initial commit of ebook 36284HEADmain

5 files changed, 4259 insertions, 0 deletions

diff --git a/.gitattributes b/.gitattributes
new file mode 100644
index 0000000..6833f05
--- /dev/null
+++ b/.gitattributes
@@ -0,0 +1,3 @@
+* text=auto
+*.txt text
+*.md text
diff --git a/36284-0.txt b/36284-0.txt
new file mode 100644
index 0000000..7f9f822
--- /dev/null
+++ b/36284-0.txt
@@ -0,0 +1,4243 @@
+The Project Gutenberg EBook of Laws and Epinomis, by Plato
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever.  You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+
+Title: Laws and Epinomis
+       Volume D
+
+Author: Plato
+
+Translator: Kyriakos Zambas
+
+Release Date: May 30, 2011 [EBook #36284]
+
+Language: Greek
+
+Character set encoding: UTF-8
+
+*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK LAWS AND EPINOMIS ***
+
+
+
+
+Produced by Sophia Canoni. Book provided by Iason Konstantinides
+
+
+
+
+Note: The tonic system has been changed from polytonic to monotonic.
+The spelling of the book has not been changed otherwise. Words in
+italics are included in _. Footnotes have been placed at the end of
+the book.
+
+Σημείωση: Το τονικό σύστημα έχει αλλάξει από πολυτονικό σε
+μονοτονικό. Η ορθογραφία του βιβλίου κατά τα άλλα παραμένει ως έχει.
+Λέξεις με πλάγιους χαρακτήρες περικλείονται σε _. Οι υποσημειώσεις
+των σελίδων έχουν τεθεί στο τέλος του βιβλίου.
+
+
+
+ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΦΕΞΗ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ
+
+
+ΠΛΑΤΩΝ
+
+
+
+ΝΟΜΟΙ ΚΑΙ ΕΠΙΝΟΜΙΣ
+
+
+
+ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΚΥΡ. ΖΑΜΠΑ
+
+
+
+ΤΟΜΟΣ Δ
+
+ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΦΕΞΗ
+
+
+
+
+ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΦΕΞΗ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ
+
+ΠΛΑΤΩΝΟΣ
+
+ΝΟΜΟΙ ΚΑΙ ΕΠΙΝΟΜΙΣ
+
+ΜΕΤΑΦΡΑΣΙΣ ΚΥΡ. ΖΑΜΠΑ
+
+ΤΟΜΟΣ Δ.'
+
+
+
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Τότε λοιπόν πρέπει να προσπαθήσω να κάμνω και να λέγω καθώς με
+   παρακινείτε. Βεβαίως μεταξύ σας λέγετε και ακούετε περί της ψυχής
+   τούτο τουλάχιστον, ότι δηλαδή η έξαψις, η οποία είναι είτε πάθος
+   αυτής είτε μέρος της φύσεώς της το οποίον είναι εμφύτως φιλόνικον και
+   ακαταμάχητον, πολλά πράγματα αναστατώνει με ασυλλόγιστον βιαιότητα.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς όχι;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Και όμως την ηδονήν δεν την θεωρούμεν ως το ίδιον πράγμα με την
+   έξαψιν, νομίζομεν μάλιστα αντιθέτως προς αυτήν, ότι αυτή κυριαρχεί
+   της ρωμαλεότητος και την παρασύρει με εκβιαστικήν απάτην να κάμνη
+   ό,τι επιθυμεί αυτή.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ μάλιστα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Τρίτην αιτίαν διά τα σφάλματα αν θελήση κανείς να αναφέρη την
+   αμάθειαν, δεν θα ειπή ψέμματα. Εάν όμως αυτήν την διαιρέση ο
+   νομοθέτης εις δύο, και το έν μέρος της το θεωρήση ως απλούν και ως
+   αίτιον των ελαφρών σφαλμάτων, το δε άλλο ως διπλούν, δηλαδή όταν
+   κανείς δεν κατέχεται μόνον από αμάθειαν, αλλά και από δοκησισοφίαν,
+   ότι γνωρίζει τελείως πράγματα, περί των οποίων δεν έχει καμμίαν
+   είδησιν. Αυτήν δε, όταν συνοδεύεται με μεγάλην δύναμιν και
+   ρωμαλεότητα, θα την θεωρήση ως αιτίαν μεγάλων και παραχόρδων
+   σφαλμάτων, όταν δε συνοδεύεται από αδυναμίαν, ως εις τα σφάλματα των
+   παιδίων και των γερόντων, θα θεωρήση μεν αυτά ως σφάλματα και θα
+   ορίση νόμους δι' αυτούς ως πταίστας, αλλά τους πλέον μειλιχίους και
+   τους δίδοντας πολλήν συγχώρησιν.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ λογικά ομιλείς.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Και λοιπόν διά μεν την ηδονήν και την έξαψιν όλοι σχεδόν λέγομεν ότι
+   άλλος μεν τας νικά, άλλος δε νικάται από αυτάς. Και είναι ορθόν αυτό.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαιότατα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Ότι όμως άλλος από ημάς νικά την άγνοιαν, άλλος δε νικάται από αυτήν,
+   δεν το ηκούσαμεν έως τόρα ποτέ.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Αυτό είναι μεγάλη αλήθεια.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Και βεβαίως όλα αυτά φρονούμεν ότι μας αποσπούν από τον σκοπόν μας
+   και συγχρόνως μας παρακινούν πολλάκις εις τα αντίθετα.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πλεονάκις μάλιστα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν εγώ τόρα ημπορώ να σου ορίσω σαφώς και το δίκαιον και το
+   άδικον χωρίς να σε ζαλίζω. Δηλαδή την αυθαιρεσίαν της εξάψεως και του
+   φόβου και της ηδονής και της λύπης και των φθόνων και των επιθυμιών
+   της ψυχής, είτε προξενεί καμμίαν βλάβην είτε όχι, εγώ την ονομάζω
+   αδικίαν. Η δε ορθοτάτη κρίσις, όπως δηλαδή θεωρήσουν ορθόν τούτο είτε
+   όλη η πόλις είτε τα άτομα, εάν τακτοποιή έκαστον άνδρα κυριαρχούσα
+   της ψυχής του, ακόμη και αν κάμη κανέν σφάλμα, φρονώ ότι πρέπει να
+   θεωρούμεν ως δίκαιον ό,τι επράχθη, κατ' αυτόν τον τρόπον, και ό,τι
+   υπετάχθη εις την τοιαύτην αρχήν και ως το καλλίτερον εις όλην την
+   ζωήν του ανθρώπου, ότι όμως η τοιαύτη βλάβη νομίζεται από τους
+   περισσοτέρους ως ακουσία αδικία. Αλλά ημείς προς το παρόν δεν έχομεν
+   πεισματώδη συζήτησιν διά τας λέξεις, αλλά επειδή εδηλώσαμεν ότι
+   υπάρχουν τρία είδη σφαλμάτων, πρέπει πρώτον αυτά να τα εντυπώσωμεν
+   καλλίτερα εις την μνήμην μας. Λοιπόν έν είδος έχομεν την λύπην, την
+   οποίαν επονομάζομεν έξαψιν και φόβον.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαιότατα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Δεύτερον δε είδος πάλιν έχομεν την ηδονήν και τας επιθυμίας, και
+   τρίτον τας ελπίδας και την γνώμην της αληθείας, την επιδιώκουσαν το
+   καλλίτερον. Εάν δε πάλιν αυτό το τρίτον είδος διαιρεθή εις δύο,
+   γίνονται πέντε είδη, καθώς νομίζομεν τόρα. Διά τα πέντε δε αυτά είδη
+   πρέπει να θέσωμεν νόμους διαφορετικούς μεταξύ των εις δύο τάξεις.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Ποίας τάξεις;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Η μία η οποία εκτελείται με εκβιαστικάς και φανεράς πράξεις εκάστοτε,
+   η δε άλλη εις τα σκοτεινά και με απάτην κρυφίως, κάποτε όμως και με
+   τους δύο αυτούς τρόπους.
+
+   Δι' αυτήν δε και νόμοι σκληροί πρέπει να υπάρχουν, εάν πρόκειται να
+   είναι ανάλογοι προς αυτά.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Αυτό είναι λογικόν τουλάχιστον.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Τόρα πλέον λοιπόν ας επιστρέψωμεν εις το σημείον της παρεκβάσεώς μας,
+   περατώνοντες την νομοθεσίαν. Ελέγαμεν δε, νομίζω, περί των ιεροσύλων
+   και των προδοτών και των παρανομούντων προς κατάλυσιν του υπάρχοντος
+   πολιτεύματος. Από αυτά λοιπόν ημπορεί κανείς να διαπράξη κανέν
+   κυριευμένος από μανίαν ή από ασθένειαν ή γήρας υπέμετρον ή από
+   παιδαριώδεις συνηθείας, διότι ακόμη δεν κατώρθωσε να γίνη καλλίτερος
+   από ένα παιδί. Από αυτά δε εάν κανέν γίνη γνωστόν εις τους
+   εκλεχθέντας εκάστοτε ως δικαστάς διά της ομολογίας του δράστου ή του
+   δικηγόρου της υπερασπίσεως, και εκδοθή απόφασις ότι υπό τοιούτους
+   όρους παρενόμησε, τότε την μεν βλάβην ας την πληρώση ακεραίως απλήν,
+   όσην τυχόν επροξένησε, από άλλας όμως αποζημιώσεις ας απαλλαχθή,
+   εκτός εάν τυχόν εφόνευσε κανένα και δεν είναι καθαρός εις τας χείρας.
+   Τότε δε ας φύγη εις άλλην χώραν και εις άλλον τόπον και ας μείνη
+   ολόκληρον το έτος εκπατρισμένος, εάν δε επιστρέψη προ της προθεσμίας
+   την οποίαν ώρισε ο νόμος, ή ακόμη αν πατήση το πόδι του εις καμμίαν
+   άκραν της πατρικής του χώρας, ας δεθή υπό των νομοφυλάκων εις δημόσια
+   δεσμωτήρια επί δύο έτη και τότε πλέον ας ελευθερωθή από τα δεσμά.
+
+   Και λοιπόν, αφού αρχίσαμεν περί φόνου, ας προσπαθήσωμεν να
+   νομοθετήσωμεν διά κάθε είδος φόνου, και πρώτον ας ομιλήσωμεν περί των
+   εκβιασμών και ακουσίων.
+
+   Δηλαδή, εάν κανείς μέσα εις τους αγώνας και τους δημοσίους άθλους
+   φονεύση κανένα φίλον ακουσίως, είτε ο κτυπηθείς αποθάνη αμέσως, είτε
+   κατόπιν από τας πληγάς, ή εις τον πόλεμον επίσης, ή εις τας πολεμικάς
+   ασκήσεις, όταν τους κάμνουν γυμνάσια εκστρατείας οι άρχοντες, και με
+   άοπλα σώματα ή με όπλα απομιμούνται τας πολεμικάς κινήσεις, τότε ας
+   καθαρθή συμφώνως με τον νόμον ο οποίος θα έλθη από τους Δελφούς ως
+   προς αυτά και ας είναι καθαρός. Γενικώς δε όλοι οι ιατροί ας είναι
+   καθαροί, εάν ο νοσηλευόμενος από αυτούς αποθάνη χωρίς να το θέλουν.
+   Εάν δε ιδιοχείρως μεν, αλλά ακουσίως φονεύση κανείς άλλον, είτε
+   άοπλος ων, είτε με εργαλείον ή βέλος ή δόσιν ποτού ή τροφής, ή με πυρ
+   ή με ψύχος, ή με αφαίρεσιν της αναπνοής, ο ίδιος με το σώμα του, ή με
+   ξένας χείρας ωρισμένως ας θεωρηθή ως ιδιοχείρως φονεύσας και ας
+   υποστή τας εξής ποινάς. Εάν φονεύση δούλον ξένον νομίζων ότι εξώντωσε
+   τον ιδικόν του, ας πληρώση και ας αποζημιώση τον κύριον του
+   φονευθέντος, ειδεμή ας καταδικασθή δικαστικώς να πληρώση το διπλάσιον
+   της αξίας του φονευθέντος. Την δε αξίαν ας την ορίσουν οι δικασταί.
+   Καθαρμούς δε να κάμη μεγαλιτέρους και περισσοτέρους από τους
+   φονεύοντας εις τους αγώνας. Εις αυτά δε πληρεξούσιοι να είναι οι
+   ερμηνευταί, τους οποίους θα εκλέξη ο θεός (Απόλλων). Εάν δε φονεύση
+   ιδικόν του δούλον, ας καθαρθή και ας είναι απηλλαγμένος από τον φόνον
+   συμφώνως με τον νόμον.
+
+   Εάν δε κανείς φονεύση ελεύθερον ακουσίως, ας κάμη καθαρμούς τους
+   ίδιους με τον φονέα δούλου, ας μη περιφρονήση όμως κάποιαν παλαιάν
+   παράδοσιν των αρχαίων. Λέγεται δε ότι όστις θανατωθή διά της βίας,
+   αφού έζησε με ελεύθερον φρόνημα, οργίζεται εναντίον του δράστου,
+   ενόσω είναι πρόσφατος ο θάνατός του, και φορτωμένος από φόβον και
+   τρόμον ο ίδιος από τον βίαιον θάνατον, και βλέπων τον φονέα του να
+   εξακολουθή τας ιδίας συνηθείας και σχέσεις, τον φοβερίζει και με την
+   ιδικήν του ταραχήν ταράσσει όσον ημπορεί τον δράστην και τον ίδιον
+   και τας πράξεις του, έχων σύμμαχον την ανάμνησιν. Διά τούτο λοιπόν
+   είναι ανάγκη να κάμη υποχώρησιν ο δράστης εις τον παθόντα και όλας
+   τας ώρας ενός έτους να εγκαταλείψη όλας τας τοποθεσίας της πατρίδος
+   του. Εάν δε ο αποθανών είναι ξένος, συγχρόνως εις το διάστημα αυτό ας
+   αποκλεισθή και από την χώραν του ξένου. Και λοιπόν, εάν εις αυτόν τον
+   νόμον πείθεται εκουσίως, τότε ο πλησιέστερος συγγενής του
+   αποθανόντος, ο οποίος επιβλέπει όλα όσα έγιναν, ας τον συγχωρήση και
+   ας θεωρήται πολύ καθώς πρέπει, εάν διατηρή μαζί του ειρήνην. Εάν όμως
+   κανείς δεν πείθεται εις τον νόμον και πρώτον μεν ενώ είναι ακάθαρτος
+   τολμά να εισέρχεται εις τους ναούς και να θυσιάζη, έπειτα δε δεν θέλη
+   να συμπληρώση τον χρόνον της αποξενώσεως, τότε ο πλησιέστερος
+   συγγενής του φονευθέντος ας καταγγείλη επί φόνω τον φονέα, ας γίνουν
+   δε όλαι αι τιμωρίαι διπλαί διά τον καταδικασθέντα.
+
+   Εάν δε ο πλησιέστερος συγγενής δεν καταγγέλλη τον δράστην, τότε
+   μετατοπίζεται το μίασμα εις αυτόν, διότι ο παθών στρέφει εναντίον του
+   το πάθος του, όστις δε επιθυμεί ημπορεί να τον καταγγείλη και να του
+   επιβάλλη να απομακρυνθή εκ της πατρίδος του πέντε έτη συμφώνως με τον
+   νόμον.
+
+   Εάν δε φονεύση ξένος ξένον ακουσίως εντός της πόλεως, ας τον
+   καταγγείλη μεν όστις θέλει συμφώνως με τους ίδιους νόμους και αν μεν
+   είναι μέτοικος ας εκπατρισθή έν έτος, εάν δε είναι εντελώς ξένος,
+   εκτός του καθαρμού, είτε φονεύση ξένον είτε μέτοικον είτε πολίτην, ας
+   αποκλείεται εις όλην του την ζωήν από την χώραν αυτήν όπου ισχύουν οι
+   παρόντες νόμοι. Εάν δε επιστρέψη παρανόμως, ας τον τιμωρήσουν οι
+   νομοφύλακες διά θανάτου, και αν έχη κάποιαν περιουσίαν ας την
+   παραδώσουν εις τον πλησιέστερον συγγενή του παθόντος. Εάν δε
+   επιστρέψη ακουσίως, τότε, εάν μεν εξοκείλη από την θάλασσαν εις την
+   χώραν, ας κατασκηνώση πλησίον της θαλάσσης βρέχων τον πόδα του εις
+   αυτήν και ας περιμένη πλοίον. Εάν δε διά ξηράς μεταφερθή βιαίως από
+   κανένα, η πρώτη αρχή της πόλεως η οποία θα τον συναντήση ας τον
+   ελευθερώση και ας τον στείλη εις το εξωτερικόν απείρακτον.
+
+   Εάν δε κανείς τυχόν φονεύση ελεύθερον, αλλά η πράξις εκτελεσθή εν
+   βρασμώ ψυχικής ορμής, πρώτον πρέπει να εξετασθή τούτο υπό δύο
+   επόψεις. Δηλαδή με έξαψιν εξετέλεσαν και όσοι έξαφνα και
+   απρομελετήτως εφόνευσάν τινα με κτυπήματα ή με κάτι παρόμοιον,
+   κυριευθέντες από στιγμιαίαν παραφοράν, και αν ευθύς επέρχεται
+   μετάνοια διά τα γενόμενα. Αλλ' επίσης εν βρασμώ εξετέλεσαν και όσοι
+   εξηυτελίσθησαν με λόγους ή με ατιμωτικάς πράξεις και επιδιώκοντες την
+   εκδίκησιν κατόπιν τον απετελείωσαν, ενώ ηθέλησαν να τον κτυπήσουν
+   μόνον και ούτω πως η πράξις έγινε απρομελετήτως. Και λοιπόν πρέπει να
+   θεωρήσωμεν δύο ειδών τους φόνους, και σχεδόν δε και τους δύο με
+   έξαψιν γινομένους, και βεβαίως πρέπει δικαίως να τους κατατάξωμεν εις
+   το μέσον του εκουσίου και ακουσίου. Και όμως είναι φαινομενικός
+   έκαστος από τους δύο. Δηλαδή όστις διατηρεί την έξαψιν και δεν
+   εκδικείται στιγμιαίως έξαφνα, αλλά με προμελέτην ύστερον από καιρόν
+   πολύν, ομοιάζει με εκούσιον, όστις δε απροετοιμάστως παραδίδεται
+   αυτοστιγμεί αμέσως εις την οργήν του απρομελετήτως, αυτός ομοιάζει
+   μεν με τον ακούσιον, αλλά και αυτός δεν είναι εντελώς ακούσιος, αλλά
+   φαινομενικός. Διά τούτο είναι δύσκολον να ορισθούν οι φόνοι οι
+   διαπραχθέντες με έξαψιν, αν πρέπει να τους θεωρήσωμεν εις την
+   νομοθεσίαν ως εκουσίους ή κάπως ακουσίους. Είναι όμως καλλίτερον και
+   αληθέστερον και τους δύο μεν να τους θεωρήσωμεν ως φαινομενικούς, να
+   τους διακρίνωμεν όμως ως προς την προμελέτην και το απρομελέτητον,
+   και εις μεν τους φονεύσαντας με προμελέτην και οργήν να επιβάλωμεν
+   τιμωρίας βαρυτέρας, εις δε τους φονεύσαντας απρομελετήτως και
+   εξαφνικά να θεσπίσωμεν ηπιωτέρας τιμωρίας. Διότι το όμοιον προς
+   μεγαλίτερον κακόν πρέπει να τιμωρήται περισσότερον, το δε όμοιον προς
+   μικρότερον, ολιγώτερον. Επομένως και οι ιδικοί μας νόμοι πρέπει να
+   κάμουν κατ' αυτόν τον τρόπον.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαιότατα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν ας επιστρέψωμεν πάλιν οπίσω και ας ορίσωμεν ότι, εάν κανείς
+   φονεύση ιδιοχείρως ελεύθερον άτομον, η δε πράξις εκτελεσθή
+   απρομελετήτως με κάποιαν έξαψιν, ως προς τα άλλα ας πάθη ό,τι έπρεπε
+   να πάθη, εάν εφόνευε χωρίς έξαψιν, περιπλέον δε ας εκπατρισθή
+   υποχρεωτικώς δύο έτη, διά να σωφρονίση τον θυμόν του. Όστις δε
+   εφόνευσε από έξαψιν αλλά και με προμελέτην εις τα άλλα μεν ας
+   τιμωρηθή συμφώνως πάλιν με τον προηγούμενον, περιπλέον δε καθώς ο
+   άλλος εξεπατρίσθη δύο έτη, αυτός ας εκπατρισθή τρία έτη, διά να
+   τιμωρηθή περισσότερον καιρόν διά τον μεγαλίτερον θυμόν του. Η δε
+   επιστροφή αυτών να γίνη ως εξής. Και είναι μεν δύσκολον να το
+   ορίσωμεν ακριβώς διά νόμου, διότι πολλάκις είναι δυνατόν όστις
+   εχαρακτηρίσθη από τον νόμον ως σκληρότερος να είναι ημερώτερος, και ο
+   ημερώτερος να είναι σκληρότερος και να εκτελέση τον φόνον αγριώτερον,
+   εκείνος δε ημερώτερον. Αλλ' ως επί το πλείστον συμβαίνει καθώς
+   είπαμεν. Δι' όλα αυτά λοιπόν πραγματογνώμονες πρέπει να είναι οι
+   νομοφύλακες. Όταν δε συμπληρωθή η προθεσμία του εκπατρισμού διά τον
+   καθένα από αυτούς, να στείλουν από το σωματείον των δώδεκα δικαστάς
+   εις τα σύνορα της χώρας, μελετήσαντας εν τω μεταξύ καλλίτερον τας
+   πράξεις των εξοριζομένων διά να αποφανθούν περί του ηθικού αυτών και
+   της υποδοχής των, αυτοί δε να υποκύψουν εις τας αποφάσεις των
+   τοιούτων αρχόντων. Εάν δε οποιοσδήποτε από τους δύο επιστρέψη και
+   πάλιν νικηθείς από έξαψιν εκτελέση την ιδίαν πράξιν, τότε να εξορισθή
+   και να μην επιστρέψη πλέον, εάν δε επιστρέψη, ας τιμωρηθή καθώς ο
+   επιστρέφων ξένος υπό τας ιδίας συνθήκας.
+
+   Όστις φονεύση ιδικόν του δούλον ας καθαρθή απλώς, εάν δε φονεύση
+   ξένον δούλον εν βρασμώ, ας πληρώση διπλασίως την βλάβην εις τον
+   κάτοχόν του, όστις δε από όλους τους φονείς δεν υποτάσσεται εις τον
+   νόμον, αλλά, ενώ είναι ακάθαρτος, μολύνει την αγοράν και τους αγώνας
+   και τα άλλα ιερά, τότε ο βουλόμενος ας εγκαλέση εις τα δικαστήρια και
+   τον ανεχόμενον αυτόν εκ των συγγενών του αποθανόντος και τον φονέα
+   και ας τους υποχρεώση να εισπράξουν και πληρώσουν το διπλάσιον της
+   χρηματικής και της άλλης αποζημιώσεως, την δε αποζημίωσιν ας την
+   ωφεληθή ο ίδιος συμφώνως με τον νόμον.
+
+   Εάν δε κανείς δούλος φονεύση εν εξάψει τον κύριόν του, τότε οι
+   συγγενείς του φονευθέντος ας είναι καθαροί, εάν τον τιμωρήσουν όπως
+   θέλουν, αλλά ποτέ να μη του σώσουν την ζωήν. Εάν δε κανείς δούλος
+   φονεύση άλλον ελεύθερον εν εξάψει, ας τον παραδώσουν οι κύριοι του
+   εις τους συγγενείς του αποθανόντος, εκείνοι δε ας τον θανατώσουν
+   υποχρεωτικώς, αλλά με όποιον τρόπον θέλουν.
+
+   Εάν δε (πράγμα το οποίον συμβαίνει κάποτε, αλλά σπανίως) εν εξάψει ο
+   πατήρ ή η μήτηρ φονεύση τον υιόν ή την θυγατέρα με κτυπήματα ή με
+   κανένα άλλον βίαιον τρόπον, τότε ας κάμουν τους καθαρμούς τους ιδίους
+   με τους άλλους και ας εκπατρισθούν τρία έτη. Όταν δε επιστρέψουν, να
+   χωρίζη η γυνή από τον άνδρα και ο ανήρ από την γυναίκα, και πλέον να
+   μη τεκνοποιούν μαζί, ούτε να συνοικούν με εκείνον, ο οποίος τους
+   εστέρησε τον γόνον των ή τον αδελφόν των ούτε να συμμετέχουν εις τα
+   ιερά. Όστις δε είναι ασεβής ως προς αυτά και δεν υποτάσσεται, ας
+   είναι υπόδικος δι' ασέβειαν κατά έγκλησιν οιουδήποτε βουλομένου.
+
+   Εάν δε ο ανήρ φονεύση την νόμιμον σύζυγόν του από οργήν, ή καμμία
+   γυνή εκτελέση ομοίως το ίδιον πράγμα εις τον άνδρα της, να εκτελέσουν
+   τους ιδίους καθαρμούς και τριετείς εκπατρισμούς. Όταν δε επιστρέψη ο
+   τοιούτος δράστης, να μη συμμετέχη με τα τέκνα του εις τα ιερά ούτε να
+   συντρώγη εις την τράπεζαν. Εάν δε δεν υποτάσσεται εις τον νόμον ο
+   γονεύς ή το τέκνον, ας υπόκειται εις δίκην ασεβείας από τον
+   βουλόμενον.
+
+   Και πάλιν, εάν ο αδελφός φονεύση τον αδελφόν ή την αδελφήν, ή η
+   αδελφή τον αδελφόν ή την αδελφήν εν βρασμώ, οι μεν καθαρμοί και οι
+   εκπατρισμοί πρέπει να γίνουν ομοίως, καθώς ωρίσθη διά τους γονείς και
+   τα τέκνα, δηλαδή με όσους αδελφούς εφόνευσαν τους αδελφούς των και με
+   όσους γονείς εφόνευσαν τα παιδιά των, με αυτούς ας μη γίνη ποτέ
+   σύνοικος ούτε συμμέτοχος εις τα ιερά. Εάν δε κανείς απειθή, είναι
+   ορθόν να είναι υπόδικος εις τον νόμον, όστις ωρίσθη διά την τοιαύτην
+   ασέβειαν.
+
+   Εάν δε κανείς τυχόν τόσον ακράτητος φανή εις τον θυμόν του απέναντι
+   των γονέων του, ώστε μέσα εις την μανίαν της οργής να τολμήση να
+   φονεύση κανένα από τους γεννήτοράς του, εάν μεν ο φονευθείς πριν
+   εκπνεύση συγχωρήση εκουσίως τον δράστην διά τον φόνον, ας καθαρθή
+   ούτος καθώς οι εκτελέσαντες ακούσιον φόνον και ας κάμη όλα τα άλλα
+   όσα κάμνουν εκείνοι και ας είναι καθαρός, εάν όμως δεν τον συγχωρήση,
+   ας είναι ένοχος παραβάσεως πολλών νόμων ο δράστης. Δηλαδή ημπορεί να
+   θεωρηθή και ένοχος των χειροτέρων τιμωριών διά κακοποίησιν και δι'
+   ασέβειαν, επίσης δε και δι' ιεροσυλίαν, αφού εσύλησε την ψυχήν του
+   γονέως του, επομένως, εάν ήτο δυνατόν να φονευθή πολλάκις το ίδιον
+   άτομον, τότε επίσης θα ήτο δίκαιον και ο πατροκτόνος ή ο μητροκτόνος,
+   έστω και διαπράξας εν εξάψει, να λάβη πολλούς θανάτους. Διότι, αφού
+   και προς απόκρουσιν του θανάτου, όταν κινδυνεύη κανείς να αποτελειωθή
+   από τους γονείς του, δεν επιτρέπει ο νόμος να φονεύση ούτος τον
+   πατέρα του ή την μητέρα του, αυτούς οι οποίοι του εχάρισαν το φως της
+   ζωής του, αλλά οφείλει να υποστή τα πάντα παρά να κάμη κανέν
+   παρόμοιον, πώς θα ήρμοζε να δοθή άλλη τιμωρία εις αυτόν συμφώνως με
+   τον νόμον; Λοιπόν ας ορισθή ως τιμωρία ο θάνατος διά τον φονεύσαντα
+   εν βρασμώ τον πατέρα του ή την μητέρα του.
+
+   Εάν δε ο αδελφός φονεύση τον αδελφόν του εν φιλονικία όταν
+   συγκρουσθούν ή εις άλλην ανάλογον περίστασιν, όστις φονεύση τον
+   πρώτον επιτεθέντα ως εχθρόν αποκρούων αυτόν, ας είναι καθαρός. Και αν
+   πολίτης φονεύση πολίτην ή ξένος ξένον, ας κάμη το ίδιον. Εάν δε
+   πολίτης φονεύση ξένον ή ξένος πολίτην αποκρούων την επίθεσιν, ας
+   θεωρήται κατά τον ίδιον τρόπον καθαρός. Και αν δούλος φονεύση δούλον,
+   επίσης. Εάν δε πάλιν δούλος φονεύση ελεύθερον αποκρούων την επίθεσίν
+   του, ας είναι ένοχος με τους ιδίους νόμους, με τους οποίους και ο
+   φονεύων τον πατέρα του. Ό,τι δε ελέχθη περί της συγχωρήσεως του
+   φονέως από τον πατέρα, το ίδιον ας ισχύη και διά την συγχώρησιν όλων
+   αυτών. Εάν οποιοσδήποτε συγχωρή οποιονδήποτε εκουσίως δι' αυτό, ας
+   είναι ως να έγινε ακουσίως ο φόνος, και ας γίνουν αναλόγως οι
+   καθαρμοί του δράστου και έν έτος του εκπατρισμού κατά τον νόμον. Και
+   λοιπόν οι μεν βίαιοι και οι ακούσιοι οι γινόμενοι εν εξάψει φόνοι
+   αρκετά εξετάσθησαν.
+
+   Τόρα δε ας ομιλήσωμεν κατόπιν από αυτά περί των εκουσίων και των
+   γινομένων κατά πλήρη αδικίαν και με προμελέτην ένεκεν υποκύψεως εις
+   τας ηδονάς και τας επιθυμίας και τους φθόνους.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ ορθά ομιλείς.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν ας ομιλήσωμεν τόρα πάλιν όσον μας είναι δυνατόν περί των
+   τοιούτων, πόσα είναι. Το μεγαλίτερον λοιπόν είναι η επιθυμία η νικώσα
+   την ψυχήν την εξαγριωμένην από τους πόθους. Τούτο δε συμβαίνει εις το
+   ζήτημα εις το οποίον αισθάνονται οι περισσότεροι την μεγαλιτέραν και
+   ισχυροτέραν κλίσιν, δηλαδή εις την ακόρεστον και απέραντον επιθυμίαν
+   της αποκτήσεως χρημάτων, την οποίαν γεννά η έμφυτος κληρονομικότης
+   και η κακή εκπαίδευσις. Διά δε την κακήν εκπαίδευσιν και τον κακώς
+   επαινούμενον πλούτον αιτία είναι η επικρατούσα δοξασία μεταξύ των
+   Ελλήνων και των βαρβάρων. Διότι θεωρούν αυτόν ως το πρώτον μεταξύ των
+   αγαθών, ενώ είναι το τρίτον και βλάπτουν και τους νεωτέρους και τον
+   εαυτόν των. Δηλαδή το μόνον αληθές που πρέπει να λέγεται περί του
+   πλούτου εις όλας τας πόλεις, και το καλλίτερον από όλα είναι, ότι ο
+   πλούτος υπάρχει χάριν του σώματος και το σώμα χάριν της ψυχής. Επειδή
+   λοιπόν είναι αγαθά εκείνα χάριν των οποίων επλάσθη ο πλούτος, πρέπει
+   να θεωρηθή ως τρίτον κατόπιν από την αρετήν του σώματος και της
+   ψυχής. Επομένως ο λόγος αυτός διδάσκει ότι όστις θέλει να γίνη
+   ευτυχής δεν πρέπει να ζητή να πλουτήση, αλλά να πλουτήση δικαίως και
+   σωφρόνως. Και τότε δεν θα συμβαίνουν φόνοι εις τας πόλεις έχοντες
+   ανάγκην να εξαγνίζωνται με άλλους φόνους. Τόρα όμως, καθώς είπαμεν
+   και εις την αρχήν, αυτό το ζήτημα είναι το πρώτον και το
+   σπουδαιότερον, το οποίον γεννά τας μεγαλιτέρας τιμωρίας του
+   προμελετημένου φόνου. Η δευτέρα αιτία είναι η κατάστασις της
+   φιλοδόξου ψυχής, η οποία, γεννά φθόνον ολέθριον εσωτερικόν κυρίως μεν
+   διά τον έχοντα τον φθόνον, κατά δεύτερον όμως λόγον διά τους
+   καλλιτέρους άνδρας της πόλεως. Τρίτον δε οι εκ δειλίας και
+   αδικαιολόγητοι τρόμοι προξενούν πάρα πολλούς φόνους, όταν κάποιος
+   διέπραξε ή διαπράττει κάτι, το οποίον δεν θέλει να το γνωρίζη κανείς.
+   Λοιπόν τους μόνους ενδεχομένους καταδότας αυτών τους εξοντώνουν διά
+   θανάτου, όταν δεν ημπορούν με άλλον τρόπον. Δι' όλους λοιπόν αυτούς
+   ελέχθησαν αυτά ως προοίμιον, εκτός δε αυτών ας υπάρχη και ο λόγος τον
+   οποίον ακούουν εις τας θυσίας πολλοί ενδιαφερόμενοι διά τοιαύτα
+   ζητήματα και πείθονται, ότι δηλαδή υπάρχει τιμωρία των τοιούτων και
+   εις τον Άδην, διότι, όταν επιστρέψουν, πάλιν εδώ είναι ανάγκη να
+   έχουν πληρωμένην την φυσικήν τιμωρίαν, δηλαδή να παύη κανείς ό,τι
+   έκαμε και με τοιαύτην μοίραν να τελειώση την ζωήν.
+
+   Λοιπόν διά τον υπακούοντα και ωρισμένως φοβούμενον την τοιαύτην
+   τιμωρίαν από το προοίμιον μόνον, δεν χρειάζεται να αναφέρωμεν τον
+   σχετικόν νόμον. Διά τον απειθούντα όμως ας θεσπισθή ο εξής νόμος.
+   Όστις φονεύση εκ προμελέτης και αδίκως οποιονδήποτε ομόφυλον
+   ιδιοχείρως, πρώτον μεν ας αποκλείεται από τα νόμιμα και ας μη μολύνη
+   ούτε τα ιερά ούτε την αγοράν ούτε τους λιμένας ούτε καμμίαν άλλην
+   δημοσίαν συνάθροισιν, είτε εμποδίζη κανείς αυτά εις τον δράστην είτε
+   όχι, διότι ο ίδιος ο νόμος τον εμποδίζει και θα εξακολουθή να τον
+   εμποδίζη πάντοτε χάριν όλης της πόλεως. Όστις δε δεν τον καταγγέλλει,
+   ενώ οφείλει, ή δεν τον ειδοποιεί ότι αποκλείεται, ενώ είναι συγγενής
+   μέχρις εξαδέλφου με τον αποθανόντα, πρώτον μεν ας επισύρη εις την
+   κεφαλήν του το μόλυσμα και την έχθραν των θεών, καθώς η κατάρα του
+   νόμου διαδίδει την φήμην, δεύτερον δε ας είναι υπόδικος εις τον
+   θέλοντα να τον τιμωρήση χάριν του αποθανόντος. Όστις δε θέλει να
+   φροντίση διά την τήρησιν των σχετικών καθαρμών και δι' όσα νόμιμα
+   κατά παράδοσιν θεόθεν ορίζονται, εκτελών όλα τα σχετικά και
+   γνωστοποιών εκ των προτέρων εις τον δράστην την δήλωσιν, ας υπάγη να
+   υποχρεώση τούτον να υποστή την τιμωρίαν συμφώνως με τον νόμον.
+
+   Ότι δε αυτά πρέπει να συνοδεύωνται με κάποιας προσευχάς και θυσίας
+   εις τους θεούς εκείνους, όσοι φροντίζουν διά να μη γίνονται φόνοι εις
+   τας πόλεις, είναι εύκολον να το ειπή ο νομοθέτης. Ποίοι όμως είναι
+   αυτοί οι θεοί και πώς είναι ορθόν να γίνεται η εισήγησις αυτών των
+   δικών εμπρός εις τους θεούς, ας το νομοθετήσουν οι νομοφύλακες μαζί
+   με τους ερμηνευτάς και με τους μάντεις και με τον θεόν ας ενεργούν
+   αυτάς τας δίκας. Δικασταί δε αυτών να είναι οι ίδιοι όσοι είπαμεν ότι
+   πρέπει να δικάζουν τους ιεροσύλους. Όστις δε καταδικασθή ας τιμωρηθή
+   διά θανάτου και ας μη ταφή εις την χώραν του παθόντος, διότι εκτός
+   της ασεβείας του ήτο και αναιδής. Εάν δε φύγη και δεν θελήση να
+   υποστή την κρίσιν, ας μείνη διαρκώς εις εξορίαν. Εάν δε κανείς από
+   αυτούς πατήση το έδαφος του φονευθέντος, ο πρώτος συναντήσας αυτόν εκ
+   των συγγενών του φονευθέντος ή εκ των πολιτών ας τον φονεύση χωρίς
+   ζημίαν ή ας τον δέση και ας τον παραδώση εις τους άρχοντας εκείνους,
+   οι οποίοι τον εδίκασαν, όστις δε καταγγέλλει ας ζητήση και εγγύησιν
+   διά τον καταγγελλόμενον. Αυτός δε ας δώση αξιοπίστους εγγυητάς τρεις
+   όποιους εγκρίνει η δικαστική αρχή επί των τοιούτων υποθέσεων, οι
+   οποίοι να εγγυηθούν ότι θα τον παρουσιάσουν εις την δίκην. Εάν όμως ή
+   δεν θέλη ή δεν έχη να δώση κανείς εγγυητάς, ας τον παραλάβη η εξουσία
+   και ας τον κρατή δέσμιον, διά να τον παραδώση εις την δικαιοσύνην.
+   Εάν δε δεν φονεύση μεν ιδιοχείρως, προμελετήση όμως τον θάνατον άλλου
+   και είναι αίτιος του θανάτου αυτού με την προαίρεσιν και την
+   προμελέτην του και ενώ δεν είναι καθαρμένη η ψυχή του από τον φόνον
+   μένει εντός της πόλεως, ας εφαρμοσθούν και εις αυτόν αι ίδιαι
+   τιμωρίαι πλην της εγγυήσεως, εάν δε καταδικασθή ας του επιτραπή να
+   καταδικασθή εις την πατρίδα του, ως προς τα άλλα όμως ας εφαρμοσθούν
+   και εις αυτόν όσα ελέχθησαν διά τον προηγούμενον. Αυτά δε τα ίδια ας
+   εφαρμοσθούν και εις τους ξένους απέναντι ξένων και εις τους πολίτας ή
+   τους ξένους μεταξύ των και πάλιν εις τους δούλους απέναντι των
+   δούλων, δηλαδή ως προς την ιδιόχειρον εκτέλεσιν και την προμελέτην
+   εκτός της εγγυήσεως. Αυτήν δε ας την δίδουν μόνον οι ιδιόχειροι
+   δράσται.
+
+   Εάν δε δούλος φονεύση ελεύθερον εκουσίως είτε ιδιοχείρως είτε εκ
+   προμελέτης και καταδικασθή, τότε ο κοινός δήμιος της πόλεως ας τον
+   οδηγήση πλησίον εις το μνήμα του αποθανόντος, από μέρος όπου φαίνεται
+   ο τύμβος του, και αφού τον δείρη όσας φοράς διατάξη ο κερδίσας την
+   δίκην, εάν εξακολουθή να ζη ο φονεύς, τότε ας τον θανατώση. Εάν δε
+   κανείς φονεύση δούλον, όστις δεν έκαμε καμμίαν αδικίαν, αλλά μόνον
+   διότι φοβείται μήπως τον καταγγέλλει διά τας κακάς και αισχράς του
+   πράξεις, ή διά καμμίαν άλλην παρομοίαν αιτίαν, καθώς θα υφίστατο
+   δίκην φόνου, εάν εφόνευε πολίτην, ομοίως ας υποστή και διά τον
+   τοιούτον δούλον, ο οποίος εφονεύθη υπό τους όρους τούτους.
+
+   Εάν όμως συμβούν πράγματα διά τα οποία και να νομοθετήσωμεν είναι
+   φρικώδες και όχι επιθυμητόν πράγμα, αλλά πάλιν είναι αδύνατον να μη
+   νομοθετήσωμεν διά φόνους συγγενών ιδιοχείρους ή με προμελέτην
+   γενομένους, ωρισμένως δε εκ προμελέτης και αδίκους, οι οποίοι συνήθως
+   μεν συμβαίνουν εις πόλεις αι οποίαι ιδρύθησαν και διάγουν υπό κακούς
+   όρους, αλλά κάποτε είναι δυνατόν να συμβούν και εις τόπον εις τον
+   οποίον δεν θα επερίμενε ποτέ κανείς, τότε πάλιν πρέπει να λέγωμεν τον
+   προ ολίγου λεχθέντα λόγον, και ίσως τυχόν κανείς μας ακούση και
+   ημπορέση να αποφύγη τους πλέον ανοσίους φόνους εκουσίως εξ αιτίας
+   αυτών. Δηλαδή ο μύθος είτε λόγος είτε οτιδήποτε άλλο όνομα του
+   αποδώσωμεν, ελέχθη καθαρά από αρχαίους ιερείς, ότι η θεία δίκη, η
+   οποία εκδικείται το αίμα των συγγενών, εφαρμόζει τον προ ολίγου
+   αναφερθέντα νόμον και διατάσσει, όταν κανείς εκτελέση κάτι, να πάθη
+   αναγκαστικώς τα ίδια τα οποία έκαμε. Λόγου χάριν, εάν κανείς εφόνευσε
+   πρότερον τον πατέρα του, τόρα ο ίδιος να υπομείνη να πάθη το ίδιον
+   διά της βίας εις ολίγον καιρόν. Και εάν εφόνευσε την μητέρα του είναι
+   ανάγκη να ξαναγεννηθή με γυναικείαν φύσιν και κατόπιν να στερηθή την
+   ζωήν από τα τέκνα του. Διότι, όταν μολυνθή το κοινόν αίμα, δεν
+   υπάρχει άλλος καθαρμός ούτε ημπορεί να ξεπλυθή το μολυσμένον πριν
+   πληρώση με φόνον όμοιον τον φόνον η εγκληματήσασα ψυχή και καθησυχάση
+   όλην την οργήν της συγγενείας διά της εξιλεώσεως. Αυτάς λοιπόν τας
+   εκδικήσεις των θεών φοβούμενος κανείς πρέπει να τα αποφεύγη αυτά. Εάν
+   όμως κανένα τον κυριεύση τόσον αθλία συμφορά, ώστε να τολμήση εκ
+   προμελέτης εκουσίως να αποχωρίση την ψυχήν από το σώμα του πατρός του
+   ή της μητρός του ή των αδελφών του ή των τέκνων του, τότε ο παρών
+   νόμος του θνητού νομοθέτου νομοθετεί περί των τοιούτων προκηρύσσων
+   ότι αποκλείεται από τα νόμιμα και ότι υφίσταται τας ιδίας εγγυήσεις,
+   καθώς είπαμεν προηγουμένως. Εάν δε κανείς καταδικασθή διά τον
+   τοιούτον θάνατον, ότι δηλαδή εφόνευσε κανένα από αυτούς, οι μεν
+   υπηρέται των δικαστών και άρχοντες ας τον φονεύσουν εις το ωρισμένον
+   σταυροδρόμιον, αφού τον βγάλουν γυμνόν έξω από την πόλιν, όλοι δε οι
+   άρχοντες φέροντες ο καθείς ένα λίθον ας τον ρίψουν εις την κεφαλήν
+   του νεκρού και ας εξαγνίσουν όλην την πόλιν, κατόπιν δε ας τον φέρουν
+   εις τα σύνορα της χώρας και ας τον πετάξουν άταφον.
+
+   Αλλά τόρα όστις φονεύση τον συγγενέστερόν του και καθώς λέγομεν τον
+   _φίλτατόν_ του τι πρέπει να πάθη; Εννοώ δε όστις φονεύση τον εαυτόν
+   του και τον στερήση την μοίραν του πεπρωμένου διά της βίας, χωρίς
+   ούτε η πόλις να το επιβάλη ως τιμωρίαν ούτε αυτός να υποκύπτη εις την
+   οδυνηράν δυστυχίαν η οποία τον εκυρίευσε, ούτε να του έλθη κάποιος
+   αθεράπευτος και αβίωτος εξευτελισμός, αλλά από οκνηρίαν και ανανδρίαν
+   και δειλίαν επιβάλλων εις τον εαυτόν του άδικον τιμωρίαν. Δι' αυτόν
+   λοιπόν τους μεν άλλους νόμους οι οποίοι πρέπει να εφαρμοσθούν ως προς
+   τους καθαρμούς και τας ταφάς ο θεός (Απόλλων) τα γνωρίζει. Διά ταύτα,
+   δε πρέπει να συμβουλεύονται τους ερμηνευτάς και τους σχετικούς προς
+   αυτά νόμους οι πλησιέστεροι συγγενείς και να εκτελούν συμφώνως με τας
+   οδηγίας των. Οι δε τάφοι διά τους καταστραφέντας ούτω πως πρέπει να
+   είναι μεμονωμένοι χωρίς να υπάρχη κανείς άλλος πλησίον των απολύτως,
+   έπειτα να θάπτουν αυτούς εις τα παραμεθόρια μέρη από τα δώδεκα
+   τμήματα, όσα είναι ακαλλιέργητα και αδέσποτα, και να τους θάπτουν
+   χωρίς ευλογίαν και χωρίς να θέσουν επάνω εις τους τάφους των στήλας
+   και ονόματα.
+
+   Εάν δε τυχόν κανέν φορτηγόν ή άλλο ζώον φονεύση άνθρωπον, εκτός
+   εκείνων τα οποία αγωνίζονται εις τους δημοσίους αγώνας, ας
+   καταγγείλουν οι πλησιέστεροι τον φονέα διά τον φόνον, ας δικάσουν δε
+   την υπόθεσιν όποιους και όσους από τους αγρονόμους ορίση ο συγγενής,
+   το δε καταδικασθέν ζώον ας φονευθή και ας πεταχθή έξω από τα σύνορα
+   της χώρας.
+
+   Εάν δε κανέν άψυχον στερήση την ψυχήν κανενός ανθρώπου, εκτός εάν
+   είναι κεραυνός ή κανέν παρομοίον θεϊκόν πλήγμα, από όλα τα άλλα εις
+   όσα κανείς προσκρούση ή αυτά πέσουν επάνω του και τον φονεύσουν,
+   δικαστήν μεν δι' αυτά ας ορίζη ο πλησιέστερος συγγενής, εξιλεώνων τον
+   εαυτόν του και όλον το συγγενολόγι του, το δε καταδικασθέν
+   αντικείμενον να το εξορίση, καθώς ελέχθη διά το γένος των ζώων.
+
+   Εάν δε πάλιν ευρεθή κανείς φονευμένος, δεν είναι όμως φανερός ο
+   φονεύς και αφού γίνη αυστηρά έρευνα δεν ανακαλυφθή, αι μεν
+   προκηρύξεις να είναι αι ίδιαι καθώς εις τους άλλους, δηλαδή να δηλωθή
+   ο φόνος προς γνώσιν του δράστου και αφού καταδικασθή να διαλαλήση ο
+   κήρυξ ότι όστις εφόνευσε τον δείνα και τον δείνα και απεδείχθη ως
+   φονεύς πρέπει να μη πατήση εις τα ιερά ούτε απολύτως εις το έδαφος
+   της χώρας του αποθανόντος, διότι, εάν παρουσιασθή και ανακαλυφθή, θα
+   θανατωθή και θα πεταχθή έξω από τα σύνορα της χώρας του παθόντος
+   άταφος. Αυτός λοιπόν ο νόμος γενικώς ας είναι έγκυρος διά τον φόνον.
+   Και αυτά μεν έως εδώ ας είναι ούτω πως.
+
+   Αι περιστάσεις όμως και οι λόγοι, διά τους οποίους όστις φονεύση θα
+   είναι καθαρός, είναι οι εξής. Τον κλέπτην τον εισερχόμενον την νύκτα
+   εις την οικίαν διά να κλέψη χρήματα εάν κανείς τον συλλάβη και τον
+   φονεύση, ας είναι καθαρός. Και εάν φονεύση κανείς λωποδύτην εν αμύνη,
+   ας είναι καθαρός. Και πάλιν, όστις προσπαθεί να εκβιάση ελευθέραν
+   γυναίκα ή παίδα χάριν ασελγείας, ας φονευθή χωρίς αντίποινα από τον
+   προσβληθέντα διά της βίας και από τον πατέρα του ή τους αδελφούς του
+   ή τους υιούς του. Και εάν ο σύζυγος συλλάβη την νόμιμον σύζυγόν του,
+   όταν εκβιάζηται, αν φονεύση τον εκβιαστήν της, ας είναι καθαρός
+   συμφώνως με τον νόμον. Και εάν κανείς υπερασπιζόμενος την ζωήν του
+   πατρός του, όστις δεν εκτελεί τυχόν κανέν ανόσιον, ή της μητρός ή των
+   τέκνων ή των αδελφών ή του συζύγου, φονεύση κανένα, ας είναι εντελώς
+   καθαρός.
+
+   Και λοιπόν περί της ανατροφής και εκπαιδεύσεως της ζωντανής ψυχής,
+   ποία όταν απολαύση αξίζει να ζη και ποία όταν δεν επιτύχη πρέπει
+   αντιθέτως να αποθάνη, και επί των βίαιων θανάτων ποίαι τιμωρίαι
+   πρέπει να εφαρμόζωνται, δι' όλα αυτά τα ζητήματα ας είναι αρκετά όσα
+   ενομοθετήσαμεν. Περί δε της ανατροφής και εκπαιδεύσεως των σωμάτων
+   επίσης ωμιλήσαμεν, ως συνέχειαν δε αυτών πρέπει να χωρίσωμεν όσον
+   είναι δυνατόν τας βιαίας πράξεις μεταξύ των εις ακουσίας και
+   εκούσιας, ποίαι είναι και πόσαι και ποίας τιμωρίας είναι ορθόν να
+   λάβη εκάστη. Αυτά κατόπιν από εκείνα, καθώς φαίνεται, είναι ορθόν να
+   νομοθετηθούν.
+
+   Λοιπόν τας πληγάς και τα σακατεύματα που προέρχονται από πληγάς και ο
+   μηδαμινώτερος νομοθέτης θα τα κατατάξη ως δεύτερα κατόπιν από τους
+   θανάτους. Και λοιπόν καθώς διαιρέσαμεν τους φόνους ομοίως πρέπει να
+   θεωρήσωμεν και τας πληγάς άλλας μεν ως εκούσιας, άλλας δε ως από
+   έξαψιν, άλλας δε ως από φόβον, άλλας δε ως προερχομένας εκ προμελέτης
+   εκουσίως. Πρέπει δε να προλογίσωμεν δι' όλα αυτά το εξής. Ότι δηλαδή
+   είναι ανάγκη οι άνθρωποι να θέτουν νόμους και να ζουν συμφώνως με
+   νόμους, αλλέως δεν διαφέρουν από τα εντελώς άγρια θηρία. Αιτία δε
+   τούτων είναι ότι η φύσις κανενός ανθρώπου δεν γεννάται ικανή να
+   γνωρίζη ποία συμφέρουν εις την ανθρωπίνην πολιτείαν και αφού γνωρίση
+   να ημπορή και να θέλη να κάμνη πάντοτε το καλλίτερον. Δηλαδή πρώτον
+   είναι δύσκολον να εννοήση κανείς ότι η πολιτική η οποία είναι και
+   αληθινή τέχνη δεν πρέπει να σκέπτεται το ατομικόν συμφέρον, αλλά το
+   κοινόν — διότι το μεν κοινόν συσφίγγει, το δε ατομικόν διασπά τας
+   πόλεις — και ότι και εις το κοινόν και εις το άτομον συγχρόνως
+   συμφέρει να θεσπισθή καλώς το κοινόν συμφέρον παρά το ατομικόν.
+
+   Δεύτερον δε, και αν ακόμη κανείς αποκτήση τελείως την τέχνην να
+   γνωρίζη ότι αυτά επλάσθησαν ούτω πως, συγχρόνως όμως κυριαρχήση
+   ανευθύνως και απολυταρχικώς εις την πόλιν, δεν θα ημπορέση ποτέ να
+   μείνη πιστός εις αυτήν την γνώμην και διαρκώς το μεν κοινόν να το
+   θεωρή προτιμότερον, το δε ατομικόν ως κατώτερον του κοινού, αλλά
+   πάντοτε θα τον παρασύρη η θνητή φύσις του εις πλεονεξίαν και
+   αυθαιρεσίαν, διά να αποφύγη ασυλλογίστως την λύπην και να επιδιώξη
+   την ηδονήν, από δε το δικαιότερον και καλλίτερον θα προτιμήση αυτά τα
+   δύο, και προξενούσα εις τον εαυτόν της σκοτισμόν θα φορτώση αυτόν από
+   όλα τα κακά καθώς και ολόκληρον την πόλιν. Άλλως τε, εάν κανείς
+   άνθρωπος εγεννήθη εκ φύσεως με θεού θέλημα ικανός διά να τα εφαρμόση,
+   τότε αυτός δεν έχει ανάγκην από νόμους διά να τον θυσιάζουν. (1)
+   Διότι από την επιστήμην ούτε ο νόμος ούτε η τάξις είναι ανωτέρα ούτε
+   είναι συγχωρημένον ο νους να γίνη υπήκοος ούτε δούλος κανενός, αλλά
+   όλα να τα εξουσιάζη, εάν βεβαίως είναι αληθινά ελεύθερος και
+   πραγματικώς σύμφωνος με την φύσιν. Αλλά τόρα δεν υπάρχει διόλου εις
+   κανέν μέρος, παρά μόνον εις μικράς δόσεις.
+
+   Διά τούτο λοιπόν πρέπει να προτιμήσωμεν το δεύτερον, δηλαδή τας
+   διατάξεις και τους νόμους, τα οποία βεβαίως τας μεν συνήθεις
+   περιπτώσεις τας βλέπουν και τας παρατηρούν, όλας όμως απολύτως δεν
+   ημπορούν να τας παρατηρήσουν. Αυτά λοιπόν ελέχθησαν διά τον εξής
+   σκοπόν. Τόρα ημείς θα ορίσωμεν τι πρέπει να πάθη ή να πληρώση όστις
+   επλήγωσε ή έβλαψε άλλον. Είναι λοιπόν εύκολον εις τον καθένα, γενικώς
+   να μας προλάβη και να ειπή ορθώς: Τι όταν πληγώση ή ποίον ή πώς ή
+   πότε λοιπόν εννοείς; Διότι καθέν από αυτά τα είδη περιέχει απείρους
+   περιπτώσεις και διαφέρουν πολύ μεταξύ των. Όλα λοιπόν αυτά
+   ανεξαιρέτως ή πάλιν κανέν απολύτως να μη αναθέση ο νομοθέτης εις τα
+   δικαστήρια να το αποφασίσουν, δεν είναι δυνατόν. Διότι έν κυρίως
+   είναι ανάγκη δι' όλα να αναθέση να κρίνουν, δηλαδή αν έγινε ή δεν
+   έγινε έκαστον από αυτά. Και πάλιν δε διά να μη αναθέση εις αυτά να
+   κρίνουν τι πρέπει να πληρώση ή να πάθη όστις κάμη καμμίαν από αυτάς
+   τας αδικίας, αλλά να νομοθετήση ο ίδιος δι' όλα μικρά και μεγάλα,
+   είναι σχεδόν αδύνατον.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Ποίος λόγος λοιπόν έρχεται κατόπιν από αυτά;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Ο εξής, ότι άλλα μεν πρέπει να αναθέση εις τα δικαστήρια, άλλα δε δεν
+   πρέπει να αναθέση εις αυτά, αλλά ο ίδιος να τα νομοθετήση.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Ποία λοιπόν πρέπει να νομοθετήση και ποία πρέπει να αναθέση εις τα
+   δικαστήρια να τα κρίνουν;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Τόρα πλέον λοιπόν ορθόν είναι να ειπούμεν τα εξής, ότι, εάν εις μίαν
+   πόλιν υπάρχουν δικαστήρια μηδαμινά και βωβά, τα οποία υποκλέπτουν
+   κρυφίως τας αποφάσεις των, και το χειρότερον από όλα, εάν δεν είναι
+   ούτε ήσυχα, αλλά πλημμυρούν από θόρυβον καθώς τα θέατρα και κρίνουν
+   άλλους ρήτορας επαινούντα με βοήν και άλλους κατακρίνοντα, τότε
+   συμβαίνει συνήθως κακόν πάθημα εις όλην την πόλιν. Διά τοιαύτα λοιπόν
+   δικαστήρια αν υποχρεωθή κανείς αναγκαστικώς να νομοθετήση, δεν είναι
+   μεν μεγάλη ευτυχία του, αλλά οπωσδήποτε, αν υποχρεωθή, πρέπει όσον το
+   δυνατόν διά τα μικρά ζητήματα, να αναθέση εις τους δικαστάς να
+   ορίζουν την τιμωρίαν, τα δε περισσότερα να τα νομοθετή ο ίδιος ρητώς,
+   αν τυχόν συμβή να νομοθετήση εις τοιαύτην πολιτείαν. Εις όποιαν όμως
+   πόλιν λειτουργούν τα δικαστήρια όσον το δυνατόν ορθώς διά της καλής
+   μορφώσεως των μελλόντων να δικάζουν και διά της λεπτομερούς εξετάσεως
+   αυτών, εκεί είναι ορθόν και καλόν τας περισσοτέρας περιπτώσεις να τας
+   αναθέτη να τας κρίνουν οι τοιούτοι δικασταί διά τους καταδικασθέντας,
+   δηλαδή τι πρέπει, να πάθουν ή να πληρώσουν. Εις ημάς δε τόρα δεν
+   είναι ασέβεια, αν δεν νομοθετήσωμεν δι' αυτούς τα κυριώτερα και τα
+   περισσότερα, τα οποία και οι κατωτέρας μορφώσεως δικασταί θα
+   ημπορούσαν να αντιληφθούν και να εφαρμόσουν εις εκάστην παρανομίαν
+   ό,τι αξίζει να πάθη ο δράστης διά την πράξιν του. Επειδή λοιπόν δι'
+   όσους ημείς νομοθετούμεν τόρα τους θεωρούμεν ότι θα γίνουν αρμονικοί
+   κριταί των τοιούτων, ας αναθέσωμεν εις αυτούς τα περισσότερα. Αλλ'
+   όμως εκείνο το οποίον είπαμεν πολλάκις και το εξετελέσαμεν εις την
+   θέσπισιν των προηγουμένων νόμων, ότι δηλαδή θα ομιλήσωμεν με γενικόν
+   τύπον διά τας τιμωρίας, διά να δώσωμεν παραδείγματα εις τους δικαστάς
+   να μην εξέρχωνται από την υπόθεσίν των, αυτό και τότε ήτο ορθόν, και
+   τόρα το ίδιον πρέπει να κάμωμεν, επιστρέφοντες εις τους νόμους.
+
+   Λοιπόν η καταγγελία διά την πληγήν ας είναι ως εξής. Εάν κανείς
+   επρομελέτησε εκουσίως να φονεύση κανένα φιλικόν άνθρωπον, έξω από
+   εκείνους που επιτρέπει ο νόμος, και τον πληγώση μεν, αλλά δεν
+   ημπορέση να τον θανατώση, τότε δεν πρέπει να συγχωρήσωμεν τον
+   προμελετήσαντα και πληγώσαντα ούτε να τον σεβασθώμεν αλλέως, αλλά, ως
+   να εφόνευσε να τον αναγκάσωμεν ν' υποστή την ποινήν του φόνου.
+   Σεβόμενος όμως την όχι τόσον κακήν τύχην του και τον δαίμονα, ο
+   οποίος ελυπήθη και αυτόν και τον δράστην και απεμάκρυνε το κακόν ώστε
+   να μη γίνη αθεράπευτον εις τον παθόντα, εις δε τον δράστην κατηραμένη
+   συμφορά, εις αυτόν λοιπόν τον δαίμονα χαριζόμενος και μη
+   εναντιούμενος κανείς πρέπει από μεν τον θάνατον να απαλλάξη τον
+   δράστην, να γίνη όμως μετακόμισις αυτού εις την γειτονικήν πόλιν δι'
+   όλην του την ζωήν, και να απολαμβάνη όλην του την περιουσίαν. Την δε
+   βλάβην την οποίαν επροξένησε εις τον πληγωθέντα να την πληρώση εις
+   αυτόν. Αυτήν δε να την ορίση το δικαστήριον το οποίον θα δικάση την
+   δίκην. Να την δικάσουν δε οι δικασταί οι οποίοι θα εδίκαζαν τον
+   φόνον, εάν απέθνησκε από την πληγήν.
+
+   Εάν δε το τέκνον πληγώση εκ προμελέτης τους γονείς του ή ο δούλος τον
+   κύριόν του, ας είναι θάνατος η τιμωρία του. Και εάν ο αδελφός πληγώση
+   ομοίως τον αδελφόν ή την αδελφήν, ή η αδελφή τον αδελφόν ή την
+   αδελφήν, και καταδικασθή διά πληγήν εκ προμελέτης, να είναι θάνατος η
+   τιμωρία. Εάν δε η γυνή πληγώση εκ προμελέτης με σκοπόν να φονεύση τον
+   άνδρα της, ή ο ανήρ την γυναίκα του, ας εκπατρισθή ισοβίως. Τα δε
+   κτήματά των, εάν μεν έχουν υιούς ή θυγατέρας ανηλίκους ακόμη, να τα
+   επιτροπεύουν οι επίτροποι και να είναι κηδεμόνες των παιδιών ως
+   ορφανών. Εάν δε είναι ενήλικες, ας μην είναι υποχρεωτικόν να τρέφεται
+   ο εκπατρισθείς από τους γόνους του, την δε περιουσίαν ας την έχουν
+   αυτοί. Όστις δε περιπλακή εις τοιαύτας συμφοράς άτεκνος, ας κάμουν
+   συμβούλιον οι συγγενείς μέχρι των μικρανεψιών του εκπατρισθέντος, και
+   από τα δύο μέρη, δηλαδή και από τους συγγενείς του ανδρός και της
+   γυναικός, και ας διορίσουν κληρονόμον εις αυτόν τον οίκον, ο οποίος
+   να είναι ένας από τους πέντε χιλιάδες σαράντα όλης της πόλεως,
+   συσκεπτόμενοι με τους νομοφύλακας και τους ιερείς και έχοντες υπ'
+   όψει των την εξής αρχήν, ότι δηλαδή ουδείς οίκος από τους πέντε
+   χιλιάδες σαράντα είναι κτήμα του ενοίκου ούτε και όλης του της γενεάς
+   τόσον, όσον της πόλεως, είτε είναι δημόσιος είτε ιδιωτικός. Πρέπει
+   λοιπόν η πόλις βεβαίως να διατηρή τους οίκους της όσον το δυνατόν
+   αγνούς και καλοτυχισμένους. Όταν λοιπόν κακοτυχήση και μολυνθή κανείς
+   από τους οίκους, ώστε ο κάτοχός του να μην αφήση μέσα εις αυτόν
+   τέκνα, άγαμος δε ή και έγγαμος χωρίς τέκνα να αποθάνη καταδικασθείς
+   διά φόνον εκούσιον, ή διά καμμίαν άλλην παρανομίαν προς τους θεούς ή
+   τους πολίτας, διά την οποίαν υπάρχει ρητώς ως τιμωρία ο θάνατος εις
+   τον νόμον, ή και αν εκπατρισθή ισοβίως κανείς από τους άνδρας
+   άτεκνος, αυτόν τον οίκον πρώτον μεν είναι ανάγκη να τον καθαρίσουν
+   και να τον εξορκίσουν συμφώνως με τον νόμον, έπειτα ας συνέλθουν εις
+   συμβούλιον, καθώς είπαμεν προ ολίγου, οι συγγενείς μαζί με τους
+   νομοφύλακας, διά να σκεφθούν ποία γενεά υπάρχει εις την πόλιν έχουσα
+   υπόληψιν καλήν διά την αρετήν και συγχρόνως ευτυχής, εις την οποίαν
+   να υπάρχουν πολλά παιδιά. Από αυτά δε ας υιοθετήσουν το έν ως υιόν
+   του πατρός του αποθανόντος και των ανιόντων συγγενών, και χάριν της
+   φήμης ας το ονομάσουν γέννημά των και διάδοχον και προσκυνητήν των
+   οσίων των και των προσκυνημάτων των με την ελπίδα καλλιτέρας τύχης
+   από τον πατέρα, και κατ' αυτόν τον τρόπον ευχηθέντες να τον
+   καταστήσουν κληρονόμον συμφώνως με τον νόμον, τον δε εγκληματήσαντα
+   να τον αφήσουν να μείνη χωρίς όνομα και άτεκνος και άμοιρος, όταν τον
+   κυριεύση τοιαύτη συμφορά.
+
+   Ως φαίνεται δε, δεν είναι πάντοτε συναφή τα σύνορα, αλλά όπου υπάρχει
+   μεθόριον, αυτό κείται μεταξύ των δύο συνόρων και αυτό προσκρούει
+   προηγουμένως εις έκαστον από τα δύο σύνορα. Και λοιπόν μεταξύ των
+   ακουσίων και εκουσίων ό,τι γίνεται εν βρασμώ είπαμεν ότι είναι
+   τοιούτον. Διά τας υφισταμένας λοιπόν ακόμη πληγάς, αι οποίαι προήλθαν
+   από έξαψιν, εάν καταδικασθή κανείς, τότε πρέπει πρώτον μεν να πληρώση
+   το διπλάσιον της βλάβης, αν η πληγή είναι ευκολοθεράπευτος, εάν δε
+   είναι αθεράπευτος, το τετραπλάσιον. Εάν δε είναι μεν
+   ευκολοθεράπευτος, αλλά προσάπτη μεγάλην προσβολήν εις τον πληγωθέντα
+   και εξευτελισμόν, να πληρώση το τριπλάσιον. Εάν δε με τας πληγάς που
+   θα προξενήση κανείς εις άλλον δεν βλάπτη μόνον τον παθόντα αλλά και
+   την πόλιν, διότι τον κατέστησε ανίκανον να υπερασπισθή την πατρίδα
+   εναντίον των εχθρών, αυτός εκτός του άλλου προστίμου ας αναπληρώση
+   και την βλάβην της πόλεως. Δηλαδή εκτός της ιδικής του επιστρατεύσεως
+   ας επιστρατευθή και χάριν του ανικάνου και ας εκτελή εις την θέσιν
+   εκείνου τας πολεμικάς διατάξεις, εάν δε δεν εκτελή αυτάς, ας είναι
+   υπόδικος διά μυνήσεως του βουλομένου ως λιποτάκτης συμφώνως με τον
+   νόμον. Το δε αντίτιμον της βλάβης είτε το διπλάσιον, είτε το
+   τριπλάσιον, είτε το τετραπλάσιον, ας το ορίζουν οι καταδικάσαντες
+   αυτόν δικασταί.
+
+   Εάν δε αυτάδελφος πληγώση αυτάδελφον, κατά τον ίδιον τρόπον με τον
+   προηγούμενον, τότε οι γονείς και οι συγγενείς των μέχρι των
+   μικρανεψιών από το μέρος της γυναικός και από το μέρος του ανδρός,
+   και αι γυναίκες και οι άνδρες να συνέλθουν διά να τον δικάσουν και να
+   τον παραδώσουν εις τους γονείς του να τον τιμωρήσουν συμφώνως με την
+   φύσιν. Εάν δε η ποινή μένη εξ ίσου διαφιλονικουμένη, τότε ας
+   υπερισχύουν οι ορίζοντες αυτήν από το μέρος του ανδρός. Εάν δε δεν
+   ημπορούν οι ίδιοι, ας την αναθέσουν επί τέλους εις τους νομοφύλακας.
+   Διά δε τας παρομοίας πληγάς των τέκνων προς τους γονείς δικασταί να
+   ορίζωνται υποχρεωτικώς όσοι επέρασαν τα εξήντα έτη της ηλικίας των,
+   και έχουν παιδιά όχι υιοθετημένα αλλά γνήσια. Εάν δε κανείς
+   καταδικασθή, να ορίσουν αν πρέπει αυτός να αποθάνη ή να πάθη κάτι
+   μεγαλίτερον ή όχι πολύ μικρότερον. Και από τους συγγενείς του δράστου
+   να μη διορισθή κανείς δικαστής, ούτε αν έχη την ηλικίαν την οποίαν
+   ορίζει ο νόμος.
+
+   Εάν δε κανείς δούλος πληγώση ελεύθερον από έξαψιν, ας παραδώση ο
+   ιδιοκτήτης τον δούλον εις τον παθόντα, να τον μεταχειρισθή όπως
+   θέλει. Εάν δε δεν τον παραδώση, ας αποζημιώση ο ίδιος την βλάβην. Εάν
+   δε καταγγέλλη κανείς ότι είναι εφεύρεσις εκ συνεννοήσεως του δούλου
+   και του πληγωθέντος το γεγονός, ας το διαφιλονικήση. Εάν δε δεν
+   κερδίση την υπόθεσιν, ας πληρώση τριπλασίως την βλάβην. Εάν δε
+   κερδίση την υπόθεσιν, ας κάμη τον σκευωρήσαντα υπόδικον υποδουλώσεως
+   μαζί με τον δούλον. Όστις δε πληγώση ακουσίως άλλον μη συγγενή, ας
+   πληρώση την βλάβην απλήν. Διότι ουδείς νομοθέτης είναι άξιος να
+   κυριαρχήση την τύχην. Δικασταί δε ας ορισθούν όσοι ωρίσθησαν και διά
+   τους υιούς προς τους γονείς, και ας ορίσουν το αντίτιμον της βλάβης.
+
+   Όλα τα προεξετασθέντα παθήματα είναι βίαια, βίαια όμως επίσης είναι
+   και όλα τα είδη της κακοποιήσεως. Λοιπόν δι' αυτά πρέπει το εξής να
+   σκέπτεται πας ανήρ και παις και γυνή διαρκώς, ότι δηλαδή ο
+   γεροντότερος δεν είναι εις μικράν προτίμησιν από τον νεώτερον και
+   εμπρός εις τους θεούς και εις τους ανθρώπους, οι οποίοι θέλουν να
+   διατηρούνται και να ευτυχούν. Λοιπόν το να ιδή κανείς μίαν
+   κακοποίησιν μέσα εις την πόλιν γενομένην από τον νεώτερον εις τον
+   γεροντότερον είναι αισχρόν και θεομίσητον. Αρμόζει όμως, όταν ο νέος
+   κτυπηθή από γέροντα, να υποφέρη υπομονητικώς την έξαψίν του,
+   επιφυλάττων και διά τον εαυτόν του αυτήν την εκτίμησιν εις το γήρας
+   του. Λοιπόν ας γίνη το εξής. Ο καθείς εις τον τόπον μας ας σέβεται
+   τον γεροντότερόν του εις τα έργα και εις τους λόγους του. Τον δε
+   γεροντότερόν του κατά είκοσι έτη είτε άρρενα είτε θήλυν, ας τον
+   σέβεται ως άλλον πατέρα ή μητέρα και εν γένει ας αποφεύγη να προσβάλη
+   πάσαν ηλικίαν, η οποία ήτο δυνατόν να τον γεννήση, χάριν των
+   γενεθλίων θεών. Ομοίως δε ας αποφεύγη και τον ξένον είτε μένει εις
+   την πόλιν προ πολλού είτε ήλθε τελευταίως. Δηλαδή ούτε αρχήν κάμνων
+   ούτε αποκρούων επίθεσιν γενικώς ας μη τολμά να σωφρονίση τον τοιούτον
+   με κτυπήματα. Εάν δε κανείς ξένος έχη την τόλμην και το θράσος να τον
+   κτυπήση και νομίζη ότι πρέπει να τιμωρηθή, ας τον συλλάβη και ας τον
+   οδηγήση προς την αρχήν των αστυνόμων, αλλά ας κρατηθή από το να
+   κτυπήση αυτόν, διά να είναι πολύ μακράν από το να τολμήση να κτυπήση
+   τον εντόπιον. Οι δε αστυνόμοι, αφού τον κρατήσουν και τον ανακρίνουν,
+   τότε και αυτοί σεβόμενοι τον προστάτην θεόν των ξένων, εάν μεν φανή
+   ότι αδίκως ο ξένος εκτύπησε τον εντόπιον, ας δώσουν με την μάστιγα
+   εις τον ξένον τόσες ξυλιές, όσας έδωκε αυτός και ας καταπαύσουν την
+   ξενοκρατίαν του. Εάν όμως δεν έχη άδικον, ας απειλήσουν και ας
+   ονειδίσουν τον καταδότην και ας αφήσουν και τους δύο.
+
+   Εάν δε κανείς κτυπά τον συνομήλικόν του ή τον άτεκνον γεροντότερόν
+   του, και ο γέρων τον γέροντα και ο νέος τον νέον, αυτός ας τον
+   αποκρούη συμφώνως με την φύσιν χωρίς οξύ όργανον με γυμνάς χείρας,
+   όστις δε περάση τα σαράντα έτη της ηλικίας του, εάν συγκρούεται με
+   κανένα ή επιτιθέμενος ή αμυνόμενος, θα είναι πρέπον να θεωρηθή
+   αγροίκος και δουλοπρεπής και χαμερπής και να λάβη εξευτελιστικήν
+   τιμωρίαν. Και εάν μεν με παρόμοια σωφρονιστήρια γίνεται ευπειθής,
+   τότε είναι ευκολοδιοίκητος, εάν όμως είναι απειθής και δεν προσέχη
+   εις το προοίμιον, τότε ας δεχθή οριστικώς τον εξής νόμον:
+
+   Εάν κανείς κτυπά άλλον γεροντότερόν του κατά είκοσι έτη ή και
+   περισσότερον ακόμη, πρώτον μεν όστις τον επιτύχη, εάν δεν είναι
+   συνομήλικος ούτε νεώτερος από τους συγκρουομένους, ας τους χωρίση,
+   ειδεμή ας είναι κακός συμφώνως με τον νόμον. Εάν δε φέρη την ηλικίαν
+   του κτυπηθέντος ή είναι ακόμη νεώτερος, ας υπερασπιστή τον
+   αδικούμενον ως αδελφόν ή πατέρα ή και ανώτερον συγγενή. Εκτός δε
+   τούτου ας υποστή δίκην κακοποιήσεως όστις τολμήση να κτυπήση τον
+   γεροντότερόν του, καθώς είπαμεν, και, εάν χάση την δίκην, ας δεθή όχι
+   ολιγώτερον από έν έτος. Εάν δε οι δικασταί τον καταδικάσουν εις
+   περισσότερον χρόνον, ας έχη κύρος ο ορισθείς δι' αυτόν χρόνος. Εάν δε
+   κανείς, από τους ξένους ή τους μετοίκους κτυπά τον γεροντότερόν του,
+   κατά είκοσι έτη ή και περισσότερον ακόμη, διά μεν την βοήθειαν των
+   παρευρισκομένων ας ισχύη ο ίδιος νόμος, όστις δε χάση την τοιαύτην
+   δίκην, εάν μεν είναι ξένος και όχι συγκάτοικος, ας δεθή δύο έτη και
+   ας πληρώση αυτήν την τιμωρίαν, εάν δε είναι μέτοικος και δεν υπακούη
+   εις τους νόμους, ας δεθή τρία έτη εκτός, εάν το δικαστήριον ορίση
+   περισσότερον χρόνον διά την ποινήν του. Ας τιμωρηθή δε και όστις
+   παρευρέθη εις οποιανδήποτε περίπτωσιν από αυτάς και δεν εβοήθησε
+   συμφώνως με τον νόμον, αν μεν ανήκη εις το ανώτερον τίμημα, με μίαν
+   μναν, εάν δε εις το δεύτερον, με πενήντα δραχμάς, εάν δε εις το
+   τρίτον, με τριάντα, και εάν εις το τέταρτον με είκοσι. Το δικαστήριον
+   δε ας αποτελέσουν διά τους τοιούτους οι στρατηγοί και οι ταξίαρχοι
+   και οι φύλαρχοι και οι ίππαρχοι.
+
+   Οι δε νόμοι, καθώς φαίνεται, άλλοι μεν θεσπίζονται χάριν διδαχής των
+   καλών ανθρώπων, με ποίον τρόπον πρέπει να σχετίζωνται μεταξύ των, διά
+   να ευρίσκωνται εις φιλικάς σχέσεις, άλλοι δε χάριν των αποφυγόντων
+   την εκπαίδευσιν, οι οποίοι έχουν κάποιον ανυπότακτον φυσικόν και δεν
+   εμαλάχθησαν αι ψυχαί των, ώστε να μην είναι πρόθυμοι διά πάσαν
+   κακίαν. Αυτοί είναι αίτιοι διά να ειπούμεν τους λόγους, τους οποίους
+   πρόκειται να ειπούμεν τόρα. Τους οποίους βεβαίως θα νομοθετήση εξ
+   ανάγκης, ο νομοθέτης, αν και δεν θα ευχηθή ποτέ του να δοθή
+   περίστασις να εφαρμοσθούν.
+
+   Δηλαδή όστις τολμήση να θέση χείρα εις τον πατέρα του ή την μητέρα
+   του ή τους προγόνους αυτών κακοποιών αυτούς, χωρίς να φοβηθή ούτε την
+   εκδίκησιν των ουρανίων θεών ούτε τας πιστευομένας τιμωρίας των
+   υποχθονίων, αλλά, ως να γνωρίζη όσα δεν γνωρίζει διόλου, περιφρονεί
+   τα παλαιά και όσα όλοι λέγουν, και παρανομεί, αυτός έχει ανάγκην από
+   την τελευταίαν θεραπείαν. Και ο μεν θάνατος δεν είναι το τελευταιον,
+   τα δε πιστευόμενα βασανιστήρια τούτων εις τον Άδην είναι από τον
+   θάνατον χειρότερα, αλλά, αν και λέγουν την αλήθειαν, δεν φέρουν κανέν
+   εμπόδιον εις τας τοιαύτας ψυχάς. Διότι τότε ποτέ δεν θα υπήρχαν
+   μητροκτόνοι ούτε ασεβείς εκτελέσεις κτυπημάτων εναντίον των άλλων
+   γονέων. Δι' αυτό λοιπόν πρέπει αι ενταύθα τιμωρίαι αυτών εις την ζωήν
+   να μην είναι κατώτεραι από τα βασανιστήρια του Άδου, όσον είναι
+   δυνατόν. Λοιπόν ας ορίσωμεν δι' αυτά τον εξής νόμον:
+
+   Εάν κανείς τολμήση να κτυπήση τον πατέρα του ή την μητέρα του ή τους
+   πατέρας ή τας μητέρας τούτων χωρίς να εκυριεύθη από μανίαν, πρώτον
+   μεν όστις παρευρέθη, καθώς και εις τας προηγουμένας περιπτώσεις, ας
+   τρέξη εις βοήθειαν. Και αν μεν είναι μέτοικος ή ξένος όστις βοηθήση,
+   ας προσκληθή εις τιμητικήν θέσιν εις τους αγώνας, εάν δε δεν βοηθήση,
+   ας εξορισθή διά παντός από την χώραν. Όστις δε δεν είναι μέτοικος,
+   εάν μεν βοηθήση, ας λάβη έπαινον, εάν δε δεν βοηθήση, ας κατακριθή. Ο
+   δε δούλος, εάν μεν βοηθήση, ας γίνη ελεύθερος, εάν δε δεν βοηθήση, ας
+   δεχθή εκατόν ραβδισμούς με το μαστίγιον, και εάν μεν γίνη το συμβάν
+   εις την αγοράν, από τους αγορανόμους, εάν δε συμβή έξω από την αγοράν
+   εις την πόλιν, τότε οι αστυνόμοι να τον τιμωρήσουν, εάν δε εις τους
+   αγρούς κάπου, τότε οι άρχοντες, των αγρονόμων. Εάν δε ο
+   παρευρισκόμενος είναι εγχώριος είτε παις είτε ανήρ είτε γυνή, ας
+   βοηθήση και ας τον υβρίζη ως ασεβή, όστις δε δεν βοηθεί ας έχη την
+   κατάραν του συγγενικού και πατρικού Διός συμφώνως με τον νόμον.
+
+   Εάν δε κανείς καταδικασθή διά κακοποίησιν των γονέων του, πρώτον μεν
+   ας εκπατρισθή διά παντός από την πόλιν εις την έξω χώραν και ας
+   αποκλείεται από όλα τα προσκυνήματα. Εάν όμως δεν απομακρύνεται από
+   αυτά, ας τον τιμωρούν με ραβδισμούς και όσον θέλουν οι αγρονόμοι. Εάν
+   δε επιστρέψη ας τιμωρήται με θάνατον. Εάν δε κανείς από τους
+   ελευθέρους συμφάγη ή συμποσιάση με τον τοιούτον ή έλθη εις καμμίαν
+   παρομοίαν επιμιξίαν ή και απλώς αν τον συναντήση κάπου και τον
+   συντροφεύη εκουσίως, ας μην πλησιάση ποτέ ούτε εις προσκύνημα ούτε
+   εις την αγοράν ούτε γενικώς εις την πόλιν πριν να καθαρθή, πιστεύων
+   ότι μετεδόθη εις αυτόν κάποια αλιτηρία τύχη. Εάν δε απειθή εις τον
+   νόμον και μολύνη την πόλιν παρανόμως, όστις εκ των αρχόντων το μάθη
+   και δεν καταγγείλη εις δίκην τον τοιούτον, αυτό κατά την εποχήν των
+   ευθυνών του ας είναι μία από τας μεγαλιτέρας κατηγορίας εναντίον του.
+
+   Εάν δε πάλιν δούλος κτυπά ελεύθερον, είτε ξένον είτε πολίτην, ας
+   βοηθήση μεν όστις παρευρεθή, ειδεμή ας πληρώση συμφώνως με το τίμημά
+   του το πρόστιμον που είπαμεν, και αφού τον δέσουν οι παρευρισκόμενοι
+   με την σύμπραξιν του κτυπηθέντος, ας τον παραδώσουν εις τον
+   αδικούμενον. Αυτός δε, αφού τον παραλάβη, ας τον δέση εις χειροπέδας
+   και ας τον μαστιγώση όσον θέλει, χωρίς να ζημιώση διόλου τον κύριόν
+   του, και ας τον παραδώση εις εκείνον να τον έχη συμφώνως με τον
+   νόμον. Ο δε νόμος αυτός ας λέγη: Όστις ενώ είναι δούλος κτυπά
+   ελεύθερον χωρίς την διαταγήν των αρχόντων, ας τον παραλάβη ο κάτοχός
+   του από τον κτυπηθέντα δεμένον και ας μη τον λύση πριν ο δούλος να
+   καταπείση τον κτυπηθέντα ότι είναι πλέον άξιος να λυθή. Αυτοί δε οι
+   ίδιοι νόμοι ας ισχύουν και διά τας γυναίκας μεταξύ των δι' όλας τας
+   παρομοίας περιπτώσεις, και διά τας γυναίκας απέναντι των ανδρών και
+   διά τους άνδρας απέναντι των γυναικών.
+
+
+
+ΒΙΒΛΙΟΝ Ι'.
+
+
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Κατόπιν δε από τας κακοποιήσεις ας λεχθή γενικώς είς νόμος περί όλων
+   των βιαιοτήτων, ο εξής: Κανείς να μη μετατοπίζη ξένον πράγμα, ούτε να
+   μεταχειρίζεται πράγματα του πλησίον του, εάν δεν λάβη την άδειαν του
+   κατόχου των. Διότι ωρισμένως από αυτά προέρχονται και θα προέρχωνται
+   όλα τα κακά που είπαμεν. Από όλα δε τα άλλα πάλιν τα μεγαλίτερα είναι
+   αι ακολασίαι και αι ύβρεις των νέων. Ακόμη δε μεγαλίτερα είναι, όταν
+   γίνωνται εις τα προσκυνήματα, και όλως διόλου υπερβολικά, όταν
+   γίνωνται εις τα δημόσια και τα άγια ή επιτοπίως εις τα μέρη όπου
+   μετέχουν οι φυλέται ή άλλοι παρόμοιοι. Όταν δε γίνωνται εις τα
+   ιδιωτικά προσκυνήματα και τους τάφους, είναι δεύτερα και μικρότερα,
+   εις δε τους γονείς τρίτα, όταν έξω από τας αναφερθείσας προηγουμένως
+   περιπτώσεις τους υβρίζη, κανείς. Τέταρτον δε είδος αυθαδείας είναι,
+   όταν περιφρονή κανείς, τους άρχοντας και μετατοπίζη ή μεταχειρίζεται
+   κανέν πράγμα, ιδικόν των χωρίς την άδειάν των. Πέμπτον δε η αυθάδεια
+   προς πάντα πολίτην, η οποία ζητεί τιμωρίαν. Εις όλα λοιπόν αυτά
+   πρέπει να ορίσωμεν ένα κοινόν νόμον.
+
+   Και βεβαίως ως προς την ιεροσυλίαν είτε γίνη βιαίως είτε κρυφίως,
+   είπαμεν γενικώς τι πρέπει να πάσχη ο δράστης. Δι' όσας δε ύβρεις
+   εκτελεί κανείς με τους λόγους του ή με τα έργα του, πρέπει να
+   ομιλήσωμεν, αφού προτάξωμεν την συμβουλήν. Είναι δε η εξής:
+
+   Όταν κανείς πιστεύη συμφώνως με τον νόμον ότι υπάρχουν θεοί, δεν
+   κάμνει ποτέ έργον ασεβές εκουσίως ούτε λέξιν προφέρει παράνομον, αλλά
+   το κάμνει μόνον όταν πάσχη έν από τα τρία αυτά, ή αυτό που είπα, ότι
+   δηλαδή δεν τους πιστεύει, ή το δεύτερον, δηλαδή ότι υπάρχουν, αλλά
+   δεν σκοτίζονται διά τους ανθρώπους, ή το τρίτον ότι εξιλεώνονται
+   ευκόλως παρασυρόμενοι με τας θυσίας και τας προσευχάς.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Τι λοιπόν ημπορούμεν να κάμωμεν ή έστω και να ειπούμεν προς αυτούς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Αγαπητέ μου, ας προσέξωμεν να ακούσωμεν πρώτον από αυτούς όσα
+   προμαντεύω ότι θα ειπούν εμπαικτικώς περιφρονούντες ημάς.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Ποία δηλαδή;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Πιθανόν να ειπούν εμπαικτικώς τα εξής: Καλέ μου ξένε Αθηναίε και
+   Λακεδαιμόνιε και Κνώσιε, λέγετε την αλήθειαν. Δηλαδή από ημάς άλλοι
+   μεν δεν πιστεύομεν διόλου τους θεούς, άλλοι δε τους παραδεχόμεθα
+   καθώς τους λέγετε σεις. Καθώς επομένως σεις οι ίδιοι εκρίνατε καλόν
+   να πράξητε διά τους νόμους, πριν να μας απειλήσητε σκληρώς, ζητούμεν
+   πρώτον να προσπαθήσετε να μας διαφωτίσετε ότι υπάρχουν θεοί, με
+   πειστικάς αποδείξεις, και ότι είναι καλλίτεροι παρά τοιούτοι, ώστε να
+   παρασύρωνται έξω από το δίκαιον τερπόμενοι από τα δώρα. Διότι έως
+   τόρα αυτά ακούομεν και άλλα παρόμοια από τους θεωρουμένους ως
+   καλλιτέρους ποιητάς και ρήτορας και μάντεις και ιερείς και άλλους
+   αναριθμήτους, και δεν βλέπομεν να μη κάμνωμεν αδικήματα, αλλά αφού τα
+   κάμωμεν προσπαθούμεν να τα σκεπάσωμεν. Τόρα λοιπόν από σας που λέγετε
+   ότι είσθε νομοθέται όχι άγριοι αλλά ήμεροι ζητούμεν να μας φέρετε
+   πειστικάς αποδείξεις, και αν δεν ειπήτε πολύ καλλίτερα πράγματα από
+   τους άλλους περί των θεών, τουλάχιστον όμως να ειπήτε καλλίτερα ως
+   προς την αλήθειαν. Και πολύ πιθανόν να σας πιστεύσωμεν. Λοιπόν
+   προσπαθήσατε, αν είναι ορθοί οι λόγοι μας, να μας ειπήτε αυτά που σας
+   παρακαλούμεν.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Λοιπόν, καλέ Ξένε, δεν σου φαίνεται ότι είναι εύκολον να τους
+   ειπούμεν, καθώς είναι αληθές, ότι υπάρχουν θεοί;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Πώς;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πρώτον μεν θεοί είναι η γη και ο ήλιος και όλα ανεξαιρέτως τα άστρα
+   και αι ώραι του έτους, αι οποίαι έχουν τόσον καλήν διάταξιν,
+   χωριζόμεναι εις έτη και μήνας. Και ότι αυτά όλοι οι Έλληνες και οι
+   βάρβαροι τα θεωρούν ως θεούς.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Εγώ, αξιομακάριστε φίλε, φοβούμαι τους μοχθηρούς, δηλαδή δεν θέλω να
+   ειπώ ότι εντρέπομαι μήπως μας περιφρονήσουν. Διότι σεις δεν γνωρίζετε
+   την αιτίαν της αλλοδοξίας των, αλλά νομίζετε ότι μόνον από ακράτειαν
+   διά τας ηδονάς και τας επιθυμίας ρέπουν αι ψυχαί των εις τον ασεβή
+   βίον.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Και τι άλλο λοιπόν ακόμη αίτιον υπάρχει, καλέ Ξένε;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Σχεδόν εκείνο το οποίον δεν είναι δυνατόν να γνωρίζετε σεις, που ζήτε
+   έξω από αυτά, αλλά σας διαφεύγει.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Ποίον εννοείς τόρα πάλιν;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Κάποιαν αμάθειαν πολύ κακήν, η οποία νομίζει ότι είναι μεγάλη
+   νοημοσύνη.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς το εννοείς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Υπάρχουν λόγοι γραμμένοι μέσα εις διάφορα συγγράμματα, οι οποίοι,
+   καθώς εγώ εννοώ, δεν λείπουν εδώ ως εκ της τελειότητος του
+   πολιτεύματός σας, άλλοι μεν με διάφορα μέτρα, άλλοι δε χωρίς μέτρα
+   και λέγουν οι αρχαιότεροι από αυτούς, ότι πρώτος έλαβε ύπαρξιν ο
+   ουρανός και τα άλλα. Αφού δε προχωρήσουν ολίγον από αυτήν την πρώτην
+   ύπαρξιν, μας διηγούνται την θεογονίαν, δηλαδή πώς εγεννήθησαν οι θεοί
+   και πώς εφέρθησαν μεταξύ των. Τα οποία αν είναι καλά ή όχι διά τους
+   ακούοντας ως προς τα άλλα δεν είναι εύκολον να τα κατηγορήση κανείς,
+   αφού είναι αρχαία, ως προς τας περιποιήσεις όμως και τιμάς των γονέων
+   δεν ημπορώ εγώ να τα επαινέσω και να ειπώ ότι είναι ωφέλιμα ούτε
+   εντελώς ότι είναι αληθή. Και λοιπόν τα μεν έργα των αρχαίων ας τα
+   αφήσωμεν και, όπως θέλει ο θεός, ας λέγωνται. Ημείς δε ας ρίψωμεν το
+   βάρος εις τα έργα των νέων σοφών ότι είναι αίτια των κακών. Και
+   λοιπόν το εξής κατορθώνουν οι λόγοι των τοιούτων. Δηλαδή, όταν εγώ
+   και συ φέρωμεν αποδείξεις ότι υπάρχουν θεοί αναφέροντες αυτά τα ίδια,
+   δηλαδή, τον ήλιον και την σελήνην και τα άστρα και την γην ότι είναι
+   θεοί και θεϊκά όντα, αυτοί παρασυρόμενοι από αυτούς τους σοφούς θα
+   μας ειπούν ότι αυτά είναι χώμα και λίθοι και δεν ημπορούν να
+   φροντίσουν διά τα ανθρώπινα πράγματα. Αυτά δε λέγονται με πολύ ωραία
+   και πειστικά επιχειρήματα.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ καλόν λόγον μας είπες, καλέ Ξένε, και είθε να ήτο είς μόνον.
+   Αλλά τόρα που είναι πάρα πολλοί, ίσως είναι πολύ χειρότερα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Και τόρα λοιπόν; Ημείς τι λέγομεν; Τι πρέπει να κάμωμεν; Άραγε να
+   απολογηθώμεν ωσάν να μας κατηγόρησε κανείς εμπρός εις ασεβείς
+   ανθρώπους, και ως να δικαζώμεθα διά την νομοθεσίαν, και να λέγουν ότι
+   είναι τρομερόν πράγμα να νομοθετούμεν δι' αυτούς ωσάν διά θεούς; Ή θα
+   τους αφήσωμεν εις την διάθεσίν των και θα προχωρήσωμεν πάλιν εις τους
+   νόμους, μήπως γίνη κάπως το προοίμιον εκτενέστερον από τους νόμους;
+   Διότι ο λόγος εκτεινόμενος δεν θα γίνη σύντομος, εάν πρόκειται διά
+   μερικούς που θέλουν να είναι ασεβείς άλλα μεν να αποδείξωμεν επαρκώς
+   με επιχειρήματα, δηλαδή όσα έλεγαν ότι πρέπει να αναπτύξωμεν, δι'
+   άλλα δε να τους εμπνεύσωμεν φόβον, δι' όσα δε είναι πρέπον να τους
+   κάμωμεν να στενοχωρούνται, και τότε πλέον να νομοθετήσωμεν.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Καλέ Ξένε, εις αυτό το ολίγον διάστημα πολλάκις επανελάβαμεν αυτό το
+   ίδιον πράγμα, ότι δηλαδή δεν είναι διόλου ανάγκη προς το παρόν να
+   προτιμώμεν περισσότερον την βραχυλογίαν παρά την μακρολογίαν. Διότι,
+   καθώς λέγει η παροιμία, δεν μας κυνηγά κανείς. Επομένως είναι γελοίον
+   και ουτιδανόν να φαινώμεθα ότι προτιμώμεν τα συντομώτερα από τα
+   καλλίτερα. Δεν είναι δε μικρόν πράγμα να έχουν οπωσδήποτε κάποιαν
+   πειστικότητα οι λόγοι μας περί του ότι οι θεοί υπάρχουν και είναι
+   αγαθοί και τιμούν υπερβολικά την δικαιοσύνην των ανθρώπων. Διότι αυτό
+   σχεδόν είναι το ωραιότερον και καλλίτερον προοίμιον δι' όλους τους
+   νόμους (!). Λοιπόν χωρίς να στενοχωρηθώμεν ούτε να βιασθώμεν, αν
+   έχωμεν καμμίαν δύναμιν να πείσωμεν με τοιαύτα επιχειρήματα, ας μη
+   αποκάμωμεν να ομιλήσωμεν όσον το δυνατόν επαρκώς.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Μου φαίνεται ωσάν παράκλησις ο λόγος σου, διότι με πολλήν προθυμίαν
+   επιμένεις. Και δεν επιτρέπεται να χάνωμεν καιρόν πλέον, αλλά πρέπει
+   να ομιλήσωμεν. Εμπρός λοιπόν, πώς ημπορεί κανείς να ομιλήση περί θεού
+   χωρίς να οργισθή; Διότι βεβαίως είναι ανάγκη να εχθρεύηται κανείς και
+   να μισή εκείνους, οι οποίοι έγιναν αιτία δι' αυτούς μας τους λόγους
+   και γίνονται ακόμη και τόρα, διότι δεν πείθονται εις τους μύθους τους
+   οποίους ήκουαν από μικρά παιδιά, όταν ακόμη ετρέφοντο με το γάλα από
+   τας τροφούς και τας μητέρας των, οι οποίοι λέγονται με τα παιχνίδια
+   και με τα σοβαρά και μαζί με τας προσευχάς και τας θυσίας και με
+   ακούσματα και με θεαματικάς τελετάς, τας οποίας με πολλήν
+   ευχαρίστησιν παρακολουθεί κανείς όταν είναι νέος, βλέπων τους γονείς
+   του να φροντίζουν δι' αυτάς με μεγάλην προθυμίαν και ως να έχουν
+   απόλυτον πεποίθησιν περί της υπάρξεως των θεών να λέγουν εις αυτούς
+   τας προσευχάς των και τας παρακλήσεις των, και όταν ανατέλλη ο ήλιος
+   και η σελήνη και όταν δύουν ακούοντες και βλέποντες γονυκλισίας και
+   προσκυνισμούς όλων των Ελλήνων και των βαρβάρων όταν κυριεύωνται από
+   διαφόρους συμφοράς, και όταν ευτυχούν όχι πιστεύοντες ότι δεν
+   υπάρχουν, αλλά έχοντες απόλυτον πεποίθησιν ότι υπάρχουν και χωρίς
+   καμμίαν υποψίαν μήπως δεν υπάρχουν οι θεοί. Λοιπόν όσοι όλα αυτά τα
+   περιφρονούν χωρίς κανέν σπουδαίον επιχείρημα, καθώς ημπορούν να
+   υποθέσουν, όσοι έχουν έστω και ολίγην νοημοσύνην, και μας αναγκάζουν
+   τόρα να λέγωμεν αυτά που λέγομεν, πώς ημπορεί κανείς με μειλιχίους
+   λόγους να τους συμβουλεύση και συγχρόνως να τους διδάξη περί θεών
+   πρώτον ότι υπάρχουν; Και όμως πρέπει να το υπομένωμεν. Διότι δεν
+   πρέπει, εάν εκείνοι έγιναν μανιώδεις από την ακολασίαν των ηδονών, να
+   γίνωμεν και ημείς τοιούτοι από την έξαψίν μας.
+
+   Λοιπόν ας αποτείνωμεν το εξής προοίμιον χωρίς θυμόν εις τους έχοντας
+   ούτω πως διεφθαρμένην την διάνοιάν των, και ας τους ειπούμεν
+   μειλιχίως καταπνίγοντες τον θυμόν μας ως να συνδιαλεγώμεθα με κανένα
+   από αυτούς: Παιδί μου, συ είσαι νέος. Όσον δε περνά ο καιρός θα σε
+   κάμη να μεταβάλης πολλάς σημερινάς σου δοξασίας και να παραδέχεσαι τα
+   αντίθετα. Περίμενε λοιπόν τότε να γίνης κριτής των σπουδαιοτέρων
+   ζητημάτων. Το σπουδαιότερον δε από όλα είναι αυτό που συ δεν το
+   θεωρείς τόρα τίποτε, δηλαδή, αφού σκεφθής ορθώς περί των θεών, να
+   ζήσης καλά ή άσχημα. Και λοιπόν, εάν σου ειπώ δι' αυτούς έν σπουδαίον
+   επιχείρημα, ποτέ δεν θα νομισθώ ψεύτης, είναι δε το εξής. Δεν είσαι
+   συ μόνος ούτε οι φίλοι σου, οι οποίοι εσχηματίσατε πρώτοι αυτήν την
+   γνώμην περί των θεών, αλλά πάντοτε υπάρχουν πολλοί ή ολίγοι που έχουν
+   αυτήν την ασθένειαν. Λοιπόν εγώ, ο οποίος εσχετίσθην πολλούς
+   τοιούτους, σου λέγω το εξής. Ότι κανείς, αφού εσχημάτισε αυτήν την
+   γνώμην νέος περί των θεών, ότι δηλαδή δεν υπάρχουν, δεν έμεινε
+   διαρκώς μέχρι γεροντικής ηλικίας εις αυτήν την αντίληψιν. Τα άλλα
+   όμως δύο παθήματα ως προς τους θεούς, αν δεν έμειναν διαρκώς εις
+   πολλούς, έμειναν όμως εις μερικούς, ότι δηλαδή υπάρχουν μεν οι θεοί,
+   αλλά δεν φροντίζουν διόλου διά τα ανθρώπινα πράγματα, και έπειτα ότι
+   φροντίζουν μεν, αλλά ευκόλως εξιλεώνονται με θυσίας και προσευχάς.
+   Και λοιπόν, αν θέλης να με ακούσης, πρέπει να περιμένης την καθαράν
+   σου αντίληψιν περί αυτών όσον είναι δυνατόν, και να αναθεωρής τας
+   σκέψεις σου αν συμβαίνει ούτως ή άλλως, ερωτών και τους άλλους και
+   προ πάντων τον νομοθέτην. Εις αυτό λοιπόν το διάστημα μη τολμήσης να
+   κάμης καμμίαν ασέβειαν προς τους θεούς. Διότι πρέπει να προσπαθήση ο
+   παρών νομοθέτης σου και τόρα και άλλοτε να σε διαφωτίση περί αυτών
+   των ζητημάτων πώς είναι.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ λαμπρά, Ξένε μου, ελέχθησαν έως εδώ.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Βεβαιότατα, φίλε Μέγιλλε και Κλεινία. Αλλά χωρίς να το αντιληφθώμεν
+   επεριπλέχθημεν εις περιεργότατον ζήτημα.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Ποίον δηλαδή;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Το ζήτημα το οποίον θεωρούν οι περισσότεροι ως το σοφώτερον από όλα.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Εξηγήσου καθαρώτερα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λέγουν μερικοί, ως γνωστόν, ότι όλα τα παρόντα και παρελθόντα και
+   μέλλοντα πράγματα υπάρχουν άλλα μεν εκ φύσεως, άλλα δε εκ τύχης και
+   άλλα με τέχνην.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Και δεν λέγουν καλά;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Βεβαίως είναι λογικόν να ομιλούν ορθά, αφού είναι σοφοί άνδρες. Αλλά
+   ημείς άκολουθούντες αυτούς ας ιδούμεν τι εξάγουν από αυτά.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Ωρισμένως.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Φαίνεται, λέγουν, ότι τα μεν σπουδαιότερα και ωραιότερα πράγματα τα
+   εκτελεί η φύσις και η τύχη, τα δε μικρότερα η τέχνη, η οποία μάλιστα
+   λαμβάνει από την φύσιν την δημιουργίαν των σπουδαίων και πρώτων και
+   πλάττει και κατασκευάζει όλα τα μικρότερα, τα οποία ακριβώς όλοι τα
+   ονομάζομεν τεχνικά.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς εννοείς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Ιδού πώς θα σου το ειπώ καθαρώτερα. Το πυρ και το ύδωρ και η γη και ο
+   αήρ λέγουν ότι όλα υπάρχουν εκ φύσεως και εκ τύχης, κανέν δε από αυτά
+   δεν έγινε με τέχνην. Επίσης δε και τα κατόπιν σώματα, καθώς εννοούν
+   την γην και τον ήλιον και την σελήνην και τα άστρα, με αυτά τα
+   στοιχεία κατεσκευάσθησαν, τα οποία είναι εντελώς άψυχα. Ενώ δε
+   μεταφέρονται εκ τύχης συμφώνως με την ιδιότητά των έκαστον, και με
+   αυτόν τον τρόπον συνέπεσε να προσαρμοσθούν κάπως τα συγγενή, δηλαδή
+   τα θερμά με τα ψυχρά ή τα ξηρά με τα υγρά και τα μαλακά με τα σκληρά
+   και όλα όσα κατά τύχην εξ ανάγκης ανεμίχθησαν με τα αντίθετά των,
+   κατ' αυτόν τον τρόπον εσχηματίσθη ολόκληρος ο ουρανός και όλα τα
+   ουράνια σώματα, και πάλιν όλα τα ζώα και τα φυτά, αφού έγιναν από
+   αυτά αι ώραι όχι από νουν, λέγουν αυτοί, ούτε από κανένα θεόν ούτε με
+   τέχνην, αλλά, καθώς είπαμεν, από την φύσιν και την τύχην. Η δε τέχνη,
+   η οποία ήλθε κατόπιν από αυτά, και είναι θνητή γεννηθείσα από
+   θνητούς, εδημιούργησε κατόπιν μερικάς παιγνιώδεις μιμήσεις όχι πολύ
+   σχετικάς με την αλήθειαν, αλλά είδωλα κάπως συγγενή των πραγμάτων,
+   καθώς παράγει η ζωγραφική και η μουσική και όσαι άλλαι τέχναι
+   ανταγωνίζονται με αυτάς. Και αν υπάρχουν τέχναι, αι οποίαι παράγουν
+   κάτι σπουδαίον, αυταί είναι όσαι συνήνωσαν με την φύσιν την δύναμίν
+   των, καθώς λόγου χάριν η ιατρική και η γεωργική και η γυμναστική, και
+   μάλιστα λέγουν και διά την πολιτικήν ότι πολύ ολίγον μέρος της
+   μετέχει της φύσεως, το περισσότερον όμως ανήκει εις την τέχνην.
+   Επομένως και όλη η νομοθεσία δεν ανήκει εις την φύσιν, αλλά εις την
+   τέχνην. Διά τούτο τα θεσπίσματά της δεν είναι, αληθινά.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς εννοείς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Αξιομακάριστε φίλε, αυτοί πρώτα λέγουν ότι οι θεοί υπάρχουν με
+   τέχνην, και όχι εκ φύσεως, αλλά με κάποιους νόμους και μάλιστα
+   διαφορετικούς εις τα διάφορα μέρη, όπως έκαστον μέρος ώρισε εις την
+   νομοθεσίαν του και λοιπόν, και τα καλά εκ φύσεως μεν είναι άλλα, διά
+   νόμων δε άλλα. Τα δε δίκαια, ούτε υπάρχουν καν εκ φύσεως, αλλά όλοι
+   τα διαφιλονικούν διαρκώς μεταξύ των και τα διαρρυθμίζουν. Όσα δε
+   μεταβάλλουν και όταν τα μεταβάλλουν, τότε έχουν κύρος, ενώ γίνονται
+   με τέχνην και με νόμους, όχι δε με καμμίαν φύσιν. Όλα αυτά τα
+   διδάγματα, φίλοι μου, είναι λόγοι ανδρών σοφών ιδιωτών και ποιητών
+   προς νέους ανθρώπους, και λέγουν ότι το μόνον δίκαιον είναι όπου
+   υπερισχύει κανείς διά της βίας. Από αυτό δε προέρχονται ασέβειαι εις
+   τους νέους με την ιδέαν ότι δεν υπάρχουν θεοί τοιούτοι, καθώς μας
+   επιβάλλει ο νόμος, να τους φανταζώμεθα, και οι φατριασμοί δε από
+   αυτά προέρχονται, διότι άλλοι τους σύρουν εις τον σύμφωνον με την
+   φύσιν και ορθόν βίον, ο οποίος είναι το να είσαι πραγματικώς ανώτερος
+   των άλλων και όχι να υποδουλωθής εις άλλον συμφώνως με τον νόμον.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Τι φοβερόν λόγον μας είπες, καλέ Ξένε, και πόσην καταστροφήν των νέων
+   και δημοσίως διά τας πόλεις και ατομικώς διά τας οικογενείας των!
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λέγεις βεβαίως την αλήθειαν, φίλε Κλεινία. Και λοιπόν τι πρέπει να
+   κάμη ο νομοθέτης, αφού προ πολλού αυτά κατήντησαν εις τοιαύτην
+   κατάστασιν; Ή πρέπει μόνος του να σηκωθή μέσα εις την πόλιν και να
+   απειλή όλους τους ανθρώπους, εάν δεν παραδεχθούν ότι υπάρχουν θεοί,
+   και δεν τους φαντασθούν τοιούτους οποίους τους παρουσιάζει ο νόμος;
+   Και περί των καλών λοιπόν και των δικαίων και περί όλων των σπουδαίων
+   και δι' όσα συντελούν εις την αρετήν και δι' όσα εις την κακίαν ο
+   ίδιος λόγος άραγε υπάρχει, ότι δηλαδή πρέπει αυτά να τα παραδέχωνται
+   καθώς ορίζει γραπτώς ο νομοθέτης· όσοι δε δεν υποτάσσουν τον εαυτόν
+   των ευπειθώς εις τους νόμους, άλλοι μεν ότι πρέπει να αποθάνουν,
+   άλλοι δε να τιμωρηθούν με μαστιγώσεις και δεσμά, και άλλοι με
+   ατιμώσεις, και άλλοι με πτώχευσιν και εκπατρισμόν, και καμμίαν
+   συμβουλήν να μη δίδη ο νομοθέτης εις τους ανθρώπους συγχρόνως με την
+   νομοθεσίαν και να τους εξημερώνη όσον είναι δυνατόν;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Διόλου, καλέ Ξένε, αλλά, και αν υπάρχη μικρά ελπίς να ωφελήση η
+   συμβουλή εις τα τοιαύτα, δεν πρέπει διόλου να αποκάμη ο νομοθέτης,
+   και αν είναι μικράς αξίας, αλλά, καθώς λέγει η παροιμία, πρέπει να
+   φωνάζη με όλην του την φωνήν και να βοηθήση τον παλαιόν νόμον, ότι
+   δηλαδή υπάρχουν θεοί και είναι αληθινά όλα όσα τόρα είπες συ και
+   μάλιστα και τον ίδιον τον νόμον και την τέχνην να βοηθήση λέγων ότι
+   υπάρχουν και τα δύο ή εκ φύσεως ή από κάτι όχι κατώτερον από την
+   φύσιν, εάν βεβαίως είναι έργα νου με ορθόν λόγον, τον οποίον και συ
+   μου φαίνεται ότι θέλεις να ειπής και εγώ τόρα πλέον σε πιστεύω.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Φιλοπρόοδε Κλεινία μου, και δεν είναι τάχα δύσκολον διά τα πλήθη να
+   παρακολουθήσουν τοιούτους λόγους και με τόσον υπερβολικόν μήκος;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Και πώς, καλέ Ξένε, αφού, όταν ωμιλούσαμεν τόσον διεξοδικώς περί της
+   μέθης και της μουσικής μεταξύ μας, επεριμέναμεν ο είς τον άλλον, τόρα
+   που θα ομιλήσωμεν περί των θεών και των σχετικών ζητημάτων δεν θα
+   υπομείνωμεν; Εκτός δε τούτου και διά την φρόνιμον νομοθεσίαν αυτά
+   είναι μεγάλη βοήθεια, διότι αι διαταγαί των νόμων, όταν γίνουν
+   γραπταί, ωρισμένως γίνονται ακλόνητοι, διότι δίδουν έλεγχον εις πάσαν
+   εποχήν. Επομένως δεν πρέπει να φοβηθώμεν, εάν εις την αρχήν μας
+   φαίνωνται δυσνόητα, αφού και διά τον αμβλύνουν υπάρχει ευκολία να τα
+   μελετά επανειλημμένως. Αφού δε είναι ωφέλιμα, νομίζω ότι δεν υπάρχει
+   διόλου λόγος ούτε είναι ευσεβές να μη βοηθήση αυτούς τους λόγους πας
+   ανήρ.
+
+ΜΕΓΙΛΛΟΣ.
+
+   Πολύ λαμπρά μου φαίνεται, Ξένε μου, ότι ομιλεί, ο Κλεινίας.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Βεβαιότατα, φίλε Μέγιλλε, και πρέπει να κάμωμεν καθώς λέγει. Διότι,
+   εάν οι τοιούτοι λόγοι δεν ήσαν διαδεδομένοι σχεδόν εις όλους τους
+   ανθρώπους, δεν θα υπήρχε καμμία ανάγκη υπεραπολογίας της υπάρξεως των
+   θεών. Τόρα όμως είναι ανάγκη. Όταν λοιπόν διαφθείρονται οι
+   μεγαλίτεροι νόμοι από τους κακούς ανθρώπους, ποίος άλλος οφείλει να
+   τους βοηθήση περισσότερον παρά ο νομοθέτης;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Κανείς άλλος.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν λέγε μου και συ πάλιν, φίλε Κλεινία. Διότι πρέπει να
+   συμπράττης εις την συζήτησιν. Δηλαδή φαίνεται, σχεδόν ότι όστις λέγει
+   αυτά νομίζει ότι τα πρώτα από όλα τα πράγματα είναι το πυρ και το
+   ύδωρ και η γη και ο αήρ, και ότι αυτά θεωρεί ως φύσιν, την δε ψυχήν
+   ως παραχθείσαν αργότερα από αυτά. Και δεν είναι μόνον πιθανότης
+   τούτο, αλλά φαίνεται ότι πραγματικώς αυτά μας λέγει με αυτούς τους
+   λόγους.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαιότατα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Μήπως λοιπόν δι' όνομα του Διός ευρήκαμεν σχεδόν την πραγματικήν
+   πηγήν των ανοήτων δοξασιών των ανθρώπων, όσοι ανέκαθεν ανεμίχθησαν
+   εις τα ζητήματα της φύσεως; Δηλαδή πρόσεχε εις έκαστον λόγον καλά.
+   Διότι βεβαίως δεν είναι μικρά η διαφορά, εάν, όσοι θίγουν λόγους
+   ασεβείς και γίνονται εισηγηταί και εις άλλους, αποδειχθούν ότι δεν
+   μεταχειρίζονται ορθώς τα επιχειρήματα, αλλά λανθασμένως. Εγώ λοιπόν
+   νομίζω ότι αυτό συμβαίνει πραγματικώς.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Καλά λέγεις. Αλλά προσπάθησε να μας εξηγήσης πώς το εννοείς.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Φαίνεται λοιπόν ότι πρέπει να θίξωμεν λόγους όλως διόλου πρωτοφανείς.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Δεν πρέπει να διστάσωμεν, καλέ Ξένε. Εννοώ δηλαδή ότι έχεις σκοπόν να
+   έβγης έξω από το θέμα της νομοθεσίας, εάν θίξωμεν τοιαύτας
+   συζητήσεις. Εάν όμως δεν υπάρχη άλλος τρόπος από αυτόν να
+   δικαιολογήσωμεν τους σήμερον συμφώνως με τον νόμον αναγνωριζομένους
+   θεούς, τότε, αξιοθαύμαστε φίλε, λέγε και με αυτόν τον τρόπον.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Θα ειπώ, καθώς φαίνεται, πλέον λόγον ασυνήθιστον, τον εξής. Εκείνο,
+   το οποίον είναι η πρώτη αιτία της γενέσεως και της φθοράς όλων των
+   πραγμάτων, δεν το έκριναν ως πρώτον, αλλά ως τελευταίον γέννημα οι
+   λόγοι, οι οποίοι εκαλλιέργησαν την ψυχήν των ασεβών, εκείνο δε, το
+   οποίον είναι τελευταίον, το έκριναν ως πρώτον, και διά τούτο
+   επλανήθησαν περί της αληθούς υπάρξεως των θεών.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Δεν ενόησα ακόμη.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Αγαπητέ μου, φαίνεται ότι όλοι σχεδόν δεν εννοούν τι πράγμα είναι η
+   ψυχή και ποίαν δύναμιν έχει, και προ πάντων μεταξύ άλλων περί της
+   γενέσεως αυτής, ότι δηλαδή είναι μεταξύ των πρώτων πραγμάτων,
+   γεννηθείσα προηγουμένως από όλα τα σώματα, και ότι περισσότερον από
+   κάθε άλλο κυριαρχεί εις την μεταβολήν αυτών και πάσαν εν γένει
+   εξέλιξιν. Αφού δε τούτο είναι αληθές, δεν έπεται άραγε λογικώς ότι
+   προηγουμένως έλαβαν ύπαρξιν τα συγγενή με την ψυχήν παρά τα συγγενή
+   με το σώμα, και ότι αυτή είναι γεροντοτέρα από το σώμα;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Αυτό είναι λογικόν.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Τότε λοιπόν η κρίσις και η μελέτη και ο νους και η τέχνη και ο νόμος
+   θα είναι προγενέστερα από τα σκληρά και μαλακά και τα βαρέα και
+   ελαφρά. Και το κυριώτερον, τα μεγάλα και τα πρώτα έργα και αι πράξεις
+   θα είναι της τέχνης, αφού ανήκουν εις τα προγενέστερα, τα δε εκ
+   φύσεως και η φύσις, την οποίαν ουχί ορθώς θεωρούν ως το ίδιον πράγμα,
+   είναι μεταγενέστερα και κυριαρχούνται από την τέχνην και από τον
+   νουν.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς δεν την θεωρούν ορθώς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Φύσιν εννοούν αυτοί την γένεσιν των πρώτων πραγμάτων. Εάν όμως
+   αποδειχθή ότι πρώτον πράγμα είναι η ψυχή και όχι το πυρ ούτε ο αήρ,
+   αλλά ότι η ψυχή έλαβε ύπαρξιν μεταξύ των πρώτων, σχεδόν ορθώς θα
+   ειπούμεν ότι είναι ανωτέρα της φύσεως. Όλα αυτά θα είναι ορθά, εάν
+   αποδείξη κανείς ότι η ψυχή είναι αρχαιοτέρα του σώματος, και όχι
+   άλλως πως.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ ορθά ομιλείς.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν τόρα πλέον δεν ετοιμαζόμεθα δι' αυτόν τον δρόμον;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Αμέ τι;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν ας προσέχωμεν τελείως τον απατηλόν λόγον μήπως αυτός που είναι
+   νεοπρεπής παρασύρη ημάς τους γέροντας και χωρίς να τον αντιληφθώμεν
+   μας γελοιοποιήση, και φανώμεν ότι ζητούμεν τα μεγάλα και χάνομεν τα
+   μικρά. Προσέχετε λοιπόν, ως να επρόκειτο να περάσωμεν ημείς οι τρεις
+   ένα ορμητικόν ρεύμα ποταμού, και εγώ, επειδή είμαι ο νεώτερος από
+   όλους και έμπειρος πολλών ρευμάτων, σας έλεγα ότι πρέπει να δοκιμάσω
+   μόνος μου, αφού σας αφήσω εις μέρος ασφαλές, και να ιδώ αν ημπορήτε
+   να τον περάσετε και σεις, που είσθε γεροντότεροι, ή ποία είναι η
+   κατάστασίς του, και αν μεν τον θεωρήσω διαβατόν να σας προσκαλέσω και
+   να σας συντροφεύσω εις το πέρασμα με την εμπειρίαν μου, εάν δε είναι
+   αδιάβατος, σχετικώς με την ηλικίαν σας, εις εμέ να περιορισθή ο
+   κίνδυνος, τότε άραγε δεν θα ωμιλούσα ορθώς; Το ίδιον λοιπόν και τόρα
+   ο προκείμενος λόγος είναι κάπως ορμητικός και ίσως σχεδόν αδιάβατος
+   σχετικώς με την δύναμίν σας. Λοιπόν διά να μη σας προξενήση τυχόν
+   σκοτοδινίασιν και ζάλην, εάν παρεκτρέπεται και ερωτά σας τους
+   ασυνηθίστους εις τας απαντήσεις, ή γεννήση ασχημίαν και ανυπόφορον
+   δυσαρμονίαν, νομίζω ότι πρέπει εγώ να κάμω προς το παρόν το εξής,
+   δηλαδή να ερωτώ πρώτον τον εαυτόν μου, και σεις μόνον να ακούετε από
+   ασφαλισμένον μέρος, κατόπιν δε πάλιν εγώ να απαντώ, και όλον αυτόν
+   τον λόγον να τον τελειώσω ούτω πως, έως ότου να λάβη τέλος η
+   συζήτησις περί ψυχής και αποδειχθή ότι η ψυχή είναι προγενεστέρα από
+   το σώμα.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Μας φαίνεται, Ξένε μου, ότι ωμίλησες πολύ λαμπρά, και κάμε καθώς
+   λέγεις.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Εάν λοιπόν είναι πρέπον κάποτε να επικαλεσθώμεν κανένα θεόν, τόρα ας
+   το κάμωμεν. Δηλαδή ας τους επικαλεσθώμεν με όλην μας την προθυμίαν
+   εις την απόδειξιν της υπάρξεώς των.
+
+   Ωσάν δε να κρατούμεθα από ασφαλές σχοινίον, ας προχωρήσωμεν εις το
+   ζήτημά μας. Και τόρα εγώ, ο οποίος εξελέγχομαι ως προς αυτά με τας
+   εξής ερωτήσεις, κρίνω ασφαλέστερον να αποκριθώ κατά τον εξής τρόπον.
+   Όταν μου ειπή κανείς, καλέ μου, Ξένε, άραγε όλα τα πράγματα στέκονται
+   και κανέν δεν κινείται; Ή όλως διόλου το αντίθετον από αυτό
+   συμβαίνει; Ή μήπως άλλα μεν κινούνται, άλλα δε ακινητούν;
+
+    — Βεβαίως άλλα μεν κινούνται, θα ειπώ εγώ, και άλλα ακινητούν.
+
+    — Μήπως λοιπόν τάχα και τα ακινητούντα και τα κινούμενα δεν
+   ευρίσκονται εις κάποιον τόπον;
+
+    — Πώς όχι;
+
+    — Και δεν κινούνται άλλα μεν εις τον ίδιον τόπον, άλλα δε εις
+   περισσοτέρους;
+
+    — Ίσως θα εννοής τα λαμβάνοντα την ικανότητα να κινούνται πέριξ του
+   ακινήτου κέντρου των, θα ειπούμεν, καθώς γίνεται η περιστροφή των
+   κύκλων, οι οποίοι λέγομεν ότι ακινητούν.
+
+    — Μάλιστα.
+
+    — Αντιλαμβανόμεθα δε ότι εις αυτήν την περιστροφήν η τοιαύτη κίνησις
+   σύρει μαζί της συγχρόνως και τον μεγαλίτερον και τον μικρότερον
+   κύκλον και μοιράζεται αναλόγως των μικρών και μεγάλων τόξων και
+   γίνεται αλλού μικροτέρα και αλλού μεγαλιτέρα. Δι' αυτό λοιπόν είναι η
+   πηγή όλων των αξιοθαυμάστων φαινομένων, διότι συγχρόνως δίδει εις
+   μικρούς και εις μεγάλους κύκλους βραδύτητας και ταχύτητας αναλογικάς,
+   το οποίον θα ενόμιζε κανείς ότι είναι αδύνατον.
+
+    — Πολύ ορθά ομιλείς.
+
+    — Ως μετακινούμενα δε εις πολλούς τόπους μου φαίνεται ότι θεωρείς
+   όσα κινούνται μεταβαίνοντα διαρκώς εις άλλον τόπον, και άλλοτε μεν
+   βαδίζουν ολόγυρα εις έν κέντρον, άλλοτε δε εις πολλά, διότι
+   κυλίονται. Έπειτα ότι, όταν έκαστον από αυτά προσκρούση εις κανέν
+   σώμα ακινητούν διασχίζεται (2), άλλα δε ότι αντιθέτως, ενώ
+   συναντώνται και κινούνται μαζί εις έν σημείον, συγχωνεύονται εις τα
+   μεσαία και τα μεταξύ αυτών μέρη.
+
+    — Βεβαίως λέγω ότι αυτά συμβαίνουν, καθώς τα λέγεις.
+
+    — Και βεβαίως, όταν μεν συγχωνεύωνται, αυξάνουν, όταν δε χωρίζωνται,
+   σμικρύνουν εφ' όσον η αποκατασταθείσα νέα κατάστασίς των διατηρείται,
+   εάν όμως αυτή δεν διατηρηθή, τότε καταστρέφονται.
+
+    — Εις ποίον λοιπόν φαινόμενον επέρχεται η γένεσις των όντων;
+
+    — Προφανώς όταν, αυξήση το στοιχείον και φθάση εις την δευτέραν
+   μετάβασιν, και από αυτήν εις την πλησιεστέραν, και όταν λάβη τρεις
+   διαστάσεις και γίνη αισθητόν εις τα αισθανόμενα. Με αυτάς λοιπόν τας
+   μεταβολάς και μετακινήσεις σχηματίζονται όλα τα όντα. Και, όταν μεν
+   διατηρήται, είναι όντως ον, όταν όμως μεταβληθή εις άλλην κατάστασιν,
+   εντελώς παραμορφώνεται. Λοιπόν άραγε δεν αριθμήσαμεν όλα τα είδη των
+   κινήσεων εκτός δύο, καλοί μου φίλοι;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Ποίαι είναι αυταί αι δύο;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Σχεδόν, αγαπητέ μου, είναι εκείναι, χάριν των οποίων έγινε όλη αυτή η
+   θεωρία.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Λέγε σαφέστερον.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Δεν επρόκειτο τάχα περί ψυχής;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαιότατα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν ας δεχθώμεν ως μίαν κίνησιν εκείνην, η οποία ημπορεί να
+   μετακινήση άλλα σώματα, τον εαυτόν της όμως δεν ημπορεί να κινήση,
+   και άλλην μίαν από όλας εκείνην, η οποία, και τον εαυτόν της και άλλα
+   σώματα εις τας συγκρούσεις ημπορεί να μετακινήση, και τους χωρισμούς
+   και τας αυξήσεις και τας ελαττώσεις και τας γενέσεις και τας φθοράς.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Ας δεχθώμεν βεβαίως.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν τόρα πάλιν δεν θα δεχθώμεν ως ενάτην εκείνην, η οποία
+   μετακινεί άλλα σώματα, η ιδία όμως μετακινείται από άλλα, εκείνην δε,
+   η οποία και τον εαυτόν της κινεί και άλλα σώματα μετακινεί και η
+   οποία προσαρμόζεται εις όλα τα δημιουργήματα και όλα τα φαινόμενα και
+   ονομάζεται πραγματική μεταβολή και κίνησις των όντων, δεν θα την
+   ειπούμεν σχεδόν δεκάτην;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Είμαι συμφωνότατος.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν από αυτάς τας δέκα ακριβώς κινήσεις ποίαν θα θεωρήσωμεν ότι
+   είναι ανδρειοτέρα από όλας και εξόχως δραστηριωτέρα;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Είναι ανάγκη να ειπούμεν ότι χιλιάδας φοράς είναι ανωτέρα η κινούσα
+   τον ίδιον εαυτόν της, όλαι δε αι άλλαι ότι είναι κατώτεραι.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Πολύ καλά ομιλείς. Αλλ' άραγε από όσα τόρα δεν είπαμεν καλά πρέπει να
+   μετακινήσωμεν έν ή δύο;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Ποία εννοείς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Αυτό που είπαμεν διά την δεκάτην δεν το είπαμεν σχεδόν ορθώς.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Αυτή είναι πρώτη ως προς την γένεσιν και αναλόγως και ως προς την
+   ρωμαλεότητα, κατόπιν δε από αυτήν ως δεύτερον έχομεν αυτό, το οποίον
+   προ ολίγου το είπαμεν παραλόγως ένατον.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς εννοείς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Ιδού πώς. Όταν έν πράγμα μεταβάλη άλλο και εκείνο πάλιν άλλο, άραγε
+   από αυτά υπάρχει κανέν ως πρώτον μεταβάλλον; Αλλά πώς είναι δυνατόν,
+   αφού κινείται από άλλο, να είναι το ίδιον το πρώτον μεταβάλλον;
+   Βεβαίως είναι αδύνατον. Αλλά τότε, όταν το έν κινήση τον εαυτόν του
+   και μεταβάλη άλλο, εκείνο δε πάλιν άλλο, και αν κατ' αυτόν τον τρόπον
+   χιλιάδες των χιλιάδων μετακινήσεις συμβούν, τάχα όλων αυτών των
+   κινήσεων άλλη είναι η αρχή παρά εκείνη, η οποία εκίνησε η ιδία τον
+   εαυτόν της;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ ορθά το είπες και πρέπει να τα παραδεχθώμεν.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Ακόμη δε ας ειπούμεν μόνοι μας και ας απαντήσωμεν εις τον εαυτόν μας
+   και το εξής. Εάν υπήρχε τρόπος να σταθούν όλα τα πράγματα συνηνωμένα,
+   καθώς τολμούν να λέγουν οι περισσότεροι από αυτούς, ποία άραγε από
+   τας λεχθείσας κινήσεις είναι επόμενον να γεννηθή εις αυτά; Βεβαίως η
+   κινούσα τον εαυτόν της. Διότι δεν είναι δυνατόν ποτε αυτή να
+   μετατοπισθή προηγουμένως από άλλο πράγμα, διότι δεν υπάρχει
+   προηγουμένως καμμία μετατόπισις εις τα πράγματα. Επομένως αρχικήν από
+   όλας τας κινήσεις και πρώτην, η οποία και εις τα ακινητούντα πράγματα
+   γεννάται και εις τα κινούμενα υπάρχει, θα θεωρήσωμεν λογικώς αυτήν
+   την ιδίαν, η οποία κινεί τον εαυτόν της και η οποία είναι η
+   αρχεγονωτέρα και η ανωτέρα από όλας τας μεταβολάς, εκείνην δε, η
+   οποία μεταβάλλεται από άλλο πράγμα και κινεί άλλα, θα την θεωρήσωμεν
+   δευτέραν.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ ορθά ομιλείς.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Αφού λοιπόν ευρισκόμεθα εις αυτό το σημείον του λόγου, ας απαντήσωμεν
+   το εξής.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Τι πράγμα;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Εάν ιδούμεν αυτήν την κίνησιν να παρουσιασθή τυχόν εις το στοιχείον
+   της γης ή του ύδατος ή του πυρός, ή όταν είναι χωριστόν έκαστον ή
+   ανάμικτον, τι φαινόμενον θα ειπούμεν ότι συμβαίνει εις αυτό;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Μη τυχόν με ερωτάς, αν θα ειπούμεν ότι έχει ζωήν αυτό, το οποίον
+   κινεί μόνον του τον εαυτόν του;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Μάλιστα.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαίως έχει ζωήν. Πώς όχι;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Αλλά τόρα; Και όταν βλέπωμεν ψυχήν εις μερικά πράγματα, άραγε άλλο
+   τίποτε πρέπει να παραδεχθώμεν ή επίσης ότι ζη;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Όχι άλλο, βεβαίως.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Στάσου λοιπόν δι' όνομα του Διός. Άραγε δεν θα θελήσης δι' έκαστον
+   πράγμα τρία ζητήματα να σκεφθής;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς εννοείς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Έν μεν την ουσίαν του, δεύτερον δε τον ορισμόν της ουσίας του και
+   τρίτον το όνομά του. Και μάλιστα ότι δύο ερωτήσεις επιδέχεται έκαστον
+   ον.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς δύο;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Άλλοτε μεν έκαστος από ημάς ημπορεί να προβάλη το όνομα και να
+   απαιτήση ως απάντησιν τον ορισμόν, άλλοτε δε πάλιν ημπορεί να προβάλη
+   τον ορισμόν και να ερωτήση το όνομα.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Άραγε μήπως τόρα πάλιν θέλομεν να ειπούμεν το εξής;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Τι πράγμα;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαίως η διαίρεσις εις δύο συμβαίνει και εις άλλα πράγματα και εις
+   αριθμούς. Εις αυτούς λοιπόν τους αριθμούς τους διαιρουμένους διά του
+   δύο όνομα μεν δίδομεν το άρτιον, ορισμόν δε τον αριθμόν τον
+   διαιρούμενον εις δύο ίσα μέρη.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Ακριβώς αυτό εννοώ. Και λοιπόν τάχα δεν ορίζομεν το ίδιον πράγμα είτε
+   μας ερωτήσουν τον ορισμόν και απαντήσωμεν με το όνομα, είτε μας
+   ερωτήσουν το όνομα και απαντήσωμεν με τον ορισμόν, και ειπούμεν ως
+   όνομα το άρτιον, ως ορισμόν δε τον εις δύο διαιρούμενον αριθμόν, το
+   οποίον είναι έν και το αυτό;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαιότατα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Τόρα λοιπόν αυτό που ονομάζεται ψυχή ποίον ορισμόν έχει; έχομεν
+   κανένα άλλον εκτός αυτού, τον οποίον είπαμεν προ ολίγου, δηλαδή ότι
+   είναι εκείνη η κίνησις που ημπορεί να κινήση η ιδία τον εαυτόν της;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Δηλαδή το να κινή τον εαυτόν της το εννοείς, ως ορισμόν εκείνης, την
+   οποίαν κατά το όνομα όλοι ονομάζομεν ψυχήν;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Βεβαίως αυτό λέγω. Και, αφού αυτό είναι αληθές, τάχα στενοχωρούμεθα
+   ακόμη ως να μη απεδείχθη τελείως ότι η ψυχή είναι το ίδιον πράγμα με
+   την πρώτην γένεσιν και κίνησιν των πραγμάτων και του παρόντος και του
+   παρελθόντος και του μέλλοντος καθώς και με τα αντίθετα αυτών (φθοράν
+   και στάσιν), αφού βεβαίως απεδείχθη ως η αιτία πάσης μεταβολής και
+   κινήσεως εις όλα;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Όχι, αλλά τελειότατα απεδείχθη ότι η ψυχή είναι η αρχεγονωτέρα από
+   όλα, αφού απεδείχθη ως η αρχή της κινήσεως.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν η κίνησις, η οποία παράγεται από άλλο σώμα εις άλλο, και ποτέ
+   δεν κάμνει κανέν πράγμα να κινή τον ίδιον εαυτόν του, δεν είναι
+   δευτέρα ή πολλαπλασία οσουδήποτε αριθμού θελήση κανείς να την
+   φαντασθή, η οποία, είναι πραγματικώς μεταβολή σώματος αψύχου;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ ορθά.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Τότε λοιπόν ορθώς θα είπαμεν και εγκύρως αληθέστατα και τελειότατα,
+   ότι η μεν ψυχή εγεννήθη προηγουμένως από το σώμα μας, το δε σώμα
+   δεύτερον και μεταγενέστερον και εξουσιάζεται συμφώνως με την φύσιν
+   από την κυρίαρχον ψυχήν
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαίως αληθέστατα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Ενθυμούμεθα όμως ότι εις τα προηγούμενα παρεδέχθημεν ότι, εάν
+   αποδειχθή η ψυχή προγενεστέρα του σώματος τότε και τα ψυχικά θα είναι
+   προγενέστερα των σωματικών.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαιότατα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Τότε δε οι χαρακτήρες και τα ήθη και αι βουλήσεις και οι συλλογισμοί
+   και αι αληθείς κρίσεις και αι επιμέλειαι και αι αναμνήσεις είναι
+   προγενέστεραι από το μήκος των σωμάτων και το πλάτος και το βάθος και
+   την ρωμαλεότητα, αφού είναι προγενεστέρα και η ψυχή από το σώμα.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Αυτό είναι λογικόν.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Τόρα πλέον λοιπόν είναι άραγε λογικόν να παραδεχθώμεν ότι και των
+   αγαθών αιτία είναι η ψυχή, και των κακών και των καλών και των
+   ασχημιών και των δικαίων και των αδίκων και όλων των αντιθέτων, αφού
+   θα θεωρήσωμεν αυτήν ως αιτίαν όλων;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς όχι;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Μήπως λοιπόν η ψυχή, η οποία διοικεί και κατοικεί εις όλα τα εντελώς
+   κινούμενα, δεν είναι λογικόν να ειπούμεν ότι διοικεί και τον ουρανόν;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Αμέ τι;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Μία ή περισσότεραι;
+
+    — Περισσότεραι — εγώ απαντώ εις την θέσιν σας. Αλλά ας μη δεχθώμεν
+   ολιγώτερα από δύο είδη ψυχής, δηλαδή την ευεργετικήν και την ικανήν
+   να εκτελέση τα αντίθετα.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ ορθά ωμίλησες.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Πολύ καλά. Λοιπόν η ψυχή κινεί όλα όσα είναι εις τον ουρανόν και την
+   γην και την θάλασσαν με τας κινήσεις της, αι οποίαι έχουν διάφορα
+   ονόματα, καθώς βούλησις, σκέψις, επιμέλεια, προμελέτη, ορθή κρίσις,
+   ψευδής κρίσις, χαρά, λύπη, θάρρος, φόβος, μίσος, στοργή, και με όλας
+   τας κινήσεις, όσαι είναι, συγγενείς με αυτάς ή αρχιεργατικαί και
+   παραλαμβάνουν τας δευτερογενείς κινήσεις των σωμάτων και οδηγούν τα
+   πάντα εις την αύξησιν και την φθοράν και την διαχώρισιν και
+   συγκόλλησιν και τας παρακαλουθούσας αυτάς θερμότητας, ψύξεις,
+   ρευστοποιήσεις, ελαφρότητας, σκληρότητα και μαλακότητα, λευκότητα και
+   μελανότητα, δριμύτητα και γλυκύτητα και όλα όσα μεταχειρίζεται η
+   ψυχή, και εάν μεν προσλάβη νουν πάντοτε θείον και κινήται (θει)
+   ορθώς, τότε χειραγωγεί ορθώς και με ευτυχίαν τα πάντα, όταν όμως
+   συντροφεύση με ανοησίαν, τότε πάλιν κάμνει όλως διόλου τα αντίθετα
+   από αυτά. Να δεχθώμεν ότι αυτά είναι ούτω πως, ή να αμφιβάλλωμεν
+   ακόμη μήπως είναι αλλέως πως;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Διόλου μάλιστα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Άραγε λοιπόν πρέπει να δεχθώμεν ότι εκείνο το γένος της ψυχής
+   κυριαρχεί του ουρανού και της γης και όλων των περιστροφών, το οποίον
+   είναι φρόνιμον και φορτωμένον από αρετήν, ή εκείνο το οποίον δεν έχει
+   τίποτε από αυτά; Θέλετε λοιπόν εις αυτά να απαντήσωμεν το εξής;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Εάν μεν, αξιοθαύμαστε φίλε, θα του ειπούμεν, ολοκλήρου του ουρανού η
+   κίνησις και περιστροφή και όλων των ουρανίων σωμάτων έχη ομοίαν φύσιν
+   με την κίνησιν του νου και με τους υπολογισμούς, και ομοίως
+   μεταφέρεται, τότε είναι προφανές ότι πρέπει να δεχθώμεν ότι η
+   καλλιτέρα ψυχή φροντίζει διά τον κόσμον όλον και αυτή τον οδηγεί εις
+   αυτόν τον δρόμον της.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ ορθά.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Εάν όμως μεταφέρεται εξωφρενικώς και ατάκτως, τότε θα ειπούμεν ότι
+   την οδηγεί η κακή ψυχή.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Και αυτό είναι ορθόν.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Ποία λοιπόν είναι η φύσις της κινήσεως του νου; Αυτό τόρα είναι
+   δύσκολον ζήτημα, φίλοι μου, διά να δώσωμεν φρόνιμον απάντησιν.
+
+   Διά τούτο είναι δίκαιον και εγώ να λάβω μέρος εις την απάντησίν σας.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ καλά ομιλείς.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν, διά να απαντήσωμεν, ας μη βλέπωμεν καταντικρύ καθώς εις τον
+   ήλιον, ο οποίος τότε μας φέρει την νύκτα μέσα εις το μεσημέρι, ως να
+   ημπορούμεν ποτέ να ιδούμεν, και να γνωρίσωμεν καλά τον νουν με τα
+   θνητά βλέμματά μας. Αλλά θα είναι ασφαλεστέρα η όρασίς μας, εάν
+   βλέπωμεν προς μίαν εικόνα του πράγματος, το οποίον εξετάζομεν.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς εννοείς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Από τας δέκα εκείνας κινήσεις ας λάβωμεν ως εικόνα την κίνησιν, με
+   την οποίαν ομοιάζει ο νους. Ταύτην θα ενθυμηθώ εγώ μαζί σας και θα
+   απαντήσω από κοινού με σας.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ καλά μου φαίνεται ότι ομιλείς.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν ως προς εκείνας ενθυμούμεθα βεβαίως ότι από όλα τα πράγματα
+   άλλα μεν εδέχθημεν ότι κινούνται, άλλα ότι ακινητούν.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Μάλιστα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Από τα κινούμενα δε πάλιν άλλα μεν κινούνται εις ένα τόπον, άλλα δε
+   κινούνται μεταφερόμενα εις πολλούς τόπους.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Αυτό είναι αληθές.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Από αυτάς λοιπόν τας δύο κινήσεις εκείνη βεβαίως, η οποία κινείται
+   πάντοτε εις τον ίδιον τόπον, είναι ανάγκη να κινήται πέριξ ενός
+   κέντρου, αποτελούσα μίμησιν των τορνευμένων κύκλων, και αυτή βεβαίως
+   είναι όσον το δυνατόν συγγενής και ομοία με την περιφοράν του νου.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς εννοείς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Εάν ειπούμεν ότι και ο νους και η εντός ενός τόπου κίνησις γίνεται με
+   τους ιδίους νόμους και με τον ίδιον τρόπον και εις τον ίδιον τόπον
+   και εις το ίδιον κέντρον και με την ιδίαν αναλογίαν και τάξιν,
+   ομοιάζοντα εις τας περιστροφάς με την τορνευμένην σφαίραν, τότε δεν
+   είναι δυνατόν να φανούμεν εις τον λόγον μας μηδαμινοί καλλιτέχναι
+   ωραίων εικόνων.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ ορθά.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν τόρα πάλιν η κίνησις, η οποία ποτέ δεν κινείται με τον ίδιον
+   τρόπον και με τους ιδίους νόμους, ούτε εις τον ίδιον τόπον ούτε με
+   την ιδίαν ακτίνα ούτε με το ίδιον κέντρον ούτε με ρυθμόν και τάξιν
+   ούτε με κάποιαν αναλογίαν, δεν είναι συγγενείς με παντός είδους
+   ανοησίαν;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαιότατα είναι.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Τόρα λοιπόν δεν είναι διόλου δύσκολον να δηλώσωμεν ρητώς ότι, επειδή
+   παρεδέχθημεν ότι η ψυχή περιστρέφει όλα, κατ' ανάγκην πρέπει να
+   παραδεχθώμεν και ότι και την περιστροφήν του ουρανού εκτελεί με
+   επιμέλειαν και τάξιν ή η καλλιτέρα ψυχή ή η αντίθετος.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Ξένε μου, από όσα είπαμεν δεν είναι πλέον ευσεβές να ειπούμεν άλλο
+   τίποτε παρά ότι μία ψυχή περιστρέφει αυτά έχουσα πάσαν αρετήν ή και
+   περισσότεραι.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Πολύ λαμπρά παραδέχεσαι τους λόγους μου, Κλεινία μου, αλλά άκουσε
+   ακόμη και το εξής.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Τι πράγμα;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Εάν τον ήλιον και την σελήνην και τα άλλα άστρα τα περιστρέφη όλα μία
+   ψυχή, άραγε δεν περιστρέφει και το καθέν χωριστά;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Αμέ τι;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν ας φέρωμεν δι' έν από αυτά επιχειρήματα, τα οποία θα γίνουν
+   παραδεκτά και δι' όλα τα άλλα.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Διά ποία;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Του ηλίου το σώμα πας άνθρωπος το βλέπει, την ψυχήν του όμως δεν την
+   βλέπει κανείς. Διότι ούτε άλλου κανενός σώματος ούτε ζωντανού ούτε
+   αποθαμμένου βλέπει την ψυχήν, αλλ' υπάρχει μεγάλη πιθανότης ότι το
+   γένος αυτό επλάσθη απολύτως απρόσιτον εις όλας τας αισθήσεις του
+   σώματος, και μόνον με τον νουν είναι νοητόν, επομένως και ημείς μόνον
+   με τον νουν ας σκεφθώμεν το εξής.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Τι πράγμα;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Αφού τον ήλιον τον περιστρέφει ψυχή, τότε, εάν ειπούμεν ότι αυτή
+   κάμνει έν από τα τρία, δεν θα σφάλωμεν.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Ποία τρία;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Ότι η ενυπάρχουσα εις αυτό το περιφερικόν φαινόμενον σώμα ολόγυρα
+   μετακομίζει αυτό, καθώς ημάς μας περιφέρει ολόγυρα η ενυπάρχουσα
+   εντός μας ψυχή· ή από κανέν μέρος απ' έξω προμηθεύεται πυρ ή κανέν
+   αέριον, καθώς είναι η θεωρία μερικών, και ωθεί διά της βίας σώμα με
+   σώμα· ή, τρίτον, αυτή η ιδία είναι γυμνή από σώμα, αλλά έχει κάποιας
+   άλλας δυνάμεις υπερβολικά θαυμασίας και τον ποδηγετεί.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαίως όσον δι' αυτό είναι λογικόν έν από αυτά τα τρία να κάμνη η
+   ψυχή, όταν περιστρέφη πάντα πάντα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Αυτήν λοιπόν την ψυχήν του είναι καλλίτερον πας άνθρωπος να την
+   νομίζη θεόν είτε μέσα εις άρμα κυριαρχεί τον ήλιον και χύνει φως εις
+   όλους είτε από έξω, είτε με κανένα άλλον τρόπον. Ή πώς αλλέως;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαίως, θα τα παραδεχθή όστις δεν έφθασε εις την τελευταίαν
+   παραφροσύνην.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Τόρα λοιπόν δι' όλα τα άστρα και την σελήνην και τα έτη και τους
+   μήνας και όλας τας ώρας ποίαν άλλην εξήγησιν θα δώσωμεν παρά αυτήν
+   την ιδίαν, ότι δηλαδή, επειδή η ψυχή ή αι ψυχαί απεδείχθησαν αιτίαι
+   όλων αυτών και ότι είναι ενάρετοι με όλας τας αρετάς, θα δεχθώμεν ότι
+   είναι θεοί είτε μέσα εις σώματα, τα οποία είναι ζωντανά και
+   κανονίζουν όλον τον ουρανόν, είτε οπωσδήποτε αλλέως; Υπάρχει κανείς ο
+   οποίος, αφού παραδέχεται αυτά, δεν θα δεχθή ότι τα πάντα είναι
+   κατοικημένα από θεούς;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Τόσον παράφρων, καλέ Ξένε, δεν υπάρχει κανείς.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Τόρα λοιπόν εις εκείνον που δεν παρεδέχετο προηγουμένως θεούς, φίλε
+   Μέγιλλε και Κλεινία, ας προβάλλωμεν όρους και ας τελειώνωμεν.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Ποίους όρους;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Ή να μας φωτίση ότι δεν ομιλούμεν ορθώς παραδεχόμενοι ότι η ψυχή
+   είναι η πρώτη γένεσις από όλας και όλα τα άλλα όσα είπαμεν συμφώνως
+   με αυτό, ή, αν δεν είναι ικανός να ομιλήση καλλίτερα από ημάς, ας
+   πεισθή εις ημάς και ας ζη εις το εξής πιστεύων εις τους θεούς. Λοιπόν
+   ας προσέξωμεν αν ωμιλήσαμεν πλέον επαρκώς διά τους μη παραδεχομένους
+   την ύπαρξιν των θεών, ή μήπως ωμιλήσαμεν ατελώς.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Διόλου μάλιστα ατελώς, καλέ Ξένε.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Εις αυτά λοιπόν ας λάβη τέλος η συζήτησίς μας.
+
+   Τον δε φρονούντα ότι υπάρχουν μεν θεοί, αλλ' ούτοι δεν σκοτίζονται
+   διά τα ανθρώπινα πράγματα, πρέπει να τον συμβουλεύσωμεν τα εξής:
+   Αγαπητέ μου, ας του ειπούμεν, το ότι μεν πιστεύει εις τους θεούς ίσως
+   το κάμνει κάποια συγγένεια θεία, η οποία σε οδηγεί προς το ομογενές
+   σου, διά να το τιμάς και να πιστεύης ότι υπάρχει. Αλλά των κακών
+   ανθρώπων η κατάστασις και ιδιωτικώς και δημοσίως πραγματικώς δεν
+   είναι ευτυχής, αλλά φαινομενικώς μακαρίζονται πολύ και όχι αρμονικώς,
+   και σε οδηγούν προς την ασέβειαν, διότι και εις την ποίησιν
+   εγκωμιάζονται και εις τους διαφόρους λόγους. Ή ίσως βλέπεις ασεβείς
+   ανθρώπους να φθάσουν εις το έσχατον γήρας, και να αφήσουν παίδας των
+   παίδων των μέσα εις μεγάλας τιμάς, και σε ανησυχούν στιγμιαίως όλα
+   αυτά, τα οποία είδες ο ίδιος ή τα έμαθες, εξ ακοής ή εξ αυτοψίας
+   παρευρέθης εις πολλάς ασεβείας και φρικαλεότητας μερικών, οι οποίοι
+   με αυτά ακριβώς τα μέσα έφθασαν από τα μικρά εις τα μεγάλα και εις
+   κυριαρχίαν. Τότε δε γίνεσαι ολοφάνερος ότι δι' όλα αυτά δεν θέλεις να
+   κατακρίνης τους θεούς ως αιτίους ένεκα της συγγενείας σου,
+   παρασυρόμενος, όμως από κάποιον παραλογισμόν και συγχρόνως μη
+   δυνάμενος να οργισθής κατά των θεών κατήντησες πλέον εις το πάθημα,
+   ώστε να φρονής μεν ότι υπάρχουν, αλλά ότι περιφρονούν και αμελούν τα
+   ανθρώπινα πράγματα. Λοιπόν, διά να μη μεγαλώση η γνώμη σου αυτή το
+   ασεβές πάθημά σου, και, αν είναι δυνατόν, διά να κατορθώσωμεν να το
+   εξορκίσωμεν, όταν έλθη, ας προσπαθήσωμεν να συνεχίσωμεν την κατωτέρω
+   συζήτησιν με εκείνην, την οποίαν απετείναμεν προς τον απολύτως μη
+   παραδεχόμενον την ύπαρξιν θεών, και αυτήν τόρα να εφαρμόσωμεν. Σεις
+   δε, φίλε Κλεινία και Μέγιλλε, απαντάτε διαδοχικώς εις την θέσιν του
+   νέου καθώς εις τα προηγούμενα. Εάν δε συμπέση κανέν δύσκολον εις την
+   συζήτησίν μας, εγώ θα σας στηρίξω καθώς προηγουμένως και θα σας
+   περάσω από τον ποταμόν.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ ορθά ομιλείς. Ώστε και συ αυτό να κάμης και ημείς όσον είναι
+   δυνατόν θα κάμωμεν καθώς λέγεις.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Αλλ' ίσως δεν είναι διόλου δύσκολον να αποδείξωμεν αυτό τουλάχιστον,
+   ότι οι θεοί και διά τα μικρά φροντίζουν όχι ολιγώτερον παρά όσον διά
+   τα μεγάλα. Διότι αυτός ήκουε και παρευρίσκετο εις τα λεχθέντα προ
+   ολίγου, ότι, αφού είναι τελείως αγαθοί, έχουν την επιμέλειαν των
+   πάντων, η οποία είναι αρμοδιωτάτη δι' αυτούς.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Και πολύ μάλιστα το ήκουσε.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Τόρα λοιπόν ας εξετάσωμεν μαζί ποίαν αρετήν παραδεχόμενοι δι' αυτούς
+   τους θεωρούμεν αγαθούς. Λέγε μου, θεωρούμεν την φρόνησιν και την
+   νοημοσύνην ως αρετήν, τα δε αντίθετα ως κακίαν;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Μάλιστα την θεωρούμεν.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Και πάλιν; ότι ιδιότης της αρετής είναι η ανδρεία, η δε δειλία της
+   κακίας;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαιότατα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Και άλλα μεν από αυτά θα τα θεωρήσωμεν ως αισχρά, άλλα δε ως καλά;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Αυτό είναι λογικόν.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Και εις ημάς μεν αρμόζουν τα μηδαμινά, όταν αρμόζουν, εις τους θεούς
+   όμως ούτε πολύ ούτε ολίγον θα δεχθώμεν ότι υπάρχει από αυτά;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Και αυτά ο καθείς θα τα παραδεχθή ως ορθά.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Και τόρα; Την αμέλειαν και την αργίαν και την τρυφηλότητα ως αρετήν
+   της ψυχής, θα την θεωρήσωμεν, ή πώς εννοείς;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς είναι δυνατόν;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Αλλά τότε ως το αντίθετον;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Μάλιστα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Επομένως και τα αντίθετα αυτών θα τα θεωρήσωμεν ως το αντίθετον.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαίως ως το αντίθετον.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Και λοιπόν; ο τρυφηλός και ο αμελής και ο αργός δεν θα μας φανή
+   εντελώς καθώς τον παρέστησε ο ποιητής (3), ο οποίος είπε ότι αυτός
+   είναι προ πάντων όμοιος με τους οκνηρούς κηφήνας;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ καλά βεβαίως τους παρωμοίασε.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν δεν πρέπει ούτε να ειπούμεν ότι ο θεός έχει παρόμοιον ήθος, το
+   οποίον αυτός βεβαίως μισεί, ούτε να επιτρέπωμεν εις κανένα, εάν
+   δοκιμάση, να προφέρη τοιαύτην λέξιν.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαίως όχι. Διότι πώς είναι δυνατόν;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Όστις λοιπόν έχει καθήκον να εκτελή και να φροντίζη υπερβολικά διά
+   κάποιον πράγμα, ο νους του όμως διά μεν τα μεγάλα φροντίζει, τα δε
+   μικρά τα παραμελεί, με ποίαν δικαιολογίαν ημπορούμεν να επαινέσωμεν
+   αυτόν χωρίς να σφάλωμεν εντελώς; Ας σκεφθώμεν δε κατά τον εξής
+   τρόπον. Άραγε δεν εκτελεί κατά δύο τρόπους όστις εκτελεί αυτό, είτε
+   θεός είτε άνθρωπος;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Ποίους δύο εννοούμεν;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Ή διότι φρονεί ότι δεν υπάρχει σπουδαία διαφορά διά το σύνολον, εάν
+   αμελούνται τα μικρά, ή από οκνηρίαν και τρυφηλότητα, εάν υπάρχη
+   διαφορά, αυτός όμως αμελεί. Ή υπάρχει και με άλλον τρόπον γινομένη
+   αμέλεια; Διότι βεβαίως, όταν είναι αδύνατον να επιμεληθή δι' όλα,
+   τότε δεν πρέπει να θεωρηθή ως αμέλεια διά τον μη φροντίζοντα διά τα
+   μικρά ή τα μεγάλα, διά τα οποία ίσως είναι ελλιπής και δεν έχει την
+   ικανότητα να τα επιμεληθή με την δύναμίν του είτε είναι θεός είτε
+   κανείς μηδαμινός.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαίως πώς αλλέως;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Τόρα λοιπόν αυτοί που είναι δύο ας αποκριθούν εις ημάς τους τρεις,
+   αυτοί δηλαδή που παραδέχονται μεν ότι υπάρχουν θεοί, αλλ' ο μεν είς
+   τους θεωρεί παρακλητούς, ο δε άλλος αμελείς διά τα μικρά. Πρώτον μεν
+   οι δύο σας παραδέχεστε ότι οι θεοί γνωρίζουν και βλέπουν και ακούουν
+   τα πάντα και ότι δεν είναι δυνατόν να διαφύγη αυτούς τίποτε από όσα
+   υπόκεινται εις τας αισθήσεις και εις την επιστήμην; Αυτό φρονείτε δι'
+   αυτά ή πώς αλλέως;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Αυτό.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Και τόρα πάλιν; Ότι είναι ικανοί δι' όλα όσα έχουν την δύναμιν να
+   κάμουν οι θνητοί και οι αθάνατοι;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαίως πώς δεν θα συμφωνήσουν ότι και αυτά είναι ορθά;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Και ιδού ότι ημείς που είμεθα όλοι πέντε παρεδέχθημεν ότι αυτοί είναι
+   αγαθοί και άριστοι.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ μάλιστα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Άραγε λοιπόν δεν είναι αδύνατον να παραδεχθώμεν ότι αυτοί εκτελούν
+   απολύτως οτιδήποτε με οκνηρίαν και τρυφηλότητα, αφού βεβαίως είναι
+   καθώς τους παραδεχόμεθα; Διότι βεβαίως η αργία εις την ψυχήν μας
+   είναι απόγονος της δειλίας, η δε οκνηρία της αργίας και της
+   τρυφηλότητος.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ ορθά ομιλείς.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Επομένως κανείς από τους θεούς δεν αμελεί από αργίαν και οκνηρίαν,
+   διότι δεν έχει καμμίαν δειλίαν.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ ορθά.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Τόρα λοιπόν, εάν τυχόν παραμελούν τα μικρά και ολίγα μεταξύ των
+   πάντων, τότε ή πράττουν τούτο, διότι γνωρίζουν ότι δεν οφείλουν να
+   φροντίζουν διά κανέν από αυτά, ή τι άλλο μένει παρά το αντίθετον από
+   το να γνωρίζουν (η άγνοια);
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Κανέν άλλο.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν, καλέ μου και λαμπρέ μου, να παραδεχθώμεν ότι συ φρονείς ότι
+   αγνοούν και ενώ πρέπει να επιμελούνται αμελούν από άγνοιαν, ή ότι, αν
+   και γνωρίζουν ότι οφείλουν, όμως κάμνουν καθώς λέγουν διά τους
+   προστυχωτέρους ανθρώπους, οι οποίοι, αν και γνωρίζουν ότι άλλα είναι
+   τα καλλίτερα παρά αυτά που κάμνουν, όμως δεν τα κάμνουν, διότι κάπως
+   νικώνται από τας ηδονάς ή τας λύπας;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαίως πώς είναι δυνατόν;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν τα ανθρώπινα πράγματα δεν μετέχουν άραγε της εμψύχου φύσεως
+   και συγχρόνως ο άνθρωπος δεν είναι το θεοσεβέστερον από όλα τα ζώα;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Αυτό φαίνεται τουλάχιστον.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Και όμως λέγομεν ότι είναι κτήματα των θεών όλα όσα είναι θνητά ζώα
+   καθώς και όλος ο ουρανός.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς όχι;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Τότε λοιπόν μας είναι αδιάφορον αν φρονή οποιοσδήποτε ότι αυτά είναι
+   μικρά ή μεγάλα, διά τους θεούς. Διότι εις καμμίαν από τας δύο
+   περιπτώσεις δεν είναι πρέπον οι κάτοχοι μας να μας αμελούν, αφού
+   είναι επιμελέστατοι και άριστοι. Αλλά ας εξετάσωμεν περιπλέον και το
+   εξής.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Τι πράγμα;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Η αίσθησις και η δύναμις δεν επλάσθησαν άραγε αντίθετοι μεταξύ των ως
+   προς την ευκολίαν και την δυσκολίαν;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς εννοείς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Βεβαίως το να βλέπωμεν και να ακούωμεν τα μικρά είναι δυσκολώτερον
+   παρά τα μεγάλα, αλλά πάλιν να κρατούμεν και να νικώμεν και να
+   επιμελούμεθα τα μικρά και τα ολίγα είναι γενικώς δι' όλους
+   ευκολώτερον παρά τα αντίθετα.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Και πολύ μάλιστα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Αλλά ένας ιατρός, ο οποίος ανέλαβε να θεραπεύση κάτι ολόκληρον και
+   θέλει και ημπορεί, άραγε, εάν διά μεν τα μεγάλα φροντίζη, διά δε τα
+   τεμάχια και τα μικρά παραμελή, θα είναι δυνατόν να θεραπεύση το όλον;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Διόλου μάλιστα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Βεβαίως δε ούτε οι πλοίαρχοι ούτε οι στρατηγοί ούτε οι οικονόμοι ούτε
+   πάλιν μερικοί πολιτικοί ούτε κανείς άλλος παρόμοιος ημπορεί χωριστά
+   από τα ολίγα και μικρά να τακτοποιήση τα πολλά και τα μεγάλα. Διότι
+   ούτε χωρίς μικρούς λίθους τακτοποιούνται καλά οι μεγάλοι, καθώς
+   λέγουν οι κτίσται.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαίως πώς είναι δυνατόν;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν ας μη θελήσωμεν ώστε να υποθέσωμεν τον θεόν ως χειρότερον από
+   τους θνητούς τεχνίτας, οι οποίοι τα σχετικά των έργα όσον είναι
+   καλλίτεροι, τόσον ακριβέστερον και τελειότερον τα κατασκευάζουν με
+   μίαν τέχνην και τα μικρά και τα μεγάλα. Ο δε θεός, ο οποίος είναι
+   σοφώτατος και θέλει να επιμελήται και ημπορεί, όσα μεν ήτο εύκολον να
+   τα επιμεληθή, διότι είναι μικρά, διόλου δεν τα επιμελείται ως κάποιος
+   αργός ή δειλός και φυγόπονος και μόνον διά τα μεγάλα φροντίζει.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Διόλου ας μη δεχθώμεν αυτήν την γνώμην περί των θεών, καλέ Ξένε.
+   Διότι απολύτως ούτε ευσεβής ούτε ορθή θα ήτο αυτή η σκέψις. Μου
+   φαίνεται δε τόρα πλέον ότι πολύ καλά ωμιλήσαμεν εις τον
+   προφασιζόμενον διά την αμέλειαν των θεών.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Βεβαίως ως προς το να αναγκάσωμεν αυτόν με τα επιχειρήματά μας να
+   ομολογήση ότι δεν έχει δίκαιον. Αλλ' όμως μου φαίνεται ότι το ζήτημά
+   μας χρειάζεται ακόμη κάποιους ελκυστικούς μύθους.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Ποίους, αγαπητέ μου;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Ας πείσωμεν τον νεανίαν αυτόν με τα εξής επιχειρήματα, ότι δηλαδή
+   όστις φροντίζει δι' έν σύνολον όλα τα μέρη τα κανονίζει προς σωτηρίαν
+   και τελειοποίησιν του όλου, αναλόγως του οποίου όσον είναι δυνατόν
+   ενεργεί και πάσχει και έκαστον μέρος. Έπειτα ότι εις αυτά υπάρχουν
+   διωρισμένοι άρχοντες επιτηρούντες και τα μικρότερα παθήματα και τας
+   πράξεις, και εφαρμόζουν τελειοποίησιν και εις τας τελευταίας
+   λεπτομερείας. Μεταξύ δε αυτών και το άτομόν σου, ταλαίπωρε, συντελεί
+   εις το όλον, όταν στρέφη διαρκώς προς αυτό, αν και είναι ελάχιστον.
+   Συ δε δεν ενόησες ως προς αυτό ότι χάριν εκείνου γίνεται παν ό,τι
+   γίνεται, διά να υπάρχη πάσα αρμονική ύπαρξις, η οποία συντελεί εις
+   τον βίον του σύμπαντος, χωρίς να υπάρξη χάριν σου, αλλά συ χάριν
+   εκείνης. Διότι πας ιατρός και πας καλλιτέχνης εργάτης και όλα μεν τα
+   εκτελεί χάριν του όλου, ρυθμίζων αυτά προς το συνολικόν καλόν, αλλά
+   μάλλον το μέρος εκτελεί χάριν του όλου και όχι το όλον χάριν του
+   μέρους. Συ δε αγανακτείς, διότι δεν γνωρίζεις ότι το ως προς σε
+   ωφελιμώτερον διά το σύμπαν συμβαίνει και εις εσέ δυνάμει της κοινής
+   καταγωγής. Επειδή δε η ψυχή άλλοτε μεν συζή με άλλο σώμα και άλλοτε
+   με άλλο, και τούτο λαμβάνει πολυειδείς μεταβολάς εξ αιτίας της, ή εξ
+   αιτίας άλλης ψυχής, δεν μένει άλλο τίποτε εις τον παίκτην παρά να
+   μεταθέση το μεν τελειοποιηθέν ήθος εις καλλίτερον τόπον, το δε
+   χειροτερεύσαν εις χειρότερον, δι' εκάστην καθώς της αρμόζει, διά να
+   απολαύση την αρμοδίαν μοίραν της.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς εννοείς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Νομίζω ότι εξηγούμαι με ποίον τρόπον θα εδικαιολογείτο η ευκολία της
+   επιμελείας των θεών δι' όλα. Διότι, εάν μεν προσέχη κανείς εις το
+   σύνολον πάντοτε, όταν μετασχηματίζη όλα τα αντικείμενα, λόγου χάριν
+   όταν από το πυρ κάμη ύδωρ έμψυχον, και όχι έν σύνολον πολλών
+   πραγμάτων από έν ή έν από πολλά, διερχόμενα από μίαν και δύο και
+   τρεις γενεάς, τότε αι μεταθέσεις της διαπλάσεως θα επροχώρουν εις το
+   άπειρον. Τόρα όμως υπάρχει θαυμασία ευκολία εις τον επιμελούμενον διά
+   το σύμπαν.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς το εννοείς αυτό πάλιν;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Ιδού πώς. Επειδή ο βασιλεύς ημών παρετήρησε ότι όλαι μας αι πράξεις
+   είναι ψυχικαί και ότι υπάρχει εις αυτάς και πολλή αρετή και πολλή
+   κακία και ότι η ψυχή και το σώμα είναι άφθαρτα, αλλ' όχι αιώνια,
+   καθώς οι νομίμως αθάνατοι θεοί — διότι δεν θα υπήρχε ποτέ γέννησις
+   ζώων, εάν το έν εξ αυτών των δύο εξηφανίζετο — και επειδή ενόησε ότι
+   το μέρος της ψυχής, το οποίον είναι αγαθόν, επλάσθη διά να ωφελή, το
+   δε κακόν να βλάπτη, όλα αυτά σκεφθείς ευρήκε, πού πρέπει να κείται
+   έκαστον μέρος, διά να καθιστά εις το σύμπαν νικήτριαν μεν την αρετήν,
+   νικωμένην δε την κακίαν όσον το δυνατόν περισσότερον και καλλίτερον.
+   Εσχεδιάσθη λοιπόν συμφώνως με όλα αυτά, πως όταν γίνη το καθέν, ποίαν
+   τοποθεσίαν πρέπει να αλλάζη ως κατοικίαν και ποίους τόπους. Τας δε
+   αιτίας της μεταβολής της ποιότητος επαφήκε εις την θέλησιν εκάστου
+   από ημάς. Διότι όπως θέλει έκαστος και οποίου είδους ψυχήν έχει, ούτω
+   πως σχεδόν και τοιούτος γίνεται συνήθως έκαστος.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Αυτό είναι λογικόν τουλάχιστον.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν μεταβάλλονται όλα όσα μετέχουν της ψυχής, διότι έχουν εντός
+   των την αιτίαν της μεταβολής. Μεταβαλλόμενα δε μετακινούνται συμφώνως
+   με την διάταξιν της ειμαρμένης και τον νόμον. Και αν τα ήθη
+   μεταβάλλωνται ολιγώτερον, τότε μετατοπίζονται ολίγον εις το ίδιον
+   επίπεδον της χώρας των, εάν δε περισσότερον και αδικώτερον, τότε
+   μεταπίπτουν εις το βάθος και εις τον κάτω κόσμον λεγόμενον, τον
+   οποίον ονομάζουν Άδην και με άλλα σχετικά ονόματα και όπου φοβούνται
+   πολύ και ονειροπολούν ζωντανοί, χωρισμένοι από τα σώματά των. Όταν
+   όμως η ψυχή μεταβληθή ακόμη περισσότερον ως προς την κακίαν ή την
+   αρετήν εξ αιτίας της θελήσεώς της και της επιμόνου συμπεριφοράς της,
+   όταν μεν συνενωθή με την αρετήν και γίνη υπερόχως θεία, τότε
+   μετατοπίζεται και εις υπερόχως άγιον τόπον καθόλου και πολύ
+   καλλίτερον από τον προηγούμενον όταν δε κάμη τα αντίθετα, μετατοπίζει
+   εις τα αντίθετα την ύπαρξίν της.
+
+      Αυτό είναι το δίκαιον θεών των Ολυμπίων, (4)
+
+   καλό μου παιδί και παλικάρι, που νομίζεις ότι παραμελείσαι από τους
+   θεούς σου, δηλαδή, όταν μεν γίνη χειρότερος, πηγαίνει προς τας
+   χειροτέρας ψυχάς, όταν δε γίνη καλλίτερος, προς τας καλλιτέρας και
+   εις την ζωήν και εις οποιονδήποτε θάνατον και πάσχει ό,τι είναι
+   πρέπον να κάμνουν οι όμοιοι προς τους ομοίους. Αυτήν την δίκην δεν
+   είναι δυνατόν ποτε ούτε συ να αποφύγης ούτε άλλος κανείς και να
+   καυχηθή ότι είναι ανώτερος από τους θεούς. Την οποίαν και από όλας
+   τας δίκας υπεροχώτερον ετακτοποίησαν όσοι την ετακτοποίησαν και είναι
+   πρέπον απολύτως να την σέβεσαι. Διότι ποτέ δεν θα παραμεληθής από
+   αυτήν. Ούτε εάν είσαι τόσον μικρός, ώστε να εισδύσης εις το βάθος της
+   γης, ούτε υψηλός, ώστε να πετάξης εις τον ουρανόν, αλλά θα πληρώσης
+   την αρμόζουσαν τιμωρίαν είτε εδώ μένεις είτε εις τον Άδην μεταβής
+   είτε και εις αγριώτερον τόπον από αυτούς μετακομισθής. Ο ίδιος δε
+   λόγος ισχύει και δι' εκείνους, τους οποίους συ παρετήρησες ότι έγιναν
+   μεγάλοι από μικροί, ενώ ανοσιούργησαν ή έπραξαν κάτι παρόμοιον, και
+   ενόμισες ότι από άθλιοι έγιναν ευτυχείς, και έπειτα μέσα εις τα
+   κάτοπτρα των πράξεών των ενόμισες ότι αντελήφθης καθαρά την αμέλειαν
+   των θεών δι' όλα, χωρίς να γνωρίζης ποία είναι η υπηρεσία αυτών διά
+   το σύμπαν. Και πώς, παλικαρά μου εσύ, δεν φρονείς ότι πρέπει να
+   γνωρίζης αυτήν; Την οποίαν εάν δεν γνωρίζη κανείς, ούτε σχέδιον
+   ημπορεί να σχεδιάση ποτέ ούτε με λόγον να συντελέση εις την ευτυχή
+   και δυστυχή κατάστασιν της ζωής. Εις αυτά εάν μεν σε καταπείθη ο
+   Κλεινίας απ' εδώ και όλη η ιδική μας γερουσία, ότι δηλαδή δεν
+   γνωρίζεις τι λέγεις περί θεών, τότε ίσως σε δεχθή και ο θεός με το
+   καλόν. Εάν δε έχης ακόμη ανάγκην κανενός λόγου, τόρα που θα
+   ομιλήσωμεν ημείς προς τον τρίτον, άκουε, εάν έχης έστω και ολίγον
+   νουν. Δηλαδή ότι μεν υπάρχουν θεοί και φροντίζουν διά τους ανθρώπους
+   εγώ νομίζω ότι δεν απεδείχθη διόλου ατελώς μεταξύ μας. Το ότι όμως
+   πάλιν οι θεοί είναι παρακλητοί από τους αδίκους, όταν δεχθούν δώρα,
+   ούτε πρέπει να το επιτρέψωμεν εις κανένα να το ειπή και πρέπει τον
+   καθένα να προσπαθήσωμεν να εξελέγξωμεν με κάθε τρόπον.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ καλά το είπες, και ας κάμωμεν καθώς λέγεις.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν, διά το όνομα των ιδίων των θεών, με ποίον τρόπον γίνονται
+   άραγε παρακλητοί, εάν γίνωνται; Και διότι ποίου είδους είναι; Βεβαίως
+   είναι ανάγκη να είναι άρχοντες, αφού θα διοικούν τον ουρανόν
+   ολόκληρον διαρκώς.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Αυτό είναι αληθές.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Αλλά τόρα άραγε με ποίους άρχοντας προσφέρνουν (ομοιάζουν); Ή κάπως
+   με εκείνους, με τους οποίους είναι δυνατόν να επιτύχωμεν, αν τους
+   παρομοιάσωμεν με την διαφοράν μόνον του μεγέθους; Άραγε μήπως είναι
+   κάπως ηνίοχοι ζευγών αγωνιζομένων ή πλοίαρχοι πλοίων; Πιθανόν δε να
+   παρομοιάζωνται και με αρχηγούς στρατοπέδων. Ακόμη δε είναι δυνατόν να
+   ομοιάζουν με ιατρούς, οι οποίοι φοβούνται τον πόλεμον των ασθενειών
+   εναντίον των σωμάτων, ή με γεωργούς, οι οποίοι από τον φόβον των
+   περιμένουν κακοκαιρίας, συνήθως καταστρεπτικάς εις την βλάστησιν των
+   φυτών, ή και με επιστάτας ποιμνίων. Δηλαδή, αφού εσυμφωνήσαμεν προς
+   τον εαυτόν μας ότι ο ουρανός είναι φορτωμένος από πολλά αγαθά, αλλά
+   και από τα αντίθετα, και περισσότερον από τα αντίθετα, διά τούτο
+   λοιπόν, υποθέτομεν, αυτή είναι μάχη έχουσα ανάγκην μεγάλης προσοχής,
+   σύμμαχοί μας δε είναι οι θεοί και οι δαίμονες, ημείς δε πάλιν είμεθα
+   κτήματα θεών και δαιμόνων. Μας καταστρέφει δε η αδικία και η
+   υπερηφάνεια μαζί με την ανοησίαν, μας σώζει δε η δικαιοσύνη και η
+   σωφροσύνη μαζί με την φρόνησιν, αι οποίαι κατοικούν μέσα εις τας
+   εμψύχους δυνάμεις των θεών. Από αυτό δε ημπορεί να εννοήση κανείς ότι
+   έν μικρόν μέρος από αυτάς κατοικεί και εντός μας. Λοιπόν κάποιαι
+   ψυχαί κατοικούσαι εις την γην και έχουσαι άδικον πόθον παραπλανούν με
+   κολακευτικούς λόγους και με κάποιαν γοητείαν τας ψυχάς των φυλάκων
+   κυνών ή των βοσκών ή ακόμη και των όλως απολυταρχικών κυριάρχων,
+   καθώς λέγουν οι κακοί, και κατορθώνουν, ενώ είναι πλεονέκται μεταξύ
+   των ανθρώπων, να μη πάθουν κανέν κακόν. Λέγομεν δε ότι αυτό το
+   σφάλμα, το οποίον τόρα ονομάζεται πλεονεξία, είναι ασθένεια εις τα
+   σάρκινα σώματα, εις δε τας πόλεις και τα πολιτεύματα είναι η ιδία
+   λέξις τροποποιημένη, δηλαδή η αδικία.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαιότατα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν είναι ανάγκη αυτόν τον λόγον να ειπή όστις λέγει ότι υπάρχουν
+   θεοί πάντοτε και διά τους αδίκους και διά τους αδικούντας ανθρώπους,
+   αρκεί κανείς να δώση εις αυτούς μερίδιον των αδίκων κερδών, καθώς εάν
+   οι λύκοι έδιδαν μικρόν μέρος εις τους κύνας από τα αρπαγμένα, εκείνοι
+   δε, εξημερωνόμενοι με τα δώρα τους επέτρεπαν να κλέπτουν τα ποίμνια.
+   Άραγε δεν λέγουν αυτό όσοι νομίζουν παρακλητούς τους θεούς;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Αυτό βεβαίως.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν με ποίους από τους προηγουμένους φύλακας αν παρομοιάση τους
+   θεούς δεν θα γίνη γελοίος οποιοσδήποτε άνθρωπος; Άραγε με τους
+   πλοιάρχους, οι οποίοι με κέρασμα οίνου και με την κνίσαν
+   εκτροχιάζονται και εκτροχιάζουν με τα πλοία και τους ναύτας;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Διόλου μάλιστα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Αλλά βεβαίως ούτε με ηνιόχους παραταχθέντας εις διαγωνισμόν, οι
+   οποίοι διά δώρων κατεπείσθησαν να αφήσουν την νίκην εις άλλα ζεύγη.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Θα ήτο φρικαλέα η παρομοίωσις, την οποίαν παρουσιάζεις με αυτόν τον
+   λόγον.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Βεβαίως δε ούτε με στρατηγούς ούτε με ιατρούς ούτε με γεωργούς ούτε
+   με βοσκούς αλλ' ούτε και με κύνας, τους οποίους εμάγευσαν οι λύκοι.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πρόσεχε τα λόγια σου. Πώς είναι δυνατόν;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Αλλά άραγε δεν είναι οι μεγαλίτεροι από όλους τους φύλακας και εις τα
+   μεγαλίτερα πράγματα οι θεοί;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πάρα πολύ μάλιστα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Αυτούς λοιπόν που φυλάττουν τα καλλίτερα πράγματα και είναι υπέροχοι
+   φύλακες ως προς την αρετήν, θα τους θεωρήσωμεν άραγε χειροτέρους από
+   τους κύνας και από τους μεσαίους ανθρώπους, οι οποίοι ποτέ δεν είναι
+   δυνατόν να καταπροδώσουν το δίκαιον χάριν δώρων διδομένων ασεβώς από
+   αδίκους άνδρας;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Διόλου μάλιστα. Αυτός ο λόγος είναι ανυπόφορος. Και από όλους όσοι
+   περιστρέφονται εις την ασέβειαν ο λόγος όστις υποστηρίζει αυτήν την
+   γνώμην σχεδόν είναι δίκαιον να θεωρηθή ως ο χειρότερος και ο
+   ασεβέστατος από όλους τους ασεβείς.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Και λοιπόν τόρα πλέον τα τρία ζητήματά μας, δηλαδή ότι υπάρχουν θεοί
+   και ότι φροντίζουν και ότι είναι εντελώς άκαμπτοι έξω από το δίκαιον,
+   θέλετε να δεχθώμεν ότι απεδείχθησαν επαρκώς;
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς όχι; Και μάλιστα είμεθα σύμφωνοι με αυτούς τους λόγους.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Και είναι μεν αληθές ότι ελέχθησαν κάπως ορμητικώτερον ένεκα της
+   επιμονής των κακών ανθρώπων. Αλλά, φίλε Κλεινία, η λογομαχία αυτή
+   έγινε, διά να μη νομίζουν ότι από την συζήτησιν τους δίδεται δικαίωμα
+   να κάμνουν ό,τι θέλουν οι κακοί, δηλαδή ό,τι και όσα και οποίου
+   είδους πράγματα φαντάζονται διά τους θεούς. Λοιπόν ημείς είχομεν την
+   προθυμίαν να ομιλήσωμεν δι' αυτά ωσάν νεώτεροι. Και αν δε μικρόν
+   αποτέλεσμα εφέραμεν εις το να καταπείσωμεν αυτούς τους ανθρώπους να
+   μισήσουν τον εαυτόν των, και κάπως να αγαπήσουν τα αντίθετα ήθη,
+   πάλιν θα είχε πολύ καλά την θέσιν του το προοίμιον μας εις τους
+   νόμους περί ασεβείας.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Αλλά υπάρχει ελπίς, ειδεμή βεβαίως η γενεά των λόγων δεν θα κατακρίνη
+   την νομοθεσίαν.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Κατόπιν λοιπόν από το προοίμιον αρμόζει να γίνη λόγος μεταξύ μας, ο
+   οποίος να ερμηνεύση ορθώς τους νόμους, προκηρύττων εις όλους τους
+   ασεβείς να εγκαταλείψουν τους ασεβείς των τρόπους, και να έλθουν με
+   τους ευσεβείς. Δι' όσους δε δεν πείθονται, ας υπάρχη ο εξής νόμος
+   περί της ασεβείας. Εάν κανείς ασεβή με λόγους ή με έργα, ο
+   παρευρισκόμενος ας τον αποκρούση καταγγέλλων αυτόν εις τους άρχοντας.
+   Από δε τους άρχοντας όσοι λάβουν είδησιν πρώτοι, ας τον εγκαλέσουν
+   εις το αρμόδιον διά τοιαύτας υποθέσεις δικαστήριον συμφώνως με τους
+   νόμους. Εάν δε καμμία αρχή λάβη είδησιν και δεν εκτελέση αυτά, η ιδία
+   ας γίνη υπόδικος ασεβείας εις τον θέλοντα να τιμωρήση αυτήν χάριν των
+   νόμων.
+
+   Εάν δε καταδικασθή κανείς, ας ορίση το δικαστήριον μίαν τιμωρίαν δι'
+   εκάστην ασέβειαν χωριστά. Και λοιπόν δι' όλους ας είναι βάσις τα
+   δεσμά. Από δε τα τρία δεσμωτήρια, τα οποία υπάρχουν εις την πόλιν, έν
+   μεν κοινόν διά τους περισσοτέρους εις την αγοράν, χάριν της θεραπείας
+   των σωμάτων εις πολλούς, έν δε πλησίον της νυκτερινής συγκεντρώσεως
+   των αρχόντων (5), ονομαζόμενον σωφρονιστήριον, έν δε πάλιν εις το
+   μέσον της χώρας, όπου τυχόν είναι έρημον μέρος και όσον το δυνατόν
+   αγριώτερον, το οποίον να λάβη φήμην κάποιας τιμωρίας. Από δε τας
+   τρεις αιτίας της ασεβείας, τας οποίας εξετάσαμεν, δύο είδη
+   αποτελούνται, από εκάστην και γίνονται έξ τα διάφορα γένη των
+   ασεβούντων εις τα θεία, τα οποία δεν έχουν ανάγκην ίσης τιμωρίας ούτε
+   ομοίας.
+
+   Δηλαδή όστις δεν πιστεύει απολύτως εις τους θεούς, έχει όμως ήθος εκ
+   φύσεως δίκαιον, αυτός μισεί πάντοτε τους κακούς από αποτροπιασμόν δε
+   της αδικίας δεν δέχεται να πράξη τας τοιαύτας πράξεις και αποφεύγει
+   τους μη δικαίους ανθρώπους και αγαπά τους δικαίους (6). Εις όσους
+   όμως εκτός του ότι φρονούν ότι τα πάντα είναι έρημα από θεούς
+   συμπέσουν και ακράτειαι των ηδονών και των λυπών, και υπάρχει ισχυρά
+   ανάμνησις και οξύνοια μαθήσεως, η μεν απιστία εις τους θεούς είναι
+   κοινή εις αυτούς καθώς και εις εκείνους, ως προς την βλάβην όμως των
+   άλλων ανθρώπων εκείνο μεν το γένος κάμνει ολιγώτερα κακά, αυτό όμως
+   περισσότερα. Δηλαδή ο μεν πρώτος θα είναι αθυρόστομος ως προς τους
+   θεούς και τας θυσίας και τους όρκους, και ενώ περιγελά τους άλλους
+   πιθανόν να κάμη άλλους ομοίους του, εάν δεν τιμωρηθή. Ο δε άλλος δεν
+   πιστεύει μεν καθώς ο προηγούμενος, θεωρείται όμως αγαθός, αλλά είναι
+   φορτωμένος με δολιότητα και οπισθοβουλίαν, από αυτούς δε πολλοί
+   αναδεικνύονται ψευδομάντεις και πάσης μαγείας ζωηροί οπαδοί, επίσης
+   δε από αυτούς κάποτε αναδεικνύονται και τύραννοι και λαοπλάνοι και
+   στρατηγοί και σχεδιασταί μυστικών ιεροτελεστιών. Από αυτούς λοιπόν
+   ημπορούν να σχηματισθούν πολλά γένη. Αλλά τα σπουδαιότερα διά την
+   νομοθεσίαν είναι δύο. Εξ αυτών το μεν ειρωνικόν δεν είναι άξιον μόνον
+   ενός θανάτου, ούτε δύο αλλά πολλών, το δε άλλο έχει ανάγκην συμβουλών
+   και δεσμών. Ομοίως δε και το γένος αυτών που νομίζουν ότι οι θεοί δεν
+   φροντίζουν αποτελεί άλλα δύο γένη, και το άλλο που τους θεωρεί
+   παρακλητούς άλλα δύο. Από αυτά δε, τα οποία διαχωρίζονται κατ' αυτόν
+   τον τρόπον, όσοι μεν έγιναν τοιούτοι από ανοησίαν χωρίς καμμίαν
+   κακίαν του θυμικού και του ήθους, αυτούς ο δικαστής ας τους περιορίση
+   συμφώνως με τον νόμον εις το σωφρονιστήριον όχι ολιγώτερον των πέντε
+   ετών. Εις τούτο δε το διάστημα ας μη τους επισκέπτεται άλλος πολίτης
+   παρά μόνον τα μέλη της νυκτερινής συγκεντρώσεως των αρχόντων
+   ομιλούντες συμβουλευτικώς προς αυτούς προς σωτηρίαν της ψυχής των.
+   Όταν δε συμπληρωθή ο χρόνος των δεσμών των, εάν μεν κανείς από αυτούς
+   φαίνεται ότι είναι σώφρων, ας κατοική μαζί με τους σώφρονας, αν δε
+   όχι, και αν καταδικασθή πάλιν εις παρομοίαν δίκην, ας τιμωρηθή διά
+   θανάτου.
+
+   Όσοι δε έγιναν θηριώδεις ως προς την απιστίαν προς τους θεούς ή ως
+   προς το να θεωρούν αυτούς αμελείς ή παρακλητούς, και περιφρονούντες
+   τους ανθρώπους δελεάζουν πολλούς εκ των ζώντων, διότι δισχυρίζονται
+   ότι παραπλανούν τους αποθανόντας και υπόσχονται να μεταπείσουν τους
+   θεούς ωσάν με συγχωροχάρτια, δελεάζοντες αυτούς με θυσίας και
+   προσευχάς και ύμνους, και ούτω πως προσπαθούν να κυριεύσουν τελείως
+   και τα άτομα και ολοκλήρους οικογενείας και πόλεις χάριν των
+   χρημάτων, από αυτούς όστις καταδικασθή ως ένοχος ας ορίση το
+   δικαστήριον δι' αυτόν να τεθή εις δεσμά συμφώνως με τον νόμον, να μη
+   πλησιάζη δε αυτόν κάνεις ελεύθερος, να λαμβάνη δε ωρισμένην τροφήν
+   από τους νομοφύλακας. Όταν δε αποθάνη, να τον πετάξουν άταφον έξω από
+   τα σύνορα. Εάν δε κανείς ελεύθερος συντελή εις την ταφήν του, ας
+   υπόκειται εις δίκην ασεβείας από τον τυχόντα. Εάν δε αφήση εις την
+   πόλιν παίδας αρκετούς, οι επιμελούμενοι των ορφανών ας φροντίζουν και
+   δι' αυτούς, ως όχι ολιγώτερον ορφανούς, ευθύς από την ημέραν της
+   καταδίκης του πατρός των.
+
+   Δι' όλα δε αυτά ας ορισθή κοινός νόμος, ο οποίος τους περισσοτέρους
+   από αυτούς θα τους κάμη ολιγώτερον να σφάλλουν με έργα και με λόγους
+   προς τους θεούς, μάλιστα ολιγώτερον ανοήτως, διότι δεν θα επιτρέπεται
+   να εκκλησιάζωνται έξω από τον νόμον. Δηλαδή ας υπάρχη δι' όλους
+   γενικώς ο εξής νόμος.
+
+   Κανείς να μην έχη προσκυνήματα εις την ατομικήν του κατοικίαν. Όταν
+   δε κανείς αποφασίση να εκτελέση θυσίαν, ας υπάγη εις τα δημόσια
+   προσκυνήματα, διά να θυσιάση, και ας δώση τα θύματα εις τας χείρας
+   των ιερέων και των ιερειών, όσοι έχουν δικαίωμα να φροντίζουν δι'
+   αυτά. Ας προσευχηθή δε μαζί και αυτός και όστις άλλος θέλει μαζί του.
+   Αυτά δε ας γίνωνται διά τον εξής λόγον. Προσκυνήματα και εικόνας θεών
+   δεν είναι εύκολον να τοποθετή κανείς, αλλά χρειάζεται μεγάλη σκέψις,
+   διά να γίνη τούτο ορθώς. Έπειτα αι γυναίκες προ πάντων όλαι καθώς και
+   οι εντελώς ανίσχυροι και οι κινδυνεύοντες και οι στενοχωρημένοι, μέσα
+   εις την στενοχωρίαν των, ή και αντιθέτως, όταν εύρουν καμμίαν
+   σωτηρίαν, συνηθίζουν να καθιερώνουν πάντοτε εκείνο το μέρος και να
+   τάζουν θυσίας και εικόνας εις τους θεούς και τους δαίμονας και τους
+   παίδας των θεών, και εις τας εξύπνους οπτασίας από τον φόβον των και
+   εις τα όνειρά των. Ομοίως δε οι αναφέροντες πολλάς οπτασίας θεωρούν
+   ως θεραπείαν το να μεταβάλλουν εις βωμούς και προσκυνήματα όλας τας
+   οικίας και όλα τα χωρία, και εις τα καθαρά μέρη και όπου αλλού τύχη
+   από αυτά τα μέρη. Δι' όλα αυτά πρέπει να κάμωμεν συμφώνως με τον
+   νόμον που λέγομεν τόρα. Ακόμη δε διά τους ασεβείς, διά να μη
+   προφασίζωνται τα τοιαύτα εις τας πράξεις των, τοποθετούντες
+   προσκυνήματα και βωμούς εις τας ατομικάς των κατοικίας και νομίζοντες
+   ότι πρέπει κρυφίως να εξιλεώνουν τους θεούς με θυσίας και με
+   προσευχάς, και να αυξάνουν απείρως την αδικίαν εις τον εαυτόν των και
+   εις τους επιτρέποντας αυτά προφασιζόμενοι τους θεούς, οι οποίοι είναι
+   ανώτεροί των, και τότε δικαίως όλη η πόλις να έχη την προκοπήν (!)
+   τρόπον τινά των ασεβών.
+
+   Και λοιπόν τον νομοθέτην ο θεός θα τον κατακρίνη. Δηλαδή ας ορισθή
+   αυτός ο νόμος, να μην έχη κανείς προσκυνήματα θεών εις την ατομικήν
+   του κατοικίαν. Όστις δε αποδειχθή ότι έχει άλλα και ιερουργεί έξω από
+   τα δημόσια, εάν μεν τα έχη κάποιος ανήρ ή γυνή, ο οποίος δεν έκαμε
+   κανέν από τα μεγάλα και ανόσια έργα, τότε, όστις λάβη είδησιν ας τον
+   καταγγείλη εις τους νομοφύλακας, αυτοί δε ας τον διατάξουν να
+   μεταφέρη εις τα δημόσια προσκυνήματα τα ατομικά του, εάν δε δεν
+   πείθεται, ας τον τιμωρήσουν έως ότου να μεταφερθούν. Εάν δε γίνη
+   κανείς φανερός ότι διέπραξε ασέβειαν, όχι παιδικήν αλλά ανδρικήν,
+   είτε διότι ετοποθέτησε προσκυνήματα εις ιδιόκτητά του μέρη, είτε
+   διότι εθυσίασεν ο ίδιος δημοσίως εις οιουσδήποτε θεούς, επειδή
+   θυσιάζει, ενώ δεν είναι καθαρός, ας τιμωρηθή διά θανάτου. Κατά πόσον
+   δε είναι παιδικόν το σφάλμα ή όχι, ας το κρίνουν οι νομοφύλακες και
+   τότε ας τον εγκαλέσουν εις το δικαστήριον και ας επιβάλουν εις αυτόν
+   την ποινήν της ασεβείας.
+
+
+
+ΒΙΒΛΙΟΝ ΙΑ'.
+
+
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Και τόρα πλέον είναι ανάγκη να θέσωμεν την αρμόζουσαν τάξιν διά τας
+   μεταξύ των πολιτών συναλλαγάς. Γενικόν δε μέτρον είναι το εξής. Μήτε
+   κανείς να εγγίζη τα ιδικά μου χρήματα όσον είναι δυνατόν, μήτε πάλιν
+   να μου πάρη και το ελάχιστον, χωρίς να με πείση. Συμφώνως δε με αυτά
+   τα ίδια θα κάμω και εγώ ως προς τα χρήματα των άλλων, όταν έχω νουν
+   σώφρονα.
+
+   Και λοιπόν λέγομεν ότι τον θησαυρόν πρώτον τον οποίον απεθήκευσε
+   κανείς ως κειμήλιον διά τον εαυτόν του και τους ιδικούς του, αν δεν
+   είναι από τους ιδικούς μου προπάτορας, τότε ούτε να τον εύρω θα
+   ευχηθώ, ούτε, αν τον εύρω, θα τον μετακινήσω, ούτε πάλιν θα τον
+   ανακοινώσω εις τους λεγομένους μάντεις, οι οποίοι οπωσδήποτε θα με
+   συμβουλεύσουν να σηκώσω το αποθηκευμένον εις την γην. Διότι δεν είναι
+   δυνατόν τόσον πολύ να ωφεληθώ ως προς την απόκτησιν χρημάτων, όσον θα
+   προοδεύσω εις τον όγκον της αρετής της ψυχής και του δικαίου, εάν δεν
+   πάρω τον θησαυρόν, αποκτών άλλο κτήμα απέναντι άλλου, καλλίτερον μέσα
+   εις καλλίτερον μέρος, δηλαδή προτιμήσας την δικαιοσύνην μέσα εις την
+   ψυχήν παρά τον πλούτον εις την περιουσίαν μου. Διότι και εις άλλα
+   εφαρμόζεται καλώς η παροιμία να μη κινή κανείς τα ακίνητα, αλλά και
+   εις αυτό ημπορεί να εφαρμοσθή ως έν από εκείνα. Πρέπει δε να
+   πιστεύωμεν και εις τους λεγομένους περί αυτών μύθους, ότι δηλαδή διά
+   την τεκνογονίαν δεν συμφέρουν τα τοιαύτα.
+
+   Όστις όμως φανή αμέριμνος διά τα τέκνα του και περιφρονήση τον
+   νομοθέτην αυτού του νόμου, και όσα δεν απεθήκευσε ούτε ο ίδιος ούτε
+   κανείς από τους πατέρας των πατέρων του τα σηκώση χωρίς να καταπείση
+   τον αποθέσαντα, και ούτω πως καταστρέφει ωραιότατον νόμον και
+   απλούστατον και διόλου αγενούς ανδρός νομοθεσίαν, ο οποίος είπε·
+   «ό,τι δεν κατέθεσες μη το σηκώνεις», (7) και περιφρονήση αυτούς τους
+   δύο νομοθέτας και σηκώση πράγμα που δεν απεθήκευσε αυτός, όχι κανέν
+   μικρόν αλλά κάποτε υπερβολικόν πλήθος θησαυρού, αυτός τι πρέπει να
+   πάθη; Και λοιπόν τι θα πάθη μεν από τους θεούς, ο θεός το ηξεύρει.
+   Όστις όμως τον ιδή πρώτος, εάν μεν συμβή το τοιούτον μέσα εις την
+   κεντρικήν πόλιν, ας το γνωστοποιήση εις τους αστυνόμους, εάν δε εις
+   κανέν μέρος της πόλεως, εις τους αγορανόμους, εάν δε εις κανέν μέρος
+   της άλλης χώρας εις τους αγρονόμους και τους άρχοντας αυτών. Αφού δε
+   ειδοποιηθούν, ας στείλη να ερωτήση η πόλις τους Δελφούς. Και ό,τι
+   αποφανθή ο θεός και διά τα χρήματα και διά τον μετακινήσαντα, αυτό ας
+   εκτελέση η πόλις υπηρετούσα τας μαντείας του θεού. Και αν μεν ο
+   καταδότης είναι ελεύθερος, ας αποκτήση υπόληψιν αρετής, εάν δε δεν
+   καταδώση, ας αποκτήση φήμην κακίας. Εάν δε είναι δούλος, εάν μεν
+   καταδώση, είναι πολύ ορθόν να γίνη ελεύθερος και να αποδώση η πόλις
+   το αντίτιμόν του εις τον κύριόν του· εάν δε δεν καταδώση, ας τιμωρηθή
+   διά θανάτου.
+
+   Κατόπιν δε από αυτόν είναι καλόν να ακολουθήση και διά τα μικρά και
+   διά τα μεγάλα είς και ο αυτός νόμος, ο εξής. Εάν κανείς αφήση κάπου
+   ιδικόν του πράγμα εκουσίως ή ακουσίως, όστις το εύρη ας το αφήση εις
+   την θέσιν του, φρονών ότι φυλάττει η ενοδία θεότης (η έφορος των
+   οδών) τα τοιαύτα, τα οποία είναι αφιερωμένα εις την επιτήρησιν της
+   θεότητος. Εάν όμως παραβαίνων κανείς ταύτα εξ απειθείας τα σηκώση και
+   τα φέρη εις την οικίαν του, τότε, αν μεν είναι δούλος μικρού
+   αντιτίμου και τον συναντήση κανείς όχι κατωτέρας ηλικίας των τριάντα
+   ετών, ας του δώση πολλούς ραβδισμούς. Εάν δε είναι κανείς ελεύθερος,
+   εκτός του να θεωρήται κατά κοινήν γνώμην ακοινώνητος των νόμων, ας
+   πληρώση το δεκαπλάσιον του αντιτίμου εις τον αφήσαντα το πράγμα εν τη
+   οδώ.
+
+   Εάν δε κανείς κατακρίνη κάποιον ότι έχει κάτι από τα ιδικά του μέγα ή
+   μικρόν, αυτός δε ομολογή μεν ότι το έχει, όχι όμως το ιδικόν του,
+   τότε, εάν μεν είναι καταγραμμένον εις τα βιβλία των Αρχόντων το κτήμα
+   συμφώνως με τον νόμον, ας προσκληθή ο κάτοχός του εις την αρχήν, και
+   ας το καταθέση. Όταν δε φανερωθή, εάν μεν έχη καταγραφή εις τα βιβλία
+   εις ποίον ανήκει από τους διαφιλονικούντας αυτό, ας το πάρη αυτός και
+   ας φύγη. Εάν δε είναι κανενός άλλου έξω από τους παρευρισκομένους,
+   όποιος δώση αξιόπιστον εγγυητήν χάριν του απουσιάζοντος, ότι θα το
+   παραδώση εις εκείνον, ας το σηκώση καθώς θα έκαμνε εκείνος. Εάν όμως
+   το φιλονικούμενον δεν έχη καταγραφή εις τα βιβλία των αρχόντων, ας
+   κατατεθή μέχρι της δίκης πλησίον τριών αρχόντων εκ των γεροντοτέρων.
+   Και αν το κρατημένον είναι σφαχτόν, όστις χάση την δίκην περί αυτού
+   ας πληρώνη και την τροφήν του εις τους άρχοντας. Την δε υπόθεσιν να
+   την δικάσουν εντός τριών ημερών οι άρχοντες.
+
+   Ας συμμαζεύη από οπουδήποτε τον δούλον του όστις θέλει, εάν έχη τας
+   φρένας του, και ας τον κάμη ό,τι θέλει από όσα είναι ευσεβή. Αλλά ας
+   συμμαζεύη και χάριν άλλου συγγενούς του ή φίλου τον φεύγοντα (δούλον)
+   διά να ελευθερωθή. Εάν δε κάποιος προσπαθή να αποσπάση κανένα, διά να
+   τον ελευθερώση ωσάν δούλον συμμαζευόμενον, τότε ας τον παραιτήση ο
+   συμμαζεύων αυτόν, αλλά ο αποσπών αυτόν ας αφήση τρεις αξιοπίστους
+   εγγυητάς και τότε ας τον αποσπάση, όχι όμως αλλέως. Εάν δε κανείς
+   αποσπά έξω από αυτά, ας θεωρηθή ένοχος και, αν καταδικασθή, ας
+   πληρώνη την διπλασίαν της σημειωθείσης βλάβης εις εκείνον, από τον
+   οποίον τον απέσπασε.
+
+   Αλλά ας συμμαζεύη και τον απελεύθερον, εάν δεν περιποιήται τους
+   απελευθερώσαντας αυτόν, ή περιποιείται όχι επαρκώς. Η περιποίησις
+   είναι να συχνάζη τρεις φοράς τον μήνα ο απελευθερωθείς εις την οικίαν
+   του απελευθερώσαντος και να ερωτά τι πρέπει να κάμη από ό,τι είναι
+   δίκαιον και συγχρόνως δυνατόν. Και διά τον γάμον του να κάμη ότι
+   εγκρίνει όστις υπήρξε άλλοτε κύριός του, να μη επιτρέπεται δε να γίνη
+   πλουσιώτερος από τον απελευθερώσαντα. Το δε πλεόνασμα ας γίνεται
+   κτήμα του κυρίου του. Να μη μένη δε περισσότερον από είκοσι έτη ο
+   απολυθείς, αλλά καθώς και οι άλλοι ξένοι να απέλθη, αφού λάβη την
+   περιουσίαν του, εκτός εάν πείση και τους άρχοντας και τον
+   απελευθερώσαντα. Εάν δε κανείς απελεύθερος ή από τους άλλους ξένους
+   αποκτήση περιουσίαν περισσοτέραν από το τρίτον τίμημα, (τάξις) από
+   την ημέραν που θα συμβή αυτό εντός τριάντα ημερών ας λάβη τα ιδικά
+   του και ας αναχωρήση, και ας μη δίδεται καμμία άδεια διαμονής πλέον
+   εις αυτόν από τους άρχοντας. Εάν δε κανείς απειθήσας εις αυτούς
+   εγκαλεσθή εις το δικαστήριον και καταδικασθή, ας τιμωρηθή διά θανάτου
+   και τα χρήματά του ας γίνουν δημόσια. Αι δε τιμωρίαι αυτού ας
+   γίνωνται εις τας φυλετικάς δίκας, εάν δεν απαλλαχθούν από τας
+   καταγγελίας προηγουμένως ενώπιον των γειτόνων ή εις τα κατ' εκλογήν
+   δικαστήρια.
+
+   Εάν δε εγγίζη ως ιδικόν του κανέν ζώον ή οτιδήποτε άλλο από τα
+   πράγματά του, ας το επιστρέψη ο κρατών αυτό εις τον πωλήσαντα ή εις
+   τον δωρήσαντα αυτό με τρόπον αξιόχρεον και νόμιμον ή άλλον έγκυρον
+   τρόπον εντός μεν τριάντα ημερών εις τον πολίτην ή και τον μέτοικον
+   της πόλεως, εις δε τον ξένον εντός πέντε μηνών (ας το παραδώση), αλλά
+   το μέσον της προθεσμίας να αποτελή ο μην των χειμερινών τροπών του
+   ηλίου.
+
+   Όσα δε κανείς ανταλλάσσει αγοράζων ή πωλών εις άλλον, ας παραδίδη το
+   πράγμα εις το ιδιαιτέρως ωρισμένον προς τούτο μέρος της αγοράς δι'
+   έκαστον και ας λάβη αμέσως το αντίτιμον διά να ξεκάμη, όχι όμως εις
+   κανέν άλλο μέρος, ούτε επί πιστώσει να κάμη κανενός πράγματος πώλησιν
+   ή αγοράν. Εάν δε με άλλον τρόπον ή εις άλλους τόπους ανταλλάσση
+   κανείς με άλλον οτιδήποτε απέναντι οποιουδήποτε πράγματος, μόνον αν
+   έχη πεποίθησιν εις το πρόσωπον, με το οποίον συναλλάσσεται, ας κάμη
+   αυτά, έχων υπ' όψει του ότι δεν υπάρχουν δίκαι συμφώνως με τους
+   νόμους διά τα πωληθέντα συμφώνως με αυτόν τον τελευταίον τρόπον που
+   λέγομεν.
+
+   Όσον δε διά τα δάνεια όστις θέλει ας δανείζεται από τους φίλους του.
+   Εάν όμως συμβή καμμία φιλονικία περί του δανείου, ας κανονίσουν αυτοί
+   μόνοι των έχοντες υπ' όψει ότι δεν επιτρέπονται δίκαι περί τοιούτων
+   ζητημάτων εις κανένα με κανένα τρόπον.
+
+   Όστις δε πωλήση τοις μετρητοίς και λάβη αντίτιμον του πράγματος όχι
+   κατώτερον των πενήντα δραχμών, ας μένη υποχρεωτικώς εντός της πόλεως
+   δέκα ημέρας, ο δε αγοραστής ας γνωρίζη την κατοικίαν του πωλητού μη
+   τυχόν έχη κανέν παράπονον εναντίον του, καθώς συμβαίνει συνήθως εις
+   τοιαύτα ζητήματα και χάριν των επιστροφών, αι οποίαι γίνονται
+   συμφώνως με τους νόμους. Η δε νόμιμος επιστροφή ή όχι ας συμβαίνη ως
+   εξής. Εάν κανείς πωλήση δούλον πάσχοντα από φθίσιν, από λιθίασιν, από
+   στραγγουρίαν, ή από την λεγομένην ιεράν νόσον (σεληνιασμόν) ή και από
+   καμμίαν άλλην άγνωστον εις τους περισσοτέρους ασθένειαν χρονίαν και
+   ανίατον σωματικήν ή ψυχικήν, τότε, εάν μεν τον πωλήση εις ιατρόν ή
+   γυμναστήν, ας μη επιτραπή εις αυτόν να επιτύχη επιστροφήν, ούτε εάν
+   κανείς ομολογήση την αλήθειαν πριν τον πωλήση εις κάποιον. Εάν όμως
+   τον πωλήση κανείς τεχνίτης εις ιδιώτην, τότε όστις τον αγοράση ας τον
+   επιστρέψη εντός εξαμήνου, εκτός όταν πάσχη από ιεράν νόσον. Δι' αυτήν
+   δε ας επιτρέπεται να γίνη η επιστροφή εντός ενός έτους. Ας εικασθούν
+   δε και οι δύο εμπρός εις ιατρούς, όσους εκλέξουν και οι δύο εκ
+   συμφώνου. Όστις δε χάση την δίκην, ας πληρώση το διπλάσιον του
+   αντιτίμου της πωλήσεως. Εάν δε επώλησε ιδιώτης προς ιδιώτην να
+   επιτρέπεται μεν επιστροφή καθώς ελέχθη και διά τους προηγουμένους,
+   επίσης δε και δίκη, αλλά όστις χάση την δίκην ας πληρώση το αντίτιμον
+   εις το απλούν. Εάν δε πωλήση κανείς φονέα εν γνώσει και του πωλητού
+   και του αγοραστού, ας μη επιτυγχάνη επιστροφήν διά τοιαύτην πώλησιν,
+   εάν όμως εν αγνοία του αγοραστού, τότε να γίνεται η επιστροφή
+   οιανδήποτε ώραν το αντιληφθή κανείς από τους αγοραστάς, η δε κρίσις
+   να γίνη ενώπιον πέντε νομοφυλάκων, των νεωτέρων από όλους, αν δε
+   αποδειχθή δικαστικώς ότι το εγνώριζε, τότε και τας οικίας του
+   αγοραστού ας καθαρίση συμφώνως με τον νόμον του ερμηνευτού και ας
+   πληρώση εις τον αγοραστήν το τριπλάσιον του αντιτίμου.
+
+   Όστις δε ανταλλάσσει ή νόμισμα απέναντι νομίσματος ή κανέν
+   οποιονδήποτε ζώον ή πράγμα άψυχον, ας δίδη πάντοτε συμφώνως με τους
+   νόμους και ας λαμβάνη ακίβδηλα πράγματα. Ως προοίμιον δε καθώς εις
+   τους άλλους νόμους, ας παραδεχθώμεν και διόλην αυτήν την κακίαν το
+   εξής. Έκαστος οφείλει να γνωρίζη ότι υπάγεται εις την ιδίαν
+   κατηγορίαν η κιβδηλεία και το ψεύδος και η απάτη, και είναι εκείνη,
+   διά την οποίαν πολύ κακώς οι περισσότεροι συνηθίζουν να εφαρμόζουν
+   την διάδοσιν ότι, εάν γίνεται εις κατάλληλον ευκαιρίαν το τοιούτον,
+   ημπορεί να έχη την θέσιν του πολλάκις, οι οποίοι όμως αφήνουν
+   απροσδιόριστον το επίκαιρον και το πού και πότε και με αυτήν την
+   εκφρασιν πολύ ζημιώνονται και ζημιώνουν άλλους.
+
+   Εις τον νομοθέτην δε δεν επιτρέπεται να αφήση τούτο απροσδιόριστον,
+   αλλά πρέπει να το διασαφήση εντός μεγαλειτέρων ή μικροτέρων ορίων.
+   Και λοιπόν και τώρα ας το ορίσωμεν. Κανείς ποτε ας μη μεταχειρισθή
+   ούτε ψεύδος ούτε απάτην ούτε κανέν αντικείμενον κίβδηλον ούτε με
+   λόγον ούτε με έργα επικαλούμενος συγχρόνως τους θεούς, εάν δεν θέλη
+   να γίνη ο πλέον θεομίσητος άνθρωπος. Τοιούτος δε είναι όστις
+   ορκίζεται ψευδείς όρκους και δεν σκοτίζεται διόλου διά τους θεούς,
+   κατά δεύτερον δε λόγον όστις ψεύδεται ενώπιον των ανωτέρων του.
+   Ανώτεροι δε είναι οι καλλίτεροι απέναντι των χειροτέρων και οι
+   γέροντες απέναντι των νέων. Διά τούτο και οι γονείς είναι ανώτεροι
+   από τα τέκνα και οι άνδρες από τας γυναίκας και τα παιδία και οι
+   άρχοντες από τους αρχομένους. Τούτους δε πρέπει όλοι να τους σέβωνται
+   και εις όλα τα άλλα αξιώματα και μάλιστα εις τα πολιτικά, χάριν των
+   οποίων συνέπεσε το ζήτημα τούτο. Δηλαδή πας άνθρωπος της αγοράς, ο
+   οποίος κιβδηλοποιεί κάτι, ψεύδεται και απατά και επικαλούμενος τους
+   θεούς ορκίζεται συμφώνως με τους νόμους των αγορανόμων χωρίς ούτε
+   τους ανθρώπους να εντρέπεται ούτε τους θεούς να σέβεται. Και βεβαίως
+   είναι καλή πράξις να μη μιαίνη κανείς ευκόλως τα ονόματα των θεών,
+   αλλά να ευρίσκεται εις την θέσιν που ευρισκόμεθα συνήθως οι
+   περισσότεροι ως προς την καθαρότητα και τον εξαγνισμόν προς τους
+   θεούς.
+
+   Εάν όμως οπωσδήποτε δεν υπακούη κανείς, ας υπάρχη ο εξής νόμος. Όστις
+   πωλεί οτιδήποτε εις την αγοράν, ας μην ειπή ποτέ του δύο τιμάς διά τα
+   πωλούμενα, αλλά ας λέγη ωρισμένην τιμήν, και αν δεν επιτύχη αυτήν,
+   είναι ορθόν να το αποσύρη, και αυτήν την ιδίαν ημέραν δεν πρέπει να
+   ορίση ούτε μεγαλιτέραν ούτε μικροτέραν τιμήν. Ας λείπη δε πας έπαινος
+   και όρκος διά τα πωλούμενα πράγματα. Εάν δε κανείς δεν υπακούη εις
+   αυτά, όστις τον επιτύχη από τους πολίτας, χωρίς να είναι κάτω των
+   τριάντα ετών εις την ηλικίαν, αν θέλη να τιμωρήση τον ορκιζόμενον, ας
+   τον κτυπά χωρίς να φοβηθή τίποτε κακόν, αν δε αμελήση και δεν
+   υπακούση, ας κατακριθή ως προδότης των νόμων. Εκείνον δε που πωλεί
+   κανέν κίβδηλον και δεν ημπορεί να υπακούση εις τους λόγους τούτους,
+   όστις τον επιτύχη από τους γνωστούς, εάν είναι ικανός να τον
+   εξελέγξη, ας τον εξελέγξη εμπρός εις τους άρχοντας, και αν μεν είναι
+   δούλος ή μέτοικος, ας πάρη το κίβδηλον αντικείμενον, ο δε πολίτης,
+   εάν μεν δεν τον εξελέγξη, ας δυσφημισθή ως κακός, διότι στερεί τους
+   θεούς τα δικαιώματά των, εάν δε τον εξελέγξη, ας το αφιερώση εις τους
+   θεούς, οι οποίοι προστατεύουν την αγοράν. Όστις δε αποδειχθή ότι
+   πωλεί κανέν τοιούτον, εκτός της στερήσεως του κιβδήλου, όσας δραχμάς
+   ζητήση διά το πωλούμενον, τόσας φοράς ας ξυλισθή με την μάστιγα από
+   τον κήρυκα εις την αγοράν, αφού αυτός διαλαλήση διά ποίον λόγον
+   πρόκειται να ξυλισθή. Δι' όλας δε τας κιβδηλοποιήσεις και τας
+   κακουργίας των πωλητών ας λάβουν πληροφορίας από τους ειδικούς και οι
+   αγορανόμοι και οι νομοφύλακες και ας γράψουν εις μίαν στήλην τι
+   πρέπει να κάμη ο πωλητής και τι όχι και ας τα τοποθετήσουν εμπρός από
+   το αγορανομείον, διά να χρησιμεύσουν ως νόμοι σαφείς διά την κίνησιν
+   της αγοράς.
+
+   Όσον δε διά τους αστυνόμους ωμιλήσαμεν αρκετά εις τα προηγούμενα, εάν
+   όμως φανή καμμία πρόσθετος ανάγκη, ας την ανακοινώσουν εις τους
+   νομοφύλακας και αφού γράψουν ό,τι νομισθή ελλιπές, ας τοποθετήσουν
+   επάνω εις μίαν στήλην εντός της αστυνομίας και τα πρώτα και τα
+   δεύτερα θεσπίσματα αυτής της αρχής.
+
+   Αμέσως δε κατόπιν από τας κιβδηλοποιήσεις έρχεται το επάγγελμα της
+   καπηλείας. Αφού δε γενικώς δώσωμεν περί αυτών συμβουλήν και λόγον,
+   κατόπιν θα θέσωμεν τον νόμον. Δηλαδή όλη η καπηλεία εδημιουργήθη εις
+   τας πόλεις όχι προς βλάβην, όταν είναι σύμφωνος με την φύσιν, αλλά
+   όλως το αντίθετον. Διότι βεβαίως πώς δεν είναι ευεργετικός πας όστις
+   οποιανδήποτε περιουσίαν η οποία είναι ασύμμετρος και ανώμαλος την
+   κάμνει ομαλήν και συμμετρικήν; Αυτό πρέπει να δεχθώμεν ότι κάμνει και
+   η δύναμις του νομίσματος, και ο έμπορος πρέπει να φρονούμεν ότι δι'
+   αυτό προωρίσθη και ο μισθωτός και ο ξενοδόχος και ότι όλοι αυτοί, οι
+   οποίοι είναι άλλοι κοσμιώτεροι και άλλοι κάπως απειρόκαλοι, αυτόν τον
+   προορισμόν έχουν βεβαίως, να προμηθεύουν ευκολίας εις όλους διά τας
+   ανάγκας των και εξομάλυνσιν των περιουσιών. Τότε λοιπόν ποία είναι η
+   αιτία διά να θεωρούνται αυτά τα επαγγέλματα όχι καλά και τι συνέτεινε
+   εις το να δυσφημισθούν, ας το εξετάσωμεν, ώστε, και αν όχι εις το
+   σύνολόν του, τουλάχιστον εις μερικά του μέρη να ημπορέσωμεν να το
+   θεραπεύσωμεν με τον νόμον.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Αυτό το ζήτημα δεν φαίνεται μικρόν ούτε έχει ανάγκην ολίγης
+   ικανότητος. Αλλά πώς εννοείς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Φίλε Κλεινία, πολύ μικρά τάξις ανθρώπων και εκ φύσεως ολίγη και με
+   τελείαν ανατροφήν μορφωμένη, όταν έλθη εις την ανάγκην και επιθυμίαν
+   κανενός πράγματος, έχει την ικανότητα να συγκρατήται εις το ορθόν
+   μέτρον, και όταν της δοθή ευκαιρία να λάβη πολλά χρήματα, είναι
+   νηφάλιος και προτιμά από το πολύ το μέτριον. Τα πλήθη όμως των
+   ανθρώπων όλως αντιθέτως διάκεινται από αυτούς, δηλαδή και αι ανάγκαι
+   των είναι υπέρμετροι και, ενώ επιτρέπεται να κερδίσουν τα μέτρια,
+   προτιμούν να κερδίσουν απλήστως. Διά τούτο λοιπόν όλαι αι τάξεις αι
+   ασχολούμεναι εις την καπηλείαν και το εμπόριον και τα ξενοδοχικά είδη
+   εσυκοφαντήθησαν και περιέπεσαν εις εξευτελιστικούς ονειδισμούς.
+   Διότι, εάν κανείς (πράγμα το οποίον δεν εύχομαι να γίνη ποτέ ούτε
+   ημπορεί να γίνη) υποχρεώση — αυτό είναι κωμικόν βεβαίως να το ειπή
+   κανείς, αλλ' όμως θα το ειπούμεν — να γίνουν ξενοδόχοι οι καλλίτεροι
+   άνδρες εις όλα τα μέρη δι' ολίγον καιρόν, ή να γίνουν κάπηλοι, ή να
+   κάμουν κανέν παρόμοιον επάγγελμα, ή γυναίκες από καμμίαν ανάγκην της
+   ειμαρμένης να λάβουν μέρος εις αυτάς τας βιωτικάς ασχολίας, τότε ήτο
+   δυνατόν να εννοήσωμεν πόσον είναι αγαπητόν και προσφιλές έκαστον από
+   αυτά και πόσον, εάν εγίνετο με λογικήν και με τρόπον αδιάφθορον, θα
+   εξετιμώντο όλα αυτά τα επαγγέλματα με γόητρον μητρός και τροφού. Τόρα
+   όμως, αφού έκαστος χάριν καπηλείας ιδρύει εις έρημα μέρη οικοδομάς
+   και όπου υπάρχουν μακρινοί δρόμοι προς όλας τας διευθύνσεις, και
+   υποδέχεται μέσα εις αναπαυτικά καταλύματα ταξιδιώτας ευρισκομένους
+   εις στενοχωρίαν ή ωθουμένους από την αγρίαν βίαν των κακοκαιριών,
+   παρέχων καλοκαιρινήν ανάπαυσιν ή εις τους καύσωνας αναψυχήν, κατόπιν
+   όμως δεν προσφέρει εις αυτούς φιλοξενίας ως προς φίλους συμφώνως με
+   την υποδοχήν, αλλά ωσάν εχθρούς αιχμαλώτους υποχειρίους τους
+   ελευθερώνει απέναντι μιαρωτάτων και αδίκων και ακαθάρτων λύτρων, όλα
+   αυτά και τα παρόμοια αισχρά πραξικοπήματα εναντίον όλων αυτών
+   συνετέλεσαν να συκοφαντηθή η βοήθεια η παρεχομένη εις τους
+   ευρισκομένους εις απορίαν. Δι' όλα αυτά λοιπόν πρέπει να εύρη
+   φάρμακον ο νομοθέτης.
+
+   Και βεβαίως είναι ορθόν και παλαιόν το ρητόν ότι είναι δύσκολον να
+   πολεμή κανείς προς δύο πράγματα και μάλιστα αντίθετα, καθώς συμβαίνει
+   εις τας ασθενείας και εις άλλας πολλάς περιπτώσεις. Ωρισμένως δε και
+   τόρα η εναντίον αυτών μάχη είναι εναντίον δύο, δηλαδή της πτωχείας
+   και του πλούτου, εκ των οποίων αυτός μεν διέφθειρε την ψυχήν των
+   ανθρώπων με την τρυφηλότητα, εκείνη δε με τα βάσανα παρωθεί αυτήν εις
+   την αναίδειαν. Λοιπόν ποία θεραπεία ημπορεί να ευρεθή διά την
+   ασθένειαν αυτήν εις μίαν νοήμονα πόλιν; Πρώτον μεν να υπάρχη όσον το
+   δυνατόν περιωρισμένον το γένος των καπήλων. Έπειτα να ανατίθεται εις
+   ανθρώπους, οι οποίοι εάν διαφθαρούν, δεν θα προκύψη μεγάλη καταστροφή
+   εις την πόλιν. Τρίτον δε πρέπει οι ίδιοι οι μετέχοντες των
+   επαγγελμάτων αυτών να εύρουν τρόπον να μη μεταδίδωνται ευκόλως τα ήθη
+   της αναιδείας και της δουλοπρεπούς ψυχής.
+
+   Κατόπιν λοιπόν από αυτό το προοίμιον ας ορισθή με το καλό ο εξής
+   νόμος. Από τους Μάγνητας, τους οποίους ο ευνοϊκός θεός τους
+   συνοικίζει και πάλιν, όσοι είναι γεωμόροι ανήκοντες εις τας πέντε
+   χιλιάδας σαράντα κατοικίας, ας μη γίνη κανείς κάπηλος ούτε εκουσίως
+   ούτε ακουσίως, ούτε έμπορος ούτε να αναλάβη καμμίαν υπηρεσίαν εις
+   ιδιώτας μη ίσους με αυτόν, εκτός του πατρός του και της μητρός του
+   και των άλλων ανιόντων συγγενών και όλων των γεροντοτέρων του όσοι
+   είναι ελεύθεροι ελευθέρως.
+
+   Το δε ελευθερόφρον και το δουλοπρεπές με ακρίβειαν μεν δεν είναι
+   εύκολον να το ορίσωμεν διά νόμου, ας κρίνεται όμως από τους
+   θεωρηθέντας ως αρίστους εις την αγάπην του πρώτου και αποστροφήν του
+   δευτέρου. Οποιοσδήποτε δε λάβη μέρος εις την καπηλείαν με
+   οποιονδήποτε τέχνασμα, ας τον καταγγέλλη ως καταισχύνοντα το γένος
+   του ο βουλόμενος προς τους θεωρουμένους ως πρώτους, εάν δε κριθή ότι
+   καταρρυπαίνει με ανάξιον επάγγελμα την πατρικήν του οικίαν, ας
+   υποβληθή εις τα δεσμά έν έτος, διά να απομακρυνθή από αυτό, και αν το
+   επαναλάβη πάλιν, τότε ας δεθή δύο έτη, και εις πάσαν ενοχοποίησίν του
+   ας εξακολουθή να διπλασιάζη τον προηγούμενον χρόνον της ποινής.
+
+   Δεύτερος όμως νόμος ας ορισθή ο εξής. Πρέπει να είναι μέτοικος ή
+   ξένος όστις πρόκειται να γίνη κάπηλος. Τρίτος δε, ότι, διά να είναι
+   όσον το δυνατόν καλός ή όσον το δυνατόν ολιγώτερον κακός ο τοιούτος
+   συγκάτοικος της πόλεώς μας, πρέπει οι νομοφύλακες να είναι φύλακες
+   όχι μόνον εκείνων, τους οποίους είναι εύκολον να προφυλάξουν διά να
+   μη γίνουν παράνομοι και κακοί, δηλαδή όσοι είναι εκ φύσεως και εξ
+   ανατροφής καλοί, αλλά τους αντιθέτους και τους επαγγελλομένους
+   επαγγέλματα, τα οποία έχουν ροπήν κάπως ισχυράν διά να τους
+   παρακινούν να γίνουν κακοί, πρέπει να προφυλάττουν περισσότερον. Αφού
+   λοιπόν η καπηλεία είναι πολυειδής και περιλαμβάνει πολλά παρόμοια
+   επαγγέλματα, δι' όσα κριθούν από αυτά ως απαραίτητα να μείνουν εις
+   την πόλιν, πρέπει να συνεδριάσουν πάλιν οι νομοφύλακες μετά των
+   πραγματογνωμόνων εις έκαστον είδος καπηλείας, καθώς διετάξαμεν
+   προηγουμένως ως προς την κιβδηλοποιίαν, η οποία είναι συγγενές έργον
+   με αυτήν, και αφού συνεδριάσουν να συσκεφθούν ποίον κέρδος είναι
+   ορθόν να δίδη εις τον κάπηλον η αγορά και η κατανάλωσις, αφού δε
+   καταγράψουν να θεσπίσουν την ορισθείσαν αγοράν και κατανάλωσιν και να
+   φυλάττουν την καταγραφήν και οι αγορανόμοι και οι αστυνόμοι και οι
+   αγρονόμοι. Και τότε πλέον η καπηλεία σχεδόν θα ωφελή όλους, πολύ δε
+   ολίγον θα ημπορή να βλάπτη τους χρησιμοποιούντας αυτήν εντός των
+   πόλεων.
+
+   Όσα κανείς ομολογεί ότι τα εσυμφώνησε, αλλά δεν τα εκτελεί συμφώνως
+   με την συμφωνίαν, να υπάρχουν δίκαι περί μη εκτελέσεως της συμφωνίας
+   εις τα φυλετικά δικαστήρια, εάν εις την διαιτησίαν ή εμπρός εις τους
+   γείτονας δεν ημπορούν προηγουμένως να συμβιβασθούν δι' όλα, εκτός
+   μόνον δι' όσα εμποδίζουν οι νόμοι ή κανέν ψήφισμα, ή όσα κανείς
+   συμφωνήση εκβιασθείς από καμμίαν άδικον υποχώρησιν.
+
+   Είναι δε η τάξις των τεχνιτών ιερά υπό την προστασίαν του Ηφαίστου
+   και της Αθηνάς, οι οποίοι επροίκισαν την ζωήν μας με διαφόρους
+   τέχνας, επίσης δε του Άρεως και της Αθηνάς, οι οποίοι επενόησαν άλλας
+   αμυντικάς τέχνας διά να σώζουν τα έργα των τεχνιτών. Δικαίως δε και
+   η τάξις αυτών προστατεύεται από αυτούς τους θεούς. Αυτοί λοιπόν όλοι
+   διαρκώς προστατεύουν την χώραν και τον δήμον, οι μεν πρώτοι ως
+   κυρίαρχοι των πολεμικών αγώνων, οι δε δεύτεροι αποτελειώνοντες την
+   κατασκευήν των εμμίσθων οργάνων και των έργων. Αυτοί λοιπόν ως προς
+   αυτά δεν πρέπει να ψεύδωνται, σεβόμενοι τους θεούς τους προγόνους
+   αυτών. Εάν λοιπόν τόρα κανείς από τους τεχνίτας δεν τελειώση εις τον
+   συμφωνημένον χρόνον έν έργον από κακίαν, χωρίς να σεβασθή διόλου τον
+   βιοδότην θεόν, και φρονών ότι ως ιδικός του ο θεός θα τον συγχωρήση,
+   μη έχων διανοητικήν όρασιν, αυτός πρώτον μεν θα υποστή τιμωρίαν χάριν
+   του θεού, εκτός δε τούτου, δι' αυτόν ας υπάρχη ο εξής νόμος. Ας
+   πληρώση το αντίτιμον του έργου, διά το οποίον ηπάτησε τον
+   παραγγελιοδότην του, και πάλιν εξ αρχής ας το εκτελέση δωρεάν εις τον
+   συμφωνημένον χρόνον.
+
+   Και εις τον αναλαμβάνοντα μίαν εργασίαν ο παρών νόμος συμβουλεύει τα
+   ίδια, τα οποία συνεβούλευσε και εις τον πωλητήν, δηλαδή να μη
+   προσπαθή να ζητήση μεγαλίτερον αντίτιμον, αλλά όσον το δυνατόν μόνον
+   την αξίαν του πράγματος, Το ίδιον λοιπόν και διά τον αναλαμβάνοντα
+   μίαν εργασίαν.
+
+   Διότι ο τεχνίτης βεβαίως γνωρίζει την αξίαν. Εις τας πόλεις λοιπόν
+   των ελευθέρων δεν πρέπει με την τέχνην του, η οποία είναι καθάρειον
+   και ανόθευτον πράγμα εκ φύσεως, να προσπαθή ο ίδιος τεχνίτης να
+   εξαπατήση με τεχνάσματα τους ιδιώτας, αλλά να υπάρχη εκδίκησις δι'
+   αυτά εις τον αδικούμενον απέναντι του αδικούντος.
+
+   Εάν δε πάλιν κανείς παρήγγειλε έν έργον εις τεχνίτην και δεν πληρώνη
+   το αντιμίσθιόν του ακριβώς όπως έγινε η νόμιμος συμφωνία, και ασεβή
+   προς τον Δία τον πολιούχον και Αθηνάν, οι οποίοι προστατεύουν την
+   πολιτείαν και από μανίαν δι' ολίγον κέρδος καταλύει μεγάλας
+   επικοινωνίας, ας υπάρχη ο νόμος βοηθός μαζί με τους θεούς εις την
+   αλληλεγγύην της πόλεως.
+
+   Δηλαδή όστις έλαβε πρώτος το έργον από τον τεχνίτην και δεν πληρώνη
+   το αντιμίσθιόν του εις την συμφωνηθείσαν προθεσμίαν, ας πληρώση το
+   διπλάσιον.
+
+   Εάν δε διαρρεύση ολόκληρον έτος, ενώ όλα τα άλλα οφειλόμενα χρήματα
+   δεν φέρουν κανένα τόκον, αυτός ας πληρώση δι' εκάστην δραχμήν κατά
+   μήνα ένα οβολόν, αι δε δίκαι αυτών να γίνωνται εις τα φυλετικά
+   δικαστήρια.
+
+   Είναι δε δίκαιον και περί της διασώσεως των πολεμικών τεχνιτών,
+   δηλαδή των στρατηγών και όσοι είναι τεχνίται εις τοιαύτα πράγματα, να
+   ειπούμεν εν παρέργω ότι γενικώς τους ενθυμήθημεν μαζί με τους
+   τεχνίτας, διότι και αυτοί είναι τεχνίται καθώς εκείνοι. Λοιπόν, εάν
+   και από αυτούς κανείς αναλάβη είτε εκουσίως είτε κατά διαταγήν έν
+   δημόσιον έργον και το εκτελέση καλώς, ο δε δήμος αποδώση τας τιμάς
+   δικαίως, αι οποίαι είναι ως μισθοί διά τους πολεμικούς άνδρας, τότε ο
+   νόμος δεν θα παύση ποτέ να εγκωμιάζη αυτόν (τον δήμον). Εάν όμως
+   αποκτήση κανέν καλόν έργον εκ των πολεμικών χωρίς να αποδώση τας
+   τιμάς, ο νόμος θα τον κατακρίνη. Λοιπόν ας υπάρχη αυτός ο νόμος εις
+   ημάς ανάμικτος με έπαινον, και συμβουλευτικός, όχι όμως υποχρεωτικός
+   διά το πλήθος των πολιτών, να τιμά κατά δεύτερον λόγον τους αγαθούς
+   άνδρας, όσοι είναι σωτήρες όλης της πόλεως είτε με την ανδρείαν των
+   είτε με πολεμικάς εφευρέσεις. Διότι βεβαίως κατά πρώτον λόγον το
+   μεγαλίτερον βραβείον πρέπει να δοθή εις εκείνους, οι οποίοι θα
+   ημπορέσουν να εκτιμήσουν εξόχως τους γραπτούς νόμους των αγαθών
+   νομοθετών.
+
+   Και λοιπόν τα μεγαλίτερα συμβόλαια όσα συνομολογούν μεταξύ των οι
+   άνθρωποι, εκτός βεβαίως των ορφανικών και των επιτροπικών περί
+   επιμελείας των ορφανών, σχεδόν ωρίσθησαν από ημάς. Τόρα λοιπόν,
+   κατόπιν από εκείνα που είπαμεν, είναι ανάγκη να ορίσωμεν οπωσδήποτε
+   αυτά. Αφορμή δε δι' όλα αυτά είναι αι επιθυμίαι των μελλοθανάτων να
+   κάμουν διαθήκην και αι περιπέτειαι εκείνων, οι οποίοι δεν άφησαν
+   απολύτως καμμίαν διαθήκην. Ανέφερα δε την λέξιν ανάγκη, φίλε Κλεινία,
+   διότι έλαβα υπ' όψιν την δυστροπίαν και την δυσκολίαν αυτών. Διότι
+   βεβαίως δεν είναι δυνατόν και να αφήσωμεν αυτό το ζήτημα
+   ατακτοποίητον. Δηλαδή έκαστος πολλά θα εθέσπιζε και όλοι διαφορετικά
+   μεταξύ των και αντιθέτως και με τους νόμους και με τα ήθη των ζώντων
+   και με τα ιδικά των προηγούμενα, πριν να φθάσουν εις την στιγμήν της
+   διαθήκης, εάν κανείς τους έδιδε το δικαίωμα να είναι απολύτως έγκυρος
+   η διαθήκη, την οποίαν θα εκτελέση κανείς με οποιανδήποτε ψυχικήν
+   κατάστασιν εις το τέλος της ζωής του. Διότι κάπως είμεθα ανόητοι και
+   χαϊδευμένοι οι περισσότεροι, όταν πλέον νομίζωμεν ότι πρόκειται να
+   αποθάνωμεν.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς το εννοείς αυτό, καλέ Ξένε;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ. Είναι δύσκολον πράγμα, φίλε Κλεινία, ο άνθρωπος που
+   πρόκειται να αποθάνη, και επιφορτίζει εις τους νομοθέτας λόγον πάρα
+   πολύ φοβερόν και δύσκολον.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Επειδή θέλει εις όλα αυτός να έχη κύρος, συνηθίζει να ομιλή με οργήν.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Τι δηλαδή;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Είναι φρίκη, θεέ μου, φωνάζει αυτός, εάν τα ιδικά μου πράγματα δεν
+   έχω δικαίωμα να τα δώσω εις όποιον θέλω ή όχι, και εις άλλον
+   περισσότερα και άλλον ολιγώτερα εξ όλων όσοι εδείχθησαν εις εμέ κακοί
+   και όσοι αγαθοί, βασανισθέντες αρκετά εις τας ασθενείας μου, άλλοι δε
+   εις τα γηρατειά μου και εις άλλας διαφόρους περιπετείας μου.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Λοιπόν δεν σου φαίνονται, καλέ Ξένε, ότι έχουν δίκαιον;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Μου φαίνεται, φίλε Κλεινία, ότι οι παλαιοί νομοθέται ήσαν μαλθακοί
+   και ότι ενομοθέτησαν βλέποντες και σκεπτόμενοι εις μικράν έκτασιν των
+   ανθρωπίνων πραγμάτων.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς εννοείς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Επειδή εφοβούντο αυτόν τον λόγον, αγαπητέ μου, έθεσαν τον εξής νόμον,
+   να έχη δικαίωμα έκαστος να διαθέση τα πράγματά του απολύτως όπως
+   θέλει, εγώ όμως και συ θα απαντήσωμεν αρμονικότερα εις τους
+   μελλοθανάτους πολίτας μας.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   θα ειπούμεν: Καλοί μας φίλοι και κυριολεκτικώς εφήμεροι, εις αυτήν
+   την στιγμήν σας είναι δύσκολον να γνωρίζετε τα ιδικά σας πράγματα και
+   προ πάντων να γνωρίζετε τον εαυτόν σας, καθώς λέγει και το επίγραμμα
+   των Δελφών (γνώθι σαυτόν). Εγώ λοιπόν που είμαι νομοθέτης ούτε εσάς
+   σας θεωρώ ότι ανήκετε εις τον εαυτόν σας ούτε αυτήν την περιουσίαν,
+   αλλά εις ολόκληρον την γενεάν σας και την προγενεστέραν και την
+   μεταγενεστέραν, και πολύ περισσότερον εις την πόλιν ανήκει και το
+   γένος σας και η περιουσία σας. Και αφού αυτά είναι ούτω πως δεν θα
+   συγκατατεθώ μαζί σας εκουσίως, εάν κανείς με τας θωπείας μέσα εις την
+   τρικυμίαν της ασθενείας σας και εκ του γήρατός σας σάς καταπείση να
+   διαθέσετε τα υπάρχοντά σας έξω από το δίκαιον, αλλ' ό,τι είναι και
+   δι' όλην την πόλιν το καλλίτερον και διά το γένος σας, αυτό έχων υπ'
+   όψει μου θα νομοθετήσω, θέτων το συμφέρον εκάστου ατόμου εις
+   κατωτέραν θέσιν. Σεις δε με ευσπλαγχνίαν και ευμένειαν προς ημάς είθε
+   να απέλθετε όπου τόρα απέρχεσθε συμφώνως με την ανθρωπίνην φύσιν.
+   Ημείς δε θα φροντίσωμεν ως κηδεμόνες δι' όλους τους ιδικούς σας και
+   όχι μόνον διά μερικούς. Αυτά λοιπόν ας είναι ως συμβουλαί και ως
+   πρόλογος και των ζώντων και των μελλοθανάτων, φίλε Κλεινία, νόμος δε
+   ας είναι ο εξής. Όστις γράφει διαθήκην διαθέτων τα πράγματά του και
+   είναι πατήρ τέκνων, πρώτον μεν όποιον από τους υιούς κρίνει άξιον να
+   γίνη κληρονόμος του ας το γράψη. Από δε τα άλλα του τέκνα, εάν μεν
+   παρέχει κανέν εις άλλον προς υιοθεσίαν και εκείνος το δέχεται, ας
+   γράψη και αυτό. Εάν, δε περισσεύη κανείς από τους υιούς του, ο οποίος
+   δεν υιοθετήθη διά κανένα κλήρον, και ο οποίος υπάρχει ελπίς να σταλή
+   κατά τον νόμον εις καμμίαν αποικίαν, εις αυτόν ας έχη το δικαίωμα ο
+   πατήρ να δώση από τα άλλα χρήματά του όσα θέλει, έξω από τον πατρικόν
+   κλήρον και από όλας τας πέριξ αυτού εγκαταστάσεις, και αν είναι υιοί
+   περισσότεροι, ας μοιράση ο πατήρ εις έκαστον όπως θέλει τα
+   περισσεύματα έξω από τον κλήρον.
+
+   Όποιος δε από τους υιούς έχει ήδη αποκατασταθή εις κατοικίαν, εις
+   αυτόν να μη δίδη μέρος από τα χρήματα. Ομοίως δε και εις την θυγατέρα
+   του, εις την οποίαν υπεσχέθη τις ότι θα γίνη σύζυγός της, να μη δώση
+   τίποτε ο πατήρ, εις την μη έχουσαν δε υπόσχεσιν γάμου, να δώση. Εάν
+   δε εις κανένα από τους υιούς ή τας θυγατέρας παρουσιασθή κανείς
+   κλήρος παραχωρηθείς κατόπιν της διαθήκης εκείνης, ας τον αφήση αυτός
+   εις τον κληρονόμον του διαθέτου της διαθήκης. Εάν δε δεν αφήση άρρενα
+   τέκνα αλλά θήλεα ο διαθέτης, ας ορίση ως άνδρα δι' οποιανδήποτε
+   θυγατέρα του οποιονδήποτε θέλει και ως υιόν του ας του αφήση γραπτώς
+   την κληρονομίαν. Εάν δε ο υιός κανενός αποθάνη εις παιδικήν ηλικίαν,
+   πριν να γίνη ενήλιξ, είτε γνήσιος είναι είτε υιοθετημένος, ας γράψη
+   και δι' αυτήν την περίπτωσιν ο διαθέτης ποίος πρέπει να γίνη υιός του
+   υπό καλλιτέρους οιωνούς. Εάν δε κανείς, είναι εντελώς άτεκνος και
+   γράφη διαθήκην, ας αφαιρέση από τα ιδικά του μέρη το δεκατημόριον και
+   ας το δωρήση εις όποιον θέλει. Όλα δε τα άλλα ας τα παραδώση εις τον
+   υιοθετημένον και ας κάμη αυτόν αμέμπτως ευγνώμονα υιόν συμφώνως με
+   τον νόμον.
+
+   Όταν δε κανενός οι παίδες έχουν ανάγκην επιτρόπων, εάν μεν αποθάνη
+   αφήσας διαθήκην και ορίσας επιτρόπους διά τους παίδας ανθρώπους οι
+   οποίοι θέλουν και ομολογούν ότι θα επιτροπεύσουν οποιουσδήποτε και
+   οσουσδήποτε θέλει συμφώνως με αυτό το άρθρον της διαθήκης, ας είναι
+   έγκυρος η εκλογή των επιτρόπων. Εάν όμως ή απολύτως δεν γράψη
+   διαθήκην, όταν αποθάνη, ή είναι ελλιπής εις την εκλογήν των
+   επιτρόπων, τότε να είναι έγκυροι επίτροποι οι πλησιέστεροι συγγενείς
+   του πατρός και της μητρός και είς από τους φίλους του αποθανόντος,
+   αυτούς δε ας τους ορίσουν οι νομοφύλακες εις τους έχοντας έλλειψιν
+   ορφανούς. Και επί όλης της επιτροπής και των ορφανών ας επιστατούν οι
+   δεκαπέντε γεροντότεροι εκ των νομοφυλάκων, και διαιρεθέντες ανά τρεις
+   ας επιστατούν ανά έν έτος και πάλιν άλλοι τρεις το άλλο έτος έως ότου
+   να συμπληρωθούν αι πέντε περίοδοι. Αυτή δε η διάταξις ας μη λείψη
+   ποτέ όσον είναι δυνατόν. Εάν δε κανείς αποθάνη χωρίς να αφήση
+   απολύτως καμμίαν διαθήκην, αφήση όμως τέκνα έχοντα ανάγκην
+   κηδεμονίας, ας εφαρμοσθούν αυτοί εδώ οι νόμοι εις την ανάγκην αυτών
+   των τέκνων.
+
+   Όταν κανείς καταλείπη θήλεα τέκνα αιφνηδίως αποθνήσκων, ας συγχωρήση
+   τον νομοθέτην, εάν εκ των τριών όρων μόνον τους δύο λαμβάνη υπ' όψιν
+   διά την αποκατάστασιν των θυγατέρων του, δηλαδή την πλησιεστέραν
+   συγγένειαν και την διάσωσιν του κλήρου, τον τρίτον όμως όρον, τον
+   οποίον ημπορούσε ο ίδιος ο πατήρ να τον σκεφθή, δηλαδή από όλους τους
+   πολίτας να κρίνη από τα ήθη και τους τρόπους τον κατάλληλον διά να
+   γίνη εις αυτόν μεν υιός, εις δε την θυγατέρα του γαμβρός, αυτόν τον
+   παραλείπη, διότι είναι αδύνατος η εξέτασις αυτού. Λοιπόν περί αυτών
+   ας υπάρχη ο εξής νόμος. Εάν όστις δεν έκαμε διαθήκην αφήση θυγατέρας,
+   ο ομοπάτριος αδελφός του αποθανόντος ή ο άκληρος ομομήτριος ας λάβη
+   την θυγατέρα και τον κλήρον του αποθανόντος. Εάν δε δεν υπάρχη
+   αδελφός, αλλά υιός του αδελφού, ας κάμη το ίδιον, εάν συμβιβάζωνται
+   αι ηλικίαι των δύο. Εάν δε δεν υπάρχη κανείς από αυτούς, υπάρχη όμως
+   υιός της αδελφής του, ας κάμη το ίδιον. Τέταρτος δε έρχεται ο αδελφός
+   του πατρός, πέμπτος ο υιός αυτού, έκτος ο υιός της αδελφής του
+   πατρός, και κατά τον ίδιον τρόπον ας εξακολουθή ο πλησιέστερος
+   συγγενής από τους αδελφούς εις τους υιούς, κατά πρώτον μεν εις τα
+   άρρενα, έπειτα δε εις τα θήλεα, εάν αποθάνη κανείς και αφήση θήλεα
+   τέκνα. Την δε συμμετρίαν και ασυμμετρίαν της ηλικίας των διά τον
+   γάμον ας την κρίνη ο δικαστής παρατηρών γυμνά τα άρρενα, και μέχρι
+   ομφαλού γυμνά τα θήλεα.
+
+   Εάν δε υπάρχη έλλειψις συγγενών μέχρι των εγγόνων του αδελφού και των
+   παίδων του πάππου, τότε από όλους τους άλλους πολίτας οποιονδήποτε
+   εκλέξη η κόρη μαζί με τους επιτρόπους εκούσιον εκουσία, αυτός ας γίνη
+   κληρονόμος του αποθανόντος και γαμβρός της θυγατρός του. Αλλά είναι
+   δυνατόν και εντός της πόλεως να υπάρχη μεγάλη έλλειψις πολλών
+   τοιούτων ζητουμένων γαμβρών. Αν λοιπόν καμμία στενοχωρημένη βλέπη ότι
+   κάποιος εντόπιος εστάλη εις αποικίαν και έχη εις τον νουν της εκείνος
+   να γίνη κληρονόμος του πατρός της, αυτός, εάν μεν είναι συγγενής, ας
+   σπεύση προς τον κλήρον συμφώνως με την διάταξιν του νόμου, εάν δε
+   είναι έξω από την γενεάν, και είναι από τους εκτός της συγγενείας
+   πολίτας, ας είναι έγκυρος συμφώνως με την εκλογήν των επιτρόπων και
+   της κόρης του αποθανόντος να την νυμφευθή και επιστρέφων εις την
+   πατρίδα του να λάβη τον κλήρον του αδιαθέτου.
+
+   Όστις δε αποθάνη χωρίς διαθήκην άτεκνος όλως από άρρενα και θήλεα
+   τέκνα, τα μεν άλλα ως προς αυτόν ας γίνουν συμφώνως με τον
+   προηγούμενον νόμον, το θήλυ δε και το άρρεν ως ίσοι δικαιούχοι ας
+   σπεύσουν εις τον κλήρον από την ιδίαν γενεάν εις τον ερημωθέντα
+   οίκον, και εις αυτούς ας κατακυρωθή ο κλήρος. Και πρώτον μεν ας
+   σπεύση η αδελφή, του, δεύτερον η θυγάτηρ του αδελφού του, τρίτον η
+   κόρη της αδελφής, τέταρτον η αδελφή του πατρός του, πέμπτον η κόρη
+   του αδελφού του πατρός του, έκτον η κόρη της αδελφής του πατρός.
+   Αύται δε να κάμουν συνοικέσιον με εκείνους συμφώνως με την συγγένειαν
+   και τον νόμον, καθώς ενομοθετήσαμεν προηγουμένως.
+
+   Ας μη μας διαφύγη δε η σκληρότης των τοιούτων νόμων, ότι δηλαδή
+   κάποτε επιβάλλει ακάμπτως εις τον εκάστοτε πλησιέστερον συγγενή του
+   αποθανόντος να νυμφευθή την συγγενή του, και ότι δεν φαίνεται να
+   λαμβάνη υπ' όψιν του ότι άπειρα εμπόδια συμβαίνουν, διά να μη θέλη να
+   πεισθή κανείς εις τας τοιαύτας διαταγάς και να προτιμήση να πάθη
+   οτιδήποτε, όταν υπάρχουν ασθένειαι και βλάβαι του σώματος ή της
+   διανοίας εις κανένα από τους διατασσομένους να νυμφευθούν ή να
+   υπανδρευθούν. Και ίσως δι' αυτά νομισθή ο νομοθέτης ότι δεν εφρόντισε
+   διόλου, το οποίον δεν είναι ορθόν. Λοιπόν ας ειπούμεν και υπέρ του
+   νομοθέτου και υπέρ του δεχομένου τον νόμον κάπως ως κοινόν προοίμιον
+   να δώσουν συγγνώμην εις τον νομοθέτην οι διατασσόμενοι, διότι, επειδή
+   φροντίζει διά τα κοινά, δεν είναι δυνατόν συγχρόνως να εξοικονομή και
+   τας ατομικάς συμφοράς εκάστου, αλλά συγχρόνως να συγχωρήσουν και τους
+   υφισταμένους τον νόμον, διότι ευλόγως κάποτε δεν ημπορούν να
+   εκτελέσουν τας διαταγάς του νομοθέτου, όσας ούτος επιβάλλει, διότι
+   δεν τους γνωρίζει.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Λοιπόν, καλέ Ξένε, τι πρέπει να κάμη εις τοιαύτας περιστάσεις, διά να
+   είναι εντός του ορθού;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Είναι ανάγκη, φίλε Κλεινία, να εκλέξη διαιτητάς διά τους τοιούτους
+   νόμους και διά τους υφισταμένους τους νόμους.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πώς εννοείς;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Κάποτε ο από πλούσιον πατέρα ανεψιός δεν θέλει να λάβη εκουσίως
+   γυναίκα την θυγατέρα του θείου του, κομπάζων και έχων τον νουν εις
+   μεγαλίτερον γάμον. Κάποτε δε είναι δυνατόν, εάν ο νομοθέτης του
+   επιβάλη την μεγαλιτέραν συμφοράν, να αναγκασθή να απειθήση εις τον
+   νόμον, αφού τον αναγκάζει να λάβη σύζυγον μανιακήν, ή με άλλας
+   φοβεράς του σώματος ή της ψυχής συμφοράς, τας οποίας όταν έχη πλησίον
+   του, είναι ανυπόφορος η ζωή δι' αυτόν. Λοιπόν η συμβουλή μας δι' αυτά
+   ας γίνη νόμος ως εξής. Εάν προκειμένου περί διαθήκης καταγγέλλη
+   κανείς τους κειμένους νόμους και δι' άλλα οποιαδήποτε ζητήματα και
+   μάλιστα και διά τον γάμον, ότι ασφαλώς, αν ήτο παρών και έζη ο ίδιος
+   ο νομοθέτης, ποτέ δεν θα τους ηνάγκαζε να κάμουν ούτω πως και να
+   νυμφευθούν ούτε να υπανδρευθούν αυτοί που αναγκάζονται τόρα να κάμουν
+   το καθέν από αυτά τα δύο, κάποιος δε από τους οικιακούς ή κανείς
+   επίτροπος το ειπή ότι ο νομοθέτης άφησε ως διαιτητάς και πατέρας διά
+   τους ορφανούς και τας ορφανάς του δεκαπέντε εκ των νομοφυλάκων, τότε
+   ας παρουσιασθούν εμπρός εις αυτούς και ας δικασθούν όσοι
+   διαφιλονικούν κανέν παρόμοιον ζήτημα, και ας εκτελέσουν τας αποφάσεις
+   των ως εγκύρους. Εάν δε κανείς νομίζη ότι ανετέθη μεγαλιτέρα του
+   πρέποντος δύναμις εις τους νομοφύλακας, ας τους εγκαλέση εις το
+   δικαστήριον των εγκρίτων δικαστών και ας δικασθή διά τα
+   φιλονικούμενα· όστις δε χάση την δίκην ας λάβη από τον νομοθέτην
+   κατάκρισιν και όνειδος, τα οποία δι' εκείνον που έχει νουν είναι
+   πρόστιμον ανώτερον από πολλά χρήματα.
+
+   Αλλά τόρα τα μικρά ορφανά είναι ως να γεννώνται κάπως δευτέραν φοράν.
+   Και βεβαίως μετά την πρώτην των γέννησιν ανεφέραμεν ποία θα είναι η
+   ανατροφή και η εκπαίδευσίς των. Αλλά κατά την δευτέραν αυτήν
+   περίοδον, η οποία είναι στερημένη πατρός, πρέπει να εύρωμεν τρόπον,
+   ώστε η τύχη της ορφανίας να προξενήση όσον το δυνατόν ολιγώτερον
+   οίκτον διά την συμφοράν της. Πρώτον λοιπόν διά νομοθεσίας ορίζομεν
+   δι' αυτούς ως πατέρας αντί των γονέων των όχι χειροτέρους τους
+   νομοφύλακας, και μάλιστα διατάσσομεν έκαστον έτος να φροντίζουν ως
+   διά συγγενείς των, αφού προλογίσωμεν τα αρμόδια δι' αυτούς και διά
+   τους επιτρόπους ως προς την ανατροφήν των ορφανών.
+
+   Νομίζω ότι εις κάποιαν προηγουμένην ευκαιρίαν ανεπτύξαμεν το ζήτημα,
+   ότι αι ψυχαί των αποθανόντων έχουν κάποιαν δύναμιν μετά θάνατον, με
+   την οποίαν φροντίζουν διά τας υποθέσεις των ανθρώπων. Δι' αυτά δε
+   υπάρχουν αληθείς λόγοι, αλλά είναι εκτενείς. Είναι δε ανάγκη δι' αυτά
+   να πιστεύη κανείς τας άλλας παραδόσεις, αι οποίαι είναι τόσον πολλαί
+   και τόσον παλαιαί, εξ άλλου δε να πιστεύη και εις τους νομοθέτας ότι
+   είναι αληθινά αυτά, εάν βέβαια οι νομοθέται δεν είναι εντελώς
+   ανόητοι. Αφού λοιπόν αυτά συμβαίνουν ούτω πως κατά φύσιν, πρώτον μεν
+   ας φοβούνται τους επουρανίους θεούς, οι οποίοι έχουν είδησιν διά την
+   εγκατάλειψιν των ορφανών και ως προς αυτά τα πράγματα ακούουν με
+   οξείαν ακοήν και βλέπουν με οξύ βλέμμα, και προς τους δικαίους εις
+   αυτά φαίνονται ευμενείς, μισούν δε πάλιν πολύ τους υβρίζοντας τα
+   ορφανά και τα έρημα, διότι νομίζουν ότι αυτά είναι μεγίστη και
+   ιερωτάτη παρακαταθήκη. Έπειτα πρέπει να φοβούνται τας ψυχάς των
+   μεταστάντων, αι οποίαι εκ φύσεως έχουν την δύναμιν να φροντίζουν
+   υπερβολικά διά τα τέκνα των, και αι οποίαι εις τους τιμώντας αυτά
+   είναι ευμενείς, εις δε τους υβρίζοντας αυτά εχθρικαί, έπειτα δε και
+   τας ψυχάς εκείνων, οι οποίοι ζουν ακόμη, αλλά ευρίσκονται εις το
+   γήρας και εις τας μεγαλιτέρας τιμάς. Διότι εις μίαν και ευνομουμένην
+   και ευτυχή πόλιν τα τέκνα των τέκνων είναι με ευχαρίστησιν
+   φιλόστοργα. Αυτούς λοιπόν πρέπει να λάβη υπ' όψιν του ο επίτροπος και
+   ο άρχων, αν έχη έστω και ολίγον νουν, και να προσέχη και να
+   προφυλάσσεται ως προς την ανατροφήν και την εκπαίδευσιν των ορφανών,
+   και όσον του είναι δυνατόν να τα ευεργετή με όλας του τας δυνάμεις ως
+   να συνεισφέρη έρανον διά τον εαυτόν του και τους ιδικούς του.
+
+   Λοιπόν όστις πείθεται εις τον προτασσόμενον του νόμου λόγον και δεν
+   κάμνει καμμίαν ύβριν εις ορφανόν δεν θα γνωρίζη ζωηρώς την οργήν του
+   νομοθέτου δι' αυτά, όστις όμως απειθεί και αδικεί κανένα έρημον από
+   πατέρα και μητέρα, ας πληρώνη διπλήν την βλάβην παρά όσον εάν εγίνετο
+   κακός εις ένα αμφιθαλή παίδα. Όσον δε διά την άλλην νομοθεσίαν διά
+   τους επιτρόπους ως προς τους ορφανούς, και διά τους άρχοντας ως προς
+   την επιμέλειαν των επιτρόπων, εάν μεν δεν είχον παραδείγματα
+   ανατροφής παίδων ελευθέρων με το να ανατρέφουν τους ιδικούς των και
+   να φροντίζουν διά τα ιδικά των πράγματα, ακόμη δε εάν δεν είχον
+   νόμους περί αυτών των ιδίων ζητημάτων πολύ ορθά εξηγημένους, τότε θα
+   υπήρχε λόγος να νομοθετήσωμεν κάπως νόμους περί επιτροπείας
+   διαφορετικούς καθό ειδικούς, ποικίλλοντας με ιδιαιτέρας ασχολίας τον
+   βίον των ορφανών και των μη ορφανών. Αλλά τόρα ως προς αυτά δεν έχει
+   σπουδαίαν διαφοράν εις ημάς η κηδεμονία ορφανών από την πατρονομικήν,
+   συγχρόνως δε δεν είναι διόλου ίση ως προς τας τιμάς και τας ατιμώσεις
+   και τας επιμελείας. Και δι' αυτό ακριβώς ο υπάρχων πρόλογος εις την
+   νομοθεσίαν των ορφανών απειλεί σοβαρώς.
+
+   Ακόμη δε είναι πολύ επίκαιρος και η εξής απειλή: όστις επιτροπεύει
+   θήλυ ή άρρεν και όστις διωρίσθη φύλαξ των επιτροπικών νόμων και
+   φροντίζει δι' αυτά, ας μη αγαπά ολιγώτερον από τα ιδικά του τέκνα
+   εκείνον τον οποίον κατέλαβεν η τύχη της ορφανίας ούτε να φροντίζη διά
+   τα χρήματα του τροφίμου του χειρότερον από τα ιδικά του, αλλά ως προς
+   την προθυμίαν καλλίτερον ακόμη και από τα ιδικά του. Αυτόν δε και
+   μόνον τον νόμον ας φυλάττη έκαστος διά τα ορφανά και ας επιτροπεύη.
+
+   Εάν δε κανείς εκτελή τα τοιαύτα αλλέως παρά τον νόμον τούτον, ο μεν
+   άρχων ας τιμωρήση τον επίτροπον, ο δε επίτροπος ας καταγγείλη τον
+   άρχοντα εις το δικαστήριον των εκλεκτών και ας του επιβάλη διπλάσιον
+   πρόστιμον από ό,τι θα αποφασίση το δικαστήριον. Εάν δε ο επίτροπος
+   φανή εις τους συγγενείς ή εις κανένα άλλον πολίτην ότι αμελεί ή
+   κακουργεί, ας τον καταγγείλη αυτός εις το ίδιον δικαστήριον. Εις ό,τι
+   δε καταδικασθή, ας πληρώση το τετραπλάσιον και ας αποδοθή το μεν
+   ήμισυ εις τον παίδα, το άλλο ήμισυ εις τον ενάγοντα. Μόλις δε
+   ηλικιωθή κανείς από τους ορφανούς, εάν νομίζη ότι εκηδεμονεύθη κακώς,
+   ας επιτρέπεται έως πέντε έτη μετά το τέλος της κηδεμονίας να τον
+   καταγγείλη διά την κηδεμονίαν. Εάν δε καταδικασθή κανείς από τους
+   επιτρόπους, να ορίση το δικαστήριον τι πρέπει να πάθη ή να πληρώση.
+   Εάν δε καταδικασθή κανείς από τους άρχοντας ότι εξ αμελείας
+   εκακοποίησε τον ορφανόν, ας ορίση μεν το δικαστήριον τι πρέπει να
+   πληρώση εις το παιδίον, εάν δε το έπραξε από αδικίαν, εκτός του
+   προστίμου ας απομακρυνθή από το αξίωμα των νομοφυλάκων, το δε κοινόν
+   της πόλεως ας εκλέξη άλλον νομοφύλακα εις την θέσιν αυτού διά την
+   χώραν και την πόλιν.
+
+   Συμβαίνουν διαφοραί των πατέρων προς τα τέκνα των και των τέκνων προς
+   τους γονείς μεγαλίτεραι από το πρέπον, μέσα εις τας οποίας και οι
+   πατέρες θα ενόμιζαν ότι πρέπει να νομοθετήση ο νομοθέτης να
+   επιτρέπεται εις αυτούς εάν θέλουν να αποκηρύξουν τον υιόν των ενώπιον
+   όλων διά του κήρυκος ότι δεν είναι ιδικός των πλέον, και πάλιν οι
+   υιοί τους πατέρας των, οι οποίοι από ασθενείας ή από το γήρας
+   κατήντησαν ανυπόφοροι, να επιτρέπεται να τους καταγγέλλουν ως
+   απομωρανθέντας. Αυτά δε πραγματικώς συμβαίνουν εις ανθρώπους με
+   κάκιστα ήθη· άλλως, αν είναι οι μισοί κακοί, λόγου χάριν όχι ο πατήρ
+   κακός, αλλά ο υιός, ή το αντίθετον, δεν συμβαίνουν συμφοραί, αι
+   οποίαι είναι γεννήματα τόσον μεγάλης έχθρας. Και λοιπόν εις άλλην
+   πολιτείαν ο αποκηρυχθείς υιός δεν θα εγίνετο υποχρεωτικώς άπατρις,
+   εις αυτήν όμως την πολιτείαν, εις την οποίαν θα εφαρμοσθούν οι
+   παρόντες νόμοι, είναι ανάγκη να εκπατρισθή εις άλλην χώραν ο
+   αποκηρυχθείς. Διότι έξω από τους πέντε χιλιάδας σαράντα οίκους δεν
+   είναι δυνατόν να προστεθή άλλος. Διά τούτο πρέπει, όστις πρόκειται να
+   πάθη τούτο δικαίως, να μη αποκηρυχθή μόνον από τον πατέρα, αλλά από
+   ολόκληρον το συγγενολόγι. Πρέπει δε ως προς αυτά να ακολουθούν κάπως
+   τον εξής νόμον. Όποιον κυριεύση έξαψις εντελώς παράφορος είτε δικαίως
+   είτε όχι, ώστε να επιθυμήση να απομακρύνη από το συγγενολόγι του
+   εκείνον που εγέννησε και ανέθρεψε, ας μη επιτρέπεται τόσον ασημάντως
+   ούτε τόσον γρήγορα να εκτελή αυτό, αλλά πρώτον ας συγκεντρώση όλους
+   τους συγγενείς του μέχρι των εξαδέλφων, επίσης δε και τους συγγενείς
+   του υιού του εκ μέρους της μητρός, και εμπρός εις αυτούς ας ομιλήση
+   εναντίον του διαφωτίζων αυτούς ότι είναι άξιον χάριν όλων να
+   αποκηρυχθή από το συγγενολόγι. Ας επιτρέψη δε και εις τον υιόν του να
+   ομιλήση εξ ίσου ότι δεν είναι άξιος να πάθη τίποτε από αυτά. Και αν
+   μεν πείθη τους παρόντας ο πατήρ και έχη μαζί του την πλειονοψηφίαν
+   της συγγενείας, χωρίς να ληφθή υπ' όψιν η ψήφος του πατρός και της
+   μητρός και του κατηγορουμένου παρά μόνον των άλλων όσοι είναι
+   ενήλικες είτε γυναίκες είτε άνδρες, ούτω πως και συμφώνως με αυτά ας
+   επιτρέπεται εις τον πατέρα να αποκηρύξη τον υιόν, αλλέως όμως ποτέ.
+   Τον δε αποκηρυχθέντα, εάν μεν κανείς από τους πολίτας θέλη να τον
+   υιοθετήση, ας μην τον εμποδίζη κανείς νόμος. Διότι τα ήθη των νέων
+   επλάσθησαν να επιδέχωνται πολλάς μεταβολάς εις την ζωήν. Μετά δε την
+   αποκήρυξίν του, εάν εντός δέκα ετών δεν θελήση κανείς να τον
+   υιοθετήση, τότε οι επιμεληταί της αποικίας των επιγόνων ας φροντίσουν
+   και δι' αυτούς, διά να λάβη μέρος κανονικώς εις την ιδίαν αποικίαν.
+
+   Εάν δε καμμία ασθένεια ή γήρας ή σκληρότης χαρακτήρος ή και όλα αυτά
+   μαζί κάμνουν κανένα εξωφρενικόν πολύ διαφορετικά από τους
+   περισσοτέρους, και αυτός φθείρη την οικίαν ως κυρίαρχος των ιδικών
+   του πραγμάτων, χωρίς να αντιλαμβάνωνται τούτο οι άλλοι πλην των
+   συγκατοικούντων, ο δε υιός του απορή και διστάζη να τον καταγγείλη ως
+   απομωρανθέντα, ας υπάρχη δι' αυτόν ο νόμος πρώτον μεν να έλθη εις
+   τους γεροντοτέρους εκ των νομοφυλάκων και να διηγηθή την συμφοράν του
+   πατρός του, εκείνοι δε εννοήσαντες τελείως να τον συμβουλεύσουν αν
+   είναι ανάγκη, να κάμη την καταγγελίαν ή όχι. Εάν δε τον συμβουλεύσουν
+   να καταγγείλη, αυτοί ας γίνουν συγχρόνως και μάρτυρες του καταδότου
+   και σύνδικοι, ο δε καταδικασθείς ας κηρυχθή εις το εξής έκπτωτος από
+   τα ιδικά του και ανίκανος να διαθέση και το μικρότερον πράγμα, και ας
+   κατοική εις το εξής εις τον οίκον ωσάν παιδίον.
+
+   Εάν ο ανήρ με την γυναίκα του δεν συμβιβάζωνται με κανένα τρόπον κατά
+   κακήν των μοίραν μεταξύ των, είναι ανάγκη δέκα άνδρες από τους
+   νομοφύλακας οι μεσαίας ηλικίας να φροντίζουν διά τοιαύτα ζητήματα,
+   δέκα δε επίσης από τους άρχοντας τους επιμελουμένους τους γάμους των
+   γυναικών. Και εάν μεν βεβαίως κατορθώσουν να τους συμβιβάσουν, ας έχη
+   κύρος η πράξις των, εάν δε αι ψυχαί των εξερεθίζωνται περισσότερον,
+   ας ζητήσουν όσον είναι δυνατόν τι σύζυγος θα είναι κατάλληλος, δι'
+   έκαστον από τους δύο. Είναι δε πιθανόν οι τοιούτοι να μη έχουν ήμερα
+   ήθη. Και λοιπόν πρέπει να προσπαθήσουν οι άρχοντες να τους συνενώσουν
+   με ηρεμώτερα και ηπιώτερα ήθη, ώστε να είναι συμβιβαστοί. Και όσοι
+   μεν από τους ασυμβιβάστους είναι άτεκνοι ή έχουν ολίγα τέκνα, αυτοί
+   ας αποβλέπουν εις το νέον συνοικέσιον και προς απόκτησιν τέκνων. Όσοι
+   όμως έχουν αρκετά τέκνα, αυτοί ας κάμουν το διαζύγιον και το νέον
+   συνοικέσιον χάριν της συντροφιάς εις το γήρας και της αμοιβαίας
+   περιποιήσεως.
+
+   Εάν δε αποθάνη η γυνή και αφήση τέκνα θήλεα και άρρενα, τότε ο νόμος
+   συμβουλεύει τον άνδρα χωρίς να τον υποχρεώνη να αναθρέψη τα τέκνα
+   χωρίς να φέρη εις την οικίαν μητρυιάν. Εάν όμως δεν υπάρχουν τέκνα,
+   να νυμφευθή υποχρεωτικώς, έως ότου να γεννήση αρκετά τέκνα και διά
+   την οικογένειάν του και διά την πόλιν. Εάν δε αποθάνη ο ανήρ και
+   αφήση αρκετά τέκνα, ας μείνη εκεί η μήτηρ των τέκνων και ας τα
+   ανατρέφη. Εάν δε φαίνεται κάπως νεωτέρα και δεν δύναται να ζήση υγιώς
+   χωρίς άνδρα, οι συγγενείς ας το ανακοινώσουν εις τας περί γάμου
+   αρμοδίας γυναίκας και ας κάμουν ό,τι εγκριθή μεταξύ των ιδίων και
+   εκείνων. Εάν όμως είναι στερημένοι τέκνων, τότε και χάριν
+   τεκνοποιήσεως. Ας είναι δε αρκετός αριθμός των τέκνων έν άρρεν και έν
+   θήλυ συμφώνως με τον νόμον.
+
+   Όταν δε αναγνωρίζεται μεν ότι το γεννηθέν είναι τέκνον των
+   παραδεχομένων αυτό, χρειάζεται όμως να κριθή ποιον πρέπει να
+   ακολουθήση το γεννηθέν, τότε, εάν μεν μία δούλη το γεννήση με δούλον
+   ή ελεύθερον ή απελεύθερον, ωρισμένως ας ανήκη εις τον κύριον της
+   δούλης το γεννηθέν.
+
+   Εάν δε καμμία ελευθέρα γεννήση τέκνον με δούλον, το γεννηθέν ας ανήκη
+   εις τον κύριον του δούλου. Εάν δε από τον ίδιον εγέννησε η δούλη του,
+   ή η ιδία κυρία εγέννησε από τον δούλον της και τούτο αποδειχθή
+   τελείως, το μεν τέκνον της γυναικός ας το στείλουν αι γυναίκες εις
+   άλλην χώραν μαζί με τον πατέρα του, το δε τέκνον του ανδρός ας το
+   στείλουν οι νομοφύλακες μαζί με την μητέρα του.
+
+   Αμέλειαν δε προς τους γονείς ούτε θεός ούτε άνθρωπος νοήμων ημπορεί
+   ποτε να συμβουλεύση κανένα. Πρέπει δε να εννοήση έκαστος ότι το εξής
+   προοίμιον, το οποίον θα ήρμοζε και διά τους θεούς, είναι ορθόν να
+   θεσπισθή διά τας τιμάς και τας ατιμώσεις των γονέων. Νόμοι διά τους
+   θεούς υπάρχουν αρχαίοι εις όλους δύο ειδών. Δηλαδή άλλους μεν από
+   τους θεούς τους βλέπομεν καθαρά και τους τιμώμεν, δι' άλλους δε
+   υψώνομεν αγάλματα, τα οποία σεβόμενοι, αν και είναι άψυχα, νομίζομεν
+   ότι πολλήν ευχαρίστησιν προξενούμεν εις τους εμψύχους θεούς εξ αιτίας
+   αυτών. Λοιπόν όστις έχει εις την οικίαν του πατέρα ή μητέρα ή τους
+   πατέρας και τας μητέρας αυτών ως κειμήλια απηυδημένους από το γήρας,
+   ας μη σκεφθή ποτε ότι, αν έχη τοιούτον άγαλμα υψούμενον ως εικόνισμα
+   μέσα εις την οικίαν του, θα έχη περισσότερον κύρος, αρκεί να λατρεύη
+   ορθώς αυτό όστις το έχει.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Ποίαν ορθότητα εννοείς λοιπόν;
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Εγώ θα σου ειπώ. Διότι βεβαίως είναι καλόν να ακούετε τα τοιαύτα,
+   καλοί μου φίλοι.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Λέγε και μη σε μέλει.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Ο Οιδίπους, λέγουν, περιφρονηθείς ηυχήθη εις τα τέκνα του, όσα και
+   έκαστος διαδίδει ότι εξετελέσθησαν και εισηκούσθησαν από τους θεούς.
+   Και ο Αμύντωρ ότι εκαταράσθη τον υιόν, του Φοίνικα οργισθείς, και τον
+   Ιππόλυτον ο Θησεύς, και άλλοι άλλους απείρους, από τους οποίους έγινε
+   σαφές ότι εισακούουν οι θεοί τους γονείς εναντίον των τέκνων. Διότι
+   έχει δύναμιν η κατάρα των γονέων εναντίον των τέκνων όσον ουδεμία
+   άλλη εναντίον άλλου, και πολύ δικαίως. Λοιπόν ας μη νομίση κανείς
+   ότι, μόνον όταν περιφρονήται ο πατήρ από τα τέκνα, και η μήτηρ, ο
+   θεός εισακούει τας ευχάς των κατά φύσιν, όταν όμως τιμάται και
+   ευχαριστήται υπερβολικά και δι' αυτά παρακαλή ολοψύχως τους θεούς διά
+   τα αγαθά των τέκνων του, τάχα τότε δεν πρέπει να πιστεύη ότι και αυτά
+   εξ ίσου τα εισακούουν και τα εκτελούν Αλλά τότε δεν θα ήσαν δίκαιοι
+   χορηγοί των αγαθών, πράγμα το οποίον ελάχιστα, νομίζω, αρμόζει εις
+   τους θεούς.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Βεβαιότατα.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν ας φρονούμεν εκείνο που είπαμεν ολίγον προηγουμένως, ότι προς
+   ευχαρίστησιν των θεών δεν είναι δυνατόν να αποκτήσωμεν άλλο
+   σεβαστότερον άγαλμα από τον πατέρα και τον προπάτορα, αν αμελήσωμεν
+   αυτούς εις το γήρας, και τας μητέρας, αι οποίαι έχουν την ιδίαν
+   χάριν, ενώ, όταν κανείς τους γεραίρη με τιμάς, ο θεός ευχαριστείται.
+   Διότι άλλως δεν θα εισήκουε αυτούς. Και βεβαίως είναι θαυμάσιον το
+   έμψυχον εικόνισμα των προγόνων μας μέσα εις την οικίαν μας
+   περισσότερον από τα άψυχα αγάλματα. Διότι όσα είνε έμψυχα, όταν τα
+   περιποιούμεθα, ενώνουν μαζί μας τας ευχάς των, όταν δε τα
+   περιφρονούμεν, κάμνουν το αντίθετον, ενώ τα άψυχα δεν κάμνουν ούτε το
+   έν ούτε το άλλο. Ώστε, εάν κανείς μεταχειρίζεται ορθώς τον πατέρα του
+   και τον προπάτορά του και όλους αυτούς, θα έχη πλησίον του τα
+   σπουδαιότερα πράγματα, διά να αποκτήση την εύνοιαν των θεών.
+
+ΚΛΕΙΝΙΑΣ.
+
+   Πολύ λαμπρά το είπες.
+
+ΑΘΗΝΑΙΟΣ.
+
+   Λοιπόν πας όστις έχει νουν φοβείται και τιμά τας ευχάς των γονέων
+   του, διότι γνωρίζει ότι εις πολλούς πολλάκις έφεραν αποτέλεσμα. Αφού
+   λοιπόν αυτά εδόθησαν εκ φύσεως ούτω πως, διά μεν τους αγαθούς είναι
+   εύρημα οι γηραιοί πρόγονοι, εάν ζήσουν μέχρι των εσχάτων ημερών της
+   ζωής των, και, εάν αποθάνουν νέοι, είναι υπερβολικά ποθητοί, διά δε
+   τους κακούς είναι όσον χρειάζεται φοβεροί. Έκαστος λοιπόν ας τιμά με
+   όλας τας νομίμους τιμάς τους γονείς του πειθόμενος εις τους παρόντας
+   λόγους.
+
+   Αλλ' αν τυχόν κανείς είναι κυριευμένος από παράδοσιν κωφήν εις
+   τοιαύτα προοίμια, ο εξής νόμος είναι ορθόν να υπάρχη δι' αυτούς. Εάν
+   κανείς εντός αυτής της πόλεως είναι αμελής προς τους γονείς του
+   περισσότερον του δέοντος και δεν υποχωρή και εκτελή όλα τα θελήματά
+   των περισσότερον από τους υιούς του και από όλους τους απογόνους του
+   και από τον εαυτόν του, ας το κάμη γνωστόν όστις υποφέρει κανέν
+   τοιούτον, είτε μόνος του είτε στέλλων άλλον, εις τους τρεις
+   γεροντοτέρους νομοφύλακας και εις τρεις από τους επιστατούντας εις
+   τους γάμους των γυναικών. Αυτοί δε ας φροντίσουν τιμωρούντες τους
+   αδικούντας, εάν μεν είναι ακόμη νέοι, με ξυλοκόπημα και με δεσμά
+   μέχρι της ηλικίας των τριάντα ετών, αν είναι άνδρες, αι δε γυναίκες,
+   και δέκα έτη αν είναι γεροντότεραι, ας τιμωρούνται με τας ιδίας
+   τιμωρίας. Εάν όμως προχωρήσουν πέραν αυτής της ηλικίας και δεν παύουν
+   να έχουν την ιδίαν αδιαφορίαν προς τους γονείς των, αλλά τους
+   κακοποιούν, ας τους εγκαλούν εις δικαστήριον εξ εκατόν και ενός
+   πολιτών, οι οποίοι να είναι οι γεροντότεροι από όλους.
+
+   Αν δε καταδικασθή κανείς, ας ορίση το δικαστήριον τι πρέπει να πάθη ή
+   να πληρώση, χωρίς να αποφύγουν τίποτε από όσα είναι δυνατόν να πάθη ή
+   να πληρώση άνθρωπος. Εάν όμως κανείς κακοποιούμενος δεν ημπορή να το
+   δηλώση, όστις πληροφορηθή από τους ελευθέρους ας το αναγγείλη εις
+   τους άρχοντας, άλλως ας θεωρήται κακός και ας είναι υπόδικος βλάβης,
+   εις τον θέλοντα. Εάν δε καταγγείλη το πράγμα δούλος, ας ελευθερωθή,
+   και, εάν μεν είναι δούλος των κακοποιούντων ή των κακοποιουμένων, ας
+   ελευθερωθή από την εξουσίαν, εάν δε κανενός άλλου πολίτου, ας
+   καταβάλη εις την θέσιν του το αντίτιμον το δημόσιον, οι δε άρχοντες
+   ας φροντίσουν να μην αδικήση κανείς τον τοιούτον, εκδικούμενος αυτόν
+   διά την καταγγελίαν.
+
+   Δι' όσας βλάβας προξενεί ο είς εις τον άλλον με φάρμακα, τα μεν
+   θανάσιμα από αυτά εξετάσθησαν λεπτομερώς, διά δε τας άλλας βλάβας,
+   δηλαδή είτε βλάπτει κανείς με ποτά ή με φαγητά ή με αλοιφάς εκουσίως
+   και εκ προμελέτης, από αυτά ακόμη τίποτε δεν ελέχθη. Δηλαδή δύο ειδών
+   φαρμακώματα υπάρχουν εις το ανθρώπινον γένος, των οποίων είναι
+   δύσκολος η διασάφησις. Διότι αυτό, το οποίον είπαμεν τόρα σαφώς,
+   είναι φυσική βλάβη του σώματος με άλλο σώμα. Υπάρχει όμως και έν
+   άλλο, το οποίον καταπείθει με μαγείας και διαβάσματα και με κάποια
+   γοητεύματα, καθώς λέγονται, άλλους μεν ότι οι τολμώντες να τους
+   βλάψουν έχουν αυτήν την δύναμιν, άλλους δε ότι περισσότερον από κάθε
+   άλλον βλάπτονται από αυτούς, διότι έχουν την δύναμιν να τους
+   μαγεύουν. Αυτά λοιπόν και όλα τα παρόμοια ούτε εύκολον είναι να
+   γνωρίζη κανείς πως εδόθησαν εκ φύσεως, ούτε εάν το γνωρίση, είναι
+   εύκολον να καταπείση άλλους. Ούτε είναι πρέπον να προσπαθήση κανείς
+   να μεταπείση τας ψυχάς των ανθρώπων, οι οποίοι είναι προκατειλημμένοι
+   μεταξύ των δι' αυτά, αν τύχη να ιδούν κηρίνας απομιμήσεις είτε εις
+   τας θύρας είτε εις το σταυροδρόμι είτε εις τα μνήματα των γονέων των,
+   και να τους παρακινήση να περιφρονούν όλα αυτά χωρίς να έχουν σαφή
+   ιδέαν δι' αυτά.
+
+Η Σειρά των Αρχαίων Ελλήνων Συγγραφέων, των Εκδόσεων Φέξη, υπήρξεν
+ένας σταθμός στα ελληνικά χρονικά. Για πρώτη φορά προσφερόταν
+συστηματικά στο ελληνικό αναγνωστικό κοινό, η αρχαία ελληνική σκέψη
+(Ιστορία, φιλοσοφία, ποίηση, δράμα, δικανικός και πολιτικός λόγος) σε
+δημιουργικές μεταφορές της, από τους άριστους μεταφραστές του τόπου,
+στην πιο σύγχρονη μορφή που πήρε εξελισσόμενο το γλωσσικό της όργανο.
+Ο Όμηρος, οι Τραγικοί κι ο Αριστοφάνης, ο Ηρόδοτος, ο Θουκυδίδης, ο
+Πλάτων, ο Ξενοφών, ο Αριστοτέλης, ο Θεόκριτος, ο Θεόφραστος, ο
+Επίκτητος, ο Πλούταρχος, ο Λουκιανός κλπ. προσφέρονται και σήμερα,
+στις κλασικές πια μεταφράσεις των Πολυλά, Ραγκαβή, Μωραϊτίδη,
+Κονδυλάκη, Ποριώτη, Γρυπάρη, Τανάγρα, Πολέμη, Καμπάνη, Καζαντζάκη,
+Βάρναλη, Αυγέρη, Βουτιερίδη, Ζερβού, Φιλαδελφέως, Τσοκόπουλου,
+Σιγούρου, Κ. Χρηστομάνου κλπ, σε μια σύγχρονη σειρά εκδόσεων βιβλίου
+τσέπης, πράγμα που επίσης γίνεται για πρώτη φορά, συστηματικά, στην
+Ελλάδα.
+
+Νόμοι και Επινομίς Το πιο ώριμο από τα έργα του Πλάτωνος, σε δώδεκα
+βιβλία. Ο διάλογος, στον οποίο δεν παρουσιάζεται πια, διδάσκοντας ή
+ελέγχοντας, ο Σωκράτης, μα κάποιος ανώνυμος Αθηναίος, δηλαδή ο
+Πλάτων, διεξάγεται κατά το διάστημα μιας πορείας από την Κνωσσό ως το
+άντρο του Διός: μιας ημέρας. Στον διάλογο παίρνουνε μέρος ο
+Λακεδαιμόνιος Μέγιλος, και ο Κρητικός Κλεινίας, που εκπροσωπούν τα
+δύο περιφημότερα αρχαία πολιτεύματα, το μινωικό και το σπαρτιατικό.
+Εδώ δε θα συναντήσουμε περιγραφές χαρακτήρων και επεισόδια, κάθε
+συζητητής παρουσιάζεται απλά σαν εκπρόσωπος μιας ωρισμένης θεωρίας,
+για να διατυπωθή τελικά η ώριμη φιλοσοφική αντίληψη του Πλάτωνος σε
+πολιτικό σύστημα, επιδεχτικό εφαρμογής. Η «Επινομίς», αποτελώντας
+συνέχεια των «Νόμων» είναι ταυτόχρονα και μια επεξήγησή τους συχνά.
+Μεταφραστής ο Κ. Ζάμπας. Τόμοι τέσσερις.
+
+
+
+ΤΙΜΗ ΤΟΜΟΥ ΔΡΑΧΜΕΣ 10
+
+
+
+1) Το θέμα τούτο συζητείται ευρύτατα εις τον «Πολιτικόν».
+
+2) Τοιαύτη περίπου και η νεωτέρα θεωρία του Λαπλάς περί σχηματισμού
+των ουρανίων σωμάτων.
+
+3) Ησίοδος Έργ. 300 — 304.
+
+4) Οδυσσείας τ 43.
+
+5) Ιδέ «Επινομίδα».
+
+6) Τους τοιούτους ανθρώπους χαρακτηρίζει συνήθως η υγεία της
+καρδίας και σωματική ευρωστία.
+
+7) Νόμος του Σόλωνος· ιδέ και σελ. 60.
+
+
+
+
+
+
+End of the Project Gutenberg EBook of Laws and Epinomis, by Plato
+
+*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK LAWS AND EPINOMIS ***
+
+***** This file should be named 36284-0.txt or 36284-0.zip *****
+This and all associated files of various formats will be found in:
+        http://www.gutenberg.org/3/6/2/8/36284/
+
+Produced by Sophia Canoni. Book provided by Iason Konstantinides
+
+Updated editions will replace the previous one--the old editions
+will be renamed.
+
+Creating the works from public domain print editions means that no
+one owns a United States copyright in these works, so the Foundation
+(and you!) can copy and distribute it in the United States without
+permission and without paying copyright royalties.  Special rules,
+set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to
+copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to
+protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark.  Project
+Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you
+charge for the eBooks, unless you receive specific permission.  If you
+do not charge anything for copies of this eBook, complying with the
+rules is very easy.  You may use this eBook for nearly any purpose
+such as creation of derivative works, reports, performances and
+research.  They may be modified and printed and given away--you may do
+practically ANYTHING with public domain eBooks.  Redistribution is
+subject to the trademark license, especially commercial
+redistribution.
+
+
+
+*** START: FULL LICENSE ***
+
+THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE
+PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK
+
+To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free
+distribution of electronic works, by using or distributing this work
+(or any other work associated in any way with the phrase "Project
+Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project
+Gutenberg-tm License (available with this file or online at
+http://gutenberg.org/license).
+
+
+Section 1.  General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm
+electronic works
+
+1.A.  By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm
+electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to
+and accept all the terms of this license and intellectual property
+(trademark/copyright) agreement.  If you do not agree to abide by all
+the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy
+all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession.
+If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project
+Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the
+terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or
+entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8.
+
+1.B.  "Project Gutenberg" is a registered trademark.  It may only be
+used on or associated in any way with an electronic work by people who
+agree to be bound by the terms of this agreement.  There are a few
+things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works
+even without complying with the full terms of this agreement.  See
+paragraph 1.C below.  There are a lot of things you can do with Project
+Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement
+and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic
+works.  See paragraph 1.E below.
+
+1.C.  The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation"
+or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project
+Gutenberg-tm electronic works.  Nearly all the individual works in the
+collection are in the public domain in the United States.  If an
+individual work is in the public domain in the United States and you are
+located in the United States, we do not claim a right to prevent you from
+copying, distributing, performing, displaying or creating derivative
+works based on the work as long as all references to Project Gutenberg
+are removed.  Of course, we hope that you will support the Project
+Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by
+freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of
+this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with
+the work.  You can easily comply with the terms of this agreement by
+keeping this work in the same format with its attached full Project
+Gutenberg-tm License when you share it without charge with others.
+
+1.D.  The copyright laws of the place where you are located also govern
+what you can do with this work.  Copyright laws in most countries are in
+a constant state of change.  If you are outside the United States, check
+the laws of your country in addition to the terms of this agreement
+before downloading, copying, displaying, performing, distributing or
+creating derivative works based on this work or any other Project
+Gutenberg-tm work.  The Foundation makes no representations concerning
+the copyright status of any work in any country outside the United
+States.
+
+1.E.  Unless you have removed all references to Project Gutenberg:
+
+1.E.1.  The following sentence, with active links to, or other immediate
+access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently
+whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the
+phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project
+Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed,
+copied or distributed:
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever.  You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+1.E.2.  If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived
+from the public domain (does not contain a notice indicating that it is
+posted with permission of the copyright holder), the work can be copied
+and distributed to anyone in the United States without paying any fees
+or charges.  If you are redistributing or providing access to a work
+with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the
+work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1
+through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the
+Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or
+1.E.9.
+
+1.E.3.  If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted
+with the permission of the copyright holder, your use and distribution
+must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional
+terms imposed by the copyright holder.  Additional terms will be linked
+to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the
+permission of the copyright holder found at the beginning of this work.
+
+1.E.4.  Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm
+License terms from this work, or any files containing a part of this
+work or any other work associated with Project Gutenberg-tm.
+
+1.E.5.  Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this
+electronic work, or any part of this electronic work, without
+prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with
+active links or immediate access to the full terms of the Project
+Gutenberg-tm License.
+
+1.E.6.  You may convert to and distribute this work in any binary,
+compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any
+word processing or hypertext form.  However, if you provide access to or
+distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than
+"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version
+posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org),
+you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a
+copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon
+request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other
+form.  Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm
+License as specified in paragraph 1.E.1.
+
+1.E.7.  Do not charge a fee for access to, viewing, displaying,
+performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works
+unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9.
+
+1.E.8.  You may charge a reasonable fee for copies of or providing
+access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided
+that
+
+- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from
+     the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method
+     you already use to calculate your applicable taxes.  The fee is
+     owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he
+     has agreed to donate royalties under this paragraph to the
+     Project Gutenberg Literary Archive Foundation.  Royalty payments
+     must be paid within 60 days following each date on which you
+     prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax
+     returns.  Royalty payments should be clearly marked as such and
+     sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the
+     address specified in Section 4, "Information about donations to
+     the Project Gutenberg Literary Archive Foundation."
+
+- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies
+     you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he
+     does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm
+     License.  You must require such a user to return or
+     destroy all copies of the works possessed in a physical medium
+     and discontinue all use of and all access to other copies of
+     Project Gutenberg-tm works.
+
+- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any
+     money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the
+     electronic work is discovered and reported to you within 90 days
+     of receipt of the work.
+
+- You comply with all other terms of this agreement for free
+     distribution of Project Gutenberg-tm works.
+
+1.E.9.  If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm
+electronic work or group of works on different terms than are set
+forth in this agreement, you must obtain permission in writing from
+both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael
+Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark.  Contact the
+Foundation as set forth in Section 3 below.
+
+1.F.
+
+1.F.1.  Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable
+effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread
+public domain works in creating the Project Gutenberg-tm
+collection.  Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic
+works, and the medium on which they may be stored, may contain
+"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or
+corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual
+property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a
+computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by
+your equipment.
+
+1.F.2.  LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right
+of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project
+Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project
+Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all
+liability to you for damages, costs and expenses, including legal
+fees.  YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT
+LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE
+PROVIDED IN PARAGRAPH 1.F.3.  YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE
+TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE
+LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR
+INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH
+DAMAGE.
+
+1.F.3.  LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a
+defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can
+receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a
+written explanation to the person you received the work from.  If you
+received the work on a physical medium, you must return the medium with
+your written explanation.  The person or entity that provided you with
+the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a
+refund.  If you received the work electronically, the person or entity
+providing it to you may choose to give you a second opportunity to
+receive the work electronically in lieu of a refund.  If the second copy
+is also defective, you may demand a refund in writing without further
+opportunities to fix the problem.
+
+1.F.4.  Except for the limited right of replacement or refund set forth
+in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER
+WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO
+WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE.
+
+1.F.5.  Some states do not allow disclaimers of certain implied
+warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages.
+If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the
+law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be
+interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by
+the applicable state law.  The invalidity or unenforceability of any
+provision of this agreement shall not void the remaining provisions.
+
+1.F.6.  INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the
+trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone
+providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance
+with this agreement, and any volunteers associated with the production,
+promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works,
+harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees,
+that arise directly or indirectly from any of the following which you do
+or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm
+work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any
+Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause.
+
+
+Section  2.  Information about the Mission of Project Gutenberg-tm
+
+Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of
+electronic works in formats readable by the widest variety of computers
+including obsolete, old, middle-aged and new computers.  It exists
+because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from
+people in all walks of life.
+
+Volunteers and financial support to provide volunteers with the
+assistance they need, are critical to reaching Project Gutenberg-tm's
+goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will
+remain freely available for generations to come.  In 2001, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure
+and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations.
+To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation
+and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4
+and the Foundation web page at http://www.pglaf.org.
+
+
+Section 3.  Information about the Project Gutenberg Literary Archive
+Foundation
+
+The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit
+501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the
+state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal
+Revenue Service.  The Foundation's EIN or federal tax identification
+number is 64-6221541.  Its 501(c)(3) letter is posted at
+http://pglaf.org/fundraising.  Contributions to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent
+permitted by U.S. federal laws and your state's laws.
+
+The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S.
+Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered
+throughout numerous locations.  Its business office is located at
+809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email
+business@pglaf.org.  Email contact links and up to date contact
+information can be found at the Foundation's web site and official
+page at http://pglaf.org
+
+For additional contact information:
+     Dr. Gregory B. Newby
+     Chief Executive and Director
+     gbnewby@pglaf.org
+
+
+Section 4.  Information about Donations to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation
+
+Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide
+spread public support and donations to carry out its mission of
+increasing the number of public domain and licensed works that can be
+freely distributed in machine readable form accessible by the widest
+array of equipment including outdated equipment.  Many small donations
+($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt
+status with the IRS.
+
+The Foundation is committed to complying with the laws regulating
+charities and charitable donations in all 50 states of the United
+States.  Compliance requirements are not uniform and it takes a
+considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up
+with these requirements.  We do not solicit donations in locations
+where we have not received written confirmation of compliance.  To
+SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any
+particular state visit http://pglaf.org
+
+While we cannot and do not solicit contributions from states where we
+have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition
+against accepting unsolicited donations from donors in such states who
+approach us with offers to donate.
+
+International donations are gratefully accepted, but we cannot make
+any statements concerning tax treatment of donations received from
+outside the United States.  U.S. laws alone swamp our small staff.
+
+Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation
+methods and addresses.  Donations are accepted in a number of other
+ways including checks, online payments and credit card donations.
+To donate, please visit: http://pglaf.org/donate
+
+
+Section 5.  General Information About Project Gutenberg-tm electronic
+works.
+
+Professor Michael S. Hart is the originator of the Project Gutenberg-tm
+concept of a library of electronic works that could be freely shared
+with anyone.  For thirty years, he produced and distributed Project
+Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support.
+
+
+Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed
+editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S.
+unless a copyright notice is included.  Thus, we do not necessarily
+keep eBooks in compliance with any particular paper edition.
+
+
+Most people start at our Web site which has the main PG search facility:
+
+     http://www.gutenberg.org
+
+This Web site includes information about Project Gutenberg-tm,
+including how to make donations to the Project Gutenberg Literary
+Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to
+subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.
diff --git a/36284-0.zip b/36284-0.zip
new file mode 100644
index 0000000..4fcee84
--- /dev/null
+++ b/36284-0.zip
diff --git a/LICENSE.txt b/LICENSE.txt
new file mode 100644
index 0000000..6312041
--- /dev/null
+++ b/LICENSE.txt
@@ -0,0 +1,11 @@
+This eBook, including all associated images, markup, improvements,
+metadata, and any other content or labor, has been confirmed to be
+in the PUBLIC DOMAIN IN THE UNITED STATES.
+
+Procedures for determining public domain status are described in
+the "Copyright How-To" at https://www.gutenberg.org.
+
+No investigation has been made concerning possible copyrights in
+jurisdictions other than the United States. Anyone seeking to utilize
+this eBook outside of the United States should confirm copyright
+status under the laws that apply to them.
diff --git a/README.md b/README.md
new file mode 100644
index 0000000..9f51723
--- /dev/null
+++ b/README.md
@@ -0,0 +1,2 @@
+Project Gutenberg (https://www.gutenberg.org) public repository for
+eBook #36284 (https://www.gutenberg.org/ebooks/36284)