initial commit of ebook 35981HEADmain

7 files changed, 3622 insertions, 0 deletions

diff --git a/.gitattributes b/.gitattributes
new file mode 100644
index 0000000..6833f05
--- /dev/null
+++ b/.gitattributes
@@ -0,0 +1,3 @@
+* text=auto
+*.txt text
+*.md text
diff --git a/35981-0.txt b/35981-0.txt
new file mode 100644
index 0000000..da3b744
--- /dev/null
+++ b/35981-0.txt
@@ -0,0 +1,1555 @@
+The Project Gutenberg EBook of La kolomba premio, by Alexandre Dumas
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever.  You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+
+Title: La kolomba premio
+
+Author: Alexandre Dumas
+
+Translator: Benedict Parot
+
+Release Date: April 27, 2011 [EBook #35981]
+
+Language: Esperanto
+
+Character set encoding: UTF-8
+
+*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK LA KOLOMBA PREMIO ***
+
+
+
+
+Produced by David Maddock, Andrew Sly, David Starner and
+the Online Distributed Proofreading Team at
+http://www.pgdp.net (This book was produced from scanned
+images of public domain material from the Google Print
+project.)
+
+
+
+
+
+
+LA KOLOMBA PREMIO
+
+Esperantigita el la franca laŭ Alexander Dumas
+
+DE
+
+BENEDICT PAPOT
+
+Copyright, 1909, by American Esperantist Company
+
+1909
+
+AMERICAN ESPERANTIST COMPANY
+
+CHICAGO
+
+
+
+
+LA KOLOMBA PREMIO
+
+
+Kiel filo, vi aŭdis vian patron, kiu diris al vi tion: "Laboru! klera
+homo povas ĉion atingi." Kiel patro, vi diris al via filo: "Studu! Bona
+instruiteco valoras riĉecon!"
+
+Bone!
+
+La 15'an de Septembro 1838, je la oka matene, eniris leteristo en unu el
+la domoj de la Mezle Strato, unu el la plej silentaj Parizaj stratoj
+kvankam ĝi trairas unu el la plej bruaj kvartaloj de la tuta mondo, kaj
+metante leteron sur la tablon de la pordisto, li diris, etendante la
+manon por ricevi la prezon de la dirita letero:
+
+"Sinjoro Lebruno? Tri cendoj."
+
+"Jen viaj tri cendoj," diris la pordistino, metante la leteron en la
+faketaron de la luanto al kiu ĝi estis adresita.
+
+Ĉu vi iam pripensis pri la enhavo de letero kiun vi ne povis
+malfermi?--pri tiu ĉi kvaroble faldita, papera sfinkso, kiu alportas el
+unu loko de la tero al alia ies ĝojon aŭ malĝojon, ies esperon, dum ĝi
+restas silenta por tiuj en kies manoj ĝi pasas antaŭ ol ĝi atingos sian
+celon? Ĉu vi sufiĉe ŝatas la bonfaradon de letero? Ĉu vi diris al vi
+mem: "Letero estas la momenta alproksimigo de la malproksimeco, estas la
+manpremo super la montegoj, estas la nevidebla kateno kiu alligas kune
+la mondojn?" La letero, kiel Januso, havas du vizaĝojn; ĝi estas
+babilema kaj muta, enhavas ĉion kaj diras nenion; ĝi estas interesa,
+bonkora, sprita por tiu al kiu ĝi estas adresita; sed, sensenca kaj
+nekomprenebla por tria persono kiu ĝin okaze legas.
+
+Prenu dudek leterojn je l' trafo, kaj legu ilin: unu estos afera letero,
+tiu ĉi, duela elvoko; tiu invito je la vespermanĝo; tamen, antaŭ ol oni
+ilin malfermas, ĉiuj havas la saman eksteraĵon, estas simile falditaj,
+portas saman poŝtmarkon. Ĉu ne estas tio la figuraĵo de la vivo? Kiom da
+malsamaj sentoj estas sub tiu ĉi envolvaĵo kiun oni nomas homo kaj kiu
+estas ĉiam sama, sub tiu ĉi poŝtmarko, kiun oni nomas koro, kaj kiu
+neniam ŝanĝas. Nu, unu tagon, vi ĵetas al la fajro la leteron, kiu al vi
+kaŭzis la plej grandan kortuŝecon kiam vi ĝin ricevis, ĝiaj literoj sin
+tordas momenton sub la morta kiso de la flamo, kaj ĉio finiĝas; cindro
+eĉ ne restas el tiu brulita estinteco. Tiel via koro! Unu tagon, scivole
+malfermante ĝin, vi tie trovas nomon, kaj estas feliĉa; poste, tiu ĉi
+nomo malaperas, kaj vi fariĝas indiferenta. Sed, por detrui tiun ĉi
+nomon, vi ne devas bruligi vian koron, kiel leteron; la nomo foriĝas
+mem, kaj la skribita paĝo fariĝas tute blanka paĝo, sed ĝi eble
+disfluus cindre se vi volus alifoje skribi ion sur ĝi.
+
+Do, la 15'an de Septembro 1838, oni alportis leteron al sinjoro Lebruno,
+en la Mezle Strato.
+
+Kio estis tiu ĉi sinjoro Lebruno kaj kion enhavis tiu ĉi letero? Jen la
+demando. Sinjoro Lebruno estis dika, proksimume kvardek-kvinjara homo,
+kiu perlaboris malgrandan riĉecon en la tola negocado, estis havinta
+edzinon kaj havis filinon. Vidu jam kiom da tialoj por ke li ricevu
+leteron. Sro. Lebruno estis malbela, sed lia filino estis bela; Sro.
+Lebruno estis malsprita, sed lia filino estis sprita; Sro. Lebruno estis
+dika, sed lia filino estis beltalia; fine, Sro. Lebruno estis egoista,
+sed lia filino estis bonkora. Tial, malgraŭ ĉiuj tiuj difektoj, kondukis
+lin per la nazo Fraŭlino Lebruno.
+
+Kiam la servistino de Sro. Lebruno malsupreniris por la matenaj aĉetoj,
+la pordistino donis al ŝi la leteron kiun ŝi ĵus ricevis, kaj la
+servistino, reveninte hejmen, donis ĝin al sia mastro, kiu sidante antaŭ
+sia skribtablo, vestita de ĉambrovesto, skribadis leteron. Kiel dirite,
+estis longtempe Sro. Lebruno en la negoco, kaj dum la tuta tempo de sia
+ĉeesto li kutimis skribi, tiel frue kiel la oka matene, al siaj
+provincaj kaj fremdaj korespondantoj. Depost kvar jaroj Sro. Lebruno jam
+ne faris iajn negocojn kun iu, sed li estis konvinkita ke li ankoraŭ
+faris iom, kaj li ne volis lasi preterpasi eĉ unu matenon ne skribante
+almenaŭ kvar aŭ kvin leterojn. Kion li skribis en sia korespondado,
+neniu povis diri; sed li skribadis, li ŝajnis okupata, tio estas ĉio,
+kion li volis.
+
+Pri tio ĉi trovis Sro. Lebruno frazon, kiu lin kontentigis kaj kiun li
+ofte ripetadis, akompanante ĝin per sia rentula ridego:
+
+"Mi bone scias kiam mi mortos," li diris.
+
+"Kiam vi mortos?" oni demandis lin.
+
+"Mi mortos la antaŭtagon de kiam mi ne skribos plu."
+
+Do, Sro. Lebruno estis apud sia skribtablo, kaj por vidi pli bone tion,
+kion li skribis, li estis forpuŝinta siajn okulvitrojn sur la frunton;
+ĉar, kiel vi sendube rimarkis, kiam okulvitrulo deziras vidi ion klare,
+li forpuŝas siajn okulvitrojn ĝis la mezo de la frunto aŭ ĝis la pinto
+de la nazo por ke li povu vidi sube aŭ supre.
+
+Mi tiel ofte rimarkis tion, ke mi nun kredas, ke nur personoj
+persekutataj de la polico kaj dezirante ŝanĝi siajn priskribojn portas
+okulvitrojn kaj difektas siajn okulojn penante vidi tra vitroj.
+
+Kiel okazis, sin trovis Julio apud sia patro kiam la servistino donis al
+li la leteron kiun la pordistino estis doninta al ŝi. Ne estas necese
+diri, ke Julio estis la baptanomo de Fraŭlino Lebruno. Ni diris, "kiel
+okazis," tial ke, kutime, Fraŭlino Julio ne leviĝis antaŭ la deka kaj
+duono por matenmanĝi je la dekunua. Iom da ruĝeco, kiu koloris ŝiajn
+vangojn kiam ŝi vidis la skribadon sur la koverto kiun ŝia patro estis
+malfermonta, montrus al la observanto, se ĉeestus unu, ke tiu ĉi frua
+letero ne estas fremda al la kaŭzo kiu igas, ke Fraŭlino Julio sin
+trovis leviĝinta je la oka matene.
+
+Ni diris, ke Fno. Julio estis ĉarma,--ni tion pruvos. Ŝi estis meze
+kreskita, kun nigraj haroj, bluaj okuloj, rozkolora vizaĝo, blankaj
+dentoj, rondformaj ŝultroj, kaj maldika talio, belformaj brakoj,
+maldikegaj fingroj kaj malgrandaj piedoj.
+
+"Nu! mi ne konas tiun skribon!" diris Sro. Lebruno, studante la
+superskribon de la dirita letero.
+
+Kaj Sro. Lebruno, apogiĝante sur la dorsapogilon de sia ledkovrita
+seĝego, mordis la pinton de la montrafingro kaj daŭrigis sian studadon
+de la skribo sur la letero.
+
+"Malfermu ĝin, paĉjo, tiam vi vidos de kiu ĝi estas," diris Julio,
+apogante sian brakon sur la dorsapogilon de la seĝego, kaj kliniĝante al
+li kun korbategoj.
+
+"Vi estas prava," diris la patro, kaj li malsigelis la leteron. Ni
+emfazas la vorton "malsigelis" tial ke, Sro. Lebruno estis unu el tiuj
+homoj kiuj, konvinkitaj pri la graveco de ĉiuj leteraj vortoj, ne
+disrompas, sed kviete disigas la sigelon, por ke ili ne perdu, per tro
+da rapideco, eĉ unu vorton el la sendaĵo, kiu per sia foresto povus
+forpreni el la frazo aŭ eĉ el la letero iom da senco aŭ eĉ ĝian tutan
+sencon.
+
+"Ha! estas de Sinjoro Leo," diris Sro. Lebruno preterpasante tuj al la
+subskribo.
+
+"Vere!" diris Julio.
+
+"Kion deziras diri al mi tiu ĉi ĉarma junulo? Ni vidu!" Kaj Sro. Lebruno
+legis laŭte:
+
+    "Sinjoro: Vi trovos mian leteron tre stranga, kaj mian peton tre
+    maltimema--"
+
+Sro. Lebruno interrompis sian legadon:
+
+"Kian belan skribadon havas la junulo! Kian manon por librotenisto!
+Malfeliĉe por li, li ne estas tio! Ni daŭrigu." Kaj Sro. Lebruno
+daŭrigis, trenigante la vortojn:
+
+    " . . . . kaj mian peton tre maltimema. Sed, mi jam ne povas
+    kontraŭbatali miajn korajn dezirojn, kaj se mi devas morti mi
+    plivolas morti per via rifuzo ol per dubo."
+
+"Kion li volas diri?"
+
+"Daŭrigu, paĉjo."
+
+La tolvendisto daŭrigis sian legadon:
+
+    "Mi amas vian filinon, kaj Fraŭlino Julio, laŭ mia kredo, amas
+    min?"
+
+Legante tiun frazon eksaltegis Sro. Lebruno, ekkriegante:
+
+"Li amas vin kaj vi lin amas! Ĉu mi bone legis?"
+
+"Jes paĉjo."
+
+"Tiel, vi konfesas tion?"
+
+"Tial ke mia patrino vin amis mi do povas ami Sron. Leon."
+
+"Vere! sed mi estis komercisto!"
+
+Kun plej granda kvieteco Fraŭlino Julio respondis:
+
+"Nu, se mia patrino vin pro tio amis, mi pro la kontraŭa kaŭzo amas
+Sron. Leon."
+
+"Sed, kion li deziras?"
+
+"Li deziras mian manon."
+
+"Mi vere kredas, ke estas maltimema lia peto. Sed, kiel vi scias, ke li
+petas pri via mano?"
+
+"Tial ke li diris al mi hieraŭ, ke li skribos al vi por peti pri ĝi."
+
+"Tiel, vi interparolis kaŝe?"
+
+"Jes, paĉjo."
+
+"Ofte?"
+
+"Tre ofte."
+
+"Ho!"
+
+"Li diradis al mi, ke li min ĉiam amos."
+
+"Kaj vi respondis al li?"
+
+"Ke mi lin amos ĝis la fino de mia vivo."
+
+"Kaj, kiam vi tiamaniere interparoladis?"
+
+"Kiam mi elverŝis al vi la teon."
+
+"Kaj tio ĉi okazis sub miaj okuloj?"
+
+"Ĉiam."
+
+"Kaj mi vidis nenion!"
+
+"Vi ne povis ion vidi, paĉjo, vi ĉiam portadis viajn okulvitrojn."
+
+"Tre bone, tre bone, Fraŭlino, vi returnen iros al la monaĥejo," diris
+Sro. Lebruno leviĝante kaj faldante la netralegitan leteron.
+
+"Kion mi tie faros?" demandis Julio per voĉtono kiu pruvis, ke ŝi, ne
+timante la minacojn de sia patro, estis tute certa, ke ŝi lin facile
+venkos.
+
+"Vi tie atendos, ke mi al vi trovos edzon."
+
+"Kiun vi elektos paĉjo?"
+
+"Kiun mi elektos."
+
+"Ha! tiam mi ne edziniĝos je li."
+
+"Vi ne edziniĝos je li?"
+
+"Ne, paĉjo."
+
+"Kial?"
+
+"Tial ke, li ne estus Sro. Leo."
+
+"Tiel, vi bezonas Sron. Leon?"
+
+"Jes, paĉjo."
+
+"Vi ne volas alian?"
+
+"Ne, paĉjo."
+
+"Kaj vi kredas, ke mi konsentos tiun edziniĝon?"
+
+"Jes, paĉjo."
+
+"Mi skribos al Sro. Leo por ke li ne ree metu la piedojn ĉe mi."
+
+"Ho, mi tute same lin vidos."
+
+"Kaj kie, mi petas?"
+
+"Tra mia fenestro, kaj mi skribos al li."
+
+"Vi skribos al li! Kaj kion vi skribos al li?"
+
+"Ke mi lin amas, ke vi estas tirano, kaj, ke kiam mi estos plenaĝa mi
+edziniĝos je li kontraŭ via volo."
+
+"Kaj kie vi lernis tiujn bonajn principojn?"
+
+"Mi legis ilin."
+
+"El kiu libro?"
+
+"El la leĝaro."
+
+"El la leĝaro! Kiu iam kredus, ke tiu ĉi tabernaklo de la homaj rajtoj
+kaj de la sociaj leĝoj enhavus tiajn aferojn!"
+
+"Artikolo 227. Ĉapitro pri la rajtoj de la plenaĝaj gefiloj."
+
+"Ĉu vi scias kiom vi havos dote, kiam vi edziniĝos?"
+
+"Jes, paĉjo, sesdek mil frankojn."
+
+"Mi forigos de vi la doton."
+
+"Vi ne povas. Tio devenas de mia patrino. Kiam mi estos plenaĝa vi devos
+doni kontojn al mi. Artikolo 88, Ĉapitro pri la Zorgateco."
+
+"Kaj kiu diris al vi, ke estas ĉio tio en la leĝaro?"
+
+"Sro. Leo. Vi bone scias, ke li ĉion scias."
+
+"Kaj, kompense, ke li havas nenion."
+
+"Ne malhelpas! li gajnos riĉecon."
+
+"Neniam!"
+
+"Sed vi mem diris tion al li."
+
+"Mi!"
+
+"Jes, vi. Mi dekdu foje aŭdis vin kiam vi lin laŭdis pri lia
+instruiteco, kaj vi aldonis, ke kun tio li ne devas timi pri la
+estonteco. Nu, paĉjo, residiĝu, kaj ni interparolu."
+
+Sro. Lebruno ree sidiĝis kaj Julio sur liajn genuojn.
+
+"Vi amas min, ĉu ne? Nu, mi diras al vi, paĉjo, ke tiu ĉi edziniĝo
+devas fariĝi."
+
+"Ne! Sro. Leo havas nenion. Vi ne povas feliĉe mastrumi po tri mil
+frankoj jare. Kaj se vi volas ricevi tion vi devus procentdoni viajn
+sesdek mil frankojn po kvin pro centoj, kio estas nuntempe malfacila; vi
+nur ricevos la dudek kvar mil frankojn de mia riĉeco post mia morto,
+kaj, dank' al Dio, mi estas sana. Sekve, vi bezonas edzon kiu alportos
+al vi almenaŭ tiom, kiom vi al li alportos, ĉirkaŭ sesdek mil frankojn."
+
+"Sro. Leo gajnos tiom."
+
+"Li gajnu tiom, ni poste vidos."
+
+"Daŭriginte la legadon de lia letero, vi ne ekkolerus, kaj vi tuj
+interkonsentus."
+
+"Ĉu vi scias kio estas ĉe la fino de la letero?"
+
+"Certe, tial ke mi havas kopion en mia poŝo."
+
+"Ho! tiuj knabinetoj! Kiaj demonoj!"
+
+Sro. Lebruno ree malfermis la leteron:
+
+    "Fariĝi la edzo de via filino, jen mia sola ambicio, la sola
+    celo de mia vivo. Sed mi volas igi ŝin feliĉa, kaj feliĉa ŝi nur
+    povas esti kontentigante ĉiujn el siaj bezonoj, ĉiujn el siaj
+    kapricoj. Vi scias kiom instruita mi estas, kaj kiom da rimedoj
+    la instruiteco kaj belartoj prezentas al tiu, kiu ilin ellernis.
+    Donu al mi unu jaron. Dum tiu ĉi jaro ni eklaboregos, subtenate
+    de la espero je la rezultato, kaj post la jaro mi venos peti al
+    vi la manon de Fraŭlino Julio; ĉar dum tiu ĉi tempo, eĉ ne
+    dormante, eĉ nutrante min nur per pano kaj akvo mi perlaboros
+    almenaŭ kvindek mil frankojn kaj tio estos ekkomenciĝo. _Omnia
+    labor vincit improbus._"
+
+"Kion volas diri tiu ĉi frazo?"
+
+"Obstina laboro venkas ĉion," diris Julio.
+
+"Ĉu vi do scias latinan?"
+
+"Jes, paĉjo."
+
+"Vi scias latinan!"
+
+"Jes, Sro. Leo instruis ĝin al mi, por ke ni povu interkorespondi per
+lingvo ne komprenita de vi. Sed, finu legi la leteron."
+
+Sro. Lebruno, ne venkante sian surprizon pri la latina scio de sia
+filino daŭrigis:
+
+    "Se post jaro mi ne bone sukcesos, vi povos disponi la manon de
+    Fraŭlino Julio kaj al mi restos nur la morto."
+
+"Nu! kion vi diras pri tio, paĉjo?"
+
+"Estas sufiĉe prudenta."
+
+"Bonega! Tiel, vi konsentas?"
+
+"Mi estas devigita, tial ke vi tion volas."
+
+"Post unu jaro vi donos mian manon al Sro. Leo?"
+
+"Se nur, Sro. Leo perlaboros kaj alportos al mi kvindek mil frankojn."
+
+"Li perlaboros ilin. Tiel mi povas anonci al li tiun ĉi bonan novaĵon
+kaj diri al li, ke li supreniru por danki vin pri tio."
+
+"Kiel?"
+
+"Li atendas vian respondon malsupren en la strato."
+
+"Vi lin tie vidis?"
+
+"Mi scias tion. Li diris al mi hieraŭ, ke li estos sur la strato je la
+naŭa matene, kaj nun eksoniĝas la naŭa."
+
+Julio alproksimiĝis al la fenestro, malfermis ĝin kaj movante du aŭ
+trifoje sian montrafingron al siaj okuloj faris la signalon kiu, en ĉiuj
+landoj de la mondo volas diri "venu," kaj tiu al kiu ŝi tiun signalon
+estis farinta, kaj kiu, vidante ĝin, eksaltis pro ĝojo, antaŭensaltis en
+la domon.
+
+
+
+
+II
+
+
+"Danku mian patron, li konsentas vian proponon," diris la junulino,
+puŝante lin al Sro. Lebruno.
+
+"Kiom da dankeco!" ekkriis Leo, premante la patran manon.
+
+"Vi do amegas mian filinon?"
+
+"Per la tuta animo, Sinjoro."
+
+"Kaj vi esperas atingi vian celon?"
+
+"Mi estas certa pri tio."
+
+"Kiom vi jam havas?"
+
+"Nenion."
+
+"Tamen, vi havas oficon, vi multafoje diris tion al mi."
+
+"Jes, sinjoro, ĉe la financa ministrejo."
+
+"Kiom vi gajnas monate?"
+
+"Cent dektri frankojn kaj sepdek kvin centimojn."
+
+"Tio ne sufiĉas."
+
+"Tial mi forlasos mian oficon."
+
+"Prizorgu! Vi eble ne gajnos tiome per via tuta instruiteco."
+
+"Vi trompiĝas, sinjoro. Ni feliĉe vivas en jarcento kie la laboro ĉiam
+trovas sian rekompencon."
+
+"Tamen, ĝis nun, vi nur trovis cent dek tri frankojn kaj sepdek kvin
+centimojn monate."
+
+"Ĝis nun, mi ne amis, sinjoro, kaj tiu malgranda sumo sufiĉadis miajn
+simplajn gustojn."
+
+"Tiel, vi multon scias!" daŭriĝis Sro. Lebruno kun la admiro de homo kiu
+neniam sciis nenion, esceptinte nur sufiĉe da sia propra lingvo por
+vendi tolon kaj ĉion necesan pri aritmetiko por gajni dudek kvin aŭ
+tridek procente.
+
+"Jes, sinjoro, mi multon scias."
+
+"Ĉu vi parolas angle?"
+
+"Kun facileco."
+
+"Germane?"
+
+"Kiel naciulo."
+
+"Itale?"
+
+"Tre bone."
+
+"Hispane?"
+
+"Bonege."
+
+"Latine? Greke?"
+
+"Tute bone. Mi eĉ parolas arabe."
+
+"Arabe, paĉjo, ĉu tio ne estas mirinda?" diris Julio. "Kiel kontentega
+vi estus, se vi parolus arabe."
+
+"Kiel, sinjoro, vi legas tiujn ĉi longajn, maldikajn torditajn literojn
+kiuj similas al vermiĉelo?"
+
+"Sen ia malfacileco."
+
+"Kaj vi ankaŭ desegnas?"
+
+"Jes. Mi povus fari bonan kopion laŭ granda majstro. Mi scias iom da
+arkitekturo, mi estas bonega ĥemiisto, mi ankoraŭ scias la tutmondan
+historion, la biologion, mi estas diplomita leĝisto. Kaj vi kredas, ke
+per ĉio tio mi antaŭ unu jaro ne gajnos kvindek mil frankojn?"
+
+"Kvindek mil frankojn estas multe da mono, sed mi ne deprenas mian
+promeson. Revenu je la 15a de Septembro, 1839. Tamen, kvankam vi estus
+malklerulo, mi tuj donus al vi mian filinon se vi havus la monon kiun
+elspezadis viaj gepatroj por instruigi al vi ĉion kion vi scias."
+
+"Vi pacience atendos tutan jaron, Julio?" diris Leo al la junulino.
+
+"Jes, amiko mia, mi ĝin al vi ĵuras."
+
+"Nu, sinjoro, ĝis la 15a de Septembro 1839," diris Leo, elirante post li
+premis la manon al sia amatino.
+
+"Sinjoro, mi havas la honoron saluti vin," respondis Sro. Lebruno al
+kies lipoj tiu ĉi frazo, kiun li ripetadis dum dudek jaroj ĉiufoje kiam
+li adiaŭis klienton, senĉese revenis ornamita per afekta voĉtono kaj
+sensignifa rideto.
+
+
+
+
+III
+
+
+Dek kaj duono monatoj post tiu sceno, homo pala, longbarba, kavvanga,
+preskaŭ per ĉifonaĵoj vestita, sidadis en malalta, malhela, malsaniga
+ĉambreto de malbona Londona gastejo. Li estis lasinta fali la kapon sur
+la bruston, kaj maldekstramane tenis pistolon kun kies ĉano li ludis per
+la dekstra mano. Tiu ĉi pala, malgrasa, ĉifonvestita homo estis Leo, kiu
+estis traboronta la kapon per kuglo.
+
+Letero kuŝis sur la tablo. Tiu ĉi letero portis la nomon kaj adreson de
+Julio.
+
+Ĝi enhavis nur jenajn vortojn:
+
+    "Mi faris ĉion por perlabori la sumon postulitan de via patro,
+    mi estas pli malriĉa ol kiam mi vin vidis unuafoje kaj mi ne
+    manĝis de du tagoj. Kiam vi ricevos tiun ĉi leteron mi estos
+    mortinta pripensante pri vi. Pistola kuglo estos farinta tion,
+    kion malsato estus farinta se mi ankoraŭ kuraĝus esperi.
+
+    Estu feliĉa, Julio, tio estas mia lasta deziro antaŭ ol mi
+    mortos.
+
+    LEO
+
+    18an de Julio, 1839
+
+Leo lastfoje tralegis tiun leteron kaj sigelis ĝin, dirante:
+
+"Nu! kia bono estus atendi ĝis la ses semajnoj antaŭ la 15'a de
+Septembro, 1839 estos pasintaj?"
+
+Kaj li ŝargis la pistolon kiun li tenis en la mano antaŭ ol li premos
+ĝin kontraŭ sia tempio; ĉar sciante ĉion, li ankoraŭ sciis, ke estas tra
+la tempio kaj ne tra la buŝo, ke oni devas pafi kiam oni volas certe kaj
+subite morti.
+
+Momenton kiam li estis premonta la malstreĉilon la pordo subite
+malfermiĝis, lasante eniri dikan homon, kun ruĝega vizaĝo, vestitan je
+drapa vesto kaj blanka antaŭtuko suprenturnita de la angulo. Tiu ĉi homa
+mastodonto estis la mastro de la gastejo kie vivis Leo, se oni povas
+nomi tion vivi.
+
+La unua movo de Leo, tiu ĉi movo kiun oni neniam povas malhelpi, ne
+estis premi la malstreĉilon sed kaŝi sian pistolon post la dorson.
+
+Sed tiun ĉi movon vidis la mastro kiu alproksimiĝante diris:
+
+"Kion do vi tie faras?" Kaj li altiris al si la manon kaj la pistolon.
+
+"Vi estis pafonta kuglon tra la kapo?" Leo faris jesan signalon.
+
+"Kiel pri la kvindek frankojn kiujn vi ŝuldas al mi?"
+
+"Mi ne havas ilin."
+
+"Tiel, vi ne nur ne pagas min, sed ankoraŭ vi mortigas vin ĉe mi, kaj
+embarasas min per malviva homo! Donu al mi vian pistolon."
+
+"Kial?"
+
+"Vi demandas tion al mi? Por malhelpi vian memmortigon antaŭ ol vi pagos
+min! Poste tio estos tute indiferenta al mi, tamen vi devos vin mortigi
+ekstere."
+
+"Tiel, mi ne eĉ havas la liberecon morti," murmuretis Leo, kiun la
+mizero, la malespero, la malsato kaj la konfuzo kiu ĉiam antaŭiras la
+memmortigo, igis tute senpova, kaj kiu, apenaŭ sciante kion li faris,
+altiris sian armilon al la mastro, dirante:
+
+"Malgraŭ ĉio, mi ŝuldas monon al vi, mi estas via, faru el mi kion vi
+volas. Oni arestu min se tio al vi ŝajnas bone."
+
+"Ĉu vi do estas tre malfeliĉa?"
+
+"Ho jes! mi estas tia."
+
+"Ĉu vi ne scias kiel fari ion?"
+
+"Mi scias ĉion."
+
+"Ĉion!"
+
+"Jes, ĉion, de araba kaj greka ĝis la rimedo por fari malkaran sapon.
+Tamen mi mortas de malsato."
+
+"Kompreneble! Nenio el ĉio tio nutras homon, kaj vi ne estas la unua."
+
+"Mi volis doni lecionojn: oni proponis al mi mil ducent frankojn jare.
+Mil ducent frankojn por pasigi la tutan tagon instruante al amaso de ok
+ĝis dekjaraj malsprituloj, el kiuj, ĉiu estas pli nescia, pli
+malagrabla, pli malbela ol la alia."
+
+"Poste?"
+
+"Poste, mi faris tradukon el arabaj kantoj, belegaj kantoj, tute
+nekonataj ĉe Eŭropo kaj kapablaj aliformigi la tutan nordan
+literaturon."
+
+"Nu?"
+
+"Nu, la eldonisto postulis de mi du mil frankojn por presi mian
+tradukon."
+
+"Vi devus provi ion alian."
+
+"Tion mi faris. Mi petis laboron ĉe la franca registaro, kopion de
+pentraĵo."
+
+"Tion vi tuj ricevis. Oni diras, ke en Francujo, la registaro multe
+kuraĝigas la belartojn."
+
+"Oni proponis al mi okcent frankojn por fari kopion laŭ Velaskes kiu
+necesus jaron da laboro."
+
+"Ha! tio estas tre amuza! Daŭrigu," diris la mastro metante la manojn
+sur la koksojn kaj ŝajne tre interesata pri tio, kion li aŭdadis.
+
+"Ha! Tio vin amuzas?"
+
+"Multege!"
+
+Kaj la mastro sidiĝis, li ĵus pripensis, ke li estus pli komforta
+sidante ol starante.
+
+"Mi tiam min turnis al ĵurnalo," daŭrigis Leo, "por traduki fremdajn
+novaĵojn kaj skribi sciencajn artikolojn. Post monato, mi estis
+perlaborinta okdek frankojn, kaj mi ricevis la ordonon jam ne skribi
+sciencajn artikolojn tial ke abonintoj skribis, ke tio enuigis ilin."
+
+"Ha jes! Tiuj ĉi sciencaj artikoloj estas netolereblaj!" diris la mastro
+ridegante.
+
+"Tiam, mi kunmetis miajn lastajn rimedojn kaj mi venis en Anglujon."
+
+"Vi faris bone."
+
+"Parolante bonegan anglan, mi intencis instrui francan al viaj junaj
+sinjoroj, sed mi nesingardeme elparolis la vorton 'ĉemizo' antaŭ
+sinjorino, patrino de unu el viaj samlandanoj kaj tiun tagon mem oni
+forpermesis min."
+
+"Kaj post tio?"
+
+"Post tio, mi faris nenion. Mi venis loĝi ĉe vi, kaj mi ŝuldas al vi
+kvindek frankojn."
+
+"Vi antaŭe devis kontentiĝi havante la unuan oficon kiun vi trovis, tiu
+po mil ducent frankojn."
+
+"Kontentiĝi! mi plivolas morti."
+
+"Mi ja kontentiĝas laŭ tio, kion mi havas," diris la mastro fiere, "kaj
+de dudek jaroj mi kuiras."
+
+"Eble mi kontentiĝus se mi ne amus."
+
+"Vi amas?"
+
+"Jes! Por ricevi tiun, kiun mi amas, mi devis perlabori kvindek mil
+frankojn antaŭ unu jaro."
+
+"Kvindek mil frankojn antaŭ unu jaro! kiam mi ankoraŭ ne havas pli ol
+dudek kvin mil frankojn, la duono de tio, kion vi volas, kaj eĉ nur post
+dudek jaroj da laboro! Vi estis frenezulo, mia kara!"
+
+"Kaj post ses semajnoj finos la jaron. Jen kial mi plivolis morti hodiaŭ
+ol atendi ĝis la fino."
+
+La mastro ŝajnis profunde enpensi.
+
+"Mi havas ideon!" li subite ekkriis.
+
+"Vi?"
+
+"Jes, mi! Vi bezonas kvindek mil frankojn?"
+
+"Jes."
+
+"Se mi havigos al vi sesdek mil frankojn, ĉu vi donos al mi dek mil?"
+
+Leo rigardis la mastron kiel oni rigardas frenezulon.
+
+"Mi parolas al vi serioze."
+
+"Vi povas havigi al mi sesdek mil frankojn?"
+
+"Antaŭ ol unu monato."
+
+Leo leviĝis kaj sin ĵetis je la kolo de la mastro kiu forpuŝante lin per
+la mano daŭrigis:
+
+"Ĉu vi havas bonan stomakon?"
+
+"Bonegan, sed kial?"
+
+"Ĉu vi iam trouzis ĝin?"
+
+"Neniam."
+
+"Vi edziĝos je via amatino."
+
+"Kiel?"
+
+"Kuraĝu! Estas tio kion vi necesas."
+
+"Kion vi volas diri?"
+
+"Vestiĝu!"
+
+"Mi ne havas aliajn vestojn ol tiujn."
+
+"Tial, mi prunte donis al vi, kaj mi venigos raziston kiu razos vian
+barbon. Ni estas irontaj ĉe granda sinjoro, lordo de Anglujo."
+
+"Kiu al mi donos sesdek mil frankojn?"
+
+"Kiu ebligos, ke vi ilin perlaboros, se vi havas bonan stomakon."
+
+"Mi tute ne komprenas."
+
+"Vi ne bezonas kompreni. Ĉu vi havas bonan stomakon?"
+
+"Jes, mi ripetas al vi."
+
+"Ĉu vi ŝatas manĝi kolombon?"
+
+"Mi tre multe ŝatas tion."
+
+"Vi estas savita kaj mi profitos dek mil frankojn. Atendu min, mi baldaŭ
+revenos."
+
+Dudek minutoj post tiu interparolado, Leo, razita, vestita per vesto
+kvaroble tro larĝa por li, sed pli pura ol tiu kiun li portis dum unu
+monato, eliris el la gastejo kune kun la mastro, ne ankoraŭ sciante kien
+li iras nek kian rilaton povis havi la kolomboj kun la amo, kaj la
+kvindek mil frankoj kiujn li bezonis.
+
+
+
+
+IV
+
+
+Sro. Peters alkondukis Leon al unu el la plej riĉaj domegoj de Pikadilo.
+
+"Ĉu Lia Moŝto, Lordo Lenisdalo estas dome?" demandis la mastro, starante
+respekte, kun la ĉapelo en la mano, antaŭ la galonita lakeo al kiu li
+sin turnis, signalante al Leo, ke li faru same. La lakeo respondis:
+
+"Ne. Lia Moŝto ne akceptas hodiaŭ."
+
+"Bonvolu diri al Lia Moŝto, ke estas iu pri la kolomboj," daŭrigis
+Peters.
+
+"Ha! se estas pri la kolomboj vi povas eniri," respondis la lakeo.
+
+Peters triumfe rigardis Leon kaj murmuretis: "Ĉio iras bone."
+
+Leo kredis, ke li revas.
+
+La lakeo enkondukis la du vizitantojn en riĉan, oran kaj silkan salonon
+kaj diris per multe pli respekta voĉtono ol antaŭe.
+
+"Mi sciigos Lian Moŝton."
+
+Post dudek minutoj aperis la Lordo.
+
+Estis homo ĉirkaŭ sesdekjara, alta, maldika, kun blankaj haroj, distinga
+ekstero, kaj rigardoj de homo kiu kutimas protekti la petantojn kaj
+respondi al ili.
+
+Peters sin levante, kiel Leo, kaj humilege salutante per tri aŭ kvar
+salutoj, diris:
+
+"Via Moŝto, mi venas proponi al via ekscelenco tiun ĉi sinjoron, kiu
+deziras konkuri je la kolomba premio."
+
+Sro. Lenisdalo rigardis Leon kiel naturisto rigardus insekton, kiun li
+unuafoje vidas.
+
+"Vi estas franco?" demandis la moŝto, uzante la francan lingvon por
+paroli al Leo.
+
+"Yes, my lord," li respondis angle, kio flatis la filon de Albiono.
+
+"Kaj vi deziras konkuri je la kolomba premio?"
+
+"Mi tute ne scias, Via Moŝto, sed antaŭ kvarono da horo mi estis
+trapafonta mian kapon kiam eniris Sro. Peters, la mastro, en mian
+ĉambron kaj, kortuŝite de la rakonto pri mia malfeliĉo li proponis al mi
+ebligi min gajni dekdu mil dolarojn post unu monato, nur ĝis nun mi ne
+sukcesis igi lin diri al mi kiamaniere."
+
+La anglo respondis per malvarma diplomata voĉtono:
+
+"Jen la afero, sinjoro. Ekzistas en Londono societo de spertuloj kies
+prezidanto mi estas. Tiu ĉi societo multe dezirante klarigi ĉiujn
+sciencajn demandojn proponis premion po dek du mil dolaroj al tiu, kiu,
+dum unu monato, manĝos ĉiutage kolombon je la vespermanĝo. Tio unuatempe
+ŝajnis facila, sed neniu ankoraŭ sukcesis, kvankam multaj provis la
+taskon. Kelkaj ĉesis post la deka kolombo, aliaj malsaniĝis je la dek
+kvina, kaj tri el la konkurantoj mortis inter la dudek dua kaj la dudek
+kvina. Tiam estis la premio nur tridek mil frankoj. La malfacileco ĝin
+gajni kaŭzis, ke ni ĝin duobligis. Ĉu vi deziras konkuri, sinjoro?"
+
+Ni tute ne povas priskribi la miron de Leo. Li respondis, ne bone
+sciante kion li diras:
+
+"Jes, Via Moŝto, sed vi liveros la kolombojn?"
+
+"Kompreneble."
+
+"Tial ke miaj rimedoj tute ne permesas al mi tiun elspezon."
+
+"Kaj, kiam vi ekkomencos?"
+
+"Hodiaŭ mem."
+
+"Bonvolu sciigi al mi vian nomon," diris la moŝto, sidiĝante kaj
+malfermante grandegan registrolibron kun la blazonŝildo de Anglujo.
+
+"Leo."
+
+"Kiom aĝon vi havas?"
+
+"Mi havas tridek jarojn."
+
+"Kian metion?"
+
+"Mi havas nenian; mi estis oficisto ĉe la ministrejo, sed mi forlasis
+mian oficon por utiligi miajn sciadojn aliamaniere."
+
+"Vi do estas sperta?"
+
+"Mi ricevis sufiĉe bonan instruadon."
+
+"Ni havas, kiel anon de nia societo, rimarkindan heleniston, Lian Moŝton
+Burlanon."
+
+"Mi aŭdis pri li, sed li faris multe da eraroj en sia Orfea traduko."
+
+"Ni havas Lian Moŝton Gastrukon, la orientaliston."
+
+"Kiu multe eraris en sia studado pri la poeto Sadio."
+
+"Ĉu vi parolas arabe?"
+
+"Jes, sinjoro."
+
+"Ni ankaŭ havas konatan arkeologiiston."
+
+"Lia Moŝto Starleo. Se mi havus la honoron lin koni, mi pruvus al li, ke
+li dufoje eraris pri la datoj, kiujn li fiksis al la egiptaj
+konstruaĵoj."
+
+"Ĉu vi ankoraŭ konas Lian Moŝton Galbion?"
+
+"La astronomiisto?"
+
+"Jes."
+
+"Tre bone, per liaj verkoj."
+
+"Ĉu li ankaŭ eraris?"
+
+"Pli ol la aliaj, ĉar mi eltrovis stelon kies ekziston li eĉ ne
+suspektis kaj kiun mi montros al li kiam ajn li deziros, stelon, kiu
+mezuras kvaroble la ĉirkaŭon de la tero."
+
+"Nu, sinjoro, ĉu vi scias ĉion?"
+
+"Preskaŭ, sinjoro."
+
+"Kaj vi nun deziras scii ĉu vi povas manĝi tridek kolombojn en unu
+monato?"
+
+"Ne, sinjoro, mi deziras akiri per kia ajn rimedo, se nur ĝi estos
+honesta rimedo, kvindek mil frankojn antaŭ ol monato, ĉar nur tiel mi
+povos edziĝi je la virino kiun mi amas."
+
+"Nu, sinjoro, mi faros pli multe por vi, se vi meritos la premion; mi
+mem prezentos vin al la reĝo kaj allasigos vin en nian societon."
+
+Kiel danko Leo klinigis la kapon. Sro. Lenisdalo daŭrigis:
+
+"Ni do diras: nenian oficon?"
+
+"Jes, Via Moŝto."
+
+"Kie vi naskiĝis?"
+
+"Parizon."
+
+"Kaj kie vi nun loĝas?"
+
+"Ĉe la Hotelo Nigra Leono, Terrura Strato."
+
+"Tre bone. Nun, jenaj estas la kondiĉoj de la traktaĵo. Vi povas manĝi
+kaj trinki ĉion, kion vi deziras; sed, ĉiutage, dum unu monato, je la
+sesa vespere, vi manĝos rostitan kolombon. Du el ni ĉeestos vian manĝon
+kaj skribos raporton pri tio, kio okazos. La kolombo devas esti tute
+manĝita. Se vi forlasas la provon vi ne povos ree konkuri; malsaniĝante
+kaŭze de tiu ĉi nutrado vi ricevos kvin cent frankojn por la elspezo
+kaŭzita de la malsano; mortinte, kiel la tri konkurantoj pri kiuj mi ĵus
+parolis al vi, vi estos enterigita je la kosto de la societo kaj la
+kaŭzo de via morto estos gravurita sur vian tombŝtonon."
+
+"Mi multe dankas vin pro ĉiuj tiuj informoj, Via Moŝto, sed, ĉu vi
+permesas al mi fari demandon al vi?"
+
+"Parolu."
+
+"Ĉu via societo ne proponis premion pri kelkaj sciencaj problemoj
+solvotaj terkulture, historie, astronomie, lingve?"
+
+"Ne. Ĉio tio tute ne interesas nin. Ni antaŭ ĉio plivolas scii la
+kapablon de la homa korpo."
+
+"Vi bone komprenas, Via Moŝto, ke mi plivolus utiligi mian spertecon ol
+mian stomakon."
+
+"Ĉu vi ne bezonas kvindek mil frankojn?"
+
+"Jes, Via Moŝto."
+
+"Nu, tio estas la sola rimedo por ilin akiri. La oficoj kiujn niaj
+sciuloj atingis estos nur honoralportantaj oficoj de kiuj nur ilia
+memamo ricevas ion. Tiel, ni bone interkonsentas, ĉu ne?" daŭrigis lia
+moŝto, "tridek rostitajn kolombojn, de hodiaŭ la 31'a de Julio ĝis la
+1'a de Septembro."
+
+"Kie mi devas manĝi tiun manĝon?"
+
+"Kie vi volas."
+
+"Ĉe mi," diris Peters.
+
+"Jes," diris la moŝto, kaj Peters demandis:
+
+"Ĉu Via Moŝto permesos al mi, se tiu ĉi sinjoro meritos la premion, fari
+cirkulerajn prospektojn pri mia hotelo kaj priskribi en ili tiun
+eksterordinaran agon?"
+
+"Mi konsiliĝos kun la societo pri tio."
+
+"Kiel bona estas Via Moŝto!"
+
+Lia moŝto daŭrigis:
+
+"Adiaŭ, sinjoro, bonan sukceson. Mi varmege deziras tion pro vi kaj pro
+la scienco, kaj se vi sukcesos, kiel mi antaŭe diris al vi, la favoro de
+la reĝo estos via kaj la plej grandaj domoj de Londono estos malfermataj
+al vi."
+
+"Nu!" al si diris Leo, elirante el la domo ĉiam akompanite de Peters,
+"kia bono estis lerni latinan, grekan, araban, italan, hispanan, anglan,
+germanan lingvojn, historion, geometrion, astronomion, terkulturon,
+biologion, fizikon, ĥemion kaj la moldan-valakan lingvon?--se mi devas
+manĝi tridek kolombojn en unu monato por edziĝi je ŝi kiun mi amas kaj
+akiri kvindek mil frankojn. Ho! scienco, vi estas nur vantaĵo!"
+
+
+
+
+V
+
+
+La saman tagon Leo eklaboris.
+
+Ok tagojn poste iliaj moŝtoj Burlano kaj Storelo, kiuj volis esti
+ĉeestantoj dum la tuta monato, revenis, je la sepa vespere, ĉe la
+Lenisdalan Moŝton.
+
+"Nu?" diris tiu ĉi.
+
+"Nu! li ankoraŭ manĝis kolombon hodiaŭ."
+
+"Tute?"
+
+"Tute."
+
+"Li estas fortulo."
+
+La 15'an de Aŭgusto, Sro. Lenisdalo diris al la ĉeestintoj:
+
+"Kaj pri nia konkuranto, ĉu li estas malviva?"
+
+"Tute ne."
+
+"Li ĉiam manĝas kolombon?"
+
+"Ĉiam."
+
+"Rostitan?"
+
+"Rostitan."
+
+"Tute?"
+
+"Tute."
+
+"Bone! li preterpasis la duan periodon."
+
+La 25'an, li mem iris por vidi Leon, kiun li preskaŭ ne rekonis. Nia
+heroo havis fajrajn okulojn kaj aspekton febran.
+
+"Kiel vi sanas?" demandis al li la prezidanto de la societo.
+
+"Tre malbone."
+
+"Kaj vi persistas?"
+
+"Jes."
+
+"Vi estas la Velingtono de la kolomboj!"
+
+Sro. Lenisdalo volis ĉeesti mem la tri lastajn manĝojn, kiujn Leo povis
+manĝi nur ŝtopante la nazon, tiel malbona ŝajnis al li la kolomba odoro.
+
+Kiu iam kredus, ke tiu ĉi birdeto tiel fama pro sia fideleco tiel
+malboniĝus posttempe?
+
+La 30'a de Aŭgusto, sin premis la londona popolo al la pordo de la
+gastejo de Sro. Peters. Estis malfacile protekti Leon kontraŭ la
+entuziasmo, kiun li inspiris. Manĝinte la lastan kolombon li devis,
+kvankam kortuŝite de sia triumfo kaj sufokite per stomakaj doloroj,
+stari apud la fenestro kaj saluti la populaĉon de la kvartalo, al kiu
+Sro. Peters faris ĉiutagan paroladon.
+
+Kelkaj spertuloj venis el Skotujo por vidi Leon, sed ili povis lin vidi
+nur tra la ŝlosiltruo, kaj por tio donis almenaŭ kvin funtojn al Peters.
+
+La 2'an de Septembro estis gajnita la premio. Sro. Peters vendis al
+angla turisto, kiu antaŭe aĉetis ducent tri dekan bastonon de Voltaire,
+la veston kiun Leo portis dum la tuta tempo de la provo. Li vendis tiun
+ĉi veston po kvin cent funtojn kaj la kolektanto ne donus ĝin po kvin
+mil. Fine, la 3'an de Septembro 1839 oni legis en la _Times_:
+
+    Sendube niaj legantoj aŭdis pri tiu ĉi juna franco kiu sin
+    prezentis estintan monaton, kiel konkuranto je la premio
+    proponita de Sro. Lenisdalo kaj ĉiuj anoj de la Londona Scienca
+    Societo.
+
+    Ni ĝojas anonci, ke la premio estas gajnita de la juna franco
+    sub kies fenestro de ok tagoj kaj ankoraŭ nuntempe amasiĝas
+    granda, scivola kaj entuziasma ĉeestantaro.
+
+    La tridek kolomboj estis integrale manĝitaj kaj iliaj ostoj
+    konservitaj, por ke ili estu prezentitaj kaj metitaj en la
+    muzeon kune kun raporto pri la afero.
+
+    Oni memoras, ke antaŭ tiu ĉi junulo, pli ol cent tridek
+    konkurantoj forlasis la konkuron post ok aŭ dek-kvintaga penado
+    kaj ke tri el ili mortis.
+
+    Tial devas ĝui tiu ĉi junulo bonegan stomakon kaj fortikan
+    energion. Hieraŭ oni donis al la junulo, Sro. Leo, la premion
+    kaj oran medalon. Bela parolado estis farita pri la okazo de Lia
+    Moŝto Burlano, la bonekonata helenisto. Lia Moŝto Lenisdalo mem
+    respondis la paroladon per belega teorio pri la deveno de la
+    religioj kaj la naskiĝo de la lingvoj. Ni ĝojas povi sciigi al
+    niaj legantoj, ke ne estas Sro. Leo ordinara homo, kiun la
+    espero gajni la premion incitis konkuri; li estas spertulo,
+    literaturisto de la unua rango. Tial, li faris la provon de pura
+    scivolo. La pruvo de tio estas, ke li donis dek mil frankojn al
+    la mastro kiu rostigis la kolombojn. La saman vesperon oni
+    prezentis lin al la reĝo. La reĝa Moŝto faris al li donacon de
+    tabakujo riĉigita per diamantoj kaj longe interparoladis kun li
+    pri la impresoj kiujn la multe ripetitaj kolomboj faras al la
+    homa organismo. La hispana ambasadoro tuj skribis al la reĝino
+    petante la krucon de Isabelo la Katolika por Sro. Leo. Princo
+    Kurzofo proponis kvindek mil rublojn al la venkinto se li nur
+    volos ree fari la provon en Rusujo, sed Sro. Leo, kies familio
+    kaj intereso vokas Parizon, bedaŭrinde rifuzis tiun proponon,
+    dirante, ke duan provon li ne povus fari, tial ke tio kion li
+    suferis estas neesprimebla.
+
+La 15'an de Septembro 1839 sin prezentis Leo ĉe Sro. Lebrune, kiun li
+trovis, kune kun lia filino, en la sama ĉambro en kiu unu jaro antaŭe li
+lin adiaŭis.
+
+"Nu?" diris la patro. "Jen sepdek kvin mil frankoj," diris Leo,
+eltirante el sia poŝo dek kvin biletojn po kvin mil frankoj.
+
+"Dudek kvin mil frankoj pli!" ekkriis Sro. Lebrune mirigite, dum Julio
+paliĝis de kortuŝeco kaj ruĝiĝis de ĝojo.
+
+"Jes, ne nur mi akiris monon, sed oni faris al mi donacojn kiujn mi
+vendis por dudek kvin mil frankoj."
+
+"Kaj vi ŝuldas ĉion tion al via instruiteco?"
+
+"Jes," respondis Leo, ekĝemante, ĉar li ne volis konfesi la fonton de
+sia riĉeco.
+
+"Tial, se vi havos filojn vi devos fari spertulojn el ili."
+
+"La diablo min prenu se mi eĉ instruas al ili la legadon!" diris al si
+Leo. Kaj li edziĝis je Julio kaj estis feliĉega kaj li havis du infanojn
+kiuj, malgraŭ la ĵuro al si mem farita de la patro, estas mireginduloj
+kiuj eniris jam la vojon kiu alkondukas al la Akademio.
+
+Nuntempe, kiam Leo jam ne bezonas sian sciadon por vivi, li povas
+utiligi ĝin. Li jam eldonis sian tradukon de arabaj kantoj, kiu havigis
+al li nomon inter la tradukistoj kaj jam pagis al li tridek du frankojn
+kaj kvindek centimojn laŭ la traktaĵo farita kun la eldonisto, laŭ kiu
+li ricevis la duonon de la gajno--la verko produktis jam gajnon da
+sesdek kvin frankojn.
+
+Ĉu tiu ĉi historio pruvas, ke oni devas malestimi la sciencon? Tute ne!
+Ĝi nur pruvas, ke oni devas postuli de ĝi nur tion, kion ĝi devas doni:
+la laboron ĉiam; la famon, ne ofte; la nekonatecon, ofte; la riĉecon,
+neniam.
+
+Ĉu ĝi pruvas, ke oni devas malestimi la kapricojn de la angloj? Tute ne!
+Ĉar, kiel oni vidas, la kapricoj de kelkaj povas servi la feliĉon de
+aliaj kaj ĉiuj vojoj sur kiuj oni iras por atingi la feliĉon estas
+bonaj, se nur oni ĝin atingas.
+
+Do kion ĝi pruvas?
+
+Ĝi pruvas nenion.
+
+Ho, jes! ĝi pruvas, ke la kolombaĵo estas nedigestebla karno kaj, ke Dio
+uzas ĉiujn rimedojn por helpi tiujn, kiuj havas nenion pri kio
+riproĉiĝi!
+
+
+
+Noto de la tekstpreparinto:
+
+Mi korektis kelkajn mispresaĵojn de la originala libro.
+
+
+
+
+
+End of the Project Gutenberg EBook of La kolomba premio, by Alexandre Dumas
+
+*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK LA KOLOMBA PREMIO ***
+
+***** This file should be named 35981-0.txt or 35981-0.zip *****
+This and all associated files of various formats will be found in:
+        http://www.gutenberg.org/3/5/9/8/35981/
+
+Produced by David Maddock, Andrew Sly, David Starner and
+the Online Distributed Proofreading Team at
+http://www.pgdp.net (This book was produced from scanned
+images of public domain material from the Google Print
+project.)
+
+
+Updated editions will replace the previous one--the old editions
+will be renamed.
+
+Creating the works from public domain print editions means that no
+one owns a United States copyright in these works, so the Foundation
+(and you!) can copy and distribute it in the United States without
+permission and without paying copyright royalties.  Special rules,
+set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to
+copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to
+protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark.  Project
+Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you
+charge for the eBooks, unless you receive specific permission.  If you
+do not charge anything for copies of this eBook, complying with the
+rules is very easy.  You may use this eBook for nearly any purpose
+such as creation of derivative works, reports, performances and
+research.  They may be modified and printed and given away--you may do
+practically ANYTHING with public domain eBooks.  Redistribution is
+subject to the trademark license, especially commercial
+redistribution.
+
+
+
+*** START: FULL LICENSE ***
+
+THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE
+PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK
+
+To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free
+distribution of electronic works, by using or distributing this work
+(or any other work associated in any way with the phrase "Project
+Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project
+Gutenberg-tm License (available with this file or online at
+http://gutenberg.org/license).
+
+
+Section 1.  General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm
+electronic works
+
+1.A.  By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm
+electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to
+and accept all the terms of this license and intellectual property
+(trademark/copyright) agreement.  If you do not agree to abide by all
+the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy
+all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession.
+If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project
+Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the
+terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or
+entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8.
+
+1.B.  "Project Gutenberg" is a registered trademark.  It may only be
+used on or associated in any way with an electronic work by people who
+agree to be bound by the terms of this agreement.  There are a few
+things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works
+even without complying with the full terms of this agreement.  See
+paragraph 1.C below.  There are a lot of things you can do with Project
+Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement
+and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic
+works.  See paragraph 1.E below.
+
+1.C.  The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation"
+or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project
+Gutenberg-tm electronic works.  Nearly all the individual works in the
+collection are in the public domain in the United States.  If an
+individual work is in the public domain in the United States and you are
+located in the United States, we do not claim a right to prevent you from
+copying, distributing, performing, displaying or creating derivative
+works based on the work as long as all references to Project Gutenberg
+are removed.  Of course, we hope that you will support the Project
+Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by
+freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of
+this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with
+the work.  You can easily comply with the terms of this agreement by
+keeping this work in the same format with its attached full Project
+Gutenberg-tm License when you share it without charge with others.
+
+1.D.  The copyright laws of the place where you are located also govern
+what you can do with this work.  Copyright laws in most countries are in
+a constant state of change.  If you are outside the United States, check
+the laws of your country in addition to the terms of this agreement
+before downloading, copying, displaying, performing, distributing or
+creating derivative works based on this work or any other Project
+Gutenberg-tm work.  The Foundation makes no representations concerning
+the copyright status of any work in any country outside the United
+States.
+
+1.E.  Unless you have removed all references to Project Gutenberg:
+
+1.E.1.  The following sentence, with active links to, or other immediate
+access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently
+whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the
+phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project
+Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed,
+copied or distributed:
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever.  You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+1.E.2.  If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived
+from the public domain (does not contain a notice indicating that it is
+posted with permission of the copyright holder), the work can be copied
+and distributed to anyone in the United States without paying any fees
+or charges.  If you are redistributing or providing access to a work
+with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the
+work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1
+through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the
+Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or
+1.E.9.
+
+1.E.3.  If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted
+with the permission of the copyright holder, your use and distribution
+must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional
+terms imposed by the copyright holder.  Additional terms will be linked
+to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the
+permission of the copyright holder found at the beginning of this work.
+
+1.E.4.  Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm
+License terms from this work, or any files containing a part of this
+work or any other work associated with Project Gutenberg-tm.
+
+1.E.5.  Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this
+electronic work, or any part of this electronic work, without
+prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with
+active links or immediate access to the full terms of the Project
+Gutenberg-tm License.
+
+1.E.6.  You may convert to and distribute this work in any binary,
+compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any
+word processing or hypertext form.  However, if you provide access to or
+distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than
+"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version
+posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org),
+you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a
+copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon
+request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other
+form.  Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm
+License as specified in paragraph 1.E.1.
+
+1.E.7.  Do not charge a fee for access to, viewing, displaying,
+performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works
+unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9.
+
+1.E.8.  You may charge a reasonable fee for copies of or providing
+access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided
+that
+
+- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from
+     the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method
+     you already use to calculate your applicable taxes.  The fee is
+     owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he
+     has agreed to donate royalties under this paragraph to the
+     Project Gutenberg Literary Archive Foundation.  Royalty payments
+     must be paid within 60 days following each date on which you
+     prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax
+     returns.  Royalty payments should be clearly marked as such and
+     sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the
+     address specified in Section 4, "Information about donations to
+     the Project Gutenberg Literary Archive Foundation."
+
+- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies
+     you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he
+     does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm
+     License.  You must require such a user to return or
+     destroy all copies of the works possessed in a physical medium
+     and discontinue all use of and all access to other copies of
+     Project Gutenberg-tm works.
+
+- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any
+     money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the
+     electronic work is discovered and reported to you within 90 days
+     of receipt of the work.
+
+- You comply with all other terms of this agreement for free
+     distribution of Project Gutenberg-tm works.
+
+1.E.9.  If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm
+electronic work or group of works on different terms than are set
+forth in this agreement, you must obtain permission in writing from
+both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael
+Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark.  Contact the
+Foundation as set forth in Section 3 below.
+
+1.F.
+
+1.F.1.  Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable
+effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread
+public domain works in creating the Project Gutenberg-tm
+collection.  Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic
+works, and the medium on which they may be stored, may contain
+"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or
+corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual
+property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a
+computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by
+your equipment.
+
+1.F.2.  LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right
+of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project
+Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project
+Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all
+liability to you for damages, costs and expenses, including legal
+fees.  YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT
+LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE
+PROVIDED IN PARAGRAPH F3.  YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE
+TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE
+LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR
+INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH
+DAMAGE.
+
+1.F.3.  LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a
+defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can
+receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a
+written explanation to the person you received the work from.  If you
+received the work on a physical medium, you must return the medium with
+your written explanation.  The person or entity that provided you with
+the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a
+refund.  If you received the work electronically, the person or entity
+providing it to you may choose to give you a second opportunity to
+receive the work electronically in lieu of a refund.  If the second copy
+is also defective, you may demand a refund in writing without further
+opportunities to fix the problem.
+
+1.F.4.  Except for the limited right of replacement or refund set forth
+in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER
+WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO
+WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE.
+
+1.F.5.  Some states do not allow disclaimers of certain implied
+warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages.
+If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the
+law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be
+interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by
+the applicable state law.  The invalidity or unenforceability of any
+provision of this agreement shall not void the remaining provisions.
+
+1.F.6.  INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the
+trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone
+providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance
+with this agreement, and any volunteers associated with the production,
+promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works,
+harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees,
+that arise directly or indirectly from any of the following which you do
+or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm
+work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any
+Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause.
+
+
+Section  2.  Information about the Mission of Project Gutenberg-tm
+
+Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of
+electronic works in formats readable by the widest variety of computers
+including obsolete, old, middle-aged and new computers.  It exists
+because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from
+people in all walks of life.
+
+Volunteers and financial support to provide volunteers with the
+assistance they need, are critical to reaching Project Gutenberg-tm's
+goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will
+remain freely available for generations to come.  In 2001, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure
+and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations.
+To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation
+and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4
+and the Foundation web page at http://www.pglaf.org.
+
+
+Section 3.  Information about the Project Gutenberg Literary Archive
+Foundation
+
+The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit
+501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the
+state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal
+Revenue Service.  The Foundation's EIN or federal tax identification
+number is 64-6221541.  Its 501(c)(3) letter is posted at
+http://pglaf.org/fundraising.  Contributions to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent
+permitted by U.S. federal laws and your state's laws.
+
+The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S.
+Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered
+throughout numerous locations.  Its business office is located at
+809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email
+business@pglaf.org.  Email contact links and up to date contact
+information can be found at the Foundation's web site and official
+page at http://pglaf.org
+
+For additional contact information:
+     Dr. Gregory B. Newby
+     Chief Executive and Director
+     gbnewby@pglaf.org
+
+
+Section 4.  Information about Donations to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation
+
+Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide
+spread public support and donations to carry out its mission of
+increasing the number of public domain and licensed works that can be
+freely distributed in machine readable form accessible by the widest
+array of equipment including outdated equipment.  Many small donations
+($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt
+status with the IRS.
+
+The Foundation is committed to complying with the laws regulating
+charities and charitable donations in all 50 states of the United
+States.  Compliance requirements are not uniform and it takes a
+considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up
+with these requirements.  We do not solicit donations in locations
+where we have not received written confirmation of compliance.  To
+SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any
+particular state visit http://pglaf.org
+
+While we cannot and do not solicit contributions from states where we
+have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition
+against accepting unsolicited donations from donors in such states who
+approach us with offers to donate.
+
+International donations are gratefully accepted, but we cannot make
+any statements concerning tax treatment of donations received from
+outside the United States.  U.S. laws alone swamp our small staff.
+
+Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation
+methods and addresses.  Donations are accepted in a number of other
+ways including checks, online payments and credit card donations.
+To donate, please visit: http://pglaf.org/donate
+
+
+Section 5.  General Information About Project Gutenberg-tm electronic
+works.
+
+Professor Michael S. Hart is the originator of the Project Gutenberg-tm
+concept of a library of electronic works that could be freely shared
+with anyone.  For thirty years, he produced and distributed Project
+Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support.
+
+
+Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed
+editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S.
+unless a copyright notice is included.  Thus, we do not necessarily
+keep eBooks in compliance with any particular paper edition.
+
+
+Most people start at our Web site which has the main PG search facility:
+
+     http://www.gutenberg.org
+
+This Web site includes information about Project Gutenberg-tm,
+including how to make donations to the Project Gutenberg Literary
+Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to
+subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.
diff --git a/35981-0.zip b/35981-0.zip
new file mode 100644
index 0000000..0fe959c
--- /dev/null
+++ b/35981-0.zip
diff --git a/35981-h.zip b/35981-h.zip
new file mode 100644
index 0000000..445fd3b
--- /dev/null
+++ b/35981-h.zip
diff --git a/35981-h/35981-h.htm b/35981-h/35981-h.htm
new file mode 100644
index 0000000..59b169d
--- /dev/null
+++ b/35981-h/35981-h.htm
@@ -0,0 +1,2051 @@
+<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
+
+<!DOCTYPE html
+   PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN"
+   "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd" >
+
+<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="eo" lang="eo">
+  <head>
+    <title>
+      La Kolomba Premio by Alexander Dumas
+    </title>
+    <style type="text/css" xml:space="preserve">
+
+body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;}
+h2 {text-align: center; font-size: 1.5em; padding-top: 4em; padding-bottom: 1.5em;}
+div#titolpagho {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;}
+div#titolo {text-align: center; font-size: 2em; padding-top: 4em;}
+div#tpnotoj {border: dashed 1px; padding: 0.5em; margin: 2em 10%;}
+hr.mallonge {width: 15%;}
+.sc {font-variant: small-caps;}
+blockquote { margin-top: 1.5em; margin-bottom: 1.5em; font-size: 0.8em; }
+
+</style>
+  </head>
+  <body>
+<pre xml:space="preserve">
+
+The Project Gutenberg EBook of La kolomba premio, by Alexandre Dumas
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever.  You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+
+Title: La kolomba premio
+
+Author: Alexandre Dumas
+
+Translator: Benedict Parot
+
+Release Date: April 27, 2011 [EBook #35981]
+
+Language: Esperanto
+
+Character set encoding: UTF-8
+
+*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK LA KOLOMBA PREMIO ***
+
+
+
+
+Produced by David Maddock, Andrew Sly, David Starner and
+the Online Distributed Proofreading Team at
+http://www.pgdp.net (This book was produced from scanned
+images of public domain material from the Google Print
+project.)
+
+
+
+
+
+
+</pre>
+    <div id="titolpagho">
+      <h1>
+        LA KOLOMBA PREMIO
+      </h1>
+      <div>
+        Esperantigita el la franca la&#365; Alexander Dumas
+      </div>
+      <div class="sc">
+        de
+      </div>
+      <div style="margin-bottom: 3em; font-size: 1.2em;">
+        BENEDICT PAPOT
+      </div>
+      <hr class="mallonge" />
+      <div style="font-size: 0.8em;">
+        Copyright, 1909, by American Esperantist Company
+      </div>
+      <hr class="mallonge" />
+      <div style="text-align:center; line-height:1.5; margin-top: 3em;">
+        1909<br /> AMERICAN ESPERANTIST COMPANY<br /> CHICAGO
+      </div>
+    </div>
+    <!--  p.01 -->
+    <div id="titolo">
+      LA KOLOMBA PREMIO
+    </div>
+    <p>
+      Kiel filo, vi a&#365;dis vian patron, kiu diris al vi tion: &ldquo;Laboru!
+      klera homo povas &#265;ion atingi.&rdquo; Kiel patro, vi diris al via
+      filo: &ldquo;Studu! Bona instruiteco valoras ri&#265;econ!&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      Bone!
+    </p>
+    <p>
+      La 15&rsquo;an de Septembro 1838, je la oka matene, eniris leteristo en
+      unu el la domoj de la Mezle Strato, unu el la plej silentaj Parizaj
+      stratoj kvankam &#285;i trairas unu el la plej bruaj kvartaloj de la tuta
+      mondo, kaj metante leteron sur la tablon de la pordisto, li diris,
+      etendante la manon por ricevi la prezon de la dirita letero:
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Sinjoro Lebruno? Tri cendoj.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jen viaj tri cendoj,&rdquo; diris la pordistino, metante la leteron
+      en la faketaron
+       <!--  p.02 --> de la luanto al kiu &#285;i estis adresita.
+    </p>
+    <p>
+      &#264;u vi iam pripensis pri la enhavo de letero kiun vi ne povis
+      malfermi?&mdash;pri tiu &#265;i kvaroble faldita, papera sfinkso, kiu
+      alportas el unu loko de la tero al alia ies &#285;ojon a&#365; mal&#285;ojon,
+      ies esperon, dum &#285;i restas silenta por tiuj en kies manoj &#285;i
+      pasas anta&#365; ol &#285;i atingos sian celon? &#264;u vi sufi&#265;e
+      &#349;atas la bonfaradon de letero? &#264;u vi diris al vi mem: &ldquo;Letero
+      estas la momenta alproksimigo de la malproksimeco, estas la manpremo super
+      la montegoj, estas la nevidebla kateno kiu alligas kune la mondojn?&rdquo;
+      La letero, kiel Januso, havas du viza&#285;ojn; &#285;i estas babilema kaj
+      muta, enhavas &#265;ion kaj diras nenion; &#285;i estas interesa, bonkora,
+      sprita por tiu al kiu &#285;i estas adresita; sed, sensenca kaj
+      nekomprenebla por tria persono kiu &#285;in okaze legas.
+    </p>
+    <p>
+      Prenu dudek leterojn je l&rsquo; trafo, kaj legu ilin: unu estos afera
+      letero, tiu &#265;i, duela elvoko; tiu invito je la vesperman&#285;o;
+       <!--  p.03 --> tamen, anta&#365; ol oni ilin malfermas, &#265;iuj havas
+      la saman ekstera&#309;on, estas simile falditaj, portas saman po&#349;tmarkon.
+      &#264;u ne estas tio la figura&#309;o de la vivo? Kiom da malsamaj sentoj
+      estas sub tiu &#265;i envolva&#309;o kiun oni nomas homo kaj kiu estas
+      &#265;iam sama, sub tiu &#265;i po&#349;tmarko, kiun oni nomas koro, kaj
+      kiu neniam &#349;an&#285;as. Nu, unu tagon, vi &#309;etas al la fajro la
+      leteron, kiu al vi ka&#365;zis la plej grandan kortu&#349;econ kiam vi
+      &#285;in ricevis, &#285;iaj literoj sin tordas momenton sub la morta kiso
+      de la flamo, kaj &#265;io fini&#285;as; cindro e&#265; ne restas el tiu
+      brulita estinteco. Tiel via koro! Unu tagon, scivole malfermante &#285;in,
+      vi tie trovas nomon, kaj estas feli&#265;a; poste, tiu &#265;i nomo
+      malaperas, kaj vi fari&#285;as indiferenta. Sed, por detrui tiun &#265;i
+      nomon, vi ne devas bruligi vian koron, kiel leteron; la nomo fori&#285;as
+      mem, kaj la skribita pa&#285;o fari&#285;as tute blanka pa&#285;o, sed
+      &#285;i eble disfluus cindre se vi
+       <!--  p.04 --> volus alifoje skribi ion sur &#285;i.
+    </p>
+    <p>
+      Do, la 15&rsquo;an de Septembro 1838, oni alportis leteron al sinjoro
+      Lebruno, en la Mezle Strato.
+    </p>
+    <p>
+      Kio estis tiu &#265;i sinjoro Lebruno kaj kion enhavis tiu &#265;i letero?
+      Jen la demando. Sinjoro Lebruno estis dika, proksimume kvardek-kvinjara
+      homo, kiu perlaboris malgrandan ri&#265;econ en la tola negocado, estis
+      havinta edzinon kaj havis filinon. Vidu jam kiom da tialoj por ke li
+      ricevu leteron. Sro. Lebruno estis malbela, sed lia filino estis bela;
+      Sro. Lebruno estis malsprita, sed lia filino estis sprita; Sro. Lebruno
+      estis dika, sed lia filino estis beltalia; fine, Sro. Lebruno estis
+      egoista, sed lia filino estis bonkora. Tial, malgra&#365; &#265;iuj tiuj
+      difektoj, kondukis lin per la nazo Fra&#365;lino Lebruno.
+    </p>
+    <p>
+      Kiam la servistino de Sro. Lebruno malsupreniris por la matenaj a&#265;etoj,
+      la pordistino donis al &#349;i la leteron kiun
+       <!--  p.05 --> &#349;i &#309;us ricevis, kaj la servistino, reveninte
+      hejmen, donis &#285;in al sia mastro, kiu sidante anta&#365; sia
+      skribtablo, vestita de &#265;ambrovesto, skribadis leteron. Kiel dirite,
+      estis longtempe Sro. Lebruno en la negoco, kaj dum la tuta tempo de sia
+      &#265;eesto li kutimis skribi, tiel frue kiel la oka matene, al siaj
+      provincaj kaj fremdaj korespondantoj. Depost kvar jaroj Sro. Lebruno jam
+      ne faris iajn negocojn kun iu, sed li estis konvinkita ke li ankora&#365;
+      faris iom, kaj li ne volis lasi preterpasi e&#265; unu matenon ne
+      skribante almena&#365; kvar a&#365; kvin leterojn. Kion li skribis en sia
+      korespondado, neniu povis diri; sed li skribadis, li &#349;ajnis okupata,
+      tio estas &#265;io, kion li volis.
+    </p>
+    <p>
+      Pri tio &#265;i trovis Sro. Lebruno frazon, kiu lin kontentigis kaj kiun
+      li ofte ripetadis, akompanante &#285;in per sia rentula ridego:
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi bone scias kiam mi mortos,&rdquo; li diris.
+    </p>
+    <!--  p.06 -->
+    <p>
+      &ldquo;Kiam vi mortos?&rdquo; oni demandis lin.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi mortos la anta&#365;tagon de kiam mi ne skribos plu.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      Do, Sro. Lebruno estis apud sia skribtablo, kaj por vidi pli bone tion,
+      kion li skribis, li estis forpu&#349;inta siajn okulvitrojn sur la
+      frunton; &#265;ar, kiel vi sendube rimarkis, kiam okulvitrulo deziras vidi
+      ion klare, li forpu&#349;as siajn okulvitrojn &#285;is la mezo de la
+      frunto a&#365; &#285;is la pinto de la nazo por ke li povu vidi sube a&#365;
+      supre.
+    </p>
+    <p>
+      Mi tiel ofte rimarkis tion, ke mi nun kredas, ke nur personoj persekutataj
+      de la polico kaj dezirante &#349;an&#285;i siajn priskribojn portas
+      okulvitrojn kaj difektas siajn okulojn penante vidi tra vitroj.
+    </p>
+    <p>
+      Kiel okazis, sin trovis Julio apud sia patro kiam la servistino donis al
+      li la leteron kiun la pordistino estis doninta al &#349;i. Ne estas necese
+      diri, ke Julio estis la baptanomo de Fra&#365;lino Lebruno. Ni
+       <!--  p.07 --> diris, &ldquo;kiel okazis,&rdquo; tial ke, kutime, Fra&#365;lino
+      Julio ne levi&#285;is anta&#365; la deka kaj duono por matenman&#285;i je
+      la dekunua. Iom da ru&#285;eco, kiu koloris &#349;iajn vangojn kiam &#349;i
+      vidis la skribadon sur la koverto kiun &#349;ia patro estis malfermonta,
+      montrus al la observanto, se &#265;eestus unu, ke tiu &#265;i frua letero
+      ne estas fremda al la ka&#365;zo kiu igas, ke Fra&#365;lino Julio sin
+      trovis levi&#285;inta je la oka matene.
+    </p>
+    <p>
+      Ni diris, ke Fno. Julio estis &#265;arma,&mdash;ni tion pruvos. &#348;i
+      estis meze kreskita, kun nigraj haroj, bluaj okuloj, rozkolora viza&#285;o,
+      blankaj dentoj, rondformaj &#349;ultroj, kaj maldika talio, belformaj
+      brakoj, maldikegaj fingroj kaj malgrandaj piedoj.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Nu! mi ne konas tiun skribon!&rdquo; diris Sro. Lebruno, studante
+      la superskribon de la dirita letero.
+    </p>
+    <p>
+      Kaj Sro. Lebruno, apogi&#285;ante sur la dorsapogilon de sia ledkovrita se&#285;ego,
+      mordis la pinton de la montrafingro kaj
+       <!--  p.08 --> da&#365;rigis sian studadon de la skribo sur la letero.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Malfermu &#285;in, pa&#265;jo, tiam vi vidos de kiu &#285;i estas,&rdquo;
+      diris Julio, apogante sian brakon sur la dorsapogilon de la se&#285;ego,
+      kaj klini&#285;ante al li kun korbategoj.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi estas prava,&rdquo; diris la patro, kaj li malsigelis la
+      leteron. Ni emfazas la vorton &ldquo;malsigelis&rdquo; tial ke, Sro.
+      Lebruno estis unu el tiuj homoj kiuj, konvinkitaj pri la graveco de &#265;iuj
+      leteraj vortoj, ne disrompas, sed kviete disigas la sigelon, por ke ili ne
+      perdu, per tro da rapideco, e&#265; unu vorton el la senda&#309;o, kiu per
+      sia foresto povus forpreni el la frazo a&#365; e&#265; el la letero iom da
+      senco a&#365; e&#265; &#285;ian tutan sencon.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ha! estas de Sinjoro Leo,&rdquo; diris Sro. Lebruno preterpasante
+      tuj al la subskribo.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vere!&rdquo; diris Julio.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kion deziras diri al mi tiu &#265;i &#265;arma
+       <!--  p.09 --> junulo? Ni vidu!&rdquo; Kaj Sro. Lebruno legis la&#365;te:
+    </p>
+    <blockquote>
+      <p>
+        &ldquo;Sinjoro: Vi trovos mian leteron tre stranga, kaj mian peton tre
+        maltimema&mdash;&rdquo;
+      </p>
+    </blockquote>
+    <p>
+      Sro. Lebruno interrompis sian legadon:
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kian belan skribadon havas la junulo! Kian manon por librotenisto!
+      Malfeli&#265;e por li, li ne estas tio! Ni da&#365;rigu.&rdquo; Kaj Sro.
+      Lebruno da&#365;rigis, trenigante la vortojn:
+    </p>
+    <blockquote>
+      <p>
+        &ldquo;&nbsp;.&nbsp;.&nbsp;.&nbsp;.&nbsp;kaj mian peton tre maltimema.
+        Sed, mi jam ne povas kontra&#365;batali miajn korajn dezirojn, kaj se mi
+        devas morti mi plivolas morti per via rifuzo ol per dubo.&rdquo;
+      </p>
+    </blockquote>
+    <p>
+      &ldquo;Kion li volas diri?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Da&#365;rigu, pa&#265;jo.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      La tolvendisto da&#365;rigis sian legadon:
+    </p>
+    <!--  p.10 -->
+    <blockquote>
+      <p>
+        &ldquo;Mi amas vian filinon, kaj Fra&#365;lino Julio, la&#365; mia
+        kredo, amas min?&rdquo;
+      </p>
+    </blockquote>
+    <p>
+      Legante tiun frazon eksaltegis Sro. Lebruno, ekkriegante:
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Li amas vin kaj vi lin amas! &#264;u mi bone legis?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes pa&#265;jo.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tiel, vi konfesas tion?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tial ke mia patrino vin amis mi do povas ami Sron. Leon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vere! sed mi estis komercisto!&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      Kun plej granda kvieteco Fra&#365;lino Julio respondis:
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Nu, se mia patrino vin pro tio amis, mi pro la kontra&#365;a ka&#365;zo
+      amas Sron. Leon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Sed, kion li deziras?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Li deziras mian manon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi vere kredas, ke estas maltimema lia peto. Sed, kiel vi scias, ke
+      li petas pri via mano?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tial ke li diris al mi hiera&#365;, ke li
+       <!--  p.11 --> skribos al vi por peti pri &#285;i.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tiel, vi interparolis ka&#349;e?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, pa&#265;jo.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ofte?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tre ofte.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ho!&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Li diradis al mi, ke li min &#265;iam amos.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj vi respondis al li?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ke mi lin amos &#285;is la fino de mia vivo.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj, kiam vi tiamaniere interparoladis?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kiam mi elver&#349;is al vi la teon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj tio &#265;i okazis sub miaj okuloj?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;iam.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj mi vidis nenion!&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi ne povis ion vidi, pa&#265;jo, vi &#265;iam portadis viajn
+      okulvitrojn.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tre bone, tre bone, Fra&#365;lino, vi returnen iros al la mona&#293;ejo,&rdquo;
+      diris Sro. Lebruno levi&#285;ante kaj faldante la netralegitan leteron.
+    </p>
+    <!--  p.12 -->
+    <p>
+      &ldquo;Kion mi tie faros?&rdquo; demandis Julio per vo&#265;tono kiu
+      pruvis, ke &#349;i, ne timante la minacojn de sia patro, estis tute certa,
+      ke &#349;i lin facile venkos.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi tie atendos, ke mi al vi trovos edzon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kiun vi elektos pa&#265;jo?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kiun mi elektos.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ha! tiam mi ne edzini&#285;os je li.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi ne edzini&#285;os je li?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ne, pa&#265;jo.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kial?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tial ke, li ne estus Sro. Leo.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tiel, vi bezonas Sron. Leon?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, pa&#265;jo.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi ne volas alian?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ne, pa&#265;jo.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj vi kredas, ke mi konsentos tiun edzini&#285;on?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, pa&#265;jo.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi skribos al Sro. Leo por ke li ne ree metu la piedojn &#265;e mi.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ho, mi tute same lin vidos.&rdquo;
+    </p>
+    <!--  p.13 -->
+    <p>
+      &ldquo;Kaj kie, mi petas?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tra mia fenestro, kaj mi skribos al li.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi skribos al li! Kaj kion vi skribos al li?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ke mi lin amas, ke vi estas tirano, kaj, ke kiam mi estos plena&#285;a
+      mi edzini&#285;os je li kontra&#365; via volo.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj kie vi lernis tiujn bonajn principojn?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi legis ilin.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;El kiu libro?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;El la le&#285;aro.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;El la le&#285;aro! Kiu iam kredus, ke tiu &#265;i tabernaklo de la
+      homaj rajtoj kaj de la sociaj le&#285;oj enhavus tiajn aferojn!&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Artikolo 227. &#264;apitro pri la rajtoj de la plena&#285;aj
+      gefiloj.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;u vi scias kiom vi havos dote, kiam vi edzini&#285;os?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, pa&#265;jo, sesdek mil frankojn.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi forigos de vi la doton.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi ne povas. Tio devenas de mia
+       <!--  p.14 --> patrino. Kiam mi estos plena&#285;a vi devos doni kontojn
+      al mi. Artikolo 88, &#264;apitro pri la Zorgateco.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj kiu diris al vi, ke estas &#265;io tio en la le&#285;aro?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Sro. Leo. Vi bone scias, ke li &#265;ion scias.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj, kompense, ke li havas nenion.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ne malhelpas! li gajnos ri&#265;econ.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Neniam!&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Sed vi mem diris tion al li.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi!&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, vi. Mi dekdu foje a&#365;dis vin kiam vi lin la&#365;dis pri
+      lia instruiteco, kaj vi aldonis, ke kun tio li ne devas timi pri la
+      estonteco. Nu, pa&#265;jo, residi&#285;u, kaj ni interparolu.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      Sro. Lebruno ree sidi&#285;is kaj Julio sur liajn genuojn.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi amas min, &#265;u ne? Nu, mi diras al vi, pa&#265;jo, ke tiu
+      &#265;i edzini&#285;o devas fari&#285;i.&rdquo;
+    </p>
+    <!--  p.15 -->
+    <p>
+      &ldquo;Ne! Sro. Leo havas nenion. Vi ne povas feli&#265;e mastrumi po tri
+      mil frankoj jare. Kaj se vi volas ricevi tion vi devus procentdoni viajn
+      sesdek mil frankojn po kvin pro centoj, kio estas nuntempe malfacila; vi
+      nur ricevos la dudek kvar mil frankojn de mia ri&#265;eco post mia morto,
+      kaj, dank&rsquo; al Dio, mi estas sana. Sekve, vi bezonas edzon kiu
+      alportos al vi almena&#365; tiom, kiom vi al li alportos, &#265;irka&#365;
+      sesdek mil frankojn.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Sro. Leo gajnos tiom.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Li gajnu tiom, ni poste vidos.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Da&#365;riginte la legadon de lia letero, vi ne ekkolerus, kaj vi
+      tuj interkonsentus.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;u vi scias kio estas &#265;e la fino de la letero?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Certe, tial ke mi havas kopion en mia po&#349;o.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ho! tiuj knabinetoj! Kiaj demonoj!&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      Sro. Lebruno ree malfermis la leteron:
+    </p>
+    <!--  p.16 -->
+    <blockquote>
+      <p>
+        &ldquo;Fari&#285;i la edzo de via filino, jen mia sola ambicio, la sola
+        celo de mia vivo. Sed mi volas igi &#349;in feli&#265;a, kaj feli&#265;a
+        &#349;i nur povas esti kontentigante &#265;iujn el siaj bezonoj, &#265;iujn
+        el siaj kapricoj. Vi scias kiom instruita mi estas, kaj kiom da rimedoj
+        la instruiteco kaj belartoj prezentas al tiu, kiu ilin ellernis. Donu al
+        mi unu jaron. Dum tiu &#265;i jaro ni eklaboregos, subtenate de la
+        espero je la rezultato, kaj post la jaro mi venos peti al vi la manon de
+        Fra&#365;lino Julio; &#265;ar dum tiu &#265;i tempo, e&#265; ne
+        dormante, e&#265; nutrante min nur per pano kaj akvo mi perlaboros
+        almena&#365; kvindek mil frankojn kaj tio estos ekkomenci&#285;o. <span
+        lang="la"><i>Omnia labor vincit improbus.</i></span>&rdquo;
+      </p>
+    </blockquote>
+    <p>
+      &ldquo;Kion volas diri tiu &#265;i frazo?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Obstina laboro venkas &#265;ion,&rdquo; diris Julio.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;u vi do scias latinan?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, pa&#265;jo.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi scias latinan!&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, Sro. Leo instruis &#285;in al mi, por ke ni povu
+      interkorespondi per lingvo ne komprenita de vi. Sed, finu legi la leteron.&rdquo;
+    </p>
+    <!--  p.17 -->
+    <p>
+      Sro. Lebruno, ne venkante sian surprizon pri la latina scio de sia filino
+      da&#365;rigis:
+    </p>
+    <blockquote>
+      <p>
+        &ldquo;Se post jaro mi ne bone sukcesos, vi povos disponi la manon de
+        Fra&#365;lino Julio kaj al mi restos nur la morto.&rdquo;
+      </p>
+    </blockquote>
+    <p>
+      &ldquo;Nu! kion vi diras pri tio, pa&#265;jo?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Estas sufi&#265;e prudenta.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Bonega! Tiel, vi konsentas?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi estas devigita, tial ke vi tion volas.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Post unu jaro vi donos mian manon al Sro. Leo?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Se nur, Sro. Leo perlaboros kaj alportos al mi kvindek mil
+      frankojn.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Li perlaboros ilin. Tiel mi povas anonci al li tiun &#265;i bonan
+      nova&#309;on kaj diri al li, ke li supreniru por danki vin pri tio.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kiel?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Li atendas vian respondon malsupren
+       <!--  p.18 --> en la strato.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi lin tie vidis?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi scias tion. Li diris al mi hiera&#365;, ke li estos sur la
+      strato je la na&#365;a matene, kaj nun eksoni&#285;as la na&#365;a.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      Julio alproksimi&#285;is al la fenestro, malfermis &#285;in kaj movante du
+      a&#365; trifoje sian montrafingron al siaj okuloj faris la signalon kiu,
+      en &#265;iuj landoj de la mondo volas diri &ldquo;venu,&rdquo; kaj tiu al
+      kiu &#349;i tiun signalon estis farinta, kaj kiu, vidante &#285;in,
+      eksaltis pro &#285;ojo, anta&#365;ensaltis en la domon.
+    </p>
+    <h2>
+      II
+    </h2>
+    <p>
+      &ldquo;Danku mian patron, li konsentas vian proponon,&rdquo; diris la
+      junulino, pu&#349;ante lin al Sro. Lebruno.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kiom da dankeco!&rdquo; ekkriis Leo, premante la patran manon.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi do amegas mian filinon?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Per la tuta animo, Sinjoro.&rdquo;
+    </p>
+    <!--  p.19 -->
+    <p>
+      &ldquo;Kaj vi esperas atingi vian celon?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi estas certa pri tio.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kiom vi jam havas?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Nenion.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tamen, vi havas oficon, vi multafoje diris tion al mi.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, sinjoro, &#265;e la financa ministrejo.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kiom vi gajnas monate?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Cent dektri frankojn kaj sepdek kvin centimojn.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tio ne sufi&#265;as.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tial mi forlasos mian oficon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Prizorgu! Vi eble ne gajnos tiome per via tuta instruiteco.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi trompi&#285;as, sinjoro. Ni feli&#265;e vivas en jarcento kie la
+      laboro &#265;iam trovas sian rekompencon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tamen, &#285;is nun, vi nur trovis cent dek tri frankojn kaj sepdek
+      kvin centimojn monate.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#284;is nun, mi ne amis, sinjoro, kaj tiu malgranda sumo sufi&#265;adis
+      miajn simplajn gustojn.&rdquo;
+    </p>
+    <!--  p.20 -->
+    <p>
+      &ldquo;Tiel, vi multon scias!&rdquo; da&#365;ri&#285;is Sro. Lebruno kun
+      la admiro de homo kiu neniam sciis nenion, esceptinte nur sufi&#265;e da
+      sia propra lingvo por vendi tolon kaj &#265;ion necesan pri aritmetiko por
+      gajni dudek kvin a&#365; tridek procente.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, sinjoro, mi multon scias.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;u vi parolas angle?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kun facileco.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Germane?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kiel naciulo.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Itale?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tre bone.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Hispane?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Bonege.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Latine? Greke?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tute bone. Mi e&#265; parolas arabe.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Arabe, pa&#265;jo, &#265;u tio ne estas mirinda?&rdquo; diris
+      Julio. &ldquo;Kiel kontentega vi estus, se vi parolus arabe.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kiel, sinjoro, vi legas tiujn &#265;i longajn, maldikajn torditajn
+      literojn kiuj similas al vermi&#265;elo?&rdquo;
+    </p>
+    <!--  p.21 -->
+    <p>
+      &ldquo;Sen ia malfacileco.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj vi anka&#365; desegnas?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes. Mi povus fari bonan kopion la&#365; granda majstro. Mi scias
+      iom da arkitekturo, mi estas bonega &#293;emiisto, mi ankora&#365; scias
+      la tutmondan historion, la biologion, mi estas diplomita le&#285;isto. Kaj
+      vi kredas, ke per &#265;io tio mi anta&#365; unu jaro ne gajnos kvindek
+      mil frankojn?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kvindek mil frankojn estas multe da mono, sed mi ne deprenas mian
+      promeson. Revenu je la 15a de Septembro, 1839. Tamen, kvankam vi estus
+      malklerulo, mi tuj donus al vi mian filinon se vi havus la monon kiun
+      elspezadis viaj gepatroj por instruigi al vi &#265;ion kion vi scias.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi pacience atendos tutan jaron, Julio?&rdquo; diris Leo al la
+      junulino.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, amiko mia, mi &#285;in al vi &#309;uras.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Nu, sinjoro, &#285;is la 15a de Septembro 1839,&rdquo; diris Leo,
+      elirante post li premis
+       <!--  p.22 --> la manon al sia amatino.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Sinjoro, mi havas la honoron saluti vin,&rdquo; respondis Sro.
+      Lebruno al kies lipoj tiu &#265;i frazo, kiun li ripetadis dum dudek jaroj
+      &#265;iufoje kiam li adia&#365;is klienton, sen&#265;ese revenis ornamita
+      per afekta vo&#265;tono kaj sensignifa rideto.
+    </p>
+    <h2>
+      III
+    </h2>
+    <p>
+      Dek kaj duono monatoj post tiu sceno, homo pala, longbarba, kavvanga,
+      preska&#365; per &#265;ifona&#309;oj vestita, sidadis en malalta, malhela,
+      malsaniga &#265;ambreto de malbona Londona gastejo. Li estis lasinta fali
+      la kapon sur la bruston, kaj maldekstramane tenis pistolon kun kies &#265;ano
+      li ludis per la dekstra mano. Tiu &#265;i pala, malgrasa, &#265;ifonvestita
+      homo estis Leo, kiu estis traboronta la kapon per kuglo.
+    </p>
+    <p>
+      Letero ku&#349;is sur la tablo. Tiu &#265;i letero portis la nomon kaj
+      adreson de Julio.
+    </p>
+    <!--  p.23 -->
+    <p>
+      &#284;i enhavis nur jenajn vortojn:
+    </p>
+    <blockquote>
+      <p>
+        &ldquo;Mi faris &#265;ion por perlabori la sumon postulitan de via
+        patro, mi estas pli malri&#265;a ol kiam mi vin vidis unuafoje kaj mi ne
+        man&#285;is de du tagoj. Kiam vi ricevos tiun &#265;i leteron mi estos
+        mortinta pripensante pri vi. Pistola kuglo estos farinta tion, kion
+        malsato estus farinta se mi ankora&#365; kura&#285;us esperi.
+      </p>
+      <p>
+        Estu feli&#265;a, Julio, tio estas mia lasta deziro anta&#365; ol mi
+        mortos.
+      </p>
+      <div class="sc" style="margin-left: 5em;">
+        Leo
+      </div>
+      <p>
+        18an de Julio, 1839
+      </p>
+    </blockquote>
+    <p>
+      Leo lastfoje tralegis tiun leteron kaj sigelis &#285;in, dirante:
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Nu! kia bono estus atendi &#285;is la ses semajnoj anta&#365; la 15&rsquo;a
+      de Septembro, 1839 estos pasintaj?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      Kaj li &#349;argis la pistolon kiun li tenis en la mano anta&#365; ol li
+      premos &#285;in kontra&#365; sia tempio; &#265;ar sciante &#265;ion, li
+      ankora&#365; sciis, ke estas tra la tempio kaj ne tra la bu&#349;o, ke oni
+      devas pafi kiam
+       <!--  p.24 --> oni volas certe kaj subite morti.
+    </p>
+    <p>
+      Momenton kiam li estis premonta la malstre&#265;ilon la pordo subite
+      malfermi&#285;is, lasante eniri dikan homon, kun ru&#285;ega viza&#285;o,
+      vestitan je drapa vesto kaj blanka anta&#365;tuko suprenturnita de la
+      angulo. Tiu &#265;i homa mastodonto estis la mastro de la gastejo kie
+      vivis Leo, se oni povas nomi tion vivi.
+    </p>
+    <p>
+      La unua movo de Leo, tiu &#265;i movo kiun oni neniam povas malhelpi, ne
+      estis premi la malstre&#265;ilon sed ka&#349;i sian pistolon post la
+      dorson.
+    </p>
+    <p>
+      Sed tiun &#265;i movon vidis la mastro kiu alproksimi&#285;ante diris:
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kion do vi tie faras?&rdquo; Kaj li altiris al si la manon kaj la
+      pistolon.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi estis pafonta kuglon tra la kapo?&rdquo; Leo faris jesan
+      signalon.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kiel pri la kvindek frankojn kiujn vi &#349;uldas al mi?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi ne havas ilin.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tiel, vi ne nur ne pagas min, sed
+       <!--  p.25 --> ankora&#365; vi mortigas vin &#265;e mi, kaj embarasas min
+      per malviva homo! Donu al mi vian pistolon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kial?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi demandas tion al mi? Por malhelpi vian memmortigon anta&#365; ol
+      vi pagos min! Poste tio estos tute indiferenta al mi, tamen vi devos vin
+      mortigi ekstere.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tiel, mi ne e&#265; havas la liberecon morti,&rdquo; murmuretis
+      Leo, kiun la mizero, la malespero, la malsato kaj la konfuzo kiu &#265;iam
+      anta&#365;iras la memmortigo, igis tute senpova, kaj kiu, apena&#365;
+      sciante kion li faris, altiris sian armilon al la mastro, dirante:
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Malgra&#365; &#265;io, mi &#349;uldas monon al vi, mi estas via,
+      faru el mi kion vi volas. Oni arestu min se tio al vi &#349;ajnas bone.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;u vi do estas tre malfeli&#265;a?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ho jes! mi estas tia.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;u vi ne scias kiel fari ion?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi scias &#265;ion.&rdquo;
+    </p>
+    <!--  p.26 -->
+    <p>
+      &ldquo;&#264;ion!&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, &#265;ion, de araba kaj greka &#285;is la rimedo por fari
+      malkaran sapon. Tamen mi mortas de malsato.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kompreneble! Nenio el &#265;io tio nutras homon, kaj vi ne estas la
+      unua.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi volis doni lecionojn: oni proponis al mi mil ducent frankojn
+      jare. Mil ducent frankojn por pasigi la tutan tagon instruante al amaso de
+      ok &#285;is dekjaraj malsprituloj, el kiuj, &#265;iu estas pli nescia, pli
+      malagrabla, pli malbela ol la alia.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Poste?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Poste, mi faris tradukon el arabaj kantoj, belegaj kantoj, tute
+      nekonataj &#265;e E&#365;ropo kaj kapablaj aliformigi la tutan nordan
+      literaturon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Nu?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Nu, la eldonisto postulis de mi du mil frankojn por presi mian
+      tradukon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi devus provi ion alian.&rdquo;
+    </p>
+    <!--  p.27 -->
+    <p>
+      &ldquo;Tion mi faris. Mi petis laboron &#265;e la franca registaro, kopion
+      de pentra&#309;o.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tion vi tuj ricevis. Oni diras, ke en Francujo, la registaro multe
+      kura&#285;igas la belartojn.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Oni proponis al mi okcent frankojn por fari kopion la&#365;
+      Velaskes kiu necesus jaron da laboro.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ha! tio estas tre amuza! Da&#365;rigu,&rdquo; diris la mastro
+      metante la manojn sur la koksojn kaj &#349;ajne tre interesata pri tio,
+      kion li a&#365;dadis.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ha! Tio vin amuzas?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Multege!&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      Kaj la mastro sidi&#285;is, li &#309;us pripensis, ke li estus pli
+      komforta sidante ol starante.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi tiam min turnis al &#309;urnalo,&rdquo; da&#365;rigis Leo,
+      &ldquo;por traduki fremdajn nova&#309;ojn kaj skribi sciencajn artikolojn.
+      Post monato, mi estis perlaborinta okdek frankojn, kaj mi ricevis la
+      ordonon jam
+       <!--  p.28 --> ne skribi sciencajn artikolojn tial ke abonintoj skribis,
+      ke tio enuigis ilin.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ha jes! Tiuj &#265;i sciencaj artikoloj estas netolereblaj!&rdquo;
+      diris la mastro ridegante.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tiam, mi kunmetis miajn lastajn rimedojn kaj mi venis en Anglujon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi faris bone.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Parolante bonegan anglan, mi intencis instrui francan al viaj junaj
+      sinjoroj, sed mi nesingardeme elparolis la vorton &lsquo;&#265;emizo&rsquo;
+      anta&#365; sinjorino, patrino de unu el viaj samlandanoj kaj tiun tagon
+      mem oni forpermesis min.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj post tio?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Post tio, mi faris nenion. Mi venis lo&#285;i &#265;e vi, kaj mi
+      &#349;uldas al vi kvindek frankojn.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi anta&#365;e devis kontenti&#285;i havante la unuan oficon kiun
+      vi trovis, tiu po mil ducent frankojn.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kontenti&#285;i! mi plivolas morti.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi ja kontenti&#285;as la&#365; tio, kion mi
+       <!--  p.29 --> havas,&rdquo; diris la mastro fiere, &ldquo;kaj de dudek
+      jaroj mi kuiras.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Eble mi kontenti&#285;us se mi ne amus.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi amas?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes! Por ricevi tiun, kiun mi amas, mi devis perlabori kvindek mil
+      frankojn anta&#365; unu jaro.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kvindek mil frankojn anta&#365; unu jaro! kiam mi ankora&#365; ne
+      havas pli ol dudek kvin mil frankojn, la duono de tio, kion vi volas, kaj
+      e&#265; nur post dudek jaroj da laboro! Vi estis frenezulo, mia kara!&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj post ses semajnoj finos la jaron. Jen kial mi plivolis morti
+      hodia&#365; ol atendi &#285;is la fino.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      La mastro &#349;ajnis profunde enpensi.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi havas ideon!&rdquo; li subite ekkriis.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, mi! Vi bezonas kvindek mil frankojn?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Se mi havigos al vi sesdek mil frankojn,
+       <!--  p.30 --> &#265;u vi donos al mi dek mil?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      Leo rigardis la mastron kiel oni rigardas frenezulon.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi parolas al vi serioze.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi povas havigi al mi sesdek mil frankojn?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Anta&#365; ol unu monato.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      Leo levi&#285;is kaj sin &#309;etis je la kolo de la mastro kiu forpu&#349;ante
+      lin per la mano da&#365;rigis:
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;u vi havas bonan stomakon?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Bonegan, sed kial?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;u vi iam trouzis &#285;in?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Neniam.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi edzi&#285;os je via amatino.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kiel?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kura&#285;u! Estas tio kion vi necesas.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kion vi volas diri?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vesti&#285;u!&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi ne havas aliajn vestojn ol tiujn.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tial, mi prunte donis al vi, kaj mi venigos raziston kiu razos vian
+      barbon. Ni estas irontaj &#265;e granda sinjoro, lordo
+       <!--  p.31 --> de Anglujo.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kiu al mi donos sesdek mil frankojn?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kiu ebligos, ke vi ilin perlaboros, se vi havas bonan stomakon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi tute ne komprenas.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi ne bezonas kompreni. &#264;u vi havas bonan stomakon?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, mi ripetas al vi.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;u vi &#349;atas man&#285;i kolombon?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi tre multe &#349;atas tion.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi estas savita kaj mi profitos dek mil frankojn. Atendu min, mi
+      balda&#365; revenos.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      Dudek minutoj post tiu interparolado, Leo, razita, vestita per vesto
+      kvaroble tro lar&#285;a por li, sed pli pura ol tiu kiun li portis dum unu
+      monato, eliris el la gastejo kune kun la mastro, ne ankora&#365; sciante
+      kien li iras nek kian rilaton povis havi la kolomboj kun la amo, kaj la
+      kvindek mil frankoj kiujn li bezonis.
+    </p>
+    <!--  p.32 -->
+    <h2>
+      IV
+    </h2>
+    <p>
+      Sro. Peters alkondukis Leon al unu el la plej ri&#265;aj domegoj de
+      Pikadilo.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;u Lia Mo&#349;to, Lordo Lenisdalo estas dome?&rdquo; demandis
+      la mastro, starante respekte, kun la &#265;apelo en la mano, anta&#365; la
+      galonita lakeo al kiu li sin turnis, signalante al Leo, ke li faru same.
+      La lakeo respondis:
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ne. Lia Mo&#349;to ne akceptas hodia&#365;.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Bonvolu diri al Lia Mo&#349;to, ke estas iu pri la kolomboj,&rdquo;
+      da&#365;rigis Peters.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ha! se estas pri la kolomboj vi povas eniri,&rdquo; respondis la
+      lakeo.
+    </p>
+    <p>
+      Peters triumfe rigardis Leon kaj murmuretis: &ldquo;&#264;io iras bone.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      Leo kredis, ke li revas.
+    </p>
+    <p>
+      La lakeo enkondukis la du vizitantojn en ri&#265;an, oran kaj silkan
+      salonon kaj diris per multe pli respekta vo&#265;tono ol anta&#365;e.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi sciigos Lian Mo&#349;ton.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      Post dudek minutoj aperis la Lordo.
+    </p>
+    <!--  p.33 -->
+    <p>
+      Estis homo &#265;irka&#365; sesdekjara, alta, maldika, kun blankaj haroj,
+      distinga ekstero, kaj rigardoj de homo kiu kutimas protekti la petantojn
+      kaj respondi al ili.
+    </p>
+    <p>
+      Peters sin levante, kiel Leo, kaj humilege salutante per tri a&#365; kvar
+      salutoj, diris:
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Via Mo&#349;to, mi venas proponi al via ekscelenco tiun &#265;i
+      sinjoron, kiu deziras konkuri je la kolomba premio.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      Sro. Lenisdalo rigardis Leon kiel naturisto rigardus insekton, kiun li
+      unuafoje vidas.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi estas franco?&rdquo; demandis la mo&#349;to, uzante la francan
+      lingvon por paroli al Leo.
+    </p>
+    <p>
+      <span lang="en">&ldquo;Yes, my lord,&rdquo;</span> li respondis angle, kio
+      flatis la filon de Albiono.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj vi deziras konkuri je la kolomba premio?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi tute ne scias, Via Mo&#349;to, sed anta&#365; kvarono da horo mi
+      estis trapafonta
+       <!--  p.34 --> mian kapon kiam eniris Sro. Peters, la mastro, en mian
+      &#265;ambron kaj, kortu&#349;ite de la rakonto pri mia malfeli&#265;o li
+      proponis al mi ebligi min gajni dekdu mil dolarojn post unu monato, nur
+      &#285;is nun mi ne sukcesis igi lin diri al mi kiamaniere.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      La anglo respondis per malvarma diplomata vo&#265;tono:
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jen la afero, sinjoro. Ekzistas en Londono societo de spertuloj
+      kies prezidanto mi estas. Tiu &#265;i societo multe dezirante klarigi
+      &#265;iujn sciencajn demandojn proponis premion po dek du mil dolaroj al
+      tiu, kiu, dum unu monato, man&#285;os &#265;iutage kolombon je la
+      vesperman&#285;o. Tio unuatempe &#349;ajnis facila, sed neniu ankora&#365;
+      sukcesis, kvankam multaj provis la taskon. Kelkaj &#265;esis post la deka
+      kolombo, aliaj malsani&#285;is je la dek kvina, kaj tri el la konkurantoj
+      mortis inter la dudek dua kaj la dudek kvina. Tiam estis la premio nur
+      tridek
+       <!--  p.35 --> mil frankoj. La malfacileco &#285;in gajni ka&#365;zis, ke
+      ni &#285;in duobligis. &#264;u vi deziras konkuri, sinjoro?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      Ni tute ne povas priskribi la miron de Leo. Li respondis, ne bone sciante
+      kion li diras:
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, Via Mo&#349;to, sed vi liveros la kolombojn?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kompreneble.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tial ke miaj rimedoj tute ne permesas al mi tiun elspezon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj, kiam vi ekkomencos?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Hodia&#365; mem.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Bonvolu sciigi al mi vian nomon,&rdquo; diris la mo&#349;to, sidi&#285;ante
+      kaj malfermante grandegan registrolibron kun la blazon&#349;ildo de
+      Anglujo.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Leo.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kiom a&#285;on vi havas?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi havas tridek jarojn.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kian metion?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi havas nenian; mi estis oficisto &#265;e la ministrejo, sed mi
+      forlasis mian
+       <!--  p.36 --> oficon por utiligi miajn sciadojn aliamaniere.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi do estas sperta?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi ricevis sufi&#265;e bonan instruadon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ni havas, kiel anon de nia societo, rimarkindan heleniston, Lian Mo&#349;ton
+      Burlanon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi a&#365;dis pri li, sed li faris multe da eraroj en sia Orfea
+      traduko.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ni havas Lian Mo&#349;ton Gastrukon, la orientaliston.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kiu multe eraris en sia studado pri la poeto Sadio.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;u vi parolas arabe?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, sinjoro.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ni anka&#365; havas konatan arkeologiiston.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Lia Mo&#349;to Starleo. Se mi havus la honoron lin koni, mi pruvus
+      al li, ke li dufoje eraris pri la datoj, kiujn li fiksis al la egiptaj
+      konstrua&#309;oj.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;u vi ankora&#365; konas Lian Mo&#349;ton Galbion?&rdquo;
+    </p>
+    <!--  p.37 -->
+    <p>
+      &ldquo;La astronomiisto?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tre bone, per liaj verkoj.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;u li anka&#365; eraris?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Pli ol la aliaj, &#265;ar mi eltrovis stelon kies ekziston li e&#265;
+      ne suspektis kaj kiun mi montros al li kiam ajn li deziros, stelon, kiu
+      mezuras kvaroble la &#265;irka&#365;on de la tero.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Nu, sinjoro, &#265;u vi scias &#265;ion?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Preska&#365;, sinjoro.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj vi nun deziras scii &#265;u vi povas man&#285;i tridek
+      kolombojn en unu monato?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ne, sinjoro, mi deziras akiri per kia ajn rimedo, se nur &#285;i
+      estos honesta rimedo, kvindek mil frankojn anta&#365; ol monato, &#265;ar
+      nur tiel mi povos edzi&#285;i je la virino kiun mi amas.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Nu, sinjoro, mi faros pli multe por vi, se vi meritos la premion;
+      mi mem prezentos vin al la re&#285;o kaj allasigos vin en nian societon.&rdquo;
+    </p>
+    <!--  p.38 -->
+    <p>
+      Kiel danko Leo klinigis la kapon. Sro. Lenisdalo da&#365;rigis:
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ni do diras: nenian oficon?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, Via Mo&#349;to.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kie vi naski&#285;is?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Parizon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj kie vi nun lo&#285;as?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;e la Hotelo Nigra Leono, Terrura Strato.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tre bone. Nun, jenaj estas la kondi&#265;oj de la trakta&#309;o. Vi
+      povas man&#285;i kaj trinki &#265;ion, kion vi deziras; sed, &#265;iutage,
+      dum unu monato, je la sesa vespere, vi man&#285;os rostitan kolombon. Du
+      el ni &#265;eestos vian man&#285;on kaj skribos raporton pri tio, kio
+      okazos. La kolombo devas esti tute man&#285;ita. Se vi forlasas la provon
+      vi ne povos ree konkuri; malsani&#285;ante ka&#365;ze de tiu &#265;i
+      nutrado vi ricevos kvin cent frankojn por la elspezo ka&#365;zita de la
+      malsano; mortinte, kiel la tri konkurantoj pri kiuj mi &#309;us parolis al
+      vi, vi estos enterigita je la kosto de la
+       <!--  p.39 --> societo kaj la ka&#365;zo de via morto estos gravurita sur
+      vian tomb&#349;tonon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi multe dankas vin pro &#265;iuj tiuj informoj, Via Mo&#349;to,
+      sed, &#265;u vi permesas al mi fari demandon al vi?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Parolu.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;u via societo ne proponis premion pri kelkaj sciencaj
+      problemoj solvotaj terkulture, historie, astronomie, lingve?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Ne. &#264;io tio tute ne interesas nin. Ni anta&#365; &#265;io
+      plivolas scii la kapablon de la homa korpo.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi bone komprenas, Via Mo&#349;to, ke mi plivolus utiligi mian
+      spertecon ol mian stomakon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;u vi ne bezonas kvindek mil frankojn?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, Via Mo&#349;to.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Nu, tio estas la sola rimedo por ilin akiri. La oficoj kiujn niaj
+      sciuloj atingis estos nur honoralportantaj oficoj de kiuj nur ilia memamo
+      ricevas ion.
+       <!--  p.40 --> Tiel, ni bone interkonsentas, &#265;u ne?&rdquo; da&#365;rigis
+      lia mo&#349;to, &ldquo;tridek rostitajn kolombojn, de hodia&#365; la 31&rsquo;a
+      de Julio &#285;is la 1&rsquo;a de Septembro.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kie mi devas man&#285;i tiun man&#285;on?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kie vi volas.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;e mi,&rdquo; diris Peters.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes,&rdquo; diris la mo&#349;to, kaj Peters demandis:
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;u Via Mo&#349;to permesos al mi, se tiu &#265;i sinjoro
+      meritos la premion, fari cirkulerajn prospektojn pri mia hotelo kaj
+      priskribi en ili tiun eksterordinaran agon?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Mi konsili&#285;os kun la societo pri tio.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kiel bona estas Via Mo&#349;to!&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      Lia mo&#349;to da&#365;rigis:
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Adia&#365;, sinjoro, bonan sukceson. Mi varmege deziras tion pro vi
+      kaj pro la scienco, kaj se vi sukcesos, kiel mi anta&#365;e diris al vi,
+      la favoro de la re&#285;o estos via kaj la plej grandaj domoj de Londono
+      estos malfermataj al vi.&rdquo;
+    </p>
+    <!--  p.41 -->
+    <p>
+      &ldquo;Nu!&rdquo; al si diris Leo, elirante el la domo &#265;iam
+      akompanite de Peters, &ldquo;kia bono estis lerni latinan, grekan, araban,
+      italan, hispanan, anglan, germanan lingvojn, historion, geometrion,
+      astronomion, terkulturon, biologion, fizikon, &#293;emion kaj la
+      moldan-valakan lingvon?&mdash;se mi devas man&#285;i tridek kolombojn en
+      unu monato por edzi&#285;i je &#349;i kiun mi amas kaj akiri kvindek mil
+      frankojn. Ho! scienco, vi estas nur vanta&#309;o!&rdquo;
+    </p>
+    <h2>
+      V
+    </h2>
+    <p>
+      La saman tagon Leo eklaboris.
+    </p>
+    <p>
+      Ok tagojn poste iliaj mo&#349;toj Burlano kaj Storelo, kiuj volis esti
+      &#265;eestantoj dum la tuta monato, revenis, je la sepa vespere, &#265;e
+      la Lenisdalan Mo&#349;ton.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Nu?&rdquo; diris tiu &#265;i.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Nu! li ankora&#365; man&#285;is kolombon hodia&#365;.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tute?&rdquo;
+    </p>
+    <!--  p.42 -->
+    <p>
+      &ldquo;Tute.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Li estas fortulo.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      La 15&rsquo;an de A&#365;gusto, Sro. Lenisdalo diris al la &#265;eestintoj:
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj pri nia konkuranto, &#265;u li estas malviva?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tute ne.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Li &#265;iam man&#285;as kolombon?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;&#264;iam.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Rostitan?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Rostitan.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tute?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tute.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Bone! li preterpasis la duan periodon.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      La 25&rsquo;an, li mem iris por vidi Leon, kiun li preska&#365; ne
+      rekonis. Nia heroo havis fajrajn okulojn kaj aspekton febran.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kiel vi sanas?&rdquo; demandis al li la prezidanto de la societo.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tre malbone.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj vi persistas?&rdquo;
+    </p>
+    <!--  p.43 -->
+    <p>
+      &ldquo;Jes.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Vi estas la Velingtono de la kolomboj!&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      Sro. Lenisdalo volis &#265;eesti mem la tri lastajn man&#285;ojn, kiujn
+      Leo povis man&#285;i nur &#349;topante la nazon, tiel malbona &#349;ajnis
+      al li la kolomba odoro.
+    </p>
+    <p>
+      Kiu iam kredus, ke tiu &#265;i birdeto tiel fama pro sia fideleco tiel
+      malboni&#285;us posttempe?
+    </p>
+    <p>
+      La 30&rsquo;a de A&#365;gusto, sin premis la londona popolo al la pordo de
+      la gastejo de Sro. Peters. Estis malfacile protekti Leon kontra&#365; la
+      entuziasmo, kiun li inspiris. Man&#285;inte la lastan kolombon li devis,
+      kvankam kortu&#349;ite de sia triumfo kaj sufokite per stomakaj doloroj,
+      stari apud la fenestro kaj saluti la popula&#265;on de la kvartalo, al kiu
+      Sro. Peters faris &#265;iutagan paroladon.
+    </p>
+    <p>
+      Kelkaj spertuloj venis el Skotujo por vidi Leon, sed ili povis lin vidi
+      nur tra la &#349;losiltruo, kaj por tio donis almena&#365;
+       <!--  p.44 --> kvin funtojn al Peters.
+    </p>
+    <p>
+      La 2&rsquo;an de Septembro estis gajnita la premio. Sro. Peters vendis al
+      angla turisto, kiu anta&#365;e a&#265;etis ducent tri dekan bastonon de
+      Voltaire, la veston kiun Leo portis dum la tuta tempo de la provo. Li
+      vendis tiun &#265;i veston po kvin cent funtojn kaj la kolektanto ne donus
+      &#285;in po kvin mil. Fine, la 3&rsquo;an de Septembro 1839 oni legis en
+      la <span lang="en"><i>Times</i></span>:
+    </p>
+    <blockquote>
+      <p>
+        Sendube niaj legantoj a&#365;dis pri tiu &#265;i juna franco kiu sin
+        prezentis estintan monaton, kiel konkuranto je la premio proponita de
+        Sro. Lenisdalo kaj &#265;iuj anoj de la Londona Scienca Societo.
+      </p>
+      <p>
+        Ni &#285;ojas anonci, ke la premio estas gajnita de la juna franco sub
+        kies fenestro de ok tagoj kaj ankora&#365; nuntempe amasi&#285;as
+        granda, scivola kaj entuziasma &#265;eestantaro.
+      </p>
+      <p>
+        La tridek kolomboj estis integrale man&#285;itaj kaj iliaj ostoj
+        konservitaj, por ke ili estu prezentitaj kaj metitaj en la muzeon kune
+        kun raporto pri la afero.
+      </p>
+      <p>
+        Oni memoras, ke anta&#365; tiu &#265;i junulo, pli ol cent tridek
+        konkurantoj forlasis la konkuron post ok a&#365; dek-kvintaga penado kaj
+        ke tri el ili mortis.
+      </p>
+      <p>
+        Tial devas &#285;ui tiu &#265;i junulo bonegan stomakon kaj fortikan
+        energion. Hiera&#365; oni donis al la
+         <!--  p.45 --> junulo, Sro. Leo, la premion kaj oran medalon. Bela
+        parolado estis farita pri la okazo de Lia Mo&#349;to Burlano, la
+        bonekonata helenisto. Lia Mo&#349;to Lenisdalo mem respondis la
+        paroladon per belega teorio pri la deveno de la religioj kaj la naski&#285;o
+        de la lingvoj. Ni &#285;ojas povi sciigi al niaj legantoj, ke ne estas
+        Sro. Leo ordinara homo, kiun la espero gajni la premion incitis konkuri;
+        li estas spertulo, literaturisto de la unua rango. Tial, li faris la
+        provon de pura scivolo. La pruvo de tio estas, ke li donis dek mil
+        frankojn al la mastro kiu rostigis la kolombojn. La saman vesperon oni
+        prezentis lin al la re&#285;o. La re&#285;a Mo&#349;to faris al li
+        donacon de tabakujo ri&#265;igita per diamantoj kaj longe interparoladis
+        kun li pri la impresoj kiujn la multe ripetitaj kolomboj faras al la
+        homa organismo. La hispana ambasadoro tuj skribis al la re&#285;ino
+        petante la krucon de Isabelo la Katolika por Sro. Leo. Princo Kurzofo
+        proponis kvindek mil rublojn al la venkinto se li nur volos ree fari la
+        provon en Rusujo, sed Sro. Leo, kies familio kaj intereso vokas Parizon,
+        beda&#365;rinde rifuzis tiun proponon, dirante, ke duan provon li ne
+        povus fari, tial ke tio kion li suferis estas neesprimebla.
+      </p>
+    </blockquote>
+    <p>
+      La 15&rsquo;an de Septembro 1839 sin prezentis Leo &#265;e Sro. Lebrune,
+      kiun li trovis, kune kun lia filino, en la sama &#265;ambro en kiu unu
+      jaro anta&#365;e li lin adia&#365;is.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Nu?&rdquo; diris la patro.
+       <!--  p.46 --> &ldquo;Jen sepdek kvin mil frankoj,&rdquo; diris Leo,
+      eltirante el sia po&#349;o dek kvin biletojn po kvin mil frankoj.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Dudek kvin mil frankoj pli!&rdquo; ekkriis Sro. Lebrune mirigite,
+      dum Julio pali&#285;is de kortu&#349;eco kaj ru&#285;i&#285;is de &#285;ojo.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes, ne nur mi akiris monon, sed oni faris al mi donacojn kiujn mi
+      vendis por dudek kvin mil frankoj.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Kaj vi &#349;uldas &#265;ion tion al via instruiteco?&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Jes,&rdquo; respondis Leo, ek&#285;emante, &#265;ar li ne volis
+      konfesi la fonton de sia ri&#265;eco.
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;Tial, se vi havos filojn vi devos fari spertulojn el ili.&rdquo;
+    </p>
+    <p>
+      &ldquo;La diablo min prenu se mi e&#265; instruas al ili la legadon!&rdquo;
+      diris al si Leo. Kaj li edzi&#285;is je Julio kaj estis feli&#265;ega kaj
+      li havis du infanojn kiuj, malgra&#365; la &#309;uro al si mem farita de
+      la patro, estas mireginduloj kiuj eniris jam la vojon kiu alkondukas al la
+      Akademio.
+    </p>
+    <p>
+      Nuntempe, kiam Leo jam ne bezonas
+       <!--  p.47 --> sian sciadon por vivi, li povas utiligi &#285;in. Li jam
+      eldonis sian tradukon de arabaj kantoj, kiu havigis al li nomon inter la
+      tradukistoj kaj jam pagis al li tridek du frankojn kaj kvindek centimojn
+      la&#365; la trakta&#309;o farita kun la eldonisto, la&#365; kiu li ricevis
+      la duonon de la gajno&mdash;la verko produktis jam gajnon da sesdek kvin
+      frankojn.
+    </p>
+    <p>
+      &#264;u tiu &#265;i historio pruvas, ke oni devas malestimi la sciencon?
+      Tute ne! &#284;i nur pruvas, ke oni devas postuli de &#285;i nur tion,
+      kion &#285;i devas doni: la laboron &#265;iam; la famon, ne ofte; la
+      nekonatecon, ofte; la ri&#265;econ, neniam.
+    </p>
+    <p>
+      &#264;u &#285;i pruvas, ke oni devas malestimi la kapricojn de la angloj?
+      Tute ne! &#264;ar, kiel oni vidas, la kapricoj de kelkaj povas servi la
+      feli&#265;on de aliaj kaj &#265;iuj vojoj sur kiuj oni iras por atingi la
+      feli&#265;on estas bonaj, se nur oni &#285;in atingas.
+    </p>
+    <p>
+      Do kion &#285;i pruvas?
+    </p>
+    <p>
+      &#284;i pruvas nenion.
+    </p>
+    <!--  p.48 -->
+    <p>
+      Ho, jes! &#285;i pruvas, ke la kolomba&#309;o estas nedigestebla karno
+      kaj, ke Dio uzas &#265;iujn rimedojn por helpi tiujn, kiuj havas nenion
+      pri kio ripro&#265;i&#285;i!
+    </p>
+    <div id="tpnotoj">
+      <p>
+        <b>Noto de la tekstpreparinto:</b>
+      </p>
+      <p>
+        Mi korektis kelkajn mispresa&#309;ojn de la originala libro.
+      </p>
+    </div>
+<pre xml:space="preserve">
+
+
+
+
+
+End of the Project Gutenberg EBook of La kolomba premio, by Alexandre Dumas
+
+*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK LA KOLOMBA PREMIO ***
+
+***** This file should be named 35981-h.htm or 35981-h.zip *****
+This and all associated files of various formats will be found in:
+        http://www.gutenberg.org/3/5/9/8/35981/
+
+Produced by David Maddock, Andrew Sly, David Starner and
+the Online Distributed Proofreading Team at
+http://www.pgdp.net (This book was produced from scanned
+images of public domain material from the Google Print
+project.)
+
+
+Updated editions will replace the previous one--the old editions
+will be renamed.
+
+Creating the works from public domain print editions means that no
+one owns a United States copyright in these works, so the Foundation
+(and you!) can copy and distribute it in the United States without
+permission and without paying copyright royalties.  Special rules,
+set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to
+copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to
+protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark.  Project
+Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you
+charge for the eBooks, unless you receive specific permission.  If you
+do not charge anything for copies of this eBook, complying with the
+rules is very easy.  You may use this eBook for nearly any purpose
+such as creation of derivative works, reports, performances and
+research.  They may be modified and printed and given away--you may do
+practically ANYTHING with public domain eBooks.  Redistribution is
+subject to the trademark license, especially commercial
+redistribution.
+
+
+
+*** START: FULL LICENSE ***
+
+THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE
+PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK
+
+To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free
+distribution of electronic works, by using or distributing this work
+(or any other work associated in any way with the phrase "Project
+Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project
+Gutenberg-tm License (available with this file or online at
+http://gutenberg.org/license).
+
+
+Section 1.  General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm
+electronic works
+
+1.A.  By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm
+electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to
+and accept all the terms of this license and intellectual property
+(trademark/copyright) agreement.  If you do not agree to abide by all
+the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy
+all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession.
+If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project
+Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the
+terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or
+entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8.
+
+1.B.  "Project Gutenberg" is a registered trademark.  It may only be
+used on or associated in any way with an electronic work by people who
+agree to be bound by the terms of this agreement.  There are a few
+things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works
+even without complying with the full terms of this agreement.  See
+paragraph 1.C below.  There are a lot of things you can do with Project
+Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement
+and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic
+works.  See paragraph 1.E below.
+
+1.C.  The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation"
+or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project
+Gutenberg-tm electronic works.  Nearly all the individual works in the
+collection are in the public domain in the United States.  If an
+individual work is in the public domain in the United States and you are
+located in the United States, we do not claim a right to prevent you from
+copying, distributing, performing, displaying or creating derivative
+works based on the work as long as all references to Project Gutenberg
+are removed.  Of course, we hope that you will support the Project
+Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by
+freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of
+this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with
+the work.  You can easily comply with the terms of this agreement by
+keeping this work in the same format with its attached full Project
+Gutenberg-tm License when you share it without charge with others.
+
+1.D.  The copyright laws of the place where you are located also govern
+what you can do with this work.  Copyright laws in most countries are in
+a constant state of change.  If you are outside the United States, check
+the laws of your country in addition to the terms of this agreement
+before downloading, copying, displaying, performing, distributing or
+creating derivative works based on this work or any other Project
+Gutenberg-tm work.  The Foundation makes no representations concerning
+the copyright status of any work in any country outside the United
+States.
+
+1.E.  Unless you have removed all references to Project Gutenberg:
+
+1.E.1.  The following sentence, with active links to, or other immediate
+access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently
+whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the
+phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project
+Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed,
+copied or distributed:
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever.  You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+1.E.2.  If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived
+from the public domain (does not contain a notice indicating that it is
+posted with permission of the copyright holder), the work can be copied
+and distributed to anyone in the United States without paying any fees
+or charges.  If you are redistributing or providing access to a work
+with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the
+work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1
+through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the
+Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or
+1.E.9.
+
+1.E.3.  If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted
+with the permission of the copyright holder, your use and distribution
+must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional
+terms imposed by the copyright holder.  Additional terms will be linked
+to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the
+permission of the copyright holder found at the beginning of this work.
+
+1.E.4.  Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm
+License terms from this work, or any files containing a part of this
+work or any other work associated with Project Gutenberg-tm.
+
+1.E.5.  Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this
+electronic work, or any part of this electronic work, without
+prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with
+active links or immediate access to the full terms of the Project
+Gutenberg-tm License.
+
+1.E.6.  You may convert to and distribute this work in any binary,
+compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any
+word processing or hypertext form.  However, if you provide access to or
+distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than
+"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version
+posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org),
+you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a
+copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon
+request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other
+form.  Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm
+License as specified in paragraph 1.E.1.
+
+1.E.7.  Do not charge a fee for access to, viewing, displaying,
+performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works
+unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9.
+
+1.E.8.  You may charge a reasonable fee for copies of or providing
+access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided
+that
+
+- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from
+     the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method
+     you already use to calculate your applicable taxes.  The fee is
+     owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he
+     has agreed to donate royalties under this paragraph to the
+     Project Gutenberg Literary Archive Foundation.  Royalty payments
+     must be paid within 60 days following each date on which you
+     prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax
+     returns.  Royalty payments should be clearly marked as such and
+     sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the
+     address specified in Section 4, "Information about donations to
+     the Project Gutenberg Literary Archive Foundation."
+
+- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies
+     you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he
+     does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm
+     License.  You must require such a user to return or
+     destroy all copies of the works possessed in a physical medium
+     and discontinue all use of and all access to other copies of
+     Project Gutenberg-tm works.
+
+- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any
+     money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the
+     electronic work is discovered and reported to you within 90 days
+     of receipt of the work.
+
+- You comply with all other terms of this agreement for free
+     distribution of Project Gutenberg-tm works.
+
+1.E.9.  If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm
+electronic work or group of works on different terms than are set
+forth in this agreement, you must obtain permission in writing from
+both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael
+Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark.  Contact the
+Foundation as set forth in Section 3 below.
+
+1.F.
+
+1.F.1.  Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable
+effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread
+public domain works in creating the Project Gutenberg-tm
+collection.  Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic
+works, and the medium on which they may be stored, may contain
+"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or
+corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual
+property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a
+computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by
+your equipment.
+
+1.F.2.  LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right
+of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project
+Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project
+Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all
+liability to you for damages, costs and expenses, including legal
+fees.  YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT
+LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE
+PROVIDED IN PARAGRAPH F3.  YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE
+TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE
+LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR
+INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH
+DAMAGE.
+
+1.F.3.  LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a
+defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can
+receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a
+written explanation to the person you received the work from.  If you
+received the work on a physical medium, you must return the medium with
+your written explanation.  The person or entity that provided you with
+the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a
+refund.  If you received the work electronically, the person or entity
+providing it to you may choose to give you a second opportunity to
+receive the work electronically in lieu of a refund.  If the second copy
+is also defective, you may demand a refund in writing without further
+opportunities to fix the problem.
+
+1.F.4.  Except for the limited right of replacement or refund set forth
+in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER
+WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO
+WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE.
+
+1.F.5.  Some states do not allow disclaimers of certain implied
+warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages.
+If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the
+law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be
+interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by
+the applicable state law.  The invalidity or unenforceability of any
+provision of this agreement shall not void the remaining provisions.
+
+1.F.6.  INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the
+trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone
+providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance
+with this agreement, and any volunteers associated with the production,
+promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works,
+harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees,
+that arise directly or indirectly from any of the following which you do
+or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm
+work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any
+Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause.
+
+
+Section  2.  Information about the Mission of Project Gutenberg-tm
+
+Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of
+electronic works in formats readable by the widest variety of computers
+including obsolete, old, middle-aged and new computers.  It exists
+because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from
+people in all walks of life.
+
+Volunteers and financial support to provide volunteers with the
+assistance they need, are critical to reaching Project Gutenberg-tm's
+goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will
+remain freely available for generations to come.  In 2001, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure
+and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations.
+To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation
+and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4
+and the Foundation web page at http://www.pglaf.org.
+
+
+Section 3.  Information about the Project Gutenberg Literary Archive
+Foundation
+
+The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit
+501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the
+state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal
+Revenue Service.  The Foundation's EIN or federal tax identification
+number is 64-6221541.  Its 501(c)(3) letter is posted at
+http://pglaf.org/fundraising.  Contributions to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent
+permitted by U.S. federal laws and your state's laws.
+
+The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S.
+Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered
+throughout numerous locations.  Its business office is located at
+809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email
+business@pglaf.org.  Email contact links and up to date contact
+information can be found at the Foundation's web site and official
+page at http://pglaf.org
+
+For additional contact information:
+     Dr. Gregory B. Newby
+     Chief Executive and Director
+     gbnewby@pglaf.org
+
+
+Section 4.  Information about Donations to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation
+
+Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide
+spread public support and donations to carry out its mission of
+increasing the number of public domain and licensed works that can be
+freely distributed in machine readable form accessible by the widest
+array of equipment including outdated equipment.  Many small donations
+($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt
+status with the IRS.
+
+The Foundation is committed to complying with the laws regulating
+charities and charitable donations in all 50 states of the United
+States.  Compliance requirements are not uniform and it takes a
+considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up
+with these requirements.  We do not solicit donations in locations
+where we have not received written confirmation of compliance.  To
+SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any
+particular state visit http://pglaf.org
+
+While we cannot and do not solicit contributions from states where we
+have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition
+against accepting unsolicited donations from donors in such states who
+approach us with offers to donate.
+
+International donations are gratefully accepted, but we cannot make
+any statements concerning tax treatment of donations received from
+outside the United States.  U.S. laws alone swamp our small staff.
+
+Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation
+methods and addresses.  Donations are accepted in a number of other
+ways including checks, online payments and credit card donations.
+To donate, please visit: http://pglaf.org/donate
+
+
+Section 5.  General Information About Project Gutenberg-tm electronic
+works.
+
+Professor Michael S. Hart is the originator of the Project Gutenberg-tm
+concept of a library of electronic works that could be freely shared
+with anyone.  For thirty years, he produced and distributed Project
+Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support.
+
+
+Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed
+editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S.
+unless a copyright notice is included.  Thus, we do not necessarily
+keep eBooks in compliance with any particular paper edition.
+
+
+Most people start at our Web site which has the main PG search facility:
+
+     http://www.gutenberg.org
+
+This Web site includes information about Project Gutenberg-tm,
+including how to make donations to the Project Gutenberg Literary
+Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to
+subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.
+
+
+</pre>
+  </body>
+</html>
diff --git a/LICENSE.txt b/LICENSE.txt
new file mode 100644
index 0000000..6312041
--- /dev/null
+++ b/LICENSE.txt
@@ -0,0 +1,11 @@
+This eBook, including all associated images, markup, improvements,
+metadata, and any other content or labor, has been confirmed to be
+in the PUBLIC DOMAIN IN THE UNITED STATES.
+
+Procedures for determining public domain status are described in
+the "Copyright How-To" at https://www.gutenberg.org.
+
+No investigation has been made concerning possible copyrights in
+jurisdictions other than the United States. Anyone seeking to utilize
+this eBook outside of the United States should confirm copyright
+status under the laws that apply to them.
diff --git a/README.md b/README.md
new file mode 100644
index 0000000..51e40a8
--- /dev/null
+++ b/README.md
@@ -0,0 +1,2 @@
+Project Gutenberg (https://www.gutenberg.org) public repository for
+eBook #35981 (https://www.gutenberg.org/ebooks/35981)