sup>r</sup> <span class="smcap">Helte</span>.&mdash;<b>Pri la Teorio de
-l&rsquo; Jonoj</b> ...... &raquo; 30</p>
-
-<p><span class="smcap">Mendelejev.</span>&mdash;<b>Provo de Kemia Kompreno de
-l&rsquo; Monda Etero</b> ...... &raquo; 30</p>
-</div>
-
-
-<div class="reklamo">
-<table summary="libroj el diversaj landoj">
-<tr><th colspan="4"><b>ANGLUJO.</b>&mdash;REVIEW of REVIEWS, <i>Norfolk street, LONDON, W. C.</i></th></tr>
-
-<tr lang="en"><td><b>First lessons in Esperanto.</b> by Th. Cart and J. Rhodes</td><td colspan="3">6 pence.</td></tr>
-
-<tr lang="en"><td><b>Esperanto: The Student&rsquo;s complete Text-Book</b>, with two vocabularies by
-J. C. O&rsquo;Connor Ph. Dr. M. A.</td><td>&nbsp;</td><td class="num">1<sup>s</sup></td><td class="num">6<sup>d</sup></td></tr>
-
-<tr lang="en"><td><b>Esperanto-English dictionary</b>, by A. Motteau.</td><td>&nbsp;</td><td class="num">2<sup>s</sup></td><td class="num">6<sup>d</sup></td></tr>
-
-<tr lang="en"><td><b>English-Esperanto dictionary</b>, by J. C. O&rsquo;Connor Ph. Dr. M. A.</td><td>&nbsp;</td><td class="num">2<sup>s</sup></td><td class="num">6<sup>d</sup></td></tr>
-
-<tr lang="en"><td><b>English-Esperanto dictionary</b>, by J. Rhodes and J. Ellis
-(<i>in preparation</i>).</td><td>&nbsp;</td><td>&nbsp;</td><td>&nbsp;</td></tr>
-
-<tr lang="en"><td><b>Grammar and exercises of the International Language Esperanto</b>, by Richard H. Geoghegan.</td><td>&nbsp;</td><td class="num">1<sup>s</sup></td><td class="num">6<sup>d</sup></td></tr>
-
-<tr><td><b>Dickens, Kristnaska sonorado <span lang="en">(A Christmas Carol)</span></b>, tradukita de M. Vestcott.</td><td>&nbsp;</td><td class="num">1<sup>s</sup></td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-
-<tr><th colspan="4"><b>BELGUJO&mdash;HOLANDUJO.</b>&mdash;A.-J. WITTERYCK-DELPLACE, <i>4, Nouvelle Promenade, BRUGES</i></th></tr>
-
-<tr><td><b>Het Esperanto in tien lessen</b>, door A.-J. Witteryck naar Cart et
-Pagnier.</td><td>&nbsp;</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">50</td></tr>
-<tr><td><b>Pa&#285;oj el la Flandra Literaturo</b>, tradukitaj de D<sup>ro</sup>
-Seynaeve et D<sup>ro</sup> Van Melckebeke.</td><td>&nbsp;</td><td class="num">1</td><td class="num">50</td></tr>
-
-<tr><th colspan="4"><b>BULGARUJO.</b>&mdash;KLUBO &laquo;STELO&raquo;, <i>PLOVDIV</i></th></tr>
-
-<tr><td><b>Esperanto en 10 lecionoj</b>, de Cart et Pagnier.</td><td>&nbsp;</td><td class="num">1</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-<tr><td><b>Unuaj lecionoj</b>, de Cart et Atanasov.</td><td>&nbsp;</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">40</td></tr>
-<tr><td><b>Propaganda folio.</b></td><td>&nbsp;</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">10</td></tr>
-
-<tr><th colspan="4"><b>DANUJO.</b>&mdash;ANDR.-FRED. H&#214;ST &amp; S&#214;N, <i>Bredgade, 35, KJ&#214;BENHAVN</i></th></tr>
-
-<tr><td lang="da"><b>Esperanto-Dansk-Norsk Ordbog</b>, af F. Skeel-Gi&#246;rling</td><td>Kr.</td><td class="num">3</td><td class="num">50</td></tr>
-<tr><td lang="da"><b>Grammatik.</b></td><td>&nbsp;</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-<tr><td lang="da"><b>Dansk-Esperanto Ordbog.</b></td><td>&nbsp;</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-
-
-<tr><th colspan="4"><b>GERMANUJO.</b>&mdash;M&#214;LLER &amp; BOREL, <i>Prinzenstrasse, 95, BERLIN</i></th></tr>
-
-<tr><td lang="de"><b>Anfangsgr&#252;nde der Esperanto-Sprache</b>, von Th. Cart und Hermann
-J&#252;rgensen.</td><td>M</td><td class="num">0</td><td class="num">30</td></tr>
-<tr><td lang="de"><b>Vollst&#228;ndiges Lehrbuch der Esperanto-Sprache</b>, von J. Borel.</td><td>M</td><td class="num">1</td><td class="num">20</td></tr>
-<tr><td lang="de"><b>W&#246;rterbuch Deutsch-Esperanto</b>, von D<sup>r</sup> Zamenhof.</td><td>M</td><td class="num">2</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-<tr><td lang="de"><b>W&#246;rterbuch Esperanto-Deutsch</b>, von H. J&#252;rgensen.</td><td>M</td><td class="num">1</td><td class="num">80</td></tr>
-<tr><td lang="de"><b>Schl&#252;ssel zum Lehrbuch der Esperanto-Sprache</b>, von J. Borel.</td><td>M</td><td class="num">0</td><td class="num">50</td></tr>
-<tr><td><b>Pri unu speco de Kurbaj linioj</b>, von Profesor A. Dombrovski.</td><td>M</td><td class="num">0</td><td class="num">50</td></tr>
-<tr><td><b>Lernolibro de Esperanta Stenografio</b>, (la&#365; sistemo Stolze-Schrey) de
-F. Schneeberger.</td><td>M</td><td class="num">0</td><td class="num">80</td></tr>
-
-<tr><th colspan="4"><b>HISPANUJO.</b>&mdash;J. ESPASA, <i>579, Calle de las Cortes. BARCELONA</i></th></tr>
-
-<tr><td lang="es"><b>Primeras lecciones de Esperanto</b> de Th. Cart y L. Villanueva.</td><td>P</td><td class="num">0</td><td class="num">40</td></tr>
-<tr><td lang="es"><b>Manual y Ejercicios de la lengua internacional Esperanto</b>, por V. Inglada
-Ors y A. L. Villanueva.</td><td>P</td><td class="num">3</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-<tr><td lang="es"><b>Vocabulario Esperanto-Espa&#241;ol y Espa&#241;ol-Esperanto</b>, por Inglada Ors y
-Villanueva.</td><td>P</td><td class="num">6</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-
-<tr><th colspan="4"><b>ITALUJO.</b>&mdash;RAFFAELLO GIUSTI, 53, <i>Via Vittorio Emanuele, LIVORNO</i></th></tr>
-
-<tr><td lang="it"><b>Prime lezioni d&rsquo;Esperanto</b> de Th. Cart e Alb. Gallois.</td><td>&nbsp;</td><td class="num">0</td><td class="num">40</td></tr>
-<tr><td lang="it"><b>Grammatica della lingua internazionale Esperanto</b> di L. de Beaufront,
-tradotta da G. Puccinelli.</td><td>&nbsp;</td><td class="num">1</td><td class="num">50</td></tr>
-<tr><td lang="it"><b>L&rsquo;Esperanto in dieci lezioni</b>, di Cart e Gallois.</td><td>&nbsp;</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">75</td></tr>
-<tr><td lang="it"><b>Dizionario Esperanto-Italiano</b>, de J. Puccinelli (<i>in preparazione</i>).</td><td>&nbsp;</td><td>&nbsp;</td><td>&nbsp;</td></tr>
-<tr><td lang="it"><b>Dizionario Italiano-Esperanto</b>, de J. Meozzini (<i>in preparazione</i>).</td><td>&nbsp;</td><td>&nbsp;</td><td>&nbsp;</td></tr>
-
-
-<tr><th colspan="4"><b>POLUJO.</b>&mdash;M. ARCT, 53, <i>Nowy Swiat, WARSZAWA</i></th></tr>
-
-<tr><td lang="pl"><b>Esperanto</b>: Czecs I. <b>Gramatyka i &#263;wiczenia</b>, D<sup>r</sup> L. Zamenhof.</td><td>R.</td><td class="num">0</td><td class="num">25</td></tr>
-<tr><td lang="pl">&mdash;&mdash; Czecs II. <b>Slownik</b></td><td>R.</td><td class="num">0</td><td class="num">15</td></tr>
-
-
-<tr><th colspan="4"><b>PORTUGALUJO.&mdash;BRAZILUJO</b></th></tr>
-
-<tr><td lang="pt"><b>Primeiras li&#231;&#244;es de Esperanto</b>, do professor Th. Cart, trad. portugueza
-de A.-C. Coutinho, Paris, Hachette.</td><td>&nbsp;</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">40</td></tr>
-
-<tr><th colspan="4"><b>SVEDUJO.</b>&mdash;<i>Esperantof&#246;rening, STOCKHOLM</i></th></tr>
-
-<tr><td lang="sv"><b>Esperanto-Svensk ordbok</b>, de P. Ahlberg.</td><td>Kr:</td><td class="num">1</td><td class="num">75</td></tr>
-
-<tr><th colspan="4" lang="fr">OUVRAGES DIVERS</th></tr>
-
-<tr><td><b>Tutmonda jarlibro esperantista</b> por 1905</td><td>&nbsp;</td><td class="num">2</td><td class="num">50</td></tr>
-<tr><td lang="fr">Couturat (L.) et Leau (L.).&mdash;<b>Histoire de la langue universelle.</b></td><td>&nbsp;</td><td class="num">10</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-<tr><td lang="fr">&mdash; <b>Extraits de l&rsquo;Histoire de la langue universelle.</b></td><td>&nbsp;</td><td class="num">1</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-<tr><td lang="fr">Lafarge (G.).&mdash;<b>N&#233;cessit&#233; de l&rsquo;adoption d&rsquo;une langue internationale
-auxiliaire.</b></td><td>&nbsp;</td><td class="num">1</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-<tr><td lang="fr">Sacr&#233; (E.).&mdash;<b>L&rsquo;Esperanto.</b></td><td>&nbsp;</td><td class="num">1</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-<tr><td lang="fr">Thiaucourt (C.).&mdash;<b>Derni&#232;re conf&#233;rence sur la Langue Internationale
-Esperanto</b></td><td>&nbsp;</td><td class="num">1</td><td class="num">&raquo;</td></tr>
-<tr><td lang="fr"><b>Premier manuel de la langue auxiliaire Esperanto</b></td><td>&nbsp;</td><td class="num">&raquo;</td><td class="num">10</td></tr>
-</table>
-</div>
-<p>1709-05.&mdash;Coulommiers. Imp. <span class="smcap">Paul BRODARD</span>.&mdash;1-06.</p>
-
-<div class="transnote">
-<p><b>Notoj de transskribinto:</b></p>
-
-<p>Diversajn preserarojn de la originalo mi senrimarke &#285;ustigis. Mi
-translokigis la tabelon de enhavo al la komenco de la teksto, kaj
-movis &#265;iujn la reklamojn al la fino.</p>
-</div>
-
-
-
-
-
-
-
-
-<pre>
-
-
-
-
-
-End of the Project Gutenberg EBook of Elektitaj fabloj de J. de La Fontaine, by
-Jean de La Fontaine
-
-*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK ELEKTITAJ FABLOJ--J. DE LA FONTAINE ***
-
-***** This file should be named 51690-h.htm or 51690-h.zip *****
-This and all associated files of various formats will be found in:
- http://www.gutenberg.org/5/1/6/9/51690/
-
-Produced by Andrew Sly and the Online Distributed
-Proofreading Team at http://www.pgdp.net (This book was
-produced from scanned images of public domain material
-from the Google Books project.)
-
-Updated editions will replace the previous one--the old editions will
-be renamed.
-
-Creating the works from print editions not protected by U.S. copyright
-law means that no one owns a United States copyright in these works,
-so the Foundation (and you!) can copy and distribute it in the United
-States without permission and without paying copyright
-royalties. Special rules, set forth in the General Terms of Use part
-of this license, apply to copying and distributing Project
-Gutenberg-tm electronic works to protect the PROJECT GUTENBERG-tm
-concept and trademark. Project Gutenberg is a registered trademark,
-and may not be used if you charge for the eBooks, unless you receive
-specific permission. If you do not charge anything for copies of this
-eBook, complying with the rules is very easy. You may use this eBook
-for nearly any purpose such as creation of derivative works, reports,
-performances and research. They may be modified and printed and given
-away--you may do practically ANYTHING in the United States with eBooks
-not protected by U.S. copyright law. Redistribution is subject to the
-trademark license, especially commercial redistribution.
-
-START: FULL LICENSE
-
-THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE
-PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK
-
-To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free
-distribution of electronic works, by using or distributing this work
-(or any other work associated in any way with the phrase "Project
-Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full
-Project Gutenberg-tm License available with this file or online at
-www.gutenberg.org/license.
-
-Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project
-Gutenberg-tm electronic works
-
-1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm
-electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to
-and accept all the terms of this license and intellectual property
-(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all
-the terms of this agreement, you must cease using and return or
-destroy all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your
-possession. If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a
-Project Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound
-by the terms of this agreement, you may obtain a refund from the
-person or entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph
-1.E.8.
-
-1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be
-used on or associated in any way with an electronic work by people who
-agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few
-things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works
-even without complying with the full terms of this agreement. See
-paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project
-Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this
-agreement and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm
-electronic works. See paragraph 1.E below.
-
-1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the
-Foundation" or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection
-of Project Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual
-works in the collection are in the public domain in the United
-States. If an individual work is unprotected by copyright law in the
-United States and you are located in the United States, we do not
-claim a right to prevent you from copying, distributing, performing,
-displaying or creating derivative works based on the work as long as
-all references to Project Gutenberg are removed. Of course, we hope
-that you will support the Project Gutenberg-tm mission of promoting
-free access to electronic works by freely sharing Project Gutenberg-tm
-works in compliance with the terms of this agreement for keeping the
-Project Gutenberg-tm name associated with the work. You can easily
-comply with the terms of this agreement by keeping this work in the
-same format with its attached full Project Gutenberg-tm License when
-you share it without charge with others.
-
-1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern
-what you can do with this work. Copyright laws in most countries are
-in a constant state of change. If you are outside the United States,
-check the laws of your country in addition to the terms of this
-agreement before downloading, copying, displaying, performing,
-distributing or creating derivative works based on this work or any
-other Project Gutenberg-tm work. The Foundation makes no
-representations concerning the copyright status of any work in any
-country outside the United States.
-
-1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg:
-
-1.E.1. The following sentence, with active links to, or other
-immediate access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear
-prominently whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work
-on which the phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the
-phrase "Project Gutenberg" is associated) is accessed, displayed,
-performed, viewed, copied or distributed:
-
- This eBook is for the use of anyone anywhere in the United States and
- most other parts of the world at no cost and with almost no
- restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or re-use it
- under the terms of the Project Gutenberg License included with this
- eBook or online at www.gutenberg.org. If you are not located in the
- United States, you'll have to check the laws of the country where you
- are located before using this ebook.
-
-1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is
-derived from texts not protected by U.S. copyright law (does not
-contain a notice indicating that it is posted with permission of the
-copyright holder), the work can be copied and distributed to anyone in
-the United States without paying any fees or charges. If you are
-redistributing or providing access to a work with the phrase "Project
-Gutenberg" associated with or appearing on the work, you must comply
-either with the requirements of paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 or
-obtain permission for the use of the work and the Project Gutenberg-tm
-trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or 1.E.9.
-
-1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted
-with the permission of the copyright holder, your use and distribution
-must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any
-additional terms imposed by the copyright holder. Additional terms
-will be linked to the Project Gutenberg-tm License for all works
-posted with the permission of the copyright holder found at the
-beginning of this work.
-
-1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm
-License terms from this work, or any files containing a part of this
-work or any other work associated with Project Gutenberg-tm.
-
-1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this
-electronic work, or any part of this electronic work, without
-prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with
-active links or immediate access to the full terms of the Project
-Gutenberg-tm License.
-
-1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary,
-compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including
-any word processing or hypertext form. However, if you provide access
-to or distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format
-other than "Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official
-version posted on the official Project Gutenberg-tm web site
-(www.gutenberg.org), you must, at no additional cost, fee or expense
-to the user, provide a copy, a means of exporting a copy, or a means
-of obtaining a copy upon request, of the work in its original "Plain
-Vanilla ASCII" or other form. Any alternate format must include the
-full Project Gutenberg-tm License as specified in paragraph 1.E.1.
-
-1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying,
-performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works
-unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9.
-
-1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing
-access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works
-provided that
-
-* You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from
- the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method
- you already use to calculate your applicable taxes. The fee is owed
- to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he has
- agreed to donate royalties under this paragraph to the Project
- Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments must be paid
- within 60 days following each date on which you prepare (or are
- legally required to prepare) your periodic tax returns. Royalty
- payments should be clearly marked as such and sent to the Project
- Gutenberg Literary Archive Foundation at the address specified in
- Section 4, "Information about donations to the Project Gutenberg
- Literary Archive Foundation."
-
-* You provide a full refund of any money paid by a user who notifies
- you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he
- does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm
- License. You must require such a user to return or destroy all
- copies of the works possessed in a physical medium and discontinue
- all use of and all access to other copies of Project Gutenberg-tm
- works.
-
-* You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of
- any money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the
- electronic work is discovered and reported to you within 90 days of
- receipt of the work.
-
-* You comply with all other terms of this agreement for free
- distribution of Project Gutenberg-tm works.
-
-1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project
-Gutenberg-tm electronic work or group of works on different terms than
-are set forth in this agreement, you must obtain permission in writing
-from both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and The
-Project Gutenberg Trademark LLC, the owner of the Project Gutenberg-tm
-trademark. Contact the Foundation as set forth in Section 3 below.
-
-1.F.
-
-1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable
-effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread
-works not protected by U.S. copyright law in creating the Project
-Gutenberg-tm collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm
-electronic works, and the medium on which they may be stored, may
-contain "Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate
-or corrupt data, transcription errors, a copyright or other
-intellectual property infringement, a defective or damaged disk or
-other medium, a computer virus, or computer codes that damage or
-cannot be read by your equipment.
-
-1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right
-of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project
-Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project
-Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project
-Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all
-liability to you for damages, costs and expenses, including legal
-fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT
-LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE
-PROVIDED IN PARAGRAPH 1.F.3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE
-TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE
-LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR
-INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH
-DAMAGE.
-
-1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a
-defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can
-receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a
-written explanation to the person you received the work from. If you
-received the work on a physical medium, you must return the medium
-with your written explanation. The person or entity that provided you
-with the defective work may elect to provide a replacement copy in
-lieu of a refund. If you received the work electronically, the person
-or entity providing it to you may choose to give you a second
-opportunity to receive the work electronically in lieu of a refund. If
-the second copy is also defective, you may demand a refund in writing
-without further opportunities to fix the problem.
-
-1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth
-in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS', WITH NO
-OTHER WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT
-LIMITED TO WARRANTIES OF MERCHANTABILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE.
-
-1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied
-warranties or the exclusion or limitation of certain types of
-damages. If any disclaimer or limitation set forth in this agreement
-violates the law of the state applicable to this agreement, the
-agreement shall be interpreted to make the maximum disclaimer or
-limitation permitted by the applicable state law. The invalidity or
-unenforceability of any provision of this agreement shall not void the
-remaining provisions.
-
-1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the
-trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone
-providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in
-accordance with this agreement, and any volunteers associated with the
-production, promotion and distribution of Project Gutenberg-tm
-electronic works, harmless from all liability, costs and expenses,
-including legal fees, that arise directly or indirectly from any of
-the following which you do or cause to occur: (a) distribution of this
-or any Project Gutenberg-tm work, (b) alteration, modification, or
-additions or deletions to any Project Gutenberg-tm work, and (c) any
-Defect you cause.
-
-Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm
-
-Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of
-electronic works in formats readable by the widest variety of
-computers including obsolete, old, middle-aged and new computers. It
-exists because of the efforts of hundreds of volunteers and donations
-from people in all walks of life.
-
-Volunteers and financial support to provide volunteers with the
-assistance they need are critical to reaching Project Gutenberg-tm's
-goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will
-remain freely available for generations to come. In 2001, the Project
-Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure
-and permanent future for Project Gutenberg-tm and future
-generations. To learn more about the Project Gutenberg Literary
-Archive Foundation and how your efforts and donations can help, see
-Sections 3 and 4 and the Foundation information page at
-www.gutenberg.org
-
-
-
-Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation
-
-The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit
-501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the
-state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal
-Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification
-number is 64-6221541. Contributions to the Project Gutenberg Literary
-Archive Foundation are tax deductible to the full extent permitted by
-U.S. federal laws and your state's laws.
-
-The Foundation's principal office is in Fairbanks, Alaska, with the
-mailing address: PO Box 750175, Fairbanks, AK 99775, but its
-volunteers and employees are scattered throughout numerous
-locations. Its business office is located at 809 North 1500 West, Salt
-Lake City, UT 84116, (801) 596-1887. Email contact links and up to
-date contact information can be found at the Foundation's web site and
-official page at www.gutenberg.org/contact
-
-For additional contact information:
-
- Dr. Gregory B. Newby
- Chief Executive and Director
- gbnewby@pglaf.org
-
-Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg
-Literary Archive Foundation
-
-Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide
-spread public support and donations to carry out its mission of
-increasing the number of public domain and licensed works that can be
-freely distributed in machine readable form accessible by the widest
-array of equipment including outdated equipment. Many small donations
-($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt
-status with the IRS.
-
-The Foundation is committed to complying with the laws regulating
-charities and charitable donations in all 50 states of the United
-States. Compliance requirements are not uniform and it takes a
-considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up
-with these requirements. We do not solicit donations in locations
-where we have not received written confirmation of compliance. To SEND
-DONATIONS or determine the status of compliance for any particular
-state visit www.gutenberg.org/donate
-
-While we cannot and do not solicit contributions from states where we
-have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition
-against accepting unsolicited donations from donors in such states who
-approach us with offers to donate.
-
-International donations are gratefully accepted, but we cannot make
-any statements concerning tax treatment of donations received from
-outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff.
-
-Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation
-methods and addresses. Donations are accepted in a number of other
-ways including checks, online payments and credit card donations. To
-donate, please visit: www.gutenberg.org/donate
-
-Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic works.
-
-Professor Michael S. Hart was the originator of the Project
-Gutenberg-tm concept of a library of electronic works that could be
-freely shared with anyone. For forty years, he produced and
-distributed Project Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of
-volunteer support.
-
-Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed
-editions, all of which are confirmed as not protected by copyright in
-the U.S. unless a copyright notice is included. Thus, we do not
-necessarily keep eBooks in compliance with any particular paper
-edition.
-
-Most people start at our Web site which has the main PG search
-facility: www.gutenberg.org
-
-This Web site includes information about Project Gutenberg-tm,
-including how to make donations to the Project Gutenberg Literary
-Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to
-subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.
-
-
-
-</pre>
-
-</body>
-</html>
-
diff --git a/old/51690-h/images/cover.jpg b/old/51690-h/images/cover.jpg
deleted file mode 100644
index 8e72e23..0000000
--- a/old/51690-h/images/cover.jpg
+++ /dev/null
Binary files differ