1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
46
47
48
49
50
51
52
53
54
55
56
57
58
59
60
61
62
63
64
65
66
67
68
69
70
71
72
73
74
75
76
77
78
79
80
81
82
83
84
85
86
87
88
89
90
91
92
93
94
95
96
97
98
99
100
101
102
103
104
105
106
107
108
109
110
111
112
113
114
115
116
117
118
119
120
121
122
123
124
125
126
127
128
129
130
131
132
133
134
135
136
137
138
139
140
141
142
143
144
145
146
147
148
149
150
151
152
153
154
155
156
157
158
159
160
161
162
163
164
165
166
167
168
169
170
171
172
173
174
175
176
177
178
179
180
181
182
183
184
185
186
187
188
189
190
191
192
193
194
195
196
197
198
199
200
201
202
203
204
205
206
207
208
209
210
211
212
213
214
215
216
217
218
219
220
221
222
223
224
225
226
227
228
229
230
231
232
233
234
235
236
237
238
239
240
241
242
243
244
245
246
247
248
249
250
251
252
253
254
255
256
257
258
259
260
261
262
263
264
265
266
267
268
269
270
271
272
273
274
275
276
277
278
279
280
281
282
283
284
285
286
287
288
289
290
291
292
293
294
295
296
297
298
299
300
301
302
303
304
305
306
307
308
309
310
311
312
313
314
315
316
317
318
319
320
321
322
323
324
325
326
327
328
329
330
331
332
333
334
335
336
337
338
339
340
341
342
343
344
345
346
347
348
349
350
351
352
353
354
355
356
357
358
359
360
361
362
363
364
365
366
367
368
369
370
371
372
373
374
375
376
377
378
379
380
381
382
383
384
385
386
387
388
389
390
391
392
393
394
395
396
397
398
399
400
401
402
403
404
405
406
407
408
409
410
411
412
413
414
415
416
417
418
419
420
421
422
423
424
425
426
427
428
429
430
431
432
433
434
435
436
437
438
439
440
441
442
443
444
445
446
447
448
449
450
451
452
453
454
455
456
457
458
459
460
461
462
463
464
465
466
467
468
469
470
471
472
473
474
475
476
477
478
479
480
481
482
483
484
485
486
487
488
489
490
491
492
493
494
495
496
497
498
499
500
501
502
503
504
505
506
507
508
509
510
511
512
513
514
515
516
517
518
519
520
521
522
523
524
525
526
527
528
529
530
531
532
533
534
535
536
537
538
539
540
541
542
543
544
545
546
547
548
549
550
551
552
553
554
555
556
557
558
559
560
561
562
563
564
565
566
567
568
569
570
571
572
573
574
575
576
577
578
579
580
581
582
583
584
585
586
587
588
589
590
591
592
593
594
595
596
597
598
599
600
601
602
603
604
605
606
607
608
609
610
611
612
613
614
615
616
617
618
619
620
621
622
623
624
625
626
627
628
629
630
631
632
633
634
635
636
637
638
639
640
641
642
643
644
645
646
647
648
649
650
651
652
653
654
655
656
657
658
659
660
661
662
663
664
665
666
667
668
669
670
671
672
673
674
675
676
677
678
679
680
681
682
683
684
685
686
687
688
689
690
691
692
693
694
695
696
697
698
699
700
701
702
703
704
705
706
707
708
709
710
711
712
713
714
715
716
717
718
719
720
721
722
723
724
725
726
727
728
729
730
731
732
733
734
735
736
737
738
739
740
741
742
743
744
745
746
747
748
749
750
751
752
753
754
755
756
757
758
759
760
761
762
763
764
765
766
767
768
769
770
771
772
773
774
775
776
777
778
779
780
781
782
783
784
785
786
787
788
789
790
791
792
793
794
795
796
797
798
799
800
801
802
803
804
805
806
807
808
809
810
811
812
813
814
815
816
817
818
819
820
821
822
823
824
825
826
827
828
829
830
831
832
833
834
835
836
837
838
839
840
841
842
843
844
845
846
847
848
849
850
851
852
853
854
855
856
857
858
859
860
861
862
863
864
865
866
867
868
869
870
871
872
873
874
875
876
877
878
879
880
881
882
883
884
885
886
887
888
889
890
891
892
893
894
895
896
897
898
899
900
901
902
903
904
905
906
907
908
909
910
911
912
913
914
915
916
917
918
919
920
921
922
923
924
925
926
927
928
929
930
931
932
933
934
935
936
937
938
939
940
941
942
943
944
945
946
947
948
949
950
951
952
953
954
955
956
957
958
959
960
961
962
963
964
965
966
967
968
969
970
971
972
973
974
975
976
977
978
979
980
981
982
983
984
985
986
987
988
989
990
991
992
993
994
995
996
997
998
999
1000
1001
1002
1003
1004
1005
1006
1007
1008
1009
1010
1011
1012
1013
1014
1015
1016
1017
1018
1019
1020
1021
1022
1023
1024
1025
1026
1027
1028
1029
1030
1031
1032
1033
1034
1035
1036
1037
1038
1039
1040
1041
1042
1043
1044
1045
1046
1047
1048
1049
1050
1051
1052
1053
1054
1055
1056
1057
1058
1059
1060
1061
1062
1063
1064
1065
1066
1067
1068
1069
1070
1071
1072
1073
1074
1075
1076
1077
1078
1079
1080
1081
1082
1083
1084
1085
1086
1087
1088
1089
1090
1091
1092
1093
1094
1095
1096
1097
1098
1099
1100
1101
1102
1103
1104
1105
1106
1107
1108
1109
1110
1111
1112
1113
1114
1115
1116
1117
1118
1119
1120
1121
1122
1123
1124
1125
1126
1127
1128
1129
1130
1131
1132
1133
1134
1135
1136
1137
1138
1139
1140
1141
1142
1143
1144
1145
1146
1147
1148
1149
1150
1151
1152
1153
1154
1155
1156
1157
1158
1159
1160
1161
1162
1163
1164
1165
1166
1167
1168
1169
1170
1171
1172
1173
1174
1175
1176
1177
1178
1179
1180
1181
1182
1183
1184
1185
1186
1187
1188
1189
1190
1191
1192
1193
1194
1195
1196
1197
1198
1199
1200
1201
1202
1203
1204
1205
1206
1207
1208
1209
1210
1211
1212
1213
1214
1215
1216
1217
1218
1219
1220
1221
1222
1223
1224
1225
1226
1227
1228
1229
1230
1231
1232
1233
1234
1235
1236
1237
1238
1239
1240
1241
1242
1243
1244
1245
1246
1247
1248
1249
1250
1251
1252
1253
1254
1255
1256
1257
1258
1259
1260
1261
1262
1263
1264
1265
1266
1267
1268
1269
1270
1271
1272
1273
1274
1275
1276
1277
1278
1279
1280
1281
1282
1283
1284
1285
1286
1287
1288
1289
1290
1291
1292
1293
1294
1295
1296
1297
1298
1299
1300
1301
1302
1303
1304
1305
1306
1307
1308
1309
1310
1311
1312
1313
1314
1315
1316
1317
1318
1319
1320
1321
1322
1323
1324
1325
1326
1327
1328
1329
1330
1331
1332
1333
1334
1335
1336
1337
1338
1339
1340
1341
1342
1343
1344
1345
1346
1347
1348
1349
1350
1351
1352
1353
1354
1355
1356
1357
1358
1359
1360
1361
1362
1363
1364
1365
1366
1367
1368
1369
1370
1371
1372
1373
1374
1375
1376
1377
1378
1379
1380
1381
1382
1383
1384
1385
1386
1387
1388
1389
1390
1391
1392
1393
1394
1395
1396
1397
1398
1399
1400
1401
1402
1403
1404
1405
1406
1407
1408
1409
1410
1411
1412
1413
1414
1415
1416
1417
1418
1419
1420
1421
1422
1423
1424
1425
1426
1427
1428
1429
1430
1431
1432
1433
1434
1435
1436
1437
1438
1439
1440
1441
1442
1443
1444
1445
1446
1447
1448
1449
1450
1451
1452
1453
1454
1455
1456
1457
1458
1459
1460
1461
1462
1463
1464
1465
1466
1467
1468
1469
1470
1471
1472
1473
1474
1475
1476
1477
1478
1479
1480
1481
1482
1483
1484
1485
1486
1487
1488
1489
1490
1491
1492
1493
1494
1495
1496
1497
1498
1499
1500
1501
1502
1503
1504
1505
1506
1507
1508
1509
1510
1511
1512
1513
1514
1515
1516
1517
1518
1519
1520
1521
1522
1523
1524
1525
1526
1527
1528
1529
1530
1531
1532
1533
1534
1535
1536
1537
1538
1539
1540
1541
1542
1543
1544
1545
1546
1547
1548
1549
1550
1551
1552
1553
1554
1555
1556
1557
1558
1559
1560
1561
1562
1563
1564
1565
1566
1567
1568
1569
1570
1571
1572
1573
1574
1575
1576
1577
1578
1579
1580
1581
1582
1583
1584
1585
1586
1587
1588
1589
1590
1591
1592
1593
1594
1595
1596
1597
1598
1599
1600
1601
1602
1603
1604
1605
1606
1607
1608
1609
1610
1611
1612
1613
1614
1615
1616
1617
1618
1619
1620
1621
1622
1623
1624
1625
1626
1627
1628
1629
1630
1631
1632
1633
1634
1635
1636
1637
1638
1639
1640
1641
1642
1643
1644
1645
1646
1647
1648
1649
1650
1651
1652
1653
1654
1655
1656
1657
1658
1659
1660
1661
1662
1663
1664
1665
1666
1667
1668
1669
1670
1671
1672
1673
1674
1675
1676
1677
1678
1679
1680
1681
1682
1683
1684
1685
1686
1687
1688
1689
1690
1691
1692
1693
1694
1695
1696
1697
1698
1699
1700
1701
1702
1703
1704
1705
1706
1707
1708
1709
1710
1711
1712
1713
1714
1715
1716
1717
1718
1719
1720
1721
1722
1723
1724
1725
1726
1727
1728
1729
1730
1731
1732
1733
1734
1735
1736
1737
1738
1739
1740
1741
1742
1743
1744
1745
1746
1747
1748
1749
1750
1751
1752
1753
1754
1755
1756
1757
1758
1759
1760
1761
1762
1763
1764
1765
1766
1767
1768
1769
1770
1771
1772
1773
1774
1775
1776
1777
1778
1779
1780
1781
1782
1783
1784
1785
1786
1787
1788
1789
1790
1791
1792
1793
1794
1795
1796
1797
1798
1799
1800
1801
1802
1803
1804
1805
1806
1807
1808
1809
1810
1811
1812
1813
1814
1815
1816
1817
1818
1819
1820
1821
1822
1823
1824
1825
1826
1827
1828
1829
1830
1831
1832
1833
1834
1835
1836
1837
1838
1839
1840
1841
1842
1843
1844
1845
1846
1847
1848
1849
1850
1851
1852
1853
1854
1855
1856
1857
1858
1859
1860
1861
1862
1863
1864
1865
1866
1867
1868
1869
1870
1871
1872
1873
1874
1875
1876
1877
1878
1879
1880
1881
1882
1883
1884
1885
1886
1887
1888
1889
1890
1891
1892
1893
1894
1895
1896
1897
1898
1899
1900
1901
1902
1903
1904
1905
1906
1907
1908
1909
1910
1911
1912
1913
1914
1915
1916
1917
1918
1919
1920
1921
1922
1923
1924
1925
1926
1927
1928
1929
1930
1931
1932
1933
1934
1935
1936
1937
1938
1939
1940
1941
1942
1943
1944
1945
1946
1947
1948
1949
1950
1951
1952
1953
1954
1955
1956
1957
1958
1959
1960
1961
1962
1963
1964
1965
1966
1967
1968
1969
1970
1971
1972
1973
1974
1975
1976
1977
1978
1979
1980
1981
1982
1983
1984
1985
1986
1987
1988
1989
1990
1991
1992
1993
1994
1995
1996
1997
1998
1999
2000
2001
2002
2003
2004
2005
2006
2007
2008
2009
2010
|
<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN"
"http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd">
<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en">
<head>
<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=UTF-8" />
<title>The Esperantist, Vol. 2, No. 6</title>
<style type="text/css">
<!--
body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;}
div.titlepage {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;}
h3 {text-align: center; font-size: 1.2em; margin-bottom: 2em;}
.pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right; font-style: normal; color: silver; background-color: inherit;}
body > div {clear:both; padding-top: 4em;}
a {text-decoration:none;}
ul li {list-style-type: none; padding-left: 2em; text-indent:-2em;}
.center {text-align: center;}
.left {width:46%; float:left; clear:none;}
.right {width:46%; float:right; clear:none;}
em.u {font-style:normal; text-decoration: underline;}
.poem-header {text-align: left; margin-left: 2em; font-size: 110%;}
hr.short {width: 20%;}
.far_sig {text-align: right; margin: 0.5em 2em 0.5em auto;}
.near_sig {text-align: left; margin: 0.5em auto 0.5em 4em;}
.sc {font-variant: small-caps; font-style: normal;}
.border {border:solid; padding: 0.8em;}
.banner {overflow: auto; width: 100%}
td.numb {text-align: right; vertical-align: top; padding: 0.3em 1em;}
.verse {margin: 1em 0em 0em 5%; text-align: left; }
.stanza {margin-top: 1em; margin-bottom: 0em;}
.stanza br {display: none;}
span.i0 {display: block; margin-left: 0em;}
span.i2 {display: block; margin-left: 1em;}
span.i4 {display: block; margin-left: 2em;}
span.i6 {display: block; margin-left: 3em;}
.footnotes {border: dashed 1px; width: 20em; margin-top: 1em;}
.footnote {margin-left: 10%; margin-right: 10%; font-size: 0.9em;}
.tnotes {background-color: #eeeeee; color: #000; padding-top: .5em; padding-bottom: .5em;
padding-left: 1em; padding-right: 1em; margin-left: 5%; margin-right: 5%;}
-->
</style>
</head>
<body>
<div>*** START OF THE PROJECT GUTENBERG EBOOK 44128 ***</div>
<div class="tnotes">
<p class="center"><i>Transcriber’s Notes</i></p>
<p>A few minor typographical errors have been corrected without notice.
However, many grammatical errors and odd spellings have been left as
in the original.</p></div>
<div id="est2-6-1" class="border titlepage">
<p style="font-size:80%;">SINGLE COPIES PRICE FOURPENCE NET.</p>
<p style="float:left;width:25%;">20. (Vol. II., No. 6.)</p>
<p style="float:right;width:25%;"><i>Junio, 1905.</i></p>
<h1>THE<br />
ESPERANTIST</h1>
<p>La Esperanta Gazeto por la<br />
Propagando de la Internacia Lingvo.</p>
<p>ANNUAL SUBSCRIPTION: 3/- (4 francs; 1½ roubles; 75 cents).</p>
<p style="font-size:80%;">Wholesale Agents: 41. Outer Temple, London, W.C.</p>
<p style="font-size:80%;">All Communications should be sent to THE EDITOR, 67, Kensington
Gardens Square, London. W.</p>
</div>
<div id="est2-6-2" class="left toc">
<h4 style="text-align:center">CONTENTS.</h4>
<table>
<tr><th></th><th>Page</th></tr>
<tr><td><a href="#est2-6-11" class="sc">A Modern Hermit</a> (Clarence Bicknell)</td><td class="numb">81</td></tr>
<tr><td><a href="#est2-6-12" class="sc">The Golden Heart</a> (C. Oxenford)</td><td class="numb">82</td></tr>
<tr><td><a href="#est2-6-13" class="sc">Reminiscences</a>, Part VI. (Edward
Metcalfe, M.A., Oxon)</td><td class="numb">84</td></tr>
<tr><td><a href="#est2-6-14" class="sc">Oddments</a></td><td class="numb">86</td></tr>
<tr><td><a href="#est2-6-15" class="sc">To Give or not to Give</a> (E. W.)</td><td class="numb">87</td></tr>
<tr><td><a href="#est2-6-16" class="sc">Recollections of Ireland</a> (F. A. Meigh)</td><td class="numb">88</td></tr>
<tr><td><a href="#est2-6-17" class="sc">A Foreigner Abroad</a> (C. W. T. Reeve)</td><td class="numb">89</td></tr>
<tr><td><a href="#est2-6-18" class="sc">The Golden Hour</a> (Rev. T. Eli Evans)</td><td class="numb">90</td></tr>
<tr><td><a href="#est2-6-19" class="sc">Pancakes</a> (A. Vuillaume)</td><td class="numb">90</td></tr>
<tr><td><a href="#est2-6-21" class="sc">From the Light of Asia</a> (A. Motteau)</td><td class="numb">91</td></tr>
<tr><td><a href="#est2-6-22" class="sc">The Brothers of Birchington</a> (S. H. Emptage)</td><td class="numb">92</td></tr>
<tr><td><a href="#est2-6-23" class="sc">The Home of the Essence of Roses</a> (Ilarion Raytcheff)</td><td class="numb">93</td></tr>
<tr><td><a href="#est2-6-24" class="sc">My Holiday</a> (The Editor)</td><td class="numb">94</td></tr>
<tr><td><a href="#est2-6-25" class="sc">Indian Lions</a> (H. K. G.)</td><td class="numb">96</td></tr>
</table></div>
<div id="est2-6-3" class="notice right" lang="eo">
<p style="font-size:170%;">Avizo Grava.</p>
<p>La malnova firmo Buchanan, Scott & Co., fondita en la jaro 1870,
prezentas siajn komplimentojn al la Esperantistaro kaj anoncas ke,
post nelonge interesa kaj enspeziga propono aperos en tiu ĉi spaco.
Ĉiu Esperantisto, ĉu membro de ia konata grupo aŭ kies nomo
enskribiĝis en la Adresaro de D<sup>ro</sup> Zamenhof, kiu volas akcepti
tiun ĉi proponon povos samtempe ne nur ŝpari al si specialan
rabaton sed ankaŭ antaŭenpuŝi la disvastigon de Esperanto.</p>
<p><b>Buchanan, Scott & Co.,</b></p>
<p style="padding-left:10%;">Garthland Street,<br />
Glagow, Scotland.</p>
</div>
<div id="est2-6-4" class="reklamo" style="text-align:center;">
<div class="left">
<h4>The Remington</h4>
<p>THE <em class="u">UNIVERSAL</em> TYPEWRITER.</p>
<p>Just think of it!</p>
<p>THE INTERNATIONAL MACHINE.</p>
<p><i>Unbound by ties of nationality:<br />
The common bond of union of all civilised peoples.</i></p>
<p>The Remington can be supplied fitted for Esperanto.</p>
<hr class="short" />
<p>THE REMINGTON TYPEWRITER COMPANY,<br />
100, Gracechurch St., London, E.C.</p>
</div>
<div class="right" lang="eo">
<h4>La Remington</h4>
<p>LA <em class="u">UNIVERSALA</em> SKRIBMAŜINO.</p>
<p>Pripensu je tio!</p>
<p>LA INTERNACIA MAŜINO.</p>
<p><i>Tute liberiĝita de naciaj ligiloj:<br />
La Komuna unuigilo por ĉiuj civilizitaj popoloj.</i></p>
<p>La Remington estos liverita kun Esperantaj presliteroj.</p>
<hr class="short" />
<p>LA REMINGTON TYPEWRITER KOMPANIO,<br />
100, Gracechurch St., Londono, E.C.</p>
</div>
</div>
<div id="est2-6-5" class="reklamo left" lang="eo">
<p><b>ĈIUJ, NI POVOS<br />
PARADIZON IRI.</b></p>
<div class="verse">
<div class="stanza">
<span class="i0">Kiu bone trinkas,</span><br />
<span class="i0">Tiu bone dormas.</span><br />
<span class="i0">Kiu bone dormas,</span><br />
<span class="i0">Tiu ne pensas malbone.</span><br />
<span class="i0">Kiu ne pensas malbone,</span><br />
<span class="i0">Tiu certe ne pekas.</span><br />
<span class="i0">Nu, ĉar kiu ne pekas.</span><br />
<span class="i0">Paradizon eniros.</span><br />
<span class="i0">De nun, bone trinku.</span><br />
<span class="i0">Kaj vi paradizon iros.</span></div>
</div>
<hr class="short" />
<p>Por tio ĉi, oni devas aĉeti <b>bonajn vinojn</b>, kaj sin turni al:—<br />
<b>Sro. Ch. Jadoan en Mercurey (S. & L.) France.</b></p>
</div>
<div id="est2-6-6" class="reklamo right">
<p style="font-size:170%;">The "Review of Reviews"</p>
<p style="font-size:110%;text-align:center;"><i>Is the Best Magazine for Busy People.
And it is read by ‘Esperanto’ Students.</i></p>
<p>The aim of this Magazine is to make the Best Thoughts of
the Best Writers universally accessible at a Trifling Cost.</p>
<p>The busiest and poorest in the community may here follow
with intelligent interest the great movements of Contemporary
History.</p>
<p style="font-size:110%;text-align:center;">Post Free for Twelve Months, 8/6,<br />
10 fr. 75 c., or 8.50 marks.</p>
<p>Office: MOWBRAY HOUSE, NORFOLK ST., LONDON.</p>
</div>
<div id="est2-6-7" class="notice left">
<p style="font-size:140%;">FOR SALE.</p>
<p style="padding-left:10%;"><span class="sc">160 Guinea ‘Broadwood’ Grand Piano</span>
for £63. In fine condition; Rosewood.
For all particulars write to <span class="sc">The Editor</span>.</p>
</div>
<div id="est2-6-8" class="notice right" lang="eo">
<p style="font-size:120%;">Correspondence Lessons in Esperanto.</p>
<p>ARE GIVEN BY</p>
<p style="padding-left:10%;">Mr. A. MOTTEAU, Certified Teacher of Esperanto,
157, Earlham Grove, Forest Gate,
London, E.</p>
<p>7/6 the Quarter.</p>
</div>
<div id="est2-6-9" class="notice" lang="eo">
<h3>Adresareto de Personoj kiuj deziras Korespondadi.</h3>
<ul>
<li>Sro. <span class="sc">C. B. Burgess</span>, Penn Buildings, Erie,
Pa., U.S.A. Deziras koresp. kun Kristanaj Sciencistoj.</li>
<li>Sro. <span class="sc">A. Bouy</span> Libristo, 5, rue Saint Genes,
Clermont-Ferrand, France. Deziras interŝanĝi ilus. p-k. kun
alilandanoj. Ĉiam respondos.</li>
<li>Sro. <span class="sc">G. Breduillieard</span>, 40, Avenue de Laon,
Reims, France. Korespondados Esperante, interŝ. ilus. p.k.
and poŝtmarkojn, kun alilandanoj. Deziras ankaŭ ŝakludi per korespondado.</li>
<li>Frl. <span class="sc">Mitchell</span>, Acuba House, 65, Marquess Road, Canonbury, London, N. Kun alilandanoj per ilus. p-k.</li>
<li>Frl. <span class="sc">F. A. Meigh</span>, Ash Hall, Stoke-on-Trent,
Anglujo. Deziras interŝ. ilus. p-k. kun Esperantistoj en Sud
Ameriko & la Britaj Kolonioj.</li>
<li>Sro. <span class="sc">W. Miles</span>, Inĝeniero, 80, Station
Road, Petersfield, Anglujo. Deziras kor. kun Esperantistoj
per ilus. p-k. Tuj & ĉiam resp.</li>
<li>Sro. <span class="sc">Urtel Francisko</span>, Termezurista
Officialo, Elisabetpl, 4, Bruno, Moravia, Austria, interŝanĝos
nur belajn koloritajn p-k.</li></ul>
<p>La Kosto de la Enskribo estas 6d. (70c. poŝtmarkoj).</p>
</div>
<div id="est2-6-10" class="banner border center">
<p class="pagenum">81</p>
<h2 style="font-size:210%;">THE ESPERANTIST</h2>
<p>The Esperanto Gazette for the Spread of the International Language.</p>
<div style="float:left;font-size:80%;width:37%;">
<p style="padding-top:10%;padding-bottom:10%;">ABONPAGOJ ESTAS RICEVEBLAJ ĈE<br />
SUBSCRIPTIONS SHOULD BE SENT TO</p></div>
<div style="float:right;width:60%;font-size:80%;text-align:left;">
<ul>
<li><b>H. Bolingbroke Mudie, Esq., 67, Kensington Gardens Square, London. W.</b></li>
<li>AUSTRIA.—Sro. T Cejka, Bystrice Hostyn, Moravia.</li>
<li>BELGIUM.—M. M. Seynaeve, 3, Rue de l’Avenir, Courtrai.</li>
<li>FRANCE.—Grupo Pariza, 28, rue Serpente, Paris.</li>
<li>GERMANY.—Doktoro Mybs, 68, Markt Strasse Altona, Elbe.</li>
<li>NEW ZEALAND.—Esperanto Society, P.O. Box 50, Auckland.</li>
<li>RUSSIA.—Societo Espero, Bol Podjaceskaja 24, log 12, St. Petersburg.</li>
<li>SWEDEN.—Sro. P. Ahlberg, 50, Döbelnsgatan, Stockholm.</li>
</ul></div>
<hr style="clear:both;" />
<p style="float:left;width:2.5em;font-weight:bold;font-size:170%;">N.B.</p>
<p style="float:right;width:2.5em;font-weight:bold;font-size:170%;">N.B.</p>
<p lang="eo"><i>Nepresitajn manuskriptojn la Redakcio resendos se oni aldonis poŝtmarkon.</i></p>
<p lang="eo"><i>Alsendatajn artikolojn la Redakcio laŭ bezono korektos.</i></p>
<p lang="eo"><i>Oni povas sendi la abonpagon per poŝtmarkoj, kiuj estas akceptataj laŭvaloro.</i></p>
<p lang="eo"><i>Oni sendu ĉiujn artikolojn, demandojn kaj avizojn al La Redaktoro, 67, Kensington Gardens Square, London, W.</i></p>
<p style="float:left;width:25%;padding-left:2em;">20. [Vol. II., No. 6.]</p>
<p style="float:right;width:25%;font-size:80%;text-align:left;">
Subscription, 3s. Per Annum.
Single Copies, 4d. net. Nos.
2 to 13, 6d. each; Later issues
4d. each, net.</p>
<p>JUNIO, 1905.</p>
</div>
<div id="est2-6-11" class="article" lang="eo">
<h3>MODERNA ERMITO.</h3>
<p>Dum dudek jaroj mi estas loĝinta en malgranda urbo sur la
Mediteranea marbordo, kaj mi konas tre bone la pastron, la
fiŝkaptistojn, la kampanarojn, ja ĉiujn, sed nur sciiĝis la lastan
semajnon ke inter ni kaj la plej proksima vilaĝo vivas maljuna
ermito. Oftege mi estas promeninta laŭlonge la kvin kilometroj da
ŝtona laciga bordo neniun renkontinte, kaj neniam iu priparolis al
mi pri la stranga estaĵo pri kiu mi estas skribonta. Oni vidas tie
unuflanke la krutajn montetojn kun ŝtonegoj kaj dornaj arbetoj, du
aŭ tri ĝardenojn kun palmarboj kaj oranĝujoj, kaj malmulte da
muroj ruinitaj; aliflanke estas la profunda transvidebla blua maro.
Sed irinte meztagmanĝi kun amiko kiu antaŭ nelonge aĉetis unu
el la kulturaĝetoj kie li nun estas alklimatiganta nekomunajn kaj
delikatajn arbojn kaj florojn kiuj ne povas bone vegeti aliloke, mi
konatiĝas kun la ermito, ĉar dum ni manĝis, jen, sur la marbordo
alproksimiĝas la malalta blankhara solulo, paŝanta malrapide kun
siaj okuloj rigardantaj la teron.</p>
<p>Kio estas tio, mi demandis?</p>
<p>Ĉu vi ne konas la ermiton, li respondis mia amiko?</p>
<p>La ermito alvenis apud ni, kaj mi esperis paroladi kun li, sed li
ne respondis al mia amika saluto. Tiam mi proponis partopreni kun
li mian panon kaj kokinaĵon, kaj tiujn ĉi li akceptis sed sen ia
dankesprimo. Tio ne min mirigis, ĉar la anoj de nia urbo estas tre
malmulte dankemaj, sed ŝajnis pli mirinde ke li ne volas trinki eĉ
iom da vino, ĉar niaj urbanoj tre volonte trinkas, eĉ drinkas vinon
kaj likvorojn.</p>
<p>Baldaŭ li foriris, kaj mia amiko rakontis lian historion. Ŝajnas ke
la ermito loĝas ĉiam sur la marbordo, kaj neniam iras al la urbo
aŭ al la butikoj kaj ne, eĉ dum la Kristnaska festo aŭskultas la
meson en la nemalproksima preĝejo. Li dormas sub la ŝtonegoj aŭ en
ia ĝardeno. Li interparolas kun neniu kaj ne havas amikojn. Tamen li
estas edziĝita pli ol unufoje, kaj havas multajn idojn, sed li ilin
forlasis, kaj ili nature ne amas lin, kaj kvankam kelkaj parencoj
loĝas apude ili ne vizitas lin. Li neniam iris al la komunuma
lernejo kaj ne povas legi aŭ skribi. Li ne tranĉas la hararojn kaj
havas longajn vangharojn, kaj estas sen botoj, sen ĉemizo kaj sen
ĉapelo.</p>
<p>Mia amiko ne povis doni al mi aliajn sciigojn, kaj li mem ne scias
kie la ermito naskiĝis aŭ kiam li komencis tiun ĉi manieron da
vivado.</p>
<p>Mi demandis kiel li nutras sin, ĉar li ne laboras kaj nenion
aĉetas. Ĉu li posedas bienojn aŭ monon? ĉu li sendas iun en la
urbon? Ne, li respondis, sed li rabas en la ĝardenoj sed preskaŭ
ĉiutage li manĝas fiŝon, ĉar kiam la fiŝkaptantoj altiras
marbordon siajn retojn li subite ekkuras al ili, kaj ili aŭ donacas
iom, aŭ foririnte lasas la senvalorajn restaĵojn por li, kaj
kelkafoje ili kiuj amas la solulon, donas siajn manĝaĵeretojn,
pecon de pano aŭ makaronio aŭ fromaĝo. Tial la mizerulo ne estas
tute legommanĝantulo nek tute viandmanĝantulo.</p>
<p>De tia tago mi rakontis la aferon multefoje al miaj amikoj. Ĉiuj
diras, "Tre strange, mi ankaŭ iros serĉi lin." Jes, estas strange,
ne vere en tiuj ĉi nuntempoj, en kiuj turistoj, ne dezertuloj,
troviĝas en la Egiptaj dezertoj, kaj la grotoj de la antikvaj
ermitoj estas nur vizitataj de kampofestenantoj. Tamen ne tre
strange, ĉar mia nova amiko estas nur kato, pli ruza ol siaj
samspeculoj, ĉar li povas manĝi fiŝon ĉiutage sen ia timo pro
malpacoj kaj ungogrataĵoj.</p>
<p class="far_sig sc">C. Bicknell.</p>
</div>
<div id="est2-6-12" class="article" lang="eo">
<p class="pagenum">82</p>
<h3>LA ORA KORO.</h3>
<p class="center">Fantazio, originale verkita de C. Oxenford.</p>
<p>Unu vidvino kuŝis sur sia lito. Si estas mortonta. Ŝi scias ke
baldaŭ ŝi devas lasi sian filineton sola en la kruela mondo; kaj
tiu penso doloras ŝin pli multe ol ŝia malsanego. Ŝi alvokis sian
filineton, kaj ŝin karesante, diris: "Karulino mia, mi foriras al
malproksima lando, kaj vi ne min revidos ĝis multaj jaroj. Ne, plej
amata, ne ploru; certe, vi min revidos ian alian tagon. Aŭskultu,
kiam mi iros, vi estos sola; sole vi devos pasi tra la vivado. Mi
estas tiel malriĉa ke mi ne havas ion ajn vin doni; sed ĉirkaŭ
via kolo vi havas ĉeneton portante la duonon de ora koro, kiun vi
portis de la tago kiam vi naskiĝis. Ie en la mondo vivas knabo
kiu posedas la alian duonon de tiu ĉi koro, kvankam mi ne scias
kie, ian tagon vi lin renkontos, kaj tiam, kiam vi renkontos unu la
alian, vi trovos, ke la duonkoroj kuniĝos, kaj neniu nek nenio ilin
povos redisŝiri, aŭ rompigi. Sed, estu singardema; multe da viroj
provos preni de vi la duonkoreton, aŭ deziros ĝin interŝanĝi,
aŭ ĝin aĉeti. Plie, eble vi mem trompiĝos, kaj kiam vi vidos
duonkoron similan al la via, vi pensos ke ĝi estas tiu kiun vi
serĉas. Eble ĝi estos tiel simila ke ĝi trompigos ambaŭ vi kaj
la havanto. Sed estos pruvo. Se ili ne egalas, ili ne kuniĝos, kiel
ajn vi penados, kaj neniam vi povos forpreni ĝin de la ĉeneto.
Bone do rigardu, kaj zorgu, ke vi ne montros vian oran koron tuj
kiam vi pensas ke vi vidas unu ŝajne simila al ĝi. Reaŭskultu:
estas belega lando kiun mi treege deziras ke vi trafu. Ĉiu penas
trafi, sed ne ĉiu sukcesas. Neniam alvenas tien iu kiu estas sola.
Estas nur duope ke oni povas atingi la Paradizon de la Koroj. Tial,
karulino, ĝis la tempo kiam vi trovos la knabon kiu havas la alian
parton de via koro, ne penu iri tiun landon. Tio estas ĉio, kion mi
povas diri, mi laciĝas. Adiaŭ, plej karega filineto mia, mi ne pli
longe povas gardi aŭ zorgi pri vi,—min kisu—mi iras—," tiam, per
lasta peno, ŝi aldonis tiujn ĉi vortojn: "Ne permesu aliu ajn vidi
vian koron—ĝis vi—renkontos—la alian, tiam vi—konos. Adiaŭ,
kar——"</p>
<p>La knabineto ploris multe, sed kvankam la najbaroj ŝin kompatis,
ili ne povis redoni al ŝi ŝian patrinon. Baldaŭ ili ekmalzorgas
ŝin; eĉ ili ekmalametas ŝin, ĉar ŝi ne estas simila al la aliaj
knabinoj. Ŝi ne estas bela, kvankam ŝi havas bonkoron; sed ŝi
havas tre mallumajn okulojn, kiuj ŝajne travidas la personon al
kiu ŝi parolas, kaj neniu amas tion, ne vere? Unu virino diris al
ŝi "Vi havas kruelajn okulojn, mi volas ke vi ne rigardu tiele ĉe
mi." Tiu ĉi virino estis trompantino. Tamen la knaboj ludus kun ŝi
antaŭ ol ili ludus kun la aliaj knabinoj; kaj kiam ŝi iĝis pli
granda, pli maljuna, ili marŝus kaj paroladus kun ŝi anstataŭ kun
la pli belaj junulinoj en la vilaĝo. Tial ŝi malamiĝis de multaj,
kaj ŝi estas tre malfeliĉa. Ŝi estis tute sola, kaj ŝi multefoje
ploris por ŝia perdita patrino. Sed, neniam ŝi montras al iu sian
malgrandan duonkoron, kvankam ŝi elrigardus maltrankvile por vidi
ĉu iu ajn el la junuloj havas duonkoron simila al la ŝia. Sed ne,
tre malofte knabo montras ĉu li havas koron aŭ ne, kaj inter la
malmultaj kiujn ŝi vidis, neniam estis unu kiu estis eĉ iomete
simila al la ŝia.</p>
<p>Sed, unu tago alvenas al la vilaĝo juna viro, kiu estas tri aŭ kvar
jaroj pli maljuna ol ŝi. Ho, li estas bela, forta, kaj tiel agrabla
kaj aminda, ke ŝi pensas: jen estas eble la junulo kiu havas la
alian duonon de mia koro. "Mi estas certa, ke se mia patrino estus
ĉi tie, ŝi same dirus," diris ŝi al si mem. En tiu ĉi tempo ŝi
estas malamegita de ĉiuj ĉirkaŭ ŝi, ĉar kiam ŝi viriniĝis,
ŝi trovis ke ĉio en la vilaĝo estas malsimila de tio kio ĝi
aperas esti. Ĉiu portas maskon; kaj ŝi neniel komprenas kial.
Tial ŝi ofte fortiras la maskojn de iaj personoj, ĵus kiam ili la
plej dezirus ĝin konservi. Tial, vi vidas, ŝi devas esti treege
malamata. Ĉie ŝi portas ĉagrenon, hontecon, kaj certe, en la
okuloj kaj laŭ la pensoj de tiuj ĉirkaŭe ŝi estas malbonkora.</p>
<p>La junulo kiu estis nove alveninta, vidas tiun ĉi, kaj kompatas
ŝin. Ili iĝas geamikoj, kaj ŝi tute konfidas al li. Tagon ŝi
montris al li sian oran koron, kiun, kiam li vidis, li deziregis
havi, kvankam li bone scias ke li ne havas la alian duonon. Sed li
havas la duonon de kupra koro, kiun li pensas igi similan al la
ŝia. Li observis zorge la supraĵon de ŝia koro, kaj poste tordis,
fleksis, kaj poluris sian kupraĵon, ĝis ĝi vere ekaperas iomete
simila al ŝia, tiam li montras ĝin al ŝi, kaj ŝi, ĉar ŝi estas
ankoraŭ juna kaj malsaĝa, kaj ĉar ŝi pensas ke ŝi lin amas,
ekdonas la sian; sed subite ŝi vidas ke eĉ dum ŝi rigardas, la
kupraĵon iĝas malhela, malluma, kaj kiam ŝi volus provi ĉu la du
kuniĝos, ŝi trovas ke ŝi neniel povas sian forpreni de la ĉeno
ĉirkaŭ sia kolo. Kiam la junulo trovis ke li ne povis gajni ŝian
koron, li pli kaj pli ĝin deziris. Li iĝis tre kolera, kaj preskaŭ
tiel kruela kiel la vilaĝanoj, kaj iafoje penis perforte ŝteli la
malgrandan duonkoron, sed ŝi tiel forte ĝin tenis, ke li ne povis.</p>
<p>Fine, ne povante trovi aŭ feliĉecon aŭ bonkorecon en sia vilaĝo,
ŝi foriris de sia naskloko, kaj marŝis dum la nokto ĝis la
proksima urbo; esperante <span class="pagenum">83</span> ke tie ŝi povos labori por sia pano, dum
ŝi serĉos la junulon kiu posedas la alian duonon de sia koro, kiun
ŝi trovas ĉiutage pli peza. Certe, pensis ŝi, tie ĉi baldaŭ mi
trovos mian korkunulon, ĉar la jena devas esti la plej granda urbo
en la mondo, kiel ĝi estas la plej bela. Eble mi estas proksime la
Paradizon de la Koroj, kiun mia patrino priparolis.</p>
<p>Ho ve! Baldaŭ ŝi trovas ke la urbo estas nek bela nek granda,
kaj la koroj de la loĝantoj, se iam ŝi vidis iajn, estas
maldolĉigitaj, malbeliĝintaj. Ŝi deviĝas labori treege, sed
neniam ŝi povis plaĉigi siajn mastrinojn, kaj ofte ŝi multe ploras
dum ŝi laboregas. Semajnojn, monatojn, eĉ jarojn ŝi pasigis
tiamaniere, sed ĝis nun ŝi ne estas trovinta iun kiu posedas la
alian duonkoron. Unu tagon ŝi renkontis maljunegulon, kiu diris
al ŝi ke neniam ŝi trovos tion, kion ŝi serĉas en tiu urbo. Li
loĝis tie dum multe da jaroj, kaj li bone scias ke preskaŭ ĉiuj
la loĝantoj jam kunligis siajn korojn, kvankam multaj pretendas ke
ne, kaj multaj aliaj pretendas ke siaj kunulinoj estas nesimpatiaj.
Ne, ŝi alvenis ĉe la malprava urbo, ŝi devis sin turni maldekstre,
anstataŭ dekstre, kiam ŝi foriris de ŝia vilaĝo.</p>
<p>"Ho ve!" diris ŝi, "mi estas tiel lacigita vivi tiel izole malĝoje.
Ĉu mi akceptos unu el la kupraj aŭ ŝtaloj koroj kiujn oni
prezentas al mi? Ili tre brilas, kaj unu aŭ du preskaŭ egalas al
la mia. Kompreneble ili neniam kuniĝos, sed—ĉu jes, ĉu ne?" Ŝi
pripensadis mallonge. "Ne, mi ne povas, estas neutile peni. Mi ne
estas ankoraŭ tro maljuna por penadi trafi tiun landon kiu estas
tiel bela. Eble mi povos trovi ĝin sole, malgraŭ la timoj de mia
patrino. Eble ŝi eraris, en ŝia zorgeco pri mi. Jes, mi iros, eble
estas alia vojo el tiu ĉi urbo, kiu kondukos min al la Paradizo."</p>
<p>Tial ŝi demandis de ĉiuj kiujn ŝi renkontis, ĉu oni povus montri
al ŝi la vojon al la Paradizo de la Koroj. Sed ĉiuj ridis.</p>
<p>"Vi? Penas trovi tiun landon kiun trovas ja malmultaj. Ho jes, estas
vojo el tiu ĉi urbo kondukante al ĝi, sed estas malofte uzita,
kaj estas tre malfacile vidi la vojeton nune. Ankaŭ vi estas tro
maljuna, tro malbela—malsaĝa. Estas nur la junaj belulinoj kiuj
sukcesas, ĉar ili ĉiam estas helpataj. Vi neniam ĝin trovos sole.
Vidu," diris unu, "trarigardu tra tiu ĉi okulvitro, estas maldolĉa,
malbela, malluma vojo, kaj la Paradizo estas trompaĵo, estas pli
malbona ol tiu ĉi urbo."</p>
<p>Sed alia viro kompatis ŝin, kaj diris: "Malfeliĉulino, bone pensu.
Se vi ekiras, vi ne povos reveni. Vi devas iri longe antaŭ eĉ
vi alproksimiĝas je ĝi. Unue vi devas trairi tra la <i>Aleo de la
Nekonatoj</i>, ĉe la fino de la aleo, vi trovos <i>La Simpativojon</i>; ĉe
la krucvojoj, maldekstre, vi vidos la <i>Strateton de la Amantoj</i>;
kiam vi alvenos al la fino de tiu strateto, vi eniros la grandegan
<i>Arbaron de Ellern-unu-la-alian</i>, kaj trapasinte tra tiu malfacila
arbarvojo, vi trafos la belan landon kiun vi serĉas. Sed kie estas
via kunulo? Ĉu vi ne havas iun? Nur duope oni povas tiun landon
trafi."</p>
<p>"Ho ve! tiel diris mia patrino, sed mi pensis ke eble ŝi eraris.
Ŝajnas al mi ke estas tre longa malfacila vojaĝo, kaj mi ne
ankoraŭ trovis iun kiu sufiĉe min amas por eĉ montri al mi la
vojon. Kial mi ne penas iri sole?"</p>
<p>"Ho, multaj estas pensintaj ke ili povus trafi la landon sole, sed
neniam mi aŭdis ke ili sukcesis. La vojo estas vere malĝoja kaj
doloriga al tiuj kiuj penas."</p>
<p>"Mi ne estas timulino. Eble mi trovos iun jam sur la vojo. Kie do
estas la unua strato, la <i>Aleo de Nekonatoj</i>, ĉu vi bonvolos diri al
mi?"</p>
<p>Li ridetis.</p>
<p>"Vi estas nune preskaŭ ĉe la fino de la Aleo; tie estas la komenco
de la <i>Simpatia Vojo</i>. Nu, mi admiras vian kuraĝon, mi iros kun vi
ĉe la fino de la Aleo, kaj montras al vi kie estas la krucvojoj."</p>
<p>Ĉe tiu ĉi eldiro, ŝi tre kontentiĝis. Jam si malametis la penson
de deviĝi diri adiaŭ al la bonkora viro. Pensis ŝi, li estas la
unua persono kiun mi renkontis en la urbo, kiu ŝajnas havi koron.</p>
<p>Nu, ili marŝis kaj marŝadis, kaj nekonscie marŝis tra la
<i>Simpativojo</i>; sed noktiĝante, ili restis ĉe <i>Amikdomo</i> ĝis la
sekvanta mateno, ĉar li trovis ke li ne povus retrafi la urbon
antaŭ la nokto falus. Kiam mateniĝis, ŝi malgaje ekdiras adiaŭ,
sed li respondis: "Estas tiel bela mateno, mi iros pluete kun vi, kaj
almenaŭ montros al vi kie la <i>Am-Strateto</i> eliras el tiu ĉi vojo,
kaj tiam ni diros adiaŭ." Ili do marŝadis malrapide sur la vojo,
paroladante dume. Ju pli ili parolas, des pli ili ametas unu la alian
kaj ree nekonscie ili atingas la krucvojojn kaj sin turnas en la
strateton.</p>
<p>"Ho, kia bela strateto," kriis ŝi.</p>
<p>"Jes, estas vere bela," li respondis, sed nek li nek ŝi scias ke ili
estas jam en <i>Am-Strateto</i>, kaj tiel ili marŝadas kune. Dume ili
promenadas, li rakontas al ŝi ĉion pri li mem, kaj ŝi rakontas al
li ĉion pri ŝi; sed neniam vorton pri la ora koreto. Subite, li
diris:</p>
<p>"Mi plenkonfidos al vi (ĉar mi vin tre ametas, kaj mi bone scias ke
vi estas konfidinda) tion kion mi neniam antaŭe konfidis al iu."
Tiel dirante, li elprenis el sia brustpoŝo, skatoleton, kaj ĝin
malfermante, montras al ŝi la duonon de malgranda ora koro. "Tiu
ĉi," li diris, "estas la sola aĵo kiun mi posedas, sed mi vidas ke
vi estas ankoraŭ pli malriĉa, kaj devas iri longe antaŭ vi trafos
vian deziratan landon. Ĉu vi akceptos ĝin? Estas difekta, mi scias,
kaj ne multe valoras. Mi ne scias kie estas la alia duono, sed tia
kia ĝi estas, mi volonte donas ĝin al vi, ĉar mi vin amas."</p>
<p>Kiam ŝi ekvidis la koron, kaj aŭdis liajn vortojn, <span class="pagenum">84</span> preskaŭ ŝi
svenis pro ĝojo, sed ankoraŭ ŝi timas. Supozu ke lia koro ne
egalas la ŝian—supozu ke ĝi ne estas ora, sed nur kupra; ŝi
pensis. Sed nune ŝi ekvidas la arbojn de la grandega arbaro en la
blua malproksimaĵo, kaj ŝi treege ektimas, kaj inklinas reiri al la
urbo.</p>
<p>"Ĉu vi ne akceptos mian oferon? Kredu ke ĝi estas vere oro; mi
scias ke ĝi ne estas grava, kara donaco, sed estas mia ĉio."</p>
<p>Tiam ŝi parolis—kun rideto sur ŝiaj lipoj, sed larmetoj en ŝiaj
okuloj. "Ĉu vi ja donos al mi vian duonkoron, vian ĉion? Sed,
rigardu, amiko mia, mi ankaŭ havas duonkoron. Mia patrino diris ke
ie estas viro kiu havas la alian duonon, ni vidu, eble niaj duonoj
kunliĝos kaj iĝos unu tuta koro." Kun tremantaj manoj, ili pruvis la
rompitajn duonojn. Jes, ili iĝis unu; kaj ili do interŝanĝis ilin;
li portis la ŝian, kaj ŝi portis lian, ĉar ili trovis ke kiam ili
remetus ilin en iliaj propraj ingoj, ili ne povis.</p>
<p>Nu, post tio, ili pensis ke ili devas zorgi trovi la <i>Strateton de
la Amantoj</i> antaŭ falos la nokto, sed—! Jen rigardu! Longtempe ili
estas marŝadinta sur ĝi kaj ne sciis.</p>
<p>"Nun mi ne povas forlasi vin," li diris, "mi ankaŭ iros kun vi,
kaj kune ni trovos tiun belan landon, la <i>Paradizon de la Koroj</i>.
Kune ni iros tra la arbaro, sed ĉar estas malluma arbaro, ni do
haltos hodiaŭ ĉe la domo de <i>Hymeno</i>, la forĝisto, kaj li forĝos
ĉenon kiu kunliĝos niajn duonkorojn, tiel ke neniam ni povos iri
malproksime unu de la alia. Ni restos nokte ĉe <i>Mielluna Dometo</i>,
kaj morgaŭe ni kune iros tra la <i>Arbaro de Ellern-unu-la-alian</i>."</p>
<p>Tiun ĉi ili faris.</p>
<p>Ho, sed estis grandega, malluma, malfacilirebla arbaro. Estis multaj
malbonsprituloj tie, kiuj provis ŝteli iliajn korojn. Multaj estis
la malfacilaĵojn kiujn ili trovis; malhelpaĵojn kiujn ili deviĝis
surrampi. Multefoje ili ekfaletas. Multefoje ili preskaŭ rompigis
siajn korojn, sed la ĉeno de Hymeno estas forta, kaj ilin kuntenas.
Unufoje, ĉio mallumiĝis kaj malgajiĝis; venis teruran ventegon,
sed subite, kiam ĉio aperis senespera, infaneto venis al ili el la
mallumo, kaj ludis ĉirkaŭ ili; alligante florajn ĉenojn al la
hymena ĉeno. Tiam ree la suno ekbrilas tra la densaj arboj, kaj
baldaŭ ili vidas ke ili preskaŭ estas ĉe la fino de la arbarvojo.
Ili iĝas gajaj kaj ludas kun la infaneto; ili pendigis la duonkorojn
ĉirkaŭ ĝia kolo, kie tuj ili kuniĝis kaj estas unu koro. Ili nune
estas trapasintaj tra la arbaro, kaj estas trafintaj la alian flankon
kaj en unu momento, subite ili vidas la gloran sunon kaj la belegan
kamparon de la <i>Eterna Korparadizo</i>.</p>
</div>
<div id="est2-6-13" class="article" lang="eo">
<h3>FRAGMENTAJ MEMOROJ.</h3>
<p class="center">Originale verkita de Edward Metcalfe, M.A. (Oxon).</p>
<p class="center"><i>La aŭtoro rizervas ĉiajn rajtojn.</i></p>
<p>"La Amerika senceremonieco." Tiu estas preskaŭ la lasta frazo de
la antaŭa (Maja) Fragmento; sed ankoraŭ pripensante la aferon mi
komencas dubi ĉu, eĉ en tiu granda senceremonieco, oni ne trovos
ankaŭ ceremoniecon. Pri tio la leganto juĝu: mi rakontos al li kiel
eble plej akurate tion kio okazis.</p>
<p>Mi legis libron en unu el la salonoj kiam alvenis vizitantoj;
almenaŭ mi unue pensis ke ni vidos nur kelkajn vizitantojn. Baldaŭ
mi trovis ke estas vere vizitantarego, ĉar kiam ĉiu seĝo havis
sidantinon, kaj tie ĉi kaj tie staris grupetoj da homoj, ni estis
vidintaj, por tiel diri, nur la unuajn gutojn de la hompluvado.
La pluvo rapide fariĝis pluvego, kaj la pluvego daŭradis ĝis
superakvego.</p>
<p>Ĉu mi daŭrigos la komparaĵon, kaj priskribos kiamaniere, ekkaptita
de tiu homa turnakvo, mi estis forĵetata en angulon de la ĉambro,
kaj tie restis tiel kiel se mi estus marportita lignaĵo en fendaĵo
de ŝtonego; kaj kiamaniere fine tiu homakvego superakvegis sur la
balkonon kaj en la ĝardenojn?</p>
<p>Ne; mi diris ke mi rakontos la aferon "kiel eble plej akurate,"
kaj tia priskribo donus ideon pri tumulto, kvankam en tiu amindega
kaj bonkora kunveno tumulto certe ne estis. Tamen la gastaro tute
plenigis la ambaŭ salonojn kaj troviĝis ĉie en la du ĝardenoj.</p>
<p>Se seĝoj mankas, tiel ke oni povas sidigi nur malgrandan porcion
da la gastaro, pro kio tio valoras? Oni ricevas gastojn per koroj,
ne per seĝoj, kaj la pastraj koroj (tiel kiel ankaŭ la pastra
gastemeco) estas senlimaj.</p>
<p>Bedaŭrinde la du salonoj ne posedis la saman <span class="pagenum">85</span> karakterizon, kaj,
tiamaniere plenigitaj, oni povas bone imagi ke ili baldaŭ fariĝos
ne nur varmaj sed varmegaj. Mi vidis ĉirkaŭ mi aregon de brilantaj
okuloj; mi vidis pafarkajn ridetantajn lipojn; mi aŭdis gajajn kaj
dolĉajn voĉojn ondetantajn tiel kiel arĝentaj sonoriloj, kaj—ĉe
la unua okazo mi ekfuĝis en la ĝardenon al la egale feliĉa sed
multe malpli varma ekstera gastaro.</p>
<p>Tie mi trovis kelkajn kiuj grave diskutis pri diversaj aferoj, sed la
pli juna kaj pli saĝa porcio de la gastoj amuzis sin per la ludoj
de <i>Croquet</i> kaj <i>Snake</i> (kiun lastan ludon mi jam priskribis en
la kvara (Aprila) Fragmento). Tro ofte ni pliaĝuloj vivas inter
la nuboj de venonta pluva tago, kiu eble por ni tute ne venos. La
infanoj, multe pli saĝaj, ĉiam ekkaptas <i>la nun</i>. Ili obeas al la
vortoj de proverbo kiun kredeble ili neniam aŭdis:—</p>
<p>La Tempon perditan, pasintan, Revenigi vi tute ne povas; La Tempo
estonta ne estas; Ekkaptu <i>Vi</i>,—kion vi trovas.</p>
<p>Kunvenojn tiajn kiajn mi priskribas la Amerikoj nomas <i>Surprise
Parties</i> (kunvenojn de surprizo); kaj oni aranĝas ilin laŭ la
sekvanta maniero:—</p>
<p>Kiam oni decidas fari al iu la honoron de unu <i>Surprise Party</i>, oni
interkonsentas ke, ĉe fiksita horo de fiksita tago lin vizitos ĉiuj
la interkonsentantoj.</p>
<p>Nature la familio vizitota tute nescias pri la afero (alie la kunveno
ne estus unu de surprizo), sed kredeble tiu familio estas la sola en
la vilaĝo kiu ne konas la ĉiujn aranĝojn.</p>
<p>Mi kredas ke ofte oni kunportas manĝaĵojn kaj lasas la vizititojn
pli bone provizitajn ol ili estis antaŭ la kunveno; tiamaniere el
la kutimo farante delikatan metodon por helpi kaj samtempe honori la
malriĉulojn. Sed pri tio mi ne povas diri de mia persona sciado.
Certe ĉe tiu ĉi okazo, oni tion <i>ne</i> faris, sed, malgraŭ la ligna
dometo, la pastro ne estis malriĉulo.</p>
<p>Tre ofte vizitis la pastrejon sinjorino kiu estis antaŭ ne longe
edzigita, kaj kies idolo estis ŝia <i>Baby</i> (infaneto). La etulo
portis oran broĉon, oran ĉenon kun pendaĵo, kaj sur la fingro ĝi
havis oran ringon.</p>
<p>Memorante la antikvan infanejan ritmon mi rigardis la piedojn por
vidi se ĝi havis ankaŭ "sonorilojn sur la piedfingroj," sed
kredeble tiu ĉi ideo ne ankoraŭ eniris la patrinan kapon, kaj mi ne
kuraĝis ĝin inspiri. La kompatinduleto jam portis sufiĉon kaj mi
neniel deziris pligrandigi tiun <i>pezon</i> de amo.</p>
<p>Vere Amerikaj infanoj estas treege frumaturaj. Ni ĉiuj konas la
rakonteton pri infanistino kiu eniris la salonon kie sidis Amerikino
kun sia kvar aŭ kvin jara infanineto.</p>
<p>"Ĉu vi sonorigis, sinjorino?" demandis la infanistino.</p>
<p>"Ne," ekkriis la knabineto. "Mi sonorigis. Forprenu la panjon, mi
petas. Ŝi estas treege maldolĉa kaj malagrabla."</p>
<p>Sed malgraŭ lia frumatureco, mi ŝatas la Amerikan infanon. Li ne
estas sen ĉarmo, kaj li estas almenaŭ sincera kaj tre patriota. Mi
ne memoras kie mi legis la sekvantan sed ĝi tre montras tiun ĉi
karakterizon.</p>
<p>Instruisto demandis de sia klaso:—"Kiu estis la unua homo?" Kaj
malgranda knabeto tuj respondis "George Washington." Nature la
instruisto estis mirigita.</p>
<p>"Ĉu vi neniam aŭdis pri Adamo?"</p>
<p>"Ho! jes," respondis la eta patrujamulo, neniel hontigita, "sed mi ne
pensis ke vi ankaŭ kalkulas fremdulojn."</p>
<p>Oni povis kompreni la sentojn de la Amerika sinjorino, kiam
Italianino demandis al ŝi:—"Ĉu Ameriko estas tiel granda kiel la
urbo Firenze (Florence)?"</p>
<p>Jen kion diris al mi juna Amerikano:—"Kial vi ne parolas al mi,
sinjoro? Mi vin bone konas. Ĉu vi ne memoras? Mi estis hieraŭ sur
balancilo en la ĝardeno, kaj kiam vi preterpasis, preskaŭ mi frapis
vian kapon."</p>
<p>Iom stranga pretendo al konateco, sed ankoraŭ pli stranga estis tiu
de malgranda samlandano.</p>
<p>Mi vidis la malgrandan knabeton sidanta sur malgranda tricikleto
kaj min rigardanta per grandaj bluaj okuloj. Tiel atente li min
rigardegis ke la tricikleto tute renversiĝis kaj falis sur la
korpeton de la malgranda rajdinto. Mi rektigis la ambaŭ, rajdinton
kaj rajditon; kaj ankoraŭ sidigis lin sur la selon. Tiam, per
reproĉinda voĉo, li diris: "Ĉu vi ne konas min, sinjoro?"</p>
<p>Vane mi penis revenigi en memoron la malgrandan ĉagrenitan vizaĝon.</p>
<p>"Ne," mi fine respondis. "Mi ne memoras vin. Ĉu mi vin antaŭe
vidis?"</p>
<p>"Ho, jes; antaŭ unu jaro kiam mi estis tre, <i>tre</i> malgranda. Ho!
for, for de tie ĉi. Ĉe G——. Ĉu vi ne memoras? Mi konis vin
<i>tuj</i>."</p>
<p>"Ne, knabeto. Antaŭ unu jaro vere mi estis ĉe G—— sed mi vin ne
memoras."</p>
<p>"Sed, sed,—vi parolis al mi. Vi puŝis Biciklon supre sur la kolino;
mi estis sur la vojo, kaj vi parolis al mi."</p>
<p>"Ne, mi ne memoras. Kion al vi mi diris?"</p>
<p>"Vi diris, vi diris: ‘For de mia vojo, knabeto, aŭ mi vin surkuros.’
Sed vi ne parolis maldolĉe kaj vi ridetis. Ho! mi konis <i>vin</i> tuj,
kaj mi pensis ke vi ankaŭ konus <i>min</i>." Kaj la larmegoj formiĝis en
la grandaj bluaj okuloj.</p>
<p>Sed tro longe mi postsekvis la memorojn pri infanoj. En la proksima
fragmento mi revenos al mia priskribo.</p>
</div>
<div id="est2-6-14" class="article" lang="eo">
<p class="pagenum">86</p>
<h3>MIKSAĴO.</h3>
<p>Inter multenombraj leteroj, gazetoj kaj diversaj avizoj kiujn sendis
afablaj amikoj dum nia alilanda forestado, ni trovis la sekvantajn
novajn librojn:—</p>
<p><i>La Norda Stelo</i>, belforma skribmaŝinata gazeto, organo de la
Aberdeen Esperantist Club. Ni deziras sendi korajn gratulojn pro ĝia
eldonmaniero kaj enhavo.</p>
<p><i>Esperanto</i>, scienca kaj literatura monata revuo, redaktata de
Marich Agostin (8 pp.), en la lingvoj Hungara & Esperanta. Eldonejo
Papnovelde u. 6. Budapest IV., Hungary.</p>
<p>Programo de Esperanta koncerto, kiu okazis en Vladivostock la 2an
Marton, 1905.</p>
<p><i>Union Internationale</i>, Aprilo, 1905, enhavanta longan kaj valoran
artikolon pro-Esperantan de Joseph Jamin, Direktoro de la Belga
Sonorilo.</p>
<p><i>Do you know Esperanto?</i> utilega broŝuro de la London Esperanto
Club, enhavanta gramatiketon, kritikojn de eminentuloj pri Esperanto,
kaj la leterojn por enskribigi sur la Adresaro.</p>
<p><i>La langue internationale, peut-elle être le latin?</i> (eltirita el
<i>L’Esperantiste</i>) de Marquis Louis de Beaufront. En la lingvoj Franca
kaj Esperanta (77 paĝoj), 60 c.</p>
<p><i>L’Esperanto, langue internationale auxiliaire</i>, par Edgar Sacré.
Artikolo kun ilustraĵoj kaj du geografiaj kartoj verkitaj laŭ la
Tutmonda Jarlibro de 1904. Eldonata, 23a, Avenue Longchamps, Uccle,
Bruxelles, Belgium.</p>
<p><i>Esperanta Svensk Ordbok</i> (Esperanta-Sveda vortaro), de P. Ahlberg,
granda 145 paĝa bonege presita verko, kosto f.2.50, de 50,
Döbelnsgatan, Stockholm, Sweden.</p>
<p><i>La tekniko de la termala kuracado ĉe Aix-les-bains</i>, de D<sup>ro</sup> Jean
Dardel, eldonata ĉe la Esperanta medicina biblioteko, 25, Rue de
l’École de Medicine, Paris. 23 pp.</p>
<p><i>La langue internationale auxiliaire</i>, congrés de Grenoble, 1904.
Séances générales, eldonata ĉe la grupo Esperantista Pariza, 28, Rue
Serpente, Paris. 28 pp., kosto 50 c.</p>
<p><i>La kolorigisto aer-veturanto</i>, tradukita de la Grupo de Monaco. Ĉe
Hachette, 24 pp.</p>
<p>Ankaŭ en Parizo ni vidis la novan Rusan monatan gazeton,
<i>Esperanto</i>, kaj korege ĝojas pro ĝia beleco. Ĝi ja ŝajnas esti
inter la manoj de tre fortaj kaj energiaj kundukantoj.</p>
<p>Estas atentinde ke nuntempe preskaŭ ĉiuj Esperantaj gazetoj
pliboniĝis rilate ekstera vidaĵo. Antaŭe oni ricevis ilin legis
ilin, kaj kaŝis ilin, por ke amikoj ne vidu tiajn malbonajn revuojn.
Kontraŭe, ni nun fiere kuŝigas la Esperantajn ĵurnalojn sur niajn
skrib-tablojn kaj aliloke, por ke ili, pro siaj belaj eksteraĵoj,
altiru la atenton de la ekrigardanto. Tiu ĉi estas vera signo de
progreso.</p>
<p>Inter la diversaj avizoj, kiujn enhavis la restaĵo de la
korespondado, estas nur eble citi malmultajn.</p>
<p>Nia agema Dovera Grupo perdis la servojn de ĝia antaŭa tre energia
Sekretario, S<sup>ro</sup> Geddes, sed ni devas gratuli la grupon trovinte
novan Sekretarion en S<sup>ro</sup> Chitty, kies fervoreco estas sufiĉe
bone-konata. Sir William Crundall, la eminenta Urbestro de la
havena-urbo, konsentis fariĝi la grupan Prezidanton—honoron pro kiu
ni kore dankas lin.</p>
<p>La Dovera Komerca Ĉambro donacis £2 2s. al la Bulonja Kongreso.</p>
<p>Du filinoj de nia nelacigebla Maître Michaux edziniĝos ĉe la
suprenomita Kongreso. Ambaŭ la edzoj estos Oficiroj de la Franca
armeo, kaj ankaŭ Esperantistoj. La atestantoj estos D<sup>ro</sup> Zamenhof
mem, kaj tri aliaj Esperantistoj el Canada, Peru kaj Hispanujo. Oni
diras ke la sub-urbestro eĉ Esperantiĝas, por povi fari Esperantan
paroladon ĉe la ceremonio! Bonege!</p>
<p>Pri la Kongreso mem estas plezure ekvidi ke ĝi promesas esti eĉ
pli signifa ol ni atendis. Jam kelkaj aŭtoritatuloj certigas ke pli
ol tri mil Esperantistoj ĉeestos. Certe ni ĉiuj plezure atendas la
5<sup>an</sup> de Aŭgusto por renkonti tiujn amikojn, kies nomoj jam estas
ĉiu-tagaj vortoj ĉe ni, kaj kies agoj kuraĝigas nin je la ĉiama
propaganda laborado.</p>
<p>S<sup>ro</sup> René Deshays, la fama verkisto de la bela kanto La Vojo,
verkis, por la Kunveno, novan himnon al D<sup>ro</sup> Zamenhof.</p>
<p>La Grupo de Liège, Belgujo, deziras ke ni petu tiujn Esperantistojn,
kiuj vizitos la Lieĝan ekzpozicion, ke ili ankaŭ venu al la Grupaj
kunvenoj, kiuj okazas ĉiuj lundoj kaj vendredoj (je la oka horo
vespere), en la kafejo "Au petit Trianon," Bvd. de la Sauvenière,
apud la Reĝa Teatro.</p>
<p>S<sup>ro</sup> Boirac, Rektoro de la Diĵona Universitato, deziras altiri la
atenton de la tutmonda Esperantistaro al la libertempa kurso ĉe tiu
Universitato kiu daŭros de 1 Julio ĝis 31 Oktobro. S<sup>ro</sup> Lambert
jam tre sukcese faris Esperantajn kursojn kaj intencas samon fari
tiun ĉi jaron. Li plezure sendos pluajn informojn, se oni petos ilin
de la Universitato de Dijon.</p>
<p>S<sup>ro</sup> Michaux sendis al ni la sekvantan sciigon pri la Universala
Kongreso:—</p>
<p><i>Grava Alvoko.</i>—La unua Kongreso estonte, laŭ la parolo de D<sup>ro</sup>
Zamenhof, la paĝo la plej serioza de la Esperanta historio, estas
necese ke ĉiu Esperantisto respondu jese al nia alvoko. Tiu ĉi
elmontro devas fari grandan impreson tra la tuta <span class="pagenum">87</span> mondo, ĝi devos
gajni la indeferentulojn kaj plie venki la malamikojn. Estas pro tiu
celo ke D<sup>ro</sup> Zamenhof prezidos la unuan kongreson kaj volas ke
ĉiu ĉeestanto subskribu kun li la netuŝeblajn kaj fundamentajn
regulojn de la lingvo.—Do, ĉiu vera Esperantisto devas veni al
la Kongreso, malgraŭ ĉiuj malfacilaĵoj. Li tiel tre helpos la
definitivan triumfon de nia kara afero.</p>
<p><i>Kunvenoj.</i>—La Kongreso komencos la 5<sup>an</sup> de Aŭgusto kaj daŭros
unu semajnon. La Komitato speciale insistas por ke ĉiuj kongresanoj
ĉeestu almenaŭ je la 6<sup>a</sup>, 7<sup>a</sup>, kaj 8<sup>a</sup> de Aŭgusto. Tiuj ĉi tri
tagoj estas rezervataj por la plej gravaj kunvenoj.—La 10<sup>an</sup>,
okazos ĝenerala mara promenado, dum kiu oni vizitos Esperantistajn
havenojn, Anglajn kaj Francajn.—La sekvantajn tagojn, variaj
distraĵoj.—Ĉiuj kiuj povos, aŭ kanti, aŭ deklami, bonvolu
tion sciigi al ni. Ni plie organizos vesperkunvenon kun naciaj
vestaĵoj.—Ni tre insistas por ke ĉiu kongresano kiu akceptas tion,
skribu tuj al ni.</p>
<p><i>Ekspozicio.</i>—Granda Ekspozicio estos organizata. Ĉiuj grupoj
Esperantistaj estas petataj sendi kiel eble plej multajn dokumentojn
al S<sup>ro</sup> Deligny, sekretario de la grupo de Saint-Omer (France).</p>
<p><i>Aliĝoj.</i>—Ĉiu Esperantisto kiu sendos almenaŭ 5 frankojn ricevos
(krom la karton kiu permesos ĉeesti ĉe ĉiuj kunvenoj aŭ festoj de
la Kongreso kaj ricevi rabaton da 50 po 100 sur la fervojoj) detalajn
programojn kaj ilustritan gvidlibron de Boulogne, kaj de la Kongreso.</p>
<p>Senutile estas diri ke la kartaj prezoj ne sufiĉos por egaligi la
elspezojn. Ni do danke akceptos la monoferojn kiujn oni bonvolos al
ni sendi.</p>
<p>Por ĉiuj sciigoj, sin turni al: "S<sup>ro</sup> Michaux,
advokato—Boulogne-sur-Mer (France)."</p>
<p style="padding-left:10%;">P.S.—<i>Ni petas ke niaj kunverkantoj bonvolos sendi kelkajn
artikolojn kiel eble plej baldaŭ. Dum nia vojaĝo la enhavo de la
tirkesto ne bone kreskis!</i></p>
</div>
<div id="est2-6-15" class="article" lang="eo">
<h3>DONI AŬ NE DONI!</h3>
<p class="center"><b>E.W.</b></p>
<p>Ĉirkaŭ la jaro 1847 multe da laboristoj ne plu dungiĝis en la
regaj fabrikejoj ĉe Deptford. Tiame oni ne kutimiĝis aŭdi pri du
milionoj da malsataj estaĵoj en sia lando, kaj terura estis la ideo
ke 2,000 homoj mizeriĝis senkulpe. Estis ankaŭ terure vidi arojn
da viroj lacaj kaj hontemaj, kiuj marŝis malrapide kaj silente,
rigardante surtere.</p>
<p>Ili ne povis trovi laboron, kaj ne volis almozuliĝi; apenaŭ mano
ŝanceliĝe etendiĝis por ricevi modeste prezentitan donacon.</p>
<p>La unuan fojon ke mi renkontis aron da tiuj ĉi malfeliĉuloj mi ne
havis monon sur mi, sed preskaŭ senvole mi donis mian mufon kaj
rapide ekdemetis miajn felajn kolumon kaj manumojn, dirante: "Mi
petas, prenu tion ĉi kaj ĝin vendu."</p>
<p>Unu viro repuŝis mian manon, kaj dua diris: "Ke Dio benu vian korpon
kaj animon, vi bonkora idiotulino! Ĉu vi ne povas vidi ke tio ne
donos al ni unu duonon da plenbuŝo da pano, kaj vi estus malvarma la
tutan vintron?"</p>
<p>Estis vere, ĉar ili estis inter 400 kaj 500 viroj.</p>
<p>De tiu tempo mi ĉiam portis mian monujon kiam mi promenis, ĝis fine
mi ne havis plu moneron, krom ŝilingo, kiun mi gardis por aĉeti
poŝtmarkojn.</p>
<p>En tre malgranda strateto mi renkontis subite unu el la malriĉeguloj
nun ja almozulo. Li ŝajnis tiel sovaĝa, tiel malespera, ke mi
preskaŭ timis lin preterpasi, sed, kiam mi diris: "Mi bedaŭras, mi
ne havas monon," li nur ĝemis kaj mi lin lasis. Post kelkaj paŝoj
mi memoris la ŝilingon, kaj mi sciis ke mi trompis lin. Kompreneble
mi kuris kaj, lin atinginte, diris "Nesciante, mi mensogis al vi, mi
forgesis tiun ĉi ŝilingon. Prenu ĝin."</p>
<p>Li unue min rigardegis, tiam li ekkriis "Ho vi bona kara estaĵino,
diru al mi vian nomon kaj adreson. Mi repagos ĝin al vi."</p>
<p>"Ne," mi diris. "Donu ŝilingon kiam vi havos monon, al iu via kunulo
kiu ĝin bezonas."</p>
<p>"Fraŭlino, neniam mi <i>ne</i> faris tion, diru al mi tamen vian nomon,
por ke mi ĵuru je ĝi!"</p>
<p>Mi petis lin neniam blasfemi, sed mi diris al li mian nomon kaj, kun
manpremo, ni disigis.</p>
<p>Unu el miaj amikoj, pastro kiu pli frue estis advokato, alvenis al mi
kaj sin turnis por akompani min. Mi kredas ke, vidante la manpremon,
li pensis ke mi monon donacis, ĉar li ekkomencis longan predikon
pri la malbonmoreco de nediskreta almozdono. Li min sciigis ke oni
multege oferdonis pro la 2,000 senlaboruloj, ke komitato el viroj
saĝaj kaj sindonemaj informiĝis pri ĉies karaktero, tial ke nur
merituloj ricevu helpon.</p>
<p>Mi lin demandis ĉu li konsilis al la malmerituloj ŝteli, sin
mortigi, aŭ morti pro malsato, sed li ne bonvolis respondi al
rimarko tiel nerespektoplena.</p>
<p>Li anstataŭe sciigis min ke mi devos aĉeti biletojn por doni al la
almozuloj, tiel certigante, ke mia mono elspeziĝos en pano, kaj ne
en biero kaj alkoholo.</p>
<p>Enfine li min preskaŭ konvinkis ke mi grave <span class="pagenum">88</span> pekis, kaj dum du tagoj
mi pentis pro mia memindulgo. Mi ne aĉetis biletojn, ĉar ĝis la
venonta monato mi ne havus monon.</p>
<p>La kvaran tagon mi vekiĝis feliĉa, ĉar mi pensis: "Ne estas certe
ke mi helpis al friponoj kaj ankaŭ la plej malvirtulojn iafoje
plibonigis bonaĵo."</p>
<p>Post iom da tempo oni aŭdis malbonajn raportojn pri la mirinde
organizita help-komitato. Centoj da homoj devis ĉiutage stari
multajn horojn sur la stratoj por atendi sian vicon por enskribi
siajn nomojn kaj adresojn. Neniu el ili ricevis nutraĵon, sed, la
morgaŭan tagon ili devis denove atendi (ofte dum sep horoj) sur la
stratoj por ricevi panbiletojn kiujn ili devis porti al bakistoj por
havi panon por du tagoj. De tagmezo ĝis la tria aŭ kvara horo de
mateno la stratoj, en kiuj loĝis tiuj bakistoj amasiĝis de viroj
kaj kelkaj virinoj kies edzoj ne plu povis marŝi. La plej fortaj
baraktis al la butikoj kaj frue ricevis panon, la plej malfortaj
nenion ricevis, kaj ofte tiujn ĉi svenis kaj estis forportataj
hejmen de la policanoj. Policanoj ankaŭ devis aresti pli ol 200 da
ebriuloj kiuj, ricevinte panon, ĝin forportis al la drinkejo por
ĝin ŝanĝi kontraŭ alkoholo.</p>
<p>Kiam mi eltrovis ke tiuj ĉi famoj ne estis neigeblaj, mi pensis:
"Pli bone estis agi memstare ol konfidi en komitato el viroj tiel
saĝaj kaj sindonemaj!"</p>
<p>Eble mi eraris, sed estas malnova proverbo: <i>Kion vi atendas de
porko, se ne blekon</i>, kio signifas: <i>Kion vi atendas de tre maljuna
virino se ne sentimentalan malsaĝecon.</i></p>
</div>
<div id="est2-6-16" class="article" lang="eo">
<h3>MEMOROJ PRI IRLANDO.</h3>
<p class="center">Originale verkita de Florence A. Meigh.</p>
<p>Kvankam oni ofte aŭdas malafablajn rimarkojn pri Irlando kaj la
tieaj malriĉaj loĝantoj, ĝi estas sendube tre interesa lando kie
pasigi la somerajn libertempojn. Aparte de la belegaj pejzaĝoj kaj
interesaj antikvaj konstruaĵoj, oni allogiĝas per la kuriozaj
kutimoj, spirito kaj boneco de la vilaĝanoj. Eble multe da la eraraj
ideoj pri ili deveniĝis de la pentraĵoj kiujn oni kelkafoje vidas,
kiuj image ilustras "Irlandan Vivon." Tiuj ĉi ofte estas tiel
ridindaj, kiel ili estas malkorektaj; kaj se oni demandus de malklera
Angla laboristo "Kiel vivadas la Irlandano?" Eble li dirus "Li estas
viro kiu manĝas nur terpomojn kaj loĝas ĉe malgranda malpura
dometo, kune kun siaj porkoj, kortbirdoj kaj azeno." Certe mi ofte
estas vidinta la kortbirdojn en la kuirejo, sed nur unufoje mi estas
vidinta la porkon dormanta paceme sur la pordŝtupo kun la nudpiedaj
geknaboj ludantaj apude. La malaltaj dometoj kun blankigitaj muroj
kaj dikaj pajlaj tegmentoj estas tre pentrindaj; sed malfeliĉe la
luantoj ne ĉiam sin ĝenas pri la eksteraj riparoj ĉar mi rimarkis
kelkafoje, ke kiam la kamentubo rompiĝis, oni ĝin anstataŭis per
ligna barelo sen aŭ supro aŭ malsupro.</p>
<p>La kredemo pri la agoj de la protektanta sanktulo "Patrick" estas
tre kurioza. Estas bonekonata fakto ke estas nek serpentetoj nek
bufoj en Irlando; kaj kiam mi foje demandis <i>Kial</i>? Viro diris al
mi ke "La benita Sanktulo Patrick ilin forpelis maren antaŭ multe
de centjaroj" kaj li montris al mi pentraĵon kiu atestis almenaŭ
al sia kontentigo la verecon de sia raporto. Sed estas kurioza
fakto ke, kvankam mi estas preninta tie kelkajn bufojn, ili ĉiam
mortas post mallonga tempo; tiel oni devas konjekti ke la malbeno
de la sanktulo ankoraŭ restas sur la bufa raso! Kompreneble ĉe la
kamparaj kvartaloj oni malofte renkontas aŭtomobilojn kaj sekve la
azeno (kiu estas la precipa ŝargbesto de la malriĉuloj) prenas
tiun ĉi okazon certigi sian obstinegan naturon. Mi neniam forgesos
rajdinte trans marĉego kune kun amiko sur memmova bicikleto. Ni
estis sur longa rekta vojo, kie azeno estis vaginta. Aŭdante la
bruon de la bicikleto li staris por ĉirkaŭrigardi, sed laŭta
blovego de la korno funkciis magie kaj li forkuris antaŭ ni blekante
timeme. Je ĉia posta blovego la ĉaso pli rapidiĝis, ĝis ni
preskaŭ flugis. Estis neeble preterpasi lin ĉar li kuris de flanko
ĝis flanko de la vojo; kvankam post unu mejlo la vojo bonŝance
forkiĝis kaj nia amiko rapide diris adiaŭ.</p>
<p>La malgrandaj kamparaj kvartaloj ne ĉiuj posedas preĝejojn kaj
la adorantoj devas ofte veturi kelkajn mejlojn dimanĉe. Mi estas
vidinta ok aŭ naŭ azenojn (kun ŝargoveturiloj) alligitaj al muro
apud la preĝejo, atendante dum la okupintoj sin konfesas. Sed la
veturilaj sidejoj estis tre ridindaj. Oni vere diras ke "<i>Neceseco
estas la patrino de elpenso</i>" kaj ĉar la ŝargoveturiloj ne ĉiuj
posedis sidejojn oni estis uzinta ordinarajn kiurejajn seĝojn; sed
historio ne rakontas kio okazus se la veturisto erare veturis en la
defluilon.</p>
<p>Estas malmulte da almozuloj en Irlando sed ilia metodo demandi
almozojn estas tre amuziga. Okazis foje ke mi sidiĝis ripozi
voj-flanke, kiam almozulino alproksimiĝis. Ŝi demandis monon per
hipokrita, malforta voĉo kaj diris ke se mi donus <span class="pagenum">89</span> al ŝi: "La
anĝeloj rekompence faros mian liton ĉiele." Sed kiam mi rifuzis,
ĉar ŝi estis sufiĉe forta por labori, ŝi formarŝis kaj rapide
esprimis la deziron ke: "La diablo venos kaj enmetos aron de urtikoj
en la liton." Ordinare la donaco de sespencoj elvokas sufiĉajn
benadojn por plenigi malgrandan libron.</p>
<p>Oni rakontas ŝercan rakonton pri la longeco de la Irlando mejlo kiu
estas 1,440 futoj pli longe ol la Angla mejlo. Foje viro kiu vojaĝis
ĉe County Antrim (kie oni nune kalkulas Angle) demandis de policano
"Kiom da mejloj malproksime estas B—?" La policano respondis "Nu!
estas nur 12 mejloj se vi marŝas sur la maldekstra flanko de la
vojo, sed, se vi marŝas sur la dekstra flanko estas 15½ mejloj."
Li poste klarigis ke oni ne estis forpreninta la malnovajn Irlandajn
mejlstangojn kiam oni enmetis la Anglajn sur la kontraŭa flanko de
la vojo. Ankaŭ mi ofte estas rimarkinta ke kiam vilaĝano diras ke
estas "nur unu mejlo kaj peco al X—," la peco estas multe pli longa
ol la mejlo!!</p>
<p>Sed tio ĉi estas nur bagatelo kaj oni multe lernas per sperto.</p>
</div>
<div id="est2-6-17" class="poetry" lang="eo">
<h3 class="poem-header">FREMDULO EN FREMDALANDO.</h3>
<p>De C. W. T. Reeve.</p>
<p>(Muziko jam verkita presiĝos kiam sufiĉe da mendoj riceviĝis de
S<sup>ro</sup> Reeve).</p>
<div class="verse">
<div class="stanza">
<span class="i0">Vojaĝinte tra la mondo, Mi alvenis al Londono;</span><br />
<span class="i0">Aŭdis fremdan babilaĵon, Mi ne sciis eĉ la sencon.</span><br />
<span class="i0">Sed sufiĉe, pantomime, Mi divenis facilege.</span><br />
<span class="i0">Tie fraŭlo renkontante, Fianĉinon kaj vidante</span><br />
<span class="i0">Ke la bopatrin’ estonta, Estas eble ne venonta,</span><br />
<span class="i0">Li ĝojiĝas, ŝin salutas. Ĝoj’-esprimojn li elŝutas:</span></div>
<div class="stanza">
<span class="i2"><i>Aj se Gud De! Haŭ du ju du? Baj Ĵov ju du luk fajn!</i></span><br />
<span class="i2"><i>Pre tek e sit, maj ledi fer, Jur lajk e roz divajn.</i></span><br />
<span class="i2"><i>Naŭ tek e kek bisajd jur plet. Ajl por aŭt jur ti.</i></span><br />
<span class="i2"><i>Ju ĉarm mi, dir, Ho du ste hir. Haŭ kud ju se Gud Baj?</i></span></div>
<div class="stanza">
<span class="i0">Alveninte al Hindujo: Ŝajnis al mi Varmegujo!</span><br />
<span class="i0">Sed agrabla estas ŝanĝo, En la land’ kaj dum vojaĝo.</span><br />
<span class="i0">Ve, mi estis malkontenta, Ke la besto hommanĝanta</span><br />
<span class="i0">Ne troviĝas sur la strato: Nur en kaĝo je la ĉirko.</span><br />
<span class="i0">Iris mi Kortegon Raĵan, Kaj la festsaluton lernis,</span><br />
<span class="i0">Kiun aminduma Hindo, Diras al kort’ danculino:</span></div>
<div class="stanza">
<span class="i2"><i>Ram ram o meri pijari, Tu bare naĉti haj;</i></span><br />
<span class="i2"><i>Aŭr tere hi ĥub gane se, Muĝe kuŝ ata haj.</i></span><br />
<span class="i2"><i>Asman se aji ho? Bolo! Aŭr devi pajdi ho</i></span><br />
<span class="i2"><i>Ja dunja ki ho? Ganne do, To mera aram ho.</i></span></div>
<p><i>Traduko</i>:</p>
<div class="stanza">
<span class="i4">Saluto ho mia karulino, Vi bone dancadas</span><br />
<span class="i4">Via bonega al mi kantado, Plezuron tre donas</span><br />
<span class="i4">Ĉu vi estas de ĉielo? diru! Diino naskiĝis</span><br />
<span class="i4">Aŭ al mond’ apertenas? Sciigu! Tiam mi gojiĝos.</span></div>
<p class="near_sig">(<i>Ĥoro de</i> S<sup>ro</sup> <span class="sc">Parsons</span>).</p>
<div class="stanza">
<span class="i0">Post alveno en Francujo, Mi rapidis al Parizo,</span><br />
<span class="i0">Granda bruo tie regis, Kaj pro tio mi tre miris</span><br />
<span class="i0">Parizanoj gajaj estas, Sinjorinoj min tre ĉarmas.</span><br />
<span class="i0">Veturiloj grandanombre, Forkuradas tre rapide,</span><br />
<span class="i0">Tuj mi vokas kondukiston, Mi veturas la bulvardon</span><br />
<span class="i0">Kondukisto al mi krias, Ĉar kvin frankojn nur mi donas:</span></div>
<div class="stanza">
<span class="i0"><i>Alor vun done pad purbuar. Ah, vre! vu net pa riŝ;</i></span><br />
<span class="i0"><i>L’ koŝen travaj pa pur la gluar, Il nem pa lez hom ŝiŝ.</i></span><br />
<span class="i0"><i>La proŝen fua, si vu vule, j’ve vu prete ma burs</i></span><br />
<span class="i0"><i>E kom sa alor vu pure Akitel prid la kurs!</i></span></div>
<p class="near_sig">(S<sup>ro</sup> <span class="sc">Legoffre</span>, <i>du Havre</i>).</p>
<div class="stanza">
<span class="i0">Pri belega Italujo Poste mia kor’ sopiris,</span><br />
<span class="i0">Fama land’ de muzikistoj, De poetoj, de pentristoj</span><br />
<span class="i0">Kaj Napoli min altiris, Kies anoj tre feliĉaj</span><br />
<span class="i0">Estas se makaronion Ili povas ĉiam manĝi.</span><br />
<span class="i0">Tie brunan boatiston Mi renkontis, kaj subite</span><br />
<span class="i0">Li ekkantis la kanteton, Karan al Napola koro</span></div>
<div class="stanza">
<span class="i2"><i>Amata Celestina, vjen! al mare a peskar;</i></span><br />
<span class="i2"><i>La luna alta e in ĉjel; perke in tera star?</i></span><br />
<span class="i2"><i>La barka mia vita e; la rete e amor,</i></span><br />
<span class="i2"><i>Affida ti a me, e vjen, e da il tuo kor.</i></span></div>
<p class="near_sig">(<span class="sc">Clarence Bicknell</span>, <i>Bordighera</i>).</p>
<div class="stanza">
<span class="i0">Tiam havis mi plezuron Formigradi Hispanujon,</span><br />
<span class="i0">Kie polvo, bruo, suno, Hejto, ŝvito ŝajnas puno;</span><br />
<span class="i0">Kaj malbonaj registaroj Estas oftaj kiel gitaroj.</span><br />
<span class="i0">Sed mi tie gaj’ vivadis, Trinkis, dancis kaj kantadis</span><br />
<span class="i0">Kun ĝojegaj gejunuloj. Kaj ni ŝajnis frenezuloj</span><br />
<span class="i0">Kiam bovojn salutante, Ni foriris ekkantante:</span></div>
<div class="stanza">
<span class="i2"><i>Vívan tóros i toréros, Sol i alegría!</i></span><br />
<span class="i2"><i>Ole por las morenítas D’ esta kompaníja!</i></span><br />
<span class="i2"><i>Abanikos i mantíljas, Flóres en la peĉo,—</i></span><br />
<span class="i2"><i>Mi pobre korasón está Róto i deséĉo!</i></span></div>
<p class="near_sig">(<span class="sc">Norman Maclean</span>, <i>Aguilas</i>).</p>
</div>
</div>
<div id="est2-6-18" class="poetry" lang="eo">
<p class="pagenum">90</p>
<h3 class="poem-header">LA ORA HORO (ELFED).</h3>
<p>Tradukita el la Kimra Esperanten de Pastro T. Eli Evans.</p>
<div class="verse" lang="cy">
<div class="stanza">
<span class="i0">Ar ganol dyddiau trymaidd Daw ambell awr, mor euraidd!</span><br />
<span class="i0">Nid hafddydd goreu’r ddaear All fagu awr mor hawddgar.</span><br />
<span class="i0">Daw’n wyn o dragwyddolfyd, Gan hedfan drwy ein hadfyd.</span><br />
<span class="i0">Bu’r gwlith sydd ar ei haden, Un waith ar winwydd Eden.</span><br />
<span class="i0">Dros Fryn y Cariad hedodd, Ar fraich y Groes disgyhodd</span><br />
<span class="i0">Cyffyrddodd gwaed a’i gwenfron A daeth yn nes at ddynion.</span><br />
<span class="i0">Ar ganol dyddiau trymaidd Mae’n d’od—yr awr nefolaidd.</span></div>
</div>
<div class="verse">
<div class="stanza">
<span class="i0">Meze de malĝoja tago Jen venas la ora horo!</span><br />
<span class="i0">La plej bela somer-tago Ne povas doni tian horon!</span><br />
<span class="i0">Ĝi venas blank’ el l’ eterno Kaj flugas tra mizero nia</span><br />
<span class="i0">La roso sur ĝia flugilo Ja venis el Paradizo</span><br />
<span class="i0">Super la montet’ da Amo Kaj ripozis sur la Kruco.</span><br />
<span class="i0">Ĝian bruston sango tuŝis, Ĉe la homaro ĝi venis.</span><br />
<span class="i0">Meze de malĝoja tago Venas—la ĉiela horo.</span></div>
</div>
<p>Dio ofte punas sekretajn pekojn per publika honto.</p>
<p>Ĉio en Dio estas mirinda, kaj Dio estas mirinda en ĉio.</p>
<p>La Sanktulo preferas havi Dion sen ĉielo, ol Ĉielon sen Dio.</p>
<p>Kelkaj trompas siajn korojn, kaj, ĉe aliaj, la koroj trompas ilin mem.</p>
<p>Meriti honoron sen ricevi ĝin estas pli bone ol ricevi honoron sen
meriti ĝin.</p>
<p>La vero ne estas en tiu, kiu ne estas en la vero.</p>
<p>Li, kiu ne prenos ekzemplon de aliaj, estos farata ekzemplon por aliaj.</p>
<p>Peko estas en ĉiu sankta homo, sed ĉiu sankta homo ne estas en peko.</p>
</div>
<div id="est2-6-19" class="recipe" lang="eo">
<h3>KRESPO<a href="#Footnote1" class="fnanchor">[1]</a> PUNTA.</h3>
<p class="center">(Recepto eltirita el "Annales Politiques et Litteraires").</p>
<p class="center">Tradukita A. Vuillaume (Stenay).</p>
<p><i>Materialo.</i></p>
<ul>
<li>Tri ovoj.</li>
<li>Sama pezo da sukero.</li>
<li>Sama pezo da tritika faruno.</li>
<li>Sama pezo da freŝa butero.</li>
<li>Da lakto sufiĉa kvanto.</li>
</ul>
<p><i>Metodo.</i></p>
<p>Miksu la sukeron kune kun la faruno, rompu la ovojn, agitu la tuton
aldonante la varmetigitan buteron. Varmetigu lakton, kaj ĝin verŝu
iom post iom, evitante sekajn amasetojn. Parfumu per vanilo aŭ rumo.
Hejtu paton, ŝmiru ĝin zorge kaj tenu ĝin iom klina, prenu unu
kuleron da pasto, lasu ĝin flui en la paton donante al la kulero
alternan movon, por ke la pasto sterniĝu unuforme kaj maldike. Tuj
kiam la krespo estas orkolorigita, elprenu ĝin per tranĉilo, volvu
ĝin ĉirkaŭ la tranĉila ŝtala plato kaj metu sur pladon.</p>
<p>Tiuj krespoj, nomataj ankaŭ volvitaj krespoj, estas tre bonaj kiam
ili estas varmaj, sed ne malpli bonaj kiam ili estas malvarmaj. Oni
povas ilin konservi almenaŭ dum ok tagoj, se oni zorgas enmeti ilin
en ladan keston.</p>
<div class="footnotes" lang="eo">
<h4 class="fn-header">PIEDNOTO:</h4>
<div class="footnote" id="Footnote1"><p>[1] Krespo (<i>France</i>, <i>crêpe</i>; <i>Angle</i>, <i>Pancake</i>) speco de
kukaĵo, kiun oni manĝas ordinare dum la Grasa Mardo, t.e., la tago
kiu finigas la karnavalon.</p></div>
</div>
</div>
<div id="est2-6-20" class="article" lang="eo">
<h3>SAĜA HUNDO!</h3>
<p>Viro, kiu zorgis grandan hundon por amiko kiu vojaĝis eksterlande,
malplaĉiĝis ĉar la besto ĉiam sidis en la plej bona seĝego.</p>
<p>Unu tagon ideo frapis lin. Li eniris la ĉambron kaj trovis la hundon
en lia kutima loko, tial li marŝis fenestron kaj kriis "Katoj!
Katoj!"</p>
<p>La hundo supersaltis kaj kuris al la fenestro, dum la viro sidis
seĝegon.</p>
<p>Post kelkaj tagoj la hundo eniris la ĉambron kaj trovis ke lia
mastro sidis seĝegon.</p>
<p>Irinte al la fenestro li bojis laŭte.</p>
<p>La viro leviĝis por vidi tion kio okazas kaj la hundo saltis en la
seĝegon.</p>
<p class="far_sig sc">F. E. Bearne (8225).</p>
</div>
<div id="est2-6-21" class="poetry" lang="eo">
<p class="pagenum">91</p>
<h3 class="poem-header">LA SINAPSEMERO.</h3>
<p>El "La Lumo de Azio" de Sir Edwin Arnold.</p>
<p>Versigita de A. Motteau.</p>
<div class="verse">
<div class="stanza">
<span class="i0">... Kaj kiam ili trafis riverbordon,</span><br />
<span class="i0">Klinante sin, per manlevad’ salutis</span><br />
<span class="i0">Virino juna, dolĉokula; plore</span><br />
<span class="i0">Ŝi diris al la Majstro:—Ĉefsinjoro,</span><br />
<span class="i0">En figarbejo loĝas mi, kaj nutris</span><br />
<span class="i0">Fileton mian; lude, tra florejo</span><br />
<span class="i0">Kuranta li eltrovis serpenteton;</span><br />
<span class="i0">Ĉi-tiu ĉirkaŭ lia manradiko</span><br />
<span class="i0">Sin volvis, dum la knabo ride tuŝis</span><br />
<span class="i0">La buŝon kaj forklangon de l’ rampaĵo.</span><br />
<span class="i0">Sed baldaŭ li paliĝis kaj subite</span><br />
<span class="i0">Ne movis. Mi la kaŭzon nek komprenis,</span><br />
<span class="i0">Nek kial liaj lipoj lasis mamon.</span></div>
<div class="stanza">
<span class="i0">—"Li veneniĝis!" al mi diris iu;</span><br />
<span class="i0">Alia eĉ aldonis: "Tuj li mortos."</span></div>
<div class="stanza">
<span class="i0">La karan idon mi ne volas perdi; </span><br />
<span class="i0">Mi petis do el ili kuracilon</span><br />
<span class="i0">Por lumredoni al okuloj liaj;</span><br />
<span class="i0">Ĉar estas tre malgranda la kismarko,</span><br />
<span class="i0">Kaj serpenteto povus nek malami,</span><br />
<span class="i0">Nek suferigi mian etan filon!</span></div>
<div class="stanza">
<span class="i0">Sed, iu diris: "Estas jen sanktulo;</span><br />
<span class="i0">Sur la monteton nun li ĵus alvenis.</span><br />
<span class="i0">Demandu al la flavrobvesta viro</span><br />
<span class="i0">Ĉu kuracil’ ekzistas por malsano</span><br />
<span class="i0">De via filo." Tial mi tremanta</span><br />
<span class="i0">Tuj venis al vi, diefrunta Majstro,</span><br />
<span class="i0">Kaj plore malteginta la vizaĝon</span><br />
<span class="i0">De l’ kara infaneto, mi vin petis</span><br />
<span class="i0">Sciigi al mi ĉu ekzistas herboj</span><br />
<span class="i0">Por resanigi lin. Vi, Ĉefsinjoro,</span><br />
<span class="i0">Ne min forpuŝis; dolĉe vi rigardis</span><br />
<span class="i0">Kaj ame palpis la idetajn vangojn;</span><br />
<span class="i0">Sed lin vi revualis kaj tuj diris:</span><br />
<span class="i0">"Jes, fratineto, estas io taŭga</span><br />
<span class="i0">Por resanigi vin kaj vian idon,</span><br />
<span class="i0">Se baldaŭ ĝin vi povos al mi doni.</span><br />
<span class="i0">Mi petas, trovu da sinapo nigra</span><br />
<span class="i0">Nur eron, sed ne ĝin akceptu</span><br />
<span class="i0">El domo kie patro aŭ patrino,</span><br />
<span class="i0">Infano aŭ servisto iam mortis.</span><br />
<span class="i0">Bonege estos se tielan grenon</span><br />
<span class="i0">Vi povos trovi."</span><br />
<span class="i6"> Tiel vi parolis,</span><br />
<span class="i0">Ho, Ĉefsinjoro!</span><br />
<span class="i6"> Diris nun la Majstro</span><br />
<span class="i0">Kompate: "Jes, precize miajn vortojn</span><br />
<span class="i0">Vi ĵus ripetis, ho, Kisagotami!</span><br />
<span class="i0">Sed, ĉu vi trovis la sinapsemeron?"</span></div>
<div class="stanza">
<span class="i0">Mi iris, Majstro, kun l’ infan’ malvarma,</span><br />
<span class="i0">Al brusto lin premante, mi petegis</span><br />
<span class="i0">En ĉiun homloĝejon, tra la ĵunglo,</span><br />
<span class="i0">Kaj tra la urbo:—"Al mi ĉu bonvole</span><br />
<span class="i0">Vi donos eron da sinapo nigra?"</span><br />
<span class="i0">Kaj kiu tion havis al mi donis,</span><br />
<span class="i0">(Ĉar helpas malriĉulojn malriĉuloj).</span><br />
<span class="i0">Sed kiam mi demandis ĉu en domo</span><br />
<span class="i0">De tiaj geamikoj iu mortis,</span><br />
<span class="i0">Aŭ patro aŭ patrin’, infan’, servisto?</span><br />
<span class="i0">Tuj ili diris:—"Ho, fratino kara!</span><br />
<span class="i0">Demando via tute stranga ŝajnas:</span><br />
<span class="i0">Mortintoj tre superas la vivantoj!"</span></div>
<div class="stanza">
<span class="i0">Dolore do mi tuj redonis eron,</span><br />
<span class="i0">Por aliloken iri. Sed mi aŭdis:</span><br />
<span class="i0">"Jen estas grajno, sed ni perdis sklavon;</span><br />
<span class="i0">Jen estas ero, sed la mastro mortis;</span><br />
<span class="i0">Jen estas semo, sed semisto mortis</span><br />
<span class="i0">Dum l’ intertemp’ de pluvoj al rikolto."</span></div>
<div class="stanza">
<span class="i0">Nenian domon trovis mi grenhavan</span><br />
<span class="i0">En kiu, Majstro, jam neniu mortis.</span></div>
<div class="stanza">
<span class="i0">La senridetan idon malvarmegan</span><br />
<span class="i0">Sub river-vinberlaŭbo mi kuŝigis,</span><br />
<span class="i0">Por veni ree al vi piedkisi,</span><br />
<span class="i0">Kaj peti por <i>sinapa sem’ sen morto</i>:</span><br />
<span class="i0">Sed mi tre timas ke l’ infano mia</span><br />
<span class="i0">Hieraŭ mortis, kiel iu diris.</span></div>
<div class="stanza">
<span class="i0">Fratino mia, diris nun la Majstro,</span><br />
<span class="i0">Vi trovis, dum vi serĉis neeblaĵon,</span><br />
<span class="i0">Balzamon laŭan, kaj gravegan scion.</span><br />
<span class="i0">Mortinta jam sur via brust’ hieraŭ</span><br />
<span class="i0">Ripozis via ido. Karulino,</span><br />
<span class="i0">Vi scias nun ke la homar’ tutmonda</span><br />
<span class="i0">Kortuŝe vian perdon vere ploras:</span><br />
<span class="i0">Dolor’ de ĉiuj malgrandigu via!</span><br />
<span class="i0">Ho ve! volonte mi la sangon mian</span><br />
<span class="i0">Elverŝus por haltigi viajn larmojn,</span><br />
<span class="i0">Se povus tio de l’ malbeno homa</span><br />
<span class="i0">La kaŭzon trovi. Kial amo sankta</span><br />
<span class="i0">Fariĝas agonio? Kial milionojn</span><br />
<span class="i0">Da homoj, tra la floroj, oni trenas</span><br />
<span class="i0">Al oferado sanga, kiel brutojn?</span></div>
<div class="stanza">
<span class="i0">La knabon enterigu—dum mi serĉas.</span></div>
</div>
</div>
<div id="est2-6-22" class="article" lang="eo">
<p class="pagenum">92</p>
<h3>LA FRATOJ DE BIRCHINGTON’.</h3>
<p class="center">(Legendo de la Insulo de Thanet, Anglolando).</p>
<p class="center">Originale verkita de Sydney H. Emptage.</p>
<p>De la enŝipigejo de nia urbo, Margate, rigardante al la Okcidento,
oni povas vidi, malproksime de proksimume naŭ mejloj, du altajn
turojn de tute similaj vidiĝoj, kiuj elstaras kontraŭ la horizonto
sur la ekstrema rando de la krutaĵo. Tiuj turoj—kiujn oni nomas
"Reculvers’"—estas la restaĵo de antikva monaĥa preĝejo,
konstruita antaŭ multe da centjaroj, kaj jam utiligita dum la regado
de nia Henriko IIa. (jarojn 1135-1154).
Nu, oni diras, ke la turoj ne estis parto de la originala preĝejo.
Oni rakontos al vi du diversajn legendojn, laŭ la gusto de la
rakontanto—unue, ke ili estis aldonitaj de abatino, kiel dankpago
ĉar ŝi saviĝis el terurega ŝippereo—due, ke konstruis ilin la
"Fratoj de Birchington’," ankaŭ kiel dankpago. Jen sube la dua
legendo, laŭ niaj lokaj saĝuloj.</p>
<p>Kiam regadis nia Henriko IIa., en Reculvers vilaĝo staris sentura
monaĥejo, en kiu loĝadis kiel ĉefabato certa Rikardo de
Birchington’, saĝa, bona, religia homo, kiu preĝis, fastis kaj
pentofaris senĉese; li estis mondfama pro sia sankteco. Vere feliĉa
homo—laŭ sia idealo—oni pensus, kvankam li ne dormadis sur lito
de rozoj; sed neniu povas ĝui perfektan feliĉecon, kaj li havis
sian dornan kronon. Ĝi estis efektive lia frato Roberto, ankaŭ "de
Birchington’." Tiu ĉi kavaliro tute similis al Rikardo—ekstere,
tio estas, kaj nur ekstere, ĉar li ne estis sanktulo—kaj el tiu
simileco kreskis ĉiuj specoj da malplaĉaĵoj. Roberto mokis sian
fraton; drinkis, blasfemis, eĉ mortigis kaj ĉiam serĉadis okazon
por ĉagreni lin. Malbonaj viroj, kiuj malamis la ĉefabaton,
aŭdinte pri certaj pekoj de Roberto, ofte diris kun palpebrumo—"Ho
jes! ni bone scias, sed ... ĉu li ne estis Rikĉjo?" Tiaj kalumnioj
treege vundis la bonulon, sed li pacience suferis kaj nenion diris.</p>
<p>Nu, la Princo de la Mallumo ekzamenis sian nigran libregon, en kiu
li konservas registron de la pekemaj homoj, kaj ekvidante sub la
flamskribita nomo de "R—— de Birchington’" grandegan nombron da
pekoj, li alvokis diableton kaj ordonis al li:—</p>
<p>"Supreniru teren kaj alportu tien ĉi la viron, kies nomo aperas sur
tiu ĉi surskribeto. Mi trovas, ke lia ŝuldo tro pligrandiĝas, kaj
li devos elpagi ĝin tiun tagon mem. Foriru!"</p>
<p>La morgaŭan tagon, la monaĥoj serĉadis ilian ĉefon, kiu estis
malaperinta.</p>
<p>Kie li estis? Nek en kelo, nek en preĝejo; li tute neniiĝis.
Maltrankvile ili atendis lian revenon ĝis la tagmezo, kiam
palvizaĝa vilaĝano rapide enkuris por sciigi ke li ĵus trovis la
ĉefabaton en la kamparo mortinta.</p>
<p>Sekvis kriado, plorego, malĝojo; preĝas la monaĥaro, terurplena:
sonadas la mortsonoriloj, kaj la vilaĝo, kies anoj tre amis la
mortinton, alprenis funebran vidiĝon, silente bedaŭrante ĝian
perdon.</p>
<p>Subite, en la mortĉambron, aperis la Sanktulo Thomas à Beckett.
Kvazaŭ per magio la bruego ĉesis, la sonorilado silentiĝis.</p>
<p>La Sanktulo benis la kunvenon, ĉirkaŭrigardis kaj diris:</p>
<p>"Kion vi havas, miaj filoj? Pro kio vi ploregas?"</p>
<p>Ili unuvoĉe respondis "La ĉefabato."</p>
<p>Sankt’ Thomas’ alproksimiĝis la mortulon, ekridetis, poste sulkigis,
kaj fine rimarkis:</p>
<p>"Ha! mi tiel pensis. La Diablo havas lin."</p>
<p>Je tiuj vortoj, teruro revenis al la aŭdintoj, kiuj tuj rekomencis
murmuri preĝojn, sed la Sanktulo trankviligis ilin, elstreĉante la
brakon kaj dirante:—</p>
<p>"Ne timu, miaj filoj. Satano estas vere multepova, sed li ne povas
venki min, kiu estas ankoraŭ pli multepova. Mi devigos lin revivigi
mian fraton, Rikardon."</p>
<p>Li forte frapigis kontraŭ la ŝtonoj sian episkopan bastonon. La
tero ekskuis kaj malfermis. Sur kolono da fajro elsaltis Satano,
grincante la dentojn kaj tremante pro kolero; sub brako li portis la
nigran libregon. La monaĥoj ankaŭ ektremis—ne pro kolero—ĉar la
Diablo ŝajnis minaci ilin; sed Sankt’ Thomas’ eĉ ne paliĝis.</p>
<p>"Bone, perfidulo!" li kriegis, "ĉu vi jam alvenas? Kion vi faras,
serpento? Vi kredis ke vi povos ŝteli la puran animon de estonta
Sanktulo, ne vere? Nu, vi multe eraris. Reportu ĝin sen ŝanceliĝo,
kaj remetu ĝin en la korpon de tiu mortulo. Ne rifuzu! ĉar mi
avertas vin ... nu, la Infero sendube havas ĝiajn turmentojn, sed je
tia okazo mi elpensos por vi iajn ĝis nun nesonĝeblajn."</p>
<p>Satano altigis la ŝultrojn, kaj malbenis sian malbonŝancon, sed li
tamen respondis kun respekto.</p>
<p>"Pardonu min, Sankta Moŝto, mi petegas, ĉar tio ne estis mia kulpo.
Vi baldaŭe vidos ke mi havis rajton. Rigardu en mian libregon
jen aperas la nomo—"R—— de Birchington’, kavaliro, loĝanto en
Reculvers." Nu, <i>li</i> estis Rikardo—aŭ R—— de Birchington’, <i>li</i>
loĝadis ĉe Reculvers; ke li estis pastro anstataŭ kavaliro ne
estas mia eraro, sed de mia sekretario, kiu malbone enskribis lian
profesion. <span class="pagenum">93</span> Pura animo?" kaj li ridegis. "Ekzamenu, mi petas, la
kolekton da pekoj."</p>
<p>Sankt’ Thomas’ sulkigis kiel fulmotondro. Per sia bastono, li batadis
la Diablon, samtempe kriante:—</p>
<p>"Tio ĉi eble farigos vin pli zorgema. Vi eraris, idioto. Ĉu vi ne
sciis ke Rikardo havis fraton, Roberton? Ŝtelu lin, se vi volos; li
estas malbonulo kiel vi—sed, vi tuj reportos la animon de tiu sankta
homo. Nun, rapidu! ... rapidu!!"</p>
<p>Pro manko da spirado, li ĉesis, kaj Apoljono, kiu vane penis eviti
la fortajn batojn, murmuris kvazaŭ li ploris pro kolero kaj honto:—</p>
<p>"Bone, Via Sankteco ... sed mi jam nuligis la ŝuldon kaj...."</p>
<p>"Rapidu!" interrompis S. Thomas’. "Aŭ mi batos vin denove."</p>
<p>Apenaŭ li finigis la paroladon, kiam la mortulo ternis, oscedis
kaj malfermis la okulojn. La monaĥoj ĝoje alproksimiĝis al li,
gratulis pro lia mirinda reveno al la tera vivado, kaj poste fervore
dankegis Sankt’ Thomas’on. Dum ili ĉiuj interparoladis tiamaniere,
eniris la ĉambron Roberto, kiu alvenis por demandi pri sia frato. Li
ekdiris:—</p>
<p>"Ho! graseguloj! Ĉu vi ion aŭdis pri...." kaj tuj neniiĝis. La
Infera Reĝo, sidiĝanta en angulo, elpuŝis raŭkan, mokeman ridon,
tordante sin de ĝojo, ĉar li tre ŝatis la konsternemajn vizaĝojn,
kiuj ĉiuparte ĉirkaŭturnis, kvazaŭ por eltrovi la kaŭzon de tia
dua malapero.</p>
<p>Sed lia plezuro daŭris nur mallongan tempon. Sankt’ Thomas’ hokis
lin per la kolo, kaj piedfrapis lin per fortaj batoj.</p>
<p>"Kiel? Ankoraŭ?" li demandis. "Ĉu vi jam forgesis tion, kion mi
promesis al vi? Kien vi alsendis Roberton? Al la Infero, sendube. Nu,
revenigu lin, kaj baldaŭe, aŭ...."</p>
<p>"Ne, Sankta Moŝto," plendis la Mallumreĝo. "Rigardu en mian
libregon pro kiom da pekoj li ŝuldas min...."</p>
<p>"Li ŝuldas al vi tute nenion ajn," respondis S. Thomas’. "Ĉar vi
mem certigis ke la ŝuldo estas jam nuligita. Ne penu trompi min,
perfidulo! Memorigu mian averton, kaj montru al ni Roberton."</p>
<p>Post tiu parolado, okazis tondra bruego, kun flama ekbrilo, kaj oni
ne vidis plu la Diablon. Apenaŭ li foriris, kiam la tero denove
malfermis, kaj la korpo de malfeliĉa Roberto, elĵetinta el la truo
ĝis la plafono, falis pezeme sur la ŝtonplatojn.</p>
<p>De tiu tago, la karaktero de Roberto ŝanĝis. Li forlasis sian
pekeman vivadon, konfesis sin kaj longe pentofaris, kiam post
senpekigo li eniris la monaĥejon, en kiu, la legendo ĵuras, neniam
antaŭe nek poste, loĝadis monaĥo tiel pia kaj tiel bonfarema.
Siajn posedaĵojn li ĉiujn vendis, disdonante la plimulton da mono
al la malriĉuloj de tiu kvartalo. La restaĵon li aldonis al simila
sumo provizita de Rikardo, kaj iom pli malfrue la monaĥa preĝejo
posedis du altajn kvadratajn turojn, kiujn la vilaĝanoj nomis "La
Dunaskitojn."</p>
<p>Je tiuj ĉi tagoj nur restas fragmentoj de la muroj de la
preĝejo mem, sed dum kaj tra la pasintaj centjaroj fortike
elstaradis la frataj turoj, kaj—al ĉiuj kiuj kredas, aŭ konas
la legendon—sendube memorigas tiun mortigitan Sanktulon "Thomas à
Beckett," kiu savis el la teruroj de la Infero, la animojn de la
"Fratoj de Birchington’."</p>
</div>
<div id="est2-6-23" class="article" lang="eo">
<h3>LA PATRUJO DE LA ROZESENCO.</h3>
<p class="center">Ilarion Raytcheff (Burgas).</p>
<p>En la naturo ekzistas unu forta odoro al la homo kontentiga, ĝojiga.
Mi priparolas la roz-esencon, kies patrujo estas la Bulgaraj
roz-valoj.</p>
<p>La parfumistoj scias ke du-trionoj da la rozesenco en la tuta mondo
eliras el Bulgarujo, ĝi estas pura, natura kaj forta.</p>
<p>Dum la jaro 1903 Bulgarujo sendis kilogramojn da rozesencon kiel
sekvas: Al Anglujo 1,054, Aŭstrujo 64, Belgujo 4, Germanujo 1,027,
Italujo 36, Rusujo 272, Unuigitaj Ŝtatoj 1,467, Turkujo 393,
Francujo 1,870, kaj alien 22.</p>
<p>Do 6,210 kilogramoj entute estis forsenditaj.</p>
<p>Tiu ĉi cirkonstanco min devigas rekomendi tiun ĉi komercaĵon de
nia patrujo.</p>
<p>Eksterlandaj fabrikistoj aĉetas ĝin por fari diversajn parfumojn.</p>
<p>Rozesencon oni enmetas en ujojn da diversaj mezuroj, kaj vendas ĝin
proksimume je unu franko po gramo. Se oni volas aĉeti iom da la
esenco, oni skribu tien ĉi pri la dezirata kvanto, sendante poŝtan
mandaton aŭ poŝt markojn laŭ la dirita kosto. Oni plezure plenumos
mendojn de dek gramoj ĝis cent kilogramoj.</p>
<p><i>Avizo de la Redaktoro.</i>—Mi ricevis de S<sup>ro</sup> Raytcheff, kiu estas
la Limpagej-estro ĉe Burgas, specimenon de tiu ĉi roz-esenco, kaj
tute senŝancele mi konsilas ke parfumamantoj mendu kelkajn gramojn
da la bonodora komercaĵo kaj tiel ne nur profitu pro Esperanto,
ricevante la veran parfumon, sed ankaŭ tiel montru al niaj Bulgaraj
amikoj ke Esperanto plifaciligas komercajn interrilatojn.</p>
<p class="far_sig sc">H.B.M.</p>
</div>
<div id="est2-6-24" class="article" lang="eo">
<p class="pagenum">94</p>
<h3>MIA LIBERTEMPO.</h3>
<p class="center">La Redaktoro.</p>
<div class="left" lang="eo">
<p>En kupeon, se plaĉos!</p>
<p>Kaj, post la multenombraj trompet-blovoj, fajfoj kaj ekkrioj kiuj
akompanas la forveturon de Franca vagonaro, mi ektraveturis tiun
parton da Esperantujo kiu kuŝas inter Parizo kaj Marseille.</p>
<p>Jam frumatene mi renkontis niajn bonajn amikojn S<sup>rojn</sup> Ducros
(patro kaj filo) kaj Legoffre en Havro, kaj poste, en tiu malgranda
oficejo kiu baldaŭ plilarĝiĝos, mi havis la plezuron paroladi por
la unua fojo kun Hungaroj. Efektive la Akcia Societo, kies estroj
estas D<sup>ro</sup> Fruictier kaj S<sup>ro</sup> Lengyel Pal estas ja internacia
oficejo. S<sup>ro</sup> Lengyel kaj lia helpanto nur parolas Esperante kaj
Hungare, S<sup>ro</sup> Mann estas Anglo, kaj D<sup>ro</sup> Fruictier kompreneble
estas Franco. Oni do aŭdas nur Esperanton, dum oni aranĝas la
tipliterojn por niaj progresemaj samtempaĵoj, la <i>Lingvo Internacia</i>
kaj la <i>Internacia Scienca Revuo</i>.</p>
<p>Nu, revenante al la skuiga vagonaro, ni estas kvazaŭ en Anglujo,
ĉar ĉiuj kupeanoj estas Angloj.</p>
<p>Pri la mirinda vojaĝo sur la Mediteranea maro ne estas mia nuna
intenco verki. Estas tute neeble vorte pritrakti tiun temon. Mi
nur skribu ke, post trankvilega vojaĝo, simila al la naĝado de
cigno sur spegula lageto, ni trovas nin ĉe Palma, ĉefurbo de la
Hispana insulo Majorca. Mi kredas, ke tie ne ankoraŭ troviĝas
Esperantistoj. Pro tio mi devis akompani la aliajn ŝipanojn kaj
atendi ĝis la morgaŭ antaŭ ekĝui la specialan privilegion de la
Esperantisto.</p>
<p>Sed vere, kiam miaj estimataj amikoj Sinjorino kaj Kapitano
Cape-Montrosier kaj ankaŭ S<sup>ro</sup> Bresson renkontis min en Alĝero,
kaj kondukis min ĉiam kaj ĉie, la kunvojaĝantoj ja volus ĝui la
saman afablan kondukadon!</p>
<p>Efektive, se mi ne estus havinta tiajn gegvidantojn, mi estus timinta
eniri la misteran antikvan urbon, kie troviĝas la ĉarmego de la
loko. Sed, post interesega promenado kun Sinjorino Cape, kaj post
neforgesinda matenmanĝo ĉe Araba restoracio, mi sentis min tute
sentima en la novaj ĉirkaŭaĵoj.</p>
<p>Tiu transiro de Eŭropo en Afrikon ja postulas tutan volumon da
priskribo.</p>
<p>Mi povus doni la menuon de tiu impresiga festo, mi eĉ povus desegni
la grandan lignan kuleron, kiu estis nia sola ilo por manĝo, sed
esprimi la senton esti en tia miksaĵo da nigruloj kaj diversaj
vestoj, mi tute ne povas.</p>
<p class="pagenum">95</p>
<p>Kaj kia kontrasto! Matene manĝante ĉe Araba domo, kaj vespere
dinante kun la Esperantistoj ĉe bela salono aŭskultante aron da
kleraj muzikistoj.</p>
<p>En tiu tago, pli ol iam antaŭe, mi komprenis kiom mi gajnis,
lerninte Esperanton. Miaj kunvojaĝintoj nepre ne povas havi tiajn
plezurajn memorojn de la bela "Diamanto de la maro," kiel oni poete
nomas la blankan kaj verdan Alĝeron.</p>
<p>Estis malĝoja momento kiam mi devis forlasi mian unuan Afrikan
urbon!</p>
<p>La sekvantan tagon ni naĝis laŭlonge la interesan marbordon, kaj
posttagmeze granda plimulto da la ŝipanoj tre interese aŭskultis
pro-Esperantan paroladan en la salono. Vespere oni vidis multajn
Unufoliegojn sur la ferdeko.</p>
<p>Estis signifa fakto ke almenaŭ du jam aĉetis lernolibrojn, kaj la
plej granda nombro jam konis iom pri la lingvo.</p>
<p>Mia Alĝera sperto tute kuraĝigis min kiam mi alvenis en tiun
ĉarmegan urbon, Tunis. Kvankam mi ne renkontis la tie loĝantajn
Esperantistojn, mi neniel ŝanceliĝis eniri la antikvan urbon,
restoraciojn kaj mond-famajn bazarojn tute tiel, kiel mi estis de
longaj jaroj Tunisano.</p>
<p>Sed, por miaj nunaj legantoj, ne estos konvene, ke mi detale
priskribu tiun urbon, sed estos pli bone ke mi tuj rapidu al bela
Maltujo, la fruktodona insulo kies estinta historio estas tiel sanga
kaj interesplena.</p>
<p>Eĉ antaŭ la ŝipo haltis en la haveno mi rekonis niajn energiajn
kunbatalantojn, D<sup>ron</sup> Busuttil & S<sup>rojn</sup> Agius kaj Dominic
Chiantar.</p>
<p>Tiuj ĉi tri sindonemaj amikoj afable veturigis min tra la belaj
ĉirkaŭaĵoj, kaj kondukis min en la luksegan ĉambregon de la
antikvaj Kavaliroj de S. Johano, kaj en diversajn preĝejojn. Ili
volu denove akceptu miajn dankojn!</p>
<p>Kaj ĉiam kaj ĉie la sama lingvo, sen malfacileco komprenebla!</p>
<p>Sed ne al Maltujo mi finigis mian Esperantan vagadon, ĉar, post
varmega vizito al la interesa Syracuse, mi trovis ĉe Palermo
la afablan Doktoron Nalli, Sekretario de la Sicilia Societo. Li
sindoneme dediĉis al mi tutan tagon, kaj pruvis al mi ke tiu kiu ne
vizitis Palermon mankis tute ĉarman urbegon.</p>
<p>Tie ankaŭ mi havis bonegan matenmanĝon laŭ Palerma maniero, dum
miaj kunvojaĝantoj perdis pli ol du horojn ĉe granda hotelo Franca.</p>
<p class="sc">Kiam en Romo, faru kiel faras Romo!</p>
<p>Ja saĝa proverbo, kaj tiu kiu ne sekvas ĝian konsilon neniel povos
plene ĝui alilandan vojaĝon. Sed por ĝin plene efektivigi estas
kompreneble necese paroli aŭ la nacian aŭ la internacian
<span class="pagenum">96</span>
lingvon,
kaj mi persone trovis tiun ĉi la pli facilan kaj plezurigan el la
du!</p>
<p>Tiun vesperon la menuo de la dinero sur la ŝipo presiĝis Esperante.</p>
<p>Kaj nun, rilate la Esperantistoj, mia vojaĝo finiĝis. De komenco
ĝis fino unu longa senmakula plezurplena transiro de unu paradizo
ĝis alia.</p>
<p>Ajaccio kaj Villefranche ne estas ĝis nun notindaj Esperantaj
luliloj.</p>
<p>Efektive, miaj legantoj ne devas malkontentiĝi kiam ili eklernas ke
mi ne plu vizitis Esperantistojn. Krom apud Ajaccio, kie mi hazarde
renkontis nian eminentan botaniston kaj kunverkanton, S<sup>ro</sup> Clarence
Bicknell, kiu, portante la verdan stelon en la butontruo, serĉis
kreskaĵojn en kampeto, mi ne vidis konatan samideanon ĝis mia
reveno en Londonon.</p>
<p>Tiel mi trafis mian deziron, kaj ĝuis la tutan ŝanĝon kiun
postulis la sano. Kaj, vere, kiam mi forlasis la belajn artoplenajn
urbojn de Italujo, kaj ĝiajn sonĝindajn lagojn, kaj diris "Ĝis
la revido" al la turist-plena Svisujo, mi ektimis ke mi ja estis
forgesinta Esperanton!</p>
<p>Tia devas esti tuta ŝanĝo, ne vere?</p>
<p>Sed mi nun ĝoje trovas ke la fingroj kuras sur la klavoj de la
skribmaŝino preskaŭ tiel facile kiel antaŭe, kaj ke la monta neĝo
ne sukcesis malfluidigi la fluon de Esperantaj pensoj.</p>
<p>Je konkludo, mi konsilas ĉiujn kiuj povas fari tian vojaĝon: ne
ŝanceliĝu, sed iru morgaŭ, kaj <i>ankaŭ</i>, se eble, postmorgaŭ. Kaj
oni estas permesita bedaŭri ke oni ne ankaŭ iris hieraŭ—sed tiu
lasta estas eble iom nesaĝa!</p>
</div>
<div class="right" lang="en">
<i>En voiture, s’il vous plaît!</i>
<p>And, after the innumerable trumpet squeaks, whistles and cries which
accompany the departure of a French railway train, I commenced to
traverse that section of Esperantoland which lies between Paris and
Marseilles.</p>
<p>Already, early, I had met our good friends Messrs. Ducros (father and
son) and Legoffre in Havre, and later on, in that little office about
to be enlarged, had had the pleasure of speaking for the first time
with Magyars. In fact, the Limited Company, of which Dr. Fruictier
and Mr. Paul Lengyel are the mainstays, is indeed an international
office. Mr. Lengyel and his assistant speak only Esperanto and
Magyar, Mr. Mann is an Englishman, and Dr. Fruictier is, of course,
a Frenchman. One therefore only hears the Esperanto tongue, while
the type is set for our progressive contemporaries, the <i>Lingvo
Internacia</i> and <i>Internacia Scienca Revuo</i>.</p>
<p>Well, returning to the joggley railway train, we are as it were once
again in England, for all the travellers are English.</p>
<p>Of the wonderful voyage in the Mediterranean it is not my present
intention to write. It is quite impossible to treat of such a subject
verbally. Let me but say that, after a most tranquil journey,
resembling the passage of a swan over a mirror-like lake, we find
ourselves at Palma, the capital of the Spanish island of Majorca. I
believe no Esperantists are yet to be found there. On this account I
had to accompany my fellow travellers and wait till the morrow before
commencing to enjoy the special privilege of the Esperantist.</p>
<p>But, indeed, when my esteemed friends Mme. and Captain
Cape-Montrosier and M. Bresson met me in Algiers and conducted me
everywhere and always, my fellow travellers would indeed have liked
to enjoy the same kind guidance!</p>
<p>In fact, had I not had such cicerones I should have feared to enter
that mysterious native town, in which the charm of the locality is
to be found. But, after a most interesting walk with Mme. Cape, and
after an unforgettable lunch in an Arab restaurant, I felt quite
fearless in my new surroundings.</p>
<p>This transit from Europe into Africa demands a volume for
description.</p>
<p>I could give the menu of this impressive meal, I could even depict
the large wooden spoon, which was our only aid, but as for expressing
the feeling of being in such a medley of black folk and varied
garments, I am quite incapable.</p>
<p>And what a contrast! In the morning eating in an Arab house, and in
the evening dining with Esperantists in a fine hall, listening to a
band of able musicians!</p>
<p>That day, more than ever before, did I understand how much I had
gained through having learned Esperanto. My fellow voyagers can
certainly not have the same pleasing memories of the "Diamond of the
sea," as the white and verdante Algiers is poetically called.</p>
<p>It was a sad moment when I had to depart from my first African city!</p>
<p>Next day we glided along the interesting coastline, and in the
afternoon the majority of the passengers listened with interest to
a pro-Esperanto talk in the saloon. In the evening many Broadsheets
were to be seen on the deck.</p>
<p>It is a significant fact that at least two had already got textbooks,
and most knew something of the language.</p>
<p>My Algerian experience quite braced me up when I arrived in
that most charming city, Tunis. Although I did not meet the
Esperantists residing there, I did not hesitate to enter the Old
Town, restaurants, and world-famed bazaars just as if I had resided
in Tunis for long years.</p>
<p>But, for my present readers, it is not well that I should describe
this city, but better that I should hasten to beautiful Malta, the
fruitful island whose past history has been so bloody and full of
interest.</p>
<p>Even ere the ship had come to a standstill in the harbour I
recognised our energetic comrades, Dr. Busuttil and Messrs. Agius and
Dominic Chiantar.</p>
<p>These three devoted friends kindly drove me over the beautiful
surroundings, and took me into the luxurious hall of the Knights of
St. John of olden time, and into various churches. Will they kindly
accept my renewed thanks!</p>
<p>And ever the same language, intelligible without difficulty!</p>
<p>But it was not in Malta that I terminated my Esperantic wanderings,
for, after a broiling visit to the interesting Syracuse, I found in
Palermo the genial Dr. Nalli, Secretary of the Sicilian Society. He
kindly devoted a whole day to me, and proved that he who has not
visited Palermo has missed a city of many charms.</p>
<p>There also I enjoyed an excellent lunch <i>à la Palermo</i>, while my
fellow tourists lost more than two hours waiting in vain at a French
hotel.</p>
<p class="sc">When in Rome, do as Rome does!</p>
<p>Truly a wise proverb, and he who follows it not can in no way fully
enjoy a foreign tour. But to carry it out completely it is of course
necessary to speak either the national or the international language,
and I personally found the latter the more easy and pleasurable of
the two!</p>
<p>That evening the menu on board was printed in Esperanto.</p>
<p>And now, as far as concerns the Esperantists, my journey had come to
its termination. From beginning to end one long unmarred pleasant
transition from one paradise to another.</p>
<p>Ajaccio and Villefranche are not, up to the present, notable
Esperanto cradles.</p>
<p>In fact, my readers must not be disappointed when they learn that I
no longer visited Esperantists. Except near Ajaccio, where I casually
met our eminent botanist and contributor, Mr. Clarence Bicknell, who,
wearing the green star in his buttonhole, was searching in a little
field for plants, I did not see a known Esperantist until my return
to London.</p>
<p>Thus I carried out my wish, and enjoyed the thorough change which
health demanded. And, in truth, when I left the fine art-full cities
of Italy, and her lakes to be dreamed of, and had said <i>Au Revoir</i>
to the tourist-haunted Switzerland, I had begun to fear that I had
forgotten Esperanto!</p>
<p>Such should a thorough change be, is it not so?</p>
<p>But I now gladly find that the fingers run over the typewriter keys
almost as freely as of old, and that the mountain snow has not
succeeded in freezing the flow of Esperantic ideas.</p>
<p>In conclusion, I advise all who can take such a journey: hesitate
not, but go to-morrow, and, if possible, on the day after to-morrow
also. And one may be allowed to regret that one did not go yesterday
as well—but this last is somewhat unwise, maybe!</p>
</div>
</div>
<div id="est2-6-25" class="article" lang="eo">
<h3>"LA LEONOJ DE LA ARBARO DE GIR. (HINDUJO, N.W.)."</h3>
<p class="center">Eltiraĵo de l’ "Madras Mail" de l’ 15.3.’05, de H.K.G.</p>
<p>La melfeliĉo, kiu ĵus okazis ĉe la Katiawar Arbaro, kiam Majoro
Carnegie mortiĝis de leono, malĝojamaniere atentigas al la stato de
leonoj Hindaj.</p>
<p>Estas ĝenerale konjektita ke nuntempe ekzistas tre malmultaj leonoj
en Hindujo (la diferenco, inter la Afrika kaj Hinda leono, estas
bonekonata: la Hinda estas senkolharo).</p>
<p>Tamen, tiu kredo de nelonge estas pruvita tute erara. Pro
nedisputeblaj postsignoj ilia nombro estas nune kalkulata ĉirkaŭ
100.</p>
<p>Plie, tiuj ĉi leonoj fariĝis pli sentimaj ol antaŭe: iliaj
postsignoj troviĝas apud domoj apartigitaj, vilaĝoj, kaj eĉ urboj.
Ili elportis bestojn el limoj de la Kolegio Ĉefurba: la vilaĝanoj
ne volas vojaĝi krom grupe, kaj kun armiloj, kaj lanternoj, kaj eĉ
tiamaniere time.</p>
<p>La kaŭzo de la plimultiĝo estas simpla: la Arbaro Gir’a dum multe
da jaroj estis gardita por ĉaso: granda spaco estas netrapasita de
homoj, kaj estas malmulte konata.</p>
<p>Por savi la vivojn homajn kaj bestajn, kaj por eksigi perdon je la
malriĉaj vilaĝanoj, la tempo venis por detrui tiujn ĉi leonojn
ĝis ilia nombro estos multe malpliigata, kaj ĝis la danĝera
brutaro estos forpelata ree en siajn profundaĵojn arbarajn.</p>
</div>
<div>*** END OF THE PROJECT GUTENBERG EBOOK 44128 ***</div>
</body>
</html>
|
