diff options
| -rw-r--r-- | .gitattributes | 3 | ||||
| -rw-r--r-- | 34182-0.txt | 5273 | ||||
| -rw-r--r-- | 34182-0.zip | bin | 0 -> 56769 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 34182.txt | 5281 | ||||
| -rw-r--r-- | 34182.zip | bin | 0 -> 56953 bytes | |||
| -rw-r--r-- | LICENSE.txt | 11 | ||||
| -rw-r--r-- | README.md | 2 |
7 files changed, 10570 insertions, 0 deletions
diff --git a/.gitattributes b/.gitattributes new file mode 100644 index 0000000..6833f05 --- /dev/null +++ b/.gitattributes @@ -0,0 +1,3 @@ +* text=auto +*.txt text +*.md text diff --git a/34182-0.txt b/34182-0.txt new file mode 100644 index 0000000..1b55563 --- /dev/null +++ b/34182-0.txt @@ -0,0 +1,5273 @@ +The Project Gutenberg EBook of The Lyre by Andreas Kalvos and an +unpublished anthem by Antonios Ma, by Andreas Kalvos and Antonios Martelaos + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + + +Title: The Lyre by Andreas Kalvos and an unpublished anthem by Antonios Martelaos + +Author: Andreas Kalvos + Antonios Martelaos + +Release Date: November 1, 2010 [EBook #34182] + +Language: Greek + +Character set encoding: UTF-8 + +*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK THE LYRE BY ANDREAS KALVOS *** + + + + +Produced by Sophia Canoni + + + + + +K the kauherin;hw sel. 32 + +«» λείπει μια σελίδα + + +Η ΛΥΡΑ + + + +ΑΝΔΡΕΟΥ ΚΑΛΒΟΥ + +ΚΑΙ ΑΝΕΚΔΟΤΟΣ +ΥΜΝΟΣ + +ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΜΑΡΤΕΛΑΟΥ + + + +ΕΝ ΖΑΚΥΝΘΩ +ΕΚ ΤΟΥ ΤΥΠΟΓΡΑΦΕΙΟΥ Ο ΠΑΡΝΑΣΣΟΣ +ΤΟΥ ΕΚΔΟΤΟΥ +ΣΕΡΓΙΟΥ Χ. ΡΑΦΤΑΝΗ +1881 + + + +ΤΩ ΠΡΟΣΦΙΛΕΣΤΑΤΩ ΜΟΥ +ΔΙΟΝΥΣΙΩ Γ. ΜΠΑΦΑ + +ΕΙΣ ΑΓΑΠΗΣ ΤΕΚΜΗΡΙΟΝ + +Ο ΕΚΔΟΤΗΣ + + + +ΕΜΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ + + + + Βιογραφία Ανδρέου Κάλβου 9 + Πρόλογος 13 + Ο Φιλόπατρις 15 + Εις Δόξαν 20 + Εις Θάνατον 26 + Εις τον ιερόν Λόχον 34 + Εις Μούσας 37 + Εις Χίον 43 + Εις Πάργαν 49 + Εις Αγαρηνούς 53 + Εις Ελευθερίαν 58 + Ο Ωκεανός 62 + Η Βρεταννική Μούσα 70 + Εις Ψαρά 76 + Τα Ηφαίστια 81 + Εις Σάμον 89 + Το Σούλι 94 + Αι Ευχαί 101 + Το Φάσμα 105 + Εις την Νίκην 110 + Εις Προδότην 115 + Ο Βωμός της Πατρίδος 119 + Σημείωσις του Ποιητού 121 + Βιωγραφία Αντωνίου Μαρτελάου 131 + Ύμνος εις την Γαλλίαν, Βοναπάρτην + και Γεντίλλην 137 + + +ΣΠΟΥΔΑΙΑ ΔΙΟΡΘΩΣΙΣ + + + +Εν σελίδι 136 είπομεν, ότι γενομένης της απλοελληνικής +μεταφράσεως των Γραφών, εκήρυξε δυο λόγους ο Μαρτελάος +εναντίον της Αγγλίας κλ., όπερ και έτεροι των παρ ημίν λογίων +είπον, και ημείς εκ παραδρομής εδώκαμεν τω τυπογράφω ουχί το +διωρθομένον αντίγραφον, αλλά το λελανθασμένον, διό +παρακαλείται ο αναγνώστης να αναγινώσκη ούτως — Ελθόντων των +Άγγλων διενέμοντο ενταύθα, μεταφράσεις τινάς της Γραφής, τούτο +δε ιδών ο Μαρτελάος και ακούσας ότι επρόκειτο να γίνη και +πλήρης νέα μετάφρασις των Γραφών απλοελληνιστί εκ της εβραΐδος +(ως και εγένετο και εξεδόθη κατά τεύχη από του 1832 και +ολόκληρος τω 1844,), εξεφώνησε τους δύο λόγους ένεκα των +οποίων επρόκειτο να τιμωρηθή, διότι ου μόνον εξύβριζε την +βιβλικήν εταιρίαν και την Αγγλίαν, αλλά και τους διδασκάλους +Θεοδόσιον Δημάδην και Αναστάσιον Καραβίαν, καθότι ούτοι +παρέδιδον με μέθοδον διάφορον της εδικής του, τους οπαδούς της +δημοτικής κλ.. Σειμειωτέον δε, ότι τους λόγους τούτους αλλέως +συνέταξε και αλλέως εξεφώνησε, διότι ήτο βέβαιος ότι θα +κατηγορείτο. Εις την επιτροπήν δε έδωκε το αντίγραφον διάφορον +κατά πολύ των εκφωνηθέντων λόγων, το δε άλλο το έκαυσεν. Ο +Άγγλος διοικητής κ. τ. λ. + + Σ. Δε Βιάζης. + + + + +Η ΛΥΡΑ +ΑΝΔΡΕΟΥ ΚΑΛΒΟΥ + + + + +ΒΙΟΓΡΑΦΙΑ +ΑΝΔΡΕΟΥ ΚΑΛΒΟΥ + +ΥΠΟ + +ΣΠΥΡΙΔΩΝΟΣ ΔΕ ΒΙΑΖΗ + +Ανδρέας ο Κάλβος, υιός του Κερκυραίου Ιωάννου, εκ του +προαστείου Μαντουκίου, και της Ζακυνθίας Ανδριανής Ρουκάνη, +εγεννήθη εν Ζακύνθω, εβαπτίσθη δε υπό του εφημερίου του αγίου +Νικολάου των γερόντων τη 18 Ιουλίου του έτους 1792, ων μηνών +τεσσάρων. Ο ανάδοχος αυτού ήτο ο δόκτωρ Σπυρίδων Ρούκερ +Κερκυραίος. Φυσικήν κλίσιν προς τα γράμματα και ζωηράν +φαντασίαν παιδιόθεν επέδειξεν ο Κάλβος. Διακούσας τα πρώτα +δοκίμια της Ελληνικής και Ιταλικής γλώσσης εν Ζακύνθω, μετέβη +εις την μουσοτραφή Ιταλίαν προς τελειοποίησιν των σπουδών του. +Εν Ιταλία συνέδεσεν ακράδαντον φιλίαν μετά του Φωσκόλου. Ο +Κάλβος εν Ιταλία ευρίσκετο πολλάκις άνευ χρημάτων. Ενώ οι +γονείς αυτού ήσαν πτωχοί, ο Φώσκολος έγραψε προς τον +συμπολίτην αυτού Μιχαήλ Τσιτσιλιάνην, τω 1813 εκ Φλωρεντίας, +ίνα πείση τον δήμον Ζακυνθίων ή τους Ζακυνθίους να χορηγήσωσι +τω μουσοφιλεί νέω μηνιαίον είκοσι ταλλήρων προς συντήρησιν και +εξακολούθησιν των σπουδών του, επί πενταετίαν, αλλά ματαίως. Ο +Φώσκολος ιδών τας ανάγκας του νέου προσέλαβεν αυτόν εις την +ιδίαν αυτού οικίαν. Ότε ο Φώσκολος ένεκα πολιτικών λόγων +εγκατέλειψε την Ιταλίαν, ην τοσούτον ηγάπα και δεν ηδυνήθη να +την επανίδη μετέβη εις Ελβετίαν. + +[μάλλον λείπει σελίδα] + +ποίησις αυτού θα ήτο υψηπετεστέρα, καθότι θα έγραφε μετά +περισσοτέρου εμπνεύσεως και αυτομάτως. Η ποίησις και η γλώσσα +βλαστάνουσιν εν τη καρδία. Η γλώσσα του ποιητού Κάλβου δεν +ετρέφετο εν τη καρδία αυτού, δεν ήτο γλώσσα μεθ' ης ηδύνατο να +σκεφθή. Το μέτρον του Κάλβου και αυτό είνε καινοφανές και +ιδιόρρυθμον. Περιεφρόνει το εθνικόν μέτρον, και, την +ομοιοκαταληξίαν, την οποίαν ησπάσθη ήδη όλος ο λαός, ωνόμαζε +βάβαρον. Πρέπει ο ποιητής να σέβηται την θέλησιν ενός λαού. Αι +ελλήψεις αύται παρεκώλυσαν δυστυχώς την διάδοσιν ποιήσεως, εις +ην ανευρίσκει τις πινδαρικάς καλλονάς. Αι ποιήσεις του Κάλβου +ανετυπώθησαν εν Λονδίνω, Κέρκυρα και Αθήναις· έτυχον δε +επαξίως γαλλικής και αγγλικής μεταφράσεως. + +Μετέφρασεν ο Κάλβος τα εξής· — Ποία κατά τους αρχαίους η +Κυριαρχία του Πάπα υπό του αιδεσιμωτάτου Ιακώβου Κουερίκου Τ. +Δ. πρεσβυτέρου της Αγγλικανής εκκλησίας, μετά βιογραφίας του +συγγραφέως. — Περί δογμάτων διοικήσεως και ιερουργιών της +Αγγλικανής εκκλησίας, πονημάτιον Κοσίου επισκόπου Λινέλμου, +οις προσετέθη βραχεία μεν τινά περί της καθολικής πίστεως και +της αγγλικής μεταρρυθμίσεως, ερανισθέντα εκ των συγγραμμάτων +Ανδρηέως Ιουήλλου, και Κατήχησις της Αγγλικανής εκκλησίας. Εις +Ιταλίαν συνέγραψε τραγωδίας, ας δεν εδημοσίευσε. Συνέγραψε δε +και διάφορα φιλολογικά και φιλοσοφικά, ως μοι είπον αξιόπιστοι +λόγιοι φίλοι του Κάλβου, αλλά δεν τα εδημοσίευσεν. Εν Κερκύρα +ευρισκόμενος εχρημάτισεν είς των συντακτών της επισήμου +εφημερίδος του Ιονίου κράτους. Δοθείσης της ελευθεροτυπίας +έγραφε και αυτός εν τη εν Κερκύρα εκδιδομένη εφημερίδι +«Πατρίς». + +Εγράφετο ο Κάλβος Ζακύνθιος, διότι εν Ζακύνθω εγεννήθη· ως και +Ευγένιος ο Βούλγαρις εγγραφείς φοιτητής εν τω πανεπιστημίω της +Χάλλης εγράφη Κερκυραίος, επειδή εν Κερκύρα εγεννήθη. + +Εν Ζακύνθω, 1881. + + + + Πολυτέκνου θεάς, ω Μνημοσύνης +Θρέμματα πτερωτά, χαραί του ανθρώπου, +Και των μακάρων Ολυμπίων αείμνηστα +Κ' ευτυχή δώρα· επί τα νώτα ακάμαντα +Των ζεφύρων, πετάξατε ταχέως. +Εσάς προσμένει η γη μου· εκεί τα σφάγια, +Και τ' άνθη εκεί πλουτίζουσι, και η σμύρνα, +Χιλίους ναούς· τους έκτισαν ανίκητα +Της ιεράς Ελευθερίας τα χέρια. + + Ήλθεν η ποθητή ώρα· στολίζουσι +Την κεφαλήν σεβάσμιον της Ελλάδος +Η δάφναι, φύλλα αμάραντα θριάμβων· +Και σεις χρυσά, σεις αμβροσίοδμα ρόδα +Του παραδείσου ελικωνίου, συμπλέξατε +Σήμερον τον αγνόν στέφανον· μόνη, +Αμάργαρος, ολόγυμνος, αυτάγγελτος, +Το καθαρόν του ουρανού αναβαίνει +Η Αρετή· αλλ' αν η Πιερίδες +Την λαμπράν της χαρίσωσιν ακτίνα +Αφθόνητος τιμάται· επαινουμένη +Τους επιγείους χορούς τότε δεν φεύγει. + + + + ΩΔΗ ΠΡΩΤΗ + Ο ΦΙΛΟΠΑΤΡΙΣ + + + + Στροφή Α + + Ω φιλτάτη πατρίς, + Ω θαυμασία νήσος, + Ζάκυνθε· συ μου έδωκας + Την πνοήν, και του Απόλλωνος + Τα χρυσά δώρα! + + Β + + Και συ τον ύμνον δέξου· + Εχθαίρουσιν οι Αθάνατοι + Την ψυχήν, και βροντάουσιν + Επί τας κεφαλάς + Των αχαρίστων. + + Γ + + Ποτέ δεν σε ελησμόνησα, + Ποτέ· — Και η τύχη μ' έρριψε + Μακρά από σε· με είδε + Το πέμπτον του αιώνος + Εις ξένα έθνη + + Δ + + Αλλά ευτυχής, ή δύστηνος + Όταν το φως επλούτει + Τα βουνά και τα κύματα, + Σε εμπρός των οφθαλμών μου + Πάντοτες είχον. + + Ε + + Συ, όταν τα ουράνια + Ρόδα με το αμαυρότατον + Πέπλον σκεπάζη η νύκτα, + Συ είσαι των ονείρων μου + Η χαρά μόνη. + + ΣΤ + + Τα βήματά μου εφώτισε + Ποτέ εις την Αυσονίαν, + Γη μακαρία, ο ήλιος· + Κει καθαρός ο αέρας + Πάντα γελάει. + + Ζ + + Εκεί ο λαός ηυτύχησεν· + Εκεί η Παρνάσσιαι κόραι + Χορεύουν, και το λύσιον + φύλλον αυτών την λύραν + Κει στεφανόνει. + + Η + + Άγρια, μεγάλα τρέχουσι + Τα νερά της θαλάσσης, + Και ρίπτονται και σχίζονται + Βίαια επί τους βράχους + Αλβιονείους. + + Θ + + Αδειάζει επί τας όχθας + Του κλεινού Ταμησού, + Και δύναμιν, και δόξαν, + Και πλούτον αναρίθμητον + Το αμαλθείον. + + Ι + + Εκεί το αιόλιον φύσημα + Μ' έφερεν· η ακτίνες + Μ' έθρεψαν, μ' εθεράπευσαν + Της υπεργλυκυτάτης + Ελευθερίας + + ΙΑ + + Και τους ναούς σου εθαύμασα + Των Κελτών ιερά + Πόλις· του λόγου ποία, + Ποία εις εσέ του πνεύματος + Λείπει Αφροδίτη; + + ΙΒ + + Χαίρε Αυσονία, χαίρε + Και συ Αλβιών, χαιρέτωσαν + Τα ένδοξα Παρίσια· + Ωραία και μόνη η Ζάκυνθος + Με κυριεύει + + ΙΓ + + Της Ζακύνθου τα δάση, + Και τα βουνά σκιώδη, + Ήκουον ποτέ σημαίνοντα + Τα θεία της Αρτέμιδος + Αργυρά τόξα. + + ΙΔ + + Και σήμερον τα δένδρα, + Και τας πηγάς σεβάζονται + Δροσεράς οι ποιμένες· + Αυτού πλανώνται ακόμα + Η Νηρηίδες + + ΙΕ + + Το κύμα Ιόνιον πρώτον + Εφίλησε το σώμα· + Πρώτοι οι Ιόνιοι Ζέφυροι + Εχάιδευσαν το στήθος + Της Κυθερείας. + + ΙΣΤ + + Κ' όταν το εσπέριον άστρον + Ο ουρανός ανάστη, + Και πλέωσι γέμοντα έρωτος + Και φωνών μουσικών + Θαλάσσια ξύλα· + + ΙΖ + + Φιλεί το ίδιον κύμα, + Οι αυτοί χαϊδεύουν Ζέφυροι + Το σώμα και το στήθος + Των λαμπρών Ζακυνθίων + Άνθος παρθένων.. + + ΙΗ + + Μοσχοβολάει το κλίμα σου, + Ω φιλτάτη πατρίς μου, + Και πλουτίζει το πέλαγος + Από την μυρωδίαν + Των χρυσών κήτρων. + ΙΘ + + Σταφυλοφόρους ρίζας + Ελαφρά, καθαρά, + Διαφανή τα σύννεφα + Ο βασιλεύς σου εχάρισε + Των αθανάτων. + + Κ + + Η λαμπάς η αιώνιος + Σου βρέχει την ημέραν + Τους καρπούς, και τα δάκρυα + Γίνονται της νυκτός + Εις εσέ κρίνοι. + + ΚΑ + + Δεν έμεινεν εάν έπεσε + Ποτέ εις το πρόσωπόν σον + Η χιών· δεν εμάρανε + Ποτέ ο θερμός Κύων, + Τα σμάραγδά σου. + + ΚΒ + + Είσαι ευτυχής· και πλέον + Σε λέγω ευτυχεστέραν, + Ότι συ δεν εγνώρισας + Ποτέ την σκληράν μάστιγα + Εχθρών, τυράννων + + ΚΓ + + Ας μη μου δώση η μοίρα μου + Εις ξένην γην τον τάφον· + Είνε γλυκύς ο θάνατος + Μόνον όταν κοιμώμεθα + Εις την πατρίδα. + + + + ΩΔΗ ΔΕΥΤΕΡΑ + ΕΙΣ ΔΟΞΑΝ + + + + Στροφή Α + + Έσφαλεν ο την δόξαν + Ονομάσας ματαίαν. + Και τον άνδρα μαινόμενον + Τον προ τοιαύτης καίοντα + Θεάς την σμύρναν. + + Β + + Δίδει αυτή τα πτερά· + Και εις τον τραχύν, τον δύσκολον + Της Αρετής τον δρόμον + Του ανθρώπου τα γόνατα + Ιδού πετάουν. + + Γ + + Μικράν ψυχήν, κατάπτυστον, + Κατάπτυστον καρδίαν + Έτυχ' όστις ακούει + Της δόξης την παράκλησιν + Και δειλιάζει. + + Δ + + Ποτέ, ποτέ με δάκρυα + Δεν έβρεξεν εκείνος + Των φίλων του το μνήμα, + Ούτε το χώμα εφίλησε + Των συγγενών του. + + Ε + + Εις τον ηγριωμένον + Βαθύν ωκεανόν, + Όπου φυσάει με βίαν + Και οργίζεται το πνεύμα + Της πικράς τύχης· + + ΣΤ + + Καθ' ημέραν κυττάζει + Τους πολλούς των δυστήνων + Πνιγομένων θνητών, + Και ποίος ποτε τον ήκουσε + Παραπονούντα; + + Ζ + + Θερμότατον τον πόθον + Εφύτευσας της δόξης + Εις την καρδίαν των τέκνων σου, + Ω Ελλάς, και καλείσαι + Μήτηρ ηρώων. + + Η + + Καθώς από το σπήλαιον + Εκβάς ο λέων πληγόνει, + Σκοτόνει, διασκορπίζει + Τολμηρών κυνηγών + Πλήθος Αράβων. + + Θ + + Καθώς εις τον χειμώνα + Το νερόν υπερήφανον + Του χειμάρρου κυλίεται, + Και τα χωράφια χάνονται + Βοσκοί και ζώα. + + Ι + + Ή καθώς την αυγήν + Εξαπλόνετ' ο Ήλιος, + Και τ' άστρα τ' αναρίθμητα + Από τον μέγαν Όλυμπον + Πάντα εξαλείφει. + + ΙΑ + + Ούτω τα μύρια τάγματα + Έχυσεν ο Αράξης, + Αλλά, ω Ασπίς Ελλάδος, + Συ επί τους Πέρσας, άστραψες, + Κ' έγινον κόνις. + + ΙΒ + + Περίφημοι ψυχαί + Τριακοσίων Λακώνων, + Ψυχαί αίπου εδοξάσατε + Τον Ασωπόν και τ' άλσος + Του Μαραθώνος· + + IΓ + + Εύφραινε με το αθάνατον + Μέτρον τας Αχαΐδας + Χήρας ο θείος Όμηρος, + Και το πνεύμα σας άναπτε + Το ίδιον μέλος. + + ΙΔ + + Του καρτερού Αιακίδου + Την φήμην εζηλεύσατε, + (Αείμνηστος, θαυμάσιος, + Ζήλος) και τ' αίμα εχύσατε + Διά την Ελλάδα. + + ΙΕ + + Καιγώ, καιγώ το σίδηρον + Γυρεύω· ποίος μου δίδει + Τας βροντάς του πολέμου; + Ποίος μ' οδηγεί την σήμερον + Εις τον αγώνα; + + ΙΣΤ + + Φοβερόν, μυσαρόν + θρέμμα σκληράς Ασίας, + Ωθωμανέ, τι μένεις; + Τι 'νοείς; τι δεν φεύγεις + Τον θάνατόν σου; + + ΙΖ + + Έφθασ' η ώρα· φύγε, + Ανέβα την αγρίαν + Αραβικήν φοράδα· + Νίκησον εις το τρέξιμον + Και τους ανέμους. + + ΙΗ + + Επί τον Υμητόν + Εβλάστησεν η δάφνη, + Φύλλον ιερόν στολίζει + Τα ηριπομένα λείψανα + Του Παρθενώνος. + + ΙΘ + + Νέοι, γυναίκες, γέροντες + Ελληνικά θηρία, + Φιλούσιν, αποσπάουσι + Τους κλάδους, στεφανόνουσι + Τας κεφαλάς των. + + Κ + + Ανέβα την αράβιον, + Ωθωμανέ, φοράδα· + Την φυγήν κατεγκρήμνισον· + Ελληνικά θηρία + Σε κατατρέχουν· + + ΚΑ + + Την λάμψιν των οργάνων + Αρειμανείων ίδε· + Άκουσον την βοήν + Των θάνατον πνεόντων + Ή ελευθερίαν + + ΚΒ + + Νοείς, — Τρέξατε, δεύτε + Οι των Ελλήνων παίδες· + Ήλθ' ο καιρός της δόξης, + Τους ευκλεείς προγόνους μας + Ας μιμηθώμεν. + + ΚΓ + + Εάν το ακονίση η δόξα, + Το ξίφος κεραυνοί· + Εάν η δόξα θερμώση + Την ψυχήν των Ελλήνων + Ποίος την νικάει; + + ΚΔ + + Τι τρέμεις; την φοράδα + Κτύπα, κέντησον, φύγε + Ωθωμανέ· θηρία + Μάχην πνέοντα, δόξαν, + Σε κατατρέχουν. + + ΚΕ + + Ω δόξα, δια τον πόθον σου + Γίνονται και πατρίδος. + Και τιμής, και γλυκείας + Ελευθερίας και ύμνων + Άξια τα έθνη. + + + + ΩΔΗ ΤΡΙΤΗ + ΕΙΣ ΘΑΝΑΤΟΝ + + + + Στροφή Α + + Εις τούτον τον ναόν, + Των πρώτων Χριστιανών + Παλαιότατον κτίριον, + Πώς ήλθον; πώς ευρίσκομαι + Γονατισμένος; + + Β + + Όλην την Οικουμένην + Σκεπάζουν σκοτεινά, + Ήσυχα, παγωμένα, + Τα μεγάλα πτερά + Της βαθείας νύκτας. + + Γ + + Εδώ σίγα· κοιμώνται + Των Αγίων τα λείψανα· + Σίγα εδώ, μη ταράξης + Την ιεράν ανάπαυσιν + Των τεθνημένων. + + Δ + + Ακούω του λυσσώντος + Ανέμου την ορμήν· + Κτυπά με βίαν· ανοίγονται + Του ναού τα παράθυρα + Κατασχισμένα. + + Ε + + Από τον ουρανόν, + Όπου τα μελανόπτερα + Σύννεφα αρμενίζουν, + Το ψυχρόν της αργύριον + Ρίπτει η σελήνη. + + ΣΤ + + Και ένα κρύον φωτίζει + Λευκόν, σιγαλόν μάρμαρον· + Σβησθέν λιβανιστήριον, + Κερία σβηστά και κόλυβα + Έχει το μνήμα. + + Ζ + + Ω παντοδυναμώτατε! + Τι είνε; τι παθαίνω; + Ορθαί εις την κεφαλήν μου + Στέκονται η τρίχες! . . . λείπει + Η αναπνοή μου! + + Η + + Ιδού, η πλάκα σείεται . . . + Ιδού από τα χαράγματα + Του μνήματος εκβαίνει + Λεπτή αναθυμίασις + Κ' εμπρός μου μένει. + + Θ + + Επυκνώθη λαμβάνει + Μορφήν ανθρωπικήν. + Τι είσαι; ειπέ μου; πλάσμα, + Φάντασμα του νοός μου + Τεταραγμένου; + + Ι + + Ή ζωντανός είσ' άνθρωπος, + Και κατοικείς τους τάφους; + Χαμογελάεις; . . . αν άφηκας + Τον άδην. . . ή ο παράδεισος + Ειπέ μου αν σ' έχη. + + ΙΑ + + — Μη μ' ερωτάς· το ανέκφραστον + Μυστήριον του θανάτου + Μην ερευνάς· τα στήθη, + Τα στήθη 'που σ' εβύζασαν + Εμπρός σου βλέπεις. + + ΙΒ + + Ω τέκνον μου, ω τέκνον μου, + Αγαπητόν μου σπλάγχνον, + Ανόμοιος είνε η μοίρα μας, + Και προσπαθείς ματαίως + Να με αγκαλιάσης. + + ΙΓ + + Παύσε τα δάκρυα. Ησύχασε + Το πάθος της καρδιάς σου. + Αν η χαρά η ανέλπιστος, + Ότι με είδες, βρέχη + Τους οφθαλμούς σου· + + ΙΔ + + Μειδίασον, χαίρου φίλε μου, + Μάλλον· αλλ' αν η πίκρα, + Ότι τον ήλιον άφηκα, + Τώρα σε κυριεύη, + Παρηγορήσου. + + ΙΕ + + Τι κλαίεις; την κατάστασιν + Αγνοείς της ψυχής μου· + Και εις τούτο το μνήμα + Το σώμα μου αναπαύεται + Από τους κόπους. + + ΙΣΤ + + Ναι, κόπος ανυπόφερτος + Είνε η ζωή· η ελπίδες, + Οι φόβοι, και του κόσμου + Η χαραί και το μέλι + Σας βασανίζουν. + + ΙΖ + + Εδώ ημείς οι νεκροί + Παντοτινήν ειρήνην + Απολαύσαμεν, άφοβοι, + Άλυποι, δίχως όνειρα + Έχομεν ύπνον. + + ΙΗ + + Σεις οι δειλοί αχνύζετε + Όταν τις ψιθυρίση + Τ' όνομα του θανάτου· + Αλλ' άφευκτος ο θάνατος, + Άφευκτος είνε. + + ΙΘ + + Μία και μόνη είνε + Η οδός, και εις τον τάφον + Φέρνει· εις αυτήν η ανάγκη + Αμάχητον με χείρα + Ωθεί τους ζώντας. + + Κ + + Υιέ μου πνέουσαν μ' είδες· + Ο ήλιος κυκλοδίωκτος, + Ως αράχνη, μ' εδίπλονε + Και με φως και με θάνατον + Ακαταπαύστως. + + ΚΑ + + Το πνεύμα οπού μ' εμψύχονε + Του θεού ήτον φύσημα, + Και εις τον Θεόν ανέβη· + Γη το κορμί μου, κ' έπεσεν + Εδώ εις τον λάκκον. + + ΚΒ + + Αλλά το φέγγος χάνεται + Της σελήνης· σε αφίνω· + Πάλιν θέλω σε ειδείν + Ότε η ζωή σου λείψει, + Και τότε μόνον. + + ΚΓ + + Με την ευχήν μου ύπαγε· + Άλλο δεν λέγω· θέλω + Εις την συνείδησίν σου + Τα λοιπά φανερώσειν + Ύστερον . . . χαίρε. . . + + ΚΔ + + Τέκνον μου χαίρε .. — Πρόσμενε, + Τον υιόν λυπημένον + Μη παραιτήσης. Έπεσε + Και μένουν οι οφθαλμοί μου + Εις βαθύ σκότος. + + ΚΕ + + Ω φωνή, ω μητέρα, + Ω των πρώτων μου χρόνων + Σταθερά παρηγόρησις· + Όμματα οπού μ' εβρέχατε + Με γλυκά δάκρυα! + + ΚΣΤ + + Και συ στόμα οπού εφίλησα + Τόσαις φοραίς, με τόσην + Θερμοτάτην αγάπην, + Πόση άπειρος άβυσσος + Μας ξεχωρίζει! + + ΚΖ + + Αι, και άπειρος ας είνε + Κ' έτι φοβερωτέρα· + Εκεί μέσα ατάρακτος + Θέλω εγώ συντριφθείν + Γυρεύοντάς σας. + + ΚΗ + + Τώρα, τώρα τα χείλη μου + Δύνανται να φιλήσουν + Του θανάτου τα γόνατα· + Να στέψω το κρανίον του + Δύναμαι τώρα. + + ΚΘ + + Πού είνε τα ρόδα; φέρετε + Στεφάνους αμαράντους· + Την λύραν δότε· υμνήσατε· + Ο φοβερός εχθρός + Έγινε φίλος. + + Λ + + 'Κείνος οπού το μέτωπον + Τρυφερών γυναικών + Αγκάλιασε, πώς δύναται + Εις ανδρικήν καρδίαν + Να ρίψη φόβον; + + ΛΑ + + Ποίος άνθρωπος εις κίνδυνον + Είνε; τώρα οπού βλέπω + Τον θάνατον μ' θάρρος, + Εγώ κρατώ την άγκυραν + Της σωτηρίας. + + ΛΒ + + Εγώ τώρα εξαπλόνω + Ισχυράν δεξιάν + Και την άτιμον σφίγγω + Πλεξίδα των τυράννων + Δολιοφρόνων. + + ΛΓ + + Εγώ τα σκήπρα στάζοντα + Αίματος και δακρύων + Καταπατώ· και καίω + Της δεισιδαιμονίας + Το βαρύ βάκτρον. + + ΛΔ + + Επάνω εις τον βωμόν + Της αληθείας, τα σφάγια + Τώρα εγώ ρίπτω· μ' άφθονα + Τον λίβανον σωρεύω, + Μ' άφθονα χέρια. + + ΛΕ + + Ως απ' ένα βουνόν + Ο αετός εις άλλο + Πετάει, καιγώ τα δύσκολα + Κρημνά της αρετής + Ούτω επιβαίνω. + + + + ΩΔΗ ΤΕΤΑΡΤΗ + ΕΙΣ ΤΟΝ ΙΕΡΟΝ ΛΟΧΟΝ + + + + Στροφή Α + + Ας μη βρέξη ποτέ + Το σύννεφον, και ο άνεμος· + Σκληρός ας μη σκορπίση + Το χώμα το μακάριον + Που σας σκεπάζει. + + Β + + Ας το δροσίση πάντοτε + Με τ' αργυρά της δάκρυα + Η ροδόπεπλος κόρη· + Και αυτού ας ξεφυτρόνουν + Αιώνια τ' άνθη. + + Γ + + Ω γνήσια της Ελλάδος + Τέκνα· ψυχαί που επέσατε + Εις τον αγώνα ανδρείως, + Τάγμα εκλεκτών Ηρώων, + Καύχημα νέον. + + Δ + + Σας άρπαξεν η τύχη + Την νικητήριον δάφνην, + Και από μυρτιάν σας έπλεξε + Και πένθιμον κυπάρισσον + Στέφανον άλλον. + + Ε + + Αλλ' αν τις απεθάνη + Διά την πατρίδα, η μύρτος + Είνε φύλλον ατίμητον, + Και καλά τα κλαδιά + Της κυπαρίσσου. + + ΣΤ + + Αφ' ου εις του πρώτου ανθρώπου + Τους οφθαλμούς, η πρόνοος + Φύσις τον φόβον έχυσε, + Και τας χρυσάς ελπίδας, + Και την ημέραν. + + Ζ + + Επί το μέγα πρόσωπον + Της γης πολυβοτάνου, + Ευθύς το ουράνιον βλέμμα + Βαθυσκαφή εφανέρωσε + Μνήματα μύρια. + + Η + + Πολλά μεν σκοτεινά· + Φέγγει επ' ολίγα τ' άστρον + Το της αθανασίας· + Την εκλογήν ελεύθερον + Δίδει το θείον. + + Θ + + Έλληνες, της πατρίδος + Και των προγόνων άξιοι· + Έλληνες σεις, πώς ήθελεν + Από σας προκριθείν + Άδοξος τάφος; + + Ι + + Ο Γέρων φθονερός, + Και των έργων εχθρός, + Και πάσης μνήμης, έρχεται· + Περιτρέχει την θάλασσαν + Και την γην όλην. + + IΑ + + Από την στάμναν χύνει + Τα ρεύματα της λήθης, + Και τα πάντα αφανίζει. + Χάνονται η πόλεις, χάνονται + Βασίλεια, κ' έθνη· + + ΙΒ + + Αλλ' ότε πλησιάσει + Την γην οπού σας έχει, + Θέλει αλλάξειν τον δρόμον του + Ο Χρόνος, το θαύμασιον + Χώμα σεβάζων. + + ΙΓ + + Αυτού αφ' ου την αρχαίαν + Πορφυρίδα, και σκήπτρον, + Δώσωμεν της Ελλάδος, + Θέλει φέρειν τα τέκνα της + Πάσα μητέρα. + + ΙΔ + + Και δακρυχέουσα θέλει + Την Ιεράν φιλήσειν + Κόνιν, και ειπείν· Τον ένδοξον + Λόχον, τέκνα, μιμήσατε, + Λόχον Ηρώων. + + + + ΩΔΗ ΠΕΜΠΤΗ + ΕΙΣ ΜΟΥΣΑΣ + + + + Στροφή Α + + Τας χορδάς ας αλλάξωμεν + Ω χρυσόν δώρον, χάρμα + Λητογενέος μέγα· + Τας χορδάς ας αλλάξωμεν + Ιόνιος λύρα. + + Β + + Άλλα σύρματα δότε + Ζεφυρόποδες Χάριτες· + Και σεις επί το ξύλον + Μελίφρονον, υακίθυνον + Βάλετε στέμμα. + + Γ + + Τας πτέρυγας απλόνει + Ως τ' όρνεον του Διός, + Και υψόνεται το μέτρον + Έως τον ουράνιον κήπον + Των Πιερίδων. + + Δ + + Χαίρετε ω κόραι, χαίρετε + Φωναί οπού τα δείπνα + Των Ολυμπίων πλουτίζετε + Με χορών ευφροσύνας + Κ' εύρυθμον μέλος. + + Ε + + Σεις τα αιθέρια νεύρα + Της φόρμιγγος κροτείτε, + Και τα θηρία, και τ' άλση + Χάνονται από το πρόσωπον + Της γης πλατείας. + + ΣΤ + + Όπου τρέμουσιν άπειρα + Τα φώτα της νυκτός, + Εκεί υψηλά πλατύνεται + Ο γαλαξίας και χύνει + Δρόσου σταγόνας. + + Ζ + + Το ποτόν καθαρόν + Θεραπεύει τα φύλλα, + Κ' όπου άφησε το χόρτον + Ευρίσκει ρόδα ο ήλιος + Και μυρωδίαν. + + Η + + Ούτω υπό τους δακτύλους σας + Η ελικώνειος λύρα, + Τρέμει, και τ' άνθη αμάραντα + Της αρετής γεμίζουσι + Πάσαν καρδίαν. + + Θ + + Όχι πατέρες, τύραννοι· + Όχι άνθρωποι και τέκνα, + Αλλά δειλά και αναίσθητα + Ποίμνια τον κύκλον ήθελον + Τρέξειν του βίου. + + I + + Χείρες κεραυνοφόροι, + Μόνον νώτα υποφέροντα + Τας πληγάς· αν το δίκρανον + Του Παρνασσού λιγύφθογγον + Σπήλαιον εσίγα. + + ΙΑ + + Διά παντός μοιράσατε + Θείαι παρθένοι την δίκην· + Διά παντός χαρίσατε + Των ανθρώπων αισθήσεις + Υψηλονόους. + + ΙΒ + + Αφρίζουν τα ποτήρια + Της αδικίας, δυνάσται + Πολλοί και διψασμένοι + Ιδού τ' αδράχνουν· γέμουσι + Μέθης και φόνου. + + ΙΓ + + Τώρα ναι τώρα αστράψατε + Ω Μούσαι, τώρα αρπάξατε + Την πτερωτήν βροντήν, + Κατά σκοπόν βαρέσατε + Μ' εύστοχον χείρα. + + ΙΔ + + Φυλάξατε τους ύμνους + Διά τους δικαίους· μόνον + Εις αυτούς την ειρήνην, + Και τους χρυσούς στεφάνους + Εις αυτούς δότε. + + ΙΕ + + Ήτον ποτέ η εννέα + Ολύμπιαι φωναί + Εκεί οπού χορεύουσι + Της ημέρας η κόραι + λαμπαδηφόροι. + + ΙΣΤ + + Ήκουον μόνον οι κύκλοι + Των ουρανών, την σύμφωνον + Θεόπνευστον ωδήν, + Και τον αέρα ακίνητον + Είχε η γαλήνη. + + ΙΖ + + Αλλ' ότε το μειδίασμα + Του θεού των ερώτων, + Τον Κιθαιρώνα εσκέπασε + Με θύμον και με κλήματα + Σταφυλοφόρα. + + ΚΙ + + Εκεί ο ρυθμός επέραστος + Καταβαίνων, το βλέμμα + Των γηγενέων δρακόντων + Εχάθη, ως τα χαράγματα + Χάνεται ο ύπνος. + + ΙΘ + + Του θεσπεσίου γέροντος + Ιερά κεφαλή· + Φωνή ευτυχής 'που ευφήμησας + Της κλεινής Αχαΐας + Τ' άριστα τέκνα. + + Κ + + Εσύ θαυμάσιε Όμηρε + Εξένισας τας Μούσας· + Και του Διός η κόραι + Εις τα χείλη σου απέθηκαν + Το πρώτον μέλι. + + ΚΑ + + Εις τιμήν των θεών + Εφύτευσας την δάφνην· + Είδον πολλοί αιώνες + Το φυτόν ευθαλές + Υπερακμάζον. + + ΚΒ + + Μέσα εις το θείον στέλεχος + Τι δεν εθησαυρίσατε + Τα σίμβλα αιωνίως; + Τι ω αώνιαι μέλισσαι + Το παραιτείτε; + + ΚΓ + + Όταν εις την αθλίαν + Ελλάδα από τα έσχατα + Της ερυθράς θαλάσσης + Των αραβίων πετάλων + Ήλθεν ο κτύπος· + + ΚΔ + + Εκεί προς τα λουτρά + Όπου τας τρίχας πλύνουσι + Των φοιβηίων η Ώραι, + Τότε δικαίως εφύγατε + Ω Πιερίδες, + + ΚΕ + + Και τώρα εις τέλος φέρετε + Την μακράν ξενιτείαν. + Χρόνος χαράς επέστρεψε, + Και λάμπει τώρα ελεύθερον + Το Δέλφιον όρος. + + ΚΣΤ + + Ρέει καθαρόν το αργύριον + Της Ιπποκρήνης· κράζει, + Όχι τας ξένας, κράζει + Σήμερον η Ελλάς + Τας θυγατέρας. + + ΚΖ + + Ήλθετε, ω Μούσαι, ακούω, + Και χαίρουσα πετάει + Πετά η ψυχή μου, ακούω + Των λυρών τα προοίμια, + Ακούω τους ύμνους. + + + + ΩΔΗ ΕΚΤΗ + ΕΙΣ ΧΙΟΝ + + + + Στροφή Α + + Ως ότε από το στόμα + Κρέμεται των θνητών + Αυλός λελυπημένος + Και η φωνή του με κόπον + Τρέμουσα εκβαίνει· + + Β + + Ως μέσα εις τα πολύδενδρα + Δάση το βράδυ εισπνέει + Το τεθλιμμένον φύσημα + Μεσηβρινόν και φαίνεται + Θρήνος ανθρώπων· + + Γ + + Εις τον ηρημωμένον + Αιγιαλόν της νήσου + Ούτω φέρνουν τα κύματα + Και το παράπονόν τους + Η Ωκεανίναι. + + Δ + + Τα γαλακτώδη μέλη + Των παρθένων της Χίου + Πλέον εσύ δεν ραντίζεις + Ω λαμπρόν του Αιγαίου + Ιερόν ρεύμα. + + Ε + + Όταν τα στήθη αφίλητα, + Θρίαμβος των Χαρίτων, + Βράδυ και αυγήν εδρόσιζες + Εκαταφρόνεις τότε + Τα ρόδα ηώα. + + ΣΤ + + Τώρα χηρεύεις, τώρα + Τους βαρβάρους θαλάμους + Υπηρετούν, μιαίνονται + Τα κάλλη των παρθένων + Θεοειδέων. + + Ζ + + Εκεί όπου η πανήγυρις + Των Μουσών της Ελλάδος + Άναπτε τα πυρά, + Και των ποδών εσήμαινε + Τ' άλυπον μέτρον. + + Η + + Υβριστικά, υπερήφανα + Τύμπανα ακούω· και βλέπω + Την Ναβαθαίαν· εις αίμα + Βαμμένη επί τους πύργους· + Αεροκινείται. + + Θ + + Θλίβει ο καπνός το διάστημα + Γαλάζιον των αέρων· + Ούτως εις την ομίχλην + Του θανάτου, μειδίασμα + Πνίγεται νέον. + + Ι + + Πόσους ναούς 'που εδέχοντο + Τας πτερωτάς της πίστεως + Προσευχάς και τα δώρα· + Πόσους βλαστούς σοφίας, + Πόσας ελπίδας· + + ΙΑ + + Αι, πόσους πνέοντας έρωτα + Θαλάμους, τώρα η φλόγα + Βαρβάρως κατατρώγει· + Μισητόν ολοκαύτωμα + Ενός τυράννου. + + ΙΒ + + Στεναζούσης νυκτός + Και του βαθέος άδου + Τρομεραί θυγατέρες, + Εσάς φωνάζω, εσάς + Τας Εριννύας. + + ΙΓ + + Τι ακαίρως τα Βασίλεια + Σκοτεινά κατοικείτε + Του ύπνου; ν' αποσπάσετε + Τα δεσμά των ονείρων + Τι αργοπορείτε; + + ΙΔ + + Τρέξατε· εδώ τον θόρυβον + Των μεγάλων πτερύγων + Φέρετ' εδώ· κυττάξατε, + Σκληράν σας δείχνω κ' άνανδρον + Καρδίαν τυράννου. + + ΙΕ + + Τας λαμπάδας αυτού + Τινάξατε, αυτού ρίψατε + Βροχήν πεπυρωμένην, + Αυτού Εριννύες πετάξατε + Χιλίας εχίδνας. + + ΙΣΤ + + Ο μιαρός, την μάχαιραν. . . + Ανατριχιάζω . . . τρέμουσι + Τα δάχτυλά μου . . . μίαν + Προς μίαν εσύντριψα + Τας χορδάς όλας. + + ΙΖ + + Ω λαιμοί των αθώων + Παιδιών μας, ω πλευρά + Σεβάσμια των μητέρων, + Γερόντων κόμαι εις τ' αίμα + Αθλίως βρεγμέναι! + + ΙΗ + + Εκδίκησιν ζητείτε; + Η φωνή σας ηκούσθη. + Ποτέ εις την γην οι αθάνατοι + Τους ληστάς δεν αφίνουν + Ατιμωρήτους. + + ΙΘ + + Αν φύγωσι το δρέπανον + Θανατηφόρον, φάρμακα + Επί τα χείλη ευρίσκουσι + Του υμεναίου, και δράκοντας + Εις τα ποτήρια. + + Κ + + Οι φοίνικες ξηραίνονται + Της Ειλειθυίας· βαρύνεται + Επάνω εις την καρδιάν των + Το σκότος της νυκτός + Ως πλάκα τάφου. + + ΚΑ + + Όχι φως και χαράν, + Αμμή φλογώδεις άκανθας + Βρέχει δι' αυτούς ο ήλιος, + Και η γη σχισμένη δίδει + Αίματος βρύσεις. + + ΚΒ + + Πού μ' έφερεν ο πόνος μου; . . + Τι λέγω;. . . τιμωρίαν + Αληθινήν και μόνην, + Φρικτήν, οι μιαροί + Έχουσα άλλην. + + ΚΓ + + Την ένδειαν της γλυκείας + Γαλήνης των δικαίων· — + Ας ερημώση ο πόλεμος + Την Ελλάδα πριν εύρη + Της Χίου την μοίραν. + + ΚΔ + + Όμως αν μιμηθή + Το σκληρόν, την οργήν + Παμμίαρον των εχθρών της, + Ας γένη, ας γένη μίσημα + Παντός του κόσμου. + + ΚΕ + + Τι είπον! . . διασκορπίσατε + Άνεμοι τους δυσφήμους + Λόγους· ω των αγγέλων + Πάτερ και ανδρών, βοήθησον + Συ την Ελλάδα! + + + + ΩΔΗ ΕΒΔΟΜΗ + ΕΙΣ ΠΑΡΓΑΝ + + + + Στροφή Α + + Σοβαρόν, υψηλόν + Δόσε τόνον ω Λύρα· + Λάβε αστραπήν, και ήθος + Λάβε νοός, υμνούμεν + Ένδοξον έργον. + + Β + + Διαπρεπή οι αθάνατοι + Έδωσαν των ανθρώπων + Και ατίμητα δώρα· + Αγάπην, αρετήν, + Εύσπλαχνον στήθος. + + Γ + + Αλλά και φρενών πτέρωμα· + Όπως, όταν η τύχη + Εις τα κρημνά του βίου + Της αμάξης πλαγίαν + Την ορμήν φέρη· + + Δ + + Ημείς, ως τας κλαγγάς + Εις τα σύννεφα αφίνει + Ο μέγας αετός + Και εις τα βαθέα λαγγάδια + Αφρούς και βράχους. + + Ε + + Ομοίως υπερπετάξαντες, + Μακράν οπίσω ιδώμεν + Την οργήν των τροχών + Από τυφλάς ηνίας + Διασυρομένων. + + ΣΤ + + Ως αγλαά τοσαύτα + Δώρα δοξολογούνται, + Αλλά πολύ αγλαότερον + Ο νους οπού αποφεύγει + Την δουλωσύνην. + + Ζ + + Υποκυμαινομένους + Δασέας ελαιώνας + Η Πάργα υψηλοκάρηνος + Βλέπει· και αυτήν ο Άρης + Υπερεφίλει. + + Η + + Αλλά μόλις η χάλαζα + Έπαυε του πολέμου, + Και συ Δάματρα εχάριζες + Τον δαψιλόν χρυσόν, + Πόθος Ζεφύρων. + + Θ + + Έχεον πολυάριθμα + Μελισσών έθνη οι σίμβλοι + Της Πάργας, βομβηδόν + Εις τον πολύν επέταον + Καρπόν λυαίον. + + Ι + + Καλός, γλυκύς ο αέρας + Όπου πρώτον επίναμεν, + Και η θρέπτειρα γη + Από τον ίδρωτά μας + Πεποτισμένη. + + ΙΑ + + Όμως διά ποίον οι δούλοι + Πίνουσι τον αέρα; + Κεντάουσι το άροτρον + Και πολύν στάζουν κόπον + Όμως διά ποίον; + + ΙΒ + + Ψυχή ανδρική απορρύπτει + Φρόνημα χαμερπές· + Από το αμβροσίοδμον + Στόμα των αιωνίων + Η γνώμη ρέει. + + ΙΓ + + Των πολλών τα συμπόσια + Ο στίχος επιτρέχει· + Βραχυχρόνιος ηχώ + Την σιγήν δεν ετάραξε + Της δουλωσύνης. + + ΙΔ + + Σεις μόνοι οπού εκλαδεύατε + Την Παργινήν ελαίαν, + Σεις από τον αθάνατον + Λόγον μόνον ετράφητε, + Εσείς ω ανδρείοι. + + ΙΕ + + Τα συνήθη χωράφια + Αφίνοντες εφύγατε + Τον ζυγόν, προτιμώντες + Την πικράν ξενιτίαν + Και την πενίαν. + + ΙΣΤ + + Πλην, της επιστροφής + Εχάραξεν η ημέρα. + Πάντοτε οι επουράνιοι + Μεγαλόθυμον γένος + Υπερασπίζουν. + + ΙΖ + + Εκεί οπού εκτίσατε + (Ελληνική φροντίδα! ), + Των προγόνων τα λείψανα, + Πάλιν η πρόνοοι χείρες + Εκεί σας φέρνουν. + + + + ΩΔΗ ΟΓΔΟΗ + ΕΙΣ ΑΓΑΡΗΝΟΥΣ + + + + Στροφή Α + + Ένας Θεός και μόνος + Αστράπτει από τον ύψιστον + Θρόνον· και των χειρών του + Επισκοπεί τα αιώνια + Άπειρα έργα. + + Β + + Κρέμονται υπό τους πόδας του + Πάντα τα έθνη, ως κρέμεται + Βροχή έτι εναέριος + Εν ώ κοιμώνται οι άνεμοι + Της οικουμένης. + + Γ + + Αλλ' η φωνή του ακούεται, + Φωνή δικαιοσύνης, + Και η ψυχαί των ανόμων + Ως αίματος σταγόνες + Πέφτουν 'σ τον άδην. + + Δ + + Των οσίων τα πνεύματα + Ως αργυρέα ομίχλη + Τα υψηλά αναβαίνει, + Και εις ποταμούς διαλύεται + Φωτός και δόξης. + + Ε + + Μόνον βλέπω τον Ήλιον + Μένοντα εις τον αέρα· + Τους τρυγύρω χορεύοντας + Ουρανούς κυβερνάει + Με δίκαιον νόμον. + + ΣΤ + + Φαίνετε εις τον ορίζοντα + Ωσάν χαράς ιδέα, + Και φωτίζει την γην + Και των θνητών τα έργα + Των πολυπόνων. + + Ζ + + Όμως ιδού τα σκήπτρα + Άφησεν, εβασίλευσεν· + Ότι ανάγκην το ανθρώπινον + στήθος έχει αναπαύσεως + Ανάγκην ύπνου. + + Η + + Ποίος ποτέ του Θεού, + Ποίος του Ηλίου ωμοίασεν; + Διατί βωμούς, θυμίαμα + Γιατί ζητούν οι μύριοι, + Τύρανοιν κ' ύμνους; + + Θ + + Ύψιστοι αυτοί! — λαμπρότεροι + Αυτοί των άλλων! — μόνοι — + Λαμπροί, κ' ύψιστοι οι δίκαιοι, + Και μόνοι των ανθρώπων + Οι ευεργέται. + + Ι + + Κριταί ως θεοί! και πότε + Την αρετήν αθλίως, + Πότε δεν εκατάτρεξαν; + Πότε ευσπλαχνίαν εγνώρισαν, + Δικαιοσύνην; + + ΙΑ + + Με υπερηφάνους πόδας + Καταφρονητικούς, + Δεν πατούν το χρυσούν + Συντριφθέν τώρα ζύγωθρον + Του ορθού νόμου; + + ΙΒ + + Το αχόρταστον δρέπανον + Αυτοί βαστούν· θερίζουν + Πάντ' όσα ο ίδρωτάς μας + Ωρίμασεν αστάχυα + Διά τους υιούς μας. + + ΙΓ + + Τρέξε επάνω εις τα κύματα + Της φοβεράς θαλάσσης, + Κινδύνευσε, αναστέναξε, + Πίε το πικρόν ποτήριον + Της ξενιτείας. + + ΙΔ + + Διά την τροφήν 'που εσύναξας + Με κόπους ανεκφράστους, + Εις τα παραθαλάσσια + Ιδού χάσκει το λαίμαργον + Στόμα τυράννων. + + ΙΡ + + Τι τα ευώδη αγκαλιάζετε + Προσκέφαλα του γάμου; + Τι φιλείτε το μέτωπον + Ιερόν των γονέων σας + Με τόσον πόθον; + + ΙΣΤ + + Η σάλπιγγα, τα τύμπανα + Σας προσκαλούν· αδίκους + Ασυνέτους πολέμους + Φέρετε, κατασφάξατε + Τα έθνη αθώα. + + ΙΖ + + Όχι μόνον τον ίδρωτα, + Αλλά και τ' αίμα οι τύραννοι + Ζητούσαν από σας, + Κ' αφ' ου ποτάμια εχύσατε + Μήπως τους φθάνει. + + ΙΗ + + Την πνοήν σας αχόρταστοι + Επιθυμούν· αλλοίμονον + Άν ποτε επί τα σφάγια + Των τυράννων αναστε- + νάξη η ψυχή σας. + + ΙΘ + + Αλλοίμονον, αλλοίμονον, + Όταν ο Θεός πέμψη + Ακτίναν αληθείας, + Και με αυτήν το στήθος σας + Ζωοποιήση. + + Κ + + Εάν τις το νουθέτημα + Θείον ακολουθήση, + Στόμα μαχαίρας, βάσανα, + Κλαύματα φυλακής + Τότε ας προσμένη. + + ΚΑ + + Και τοιούτοι, εμπρός σας + Εγώ να γονατίσω! — + Η γη ας σχισθή, εις το βάραθρον + Η βροντή τ' ουρανού + Ας με τινάξη· + + ΚΒ + + Πρωτού σας ατιμάσω + Ω γόνατά μου. — Ατάρακτον + Έχω το βλέμμα οπόταν + Το καταβάσω εις πρόσωπον + Ενός τυράννου. + + + ΚΓ + + Εσείς ωσάν ο Ήλιος + Λαμπροί! — ναι φλόγας βέβαια + Βλέπω διαδημάτων, + Αλλά τας δυστυχίας μας + Μόνον φωτίζουν. + + + + ΩΔΗ ΕΝΝΑΤΗ + ΕΙΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΝ + + + + Στροφή Α + + Δυστυχησμένα πλάσματα + Της πλέον δυστυχησμένης + Φύσεως, τελειώνομεν + Ένα θρήνον και εις άλλον + Πέφτομεν πάλιν. + + Β + + Ημείς κατεδικάσθημεν + Άθλιοι, κοπιασμένοι, + Πάντα να κατατρέχωμεν, + Αλλά ποτέ δεν φθάνομεν + Την ευτυχίαν. + + Γ + + Ίσως (αν δεν με τρέφη + Ματαία ελπίς) ευρίσκεται + Μετά τον θάνατόν μου + Γλυκυτέρα ζωή + Και με προσμένει. + + Δ + + Όμως, διατί έαν έσπειρε + Παντού εις την οικουμένην + Την χαράν με την θλίψιν + Του επουρανίου πατρός + Το δίκαιον χέρει; + + Ε + + Διατί κ' εδώ όπου μ' έρριψεν + Εις την αέριον σφαίραν, + Μίαν να μην εύρω τρέχουσαν + Διά με, μόνην μίαν βρύσιν + Παρηγορίας; + + ΣΤ + + Βρύσιν! — Και τα θαυμάσια + Της Αρετής αένναα + Νερά δεν βλέπω; Χύνονται + Ποταμηδόν τρυγύρω μου, + Την γην σκεπάζουν. + + Ζ + + Ω θνητοί, ποτισθήτε. + Έαν το θείον πίετε + Ρεύμα, ο πόνος με δάκρυα + Την τράπεζαν, το στρώμα σας + Ας βρέξη τότε. + + Η + + Ας έλθη τότε, ας έλθη + Να σας περικυκλώση + Με σκοτεινά, βρονταία + Πεπυκνωμένα σύννεφα + Η δυστυχία. + + Θ + + Μία δύναμις ουράνιος + Εις την ψυχήν σας δίδει + Πτερά ελαφρά, και υψόνεται + Λαμπρόν το μέτωπόν σας + Υπέρ την νύκτα. + + Ι + + Από τα ολύμπια δώματα + Δροσερόν καταβαίνει + Χαράς, ελαίου φύσημα, + Και στεγνόνει τα δάκρυα· + Τον ίδρωτά σας. + + ΙΑ + + Εκεί όπου επατήσατε + Ιδού οι καρποί φυτρόνουν, + Και τ' άνθη ιδού σκορπίζουσι + Τα κύματα ευτυχή + Της μυρωδίας. + + ΙΒ + + Της φιλίας η Χάριτες, + Και του Υμεναίου, συμπλέκουσι + Χορών πλουσίους στεφάνους· + Βωμόν έχουν τον θρόνον σας + Και τον δοξάζουν. + + ΙΓ + + Αν εις δικαίους έλθητε + Πολέμους, ή ένα μνήμα, + Μνήμα τίμιον ευρίσκετε, + Ή των θριάμβων τ' άσματα, + Και τα κλωνάρια. + + ΙΔ + + Τα πολύχρυσα πέπλα, + Και τ' αρώματα ο Πλούτος, + Γλυκύ η Σοφία το φίλημα + Σας χαρίζει, έαν ήνε + Με σας η ειρήνη + + ΙΕ + + Ω Αρετή! πολύτιμος + Θεά, συ ηγάπας πάλαι + Τον Κιθαιρώνα, σήμερον + Την γην μη παραιτήσης, + Την πατρικήν μου. + + + + ΩΔΗ ΔΕΚΑΤΗ + Ο ΩΚΕΑΝΟΣ + + + + Στροφή Α + + Γη των θεών φροντίδα, + Ελλάς ηρώων μητέρα, + Φίλη, γλυκεία πατρίδα μου + Νύκτα δουλείας σ' εσκέπασε, + Νύκτα αιώνων. + + Β + + Ούτω εις το χάος αμέτρητον + Των ουρανίων ερήμων, + Νυκτερινός εξάπλωσεν + Έρεβος τα πλατέα + Πένθυμα εμβόλια. + + Γ + + Και εις την σκοτιάν βαθείαν, + Εις το απέραντον διάστημα, + Τα φώτα σιγαλέα + Κινώνται των αστέρων + Λελυπημένα. + + Δ + + Εχάθηκαν η πόλεις, + Εχάθηκαν τα δάση, + Κ' η θάλασσα κοιμάται + Και τα βουνά· και ο θόρυβος + Παύει των ζώντων. + + Ε + + Εις τα φρικτά βασίλεια + Ομοιάζει του θανάτου + Η φύσις όλη· εκείθεν + Ήχος ποτέ δεν έρχεται + Ύμνων ή θρήνων. + + ΣΤ + + Αλλά των μακαρίων + Σταύλων ιδού τα ηώα + Κάγκελλα η Ώραι ανοίγουσιν, + Ιδού τα ακάμαντα άλογα + Του Ηλίου εκβαίνουν. + + Ζ + + Χρυσά, φλογώδη, καίουσι + Τους δρόμους του αέρος + Τα αμιλλητήρια πέταλα· + Τους ουρανούς φωτίζουσι + Λάμπουσαι η χαίται. + + Η + + Τώρα εξανοίγει τ' άνθη + Εις τον δροσώδη κόλπον + Της γης η αυγή· και φαίνονται + Τώρα των φιλοπόνων + Ανδρών τα έργα. + + Θ + + Τα μυρισμένα χείλη + Της ημέρας φιλούσι + Το αναπαυμένον μέτωπον + Της οικουμένης· φεύγουσιν + Όνειρα, σκότος. + + I + + Ύπνος, σιγή· και πάλιν + Τα χωράφια, την θάλασσαν, + Τον αέρα γεμίζουσι + Και τας πόλεις με κρότον, + Ποίμνια και λύραι. + + ΙΑ + + Εις του σπηλαίου το στόμα + Ιδού προβαίνει ο μέγας + Λέων, τον φοβερόν + Λαιμόν τετριχωμένον + Βρέμων τινάζει. + + ΙΒ + + Ο αετός αφίνει + Τους κρημνούς υψηλούς· + Κτυπάουσιν η πτέρυγες + Τα νέφη, και τον Όλυμπον + Η κλαγγή σχίζει. + + IΓ + + Έθλιψε την Ελλάδα + Νύκτα πολλών αιώνων, + Νύκτα μακράς δουλείας, + Αισχύνη ανδρών, ή θέλημα + Των αθανάτων. + + ΙΔ + + Η χώρα τότε εφαίνετο + Ναός ηριπομένος, + Όπου οι ψαλμοί σιγάουσι + Και του κισσού τα ατρέμητα + Φύλλα κοιμώνται. + + ΙΕ + + Ωσάν επί την άπειρον + Θάλασσαν των ονείρων, + Ολίγαι, απηλπισμέναι + Ψυχαί νεκρών διαβαίνουσι + Με δίχως βίαν· + + ΙΣΤ + + Ούτως από του Άθωνος + Τα δένδρα, έως τους βράχους + Της Κυθήρας, κυλίουσα + Την άμαξαν βραδείαν, + Ουρανοδρόμον· + + ΙΖ + + Η τρίμορφος Εκάτη + Εθεώρει τα πλοία, + Εις του Αιγαίου τους κόλπους + Λάμνοντα αδόξως, φεύγοντα + Διασκορπισμένα + + ΙΗ + + Συ τότε, ω λαμπροτάτη + Κόρη Διός, του κόσμου + Μόνη παρηγορία, + Την γην μου συ ενθυμήθηκες + Ω Ελευθερία. + + ΙΘ + + Ήλθε η θεά· κατέβη + Εις τα παραθαλάσσια + Κλειστά της Χίου· τας χείρας + Άπλωσ' ορθή, και κλαίουσα + Λέγει τοιάδε· + + Κ + + — Ωκεανέ, πατέρα + Των χορών αθανάτων, + Άκουσον την φωνήν μου, + Και της ψυχής μου τέλεσον + Τον μέγαν πόθον. + + ΚΑ + + Ένδοξον θρόνον είχον + Εις την Ελλάδα· τύραννοι + Προ πολλού τον κρατούσι + Σήμερον συ βοήθησον, + Δος μου τον θρόνον. + + ΚΒ + + Όταν τους ανοήτους + Φεύγω θνητούς, με δέχονται + Η πατρικαί σου αγκάλαι· + Η ελπίς μου εις την αγάπην σου + Στηρίζεται όλη — + + ΚΓ + + Είπε· και ευθύς επάνω + Εις τας ροάς εχύθη + Του Ωκεανού, φωτίζουσα + Τα νώτα υγρά και θεία, + Πρόφαντος λάμψις. + + ΙΑ + + Αστράπτουσι τα κύματα + Ως οι ουρανοί, και ανέμελος, + Ξάστερος φέγγει ο ήλιος + Και τα πολλά νησία + Δείχνει του Αιγαίου. + + ΙΕ + + Πρόσεχε τώρα· ως άνεμος + Σφοδρός μέσα εις τα δάση, + Ο αλαλαγμός σηκόνεται· + Άκουε των πλεόντων + Τα εία μ ά λ α. + + ΙΣΤ + + Σχισμένη υπό μυρίας + Πρώρας αφρίζει η θάλασσα, + Τα πτερωμένα αδράχτια + Ελεύθερα εξαπλόνονται + Εις τον αέρα· + + ΙΖ + + Επί την λίμνην ούτως + Αυγερινά πετάουσι + Τα πλήθη των μελίσσων + Όταν γλυκύ του έαρος + Φυσάη το πνεύμα· + + ΙΗ + + Επί την άμμον ούτω + Περιπατούν οι λέοντες + Ζητούντες τα κοπάδια, + Την θέρμην των ονύχων + Έαν αισθανθώσιν + + Θ + + Ούτως εάν την δύναμιν + Ακούσουν των πτερύγων + Οι αετοί, το κτύπημα + Των βροντών υπερήφανοι + Καταφρονούσι. + + Λ + + Πεφιλημένα θρέμματα + Ωκεανού, γενναία + Και της Ελλάδος γνήσια + Τέκνα, και πρωτοστάται + Ελευθερίας· + + ΛΑ + + Χαίρετε σεις καυχήματα + Των θαυμασίων (Σπετσίας, + Ύδρας, Ψαρών), σκοπέλων, + Όπου ποτέ δεν άραξε + Φόβος κινδύνου. + + ΛΒ + + Κατευοδοίτε! — Ορμήσατε + Τα συναγμένα πλοία + Ω, ανδρείοι· σκορπίσατε + Τον στόλον, κατακαύσατε + Στόλον βαρβάρων. + + ΛΓ + + Τα δειλά των εχθρών σας + πλήθη καταφρονήσατε· + Την κόμην πάντα ο θρίαμβος + Στέφει των υπέρ πάτρης + Κινδυνευόντων. + + ΛΔ + + Ω επουράνιος χείρα! + Σε βλέπω κυβερνούσαν + Τα τρομερά πηδάλια, + Και των ηρώων η πρώραι + Ιδού πετάουν. + + ΛΕ + + Ιδού κροτούν, συντρίβουσι + τους πύργους θαλασσίους + Εχθρών απείρων· σκάφη, + Ναύτας, ιστία, κατάρτια + Η φλόγα τρώγει· + + ΛΣΤ + + Και καταπίνει η θάλασσα + Τα λείψανα· την νίκην + Ύψωσ' ω λύρα· αν ήρωες + Δοξάζωνται, το θείον + Φιλεί τους ύμνους + + ΛΖ + + Ωθωμανέ υπερήφανε, + Πού είσαι; νέον στόλον + Φέρε, ω μωρέ, και σύναξε· + Νέαν δάφνην οι Έλληνες + Θέλουν αρπάξειν. + + + + ΩΔΗ ΕΝΔΕΚΑΤΗ + Η ΒΡΕΤΤΑΝΙΚΗ ΜΟΥΣΑ + + + + Στροφή Α + + Εάν τα ποσειδώνια + Κύματα, τον αυθάδη + Ναύτην απομακρύνωσιν + Από την πάτριον νήσον του + Πριν έλθη η νύκτα· + + Β + + Με ψυχήν πικραμένην + Ορθός επί την πρύμνην + Βλέπει επάνω εις την θάλασσαν + Την ησυχίαν χυμένην + Και εσπέριον σκότος· + + Γ + + Βλέπει τα περιπόθητα + Βουνά και τα χωράφια + Της γλυκεράς πατρίδος + Κεχρυσωμένα ακόμα. + Από τον ήλιον. + + Δ + + Αλλ' ήδη εις τα ερεβώδη + Λουτρά βαθέα της δύσεως + Του λαμπρού βασιλέως, + Των αέρων εβούτησεν + Η εσχάτη ακτίνα. + + Ε + + Και αλλάζει, ιδού, αμαυρόνεται + Της νήσου η ράχη, ως πρόσωπον + Νέας, ορφανής παρθένου, + Υγρόν υπό το σύγνεφον + Της δυστυχίας· + + ΣΤ + + Τα λυπημένα ομμάτια του + Τότε αν σηκώση ο ναύτης, + Βλέπει επάνω εις την χώραν του + Τρέμον και μεσουράνιον + Το πρώτον άστρον. + + Ζ + + Ούτως αν χάση ο άνθρωπος + Το φως και τον σκεπάση + Μακάριον σκότος, βλέπομεν + Επ' αυτόν ανατέλλον + Άστρον ελπίδος. + + Η + + Ω Βύρων ω θεσπέσιον + Πνεύμα των Βρεττανίδων, + Τέκνον Μουσών και φίλε + Άμοιρε της Ελλάδος + Καλλιστεφάνου. + + Θ + + Πλεγμένα με τα φύλλα + Του μυστικού Ελικώνος + Της Υγιείας τα ρόδα + Χθες θαυμασίως εστόλιζον + Την κεφαλήν σου. + + Ι + + Χθες τον ουράνιον έτρεχε + Δρόμον ο ήλιος· χύνων + Τας πλέον λαμπράς ακτίνας + Το μέτωπόν σου αντέστραπτεν + Ως αθανάτου. + + ΙΑ + + Σήμερον κείσαι, ως εύφορος + Πολύκλωνος ελαία + Από το βίαιον φύσημα + Σκληρών ανέμων κείται + Εκριζωμένη. + + ΙΒ + + Σήμερον κείσαι, ω Βύρων, + Και πού τα ένθεα έπη, + Πού είνε τώρα τα σύμμετρα + Πτερόεντα φωνήεντα + Καστάλιε κύκνε; + + ΙΓ + + Θαυματουργοί φυσήσατε + Πνοαί του Παραδείσου· + Σηκώσου, ω Βύρων, τίναξον + Μακρά από σε τον άωρον + Μόρσιμον ύπνον. + + ΙΔ + + Ιδού της μουσοτρόφου + Ευρώπης τα υπερέχοντα + Έθνη ακόμα, προσμένουσιν, + Ακόμα την φωνήν σου + Επιθυμούσιν. + + ΙΕ + + Ιδού η Ελλάς σού ετοίμασεν + Όχι τον χρυσόν κύκλον + Τον τους κροτάφους φλέγοντα, + Των αργών βασιλέων + Ή των τυράννων· + + ΙΣΤ + + Αλλά στέφανον έτερον, + Στολήν ένδοξον, έντιμον, + Αξίαν νοός δικαίου, + Ανδρός αξίαν γενναίου + Φιλελευθέρου· + + ΙΖ + + Στέφανον αιωνίων + Κλάδων αφθάρτων, λάμποντα + Όχι διά τους κροτούντας + Ποιητάς το μονόχορδον + Της κολακείας· + + ΙΗ + + Αμμή διά σε τον εύτολμον + Λειτουργόν των παρθένων + Ελικωνίων· φιλούσιν + Η Μούσαι χείρα αμίαντον + Και υψηλόν πνεύμα. + + ΙΘ + + Σε η Ελλάς ευγνώμων + Ως φίλον μεγαλόψυχον + Ζητεί να στεφανώση, + Ως παρηγορητήν της, + Ως ευεργέτην. + + Κ + + Σηκώσου, ω Βύρων ... φίλε + Σηκώσου . . . λάβε, ω μέγα, + Λάβε το δώρον, ύμνησον + Του Σταυρού τους θριάμβους + Και της Ελλάδος· + + ΚΑ + + Αι! των θνητών η ελπίδες + Ως ελαφρά διαλύονται + Όνειρα βρέφους· χάνονται + Ως λεπτόν βόλι εις άπειρον + Βάθος πελάγου. + + ΚΒ + + Ο Βύρων κείται ως κρίνος + Υπό το βαρύ κάλυμμα + Αθλίας νυκτός· η αιώνιος, + Ω λύπη, τον εσκέπασε + Μοίρα θανάτου· + + ΚΓ + + Ανήρ κατά τον φύσεως + Νόμον τον άνδρα κλαίω· + Δεν χύνονται τα δάκρυα + Ματαίως επί τον τάφον + Των ευδοκίμων. + + ΚΔ + + Ότι αν φθαρτόν το σώμα + Πέση, και τ' άυλον πνεύμα + Των αγαθών και η φήμη + Νικήσουν ως η αλήθεια + Το αένναον μέλλον· + + ΚΕ + + Αν χωριστή, μετέωρος + Επί την δέλφιον πέτραν + Αστράψη η λύρα, καύχημα + Άγγλων και χαρμοσύνη + Αγηνορίδων· + + ΚΣΤ + + Ημείς όμως χηρεύομεν. + Τας θλίψεις θεραπεύει, + Και άγει ο θρήνος εις άμιλλαν + Αρετής την φιλόδοξον + Σποράν του ανθρώπου. + + + + ΩΔΗ ΔΩΔΕΚΑΤΗ + ΕΙΣ ΨΑΡΑ + + + + Στροφή Α + + Ερατεινή, γλυκεία + Θυγάτηρ Υπερίονος, + Πόσον, ω χρυσοβλέφαρος, + Πόσον δεκτή και νόστιμη + Φέγγεις ω ημέρα. + + Β + + Ελεύθερος ή δούλος + Τι χρησιμεύει αν ήνε, + Μόνον ας ζήση ο άνθρωπος, + Ότι είνε η γη παράδεισος, + Και η ζωή μία. + + Γ + + Δεύτε, εν ώ τα της Κύπριδος + Δάκτυλα μυρισμένα + Τας χορδάς κολακεύωσι, + Και η τρυφερά κιθάρα + Τον κόσμον θέλγει· + + Δ + + Τρέξατε σεις ω αμέριμνα + Πλήθη λαών· τον μέγαν + Μελίφρονα αμφορέα + Του Βασσαρέως αδράξατε + Νέοι και παρθένοι. + + Ε + + Με χιτώνα σιδώνιον + Με σάνδαλα χρυσόδετα + Χοροβατούντες ψάλλατε + Ή την στροφήν την λέσβιον, + Ή τέιον μέλος. — + + ΣΤ + + — Φθάνει τώρα το κέρασμα, + Φθάνει ο χορός, και τ' άσμα· + Κάθε ηδονή το μέτριον + Εάν αγαπά, ας προσφύγωμεν + Εις χαράν άλλην. + + Ζ + + Εδώ υπό τον πολύφυλλον + Και δροσερόν κεδρώνα + Ελάτε, ας αναπαύσωμεν + Το κορμί μας και ας έχωμεν + Τ' άνθη διά στρώμα. + + Η + + Ένα φιλί... κ' έν άλλο... + Έρωτα τρέξε, εξάπλωσον + Αιώνια τα πτερά σου, + Σκέπασον το μυστήριον + Της εορτής σου. + + Θ + + Ούτω, καθό η ταχύπους + Ίρις λάμπει και αβίαστος + Με τα ζεφύρια πνεύματα + Φεύγει, δι' ημάς αδάκριτοι + Φεύγουν η ημέραι. — + + Ι + + — Αναίσχυντα φρονήματα + Των αγεννέων ανθρώπων· + Ύμνοι μανίας, που εφύγατε + Από τα οδόντια του άδου + Στίχοι Εριννύων· + + ΙΑ + + Αν της δικαιοσύνης + Περιβλαστή το σκήπτρον, + Αν φιλάνθρωπον φύσημα + Εις την καρδίαν εισπνέη + Των βασιλέων· + + ΙΒ + + Αν η αρετή, κ' ο ελεύθερος + Νόμος ως άγια χρήματα + Ειλικρινώς λατρεύωνται, + Τότε καθό ο Παράδεισος + Δίδει η γη ρόδα. + + ΙΓ + + Αλλ' η ζωή και τότε + Δεν είνε δια τον βλέποντα + Άνθρωπον τους αστέρας + Άλλο παρά προοίμιον + Αθανασίας. + + ΙΔ + + Ιδού τα πολυτάραχα + Κύματα της θαλάσσης· + Ιδού, ιδού των αμώμων + Ψαρών δικαιοτάτων + Η τραχείαι πέτραι. + + ΙΕ + + Αυτού καμμία κιθάρα + Φθοροποιός, όχι όργια, + Όχι κρότος Μαινάδων, + Ούτ' Έρωτος παιγνίδια + Τον νουν συγχίζουν. + + ΙΣΤ + + Αλλ' ως, κατά το βράδυ + Το θερινόν ανάπτονται + Ταχείαι, συχναί η ολύμπιαι + Αστραπαί και θαμβόνουσι + Τους οδοιπόρους· + + ΙΖ + + Ούτω τα μεν θηκάρια + Σορηδόν ερριμμένα + Κρύπτουν την γην, τους βράχους· + Ο δε σιδηροχάρμης + Άφοβος Άρης, + + ΙΗ + + Κινεί την νήσον. Χίλια + Πολέμου χάλκεα όργανα + Βροντούν· εις τον αέρα + Των ξίφων μύριαι γλώσσαι + λάμπουν, κλονούνται. + + ΙΘ + + Μία βοή σηκόνεται, + Μία μόνη επιθυμία, + Και ωσάν ακτίνα ουράνιος, + Ως φλόγα ες δάση ευάνεμα + Καίει τας καρδίας. + + Κ + + «Υπέρ γονέων και τέκνων, + «Υπέρ των γυναικών, + «Υπέρ πατρίδος πρόκειται + «Και πάσης της Ελλάδος + «Όσιος αγώνας. + + ΚΑ + + «Θαλπτήριον της ημέρας + «Φως, δια πάντοτε χαίρε· + «Και σεις οπού ευφραίνεται + «Με φωνήν ηδυόνειρον + Της γης τα τέκνα, + + ΚΒ + + «Χαίρετ' ελπίδες. — Ήλθε + «Της Άγαρ το υπερήφανον + «Σπέρμα· επάνω εις τας όχθας + «Των Ψαρών, αλαλάζον + «Σφόδρα, κατέβη. + + ΚΓ + + «Ω, πατρίς, την εκούσιον + «Δέξου θυσίαν».... — Αστράπτει. — + Σεισμός πολέμου ακούεται. + Υπό τύμβον υψήνορα + Ήρωος κοιμώνται. + + ΚΔ + + Επί το μέγα ερείπιον + Η Ελευθερία ολόρθη + Προσφέρει δύο στεφάνους· + Έν από γήινα φύλλα, + Κ' άλλον απ' άστρα. + + + + ΩΔΗ ΔΕΚΑΗΤΡΙΤΗ + ΤΑ ΗΦΑΙΣΤΙΑ + + + + Στροφή Α + + Χλωρά, μοσχοβολούντα + Νησία του Αιγαίου πελάγους, + Ευτυχισμένα χώματα + Όπου η χαρά κ' η ειρήνη + Πάντα εκατοίκουν. + + Β + + Τι τα θαυμάσια εγίνηκαν + Κοράσια σας οπ' είχαν + Ψυχήν 'σάν φλόγα, χείλη + 'Σάν δροσισμένα 'ρόδα, + Λαιμόν 'σάν γάλα; + + Γ + + 'Στά πλούσια περιβόλια σας + Βασιλικός και κρίνοι + Ματαίως ανθίζουν· έρημα, + Ούτ' ένα χέρι ευρίσκεται + Να τα ποτίζη. + + Δ + + Τα δάση, τα λαγκάδια σας, + Όπου η φωναί αντιβόουν + Των κυνηγών, σιωπώσι· + Σκύλοι εκεί τώρα αδέσποτοι + Μόνον βουίζουν. + + Ε + + Ελεύθερα, αχαλίνωτα + Μέσα εις τα αμπέλια τρέχουν + Τ' άλογα, και εις την ράχην του + Το πνεύμα των ανέμων + Κάθεται μόνον. + + ΣΤ + + Εις τον αιγιαλόν + Από τα ουράνια σύγνεφα + Αφόβως καταιβαίνουν + Κραυγάζοντες οι γλάροι + Και τα γεράκια. + + Ζ + + Βαθυά εις την άμμον βλέπω + Χαραγμένα πατήματα + Ζώντων παιδιών και ανθρώπων· + Όμως πού είνε οι άνθρωποι, + Πού τα παιδία; + + Η + + Φρικτόν θλιβερόν θέαμα + Τριγύρω μου εξανοίγω· + Ποίων είναι τα σώματα + Που πλέουσ' εις το κύμα; + Ποίων τα κεφάλια; + + Θ + + Αυγεριναί του ηλίου + Ακτίνες τι προβαίνετε; + Τάχα αγαπάει να βλέπη + Έργα ληστών το μάτι + Των ουρανίων; + + Ι + + Δημιουργέ του κόσμου, + Πατέρα των αθλίων + θνητών, αν συ του γένους μας + Όλου ζητής τον θάνατον, + Αν συ το θέλης· + + ΙΑ + + Τα γόνατά μου εμπρός σου, + Να, πέφτουν· το υπερήφανον + Κεφάλι μου, που αντίκρυ + Των Βασιλέων υψόνετο, + Την γην εγγίζει. + + ΙΒ + + Ιδού ευλαβείς οι Έλληνες + Σκύπτουσιν όλοι· πρόσταξε, + Κ' επάνω μας ας πέσωσιν + Η Φλόγες της οργής σου + Αν συ το θέλης. + + ΙΓ + + Πλην πολυέλεος είσαι. + Και βοηθόν σε κράζω. . . . + Βλέπω, βλέπω εις την θάλασσαν + Πετώμενον τον στόλον + Αγρίων βαρβάρων. + + ΙΔ + + Κύτταξε πώς ο ήλιος + Χρυσόνει τα πανιά των· + Κύτταξε πώς το πέλαγος + Από σπαθιών ακτίνας + Τρέμον αστράπτει. + + ΙΕ + + Από τας πρύμνας χύνεται + Γεμίζων τον αέρα + Κρότος μυρίων κυμβάλων, + Και μέσα από τον θόρυβον + Ψάλματα εκβαίνουν· + + ΙΣΤ + + «Στάζουσι τα μαχαίρια μας, + «Από το αίμα ακάθαρτον + «Των χριστιανών· πριν πήξη, + «Ελάτε, ελάτε εις νέον + «Αίμα ας τα πλύνωμεν. + + ΙΖ + + «Ελάτε να ζεστάσωμεν + «Τα χέρια μας 'ς τα σπλάγχνα + «Όσων θυσίας προσφέρουσιν + «Εις τον Σταυρόν και σέβονται + «Αγίων εικόνας. + + ΙΗ + + «Ελάτε, ελάτε, ο κόπος + »Αν μας καταδαμάση, + «Επί σωρούς σφαγμένων + «Καθίζοντας, ανάπαυσιν + «Θέλομεν εύρει. + + ΙΘ + + «Τα ρόδα της Ελλάδος + «Εις τ' αίμα της βαμμένα + «Θέλει φανούν τερπνότατον + «Δώρον των γυναικών μας. + «Κ' έργον ηρώων.» + + Κ + + Σκληρά, δειλά αναθρέμματα + Της ποταπής Ασίας + Έργον ηρώων, ναι, βέβαια, + Ποίος το αμφιβάλει, υπάρχει + Το τρόπαιόν σας. + + ΚΑ + + Έργον ηρώων, αν σφάξητε + Αδύνατα παιδία· + Έργον ηρώων, αν πνίξητε + Τας τρυφεράς γυναίκας + Και τα γερόντια. + + ΚΒ + + Ιδού κ' άλλα νησία + Την λύσσαν σας προσμένουσι· + Πόλεις ιδού και αλίκτυπος + Ξηρά κατοικημένη + Απ' έθνη αθώα. + + ΚΓ + + Διά σας ηρώων κοπάδια, + Δεν φθάνει η Χίος, η Κύπρος· + Των Κυδωνιών δεν φθάνουσιν + Της Κάσσου και της Κρήτης + Η κατοικίαι. + + ΚΑ + + Άμμετε, μην αφήσετε + Ζώντα κανένα· απ' αίμα + Τα αιγαία νερά βαμμένα, + Κύματ' ας έχουν γέμοντα + Από σφαγάδια. + + ΚΕ + + Ω Έλληνες, ω θείαι + Ψυχαί, 'που εις τους μεγάλους + Κινδύνους φανερόνετε + Ακάμαντον ενέργειαν + Και υψηλήν φύσιν! + + ΣΤ + + Πώς από σας καμμία + Δεν τρέχει τώρα; πώς + 'Κεί μέσα εις τα πλεόμενα + Δεν ρίχνεσθε καράβια + Των πολεμίων; + + ΚΖ + + Πώς, πώς της ταλαιπώρου + Πατρίδος δεν πασχίζετε + Να σώσητε τον στέφανον + Από τα χέρια ανόσια. + Ληστών τοσούτων; + + ΚΗ + + Είνε πολλά τα πλήθη των + Και φοβερά εις την όψιν, + Αλλ' ένας Έλλην δύναται + Ένας άνδρας γενναίος + Να τα σκορπίση. + + ΚΘ + + Όποιος την δάφνην θέλει + Αθάνατον της δόξης, + Όποιος δάκρυα διά τ' έθνος του + Έχει, διά δε την μάχην + Νουν και καρδίαν· + + Λ + + Ας έκβη αυτός. — Να, βλέπω + Ταχείαι, ως τ' απλωμένα + Πτερά των γερανών, + Έρχονται δύο κατάμαυροι + Τρομεροί πρώραι. + + ΛΑ + + Παύει ως τόσον ο κρότος + Των μουσικών οργάνων· + Τ' αγαρηνά τραγούδια + Παύουν και τα υπερήφανα + Βλάσφημα μέτρα. + + ΛΒ + + Μόνον ακούω το φύσιμα + Του ανέμου οπού περνώντας + Εις τα κατάρτια ανάμεσα + Και εις τα σχοινία σχισμένος + Βιαίως σφυρίζει. + + ΛΓ + + Μόνον ακούω την θάλασσαν + Που ωσάν μέγα ποτάμι + Ανάμεσα εις τους βράχους + Κτυπώντας μυρμυρίζει + Γύρω εις τα σκάφη. + + ΛΑ + + Να, η κραυγαί και ο φόβος, + Να, η ταραχή και η σύγχυσις + Από παντού σηκόνονται, + Και απλόνουν πολυάριθμα + Πανία να φύγουν. + + ΛΕ + + Στενόν, στενόν το πέλαγος + Ο τρόμος κάμνει· πέφτει + Ένα καράβι επάνω + Εις τ' άλλο και συντρίβονται· + Πνίγονται οι ναύται. + + ΛΣΤ + + Ω! πώς από τα μάτια μου + Ταχέως εχάθη ο στόλος· + Πλέον δεν ξανοίγω τώρα + Παρά καπνούς και φλόγας + Ουρανομήκεις. + + ΛΖ + + Έξω από την θαλάσσιον + Πυρκαϊάν νικήτριαι + Ιδού πάλιν εκβαίνουν + Σωσμέναι η δύο κατάμαυροι + Θαυμάσιαι πρώται. + + ΛΗ + + Πετάουν, απομακρίνονται· + 'Σ το διάστημα του αέρος + Χωσμέναι γίνονται άφαντοι· — + Διαβαίνουσαι επαιάνιζον, + Κ' ήκουεν ο κόσμος. + + ΛΘ + + Κανάρη! — και τα σπήλαια + Της γης εβόουν, Κανάρη. — + Και των αιώνων τα όργανα + Ίσως θέλει αντηχήσουν + Πάντα Κανάρη. + + + + ΩΔΗ ΔΕΚΑΤΗ ΤΕΤΑΡΤΗ + ΕΙΣ ΣΑΜΟΝ + + + + Στροφή Α + + Όσοι το χάλκεον χέρι + Βαρύ του φόβου αισθάνονται, + Ζυγόν δουλείας ας έχωσι· + θέλει αρετήν και τόλμην + Η ελευθερία. + + Β + + Αυτή (και ο μύθος κρύπτει + Νουν αληθείας), επτέρωσε + Τον Ίκαρον· και αν έπεσεν + Ο πτερωθείς κ' επνίγη + Θαλασσωμένος· + + Γ + + Αφ' υψηλά όμως έπεσε, + Και απέθανεν ελεύθερος. — + Αν γένης σφάγιον άτιμον + Ενός τυράννου, νόμιζε + Φρικτόν τον τάφον. + + Δ + + Μούσα το Ικάριον πέλαγος + Έχεις γνωστόν. Να, η Πάτμος, + Να, αι Κορασσίαι κ' η Κάλυμνα + Που τρέφει τας μελίσσας + Με αθέριστα άνθη. + + Ε + + Να, της αλόης η νήσος, + Και η Κως ευτυχεστάτη, + Ήτις του κόσμου εχάρισε + Τον Απελλήν και αθάνατον + Τον Ιπποκράτην. + + ΣΤ + + Ιδού και ο μέγας τρόμος + Της Ασίας γης, η Σάμος· + Πλέξε δι' αυτήν τον στέφανον + Υμνητικόν και αιώνιον + Λυρική κόρη. + + Ζ + + Αυτού, ενθυμάσαι, εγέμιζες + Του τέιου Ανακρέοντος + Χαρμόσυνον κρατήρα, + Κ' έστρωνες διά τον γέροντα + Δροσόεντα ρόδα. + + Η + + Αυτού, του Ομήρου εδίδασκες + Τα δάχτυλα να τρέχουσι + Με την ωδήν συμφώνως, + Όταν τα έργα ιστόρη + Θεών και ηρώων. + + Θ + + Αυτού, τα χρυσά έπη + Εμψύχωνες εκείνον, + Δι’ ου τα νέφη εσχίσθησαν + Και των άστρων εφάνηκεν + Η αρμονία. + + Ι + + Ω κατοικία Ζεφύρων, + Όταν αλλού του ηλίου + Καίουν τα βουνά η ακτίνες, + Ή τον χειμώνα η νύκτα + Κόπτη τας βρύσεις· + + ΙΑ + + Εσύ ανθηρόν το στήθος σου, + Φαιδρόν τον ουρανόν + Έχεις, και από τα δένδρα σου + Πολλή πάντοτε κρέμεται + Καρποφορία. + + ΙΒ + + Καθώς προτού νυκτώση, + Μέσα εις τον κυανόχροον + Αιθέρα, μόνος φαίνεται + Λάμπων γλυκύς ο αστέρας + Της Αφροδίτης. + + ΙΓ + + Καθώς μυρτιά υπερήφανος + Απ' άνθη φορτωμένη + Και από δροσιάν αστράπτει, + Όταν η αυγή χρυσόζωνος + Την χαιρετάη· + + ΙΔ + + Ούτω το κύμα Ικάριον + Κουπούσα η βάρκα, βλέπει + Σε εις τα νησία ανάμεσα + Λαμπράν και υψηλοτάτην, + Και αγαλλιάζει + + ΙΕ + + Τι εγίνικαν η ημέραι, + Ότε εις τας κορυφάς + Του Κερκετέως δενδρόεντος + Εχόρευον η τέχναι + Στεφανωμέναι. + + ΙΣΤ + + Έρχονται, ω μακαρία + Νήσος, έρχονται πάλιν· + Το προμηνύουσι τ' άντρα σου + Φλογώδη, εξ ων μυρίαι + Μάχαιραι εκβαίνουν. + + ΙΖ + + Ως η σφήκες μαζόνονται + Επί τα ολίγα λείψανα + Σπαραγμένης ελάφου, + Ή ταύρου οπού εκατάντησε + Δείπνον λεαίνης· + + ΙΗ + + Αλλ' αν βροντήση εξαίφνης, + Πετάουν ευθύς και αφίνουσι + Την ποθητήν τροφήν, + Υπό τα δένδρα φεύγουσαι + Και υπό τους βράχους + + ΙΘ + + Ούτως εις τα παράλια + Ασιατικά, τα πλήθη + Αγαρηνά αναρίθμητα + Βλέπω να επισωρεύονται, + Όμως ματαίως. + + Κ + + Σάλπιγγα μεγαλόφθογγος + «Οι Σάμιοι», κράζει, «οι Σάμιοι» + Και ιδού τα πόδια τρέμουσι + Μυρίων ανδρών και αλόγων + Θορυβουμένων. + + ΚΑ + + «Οι Σάμιοι»· — και εσκορπίσθησαν + Των απίστων αι φάλαγγες. — + Α, τι, ω δειλοί, δεν μένετε, + Να ιδήτε, αν το σπαθί μας + Κοπτρόν ήνε; + + ΚΒ + + Έρχονται, πάλιν έρχονται + Χαράς ημέραι, ω Σάμος· + Το προμηνύουν οι θρίαμβοι + Πολλοί και θαυμαστοί, + Που σε δοξάζουν. + + ΚΓ + + Νήσος λαμπρά ευδαιμόνει· + Ότε η δουλεία σε αμαύρονε, + Σ' είδον· άμποτε νάλθω + Να φιλήσω το ελεύθερον + Ιερόν σου χώμα. + + ΚΔ + + Εάν φιλοτιμούμεθα + Να την ξαναποκτήσωμεν + Μ' ίδρωτα και με αίμα, + Καλόν είνε το καύχημα + Της αρχαίας δόξης. + + + + ΩΔΗ + ΔΕΚΑΤΗ ΠΕΜΠΤΗ + ΕΙΣ ΣΟΥΛΙ + + + + Στροφή Α + + Φυσάει σφοδρός ο αέρας, + Και το δάσος κυμαίνεται + Της Σελλαΐδος· φθάνουσι + Μακράν εδώ, όπου κάθομαι, + Μουσικά μέτρα. + + Β + + Αφροντίστων ποιμένων + Στίχοι δεν είνε, ή γάμου, + Ή πανηγυριζόντων + Νέων γυναικών και ανθρώπων, + Μήτε ιερέων. + + Γ + + Άλλη λαμπρά πανήγυρις + Την σήμερον εορτάζεται + Εις την Ελλάδα· ο άγγελος + Χορεύει του πολέμου· + Δάφνας μοιράζει. + + Δ + + Βράχοι υψηλοί, διαβόητοι, + Βουνά του τετραχώρου, + Από σας καταβαίνουσι + Πολλοί και δυνατοί + Αδάμαστοι άνδρες. + + Ε + + Κάθε χέρι, κλαδί· + Κάθε κεφάλι φέρνει + Στέφανον· από βράχον + Πηδάουν εις βράχον ψάλλοντες + Πολέμιον άσμα. + + ΣΤ + + «Μακράν και σκοτεινήν + «Ζωήν τα παλληκάρια + «Μισούν όνομα αθάνατον + «Θέλουν και τάφον έντιμον + «Αντίς διά στρώμα.» + + Ζ + + Ούτως εβόουν· συμφώνως + Τ' άρματά τους εβρόνταον + Και τ' άντρα.... — Ω δεν ακούω + Πλέον παρά τον άνεμον + Και τους χειμάρρους. — + + Η + + Εσύ οπού τρέχεις, πρόσμενε + Ω στρατιώτα· ειπέ μου, + Και ας μη σε κυνηγήση + Βόλι του εχθρού, πού επήγαν + Οι σύντροφοί σου; + + Θ + + «Λείπει ο καιρός. Αν έχης + «Ελαφρά τα ποδάρια, + «Και στήθος, ακολούθα με· + «Τρίξε και συ μ' εμένα· + «Μας φεύγει, η ώρα.» — + + Ι + + Γνωρίζω την φωνήν σου. + Οδήγει. — Οι βράχοι φεύγουσι + Τώρα υπό τα πατήματα + Συχνά, φεύγουν οπίσω + Σπήλαια και δένδρα· + + ΙΑ + + Των ποταμών πλατέα + Νερά, βαθέα λαγγάδια, + Έρημα μονοπάτια, + Δάση, βουνά, χωράφια, + Φεύγουν οπίσω. + + ΙΒ + + Ιδού το Καρπενήσι· + Αυτού από τα ψηλώματα, + Όπου αναμένω, βλέπω + Κρυπτόν στεφανομένων + Σύνταγμα ηρώων. + + ΙΓ + + Και αντίκρυ τα αναθρέμματα + Του Οσμάν με δίχως τάξιν, + Πλην χιλιάδας, χιλιάδας + Βλέπω συγκεχυμένων + Πεζών και ιππέων. + + ΙΔ + + Ως εις χώραν εορτάζουσαν + Συντρέχει μεν ο κόσμος + Πολύς, κλαγγάς δε οργάνων, + Φωνάς δε ανδρών χαιρόντων + Ακούεις και κρότον. + + ΙΕ + + Ούτω και εις το στρατόπεδον + Των βαρβάρων ακούεις + Κραυγάς, τύμπανα, κτύπους· + Όμως ατρέμα ο θάνατος + Στέκων τους βλέπει. + + ΙΣΤ + + Ως τόσον της ημέρας + Το φως εγίνηκ' άφαντον· + Τους ουρανούς σκεπάζει + Το φοβερόν σου κάλυμμα + Ιερά νύκτα. + + ΙΖ + + Μητέρα φρονημάτων + Υψηλών, συνεργέ + Ψυχών τολμηροτάτων, + Νύκτα ουράνια και σύγχρονε + Δικαιοσύνης. + + ΙΗ + + Συχνά από σε παιδεύονται + Λαοί άφρονες, άσωτοι· + Συχνά και των τυράννων + Αλλάζεις την χρυσήν + Ζώνην εις Στάκτην. + + ΙΘ + + Τώρα εδώ το πυκνότερον + Σκότος σου χύσαι. Άνθρωπος + Άνθρωπον ας μη βλέπη, + Ας μη ξανοίγη μάτι + Χείρα ωπλισμένην. + + Κ + + Το πνεύμα ταραγμένον + Των εχθρών της πατρίδος μου + Ας πλάσση φοβερούς + Γίγαντας, και ας φαντάζεται + Παντού μαχαίρας. + + ΚΑ + + Ακούω, ακούω τον θόρυβον + Ως αρχομένης μάχης· + Κουφοβροντάει τοιούτως, + Ότε επάνω εις τους βράχους + Ρίχνεται η θάλασσα. + + ΚΒ + + Δάσος βοάει τοιούτως, + Οπότε από τα σύγνεφα + Σκληρός το δέρνει ο άνεμος· + Ξηρά τα φύλλα φεύγουσιν + Εις τον αέρα. + + ΚΓ + + Να, των σπαθιών ο κρότος + Προδήλως τώρα ακούεται· + Να, πέφτουν ως ουράνιαι + Βρονταί, πολλά, απροσδόκητα + Βόλια θανάτου. + + ΚΔ + + Να, πανταχού σηκόνονται + Ομού και των νικώντων, + Και των νενικημένων + Η φωναί, τρομερή + Φρικτή αρμονία. + + ΚΕ + + Ω άγγελοι, οπού ετάχθητε + Φύλακες των δικαίων, + Της Σελλαιΐδος σώσατε + Τα τέκνα και τον Μπότσαρην + Διά την Ελλάδα. + + ΚΣΤ + + Έπαυσ' η μάχη ολότελα, + Αναχωρεί και η νύκτα· + Ιδού που τ' άστρα αχνίζουσι, + Και οι καθαροί λευκαίνονται + Αιθέριοι κάμποι. + + ΚΖ + + Πυκναί, πυκναί ως ομίχλη, + Περνάουν απ' έμπροσθέν μου + Των ψυχών η χιλιάδες· + Τα χέρια των ακόμα + Στάζουσιν αίμα. + + ΚΗ + + Άνομοι, τον Σταυρόν + Εχθρόν επήραν· και άγγελος + Τους οδηγεί· εις το πρόσωπο + Του λάμπει η καταδίκη, + Ρομφαία 'ς το χέρι + + ΚΘ + + Ιδού ανά δεκάδας, + Πετάουν και των Ελλήνων + Τα πνεύματα ελαφρά· + Αστράπτουν ως η ακτίνες + Του πρώτου ηλίου. + + Λ + + Φέρνει Σταυρόν και βάια + Ο πτερωμένος άγγελος + Που τους ηγεμονεύει· + Ψάλλοντες αναβαίνουσιν + Υπέρ τα νέφη. + + ΛΑ + + Ψυχαί μαρτύρων χαίρετε + Την αρετήν σας άμποτε + Να μιμηθώ εις τον κόσμον, + Και να φέρω την λύραν μου + Με σας να ψάλλω. + + + + ΩΔΗ + ΔΕΚΑΤΗ ΕΚΤΗ + ΑΙ ΕΥΧΑΙ + + + + Στροφή Α + + Της θαλάσσης καλήτερα + Φουσκωμένα τα κύματα + Να πνίξουν την πατρίδα μου + Ωσάν απελπισμένην, + Έρημον βάρκαν. + + Β + + 'Σ την στεριάν, 'ς τα νησία + Καλήτερα μίαν φλόγα + Να ιδώ παντού χυμένην, + Τρώγουσαν πόλεις, δάση, + Λαούς και ελπίδας· + + Γ + + Καλήτερα, καλήτερα + Διασκορπισμένοι οι Έλληνες + Να τρέχωσι τον κόσμον, + Με εξαπλωμένην χείρα + Ψωμοζητούντες· + + Δ + + Παρά προστάτας νάχωμεν. + 'Μέ ποτέ δεν εθάμβωσαν + Πλούτη ή μεγάλα ονόματα, + 'Μέ ποτέ δεν εθάμβωσαν + Σκήπτρων ακτίνες. + + Ε + + Αν οπόταν παιθαίνη + Πονηρός βασιλεύς + Έσβυν' η νύκτα έν άστρον, + Ήθελον μείνει ολίγα + Ουράνια φώτα. + + ΣΤ + + Το χέρι οπού προσφέρετε + Ως προστασίας σημείον + Εις ξένον έθνος, έπνιξε + Και πνίγει τους λαούς σας, + Πάλαι, και ακόμα. + + Ζ + + Πόσοι πατέρες δίδουσιν, + Όχι ψωμί, φιλήματα + 'Σ τα πεινασμένα τέκνα τους, + Εν ώ λάμπουν 'ς τα χείλη σας + Χρυσά ποτήρια! + + Η + + Όταν υπό τα σκήπτρα σας + Νέους λαούς καλείτε, + Νέους ιδρώτας θέλετε + Εσείς διά να πληρώσητε + Πλουσιοπαρόχως, + + Θ + + Τα ξίφη οπού φυλάγουσι + Τα τρέμοντα βασίλειά σας, + Τα ξίφη οπού τρομάζουσι + Την αρετήν, και σφάζουσι + Τους λειτουργούς της. + + Ι + + Θέλετε θησαυρούς + Πολλούς δια να αγοράσητε + Κρότους χειρών και επαίνους, + Και τ' άπειστον θυμίαμα + Της κολακείας. + + ΙΑ + + Ημείς δια τον Σταυρόν + Ανδρείως υπερμαχόμεθα + Και σεις εβοηθήσατε + Κρυφά τους πολεμούντας + Σταυρόν και αλήθειαν. + + ΙΒ + + Διά να θεμελιώσητε + Την τυραννίαν τιμάτε + Τον Σταυρόν εις τας πόλεις σας, + Και αυτόν επολεμήσατε + Εις την Ελλάδα. + + ΙΓ + + Και τώρα εις προστασίαν μας + Τα χέρια σας απλόνετε! + Τραβήξετέ τα οπίσω· + Βλέπει ο Θεός και αστράπτει + Διά τους πανούργους. + + ΙΔ + + Όταν το δένδρον νέον + Εβασάνιζον οι άνεμοι, + Τότε βοήθειαν ήθελεν, + Ενδυναμώθη τώρα + Φθάνει η ισχύς του. + + ΙΕ + + Το ξίφος σφίγξατ' Έλληνες — + Τα ομμάτια σας σηκώσατε — + Ιδού — εις τους ουρανούς + Προστάτης ο Θεός + Μόνος σας είνε. + + ΙΣΤ + + Και αν ο Θεός και τ' άρματα + Μας λείψωσι, καλήτερα + Πάλιν να χρεμετήσωσι + 'Σ' τον Κυθερώνα Τούρκων + Άγριαι φοράδες, + + ΙΖ + + Παρά.... Αι, όσον είνε + Τυφλή και σκληροτέρα + Η τυραννίς, τοσούτον + Ταχυτέρως ανοίγονται + Σωτήριοι θύραι. + + ΙΗ + + Δεν με θαμβώνει πάθος + Κανένα· εγώ την λύραν + Κτυπάω, και ολόρθος στέκομαι + Σιμά εις του μνήματός μου + Τ' ανοικτόν στόμα. + + + + ΩΔΗ + ΔΕΚΑΤΗ ΕΒΔΟΜΗ + ΤΟ ΦΑΣΜΑ + + + + Στροφή Α + + Το πνεύμα μου σκοτίζεται· + Η γη υπό τα ποδάρια μου + Γέρνει· αθελήτως τρέχω + Ωσάν από μίαν ράχην + Βουνού, εις λαγκάδι. + + Β + + Με σέρνει η τύχη. Ω, πόση + Νύκτα εμαζώχθη αυτούθε + Και φόβος, όπου πέφτοντας + Εμβαίνω· σπήλαιον είνε + Ή χάσμα του άδου; + + Γ + + Ελύθησαν οι άνεμοι· + Σφοδροί, σφοδροί εδώ μέσα + Ως φουσκωμένα, χύνονται + Ποτάμια από πολλά + Χειμέρια νέφη. + + Δ + + 'Σ τον θόρυβον σηκόνονται, + Φωναί συχναί και ασήμαντοι, + Ως μακράν εις την θάλασσαν + Στεναγμοί πνιγομένων + Μυρίων ανθρώπων. + + Ε + + Βλέπω, βαθυά, μίαν σπίθα· + Πλησιάζει· μεγαλόνεται· + Ωσάν κύκλος αμέτρητος, + Ως πέλαγος φλογώδες + Εμπρός μου απλώθη· + + ΣΤ + + Ελεεινά ναυάγια + Πλέουσιν αυτού. Μεγάλον + Κορμί νεοσπαραγμένον + Περνάει, και ως σώμα φαίνεται + Μίας βασιλίσσης. + + Ζ + + Ω Ελλάς!... — ιδού χιλιάδες + Παιδιών έτι εις τα σπάργανα + Περνάουν, κ' εις κάθε στήθος + Ένα μαχαίρι στέκεται + Καταχωσμένον. + + Η + + Κοράσια, ιδού, μητέρες + Περνάουν. Έλαμπον πρώτα + Τα πλήθη αυτών 'σάν άστρα· + Εχαίροντο, και τ' άρπαξε + Θανάσιμη ώρα. + + Θ + + Έχουσι των στεφάνων τους + Μαδημένα τα ρόδα, + Γυμνά τ' άσπρα βυζία τους, + Μιασμένα από τα χείλη + Αγρίων βαρβάρων. + + Ι + + Να, και οι σωροί περνάουσι + Των μαχίμων ανθρώπων, + Ένδοξοι ναύται, αείμνηστοι, + Ανδρείοι στρατιώται + Κ' ήμερος όχλος. + + ΙΑ + + Ματαίως το ακονισμένον + Εγύμνωσαν σπαθί τους· + Δάφνας ματαίως εμάζωξαν· + Πάσαν ελπίδα ο άνεμος + Έξαφνα επήρε. + + ΙΒ + + Έρημη τώρα η θάλασσα + Είνε· και ιδού μακρόθεν, + Ως νέφη εις τον ορίζοντα + Εσπερινόν, 'ξανοίγω + Γην και νησία. + + ΙΓ + + Εγκρημνισμέναι πόλεις + Φαίνονται αυτού, και λείψανα + Πύργων, ναών, χωρίων· + Άροτρα, βάρκαις και άρματα + Ημελημένα. + + ΙΔ + + Ζώντα δεν βλέπω· ουδ' άφησε + Καν ένα η σκληρά τύχη + Επάνω εις τέτοιον θέατρον, + Τ' έθνους να κλαίη την άωρον + Τρισάθλιον μοίραν. + + ΙΕ + + Μεγάλη, τρομερή, + Με τα πτερά απλωμένα, + Καθώς αετός ακίνητος, + Κρέμεται 'ς τον αέρα + 'Ψηλά η Διχόνοια. + + ΙΣΤ + + «Εγώ, » φωνάξει «εγώ + «Από τον κόσμον έσβυσα + «Ένα λαόν· και ταύτην + «Την γην εξολοθρεύσασα + «Τώρα εωρτάζω.» + + ΙΖ + + Ούτως ειπούσα η δύσφημος, + Χύνει, από δύο ποτήρια + Αίμα και πορφυρίζονται + Πάντες οι ουράνιοι κάμποι, + Η γη και η νήσοι. + + ΙΗ + + Ελύθη, ελύθη ως όνειρον + Το φάσμα. Καθαρώτατος + Ο αέρας καταβαίνει + Και δροσίζει τα χείλη μου, + Και την ψυχήν μου. + + ΙΘ + + Ω Ελλάς! — ω πατρίς μου! + Ελπίδων γλυκυτάτων + Μήτηρ! σε βλέπω ακόμα + Ζώσαν και μαχομένην, + Και αναλαμβάνω. + + Κ + + Φύγε, φύγε τον κίνδυνον, + Διά τον Σταυρόν 'που πλύνεις + Με τ' αίμα σου· διά τ' όνομα + Της ιεράς των τέκνων σου + Ελευθερίας. + + ΚΑ + + Έως σήμερον σε ωφέλησαν + Του νοός η θεόπνευστος + Φλόγα, και τα μεγάλα, + Ανέλπιστα, αναρίθμητα + Έργα, και η δύναμις. + + ΚΒ + + Αλλ' έφθασεν η ημέρα + Κινδύνου· η δοξασμένη + Δάφνη της κεφαλής σου + Τρέμει· κ' ο εχθρός προσέχει + Να την αρπάξη. + + ΚΓ + + Μάθε ότι εις τους χορούς + Των πολέμων, ως έσωσεν + Η ανδρεία τον στρατιώτην, + Ούτω εις αυτούς η ομόνοια + Σώνει τα έθνη. + + + + ΩΔΗ + ΔΕΚΑΤΗ ΟΓΔΟΗ + ΕΙΣ ΤΗΝ ΝΙΚΗΝ + + + + Στροφή Α + + Ον, συ που η φαντασία + Φλογώδης των θνητών + 'Σάν πτερωμένην βλέπει + Παρθένον 'ς τον αέρα, + Ουράνιον έργον. + + Β + + 'Σ το μέτωπόν σου πάντοτε + Άσβεστος λάμπει αστέρας, + Ω Νίκη, συσσωρεύονται + Τριγύρω σου ματαίως + Νύκτες αιώνων. + + Γ + + Το χέρι οπού τα πέπλα + Των ουρανών κατέστρωσεν, + Από σύγνεφα ολόχρυσα + Εκβαίνει, και σου δείχνει + Ανδρείους ανθρώπους. + + Δ + + Πετάεις εσύ κ' επάνω τους + Σκορπίζεις φύλλα αμάραντα· + Τέρπουν αυτά τους ζώντας, + Και τους γενναίως θανόντας + Τέρπουν ακόμα. + + Ε + + Αι, πώς υπό την πτέρυγα + Ταχείαν του Νότου ή τ' Έβρου, + Πολλά βλέπεις να σκήπτωσι + Τ' ανήσυχα της λίμνης + 'Ψηλά καλάμια! + + ΣΤ + + Από τριγμούς γεμίζουν + Απαύστως ολοτρίγυρα + Μεγίστην πεδιάδα, + Κανείς δε δεν εμέτρησεν + Αυτών το πλήθος. + + Ζ + + Όμως οι κυνηγοί + Βάνουν φωτιάν 'κεί μέσα, + Κ' ευθύς από μίαν άκραν + 'Πέρασ' η φλόγα εις άλλην + Καίουσα τα πάντα. + + Η + + Πανέρημος, ξεσκέπαστη + Αστράπτει τώρα η πλάτη + Των υδάτων, εσκόρπισεν + Ο άνεμος τα λείψανα + Καπνού και στάκτης. + + Θ + + Πυκνά, πυκνά ως καλάμια + Ανεμισμένα εβλέπαμεν + Να κινώνται εις τους κάμπους μας + Των πολέμων μας τ' άρματα, + Κ' έπεσαν όλα. + + Ι + + Πού είνε η τόσαι γλώσσαι + Των ακτινοβολούντων + Σπαθιών; πού είνε η χείρες + Των εχθρών μας αμέτρητοι; + Πού τα καυχήματα; + + ΙΑ + + Πλατύς και σκοτεινός, + Βαθύς έχασκεν κ' άφευκτος + Ο άδης υποκάτω τους· + Εβούλιασαν, εχάθησαν, + Εκλείσθη ο τάφος. + + ΙΒ + + Ούτως από τον ήλιον, + Ωσάν πύρος σταλάγματα, + Πέφτουσιν εις την θάλασσαν + Των αιώνων, και χάνονται + Διά πάντα η ώραι. + + ΙΓ + + Ω Νίκη, διά τους Έλληνας + Στεφάνους πλέξε· αλλ' όχι + 'Σαν 'κείνους 'που χαρίζεις + Εις βασιλέα κενόδοξον + Αιματοπότην. + + ΙΔ + + 'Σάν κείνους όχι. Επάνω τους + Τα δάκρυα των λαών + Στάζουσι, και μαραίνονται + Ογλήγωρα ως απ' όφιν + Χόρτα καϋμένα. + + ΙΕ + + Πήγαινε εις τον Παράδεισον· + Μία δάφνη εκεί βλαστάνει· + Άγγελος την φυλάττει + Λαμπρός, και την ποτίζει + Ψάλλων τοιαύτα. + + ΙΣΤ + + «Αύξανε διά τον θρίαμβον, + «Διά την αγάπην αύξανε + «Ελευθερίας, πατρίδος· + «Διά πάντοτε ακεραύνωτος + «Βλάστανε ω δάφνη. » + + ΙΖ + + Ζήτει τα θαλερώτερα + Πλέον άφθαρτα κλωνάρια· + Μ' αυτά πλέξε τα στέμματα, + Και πρόσθεσε ακόμα + Δυο ειδών ρόδα. + + ΙΗ + + Λευκά και δροσερώτατα, + 'Σάν άστρα αυγερινά, + Υπό τα θεία φυτρόνουσι + Πατήματα και πέφτουσι + Συχνά εις τον κόσμον. + + ΙΘ + + Τάχεις γνωστά· κ' εστόλισες + Πολλαίς φοραίς μ' εκείνα, + Τους μη σκληρώς πατήσαντας + Τον εχθρόν όταν έβαλεν + Τ' άρματα κάτω. + + Κ + + Τάχεις γνωστά· τα εχάρισες + Εις όσους δεν εξάπλωσαν + Βαρείαν χείρα επί γέροντας + Ή παρθένους οπ' έγειναν + λάφυρα μάχης. + + ΚΑ + + Εάν τιμήσης ήρωα + Μ' αυτά προσμένει ο τάφος + Το σώμα του, προσμένουσιν + Οι ουρανοί το στίφος του + Και τ' όνομά του. + + + + ΩΔΗ + ΔΕΚΑΤΗ ΕΝΝΑΤΗ + ΕΙΣ ΤΟΝ ΠΡΟΔΟΤΗΝ + + + + Στροφή Α + + Εγύρισε ταις πλάταις του· + Φεύγει, φεύγει ο προδότης· + Αλαμπή σέρνει τ' άρματα + Φαρμακερά, το στήθος του + Έγινεν άδης. + + Β + + Τον Σταυρόν και τους Έλληνας + Άφησ' οπίσω, εξάπλωσεν + Αδελφικώς την χείρα του + 'Σ τους Τούρκους, κ' επροσκύνησε + Βάρβαρον νόμον. + + Γ + + Τον συντροφεύει ολόμαυρον + Μέγα εναέριον σύγνεφον. + Κρέμεται ακόμα ατίνακτον + Αστοπελέκι επάνω του, + Κ' άγρυπνος μοίρα. + + Δ + + Ω Βαρνακιώτη· τρέχεις, + Και ο κτύπος των ποδών σου + Αντιβομβεί ωσάν νάτρεχες + Επί τον κούφιον θόλον + Βαθείας αβύσσου. + + Ε + + Αν κοπιασμένος πέσης + 'Ν αναπαυθής 'ς τα χόρτα, + Η τιμωρός συνείδησις + Με σε πλαγιάζει αλλάζουσα + Τα χόρτα εις δράκοντας. + + ΣΤ + + Το φως εσύ αποφεύγεις + Της ημέρας, φοβούμενος + Μήπως των προδομένων + Ανθρώπων σε ξανοίξουσιν + Η μακραί σπάθαι. + + Ζ + + Κράζεις την νύκτα κ' έρχεται· + Αλλά εις το σκότος μέσα + Τυλιγμένος φαντάζεσαι + Εχθρούς αρματωμένους, + Και ως άφρων μένεις. + + Η + + Αν μαυροφορεμένης + Χήρας, αν βρέφους θρήνον + Ορφανικόν ακούσης, + Τρέμεις, και το ποτήρι σου + Πέφτει σχισμένον. + + Θ + + Αν της χαράς τον γέλωτα + Ιδής εις φιλικόν + Δείπνον περιπετώμενον, + Απ' ίδρωτα θανάτου + Στάζουν τα φρύδια σου. + + Ι + + Ω, ποίαν ζωήν ηγόρασες + Προδότα Βαρνακιώτη! + Και τι έλπιζες; το θείον + Διά τους ομοίους σου τέτοια + Δώρα ετοιμάζει. + + ΙΑ + + Αν ήθελες χρυσάφι — + Πολύν εις τας βαρβάρους + Αγαρηνάς σκηνάς + Με το σπαθί εις το χέρι + Εύρισκες πλούτον. + + ΙΒ + + Πληγωμένος απ' ύβριν + Ελληνικών στομάτων + Αν ήθελες εκδίκησιν — + Η καλλητέρα εκδίκησις + Είνε η συμπάθεια. + + IΓ + + Μέγα, λαμπρόν εάν ήθελες + Όνομα, και περνώντας + Εσύ κάθε οφθαλμός + Με θαυμασμόν να στρέφηται + Παρατηρώντάς σε. — + + ΙΔ + + Σφαλερόν δρόμον, άθλιε, + Εδιάλεξας· οι Έλληνες + Που επρόδωσας θαυμάζονται + Από την οικουμένην + Κ' ήρωες καλούνται. + + ΙΕ + + Και καταφρονημένος + Ο Βαρνακιώτης έγινε. — + Γύρευε από την μοίραν σου + Κρυπτόν να σου χαρίση + Τάφον εις όλους. + + + + ΩΔΗ ΕΙΚΟΣΤΗ + Ο ΒΩΜΟΣ ΤΗΣ ΠΑΤΡΙΔΟΣ + + + + Στροφή Α + + Τρέξατε αδέλφια, τρέξατε + Ψυχαί θερμαί, γενναίαι· + Εις τον βωμόν τριγύρω + Της πατρίδος αστράπτοντα + Τρέξατε πάντες. + + Β + + Ας παύσωσ' η διχόνοιαι + 'Που ρίχνουσι τα έθνη + Τυφλά, υπό τα σκληρότατα + Ονύχια των αγρύπνων + Δολίων τυράννων. + + Γ + + Τρέξατ' εδώ· συμφώνως + Τους χορούς ας συμπλέξωμεν, + Προσφέρων ο καθένας + Λαμπράν θυσίαν, πολύτιμον, + Εις την πατρίδα. + + Δ + + Εδώ ας καθιερώσωμεν + Τα πάθη μας προθύμως· + Τ' άρματα ημείς αδράξαμεν + Μόνον διά να πληγώσωμεν + Του Οσμάν τα στήθη. + + Ε + + Εδώ πάντα τα πλούτη μας + Ας χύσωμεν· εν όσω + Γυμνόν σπαθί βαστούμεν + Μας φθάνουσι τα φύλλα + Τίμια της δάφνης. + + ΣΤ + + Κ' ύστερ', αφ' ου συντρίψωμεν + Τον έχθιστον ζυγόν, + Αλλά όχι αβέβαια πλούτη + Θέλει μας δώσει πάλιν + Η Ελευθερία. + + Ζ + + Εδώ ηδονάς και ανάπαυσιν, + Ω φίλοι, ας παραιτήσωμεν + Ξηρή Πέτρα το στρώμα, + Φαρμάκι το ψωμί + Της δουλείας είνε. + + Η + + Εδώ, 'σάν αναθήματα, + Εις τον βωμόν πλησίον, + Τους συγγενείς, τα τέκνα μας + Αγαπητά, τους γέροντας + Τώρα ας αφήσωμεν. + + Θ + + Πάντα όσα εις την καρδίαν μας + Είνε ακριβή, δεν πρέπουσιν + Εις άνδρας 'που τρομάζουν, + Έμπροσθεν εις ανόητον + Βάρβαρον σκήπτρον. + + Ι + + Ούτε η ζωή δεν πρέπει. + Τρέξετε αδέλφια τρέξετε. + Συμμέτρως εχορεύσαμεν, + Σύμμετρα ας αποθάνωμεν + Διά την πατρίδα. + + + +ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΟΥ + + +Α + +Οι στίχοι τους οποίους εμεταχειρίσθην εις την κατασκευήν των +Ωδών μου συνίστανται εκ συνιζήσεων και τόνων, και λέγονται +επτασύλλαβοι με πρόσθεσιν πεντασυλλάβου. + +ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ + + Ως] μέ] σα] εις] τα] πο] λύ] δένδρα + Δά] ση] το] βρά] δυ εισ| πνέ] ει + Το] τε] θλιμ] μέ] νον] φύ] σημα + Με] ση] βρι| νόν] και] φαί] νεται + Θρή] νος] αν] θρώ] πων. + +Β + +Ότε η τελευταία λέξις ενός επτασυλλάβου είνε προπαροξύτονος, η +τετονισμένη συλλαβή λέγεται έκτη, αι δε επίλοιποι δύο +λογίζονται ως μία· π. χ. + + — — — — πο] λύ] δένδρα — + — — — — — φύ] σημα — + — — — — — φαί] νεται — + +Γ + +Ότε όμως η τελευταία λέξις έχει τον τόνον εις την λήγουσαν, ο +στίχος τελειόνει με την έκτην· π. χ. + + Του] κλει] νού] Τα] μησ] σού] — + Ελ] αφ] ρά] κα] θα] ρά] — + Γί] νον] ται]της] νυκ] τός] — κ. τ. λ. + +Δ + +Η πεντασύλλαβος πρόσθεσις δεν τελειόνει ποτέ παρά με λέξιν +έχουσαν τον τόνον εις την παραλήγουσαν. + +Ε + +Οι τόνοι είνε· + +α. Τ ε λ ι κ ο ί, οι οποίοι ευρίσκονται εις την έκτην των +επτασυλλάβων και εις την τετάρτην του πεντασυλλάβου. + +β'. Α ν έ μ φ α τ ο ι, και δεν συντρέχουσιν εις μελοποιίαν. Ως +ο τόνος της τετάρτης συλλαβής του + + Ως] μέ] σα εις] τα] πο] λύ] δενδρα — + +και ο της τρίτης του + + Δά] ση] το] βρά] δυ εισ] πνέ] ει — + +και ο της πέμπτης του + + Με] σημ] βρι] νόν] και] φαί] νεται — + +γ'. Κ ύ ρ ι ο ι, οι οποίοι κατεργάζονται το μέλος και το +μέτρον. Η δε θέσις αυτών ποικίλλεται ούτως· + +ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ ΕΙΣ ΤΟΥΣ ΕΠΤΑΣΥΛΛΑΒΟΥΣ + + 1 2 3 4 5 6 + 0 — — — — 0 + Εύφ ραι νε μέ το α θά νατον + 0 — — 0 — 0 + Χή ρας ο θεί ος ό μηρος + — 0 — — — 0 + Σβη σθέν λι βα νι στή ριον + — 0 — 0 — 0 + Την λύ ραν δό τε υ μνή σατε + Του θα νά του τα γό νατα + — — 0 — — 0 + Ο φο βε ρός εχ θρός + — — — — — 0 + Υ πο κυ μαι νο μέ νους + — 0 — — 0 0 + Λευ κόν, σι γα λόν μάρ μαρον + +ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ ΕΙΣ ΤΟΥΣ ΠΕΝΤΑΣΥΛΛΑΒΟΥΣ + + 1 2 3 4 + 0 — — 0 + Έ χει το μνή μα + — 0 — 0 + Βοσ κοί και ζώ α + — — — 0 + Πα ρη γο ρή σου + +κύριοι, λοιπόν, και τελικοί είνε οι αναγκαίοι τόνοι του +στίχου. Εις μίαν μόνην περίστασιν έχομεν την άδειαν να +αμελήσωμεν τον τελικόν τόνον, ως το + + των τυράννων αναστε- + νάξη η ψυχή σας. + +αλλά η αιτία είνε εμφανής· η διακοπή και η σημασία της λέξεως +το συγχωρούσιν. + +Ζ + +Οι στίχοι του προλόγου λέγονται τραγικοί, ή ενδεκασύλλαβοι, +και οι πονηταί τους μεταχειρίζονται εις σύνθεσιν θεατρικών και +λυρικών ποιημάτων· συνίστανται δε και αυτοί εκ συνιζήσεων και +τόνων, δέχονται δε, μετά τον τελικόν της δεκάτης, ή μίαν ή και +δύο συλλαβάς· ενίοτε όμως τελειόνουσι με τον της δεκάτης +τόνον. + +ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ + + Πο] λυ [ τέ] κνου] θε] άς] ω] Μνη] μο] σύ] νη + Θρέμ] μα] τα] πτε] ρω] τά,] χα] ραί] του] αν] θρώ] που + Και] των] μα] κά] ρων] Ο] λυμ] πίων] α] εί] μνηστα + Κ' ευ] τυ] ] χή] δώ] ρα· ε] πί] τα] νώ] τα α] κά] μαντα + Των] ζε] φύ] ρων,] πε] τά] ξα] τε] τα] χέ] ως. + +Η + +Ο τελικός τόνος, εις όλα τα διάφορα είδη των στίχων δεν +δέχεται ποτέ την συνίζησιν, αλλά διαλύει τας συλλαβάς· π. χ + + ................................. τα] χέ] ως. + +Θ + +Των τραγικών στίχων οι τόνοι ποικίλλονται ως ακολούθως. + +Θέσις των τόνων εις τους τραγικούς ή ενδεκασυλλάβους στίχους.!! + + 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 + 0 — 0 — — 0 — — — 0 + 0 — 0 — — 0 0 — — 0 + 0 — — 0 — 0 — — — 0 + 0 — — — — 0 — 0 — 0 + 0 — — 0 — — 0 — — 0 + — 0 — 0 — 0 — 0 — 0 + — 0 — 0 — 0 0 — — 0 + — 0 — 0 — — — 0 — 0 + — 0 — — — 0 — 0 — 0 + — 0 — — — — — 0 — 0 + — 0 — 0 — 0 — — — 0 + — 0 — — — 0 — — — 0 + + 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 + — — 0 — — 0 — 0 — 0 + — — 0 — — 0 0 — — 0 + — — 0 — — 0 — — — 0 + — — — 0 — 0 — 0 — 0 + — — — 0 — 0 0 — — 0 + — — — 0 — — — 0 — 0 + — — — — — 0 — 0 — 0 + — — — — — 0 — — — 0 + — 0 — 0 — — 0 — — 0 + — — — 0 — — 0 — — 0 + — — 0 0 — 0 — 0 — 0 + — — 0 0 — 0 — — — 0 + — — 0 0 — — — 0 — 0 + — 0 — 0 — 0 — — 0 0 + — — — 0 — 0 — — 0 0 + — — — — — 0 — — 0 0 + +Ι + +Τα μεν είδη εικοσιοκτώ· αλλά κάθε είδος ποικίλλεται +αλλάττοντας· + +α'. Την θέσιν της τομής του μέτρου (γαλ. césure) + +β'. Την θέσιν της αναπαύσεως των περιόδων. + +γ'. Τον αριθμόν των μετά την δεκάτην συλλαβών. + +δ'. Την ποσότητα των θέσει μακρών ή βραχέων. + +ε'. Την θέσιν, τον αριθμόν και την ποσότητα των συνιζήσεων. + +ς'. Τον ρυθμόν των λέξεων. Ούτως αν υποθέσωμεν ποιητήν τινα +προσπαθούντα, να κατασκευάση τον έκτον τόνον του πρώτου +είδους, επειδή ο τόνος ούτος προηγείται μεν από δύο, +ακολουθείται δε από τρεις συλλαβάς ανεμφάτους, εμπορεί ο +στιχουργός εις αποτέλεσμα του σκοπού του να μεταχειρισθή +διαφόρους λέξεις, των οποίων όμως εκάστη αλλάττει την αρμονίαν +και του στίχου και της περιόδου. π. χ. + + — — β — — — + αν δρών + η με ρών + δό ξα + άν θρω πος + αυ τάγ γελ τος + πα ρα κά λυμ μα + τι μά ται + κ. τ. λ. + +Κ + +Η αρμονία της περιόδου είνε αναγκαία όχι μόνον ως +αποτελεσματικόν μέρος της ποιήσεως, αλλά ακόμη ως μέσον, το +οποίον μας ελευθεροί από την βαρβαρότητα των ομοιοκαταλήξεων· +και συνίσταται εκ της κατασκευής των στίχων, εκ της αυτών +ποικιλίας, και εκ της τομής του μέτρου. Οι κανόνες αυτής όντες +πολλοί από πολλούς μ' ακρίβειαν και εκτεταμένως εξηγημένοι, +δεν έχουσι χώραν εις την σημείωσιν ταύτην. Τα όσα είπον είνε +αρκετά ως προς τους αναγινώσκοντας τας ωδάς μου· τα δε άλλα τα +κρίνω περιττά διά τους αληθώς ποιητάς, και μάλλον περιττότερα +διά τους αντιποιουμένους μεν των Μουσών την ευμένειαν, +καταδικασμένους δε από την φύσιν εις άλλην τινά υπουργίαν. + +Λ + +Αλλ' επειδή τα ανδραγαθήματα των σημερινών Ελλήνων εξισούνται +με εκείνα των αρχαίων, και νομίζονται άσματος άξια, ας +περιορίσωμεν, διά τους επιθυμούντας να γράψωσιν επικά +ποιήματα, το μέτρον των ηρωικών στίχων, του οποίου ο μόνος +κανών είνε ο ακόλουθος: + +Ο ηρωικός στίχος συνίσταται εκ δύο οποιωνδήποτε επτασυλλάβων, +και τομής μετά τον πρώτον και προ του δευτέρου π. χ. + + Έπειτ' αφ' ου διετάχθησαν ] υπό τους ηγεμόνας + Άπαντες, με φωνάς ] και με κτύπον ως όρνεα + Κινούνται οι Τρώες· ωσαύτως ] ο ουρανός ακούει + Εναερίους κλαγγάς ] ότε την πολλήν φεύγοντες + Βροχήν και τον χειμώνα ] οι γερανοί διαβαίνουσι + Της θαλάσσης τα κύματα [ μακρά, και εις τα πυγμαία + Έθνη, με της αυγής ] το φως, φέρνουσι φόνον, + Φέρνουν πικράν διχόνοιαν ] και πολύστονον μοίραν. + Οι δ' Αχαιοί με σιγήν,] πολλήν πνέοντες, δύναμιν, + Και εις αμοιβαίαν βοήθειαν ] δεινοί, πρόθυμοι εχώρουν. + (Μετάφρ. εκ της γ' ραψ. της Ιλ.) + +Από την συναρμογήν των διαφόρων επτασυλλάβων, οξυτόνων, +παροξυτύνων, ή προπαροξυτύνων γίνονται χ ο στ', είδη ηρωικών +στίχων, τα οποία μεταχειρισθέντα με κρίσιν συμπλάττουσι την +γνωστήν εις τους παλαιούς μόνον πολύτροπον αρμονίαν. +Αποφεύγοντες ούτω το μονότονον των κριτικών επών, μιμούμεθα τα +κινήματα της ψυχής, και χαρακτηρίζομεν τα όσα ή ο νους ή αι +του ανθρώπου αισθήσεις απαντώσιν εις την φυσικήν και εις την +φανταστήν οικουμένην. Εις το ερχόμενον, εάν μου φθάση η ζωή +και η τύχη μου δώση αρκετήν ησυχίαν, θέλω, ως παράδειγμα, +προβάλλει στίχους ηρωικούς υμνούντας τους κατά των ανηλεών +τυράννων της πατρίδος θριάμβους του Σταυρού και της των +προμάχων μας αρετής· κατά δε το παρόν άλλους παρά τους άνωθεν +δεν δύναμαι να προσφέρω. + + + +ΥΜΝΟΣ +ΥΠΟ +ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΜΑΡΤΕΛΑΟΥ + + + +ΒΙΟΓΡΑΦΙΑ + +ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΜΑΡΤΕΛΑΟΥ + +ΥΠΟ + +ΣΠΥΡΙΔΩΝΟΣ ΔΕ ΒΙΑΖΗ + + + +ΑΝΤΩΝΙΟΣ ο ΜΑΡΤΕΛΑΟΣ εγεννήθη εν Ζακύνθω εξ ευγενών γονέων, +καταγεγραμμένων εν τη χρυσή βίβλω, Αντωνίου Μαρτελάου ιερέως +και Άννης Σουμμάκη. + +Κατεβάλομεν πάσαν προσπάθειαν όπως εύρωμεν το βαπτιστικόν του +Αντωνίου εν τω ενταύθα Αρχειοφυλλακείω, αλλά μας εστάθη +αδύνατον. Έν τινι των βιβλίων της Αναλήψεως εύρομεν την εξής +σημείωσιν «1754 Ιουλ. 4, ημέρα δευτέρα, την ώραν οπού έπαιζαν +τα ταμπούρλα, εις τα ξημερώματα, ετελείωσεν ο μακαρίτης +αιδεσιμώτατος παπάς Αντώνιος Μαρτελάος, εφημέριος και +νοικοκύρης του παρόντος θείου ναού· έκαμεν εις την αυτήν +εφημερίαν μήνας έξ μόνον και ήτο χρονών 35.» Λέγεται δε, ότι +αποθνήσκων ο ιερεύς Μαρτελάος κατέλιπεν έγκυον την σύζυγόν +του, διό εγεννήθη το παιδίον μετά τον Ιούλιον του έτους 1754. + +Νέος έτι ων ο Μαρτελάος ενεδύθη το κληρικόν φόρεμα, όπως, +γενόμενος ιερεύς της ιδιοκτήτου εκκλησίας, διαδεχθή τον +ομώνυμον αυτού πατέρα. + +Μετά την εγκύκλιον εκπαίδευσιν, μετά ζύλου επεδόθη εις την +ελληνικήν φιλολογίαν και εις την μελέτην των ηθικών επιστημών, +μαθητείσας παρά Παναγιώτη τω Παλαμά και διαφόροις άλλοις +λογίοις, οίτινες ήρχοντο από καιρού εις καιρόν εις Ζάκυνθον. +Παρά τοις δυτικοίς ιερεύσιν έμαθε την λατινικήν και την +ιταλικήν. Μη θέλων να έχη ευθύνας απέβαλε ναι μεν την ιδέαν να +ιερωθή, αλλά το ιερατικόν φόρεμα το διετήρησε μέχρι του +θανάτου. + +Ο Μαρτελάος, αν και εξ ευγενών καταγόμενος, εστηλίτευε και +εστιγμάτιζε πάντοτε τας καταχρήσεις αυτών, καθό φιλελεύθερος. +Ο κ. Σάθας λέγει ότι ο Μαρτελάος είς τι στηχούργημά του, όπερ +καίτοι ερευνήσαμεν δεν εύρομεν, συν άλλοις έλεγε· + + Δεν 'μπορεί ανθρώπου γλώσσα — να ειπή τι συφοραίς + Εγεννούσαν των αρχόντων — η κλεψιαίς και αδικαίς. + Ανθρωπόμορφα θηρία — 'που λεγόστε χριστιανοί + Στα κεφάλια σας να πέση — όλη του Θεού η οργή. + +Οι ευγενείς εκακοποίουν τον Μαρτελάον, τέλος δε διέταξαν τους +χωρικούς να δένωσι τα φορτηγά ζώα εν τη πλατεία της Αναλήψεως +και παρά τη οικία αυτού, εν επί τούτω πασάλοις, όπως δια των +ογκηθμών και των φωνών των χωρικών διαταραχθή η ησυχία ότε +παρέδιδεν ή εμελέτα ή απ' άμβωνος εκήρυττε τον θείον λόγον. +Ημέραν τινά τόσον ο Μαρτελάος οργισμένος ήτο, ώστε επιστρέφων +ο λόγιος Δημήτριος κόμης Κουμούτος της εξοχής επ' όνου, τον +σταματά, γονυπετεί προ αυτού, και, συναθρισθέντος του λαού, +εξεφώνησε πανηγυρικόν του όνου, εν επιμέτρω δε, είπεν ότι το +υπομονητικόν εκείνο ζώον υπέφερε και το βάρος των αρχόντων, +εχθρών της άνθρωπότητος, ως τους ωνόμαζε. + +Καταργηθείσης της ενετικής εξουσίας και έλθόντων τω 1797 των +Γάλλων εν Επτανήσω, ο λαός της Ζακύνθου πανηγυρίζων την πτώσιν +της Ενετοκρατίας και νομίζων ότι δεν θα επιέζετο πλέον, — ενώ +εισέτι δύναται να άση Freiheit ist nur in dem Reich des +Traeume, — εχόρευε και έψαλλε φιλελεύθερα άσματα, κροτούντων +των τε κωδώνων και πυροβόλων, ο δε φιλελεύθερος Μαρτελάος +αναβάς επί υψώματος εις την νυν πλατείαν Γεωργίου του Α', +εξεφώνησεν ελληνιστί διεξοδικόν λόγον υπέρ της δημοκρατίας. Τη +15 Οκτωβρίου του έτους 1797 εποίησε τον Ύ μ ν ο ν εις την +Γαλλίαν, Βοναπάρτην και στρατηγόν Gentili. Ο Ύμνος ούτος, +μέχρι σήμερον ανέκδοτος, ετάραξε τους αριστοκράτας, και εις +τούτων, ο Νικόλαος Λογοθέτης, των παρώδησε. Περιεργίας χάριν +θέττομεν ενταύθα δύο στροφάς της παρωδίας εκείνης. + + Ποίος ήκουσε ποτέ του + Κόκκαλα πνοήν να εκβάλουν + Σάλπισμα να καταλάβουν + Και αφ' τα μνήματα να εκβούν; + ............................. + Βοναπάρτης την Ελλάδα + Ήλθε να την αφανίση + Όχι να την αναστήση + Ως κηρύττεις δολερώς. + +Και όμως ο Βοναπάρτης είπε· La Grèce attend un +libérateur!..... Ce serait une belle couronne de gloire!.... +Il inscritait son nom à jamais avec ceux d' Homère, Platon, +Epaminondas!... Je n'en ai peut—être pas été loin! + +Ελθόντων τω 1799 των Ρωσοτούρκων εν Επταννήσω, οι άρχοντες +αποκτήσαντες την απολεσθείσαν ισχύν, ου μην κατήγγειλαν +πολλούς των φιλοδημοκρατών ως δημοκόπους, αντάρτας και +αντιρωσιστάς, αλλά διέταξαν να τους κτυπήσωσι και διά του +ρωσικού κνούτου. Τότε πολλοί των φιλελευθέρων, οίοι Παύλος +Κουμούτος, Δημήτριος Γουζέλης και Διονύσιος Ταγιαπιέρας +κατέφυγον ως την αλλοδαπήν, ο δε Μαρτελάος εκρύβη. Ότε τη +ενεργεία των αρχόντων πολυπληθείς χωρικοί, στρατηγούντος του +Φωσκάρδη, επαπείλουν την καταστροφήν της πόλεως, ο Μαρτελάος +κατέφυγεν εις πλοίον. Ο Μαρτελάος ήτο εις άκρον φιλόπατρις, +ηγάπα την Ελλάδα, επεθύμει να ίδη αυτήν ελεύθερον. Μαθών το +μυστήριον της φιλικής Εταιρίας, εβαπτίσθη εις την κολυμβήθραν +της Ελληνικής Εθνεγερσίας. Έκτοτε δε ψυχή τε και σώματι +ενήργει υπέρ της Πατρίδος. Εις το πρόσωπον του αειμνήστου +Κολοκοτρώνη επροσωποποίει την Ελλάδα, διό οσάκις τον έβλεπε, +κλίνων προ αυτού την κεφαλήν, του έλεγε — Π ρ ο σ κ υ ν ώ τ η ν +Ε λ λ ά δ α, — Ο Σ. αρχιεπίσκοπος Ζακύνθου κ. Κατραμής, +ιστορεί ότι διημερεύων ποτέ ο Μαρτελάος μετά κληρικών είς τινα +εξοχήν, ένθα εφαίνετο τα της Πελοποννήσου όρη ενώ πάντες +εχόρευον χειροπιασμένοι, αυτός σύρων τον χορόν και +αεροκυματίζων ρινόμακτρον ηυτοσχεδίασε· + + Να ιδώ παιδιά, να ιδώ παιδιά το φλάμπουρο κ' εγώ + Της λευθεριάς ολούθεν να λάμψη να χαρώ. + Βουνά 'ψηλά, βουνά 'ψηλά, λαγκάδια και βυθούς + Πηδάτε, απερνάτε, φονεύστε τους εχθρούς. + Ποτάμια το αίμα των τυράννων ας τρέξη + Την γην μας ας βρέξη, χωρίς πόνον καρδιάς. + +Ο Μαρτελάος μετήρχετο τον διδάσκαλον της ελληνικής και της +φιλοσοφίας επιτυχώς. Ωφέλησε την ιδιαιτέραν αυτού πατρίδα, +διότι, παραδίδων και δωρεάν την Ελληνικήν εις τους πτωχούς, +διέδιδε την ελληνικήν γλώσσαν εις εποχήν καθ' ην η ιταλική +ήτον η επίσημος γλώσσα της κυβερνήσεως και η γλώσσα των +λογίων. Αν και ως εκ της ιδιοτροπίας αυτού, — έλεγεν δε ότι ο +μελετών την ελληνικήν πρέπει να έχη τον σ τ ό μ α χ ο ν +α δ ε ι α ν ό ν, — παρέδιδε δύο ή τρεις ώρας προ της ανατολής του +ηλίου — και ουχί μόλις ανέτελλεν ο ήλιος, ως λέγουσι τινές — +ουχ ήττον όμως δεν εφείδοντο οι μαθηταί αυτού της ενοχλήσεως +εκ του ακαταλλήλου της ώρας, αλλά παρευρίσκοντο τακτικώς εις +τα μαθήματα. Άπαντες οι τότε επιστήμονες, λόγιοι, ιερείς και +εγγράμματοι εχρημάτισαν μαθηταί αυτού. Ήτο ελληνιστής και +λατινιστής, εκ του προχείρου μετέφραζε τον Όμηρον εις +λατινικούς στίχους και τον Βιργίλιον εις ελληνικούς, ήτο +θεολόγος, ευφάνταστος στιχουργός, αλλ' εις όλα τω έλειπεν η +τέχνη. Εκέκτητο δε τοσαύτην ευγλωττίαν, τοσαύτην εύροιαν +λόγου, τοιαύτην φαντασίαν, ώστε ότε έμελλε να εκφωνήση λόγον, +ο ναός ήτο πλήρης ακροατών μίαν ώραν προ της θείας ιερουργίας. +Εχθρός άσπονδος ων της δημοτικής απ' άμβωνος, λέγει ο ποιητής +Τερτσέτης, «άστραπτε και εβρόντα πως ο Κοραής του χαλάει την +γλώσσαν». Τους οπαδούς της δημοτικής ενόμιζεν αθέους και +εχθρούς του ελληνισμού και της ορθορδοξίας. Επεθύμει να +γράφωσι την αρχαίαν γλώσσαν. Εξ ανάγκης δε μετεχειρίζετο την +δημοτικήν, όπως γένη καταληπτός και εις τον λαόν. Ο Μαρτελάος +ήτο φιλόπονος, αλλά δεν εδημοσίευσε διά του τύπου τα έργα +αυτού. Συνέγραψε δε τα εξής — Εγχειρίδιον ελληνικής +γραμματικής — λόγους εκκλησιαστικούς, πανηγυρικούς και +επικηδείους — Ασματογραφίας — Μεταφράσεις εκ του λατινικού και +ιταλικού, εν αις τεμάχια του Τasso — Επιγράμματα ελληνικά και +λατινικά — Ωδάς πινδαρικάς — Ηρωελεγεία — Εθνικά και δημοτικά +άσματα — και Επιθαλάμια. — Κατά το 1845 ο μακαρίτης Φραγκίσκος +Καρβελάς ιατρός, έλαβε τα άνω φιλοπονήματα παρά του ανεψιού +του Μαρτελάου, Σπυρίδωνος Μαρτελάου, επί σκοπώ να δημοσιευθώσι +δια του τύπου παρά τινος φιλομούσου Εταιρίας, αλλά ένεκα του +θανάτου του Καρβελλά το σχέδιον δεν ήχθη εις πέρας. Ο κύριος +Σέργιος Χ. Ραφτάνης, εν τη αξιολόγω αυτού εκδόσει του +Συναξαριστού — ήτις είνε η καλητέρα πασών των μέχρι τούδε +γενομένων — εδημοσίευσε του Μαρτελάου τον «Κανόνα Παρακλητικόν +εις τον άγιον Διονύσιον». Εκ των ποιήσεων του Μαρτελάου εις +αρχαΐζουσαν και δημοτικήν γλώσσαν εύρομεν πολλάς, αλλά +δυστυχώς παραπεποιημένας υπό των κατά καιρούς αντιγραφέων. Εκ +των πλείστων εύρομεν τρία ή τέσσαρα αντίγραφα διάφορα το έν +του άλλου. Μόνον του Ύ μ ν ο υ, τον οποίον δημοσιεύομεν, +είδομεν έξ αντίγραφα όμοια· εις δύο όμως αντίγραφα, το πρώτον +τετράστιχον επαναλαμβάνεται ανά δύο τετράστιχα. Τούτου ένεκα +δημοσιεύομεν μόνον τον Ύ μ ν ο ν διότι, νομίζομεν, ότι είνε +ως εγράφη υπό του στιχουργού. Γενομένης της απλοελληνικής +μεταφράσεως των Γραφών από της βιβλικής Εταιρίας, ο Μαρτελάος +από του άμβωνος εκήρυξε δύο λόγους κατά της μεταφράσεως και +της Αγγλικής Προστασίας της επιτρεψάσης την κυκλοφορίαν των +τοιούτων βιβλίων, άπερ ωνόμαζε αντορθόδοξα και κίβδυλα. Ο +Άγγλος διοικητής διώρισεν επιτροπήν όπως εξετάση, αν πράγματι +εξυβρίζεται η Προστασία, αλλ' η επιτροπή, ίνα μη τιμωρηθή ο +Μαρτελάος, εγνωμοδότησεν ότι οι λόγοι είνε ανάξιοι προσοχής +ένεκα της ελαφρότητος του νοός του ιεροκήρυκος. Ο Μαρτελάος +λυπηθείς απέστειλε τους λόγους τω Κυρίλλω ΣΤ'. ιστορών τα +διατρέξαντα, αλλ' ότε η απάντησις του Πατριάρχου έφθασεν +ενταύθα, ο Μαρτελάος ήτον εις την κρείττονα ζωήν από της 8 +Νοεμβρίου του έτους 1819. Η επιστολή αύτη της Μεγάλης +Εκκλησίας σώζεται εις το ενταύθα αρχειοφυλακείον. + +Τοιούτος εν ολίγοις ήτο ο Μαρτελάος, ον ο Νικόλαος Δραγούμης, +διά της γνωστής επιπολαιότητος των πλείστων των ημετέρων +λογίων, εξισόνει με αμαθέστατον πρόσωπον της κωμωδίας του +Γουζέλη «ο Χ ά χ η ς» Ο Γουζέλης αναφέρει τον διδάσκαλον +αυτού Μαρτελάον, ουχί όπως τον εξευτελίση, ως νομίζει ο +Δραγούμης, αλλ' όπως παραστήση κάλλιον τους χρόνους, εν οις +έγραφε, καθότι η μεγίστη παιδεία του Μαρτελάου κατέστη τότε +τόσον παροιμιώδης, ώστε έλεγον όλοι οι Ζακύνθιοι — «τώπε κη ο +Μαρτελάος» — «ρώτα τον Μαρτελάον» κλ. Ο Γουζέλης εις την +«Κρίσιν του Πάριδος» ομιλών περί Μαρτελάου τον καλεί και σ ο φ ό ν +(σελ. 344), τούτο αν εγνώριζεν ο Δραγούμης, θα έβλεπε +τουλάχιστον ότι ο Γουζέλης εσέβετο τον διδάσκαλόν του και δεν +τον ανέφερεν ίνα τον σατυρίση. Δεν κατηγορούμεν τον Δραγούμην +διότι ηγνόει τον Μαρτελάον, τον κατηγορούμεν μόνον διότι δεν +έπρεπε να αναφέρη περιφρονητικώς πρόσωπον χωρίς να έχη γνώσιν +αυτού. + + Εν Ζακύνθω, κατά Ιανουάριον του 1881. + +ΕΙΣ ΤΗΝ ΠΕΡΙΦΗΜΟΝ ΓΑΛΛΙΑΝ + +ΤΟΝ ΑΡΧΙΣΤΡΑΤΗΓΟΝ ΒΟΝΑΠΑΡΤΗΝ +ΚΑΙ +ΤΟΝ ΣΤΡΑΓΗΓΟΝ ΓΕΝΤΙΛΛΗΝ + + + + 1 + + ΟΘΕΝ είσθε των Ελλήνων + Παλαιά ανδρειωμένα + Κόκκαλα εσκορπισμένα + Λάβετε τώρα πνοήν· + + 2 + + Σταις φωναίς της σάλπιγγός μου + Οχ το μνήμα ανασταθήτε + Και το Γένος σας να ιδήτε + Εις την πρώτην του τιμήν. + + 3 + + Η εξακουστή Γαλλία + Δεν βαστά την τυραννίαν, + Μα με αιματοχυσίαν + Αποκτά ελευθερίαν. + + 4 + + Καθώς είνε ανδρειωμένη + Το καλόν τούτο σκορπίζει + Και ολούθεν το χαρίζει + Όθεν βλέπει αδικιάν. + + 5 + + Εις ημάς τους απογόνους + Όσον είδετε χαμμένον, + Ιδού τώρ' αποκτημένον + Από χείρα δυνατήν· + + 6 + + Ένας στρατηγός ανδρείος + Πέμπεται οχ την Γαλλίαν, + Πίπτει εις την Ιταλίαν + Κάμνει θόρυβον πολύν. + + 7 + + Έτρεξαν όλα τα έθνη + Ν' αντισταθούν με βίαν, + Μα εκείνος με ανδρείαν + Κατακόπτει τους εχθρούς· + + 8 + + Βοναπάρτης δεν φοβείται + Δεν γνωρίζει την δειλίαν, + Να χαρίση Ελευθερίαν + Προσπαθεί· εις τους λαούς. + + 9 + + Στο βουνόν σταις άγριαις ράχαις + Αναβαίνει, δεν τρομάζει, + Η καρδιά του δεν σπαράζει + Στους αγώνας τους πολλούς· + + 10 + + Χύνονται ωσάν μελίσσια + Οι εχθροί αρματωμένοι + Γύρωθεν αγριωμένοι + Με πολέμους φοβερούς. + + 11 + + Αρχινούν, τον τριγυρίζουν + Τύραννοι και η φωτία, + Μα του στήθους του η καρδία + Δεν δειλιάζει παντελώς· + + 12 + + Στα βουνά κ' εις τα λαγκάδια + Πέτεται, πέρνει τον δρόμον, + Στους τυράννους δίδει νόμον + Ήρωας ο τρομερός. + + 13 + + Όθεν κάμει ευρίσκει κάστρα + Όθεν κάμει τυραννίαν, + Με βροχαίς από φωτίαν + Μ' όθεν κάμει αυτός νικά· + + 14 + + Πίπτουν κάτω και τα κάστρα, + Σβένονται και η φωτίαις. + Με πολλαίς 'ματοχυσίαις + Τους τυράννους κυνηγά. + + 15 + + Όθεν είσθε των Ελλήνων, + Παλαιά ανδρειωμένα + Κόκαλα εσκορπισμένα, + Λάβετε τώρα πνοήν. + + 16 + + Εξυπνήστε, για να ιδήτε + Ήρωα στην Ιταλίαν + Π' έδωκεν ελευθερίαν + Κη έφθασε έως εδώ· + + 17 + + Εξυπνήστε, για να ιδήτε + Την μητέρα μας Γαλλίαν + Που χαρίζει ελευθερίαν + Εις της γης σας τον λαό. + + 18 + + Εις τον κόλπον του Ανδριάτου + Που φωλεύει ένα λειοντάρι + Με φωνές χωρίς κοντάρι + Το κρημνίζει εις την γην· + + 19 + + Τα λειονταράκια φεύγουν, + Την φωλιάν τους αφανίζει, + Εδώ κη εκείθεν τα σκορπίζει + Έρημα με εντροπήν. + + 20 + + Πίπτοντας χαμαί ο λέων, + Δυνατά εκειός μουγκρίζει, + Τα οδόντια κατατρίζει + Με θυμόν και στεναγμόν + + 21 + + Πίπτοντας χαμαί ο λέων, + Εις εκειό το κρήμνισμόν του + Κη εις εκειόν τον μουγκρισμόν του + Έκαμε πολύν σεισμόν. + + 22 + + Εκουνίσθηκαν τα όρη, + Θάλασσαις αναστενάζουν, + Τους λαούς κατατινάζουν + Γύρωθεν της Βενετιάς· + + 23 + + Εις ταις ταραχαίς εκείναις, + Έφθασεν εις τα Νησία + Του σεισμού η πολλή βία + Με τρομάρα της καρδιάς. + + 24 + + Φόβοι, τρόμοι εις την γην μας + Και φωτίαις τριγυρίζουν, + Απ' ολούθεν φοβερίζουν + Τα μνημεία ν' ανοιχθούν· + + 25 + + Νύχτα ημέρα τρέχουν δάκρυα + Και τον ουρανόν σκοτίζουν + Στεναγμοί οπού καπνίζουν + Κη ωσάν νέφαλα οργούν. + + 26 + + Άρματα πολλά ετοιμάζουν + Και σπαθία και φωτίαις + Με ορμαίς πολλά δριμείαις + Της Ζακύνθου οι λαοί· + + 27 + + Τα μουγκρίσματα ακούουν + Λειονταριού, κη αυτοί σπαράζουν, + Δεν γνωρίζουν και τρομάζουν + Στο καλόν τους το πολύ. + + 28 + + Ήρωας ο Βοναπάρτης + Την Ελλάδα ν' αναστήση + Και χωρίς ν' αργοπορήση + Πέμπει ένα στρατηγόν· + + 29 + + Του Αδριάτου τα πελάγη + Τα πλεούμενα γεμίζουν + Κάθε λύπην αφανίζουν + Κάθε φόβον και κλαυθμόν. + + 30 + + Φθάνουσι εις την Κερκύραν, + Οι λαοί πανηγυρίζουν + Το ελεύθερον γνωρίζουν + Και κροτούσι με χαραίς. + + 31 + + Όπου εφώλευεν ο Λέων + Απεδιώχθη με την βία + Κη έλαμψε η Ελευθερία + Με πανήγυρες πολλαίς. + + 32 + + Εις εσένα, ω Γεντίλλη, + Τα Νησιά κρατούν και χαίρουν + Και σου τάζουν ν' αναφέρουν + Πανταχού ταις αρεταίς. + + 33 + + Τσ' αρεταίς σου, ω Γεντίλλη, + Τα Νησία θα υμνήσουν, + Πανταχού θέλει τιμήσουν + Με περίφημαις ωδαίς. + + 34 + + Την ανάστασιν του Γένους + Σταθερά να μας αφήσης + Και να μην εγκαταλείψης + Τους λαούς εδώ ποτέ· + + 35 + + Και σου ορκίζομεν ομάδι + Στο φυτόν τσ' Ελευθερίας + Στους επαίνους της Γαλλίας + Πως θα ψάλλωμεν κ' εσέ. + + 36 + + Αν η Μούσαις μας ξυπνήσουν + Και τα όργανα αρπάσουν, + Τ' έθνη όλα θα θαυμάσουν + Στης Γαλλίας ταις ωδαίς. + + 37 + + Βοναπάρτην και Γεντίλλην, + Θέλει αποθανατίσουν + Όταν θέλη κελαδίσουν + Με πινδαρικαίς φωναίς. + + 38 + + Όθεν είσθε των Ελλήνων, + Παλαιά ανδρειωμένα + Κόκκαλα εσκορπισμένα + Λάβετε τώρα πνοήν. + + + +ΠΟΙΗΤΑΙ +ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΑΔΟΣ + + + +ΕΚΔΟΘΕΝΤΕΣ + +ΤΥΠΟΙΣ Σ. Χ. ΡΑΦΤΑΝΗ + +ΕΝ ΖΑΚΥΝΘΩ + +Άπαντα Ιωάννου Ζαμπελίου + +Ο Χάσης Δημητρίου Γουζέλη + +Άπαντα Ιωάννου Βηλαρά + + » Διονυσίου Σολωμού + +Ποιήματα Αθαν. Χρηστοπούλου + +Η Λύρα Ανδρέου Κάλβου μετά προσθήκης του + ανεκδότου Ύμνου Αντωνίου Μαρτελάου + + +Τιμάται Δρ. 1, 1/2 νέα. + + + + + + +End of the Project Gutenberg EBook of The Lyre by Andreas Kalvos and an +unpublished anthem by Antonios Ma, by Andreas Kalvos and Antonios Martelaos + +*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK THE LYRE BY ANDREAS KALVOS *** + +***** This file should be named 34182-0.txt or 34182-0.zip ***** +This and all associated files of various formats will be found in: + https://www.gutenberg.org/3/4/1/8/34182/ + +Produced by Sophia Canoni + +Updated editions will replace the previous one--the old editions +will be renamed. + +Creating the works from public domain print editions means that no +one owns a United States copyright in these works, so the Foundation +(and you!) can copy and distribute it in the United States without +permission and without paying copyright royalties. Special rules, +set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to +copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to +protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project +Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you +charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you +do not charge anything for copies of this eBook, complying with the +rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose +such as creation of derivative works, reports, performances and +research. They may be modified and printed and given away--you may do +practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is +subject to the trademark license, especially commercial +redistribution. + + + +*** START: FULL LICENSE *** + +THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE +PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK + +To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free +distribution of electronic works, by using or distributing this work +(or any other work associated in any way with the phrase "Project +Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project +Gutenberg-tm License (available with this file or online at +https://gutenberg.org/license). + + +Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm +electronic works + +1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm +electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to +and accept all the terms of this license and intellectual property +(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all +the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy +all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession. +If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project +Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the +terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or +entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8. + +1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be +used on or associated in any way with an electronic work by people who +agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few +things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works +even without complying with the full terms of this agreement. See +paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project +Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement +and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic +works. See paragraph 1.E below. + +1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation" +or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project +Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the +collection are in the public domain in the United States. If an +individual work is in the public domain in the United States and you are +located in the United States, we do not claim a right to prevent you from +copying, distributing, performing, displaying or creating derivative +works based on the work as long as all references to Project Gutenberg +are removed. Of course, we hope that you will support the Project +Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by +freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of +this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with +the work. You can easily comply with the terms of this agreement by +keeping this work in the same format with its attached full Project +Gutenberg-tm License when you share it without charge with others. + +1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern +what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in +a constant state of change. If you are outside the United States, check +the laws of your country in addition to the terms of this agreement +before downloading, copying, displaying, performing, distributing or +creating derivative works based on this work or any other Project +Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning +the copyright status of any work in any country outside the United +States. + +1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg: + +1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate +access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently +whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the +phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project +Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed, +copied or distributed: + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + +1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived +from the public domain (does not contain a notice indicating that it is +posted with permission of the copyright holder), the work can be copied +and distributed to anyone in the United States without paying any fees +or charges. If you are redistributing or providing access to a work +with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the +work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1 +through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the +Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or +1.E.9. + +1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted +with the permission of the copyright holder, your use and distribution +must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional +terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked +to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the +permission of the copyright holder found at the beginning of this work. + +1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm +License terms from this work, or any files containing a part of this +work or any other work associated with Project Gutenberg-tm. + +1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this +electronic work, or any part of this electronic work, without +prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with +active links or immediate access to the full terms of the Project +Gutenberg-tm License. + +1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary, +compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any +word processing or hypertext form. However, if you provide access to or +distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than +"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version +posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org), +you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a +copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon +request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other +form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm +License as specified in paragraph 1.E.1. + +1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying, +performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works +unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9. + +1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing +access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided +that + +- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from + the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method + you already use to calculate your applicable taxes. The fee is + owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he + has agreed to donate royalties under this paragraph to the + Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments + must be paid within 60 days following each date on which you + prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax + returns. Royalty payments should be clearly marked as such and + sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the + address specified in Section 4, "Information about donations to + the Project Gutenberg Literary Archive Foundation." + +- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies + you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he + does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm + License. You must require such a user to return or + destroy all copies of the works possessed in a physical medium + and discontinue all use of and all access to other copies of + Project Gutenberg-tm works. + +- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any + money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the + electronic work is discovered and reported to you within 90 days + of receipt of the work. + +- You comply with all other terms of this agreement for free + distribution of Project Gutenberg-tm works. + +1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm +electronic work or group of works on different terms than are set +forth in this agreement, you must obtain permission in writing from +both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael +Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the +Foundation as set forth in Section 3 below. + +1.F. + +1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable +effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread +public domain works in creating the Project Gutenberg-tm +collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic +works, and the medium on which they may be stored, may contain +"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or +corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual +property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a +computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by +your equipment. + +1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right +of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project +Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project +Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all +liability to you for damages, costs and expenses, including legal +fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT +LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE +PROVIDED IN PARAGRAPH 1.F.3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE +TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE +LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR +INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH +DAMAGE. + +1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a +defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can +receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a +written explanation to the person you received the work from. If you +received the work on a physical medium, you must return the medium with +your written explanation. The person or entity that provided you with +the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a +refund. If you received the work electronically, the person or entity +providing it to you may choose to give you a second opportunity to +receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy +is also defective, you may demand a refund in writing without further +opportunities to fix the problem. + +1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth +in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER +WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO +WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE. + +1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied +warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages. +If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the +law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be +interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by +the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any +provision of this agreement shall not void the remaining provisions. + +1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the +trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone +providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance +with this agreement, and any volunteers associated with the production, +promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works, +harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees, +that arise directly or indirectly from any of the following which you do +or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm +work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any +Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause. + + +Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm + +Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of +electronic works in formats readable by the widest variety of computers +including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists +because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from +people in all walks of life. + +Volunteers and financial support to provide volunteers with the +assistance they need are critical to reaching Project Gutenberg-tm's +goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will +remain freely available for generations to come. In 2001, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure +and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations. +To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation +and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4 +and the Foundation web page at https://www.pglaf.org. + + +Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive +Foundation + +The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit +501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the +state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal +Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification +number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at +https://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent +permitted by U.S. federal laws and your state's laws. + +The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S. +Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered +throughout numerous locations. Its business office is located at +809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email +business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact +information can be found at the Foundation's web site and official +page at https://pglaf.org + +For additional contact information: + Dr. Gregory B. Newby + Chief Executive and Director + gbnewby@pglaf.org + + +Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation + +Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide +spread public support and donations to carry out its mission of +increasing the number of public domain and licensed works that can be +freely distributed in machine readable form accessible by the widest +array of equipment including outdated equipment. Many small donations +($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt +status with the IRS. + +The Foundation is committed to complying with the laws regulating +charities and charitable donations in all 50 states of the United +States. Compliance requirements are not uniform and it takes a +considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up +with these requirements. We do not solicit donations in locations +where we have not received written confirmation of compliance. To +SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any +particular state visit https://pglaf.org + +While we cannot and do not solicit contributions from states where we +have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition +against accepting unsolicited donations from donors in such states who +approach us with offers to donate. + +International donations are gratefully accepted, but we cannot make +any statements concerning tax treatment of donations received from +outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff. + +Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation +methods and addresses. Donations are accepted in a number of other +ways including including checks, online payments and credit card +donations. To donate, please visit: https://pglaf.org/donate + + +Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic +works. + +Professor Michael S. Hart was the originator of the Project Gutenberg-tm +concept of a library of electronic works that could be freely shared +with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project +Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support. + + +Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed +editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S. +unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily +keep eBooks in compliance with any particular paper edition. + + +Most people start at our Web site which has the main PG search facility: + + https://www.gutenberg.org + +This Web site includes information about Project Gutenberg-tm, +including how to make donations to the Project Gutenberg Literary +Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to +subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks. diff --git a/34182-0.zip b/34182-0.zip Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..19f1265 --- /dev/null +++ b/34182-0.zip diff --git a/34182.txt b/34182.txt new file mode 100644 index 0000000..1c8b878 --- /dev/null +++ b/34182.txt @@ -0,0 +1,5281 @@ +The Project Gutenberg EBook of The Lyre by Andreas Kalvos and an +unpublished anthem by Antonios Ma, by Andreas Kalvos and Antonios Martelaos + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + + +Title: The Lyre by Andreas Kalvos and an unpublished anthem by Antonios Martelaos + +Author: Andreas Kalvos + Antonios Martelaos + +Release Date: November 1, 2010 [EBook #34182] + +Language: Greek + +Character set encoding: UTF-8 + +*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK THE LYRE BY ANDREAS KALVOS *** + + + + +Produced by Sophia Canoni + + + + + +Note: The tonic system has been changed from polytonic to +monotonic, otherwise the spelling of the book has not been +changed. At the beginning of the book, at the poet's biography, +a page must be missing. + +Σημείωση: Το τονικό σύστημα έχει αλλάξει από πολυτονικό σε +μονοτονικό. Στην αρχή του βιβλίου, στην βιογραφία του ποιητή. +δείχνει να λείπει μια σελίδα. + + + +Η ΛΥΡΑ + + + +ΑΝΔΡΕΟΥ ΚΑΛΒΟΥ + +ΚΑΙ ΑΝΕΚΔΟΤΟΣ +ΥΜΝΟΣ + +ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΜΑΡΤΕΛΑΟΥ + + + +ΕΝ ΖΑΚΥΝΘΩ +ΕΚ ΤΟΥ ΤΥΠΟΓΡΑΦΕΙΟΥ Ο ΠΑΡΝΑΣΣΟΣ +ΤΟΥ ΕΚΔΟΤΟΥ +ΣΕΡΓΙΟΥ Χ. ΡΑΦΤΑΝΗ +1881 + + + +ΤΩ ΠΡΟΣΦΙΛΕΣΤΑΤΩ ΜΟΥ +ΔΙΟΝΥΣΙΩ Γ. ΜΠΑΦΑ + +ΕΙΣ ΑΓΑΠΗΣ ΤΕΚΜΗΡΙΟΝ + +Ο ΕΚΔΟΤΗΣ + + + +ΕΜΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ + + + + Βιογραφία Ανδρέου Κάλβου 9 + Πρόλογος 13 + Ο Φιλόπατρις 15 + Εις Δόξαν 20 + Εις Θάνατον 26 + Εις τον ιερόν Λόχον 34 + Εις Μούσας 37 + Εις Χίον 43 + Εις Πάργαν 49 + Εις Αγαρηνούς 53 + Εις Ελευθερίαν 58 + Ο Ωκεανός 62 + Η Βρεταννική Μούσα 70 + Εις Ψαρά 76 + Τα Ηφαίστια 81 + Εις Σάμον 89 + Το Σούλι 94 + Αι Ευχαί 101 + Το Φάσμα 105 + Εις την Νίκην 110 + Εις Προδότην 115 + Ο Βωμός της Πατρίδος 119 + Σημείωσις του Ποιητού 121 + Βιωγραφία Αντωνίου Μαρτελάου 131 + Ύμνος εις την Γαλλίαν, Βοναπάρτην + και Γεντίλλην 137 + + +ΣΠΟΥΔΑΙΑ ΔΙΟΡΘΩΣΙΣ + + + +Εν σελίδι 136 είπομεν, ότι γενομένης της απλοελληνικής +μεταφράσεως των Γραφών, εκήρυξε δυο λόγους ο Μαρτελάος +εναντίον της Αγγλίας κλ., όπερ και έτεροι των παρ ημίν λογίων +είπον, και ημείς εκ παραδρομής εδώκαμεν τω τυπογράφω ουχί το +διωρθομένον αντίγραφον, αλλά το λελανθασμένον, διό +παρακαλείται ο αναγνώστης να αναγινώσκη ούτως — Ελθόντων των +Άγγλων διενέμοντο ενταύθα, μεταφράσεις τινάς της Γραφής, τούτο +δε ιδών ο Μαρτελάος και ακούσας ότι επρόκειτο να γίνη και +πλήρης νέα μετάφρασις των Γραφών απλοελληνιστί εκ της εβραΐδος +(ως και εγένετο και εξεδόθη κατά τεύχη από του 1832 και +ολόκληρος τω 1844,), εξεφώνησε τους δύο λόγους ένεκα των +οποίων επρόκειτο να τιμωρηθή, διότι ου μόνον εξύβριζε την +βιβλικήν εταιρίαν και την Αγγλίαν, αλλά και τους διδασκάλους +Θεοδόσιον Δημάδην και Αναστάσιον Καραβίαν, καθότι ούτοι +παρέδιδον με μέθοδον διάφορον της εδικής του, τους οπαδούς της +δημοτικής κλ.. Σειμειωτέον δε, ότι τους λόγους τούτους αλλέως +συνέταξε και αλλέως εξεφώνησε, διότι ήτο βέβαιος ότι θα +κατηγορείτο. Εις την επιτροπήν δε έδωκε το αντίγραφον διάφορον +κατά πολύ των εκφωνηθέντων λόγων, το δε άλλο το έκαυσεν. Ο +Άγγλος διοικητής κ. τ. λ. + + Σ. Δε Βιάζης. + + + + +Η ΛΥΡΑ +ΑΝΔΡΕΟΥ ΚΑΛΒΟΥ + + + + +ΒΙΟΓΡΑΦΙΑ +ΑΝΔΡΕΟΥ ΚΑΛΒΟΥ + +ΥΠΟ + +ΣΠΥΡΙΔΩΝΟΣ ΔΕ ΒΙΑΖΗ + +Ανδρέας ο Κάλβος, υιός του Κερκυραίου Ιωάννου, εκ του +προαστείου Μαντουκίου, και της Ζακυνθίας Ανδριανής Ρουκάνη, +εγεννήθη εν Ζακύνθω, εβαπτίσθη δε υπό του εφημερίου του αγίου +Νικολάου των γερόντων τη 18 Ιουλίου του έτους 1792, ων μηνών +τεσσάρων. Ο ανάδοχος αυτού ήτο ο δόκτωρ Σπυρίδων Ρούκερ +Κερκυραίος. Φυσικήν κλίσιν προς τα γράμματα και ζωηράν +φαντασίαν παιδιόθεν επέδειξεν ο Κάλβος. Διακούσας τα πρώτα +δοκίμια της Ελληνικής και Ιταλικής γλώσσης εν Ζακύνθω, μετέβη +εις την μουσοτραφή Ιταλίαν προς τελειοποίησιν των σπουδών του. +Εν Ιταλία συνέδεσεν ακράδαντον φιλίαν μετά του Φωσκόλου. Ο +Κάλβος εν Ιταλία ευρίσκετο πολλάκις άνευ χρημάτων. Ενώ οι +γονείς αυτού ήσαν πτωχοί, ο Φώσκολος έγραψε προς τον +συμπολίτην αυτού Μιχαήλ Τσιτσιλιάνην, τω 1813 εκ Φλωρεντίας, +ίνα πείση τον δήμον Ζακυνθίων ή τους Ζακυνθίους να χορηγήσωσι +τω μουσοφιλεί νέω μηνιαίον είκοσι ταλλήρων προς συντήρησιν και +εξακολούθησιν των σπουδών του, επί πενταετίαν, αλλά ματαίως. Ο +Φώσκολος ιδών τας ανάγκας του νέου προσέλαβεν αυτόν εις την +ιδίαν αυτού οικίαν. Ότε ο Φώσκολος ένεκα πολιτικών λόγων +εγκατέλειψε την Ιταλίαν, ην τοσούτον ηγάπα και δεν ηδυνήθη να +την επανίδη μετέβη εις Ελβετίαν. + +[μάλλον λείπει σελίδα] + +ποίησις αυτού θα ήτο υψηπετεστέρα, καθότι θα έγραφε μετά +περισσοτέρου εμπνεύσεως και αυτομάτως. Η ποίησις και η γλώσσα +βλαστάνουσιν εν τη καρδία. Η γλώσσα του ποιητού Κάλβου δεν +ετρέφετο εν τη καρδία αυτού, δεν ήτο γλώσσα μεθ' ης ηδύνατο να +σκεφθή. Το μέτρον του Κάλβου και αυτό είνε καινοφανές και +ιδιόρρυθμον. Περιεφρόνει το εθνικόν μέτρον, και, την +ομοιοκαταληξίαν, την οποίαν ησπάσθη ήδη όλος ο λαός, ωνόμαζε +βάβαρον. Πρέπει ο ποιητής να σέβηται την θέλησιν ενός λαού. Αι +ελλήψεις αύται παρεκώλυσαν δυστυχώς την διάδοσιν ποιήσεως, εις +ην ανευρίσκει τις πινδαρικάς καλλονάς. Αι ποιήσεις του Κάλβου +ανετυπώθησαν εν Λονδίνω, Κέρκυρα και Αθήναις· έτυχον δε +επαξίως γαλλικής και αγγλικής μεταφράσεως. + +Μετέφρασεν ο Κάλβος τα εξής· — Ποία κατά τους αρχαίους η +Κυριαρχία του Πάπα υπό του αιδεσιμωτάτου Ιακώβου Κουερίκου Τ. +Δ. πρεσβυτέρου της Αγγλικανής εκκλησίας, μετά βιογραφίας του +συγγραφέως. — Περί δογμάτων διοικήσεως και ιερουργιών της +Αγγλικανής εκκλησίας, πονημάτιον Κοσίου επισκόπου Λινέλμου, +οις προσετέθη βραχεία μεν τινά περί της καθολικής πίστεως και +της αγγλικής μεταρρυθμίσεως, ερανισθέντα εκ των συγγραμμάτων +Ανδρηέως Ιουήλλου, και Κατήχησις της Αγγλικανής εκκλησίας. Εις +Ιταλίαν συνέγραψε τραγωδίας, ας δεν εδημοσίευσε. Συνέγραψε δε +και διάφορα φιλολογικά και φιλοσοφικά, ως μοι είπον αξιόπιστοι +λόγιοι φίλοι του Κάλβου, αλλά δεν τα εδημοσίευσεν. Εν Κερκύρα +ευρισκόμενος εχρημάτισεν είς των συντακτών της επισήμου +εφημερίδος του Ιονίου κράτους. Δοθείσης της ελευθεροτυπίας +έγραφε και αυτός εν τη εν Κερκύρα εκδιδομένη εφημερίδι +«Πατρίς». + +Εγράφετο ο Κάλβος Ζακύνθιος, διότι εν Ζακύνθω εγεννήθη· ως και +Ευγένιος ο Βούλγαρις εγγραφείς φοιτητής εν τω πανεπιστημίω της +Χάλλης εγράφη Κερκυραίος, επειδή εν Κερκύρα εγεννήθη. + +Εν Ζακύνθω, 1881. + + + + Πολυτέκνου θεάς, ω Μνημοσύνης +Θρέμματα πτερωτά, χαραί του ανθρώπου, +Και των μακάρων Ολυμπίων αείμνηστα +Κ' ευτυχή δώρα· επί τα νώτα ακάμαντα +Των ζεφύρων, πετάξατε ταχέως. +Εσάς προσμένει η γη μου· εκεί τα σφάγια, +Και τ' άνθη εκεί πλουτίζουσι, και η σμύρνα, +Χιλίους ναούς· τους έκτισαν ανίκητα +Της ιεράς Ελευθερίας τα χέρια. + + Ήλθεν η ποθητή ώρα· στολίζουσι +Την κεφαλήν σεβάσμιον της Ελλάδος +Η δάφναι, φύλλα αμάραντα θριάμβων· +Και σεις χρυσά, σεις αμβροσίοδμα ρόδα +Του παραδείσου ελικωνίου, συμπλέξατε +Σήμερον τον αγνόν στέφανον· μόνη, +Αμάργαρος, ολόγυμνος, αυτάγγελτος, +Το καθαρόν του ουρανού αναβαίνει +Η Αρετή· αλλ' αν η Πιερίδες +Την λαμπράν της χαρίσωσιν ακτίνα +Αφθόνητος τιμάται· επαινουμένη +Τους επιγείους χορούς τότε δεν φεύγει. + + + + ΩΔΗ ΠΡΩΤΗ + Ο ΦΙΛΟΠΑΤΡΙΣ + + + + Στροφή Α + + Ω φιλτάτη πατρίς, + Ω θαυμασία νήσος, + Ζάκυνθε· συ μου έδωκας + Την πνοήν, και του Απόλλωνος + Τα χρυσά δώρα! + + Β + + Και συ τον ύμνον δέξου· + Εχθαίρουσιν οι Αθάνατοι + Την ψυχήν, και βροντάουσιν + Επί τας κεφαλάς + Των αχαρίστων. + + Γ + + Ποτέ δεν σε ελησμόνησα, + Ποτέ· — Και η τύχη μ' έρριψε + Μακρά από σε· με είδε + Το πέμπτον του αιώνος + Εις ξένα έθνη + + Δ + + Αλλά ευτυχής, ή δύστηνος + Όταν το φως επλούτει + Τα βουνά και τα κύματα, + Σε εμπρός των οφθαλμών μου + Πάντοτες είχον. + + Ε + + Συ, όταν τα ουράνια + Ρόδα με το αμαυρότατον + Πέπλον σκεπάζη η νύκτα, + Συ είσαι των ονείρων μου + Η χαρά μόνη. + + ΣΤ + + Τα βήματά μου εφώτισε + Ποτέ εις την Αυσονίαν, + Γη μακαρία, ο ήλιος· + Κει καθαρός ο αέρας + Πάντα γελάει. + + Ζ + + Εκεί ο λαός ηυτύχησεν· + Εκεί η Παρνάσσιαι κόραι + Χορεύουν, και το λύσιον + φύλλον αυτών την λύραν + Κει στεφανόνει. + + Η + + Άγρια, μεγάλα τρέχουσι + Τα νερά της θαλάσσης, + Και ρίπτονται και σχίζονται + Βίαια επί τους βράχους + Αλβιονείους. + + Θ + + Αδειάζει επί τας όχθας + Του κλεινού Ταμησού, + Και δύναμιν, και δόξαν, + Και πλούτον αναρίθμητον + Το αμαλθείον. + + Ι + + Εκεί το αιόλιον φύσημα + Μ' έφερεν· η ακτίνες + Μ' έθρεψαν, μ' εθεράπευσαν + Της υπεργλυκυτάτης + Ελευθερίας + + ΙΑ + + Και τους ναούς σου εθαύμασα + Των Κελτών ιερά + Πόλις· του λόγου ποία, + Ποία εις εσέ του πνεύματος + Λείπει Αφροδίτη; + + ΙΒ + + Χαίρε Αυσονία, χαίρε + Και συ Αλβιών, χαιρέτωσαν + Τα ένδοξα Παρίσια· + Ωραία και μόνη η Ζάκυνθος + Με κυριεύει + + ΙΓ + + Της Ζακύνθου τα δάση, + Και τα βουνά σκιώδη, + Ήκουον ποτέ σημαίνοντα + Τα θεία της Αρτέμιδος + Αργυρά τόξα. + + ΙΔ + + Και σήμερον τα δένδρα, + Και τας πηγάς σεβάζονται + Δροσεράς οι ποιμένες· + Αυτού πλανώνται ακόμα + Η Νηρηίδες + + ΙΕ + + Το κύμα Ιόνιον πρώτον + Εφίλησε το σώμα· + Πρώτοι οι Ιόνιοι Ζέφυροι + Εχάιδευσαν το στήθος + Της Κυθερείας. + + ΙΣΤ + + Κ' όταν το εσπέριον άστρον + Ο ουρανός ανάστη, + Και πλέωσι γέμοντα έρωτος + Και φωνών μουσικών + Θαλάσσια ξύλα· + + ΙΖ + + Φιλεί το ίδιον κύμα, + Οι αυτοί χαϊδεύουν Ζέφυροι + Το σώμα και το στήθος + Των λαμπρών Ζακυνθίων + Άνθος παρθένων.. + + ΙΗ + + Μοσχοβολάει το κλίμα σου, + Ω φιλτάτη πατρίς μου, + Και πλουτίζει το πέλαγος + Από την μυρωδίαν + Των χρυσών κήτρων. + + ΙΘ + + Σταφυλοφόρους ρίζας + Ελαφρά, καθαρά, + Διαφανή τα σύννεφα + Ο βασιλεύς σου εχάρισε + Των αθανάτων. + + Κ + + Η λαμπάς η αιώνιος + Σου βρέχει την ημέραν + Τους καρπούς, και τα δάκρυα + Γίνονται της νυκτός + Εις εσέ κρίνοι. + + ΚΑ + + Δεν έμεινεν εάν έπεσε + Ποτέ εις το πρόσωπόν σον + Η χιών· δεν εμάρανε + Ποτέ ο θερμός Κύων, + Τα σμάραγδά σου. + + ΚΒ + + Είσαι ευτυχής· και πλέον + Σε λέγω ευτυχεστέραν, + Ότι συ δεν εγνώρισας + Ποτέ την σκληράν μάστιγα + Εχθρών, τυράννων + + ΚΓ + + Ας μη μου δώση η μοίρα μου + Εις ξένην γην τον τάφον· + Είνε γλυκύς ο θάνατος + Μόνον όταν κοιμώμεθα + Εις την πατρίδα. + + + + ΩΔΗ ΔΕΥΤΕΡΑ + ΕΙΣ ΔΟΞΑΝ + + + + Στροφή Α + + Έσφαλεν ο την δόξαν + Ονομάσας ματαίαν. + Και τον άνδρα μαινόμενον + Τον προ τοιαύτης καίοντα + Θεάς την σμύρναν. + + Β + + Δίδει αυτή τα πτερά· + Και εις τον τραχύν, τον δύσκολον + Της Αρετής τον δρόμον + Του ανθρώπου τα γόνατα + Ιδού πετάουν. + + Γ + + Μικράν ψυχήν, κατάπτυστον, + Κατάπτυστον καρδίαν + Έτυχ' όστις ακούει + Της δόξης την παράκλησιν + Και δειλιάζει. + + Δ + + Ποτέ, ποτέ με δάκρυα + Δεν έβρεξεν εκείνος + Των φίλων του το μνήμα, + Ούτε το χώμα εφίλησε + Των συγγενών του. + + Ε + + Εις τον ηγριωμένον + Βαθύν ωκεανόν, + Όπου φυσάει με βίαν + Και οργίζεται το πνεύμα + Της πικράς τύχης· + + ΣΤ + + Καθ' ημέραν κυττάζει + Τους πολλούς των δυστήνων + Πνιγομένων θνητών, + Και ποίος ποτε τον ήκουσε + Παραπονούντα; + + Ζ + + Θερμότατον τον πόθον + Εφύτευσας της δόξης + Εις την καρδίαν των τέκνων σου, + Ω Ελλάς, και καλείσαι + Μήτηρ ηρώων. + + Η + + Καθώς από το σπήλαιον + Εκβάς ο λέων πληγόνει, + Σκοτόνει, διασκορπίζει + Τολμηρών κυνηγών + Πλήθος Αράβων. + + Θ + + Καθώς εις τον χειμώνα + Το νερόν υπερήφανον + Του χειμάρρου κυλίεται, + Και τα χωράφια χάνονται + Βοσκοί και ζώα. + + Ι + + Ή καθώς την αυγήν + Εξαπλόνετ' ο Ήλιος, + Και τ' άστρα τ' αναρίθμητα + Από τον μέγαν Όλυμπον + Πάντα εξαλείφει. + + ΙΑ + + Ούτω τα μύρια τάγματα + Έχυσεν ο Αράξης, + Αλλά, ω Ασπίς Ελλάδος, + Συ επί τους Πέρσας, άστραψες, + Κ' έγινον κόνις. + + ΙΒ + + Περίφημοι ψυχαί + Τριακοσίων Λακώνων, + Ψυχαί αίπου εδοξάσατε + Τον Ασωπόν και τ' άλσος + Του Μαραθώνος· + + IΓ + + Εύφραινε με το αθάνατον + Μέτρον τας Αχαΐδας + Χήρας ο θείος Όμηρος, + Και το πνεύμα σας άναπτε + Το ίδιον μέλος. + + ΙΔ + + Του καρτερού Αιακίδου + Την φήμην εζηλεύσατε, + (Αείμνηστος, θαυμάσιος, + Ζήλος) και τ' αίμα εχύσατε + Διά την Ελλάδα. + + ΙΕ + + Καιγώ, καιγώ το σίδηρον + Γυρεύω· ποίος μου δίδει + Τας βροντάς του πολέμου; + Ποίος μ' οδηγεί την σήμερον + Εις τον αγώνα; + + ΙΣΤ + + Φοβερόν, μυσαρόν + θρέμμα σκληράς Ασίας, + Ωθωμανέ, τι μένεις; + Τι 'νοείς; τι δεν φεύγεις + Τον θάνατόν σου; + + ΙΖ + + Έφθασ' η ώρα· φύγε, + Ανέβα την αγρίαν + Αραβικήν φοράδα· + Νίκησον εις το τρέξιμον + Και τους ανέμους. + + ΙΗ + + Επί τον Υμητόν + Εβλάστησεν η δάφνη, + Φύλλον ιερόν στολίζει + Τα ηριπομένα λείψανα + Του Παρθενώνος. + + ΙΘ + + Νέοι, γυναίκες, γέροντες + Ελληνικά θηρία, + Φιλούσιν, αποσπάουσι + Τους κλάδους, στεφανόνουσι + Τας κεφαλάς των. + + Κ + + Ανέβα την αράβιον, + Ωθωμανέ, φοράδα· + Την φυγήν κατεγκρήμνισον· + Ελληνικά θηρία + Σε κατατρέχουν· + + ΚΑ + + Την λάμψιν των οργάνων + Αρειμανείων ίδε· + Άκουσον την βοήν + Των θάνατον πνεόντων + Ή ελευθερίαν + + ΚΒ + + Νοείς, — Τρέξατε, δεύτε + Οι των Ελλήνων παίδες· + Ήλθ' ο καιρός της δόξης, + Τους ευκλεείς προγόνους μας + Ας μιμηθώμεν. + + ΚΓ + + Εάν το ακονίση η δόξα, + Το ξίφος κεραυνοί· + Εάν η δόξα θερμώση + Την ψυχήν των Ελλήνων + Ποίος την νικάει; + + ΚΔ + + Τι τρέμεις; την φοράδα + Κτύπα, κέντησον, φύγε + Ωθωμανέ· θηρία + Μάχην πνέοντα, δόξαν, + Σε κατατρέχουν. + + ΚΕ + + Ω δόξα, δια τον πόθον σου + Γίνονται και πατρίδος. + Και τιμής, και γλυκείας + Ελευθερίας και ύμνων + Άξια τα έθνη. + + + + ΩΔΗ ΤΡΙΤΗ + ΕΙΣ ΘΑΝΑΤΟΝ + + + + Στροφή Α + + Εις τούτον τον ναόν, + Των πρώτων Χριστιανών + Παλαιότατον κτίριον, + Πώς ήλθον; πώς ευρίσκομαι + Γονατισμένος; + + Β + + Όλην την Οικουμένην + Σκεπάζουν σκοτεινά, + Ήσυχα, παγωμένα, + Τα μεγάλα πτερά + Της βαθείας νύκτας. + + Γ + + Εδώ σίγα· κοιμώνται + Των Αγίων τα λείψανα· + Σίγα εδώ, μη ταράξης + Την ιεράν ανάπαυσιν + Των τεθνημένων. + + Δ + + Ακούω του λυσσώντος + Ανέμου την ορμήν· + Κτυπά με βίαν· ανοίγονται + Του ναού τα παράθυρα + Κατασχισμένα. + + Ε + + Από τον ουρανόν, + Όπου τα μελανόπτερα + Σύννεφα αρμενίζουν, + Το ψυχρόν της αργύριον + Ρίπτει η σελήνη. + + ΣΤ + + Και ένα κρύον φωτίζει + Λευκόν, σιγαλόν μάρμαρον· + Σβησθέν λιβανιστήριον, + Κερία σβηστά και κόλυβα + Έχει το μνήμα. + + Ζ + + Ω παντοδυναμώτατε! + Τι είνε; τι παθαίνω; + Ορθαί εις την κεφαλήν μου + Στέκονται η τρίχες! . . . λείπει + Η αναπνοή μου! + + Η + + Ιδού, η πλάκα σείεται . . . + Ιδού από τα χαράγματα + Του μνήματος εκβαίνει + Λεπτή αναθυμίασις + Κ' εμπρός μου μένει. + + Θ + + Επυκνώθη λαμβάνει + Μορφήν ανθρωπικήν. + Τι είσαι; ειπέ μου; πλάσμα, + Φάντασμα του νοός μου + Τεταραγμένου; + + Ι + + Ή ζωντανός είσ' άνθρωπος, + Και κατοικείς τους τάφους; + Χαμογελάεις; . . . αν άφηκας + Τον άδην. . . ή ο παράδεισος + Ειπέ μου αν σ' έχη. + + ΙΑ + + — Μη μ' ερωτάς· το ανέκφραστον + Μυστήριον του θανάτου + Μην ερευνάς· τα στήθη, + Τα στήθη 'που σ' εβύζασαν + Εμπρός σου βλέπεις. + + ΙΒ + + Ω τέκνον μου, ω τέκνον μου, + Αγαπητόν μου σπλάγχνον, + Ανόμοιος είνε η μοίρα μας, + Και προσπαθείς ματαίως + Να με αγκαλιάσης. + + ΙΓ + + Παύσε τα δάκρυα. Ησύχασε + Το πάθος της καρδιάς σου. + Αν η χαρά η ανέλπιστος, + Ότι με είδες, βρέχη + Τους οφθαλμούς σου· + + ΙΔ + + Μειδίασον, χαίρου φίλε μου, + Μάλλον· αλλ' αν η πίκρα, + Ότι τον ήλιον άφηκα, + Τώρα σε κυριεύη, + Παρηγορήσου. + + ΙΕ + + Τι κλαίεις; την κατάστασιν + Αγνοείς της ψυχής μου· + Και εις τούτο το μνήμα + Το σώμα μου αναπαύεται + Από τους κόπους. + + ΙΣΤ + + Ναι, κόπος ανυπόφερτος + Είνε η ζωή· η ελπίδες, + Οι φόβοι, και του κόσμου + Η χαραί και το μέλι + Σας βασανίζουν. + + ΙΖ + + Εδώ ημείς οι νεκροί + Παντοτινήν ειρήνην + Απολαύσαμεν, άφοβοι, + Άλυποι, δίχως όνειρα + Έχομεν ύπνον. + + ΙΗ + + Σεις οι δειλοί αχνύζετε + Όταν τις ψιθυρίση + Τ' όνομα του θανάτου· + Αλλ' άφευκτος ο θάνατος, + Άφευκτος είνε. + + ΙΘ + + Μία και μόνη είνε + Η οδός, και εις τον τάφον + Φέρνει· εις αυτήν η ανάγκη + Αμάχητον με χείρα + Ωθεί τους ζώντας. + + Κ + + Υιέ μου πνέουσαν μ' είδες· + Ο ήλιος κυκλοδίωκτος, + Ως αράχνη, μ' εδίπλονε + Και με φως και με θάνατον + Ακαταπαύστως. + + ΚΑ + + Το πνεύμα οπού μ' εμψύχονε + Του θεού ήτον φύσημα, + Και εις τον Θεόν ανέβη· + Γη το κορμί μου, κ' έπεσεν + Εδώ εις τον λάκκον. + + ΚΒ + + Αλλά το φέγγος χάνεται + Της σελήνης· σε αφίνω· + Πάλιν θέλω σε ειδείν + Ότε η ζωή σου λείψει, + Και τότε μόνον. + + ΚΓ + + Με την ευχήν μου ύπαγε· + Άλλο δεν λέγω· θέλω + Εις την συνείδησίν σου + Τα λοιπά φανερώσειν + Ύστερον . . . χαίρε. . . + + ΚΔ + + Τέκνον μου χαίρε .. — Πρόσμενε, + Τον υιόν λυπημένον + Μη παραιτήσης. Έπεσε + Και μένουν οι οφθαλμοί μου + Εις βαθύ σκότος. + + ΚΕ + + Ω φωνή, ω μητέρα, + Ω των πρώτων μου χρόνων + Σταθερά παρηγόρησις· + Όμματα οπού μ' εβρέχατε + Με γλυκά δάκρυα! + + ΚΣΤ + + Και συ στόμα οπού εφίλησα + Τόσαις φοραίς, με τόσην + Θερμοτάτην αγάπην, + Πόση άπειρος άβυσσος + Μας ξεχωρίζει! + + ΚΖ + + Αι, και άπειρος ας είνε + Κ' έτι φοβερωτέρα· + Εκεί μέσα ατάρακτος + Θέλω εγώ συντριφθείν + Γυρεύοντάς σας. + + ΚΗ + + Τώρα, τώρα τα χείλη μου + Δύνανται να φιλήσουν + Του θανάτου τα γόνατα· + Να στέψω το κρανίον του + Δύναμαι τώρα. + + ΚΘ + + Πού είνε τα ρόδα; φέρετε + Στεφάνους αμαράντους· + Την λύραν δότε· υμνήσατε· + Ο φοβερός εχθρός + Έγινε φίλος. + + Λ + + 'Κείνος οπού το μέτωπον + Τρυφερών γυναικών + Αγκάλιασε, πώς δύναται + Εις ανδρικήν καρδίαν + Να ρίψη φόβον; + + ΛΑ + + Ποίος άνθρωπος εις κίνδυνον + Είνε; τώρα οπού βλέπω + Τον θάνατον μ' θάρρος, + Εγώ κρατώ την άγκυραν + Της σωτηρίας. + + ΛΒ + + Εγώ τώρα εξαπλόνω + Ισχυράν δεξιάν + Και την άτιμον σφίγγω + Πλεξίδα των τυράννων + Δολιοφρόνων. + + ΛΓ + + Εγώ τα σκήπρα στάζοντα + Αίματος και δακρύων + Καταπατώ· και καίω + Της δεισιδαιμονίας + Το βαρύ βάκτρον. + + ΛΔ + + Επάνω εις τον βωμόν + Της αληθείας, τα σφάγια + Τώρα εγώ ρίπτω· μ' άφθονα + Τον λίβανον σωρεύω, + Μ' άφθονα χέρια. + + ΛΕ + + Ως απ' ένα βουνόν + Ο αετός εις άλλο + Πετάει, καιγώ τα δύσκολα + Κρημνά της αρετής + Ούτω επιβαίνω. + + + + ΩΔΗ ΤΕΤΑΡΤΗ + ΕΙΣ ΤΟΝ ΙΕΡΟΝ ΛΟΧΟΝ + + + + Στροφή Α + + Ας μη βρέξη ποτέ + Το σύννεφον, και ο άνεμος· + Σκληρός ας μη σκορπίση + Το χώμα το μακάριον + Που σας σκεπάζει. + + Β + + Ας το δροσίση πάντοτε + Με τ' αργυρά της δάκρυα + Η ροδόπεπλος κόρη· + Και αυτού ας ξεφυτρόνουν + Αιώνια τ' άνθη. + + Γ + + Ω γνήσια της Ελλάδος + Τέκνα· ψυχαί που επέσατε + Εις τον αγώνα ανδρείως, + Τάγμα εκλεκτών Ηρώων, + Καύχημα νέον. + + Δ + + Σας άρπαξεν η τύχη + Την νικητήριον δάφνην, + Και από μυρτιάν σας έπλεξε + Και πένθιμον κυπάρισσον + Στέφανον άλλον. + + Ε + + Αλλ' αν τις απεθάνη + Διά την πατρίδα, η μύρτος + Είνε φύλλον ατίμητον, + Και καλά τα κλαδιά + Της κυπαρίσσου. + + ΣΤ + + Αφ' ου εις του πρώτου ανθρώπου + Τους οφθαλμούς, η πρόνοος + Φύσις τον φόβον έχυσε, + Και τας χρυσάς ελπίδας, + Και την ημέραν. + + Ζ + + Επί το μέγα πρόσωπον + Της γης πολυβοτάνου, + Ευθύς το ουράνιον βλέμμα + Βαθυσκαφή εφανέρωσε + Μνήματα μύρια. + + Η + + Πολλά μεν σκοτεινά· + Φέγγει επ' ολίγα τ' άστρον + Το της αθανασίας· + Την εκλογήν ελεύθερον + Δίδει το θείον. + + Θ + + Έλληνες, της πατρίδος + Και των προγόνων άξιοι· + Έλληνες σεις, πώς ήθελεν + Από σας προκριθείν + Άδοξος τάφος; + + Ι + + Ο Γέρων φθονερός, + Και των έργων εχθρός, + Και πάσης μνήμης, έρχεται· + Περιτρέχει την θάλασσαν + Και την γην όλην. + + IΑ + + Από την στάμναν χύνει + Τα ρεύματα της λήθης, + Και τα πάντα αφανίζει. + Χάνονται η πόλεις, χάνονται + Βασίλεια, κ' έθνη· + + ΙΒ + + Αλλ' ότε πλησιάσει + Την γην οπού σας έχει, + Θέλει αλλάξειν τον δρόμον του + Ο Χρόνος, το θαύμασιον + Χώμα σεβάζων. + + ΙΓ + + Αυτού αφ' ου την αρχαίαν + Πορφυρίδα, και σκήπτρον, + Δώσωμεν της Ελλάδος, + Θέλει φέρειν τα τέκνα της + Πάσα μητέρα. + + ΙΔ + + Και δακρυχέουσα θέλει + Την Ιεράν φιλήσειν + Κόνιν, και ειπείν· Τον ένδοξον + Λόχον, τέκνα, μιμήσατε, + Λόχον Ηρώων. + + + + ΩΔΗ ΠΕΜΠΤΗ + ΕΙΣ ΜΟΥΣΑΣ + + + + Στροφή Α + + Τας χορδάς ας αλλάξωμεν + Ω χρυσόν δώρον, χάρμα + Λητογενέος μέγα· + Τας χορδάς ας αλλάξωμεν + Ιόνιος λύρα. + + Β + + Άλλα σύρματα δότε + Ζεφυρόποδες Χάριτες· + Και σεις επί το ξύλον + Μελίφρονον, υακίθυνον + Βάλετε στέμμα. + + Γ + + Τας πτέρυγας απλόνει + Ως τ' όρνεον του Διός, + Και υψόνεται το μέτρον + Έως τον ουράνιον κήπον + Των Πιερίδων. + + Δ + + Χαίρετε ω κόραι, χαίρετε + Φωναί οπού τα δείπνα + Των Ολυμπίων πλουτίζετε + Με χορών ευφροσύνας + Κ' εύρυθμον μέλος. + + Ε + + Σεις τα αιθέρια νεύρα + Της φόρμιγγος κροτείτε, + Και τα θηρία, και τ' άλση + Χάνονται από το πρόσωπον + Της γης πλατείας. + + ΣΤ + + Όπου τρέμουσιν άπειρα + Τα φώτα της νυκτός, + Εκεί υψηλά πλατύνεται + Ο γαλαξίας και χύνει + Δρόσου σταγόνας. + + Ζ + + Το ποτόν καθαρόν + Θεραπεύει τα φύλλα, + Κ' όπου άφησε το χόρτον + Ευρίσκει ρόδα ο ήλιος + Και μυρωδίαν. + + Η + + Ούτω υπό τους δακτύλους σας + Η ελικώνειος λύρα, + Τρέμει, και τ' άνθη αμάραντα + Της αρετής γεμίζουσι + Πάσαν καρδίαν. + + Θ + + Όχι πατέρες, τύραννοι· + Όχι άνθρωποι και τέκνα, + Αλλά δειλά και αναίσθητα + Ποίμνια τον κύκλον ήθελον + Τρέξειν του βίου. + + I + + Χείρες κεραυνοφόροι, + Μόνον νώτα υποφέροντα + Τας πληγάς· αν το δίκρανον + Του Παρνασσού λιγύφθογγον + Σπήλαιον εσίγα. + + ΙΑ + + Διά παντός μοιράσατε + Θείαι παρθένοι την δίκην· + Διά παντός χαρίσατε + Των ανθρώπων αισθήσεις + Υψηλονόους. + + ΙΒ + + Αφρίζουν τα ποτήρια + Της αδικίας, δυνάσται + Πολλοί και διψασμένοι + Ιδού τ' αδράχνουν· γέμουσι + Μέθης και φόνου. + + ΙΓ + + Τώρα ναι τώρα αστράψατε + Ω Μούσαι, τώρα αρπάξατε + Την πτερωτήν βροντήν, + Κατά σκοπόν βαρέσατε + Μ' εύστοχον χείρα. + + ΙΔ + + Φυλάξατε τους ύμνους + Διά τους δικαίους· μόνον + Εις αυτούς την ειρήνην, + Και τους χρυσούς στεφάνους + Εις αυτούς δότε. + + ΙΕ + + Ήτον ποτέ η εννέα + Ολύμπιαι φωναί + Εκεί οπού χορεύουσι + Της ημέρας η κόραι + λαμπαδηφόροι. + + ΙΣΤ + + Ήκουον μόνον οι κύκλοι + Των ουρανών, την σύμφωνον + Θεόπνευστον ωδήν, + Και τον αέρα ακίνητον + Είχε η γαλήνη. + + ΙΖ + + Αλλ' ότε το μειδίασμα + Του θεού των ερώτων, + Τον Κιθαιρώνα εσκέπασε + Με θύμον και με κλήματα + Σταφυλοφόρα. + + ΚΙ + + Εκεί ο ρυθμός επέραστος + Καταβαίνων, το βλέμμα + Των γηγενέων δρακόντων + Εχάθη, ως τα χαράγματα + Χάνεται ο ύπνος. + + ΙΘ + + Του θεσπεσίου γέροντος + Ιερά κεφαλή· + Φωνή ευτυχής 'που ευφήμησας + Της κλεινής Αχαΐας + Τ' άριστα τέκνα. + + Κ + + Εσύ θαυμάσιε Όμηρε + Εξένισας τας Μούσας· + Και του Διός η κόραι + Εις τα χείλη σου απέθηκαν + Το πρώτον μέλι. + + ΚΑ + + Εις τιμήν των θεών + Εφύτευσας την δάφνην· + Είδον πολλοί αιώνες + Το φυτόν ευθαλές + Υπερακμάζον. + + ΚΒ + + Μέσα εις το θείον στέλεχος + Τι δεν εθησαυρίσατε + Τα σίμβλα αιωνίως; + Τι ω αώνιαι μέλισσαι + Το παραιτείτε; + + ΚΓ + + Όταν εις την αθλίαν + Ελλάδα από τα έσχατα + Της ερυθράς θαλάσσης + Των αραβίων πετάλων + Ήλθεν ο κτύπος· + + ΚΔ + + Εκεί προς τα λουτρά + Όπου τας τρίχας πλύνουσι + Των φοιβηίων η Ώραι, + Τότε δικαίως εφύγατε + Ω Πιερίδες, + + ΚΕ + + Και τώρα εις τέλος φέρετε + Την μακράν ξενιτείαν. + Χρόνος χαράς επέστρεψε, + Και λάμπει τώρα ελεύθερον + Το Δέλφιον όρος. + + ΚΣΤ + + Ρέει καθαρόν το αργύριον + Της Ιπποκρήνης· κράζει, + Όχι τας ξένας, κράζει + Σήμερον η Ελλάς + Τας θυγατέρας. + + ΚΖ + + Ήλθετε, ω Μούσαι, ακούω, + Και χαίρουσα πετάει + Πετά η ψυχή μου, ακούω + Των λυρών τα προοίμια, + Ακούω τους ύμνους. + + + + ΩΔΗ ΕΚΤΗ + ΕΙΣ ΧΙΟΝ + + + + Στροφή Α + + Ως ότε από το στόμα + Κρέμεται των θνητών + Αυλός λελυπημένος + Και η φωνή του με κόπον + Τρέμουσα εκβαίνει· + + Β + + Ως μέσα εις τα πολύδενδρα + Δάση το βράδυ εισπνέει + Το τεθλιμμένον φύσημα + Μεσηβρινόν και φαίνεται + Θρήνος ανθρώπων· + + Γ + + Εις τον ηρημωμένον + Αιγιαλόν της νήσου + Ούτω φέρνουν τα κύματα + Και το παράπονόν τους + Η Ωκεανίναι. + + Δ + + Τα γαλακτώδη μέλη + Των παρθένων της Χίου + Πλέον εσύ δεν ραντίζεις + Ω λαμπρόν του Αιγαίου + Ιερόν ρεύμα. + + Ε + + Όταν τα στήθη αφίλητα, + Θρίαμβος των Χαρίτων, + Βράδυ και αυγήν εδρόσιζες + Εκαταφρόνεις τότε + Τα ρόδα ηώα. + + ΣΤ + + Τώρα χηρεύεις, τώρα + Τους βαρβάρους θαλάμους + Υπηρετούν, μιαίνονται + Τα κάλλη των παρθένων + Θεοειδέων. + + Ζ + + Εκεί όπου η πανήγυρις + Των Μουσών της Ελλάδος + Άναπτε τα πυρά, + Και των ποδών εσήμαινε + Τ' άλυπον μέτρον. + + Η + + Υβριστικά, υπερήφανα + Τύμπανα ακούω· και βλέπω + Την Ναβαθαίαν· εις αίμα + Βαμμένη επί τους πύργους· + Αεροκινείται. + + Θ + + Θλίβει ο καπνός το διάστημα + Γαλάζιον των αέρων· + Ούτως εις την ομίχλην + Του θανάτου, μειδίασμα + Πνίγεται νέον. + + Ι + + Πόσους ναούς 'που εδέχοντο + Τας πτερωτάς της πίστεως + Προσευχάς και τα δώρα· + Πόσους βλαστούς σοφίας, + Πόσας ελπίδας· + + ΙΑ + + Αι, πόσους πνέοντας έρωτα + Θαλάμους, τώρα η φλόγα + Βαρβάρως κατατρώγει· + Μισητόν ολοκαύτωμα + Ενός τυράννου. + + ΙΒ + + Στεναζούσης νυκτός + Και του βαθέος άδου + Τρομεραί θυγατέρες, + Εσάς φωνάζω, εσάς + Τας Εριννύας. + + ΙΓ + + Τι ακαίρως τα Βασίλεια + Σκοτεινά κατοικείτε + Του ύπνου; ν' αποσπάσετε + Τα δεσμά των ονείρων + Τι αργοπορείτε; + + ΙΔ + + Τρέξατε· εδώ τον θόρυβον + Των μεγάλων πτερύγων + Φέρετ' εδώ· κυττάξατε, + Σκληράν σας δείχνω κ' άνανδρον + Καρδίαν τυράννου. + + ΙΕ + + Τας λαμπάδας αυτού + Τινάξατε, αυτού ρίψατε + Βροχήν πεπυρωμένην, + Αυτού Εριννύες πετάξατε + Χιλίας εχίδνας. + + ΙΣΤ + + Ο μιαρός, την μάχαιραν. . . + Ανατριχιάζω . . . τρέμουσι + Τα δάχτυλά μου . . . μίαν + Προς μίαν εσύντριψα + Τας χορδάς όλας. + + ΙΖ + + Ω λαιμοί των αθώων + Παιδιών μας, ω πλευρά + Σεβάσμια των μητέρων, + Γερόντων κόμαι εις τ' αίμα + Αθλίως βρεγμέναι! + + ΙΗ + + Εκδίκησιν ζητείτε; + Η φωνή σας ηκούσθη. + Ποτέ εις την γην οι αθάνατοι + Τους ληστάς δεν αφίνουν + Ατιμωρήτους. + + ΙΘ + + Αν φύγωσι το δρέπανον + Θανατηφόρον, φάρμακα + Επί τα χείλη ευρίσκουσι + Του υμεναίου, και δράκοντας + Εις τα ποτήρια. + + Κ + + Οι φοίνικες ξηραίνονται + Της Ειλειθυίας· βαρύνεται + Επάνω εις την καρδιάν των + Το σκότος της νυκτός + Ως πλάκα τάφου. + + ΚΑ + + Όχι φως και χαράν, + Αμμή φλογώδεις άκανθας + Βρέχει δι' αυτούς ο ήλιος, + Και η γη σχισμένη δίδει + Αίματος βρύσεις. + + ΚΒ + + Πού μ' έφερεν ο πόνος μου; . . + Τι λέγω;. . . τιμωρίαν + Αληθινήν και μόνην, + Φρικτήν, οι μιαροί + Έχουσα άλλην. + + ΚΓ + + Την ένδειαν της γλυκείας + Γαλήνης των δικαίων· — + Ας ερημώση ο πόλεμος + Την Ελλάδα πριν εύρη + Της Χίου την μοίραν. + + ΚΔ + + Όμως αν μιμηθή + Το σκληρόν, την οργήν + Παμμίαρον των εχθρών της, + Ας γένη, ας γένη μίσημα + Παντός του κόσμου. + + ΚΕ + + Τι είπον! . . διασκορπίσατε + Άνεμοι τους δυσφήμους + Λόγους· ω των αγγέλων + Πάτερ και ανδρών, βοήθησον + Συ την Ελλάδα! + + + + ΩΔΗ ΕΒΔΟΜΗ + ΕΙΣ ΠΑΡΓΑΝ + + + + Στροφή Α + + Σοβαρόν, υψηλόν + Δόσε τόνον ω Λύρα· + Λάβε αστραπήν, και ήθος + Λάβε νοός, υμνούμεν + Ένδοξον έργον. + + Β + + Διαπρεπή οι αθάνατοι + Έδωσαν των ανθρώπων + Και ατίμητα δώρα· + Αγάπην, αρετήν, + Εύσπλαχνον στήθος. + + Γ + + Αλλά και φρενών πτέρωμα· + Όπως, όταν η τύχη + Εις τα κρημνά του βίου + Της αμάξης πλαγίαν + Την ορμήν φέρη· + + Δ + + Ημείς, ως τας κλαγγάς + Εις τα σύννεφα αφίνει + Ο μέγας αετός + Και εις τα βαθέα λαγγάδια + Αφρούς και βράχους. + + Ε + + Ομοίως υπερπετάξαντες, + Μακράν οπίσω ιδώμεν + Την οργήν των τροχών + Από τυφλάς ηνίας + Διασυρομένων. + + ΣΤ + + Ως αγλαά τοσαύτα + Δώρα δοξολογούνται, + Αλλά πολύ αγλαότερον + Ο νους οπού αποφεύγει + Την δουλωσύνην. + + Ζ + + Υποκυμαινομένους + Δασέας ελαιώνας + Η Πάργα υψηλοκάρηνος + Βλέπει· και αυτήν ο Άρης + Υπερεφίλει. + + Η + + Αλλά μόλις η χάλαζα + Έπαυε του πολέμου, + Και συ Δάματρα εχάριζες + Τον δαψιλόν χρυσόν, + Πόθος Ζεφύρων. + + Θ + + Έχεον πολυάριθμα + Μελισσών έθνη οι σίμβλοι + Της Πάργας, βομβηδόν + Εις τον πολύν επέταον + Καρπόν λυαίον. + + Ι + + Καλός, γλυκύς ο αέρας + Όπου πρώτον επίναμεν, + Και η θρέπτειρα γη + Από τον ίδρωτά μας + Πεποτισμένη. + + ΙΑ + + Όμως διά ποίον οι δούλοι + Πίνουσι τον αέρα; + Κεντάουσι το άροτρον + Και πολύν στάζουν κόπον + Όμως διά ποίον; + + ΙΒ + + Ψυχή ανδρική απορρύπτει + Φρόνημα χαμερπές· + Από το αμβροσίοδμον + Στόμα των αιωνίων + Η γνώμη ρέει. + + ΙΓ + + Των πολλών τα συμπόσια + Ο στίχος επιτρέχει· + Βραχυχρόνιος ηχώ + Την σιγήν δεν ετάραξε + Της δουλωσύνης. + + ΙΔ + + Σεις μόνοι οπού εκλαδεύατε + Την Παργινήν ελαίαν, + Σεις από τον αθάνατον + Λόγον μόνον ετράφητε, + Εσείς ω ανδρείοι. + + ΙΕ + + Τα συνήθη χωράφια + Αφίνοντες εφύγατε + Τον ζυγόν, προτιμώντες + Την πικράν ξενιτίαν + Και την πενίαν. + + ΙΣΤ + + Πλην, της επιστροφής + Εχάραξεν η ημέρα. + Πάντοτε οι επουράνιοι + Μεγαλόθυμον γένος + Υπερασπίζουν. + + ΙΖ + + Εκεί οπού εκτίσατε + (Ελληνική φροντίδα! ), + Των προγόνων τα λείψανα, + Πάλιν η πρόνοοι χείρες + Εκεί σας φέρνουν. + + + + ΩΔΗ ΟΓΔΟΗ + ΕΙΣ ΑΓΑΡΗΝΟΥΣ + + + + Στροφή Α + + Ένας Θεός και μόνος + Αστράπτει από τον ύψιστον + Θρόνον· και των χειρών του + Επισκοπεί τα αιώνια + Άπειρα έργα. + + Β + + Κρέμονται υπό τους πόδας του + Πάντα τα έθνη, ως κρέμεται + Βροχή έτι εναέριος + Εν ώ κοιμώνται οι άνεμοι + Της οικουμένης. + + Γ + + Αλλ' η φωνή του ακούεται, + Φωνή δικαιοσύνης, + Και η ψυχαί των ανόμων + Ως αίματος σταγόνες + Πέφτουν 'σ τον άδην. + + Δ + + Των οσίων τα πνεύματα + Ως αργυρέα ομίχλη + Τα υψηλά αναβαίνει, + Και εις ποταμούς διαλύεται + Φωτός και δόξης. + + Ε + + Μόνον βλέπω τον Ήλιον + Μένοντα εις τον αέρα· + Τους τρυγύρω χορεύοντας + Ουρανούς κυβερνάει + Με δίκαιον νόμον. + + ΣΤ + + Φαίνετε εις τον ορίζοντα + Ωσάν χαράς ιδέα, + Και φωτίζει την γην + Και των θνητών τα έργα + Των πολυπόνων. + + Ζ + + Όμως ιδού τα σκήπτρα + Άφησεν, εβασίλευσεν· + Ότι ανάγκην το ανθρώπινον + στήθος έχει αναπαύσεως + Ανάγκην ύπνου. + + Η + + Ποίος ποτέ του Θεού, + Ποίος του Ηλίου ωμοίασεν; + Διατί βωμούς, θυμίαμα + Γιατί ζητούν οι μύριοι, + Τύρανοιν κ' ύμνους; + + Θ + + Ύψιστοι αυτοί! — λαμπρότεροι + Αυτοί των άλλων! — μόνοι — + Λαμπροί, κ' ύψιστοι οι δίκαιοι, + Και μόνοι των ανθρώπων + Οι ευεργέται. + + Ι + + Κριταί ως θεοί! και πότε + Την αρετήν αθλίως, + Πότε δεν εκατάτρεξαν; + Πότε ευσπλαχνίαν εγνώρισαν, + Δικαιοσύνην; + + ΙΑ + + Με υπερηφάνους πόδας + Καταφρονητικούς, + Δεν πατούν το χρυσούν + Συντριφθέν τώρα ζύγωθρον + Του ορθού νόμου; + + ΙΒ + + Το αχόρταστον δρέπανον + Αυτοί βαστούν· θερίζουν + Πάντ' όσα ο ίδρωτάς μας + Ωρίμασεν αστάχυα + Διά τους υιούς μας. + + ΙΓ + + Τρέξε επάνω εις τα κύματα + Της φοβεράς θαλάσσης, + Κινδύνευσε, αναστέναξε, + Πίε το πικρόν ποτήριον + Της ξενιτείας. + + ΙΔ + + Διά την τροφήν 'που εσύναξας + Με κόπους ανεκφράστους, + Εις τα παραθαλάσσια + Ιδού χάσκει το λαίμαργον + Στόμα τυράννων. + + ΙΡ + + Τι τα ευώδη αγκαλιάζετε + Προσκέφαλα του γάμου; + Τι φιλείτε το μέτωπον + Ιερόν των γονέων σας + Με τόσον πόθον; + + ΙΣΤ + + Η σάλπιγγα, τα τύμπανα + Σας προσκαλούν· αδίκους + Ασυνέτους πολέμους + Φέρετε, κατασφάξατε + Τα έθνη αθώα. + + ΙΖ + + Όχι μόνον τον ίδρωτα, + Αλλά και τ' αίμα οι τύραννοι + Ζητούσαν από σας, + Κ' αφ' ου ποτάμια εχύσατε + Μήπως τους φθάνει. + + ΙΗ + + Την πνοήν σας αχόρταστοι + Επιθυμούν· αλλοίμονον + Άν ποτε επί τα σφάγια + Των τυράννων αναστε- + νάξη η ψυχή σας. + + ΙΘ + + Αλλοίμονον, αλλοίμονον, + Όταν ο Θεός πέμψη + Ακτίναν αληθείας, + Και με αυτήν το στήθος σας + Ζωοποιήση. + + Κ + + Εάν τις το νουθέτημα + Θείον ακολουθήση, + Στόμα μαχαίρας, βάσανα, + Κλαύματα φυλακής + Τότε ας προσμένη. + + ΚΑ + + Και τοιούτοι, εμπρός σας + Εγώ να γονατίσω! — + Η γη ας σχισθή, εις το βάραθρον + Η βροντή τ' ουρανού + Ας με τινάξη· + + ΚΒ + + Πρωτού σας ατιμάσω + Ω γόνατά μου. — Ατάρακτον + Έχω το βλέμμα οπόταν + Το καταβάσω εις πρόσωπον + Ενός τυράννου. + + + ΚΓ + + Εσείς ωσάν ο Ήλιος + Λαμπροί! — ναι φλόγας βέβαια + Βλέπω διαδημάτων, + Αλλά τας δυστυχίας μας + Μόνον φωτίζουν. + + + + ΩΔΗ ΕΝΝΑΤΗ + ΕΙΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΝ + + + + Στροφή Α + + Δυστυχησμένα πλάσματα + Της πλέον δυστυχησμένης + Φύσεως, τελειώνομεν + Ένα θρήνον και εις άλλον + Πέφτομεν πάλιν. + + Β + + Ημείς κατεδικάσθημεν + Άθλιοι, κοπιασμένοι, + Πάντα να κατατρέχωμεν, + Αλλά ποτέ δεν φθάνομεν + Την ευτυχίαν. + + Γ + + Ίσως (αν δεν με τρέφη + Ματαία ελπίς) ευρίσκεται + Μετά τον θάνατόν μου + Γλυκυτέρα ζωή + Και με προσμένει. + + Δ + + Όμως, διατί έαν έσπειρε + Παντού εις την οικουμένην + Την χαράν με την θλίψιν + Του επουρανίου πατρός + Το δίκαιον χέρει; + + Ε + + Διατί κ' εδώ όπου μ' έρριψεν + Εις την αέριον σφαίραν, + Μίαν να μην εύρω τρέχουσαν + Διά με, μόνην μίαν βρύσιν + Παρηγορίας; + + ΣΤ + + Βρύσιν! — Και τα θαυμάσια + Της Αρετής αένναα + Νερά δεν βλέπω; Χύνονται + Ποταμηδόν τρυγύρω μου, + Την γην σκεπάζουν. + + Ζ + + Ω θνητοί, ποτισθήτε. + Έαν το θείον πίετε + Ρεύμα, ο πόνος με δάκρυα + Την τράπεζαν, το στρώμα σας + Ας βρέξη τότε. + + Η + + Ας έλθη τότε, ας έλθη + Να σας περικυκλώση + Με σκοτεινά, βρονταία + Πεπυκνωμένα σύννεφα + Η δυστυχία. + + Θ + + Μία δύναμις ουράνιος + Εις την ψυχήν σας δίδει + Πτερά ελαφρά, και υψόνεται + Λαμπρόν το μέτωπόν σας + Υπέρ την νύκτα. + + Ι + + Από τα ολύμπια δώματα + Δροσερόν καταβαίνει + Χαράς, ελαίου φύσημα, + Και στεγνόνει τα δάκρυα· + Τον ίδρωτά σας. + + ΙΑ + + Εκεί όπου επατήσατε + Ιδού οι καρποί φυτρόνουν, + Και τ' άνθη ιδού σκορπίζουσι + Τα κύματα ευτυχή + Της μυρωδίας. + + ΙΒ + + Της φιλίας η Χάριτες, + Και του Υμεναίου, συμπλέκουσι + Χορών πλουσίους στεφάνους· + Βωμόν έχουν τον θρόνον σας + Και τον δοξάζουν. + + ΙΓ + + Αν εις δικαίους έλθητε + Πολέμους, ή ένα μνήμα, + Μνήμα τίμιον ευρίσκετε, + Ή των θριάμβων τ' άσματα, + Και τα κλωνάρια. + + ΙΔ + + Τα πολύχρυσα πέπλα, + Και τ' αρώματα ο Πλούτος, + Γλυκύ η Σοφία το φίλημα + Σας χαρίζει, έαν ήνε + Με σας η ειρήνη + + ΙΕ + + Ω Αρετή! πολύτιμος + Θεά, συ ηγάπας πάλαι + Τον Κιθαιρώνα, σήμερον + Την γην μη παραιτήσης, + Την πατρικήν μου. + + + + ΩΔΗ ΔΕΚΑΤΗ + Ο ΩΚΕΑΝΟΣ + + + + Στροφή Α + + Γη των θεών φροντίδα, + Ελλάς ηρώων μητέρα, + Φίλη, γλυκεία πατρίδα μου + Νύκτα δουλείας σ' εσκέπασε, + Νύκτα αιώνων. + + Β + + Ούτω εις το χάος αμέτρητον + Των ουρανίων ερήμων, + Νυκτερινός εξάπλωσεν + Έρεβος τα πλατέα + Πένθυμα εμβόλια. + + Γ + + Και εις την σκοτιάν βαθείαν, + Εις το απέραντον διάστημα, + Τα φώτα σιγαλέα + Κινώνται των αστέρων + Λελυπημένα. + + Δ + + Εχάθηκαν η πόλεις, + Εχάθηκαν τα δάση, + Κ' η θάλασσα κοιμάται + Και τα βουνά· και ο θόρυβος + Παύει των ζώντων. + + Ε + + Εις τα φρικτά βασίλεια + Ομοιάζει του θανάτου + Η φύσις όλη· εκείθεν + Ήχος ποτέ δεν έρχεται + Ύμνων ή θρήνων. + + ΣΤ + + Αλλά των μακαρίων + Σταύλων ιδού τα ηώα + Κάγκελλα η Ώραι ανοίγουσιν, + Ιδού τα ακάμαντα άλογα + Του Ηλίου εκβαίνουν. + + Ζ + + Χρυσά, φλογώδη, καίουσι + Τους δρόμους του αέρος + Τα αμιλλητήρια πέταλα· + Τους ουρανούς φωτίζουσι + Λάμπουσαι η χαίται. + + Η + + Τώρα εξανοίγει τ' άνθη + Εις τον δροσώδη κόλπον + Της γης η αυγή· και φαίνονται + Τώρα των φιλοπόνων + Ανδρών τα έργα. + + Θ + + Τα μυρισμένα χείλη + Της ημέρας φιλούσι + Το αναπαυμένον μέτωπον + Της οικουμένης· φεύγουσιν + Όνειρα, σκότος. + + I + + Ύπνος, σιγή· και πάλιν + Τα χωράφια, την θάλασσαν, + Τον αέρα γεμίζουσι + Και τας πόλεις με κρότον, + Ποίμνια και λύραι. + + ΙΑ + + Εις του σπηλαίου το στόμα + Ιδού προβαίνει ο μέγας + Λέων, τον φοβερόν + Λαιμόν τετριχωμένον + Βρέμων τινάζει. + + ΙΒ + + Ο αετός αφίνει + Τους κρημνούς υψηλούς· + Κτυπάουσιν η πτέρυγες + Τα νέφη, και τον Όλυμπον + Η κλαγγή σχίζει. + + IΓ + + Έθλιψε την Ελλάδα + Νύκτα πολλών αιώνων, + Νύκτα μακράς δουλείας, + Αισχύνη ανδρών, ή θέλημα + Των αθανάτων. + + ΙΔ + + Η χώρα τότε εφαίνετο + Ναός ηριπομένος, + Όπου οι ψαλμοί σιγάουσι + Και του κισσού τα ατρέμητα + Φύλλα κοιμώνται. + + ΙΕ + + Ωσάν επί την άπειρον + Θάλασσαν των ονείρων, + Ολίγαι, απηλπισμέναι + Ψυχαί νεκρών διαβαίνουσι + Με δίχως βίαν· + + ΙΣΤ + + Ούτως από του Άθωνος + Τα δένδρα, έως τους βράχους + Της Κυθήρας, κυλίουσα + Την άμαξαν βραδείαν, + Ουρανοδρόμον· + + ΙΖ + + Η τρίμορφος Εκάτη + Εθεώρει τα πλοία, + Εις του Αιγαίου τους κόλπους + Λάμνοντα αδόξως, φεύγοντα + Διασκορπισμένα + + ΙΗ + + Συ τότε, ω λαμπροτάτη + Κόρη Διός, του κόσμου + Μόνη παρηγορία, + Την γην μου συ ενθυμήθηκες + Ω Ελευθερία. + + ΙΘ + + Ήλθε η θεά· κατέβη + Εις τα παραθαλάσσια + Κλειστά της Χίου· τας χείρας + Άπλωσ' ορθή, και κλαίουσα + Λέγει τοιάδε· + + Κ + + — Ωκεανέ, πατέρα + Των χορών αθανάτων, + Άκουσον την φωνήν μου, + Και της ψυχής μου τέλεσον + Τον μέγαν πόθον. + + ΚΑ + + Ένδοξον θρόνον είχον + Εις την Ελλάδα· τύραννοι + Προ πολλού τον κρατούσι + Σήμερον συ βοήθησον, + Δος μου τον θρόνον. + + ΚΒ + + Όταν τους ανοήτους + Φεύγω θνητούς, με δέχονται + Η πατρικαί σου αγκάλαι· + Η ελπίς μου εις την αγάπην σου + Στηρίζεται όλη — + + ΚΓ + + Είπε· και ευθύς επάνω + Εις τας ροάς εχύθη + Του Ωκεανού, φωτίζουσα + Τα νώτα υγρά και θεία, + Πρόφαντος λάμψις. + + ΙΑ + + Αστράπτουσι τα κύματα + Ως οι ουρανοί, και ανέμελος, + Ξάστερος φέγγει ο ήλιος + Και τα πολλά νησία + Δείχνει του Αιγαίου. + + ΙΕ + + Πρόσεχε τώρα· ως άνεμος + Σφοδρός μέσα εις τα δάση, + Ο αλαλαγμός σηκόνεται· + Άκουε των πλεόντων + Τα εία μ ά λ α. + + ΙΣΤ + + Σχισμένη υπό μυρίας + Πρώρας αφρίζει η θάλασσα, + Τα πτερωμένα αδράχτια + Ελεύθερα εξαπλόνονται + Εις τον αέρα· + + ΙΖ + + Επί την λίμνην ούτως + Αυγερινά πετάουσι + Τα πλήθη των μελίσσων + Όταν γλυκύ του έαρος + Φυσάη το πνεύμα· + + ΙΗ + + Επί την άμμον ούτω + Περιπατούν οι λέοντες + Ζητούντες τα κοπάδια, + Την θέρμην των ονύχων + Έαν αισθανθώσιν + + Θ + + Ούτως εάν την δύναμιν + Ακούσουν των πτερύγων + Οι αετοί, το κτύπημα + Των βροντών υπερήφανοι + Καταφρονούσι. + + Λ + + Πεφιλημένα θρέμματα + Ωκεανού, γενναία + Και της Ελλάδος γνήσια + Τέκνα, και πρωτοστάται + Ελευθερίας· + + ΛΑ + + Χαίρετε σεις καυχήματα + Των θαυμασίων (Σπετσίας, + Ύδρας, Ψαρών), σκοπέλων, + Όπου ποτέ δεν άραξε + Φόβος κινδύνου. + + ΛΒ + + Κατευοδοίτε! — Ορμήσατε + Τα συναγμένα πλοία + Ω, ανδρείοι· σκορπίσατε + Τον στόλον, κατακαύσατε + Στόλον βαρβάρων. + + ΛΓ + + Τα δειλά των εχθρών σας + πλήθη καταφρονήσατε· + Την κόμην πάντα ο θρίαμβος + Στέφει των υπέρ πάτρης + Κινδυνευόντων. + + ΛΔ + + Ω επουράνιος χείρα! + Σε βλέπω κυβερνούσαν + Τα τρομερά πηδάλια, + Και των ηρώων η πρώραι + Ιδού πετάουν. + + ΛΕ + + Ιδού κροτούν, συντρίβουσι + τους πύργους θαλασσίους + Εχθρών απείρων· σκάφη, + Ναύτας, ιστία, κατάρτια + Η φλόγα τρώγει· + + ΛΣΤ + + Και καταπίνει η θάλασσα + Τα λείψανα· την νίκην + Ύψωσ' ω λύρα· αν ήρωες + Δοξάζωνται, το θείον + Φιλεί τους ύμνους + + ΛΖ + + Ωθωμανέ υπερήφανε, + Πού είσαι; νέον στόλον + Φέρε, ω μωρέ, και σύναξε· + Νέαν δάφνην οι Έλληνες + Θέλουν αρπάξειν. + + + + ΩΔΗ ΕΝΔΕΚΑΤΗ + Η ΒΡΕΤΤΑΝΙΚΗ ΜΟΥΣΑ + + + + Στροφή Α + + Εάν τα ποσειδώνια + Κύματα, τον αυθάδη + Ναύτην απομακρύνωσιν + Από την πάτριον νήσον του + Πριν έλθη η νύκτα· + + Β + + Με ψυχήν πικραμένην + Ορθός επί την πρύμνην + Βλέπει επάνω εις την θάλασσαν + Την ησυχίαν χυμένην + Και εσπέριον σκότος· + + Γ + + Βλέπει τα περιπόθητα + Βουνά και τα χωράφια + Της γλυκεράς πατρίδος + Κεχρυσωμένα ακόμα. + Από τον ήλιον. + + Δ + + Αλλ' ήδη εις τα ερεβώδη + Λουτρά βαθέα της δύσεως + Του λαμπρού βασιλέως, + Των αέρων εβούτησεν + Η εσχάτη ακτίνα. + + Ε + + Και αλλάζει, ιδού, αμαυρόνεται + Της νήσου η ράχη, ως πρόσωπον + Νέας, ορφανής παρθένου, + Υγρόν υπό το σύγνεφον + Της δυστυχίας· + + ΣΤ + + Τα λυπημένα ομμάτια του + Τότε αν σηκώση ο ναύτης, + Βλέπει επάνω εις την χώραν του + Τρέμον και μεσουράνιον + Το πρώτον άστρον. + + Ζ + + Ούτως αν χάση ο άνθρωπος + Το φως και τον σκεπάση + Μακάριον σκότος, βλέπομεν + Επ' αυτόν ανατέλλον + Άστρον ελπίδος. + + Η + + Ω Βύρων ω θεσπέσιον + Πνεύμα των Βρεττανίδων, + Τέκνον Μουσών και φίλε + Άμοιρε της Ελλάδος + Καλλιστεφάνου. + + Θ + + Πλεγμένα με τα φύλλα + Του μυστικού Ελικώνος + Της Υγιείας τα ρόδα + Χθες θαυμασίως εστόλιζον + Την κεφαλήν σου. + + Ι + + Χθες τον ουράνιον έτρεχε + Δρόμον ο ήλιος· χύνων + Τας πλέον λαμπράς ακτίνας + Το μέτωπόν σου αντέστραπτεν + Ως αθανάτου. + + ΙΑ + + Σήμερον κείσαι, ως εύφορος + Πολύκλωνος ελαία + Από το βίαιον φύσημα + Σκληρών ανέμων κείται + Εκριζωμένη. + + ΙΒ + + Σήμερον κείσαι, ω Βύρων, + Και πού τα ένθεα έπη, + Πού είνε τώρα τα σύμμετρα + Πτερόεντα φωνήεντα + Καστάλιε κύκνε; + + ΙΓ + + Θαυματουργοί φυσήσατε + Πνοαί του Παραδείσου· + Σηκώσου, ω Βύρων, τίναξον + Μακρά από σε τον άωρον + Μόρσιμον ύπνον. + + ΙΔ + + Ιδού της μουσοτρόφου + Ευρώπης τα υπερέχοντα + Έθνη ακόμα, προσμένουσιν, + Ακόμα την φωνήν σου + Επιθυμούσιν. + + ΙΕ + + Ιδού η Ελλάς σού ετοίμασεν + Όχι τον χρυσόν κύκλον + Τον τους κροτάφους φλέγοντα, + Των αργών βασιλέων + Ή των τυράννων· + + ΙΣΤ + + Αλλά στέφανον έτερον, + Στολήν ένδοξον, έντιμον, + Αξίαν νοός δικαίου, + Ανδρός αξίαν γενναίου + Φιλελευθέρου· + + ΙΖ + + Στέφανον αιωνίων + Κλάδων αφθάρτων, λάμποντα + Όχι διά τους κροτούντας + Ποιητάς το μονόχορδον + Της κολακείας· + + ΙΗ + + Αμμή διά σε τον εύτολμον + Λειτουργόν των παρθένων + Ελικωνίων· φιλούσιν + Η Μούσαι χείρα αμίαντον + Και υψηλόν πνεύμα. + + ΙΘ + + Σε η Ελλάς ευγνώμων + Ως φίλον μεγαλόψυχον + Ζητεί να στεφανώση, + Ως παρηγορητήν της, + Ως ευεργέτην. + + Κ + + Σηκώσου, ω Βύρων ... φίλε + Σηκώσου . . . λάβε, ω μέγα, + Λάβε το δώρον, ύμνησον + Του Σταυρού τους θριάμβους + Και της Ελλάδος· + + ΚΑ + + Αι! των θνητών η ελπίδες + Ως ελαφρά διαλύονται + Όνειρα βρέφους· χάνονται + Ως λεπτόν βόλι εις άπειρον + Βάθος πελάγου. + + ΚΒ + + Ο Βύρων κείται ως κρίνος + Υπό το βαρύ κάλυμμα + Αθλίας νυκτός· η αιώνιος, + Ω λύπη, τον εσκέπασε + Μοίρα θανάτου· + + ΚΓ + + Ανήρ κατά τον φύσεως + Νόμον τον άνδρα κλαίω· + Δεν χύνονται τα δάκρυα + Ματαίως επί τον τάφον + Των ευδοκίμων. + + ΚΔ + + Ότι αν φθαρτόν το σώμα + Πέση, και τ' άυλον πνεύμα + Των αγαθών και η φήμη + Νικήσουν ως η αλήθεια + Το αένναον μέλλον· + + ΚΕ + + Αν χωριστή, μετέωρος + Επί την δέλφιον πέτραν + Αστράψη η λύρα, καύχημα + Άγγλων και χαρμοσύνη + Αγηνορίδων· + + ΚΣΤ + + Ημείς όμως χηρεύομεν. + Τας θλίψεις θεραπεύει, + Και άγει ο θρήνος εις άμιλλαν + Αρετής την φιλόδοξον + Σποράν του ανθρώπου. + + + + ΩΔΗ ΔΩΔΕΚΑΤΗ + ΕΙΣ ΨΑΡΑ + + + + Στροφή Α + + Ερατεινή, γλυκεία + Θυγάτηρ Υπερίονος, + Πόσον, ω χρυσοβλέφαρος, + Πόσον δεκτή και νόστιμη + Φέγγεις ω ημέρα. + + Β + + Ελεύθερος ή δούλος + Τι χρησιμεύει αν ήνε, + Μόνον ας ζήση ο άνθρωπος, + Ότι είνε η γη παράδεισος, + Και η ζωή μία. + + Γ + + Δεύτε, εν ώ τα της Κύπριδος + Δάκτυλα μυρισμένα + Τας χορδάς κολακεύωσι, + Και η τρυφερά κιθάρα + Τον κόσμον θέλγει· + + Δ + + Τρέξατε σεις ω αμέριμνα + Πλήθη λαών· τον μέγαν + Μελίφρονα αμφορέα + Του Βασσαρέως αδράξατε + Νέοι και παρθένοι. + + Ε + + Με χιτώνα σιδώνιον + Με σάνδαλα χρυσόδετα + Χοροβατούντες ψάλλατε + Ή την στροφήν την λέσβιον, + Ή τέιον μέλος. — + + ΣΤ + + — Φθάνει τώρα το κέρασμα, + Φθάνει ο χορός, και τ' άσμα· + Κάθε ηδονή το μέτριον + Εάν αγαπά, ας προσφύγωμεν + Εις χαράν άλλην. + + Ζ + + Εδώ υπό τον πολύφυλλον + Και δροσερόν κεδρώνα + Ελάτε, ας αναπαύσωμεν + Το κορμί μας και ας έχωμεν + Τ' άνθη διά στρώμα. + + Η + + Ένα φιλί... κ' έν άλλο... + Έρωτα τρέξε, εξάπλωσον + Αιώνια τα πτερά σου, + Σκέπασον το μυστήριον + Της εορτής σου. + + Θ + + Ούτω, καθό η ταχύπους + Ίρις λάμπει και αβίαστος + Με τα ζεφύρια πνεύματα + Φεύγει, δι' ημάς αδάκριτοι + Φεύγουν η ημέραι. — + + Ι + + — Αναίσχυντα φρονήματα + Των αγεννέων ανθρώπων· + Ύμνοι μανίας, που εφύγατε + Από τα οδόντια του άδου + Στίχοι Εριννύων· + + ΙΑ + + Αν της δικαιοσύνης + Περιβλαστή το σκήπτρον, + Αν φιλάνθρωπον φύσημα + Εις την καρδίαν εισπνέη + Των βασιλέων· + + ΙΒ + + Αν η αρετή, κ' ο ελεύθερος + Νόμος ως άγια χρήματα + Ειλικρινώς λατρεύωνται, + Τότε καθό ο Παράδεισος + Δίδει η γη ρόδα. + + ΙΓ + + Αλλ' η ζωή και τότε + Δεν είνε δια τον βλέποντα + Άνθρωπον τους αστέρας + Άλλο παρά προοίμιον + Αθανασίας. + + ΙΔ + + Ιδού τα πολυτάραχα + Κύματα της θαλάσσης· + Ιδού, ιδού των αμώμων + Ψαρών δικαιοτάτων + Η τραχείαι πέτραι. + + ΙΕ + + Αυτού καμμία κιθάρα + Φθοροποιός, όχι όργια, + Όχι κρότος Μαινάδων, + Ούτ' Έρωτος παιγνίδια + Τον νουν συγχίζουν. + + ΙΣΤ + + Αλλ' ως, κατά το βράδυ + Το θερινόν ανάπτονται + Ταχείαι, συχναί η ολύμπιαι + Αστραπαί και θαμβόνουσι + Τους οδοιπόρους· + + ΙΖ + + Ούτω τα μεν θηκάρια + Σορηδόν ερριμμένα + Κρύπτουν την γην, τους βράχους· + Ο δε σιδηροχάρμης + Άφοβος Άρης, + + ΙΗ + + Κινεί την νήσον. Χίλια + Πολέμου χάλκεα όργανα + Βροντούν· εις τον αέρα + Των ξίφων μύριαι γλώσσαι + λάμπουν, κλονούνται. + + ΙΘ + + Μία βοή σηκόνεται, + Μία μόνη επιθυμία, + Και ωσάν ακτίνα ουράνιος, + Ως φλόγα ες δάση ευάνεμα + Καίει τας καρδίας. + + Κ + + «Υπέρ γονέων και τέκνων, + «Υπέρ των γυναικών, + «Υπέρ πατρίδος πρόκειται + «Και πάσης της Ελλάδος + «Όσιος αγώνας. + + ΚΑ + + «Θαλπτήριον της ημέρας + «Φως, δια πάντοτε χαίρε· + «Και σεις οπού ευφραίνεται + «Με φωνήν ηδυόνειρον + Της γης τα τέκνα, + + ΚΒ + + «Χαίρετ' ελπίδες. — Ήλθε + «Της Άγαρ το υπερήφανον + «Σπέρμα· επάνω εις τας όχθας + «Των Ψαρών, αλαλάζον + «Σφόδρα, κατέβη. + + ΚΓ + + «Ω, πατρίς, την εκούσιον + «Δέξου θυσίαν».... — Αστράπτει. — + Σεισμός πολέμου ακούεται. + Υπό τύμβον υψήνορα + Ήρωος κοιμώνται. + + ΚΔ + + Επί το μέγα ερείπιον + Η Ελευθερία ολόρθη + Προσφέρει δύο στεφάνους· + Έν από γήινα φύλλα, + Κ' άλλον απ' άστρα. + + + + ΩΔΗ ΔΕΚΑΗΤΡΙΤΗ + ΤΑ ΗΦΑΙΣΤΙΑ + + + + Στροφή Α + + Χλωρά, μοσχοβολούντα + Νησία του Αιγαίου πελάγους, + Ευτυχισμένα χώματα + Όπου η χαρά κ' η ειρήνη + Πάντα εκατοίκουν. + + Β + + Τι τα θαυμάσια εγίνηκαν + Κοράσια σας οπ' είχαν + Ψυχήν 'σάν φλόγα, χείλη + 'Σάν δροσισμένα 'ρόδα, + Λαιμόν 'σάν γάλα; + + Γ + + 'Στά πλούσια περιβόλια σας + Βασιλικός και κρίνοι + Ματαίως ανθίζουν· έρημα, + Ούτ' ένα χέρι ευρίσκεται + Να τα ποτίζη. + + Δ + + Τα δάση, τα λαγκάδια σας, + Όπου η φωναί αντιβόουν + Των κυνηγών, σιωπώσι· + Σκύλοι εκεί τώρα αδέσποτοι + Μόνον βουίζουν. + + Ε + + Ελεύθερα, αχαλίνωτα + Μέσα εις τα αμπέλια τρέχουν + Τ' άλογα, και εις την ράχην του + Το πνεύμα των ανέμων + Κάθεται μόνον. + + ΣΤ + + Εις τον αιγιαλόν + Από τα ουράνια σύγνεφα + Αφόβως καταιβαίνουν + Κραυγάζοντες οι γλάροι + Και τα γεράκια. + + Ζ + + Βαθυά εις την άμμον βλέπω + Χαραγμένα πατήματα + Ζώντων παιδιών και ανθρώπων· + Όμως πού είνε οι άνθρωποι, + Πού τα παιδία; + + Η + + Φρικτόν θλιβερόν θέαμα + Τριγύρω μου εξανοίγω· + Ποίων είναι τα σώματα + Που πλέουσ' εις το κύμα; + Ποίων τα κεφάλια; + + Θ + + Αυγεριναί του ηλίου + Ακτίνες τι προβαίνετε; + Τάχα αγαπάει να βλέπη + Έργα ληστών το μάτι + Των ουρανίων; + + Ι + + Δημιουργέ του κόσμου, + Πατέρα των αθλίων + θνητών, αν συ του γένους μας + Όλου ζητής τον θάνατον, + Αν συ το θέλης· + + ΙΑ + + Τα γόνατά μου εμπρός σου, + Να, πέφτουν· το υπερήφανον + Κεφάλι μου, που αντίκρυ + Των Βασιλέων υψόνετο, + Την γην εγγίζει. + + ΙΒ + + Ιδού ευλαβείς οι Έλληνες + Σκύπτουσιν όλοι· πρόσταξε, + Κ' επάνω μας ας πέσωσιν + Η Φλόγες της οργής σου + Αν συ το θέλης. + + ΙΓ + + Πλην πολυέλεος είσαι. + Και βοηθόν σε κράζω. . . . + Βλέπω, βλέπω εις την θάλασσαν + Πετώμενον τον στόλον + Αγρίων βαρβάρων. + + ΙΔ + + Κύτταξε πώς ο ήλιος + Χρυσόνει τα πανιά των· + Κύτταξε πώς το πέλαγος + Από σπαθιών ακτίνας + Τρέμον αστράπτει. + + ΙΕ + + Από τας πρύμνας χύνεται + Γεμίζων τον αέρα + Κρότος μυρίων κυμβάλων, + Και μέσα από τον θόρυβον + Ψάλματα εκβαίνουν· + + ΙΣΤ + + «Στάζουσι τα μαχαίρια μας, + «Από το αίμα ακάθαρτον + «Των χριστιανών· πριν πήξη, + «Ελάτε, ελάτε εις νέον + «Αίμα ας τα πλύνωμεν. + + ΙΖ + + «Ελάτε να ζεστάσωμεν + «Τα χέρια μας 'ς τα σπλάγχνα + «Όσων θυσίας προσφέρουσιν + «Εις τον Σταυρόν και σέβονται + «Αγίων εικόνας. + + ΙΗ + + «Ελάτε, ελάτε, ο κόπος + »Αν μας καταδαμάση, + «Επί σωρούς σφαγμένων + «Καθίζοντας, ανάπαυσιν + «Θέλομεν εύρει. + + ΙΘ + + «Τα ρόδα της Ελλάδος + «Εις τ' αίμα της βαμμένα + «Θέλει φανούν τερπνότατον + «Δώρον των γυναικών μας. + «Κ' έργον ηρώων.» + + Κ + + Σκληρά, δειλά αναθρέμματα + Της ποταπής Ασίας + Έργον ηρώων, ναι, βέβαια, + Ποίος το αμφιβάλει, υπάρχει + Το τρόπαιόν σας. + + ΚΑ + + Έργον ηρώων, αν σφάξητε + Αδύνατα παιδία· + Έργον ηρώων, αν πνίξητε + Τας τρυφεράς γυναίκας + Και τα γερόντια. + + ΚΒ + + Ιδού κ' άλλα νησία + Την λύσσαν σας προσμένουσι· + Πόλεις ιδού και αλίκτυπος + Ξηρά κατοικημένη + Απ' έθνη αθώα. + + ΚΓ + + Διά σας ηρώων κοπάδια, + Δεν φθάνει η Χίος, η Κύπρος· + Των Κυδωνιών δεν φθάνουσιν + Της Κάσσου και της Κρήτης + Η κατοικίαι. + + ΚΑ + + Άμμετε, μην αφήσετε + Ζώντα κανένα· απ' αίμα + Τα αιγαία νερά βαμμένα, + Κύματ' ας έχουν γέμοντα + Από σφαγάδια. + + ΚΕ + + Ω Έλληνες, ω θείαι + Ψυχαί, 'που εις τους μεγάλους + Κινδύνους φανερόνετε + Ακάμαντον ενέργειαν + Και υψηλήν φύσιν! + + ΣΤ + + Πώς από σας καμμία + Δεν τρέχει τώρα; πώς + 'Κεί μέσα εις τα πλεόμενα + Δεν ρίχνεσθε καράβια + Των πολεμίων; + + ΚΖ + + Πώς, πώς της ταλαιπώρου + Πατρίδος δεν πασχίζετε + Να σώσητε τον στέφανον + Από τα χέρια ανόσια. + Ληστών τοσούτων; + + ΚΗ + + Είνε πολλά τα πλήθη των + Και φοβερά εις την όψιν, + Αλλ' ένας Έλλην δύναται + Ένας άνδρας γενναίος + Να τα σκορπίση. + + ΚΘ + + Όποιος την δάφνην θέλει + Αθάνατον της δόξης, + Όποιος δάκρυα διά τ' έθνος του + Έχει, διά δε την μάχην + Νουν και καρδίαν· + + Λ + + Ας έκβη αυτός. — Να, βλέπω + Ταχείαι, ως τ' απλωμένα + Πτερά των γερανών, + Έρχονται δύο κατάμαυροι + Τρομεροί πρώραι. + + ΛΑ + + Παύει ως τόσον ο κρότος + Των μουσικών οργάνων· + Τ' αγαρηνά τραγούδια + Παύουν και τα υπερήφανα + Βλάσφημα μέτρα. + + ΛΒ + + Μόνον ακούω το φύσιμα + Του ανέμου οπού περνώντας + Εις τα κατάρτια ανάμεσα + Και εις τα σχοινία σχισμένος + Βιαίως σφυρίζει. + + ΛΓ + + Μόνον ακούω την θάλασσαν + Που ωσάν μέγα ποτάμι + Ανάμεσα εις τους βράχους + Κτυπώντας μυρμυρίζει + Γύρω εις τα σκάφη. + + ΛΑ + + Να, η κραυγαί και ο φόβος, + Να, η ταραχή και η σύγχυσις + Από παντού σηκόνονται, + Και απλόνουν πολυάριθμα + Πανία να φύγουν. + + ΛΕ + + Στενόν, στενόν το πέλαγος + Ο τρόμος κάμνει· πέφτει + Ένα καράβι επάνω + Εις τ' άλλο και συντρίβονται· + Πνίγονται οι ναύται. + + ΛΣΤ + + Ω! πώς από τα μάτια μου + Ταχέως εχάθη ο στόλος· + Πλέον δεν ξανοίγω τώρα + Παρά καπνούς και φλόγας + Ουρανομήκεις. + + ΛΖ + + Έξω από την θαλάσσιον + Πυρκαϊάν νικήτριαι + Ιδού πάλιν εκβαίνουν + Σωσμέναι η δύο κατάμαυροι + Θαυμάσιαι πρώται. + + ΛΗ + + Πετάουν, απομακρίνονται· + 'Σ το διάστημα του αέρος + Χωσμέναι γίνονται άφαντοι· — + Διαβαίνουσαι επαιάνιζον, + Κ' ήκουεν ο κόσμος. + + ΛΘ + + Κανάρη! — και τα σπήλαια + Της γης εβόουν, Κανάρη. — + Και των αιώνων τα όργανα + Ίσως θέλει αντηχήσουν + Πάντα Κανάρη. + + + + ΩΔΗ ΔΕΚΑΤΗ ΤΕΤΑΡΤΗ + ΕΙΣ ΣΑΜΟΝ + + + + Στροφή Α + + Όσοι το χάλκεον χέρι + Βαρύ του φόβου αισθάνονται, + Ζυγόν δουλείας ας έχωσι· + θέλει αρετήν και τόλμην + Η ελευθερία. + + Β + + Αυτή (και ο μύθος κρύπτει + Νουν αληθείας), επτέρωσε + Τον Ίκαρον· και αν έπεσεν + Ο πτερωθείς κ' επνίγη + Θαλασσωμένος· + + Γ + + Αφ' υψηλά όμως έπεσε, + Και απέθανεν ελεύθερος. — + Αν γένης σφάγιον άτιμον + Ενός τυράννου, νόμιζε + Φρικτόν τον τάφον. + + Δ + + Μούσα το Ικάριον πέλαγος + Έχεις γνωστόν. Να, η Πάτμος, + Να, αι Κορασσίαι κ' η Κάλυμνα + Που τρέφει τας μελίσσας + Με αθέριστα άνθη. + + Ε + + Να, της αλόης η νήσος, + Και η Κως ευτυχεστάτη, + Ήτις του κόσμου εχάρισε + Τον Απελλήν και αθάνατον + Τον Ιπποκράτην. + + ΣΤ + + Ιδού και ο μέγας τρόμος + Της Ασίας γης, η Σάμος· + Πλέξε δι' αυτήν τον στέφανον + Υμνητικόν και αιώνιον + Λυρική κόρη. + + Ζ + + Αυτού, ενθυμάσαι, εγέμιζες + Του τέιου Ανακρέοντος + Χαρμόσυνον κρατήρα, + Κ' έστρωνες διά τον γέροντα + Δροσόεντα ρόδα. + + Η + + Αυτού, του Ομήρου εδίδασκες + Τα δάχτυλα να τρέχουσι + Με την ωδήν συμφώνως, + Όταν τα έργα ιστόρη + Θεών και ηρώων. + + Θ + + Αυτού, τα χρυσά έπη + Εμψύχωνες εκείνον, + Δι’ ου τα νέφη εσχίσθησαν + Και των άστρων εφάνηκεν + Η αρμονία. + + Ι + + Ω κατοικία Ζεφύρων, + Όταν αλλού του ηλίου + Καίουν τα βουνά η ακτίνες, + Ή τον χειμώνα η νύκτα + Κόπτη τας βρύσεις· + + ΙΑ + + Εσύ ανθηρόν το στήθος σου, + Φαιδρόν τον ουρανόν + Έχεις, και από τα δένδρα σου + Πολλή πάντοτε κρέμεται + Καρποφορία. + + ΙΒ + + Καθώς προτού νυκτώση, + Μέσα εις τον κυανόχροον + Αιθέρα, μόνος φαίνεται + Λάμπων γλυκύς ο αστέρας + Της Αφροδίτης. + + ΙΓ + + Καθώς μυρτιά υπερήφανος + Απ' άνθη φορτωμένη + Και από δροσιάν αστράπτει, + Όταν η αυγή χρυσόζωνος + Την χαιρετάη· + + ΙΔ + + Ούτω το κύμα Ικάριον + Κουπούσα η βάρκα, βλέπει + Σε εις τα νησία ανάμεσα + Λαμπράν και υψηλοτάτην, + Και αγαλλιάζει + + ΙΕ + + Τι εγίνικαν η ημέραι, + Ότε εις τας κορυφάς + Του Κερκετέως δενδρόεντος + Εχόρευον η τέχναι + Στεφανωμέναι. + + ΙΣΤ + + Έρχονται, ω μακαρία + Νήσος, έρχονται πάλιν· + Το προμηνύουσι τ' άντρα σου + Φλογώδη, εξ ων μυρίαι + Μάχαιραι εκβαίνουν. + + ΙΖ + + Ως η σφήκες μαζόνονται + Επί τα ολίγα λείψανα + Σπαραγμένης ελάφου, + Ή ταύρου οπού εκατάντησε + Δείπνον λεαίνης· + + ΙΗ + + Αλλ' αν βροντήση εξαίφνης, + Πετάουν ευθύς και αφίνουσι + Την ποθητήν τροφήν, + Υπό τα δένδρα φεύγουσαι + Και υπό τους βράχους + + ΙΘ + + Ούτως εις τα παράλια + Ασιατικά, τα πλήθη + Αγαρηνά αναρίθμητα + Βλέπω να επισωρεύονται, + Όμως ματαίως. + + Κ + + Σάλπιγγα μεγαλόφθογγος + «Οι Σάμιοι», κράζει, «οι Σάμιοι» + Και ιδού τα πόδια τρέμουσι + Μυρίων ανδρών και αλόγων + Θορυβουμένων. + + ΚΑ + + «Οι Σάμιοι»· — και εσκορπίσθησαν + Των απίστων αι φάλαγγες. — + Α, τι, ω δειλοί, δεν μένετε, + Να ιδήτε, αν το σπαθί μας + Κοπτρόν ήνε; + + ΚΒ + + Έρχονται, πάλιν έρχονται + Χαράς ημέραι, ω Σάμος· + Το προμηνύουν οι θρίαμβοι + Πολλοί και θαυμαστοί, + Που σε δοξάζουν. + + ΚΓ + + Νήσος λαμπρά ευδαιμόνει· + Ότε η δουλεία σε αμαύρονε, + Σ' είδον· άμποτε νάλθω + Να φιλήσω το ελεύθερον + Ιερόν σου χώμα. + + ΚΔ + + Εάν φιλοτιμούμεθα + Να την ξαναποκτήσωμεν + Μ' ίδρωτα και με αίμα, + Καλόν είνε το καύχημα + Της αρχαίας δόξης. + + + + ΩΔΗ + ΔΕΚΑΤΗ ΠΕΜΠΤΗ + ΕΙΣ ΣΟΥΛΙ + + + + Στροφή Α + + Φυσάει σφοδρός ο αέρας, + Και το δάσος κυμαίνεται + Της Σελλαΐδος· φθάνουσι + Μακράν εδώ, όπου κάθομαι, + Μουσικά μέτρα. + + Β + + Αφροντίστων ποιμένων + Στίχοι δεν είνε, ή γάμου, + Ή πανηγυριζόντων + Νέων γυναικών και ανθρώπων, + Μήτε ιερέων. + + Γ + + Άλλη λαμπρά πανήγυρις + Την σήμερον εορτάζεται + Εις την Ελλάδα· ο άγγελος + Χορεύει του πολέμου· + Δάφνας μοιράζει. + + Δ + + Βράχοι υψηλοί, διαβόητοι, + Βουνά του τετραχώρου, + Από σας καταβαίνουσι + Πολλοί και δυνατοί + Αδάμαστοι άνδρες. + + Ε + + Κάθε χέρι, κλαδί· + Κάθε κεφάλι φέρνει + Στέφανον· από βράχον + Πηδάουν εις βράχον ψάλλοντες + Πολέμιον άσμα. + + ΣΤ + + «Μακράν και σκοτεινήν + «Ζωήν τα παλληκάρια + «Μισούν όνομα αθάνατον + «Θέλουν και τάφον έντιμον + «Αντίς διά στρώμα.» + + Ζ + + Ούτως εβόουν· συμφώνως + Τ' άρματά τους εβρόνταον + Και τ' άντρα.... — Ω δεν ακούω + Πλέον παρά τον άνεμον + Και τους χειμάρρους. — + + Η + + Εσύ οπού τρέχεις, πρόσμενε + Ω στρατιώτα· ειπέ μου, + Και ας μη σε κυνηγήση + Βόλι του εχθρού, πού επήγαν + Οι σύντροφοί σου; + + Θ + + «Λείπει ο καιρός. Αν έχης + «Ελαφρά τα ποδάρια, + «Και στήθος, ακολούθα με· + «Τρίξε και συ μ' εμένα· + «Μας φεύγει, η ώρα.» — + + Ι + + Γνωρίζω την φωνήν σου. + Οδήγει. — Οι βράχοι φεύγουσι + Τώρα υπό τα πατήματα + Συχνά, φεύγουν οπίσω + Σπήλαια και δένδρα· + + ΙΑ + + Των ποταμών πλατέα + Νερά, βαθέα λαγγάδια, + Έρημα μονοπάτια, + Δάση, βουνά, χωράφια, + Φεύγουν οπίσω. + + ΙΒ + + Ιδού το Καρπενήσι· + Αυτού από τα ψηλώματα, + Όπου αναμένω, βλέπω + Κρυπτόν στεφανομένων + Σύνταγμα ηρώων. + + ΙΓ + + Και αντίκρυ τα αναθρέμματα + Του Οσμάν με δίχως τάξιν, + Πλην χιλιάδας, χιλιάδας + Βλέπω συγκεχυμένων + Πεζών και ιππέων. + + ΙΔ + + Ως εις χώραν εορτάζουσαν + Συντρέχει μεν ο κόσμος + Πολύς, κλαγγάς δε οργάνων, + Φωνάς δε ανδρών χαιρόντων + Ακούεις και κρότον. + + ΙΕ + + Ούτω και εις το στρατόπεδον + Των βαρβάρων ακούεις + Κραυγάς, τύμπανα, κτύπους· + Όμως ατρέμα ο θάνατος + Στέκων τους βλέπει. + + ΙΣΤ + + Ως τόσον της ημέρας + Το φως εγίνηκ' άφαντον· + Τους ουρανούς σκεπάζει + Το φοβερόν σου κάλυμμα + Ιερά νύκτα. + + ΙΖ + + Μητέρα φρονημάτων + Υψηλών, συνεργέ + Ψυχών τολμηροτάτων, + Νύκτα ουράνια και σύγχρονε + Δικαιοσύνης. + + ΙΗ + + Συχνά από σε παιδεύονται + Λαοί άφρονες, άσωτοι· + Συχνά και των τυράννων + Αλλάζεις την χρυσήν + Ζώνην εις Στάκτην. + + ΙΘ + + Τώρα εδώ το πυκνότερον + Σκότος σου χύσαι. Άνθρωπος + Άνθρωπον ας μη βλέπη, + Ας μη ξανοίγη μάτι + Χείρα ωπλισμένην. + + Κ + + Το πνεύμα ταραγμένον + Των εχθρών της πατρίδος μου + Ας πλάσση φοβερούς + Γίγαντας, και ας φαντάζεται + Παντού μαχαίρας. + + ΚΑ + + Ακούω, ακούω τον θόρυβον + Ως αρχομένης μάχης· + Κουφοβροντάει τοιούτως, + Ότε επάνω εις τους βράχους + Ρίχνεται η θάλασσα. + + ΚΒ + + Δάσος βοάει τοιούτως, + Οπότε από τα σύγνεφα + Σκληρός το δέρνει ο άνεμος· + Ξηρά τα φύλλα φεύγουσιν + Εις τον αέρα. + + ΚΓ + + Να, των σπαθιών ο κρότος + Προδήλως τώρα ακούεται· + Να, πέφτουν ως ουράνιαι + Βρονταί, πολλά, απροσδόκητα + Βόλια θανάτου. + + ΚΔ + + Να, πανταχού σηκόνονται + Ομού και των νικώντων, + Και των νενικημένων + Η φωναί, τρομερή + Φρικτή αρμονία. + + ΚΕ + + Ω άγγελοι, οπού ετάχθητε + Φύλακες των δικαίων, + Της Σελλαιΐδος σώσατε + Τα τέκνα και τον Μπότσαρην + Διά την Ελλάδα. + + ΚΣΤ + + Έπαυσ' η μάχη ολότελα, + Αναχωρεί και η νύκτα· + Ιδού που τ' άστρα αχνίζουσι, + Και οι καθαροί λευκαίνονται + Αιθέριοι κάμποι. + + ΚΖ + + Πυκναί, πυκναί ως ομίχλη, + Περνάουν απ' έμπροσθέν μου + Των ψυχών η χιλιάδες· + Τα χέρια των ακόμα + Στάζουσιν αίμα. + + ΚΗ + + Άνομοι, τον Σταυρόν + Εχθρόν επήραν· και άγγελος + Τους οδηγεί· εις το πρόσωπο + Του λάμπει η καταδίκη, + Ρομφαία 'ς το χέρι + + ΚΘ + + Ιδού ανά δεκάδας, + Πετάουν και των Ελλήνων + Τα πνεύματα ελαφρά· + Αστράπτουν ως η ακτίνες + Του πρώτου ηλίου. + + Λ + + Φέρνει Σταυρόν και βάια + Ο πτερωμένος άγγελος + Που τους ηγεμονεύει· + Ψάλλοντες αναβαίνουσιν + Υπέρ τα νέφη. + + ΛΑ + + Ψυχαί μαρτύρων χαίρετε + Την αρετήν σας άμποτε + Να μιμηθώ εις τον κόσμον, + Και να φέρω την λύραν μου + Με σας να ψάλλω. + + + + ΩΔΗ + ΔΕΚΑΤΗ ΕΚΤΗ + ΑΙ ΕΥΧΑΙ + + + + Στροφή Α + + Της θαλάσσης καλήτερα + Φουσκωμένα τα κύματα + Να πνίξουν την πατρίδα μου + Ωσάν απελπισμένην, + Έρημον βάρκαν. + + Β + + 'Σ την στεριάν, 'ς τα νησία + Καλήτερα μίαν φλόγα + Να ιδώ παντού χυμένην, + Τρώγουσαν πόλεις, δάση, + Λαούς και ελπίδας· + + Γ + + Καλήτερα, καλήτερα + Διασκορπισμένοι οι Έλληνες + Να τρέχωσι τον κόσμον, + Με εξαπλωμένην χείρα + Ψωμοζητούντες· + + Δ + + Παρά προστάτας νάχωμεν. + 'Μέ ποτέ δεν εθάμβωσαν + Πλούτη ή μεγάλα ονόματα, + 'Μέ ποτέ δεν εθάμβωσαν + Σκήπτρων ακτίνες. + + Ε + + Αν οπόταν παιθαίνη + Πονηρός βασιλεύς + Έσβυν' η νύκτα έν άστρον, + Ήθελον μείνει ολίγα + Ουράνια φώτα. + + ΣΤ + + Το χέρι οπού προσφέρετε + Ως προστασίας σημείον + Εις ξένον έθνος, έπνιξε + Και πνίγει τους λαούς σας, + Πάλαι, και ακόμα. + + Ζ + + Πόσοι πατέρες δίδουσιν, + Όχι ψωμί, φιλήματα + 'Σ τα πεινασμένα τέκνα τους, + Εν ώ λάμπουν 'ς τα χείλη σας + Χρυσά ποτήρια! + + Η + + Όταν υπό τα σκήπτρα σας + Νέους λαούς καλείτε, + Νέους ιδρώτας θέλετε + Εσείς διά να πληρώσητε + Πλουσιοπαρόχως, + + Θ + + Τα ξίφη οπού φυλάγουσι + Τα τρέμοντα βασίλειά σας, + Τα ξίφη οπού τρομάζουσι + Την αρετήν, και σφάζουσι + Τους λειτουργούς της. + + Ι + + Θέλετε θησαυρούς + Πολλούς δια να αγοράσητε + Κρότους χειρών και επαίνους, + Και τ' άπειστον θυμίαμα + Της κολακείας. + + ΙΑ + + Ημείς δια τον Σταυρόν + Ανδρείως υπερμαχόμεθα + Και σεις εβοηθήσατε + Κρυφά τους πολεμούντας + Σταυρόν και αλήθειαν. + + ΙΒ + + Διά να θεμελιώσητε + Την τυραννίαν τιμάτε + Τον Σταυρόν εις τας πόλεις σας, + Και αυτόν επολεμήσατε + Εις την Ελλάδα. + + ΙΓ + + Και τώρα εις προστασίαν μας + Τα χέρια σας απλόνετε! + Τραβήξετέ τα οπίσω· + Βλέπει ο Θεός και αστράπτει + Διά τους πανούργους. + + ΙΔ + + Όταν το δένδρον νέον + Εβασάνιζον οι άνεμοι, + Τότε βοήθειαν ήθελεν, + Ενδυναμώθη τώρα + Φθάνει η ισχύς του. + + ΙΕ + + Το ξίφος σφίγξατ' Έλληνες — + Τα ομμάτια σας σηκώσατε — + Ιδού — εις τους ουρανούς + Προστάτης ο Θεός + Μόνος σας είνε. + + ΙΣΤ + + Και αν ο Θεός και τ' άρματα + Μας λείψωσι, καλήτερα + Πάλιν να χρεμετήσωσι + 'Σ' τον Κυθερώνα Τούρκων + Άγριαι φοράδες, + + ΙΖ + + Παρά.... Αι, όσον είνε + Τυφλή και σκληροτέρα + Η τυραννίς, τοσούτον + Ταχυτέρως ανοίγονται + Σωτήριοι θύραι. + + ΙΗ + + Δεν με θαμβώνει πάθος + Κανένα· εγώ την λύραν + Κτυπάω, και ολόρθος στέκομαι + Σιμά εις του μνήματός μου + Τ' ανοικτόν στόμα. + + + + ΩΔΗ + ΔΕΚΑΤΗ ΕΒΔΟΜΗ + ΤΟ ΦΑΣΜΑ + + + + Στροφή Α + + Το πνεύμα μου σκοτίζεται· + Η γη υπό τα ποδάρια μου + Γέρνει· αθελήτως τρέχω + Ωσάν από μίαν ράχην + Βουνού, εις λαγκάδι. + + Β + + Με σέρνει η τύχη. Ω, πόση + Νύκτα εμαζώχθη αυτούθε + Και φόβος, όπου πέφτοντας + Εμβαίνω· σπήλαιον είνε + Ή χάσμα του άδου; + + Γ + + Ελύθησαν οι άνεμοι· + Σφοδροί, σφοδροί εδώ μέσα + Ως φουσκωμένα, χύνονται + Ποτάμια από πολλά + Χειμέρια νέφη. + + Δ + + 'Σ τον θόρυβον σηκόνονται, + Φωναί συχναί και ασήμαντοι, + Ως μακράν εις την θάλασσαν + Στεναγμοί πνιγομένων + Μυρίων ανθρώπων. + + Ε + + Βλέπω, βαθυά, μίαν σπίθα· + Πλησιάζει· μεγαλόνεται· + Ωσάν κύκλος αμέτρητος, + Ως πέλαγος φλογώδες + Εμπρός μου απλώθη· + + ΣΤ + + Ελεεινά ναυάγια + Πλέουσιν αυτού. Μεγάλον + Κορμί νεοσπαραγμένον + Περνάει, και ως σώμα φαίνεται + Μίας βασιλίσσης. + + Ζ + + Ω Ελλάς!... — ιδού χιλιάδες + Παιδιών έτι εις τα σπάργανα + Περνάουν, κ' εις κάθε στήθος + Ένα μαχαίρι στέκεται + Καταχωσμένον. + + Η + + Κοράσια, ιδού, μητέρες + Περνάουν. Έλαμπον πρώτα + Τα πλήθη αυτών 'σάν άστρα· + Εχαίροντο, και τ' άρπαξε + Θανάσιμη ώρα. + + Θ + + Έχουσι των στεφάνων τους + Μαδημένα τα ρόδα, + Γυμνά τ' άσπρα βυζία τους, + Μιασμένα από τα χείλη + Αγρίων βαρβάρων. + + Ι + + Να, και οι σωροί περνάουσι + Των μαχίμων ανθρώπων, + Ένδοξοι ναύται, αείμνηστοι, + Ανδρείοι στρατιώται + Κ' ήμερος όχλος. + + ΙΑ + + Ματαίως το ακονισμένον + Εγύμνωσαν σπαθί τους· + Δάφνας ματαίως εμάζωξαν· + Πάσαν ελπίδα ο άνεμος + Έξαφνα επήρε. + + ΙΒ + + Έρημη τώρα η θάλασσα + Είνε· και ιδού μακρόθεν, + Ως νέφη εις τον ορίζοντα + Εσπερινόν, 'ξανοίγω + Γην και νησία. + + ΙΓ + + Εγκρημνισμέναι πόλεις + Φαίνονται αυτού, και λείψανα + Πύργων, ναών, χωρίων· + Άροτρα, βάρκαις και άρματα + Ημελημένα. + + ΙΔ + + Ζώντα δεν βλέπω· ουδ' άφησε + Καν ένα η σκληρά τύχη + Επάνω εις τέτοιον θέατρον, + Τ' έθνους να κλαίη την άωρον + Τρισάθλιον μοίραν. + + ΙΕ + + Μεγάλη, τρομερή, + Με τα πτερά απλωμένα, + Καθώς αετός ακίνητος, + Κρέμεται 'ς τον αέρα + 'Ψηλά η Διχόνοια. + + ΙΣΤ + + «Εγώ, » φωνάξει «εγώ + «Από τον κόσμον έσβυσα + «Ένα λαόν· και ταύτην + «Την γην εξολοθρεύσασα + «Τώρα εωρτάζω.» + + ΙΖ + + Ούτως ειπούσα η δύσφημος, + Χύνει, από δύο ποτήρια + Αίμα και πορφυρίζονται + Πάντες οι ουράνιοι κάμποι, + Η γη και η νήσοι. + + ΙΗ + + Ελύθη, ελύθη ως όνειρον + Το φάσμα. Καθαρώτατος + Ο αέρας καταβαίνει + Και δροσίζει τα χείλη μου, + Και την ψυχήν μου. + + ΙΘ + + Ω Ελλάς! — ω πατρίς μου! + Ελπίδων γλυκυτάτων + Μήτηρ! σε βλέπω ακόμα + Ζώσαν και μαχομένην, + Και αναλαμβάνω. + + Κ + + Φύγε, φύγε τον κίνδυνον, + Διά τον Σταυρόν 'που πλύνεις + Με τ' αίμα σου· διά τ' όνομα + Της ιεράς των τέκνων σου + Ελευθερίας. + + ΚΑ + + Έως σήμερον σε ωφέλησαν + Του νοός η θεόπνευστος + Φλόγα, και τα μεγάλα, + Ανέλπιστα, αναρίθμητα + Έργα, και η δύναμις. + + ΚΒ + + Αλλ' έφθασεν η ημέρα + Κινδύνου· η δοξασμένη + Δάφνη της κεφαλής σου + Τρέμει· κ' ο εχθρός προσέχει + Να την αρπάξη. + + ΚΓ + + Μάθε ότι εις τους χορούς + Των πολέμων, ως έσωσεν + Η ανδρεία τον στρατιώτην, + Ούτω εις αυτούς η ομόνοια + Σώνει τα έθνη. + + + + ΩΔΗ + ΔΕΚΑΤΗ ΟΓΔΟΗ + ΕΙΣ ΤΗΝ ΝΙΚΗΝ + + + + Στροφή Α + + Ον, συ που η φαντασία + Φλογώδης των θνητών + 'Σάν πτερωμένην βλέπει + Παρθένον 'ς τον αέρα, + Ουράνιον έργον. + + Β + + 'Σ το μέτωπόν σου πάντοτε + Άσβεστος λάμπει αστέρας, + Ω Νίκη, συσσωρεύονται + Τριγύρω σου ματαίως + Νύκτες αιώνων. + + Γ + + Το χέρι οπού τα πέπλα + Των ουρανών κατέστρωσεν, + Από σύγνεφα ολόχρυσα + Εκβαίνει, και σου δείχνει + Ανδρείους ανθρώπους. + + Δ + + Πετάεις εσύ κ' επάνω τους + Σκορπίζεις φύλλα αμάραντα· + Τέρπουν αυτά τους ζώντας, + Και τους γενναίως θανόντας + Τέρπουν ακόμα. + + Ε + + Αι, πώς υπό την πτέρυγα + Ταχείαν του Νότου ή τ' Έβρου, + Πολλά βλέπεις να σκήπτωσι + Τ' ανήσυχα της λίμνης + 'Ψηλά καλάμια! + + ΣΤ + + Από τριγμούς γεμίζουν + Απαύστως ολοτρίγυρα + Μεγίστην πεδιάδα, + Κανείς δε δεν εμέτρησεν + Αυτών το πλήθος. + + Ζ + + Όμως οι κυνηγοί + Βάνουν φωτιάν 'κεί μέσα, + Κ' ευθύς από μίαν άκραν + 'Πέρασ' η φλόγα εις άλλην + Καίουσα τα πάντα. + + Η + + Πανέρημος, ξεσκέπαστη + Αστράπτει τώρα η πλάτη + Των υδάτων, εσκόρπισεν + Ο άνεμος τα λείψανα + Καπνού και στάκτης. + + Θ + + Πυκνά, πυκνά ως καλάμια + Ανεμισμένα εβλέπαμεν + Να κινώνται εις τους κάμπους μας + Των πολέμων μας τ' άρματα, + Κ' έπεσαν όλα. + + Ι + + Πού είνε η τόσαι γλώσσαι + Των ακτινοβολούντων + Σπαθιών; πού είνε η χείρες + Των εχθρών μας αμέτρητοι; + Πού τα καυχήματα; + + ΙΑ + + Πλατύς και σκοτεινός, + Βαθύς έχασκεν κ' άφευκτος + Ο άδης υποκάτω τους· + Εβούλιασαν, εχάθησαν, + Εκλείσθη ο τάφος. + + ΙΒ + + Ούτως από τον ήλιον, + Ωσάν πύρος σταλάγματα, + Πέφτουσιν εις την θάλασσαν + Των αιώνων, και χάνονται + Διά πάντα η ώραι. + + ΙΓ + + Ω Νίκη, διά τους Έλληνας + Στεφάνους πλέξε· αλλ' όχι + 'Σαν 'κείνους 'που χαρίζεις + Εις βασιλέα κενόδοξον + Αιματοπότην. + + ΙΔ + + 'Σάν κείνους όχι. Επάνω τους + Τα δάκρυα των λαών + Στάζουσι, και μαραίνονται + Ογλήγωρα ως απ' όφιν + Χόρτα καϋμένα. + + ΙΕ + + Πήγαινε εις τον Παράδεισον· + Μία δάφνη εκεί βλαστάνει· + Άγγελος την φυλάττει + Λαμπρός, και την ποτίζει + Ψάλλων τοιαύτα. + + ΙΣΤ + + «Αύξανε διά τον θρίαμβον, + «Διά την αγάπην αύξανε + «Ελευθερίας, πατρίδος· + «Διά πάντοτε ακεραύνωτος + «Βλάστανε ω δάφνη. » + + ΙΖ + + Ζήτει τα θαλερώτερα + Πλέον άφθαρτα κλωνάρια· + Μ' αυτά πλέξε τα στέμματα, + Και πρόσθεσε ακόμα + Δυο ειδών ρόδα. + + ΙΗ + + Λευκά και δροσερώτατα, + 'Σάν άστρα αυγερινά, + Υπό τα θεία φυτρόνουσι + Πατήματα και πέφτουσι + Συχνά εις τον κόσμον. + + ΙΘ + + Τάχεις γνωστά· κ' εστόλισες + Πολλαίς φοραίς μ' εκείνα, + Τους μη σκληρώς πατήσαντας + Τον εχθρόν όταν έβαλεν + Τ' άρματα κάτω. + + Κ + + Τάχεις γνωστά· τα εχάρισες + Εις όσους δεν εξάπλωσαν + Βαρείαν χείρα επί γέροντας + Ή παρθένους οπ' έγειναν + λάφυρα μάχης. + + ΚΑ + + Εάν τιμήσης ήρωα + Μ' αυτά προσμένει ο τάφος + Το σώμα του, προσμένουσιν + Οι ουρανοί το στίφος του + Και τ' όνομά του. + + + + ΩΔΗ + ΔΕΚΑΤΗ ΕΝΝΑΤΗ + ΕΙΣ ΤΟΝ ΠΡΟΔΟΤΗΝ + + + + Στροφή Α + + Εγύρισε ταις πλάταις του· + Φεύγει, φεύγει ο προδότης· + Αλαμπή σέρνει τ' άρματα + Φαρμακερά, το στήθος του + Έγινεν άδης. + + Β + + Τον Σταυρόν και τους Έλληνας + Άφησ' οπίσω, εξάπλωσεν + Αδελφικώς την χείρα του + 'Σ τους Τούρκους, κ' επροσκύνησε + Βάρβαρον νόμον. + + Γ + + Τον συντροφεύει ολόμαυρον + Μέγα εναέριον σύγνεφον. + Κρέμεται ακόμα ατίνακτον + Αστοπελέκι επάνω του, + Κ' άγρυπνος μοίρα. + + Δ + + Ω Βαρνακιώτη· τρέχεις, + Και ο κτύπος των ποδών σου + Αντιβομβεί ωσάν νάτρεχες + Επί τον κούφιον θόλον + Βαθείας αβύσσου. + + Ε + + Αν κοπιασμένος πέσης + 'Ν αναπαυθής 'ς τα χόρτα, + Η τιμωρός συνείδησις + Με σε πλαγιάζει αλλάζουσα + Τα χόρτα εις δράκοντας. + + ΣΤ + + Το φως εσύ αποφεύγεις + Της ημέρας, φοβούμενος + Μήπως των προδομένων + Ανθρώπων σε ξανοίξουσιν + Η μακραί σπάθαι. + + Ζ + + Κράζεις την νύκτα κ' έρχεται· + Αλλά εις το σκότος μέσα + Τυλιγμένος φαντάζεσαι + Εχθρούς αρματωμένους, + Και ως άφρων μένεις. + + Η + + Αν μαυροφορεμένης + Χήρας, αν βρέφους θρήνον + Ορφανικόν ακούσης, + Τρέμεις, και το ποτήρι σου + Πέφτει σχισμένον. + + Θ + + Αν της χαράς τον γέλωτα + Ιδής εις φιλικόν + Δείπνον περιπετώμενον, + Απ' ίδρωτα θανάτου + Στάζουν τα φρύδια σου. + + Ι + + Ω, ποίαν ζωήν ηγόρασες + Προδότα Βαρνακιώτη! + Και τι έλπιζες; το θείον + Διά τους ομοίους σου τέτοια + Δώρα ετοιμάζει. + + ΙΑ + + Αν ήθελες χρυσάφι — + Πολύν εις τας βαρβάρους + Αγαρηνάς σκηνάς + Με το σπαθί εις το χέρι + Εύρισκες πλούτον. + + ΙΒ + + Πληγωμένος απ' ύβριν + Ελληνικών στομάτων + Αν ήθελες εκδίκησιν — + Η καλλητέρα εκδίκησις + Είνε η συμπάθεια. + + IΓ + + Μέγα, λαμπρόν εάν ήθελες + Όνομα, και περνώντας + Εσύ κάθε οφθαλμός + Με θαυμασμόν να στρέφηται + Παρατηρώντάς σε. — + + ΙΔ + + Σφαλερόν δρόμον, άθλιε, + Εδιάλεξας· οι Έλληνες + Που επρόδωσας θαυμάζονται + Από την οικουμένην + Κ' ήρωες καλούνται. + + ΙΕ + + Και καταφρονημένος + Ο Βαρνακιώτης έγινε. — + Γύρευε από την μοίραν σου + Κρυπτόν να σου χαρίση + Τάφον εις όλους. + + + + ΩΔΗ ΕΙΚΟΣΤΗ + Ο ΒΩΜΟΣ ΤΗΣ ΠΑΤΡΙΔΟΣ + + + + Στροφή Α + + Τρέξατε αδέλφια, τρέξατε + Ψυχαί θερμαί, γενναίαι· + Εις τον βωμόν τριγύρω + Της πατρίδος αστράπτοντα + Τρέξατε πάντες. + + Β + + Ας παύσωσ' η διχόνοιαι + 'Που ρίχνουσι τα έθνη + Τυφλά, υπό τα σκληρότατα + Ονύχια των αγρύπνων + Δολίων τυράννων. + + Γ + + Τρέξατ' εδώ· συμφώνως + Τους χορούς ας συμπλέξωμεν, + Προσφέρων ο καθένας + Λαμπράν θυσίαν, πολύτιμον, + Εις την πατρίδα. + + Δ + + Εδώ ας καθιερώσωμεν + Τα πάθη μας προθύμως· + Τ' άρματα ημείς αδράξαμεν + Μόνον διά να πληγώσωμεν + Του Οσμάν τα στήθη. + + Ε + + Εδώ πάντα τα πλούτη μας + Ας χύσωμεν· εν όσω + Γυμνόν σπαθί βαστούμεν + Μας φθάνουσι τα φύλλα + Τίμια της δάφνης. + + ΣΤ + + Κ' ύστερ', αφ' ου συντρίψωμεν + Τον έχθιστον ζυγόν, + Αλλά όχι αβέβαια πλούτη + Θέλει μας δώσει πάλιν + Η Ελευθερία. + + Ζ + + Εδώ ηδονάς και ανάπαυσιν, + Ω φίλοι, ας παραιτήσωμεν + Ξηρή Πέτρα το στρώμα, + Φαρμάκι το ψωμί + Της δουλείας είνε. + + Η + + Εδώ, 'σάν αναθήματα, + Εις τον βωμόν πλησίον, + Τους συγγενείς, τα τέκνα μας + Αγαπητά, τους γέροντας + Τώρα ας αφήσωμεν. + + Θ + + Πάντα όσα εις την καρδίαν μας + Είνε ακριβή, δεν πρέπουσιν + Εις άνδρας 'που τρομάζουν, + Έμπροσθεν εις ανόητον + Βάρβαρον σκήπτρον. + + Ι + + Ούτε η ζωή δεν πρέπει. + Τρέξετε αδέλφια τρέξετε. + Συμμέτρως εχορεύσαμεν, + Σύμμετρα ας αποθάνωμεν + Διά την πατρίδα. + + + +ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΟΥ + + +Α + +Οι στίχοι τους οποίους εμεταχειρίσθην εις την κατασκευήν των +Ωδών μου συνίστανται εκ συνιζήσεων και τόνων, και λέγονται +επτασύλλαβοι με πρόσθεσιν πεντασυλλάβου. + +ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ + + Ως] μέ] σα] εις] τα] πο] λύ] δένδρα + Δά] ση] το] βρά] δυ εισ| πνέ] ει + Το] τε] θλιμ] μέ] νον] φύ] σημα + Με] ση] βρι| νόν] και] φαί] νεται + Θρή] νος] αν] θρώ] πων. + +Β + +Ότε η τελευταία λέξις ενός επτασυλλάβου είνε προπαροξύτονος, η +τετονισμένη συλλαβή λέγεται έκτη, αι δε επίλοιποι δύο +λογίζονται ως μία· π. χ. + + — — — — πο] λύ] δένδρα — + — — — — — φύ] σημα — + — — — — — φαί] νεται — + +Γ + +Ότε όμως η τελευταία λέξις έχει τον τόνον εις την λήγουσαν, ο +στίχος τελειόνει με την έκτην· π. χ. + + Του] κλει] νού] Τα] μησ] σού] — + Ελ] αφ] ρά] κα] θα] ρά] — + Γί] νον] ται]της] νυκ] τός] — κ. τ. λ. + +Δ + +Η πεντασύλλαβος πρόσθεσις δεν τελειόνει ποτέ παρά με λέξιν +έχουσαν τον τόνον εις την παραλήγουσαν. + +Ε + +Οι τόνοι είνε· + +α. Τ ε λ ι κ ο ί, οι οποίοι ευρίσκονται εις την έκτην των +επτασυλλάβων και εις την τετάρτην του πεντασυλλάβου. + +β'. Α ν έ μ φ α τ ο ι, και δεν συντρέχουσιν εις μελοποιίαν. Ως +ο τόνος της τετάρτης συλλαβής του + + Ως] μέ] σα εις] τα] πο] λύ] δενδρα — + +και ο της τρίτης του + + Δά] ση] το] βρά] δυ εισ] πνέ] ει — + +και ο της πέμπτης του + + Με] σημ] βρι] νόν] και] φαί] νεται — + +γ'. Κ ύ ρ ι ο ι, οι οποίοι κατεργάζονται το μέλος και το +μέτρον. Η δε θέσις αυτών ποικίλλεται ούτως· + +ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ ΕΙΣ ΤΟΥΣ ΕΠΤΑΣΥΛΛΑΒΟΥΣ + + 1 2 3 4 5 6 + 0 — — — — 0 + Εύφ ραι νε μέ το α θά νατον + 0 — — 0 — 0 + Χή ρας ο θεί ος ό μηρος + — 0 — — — 0 + Σβη σθέν λι βα νι στή ριον + — 0 — 0 — 0 + Την λύ ραν δό τε υ μνή σατε + Του θα νά του τα γό νατα + — — 0 — — 0 + Ο φο βε ρός εχ θρός + — — — — — 0 + Υ πο κυ μαι νο μέ νους + — 0 — — 0 0 + Λευ κόν, σι γα λόν μάρ μαρον + +ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ ΕΙΣ ΤΟΥΣ ΠΕΝΤΑΣΥΛΛΑΒΟΥΣ + + 1 2 3 4 + 0 — — 0 + Έ χει το μνή μα + — 0 — 0 + Βοσ κοί και ζώ α + — — — 0 + Πα ρη γο ρή σου + +κύριοι, λοιπόν, και τελικοί είνε οι αναγκαίοι τόνοι του +στίχου. Εις μίαν μόνην περίστασιν έχομεν την άδειαν να +αμελήσωμεν τον τελικόν τόνον, ως το + + των τυράννων αναστε- + νάξη η ψυχή σας. + +αλλά η αιτία είνε εμφανής· η διακοπή και η σημασία της λέξεως +το συγχωρούσιν. + +Ζ + +Οι στίχοι του προλόγου λέγονται τραγικοί, ή ενδεκασύλλαβοι, +και οι πονηταί τους μεταχειρίζονται εις σύνθεσιν θεατρικών και +λυρικών ποιημάτων· συνίστανται δε και αυτοί εκ συνιζήσεων και +τόνων, δέχονται δε, μετά τον τελικόν της δεκάτης, ή μίαν ή και +δύο συλλαβάς· ενίοτε όμως τελειόνουσι με τον της δεκάτης +τόνον. + +ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ + + Πο] λυ [ τέ] κνου] θε] άς] ω] Μνη] μο] σύ] νη + Θρέμ] μα] τα] πτε] ρω] τά,] χα] ραί] του] αν] θρώ] που + Και] των] μα] κά] ρων] Ο] λυμ] πίων] α] εί] μνηστα + Κ' ευ] τυ] ] χή] δώ] ρα· ε] πί] τα] νώ] τα α] κά] μαντα + Των] ζε] φύ] ρων,] πε] τά] ξα] τε] τα] χέ] ως. + +Η + +Ο τελικός τόνος, εις όλα τα διάφορα είδη των στίχων δεν +δέχεται ποτέ την συνίζησιν, αλλά διαλύει τας συλλαβάς· π. χ + + ................................. τα] χέ] ως. + +Θ + +Των τραγικών στίχων οι τόνοι ποικίλλονται ως ακολούθως. + +Θέσις των τόνων εις τους τραγικούς ή ενδεκασυλλάβους στίχους.!! + + 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 + 0 — 0 — — 0 — — — 0 + 0 — 0 — — 0 0 — — 0 + 0 — — 0 — 0 — — — 0 + 0 — — — — 0 — 0 — 0 + 0 — — 0 — — 0 — — 0 + — 0 — 0 — 0 — 0 — 0 + — 0 — 0 — 0 0 — — 0 + — 0 — 0 — — — 0 — 0 + — 0 — — — 0 — 0 — 0 + — 0 — — — — — 0 — 0 + — 0 — 0 — 0 — — — 0 + — 0 — — — 0 — — — 0 + + 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 + — — 0 — — 0 — 0 — 0 + — — 0 — — 0 0 — — 0 + — — 0 — — 0 — — — 0 + — — — 0 — 0 — 0 — 0 + — — — 0 — 0 0 — — 0 + — — — 0 — — — 0 — 0 + — — — — — 0 — 0 — 0 + — — — — — 0 — — — 0 + — 0 — 0 — — 0 — — 0 + — — — 0 — — 0 — — 0 + — — 0 0 — 0 — 0 — 0 + — — 0 0 — 0 — — — 0 + — — 0 0 — — — 0 — 0 + — 0 — 0 — 0 — — 0 0 + — — — 0 — 0 — — 0 0 + — — — — — 0 — — 0 0 + +Ι + +Τα μεν είδη εικοσιοκτώ· αλλά κάθε είδος ποικίλλεται +αλλάττοντας· + +α'. Την θέσιν της τομής του μέτρου (γαλ. césure) + +β'. Την θέσιν της αναπαύσεως των περιόδων. + +γ'. Τον αριθμόν των μετά την δεκάτην συλλαβών. + +δ'. Την ποσότητα των θέσει μακρών ή βραχέων. + +ε'. Την θέσιν, τον αριθμόν και την ποσότητα των συνιζήσεων. + +ς'. Τον ρυθμόν των λέξεων. Ούτως αν υποθέσωμεν ποιητήν τινα +προσπαθούντα, να κατασκευάση τον έκτον τόνον του πρώτου +είδους, επειδή ο τόνος ούτος προηγείται μεν από δύο, +ακολουθείται δε από τρεις συλλαβάς ανεμφάτους, εμπορεί ο +στιχουργός εις αποτέλεσμα του σκοπού του να μεταχειρισθή +διαφόρους λέξεις, των οποίων όμως εκάστη αλλάττει την αρμονίαν +και του στίχου και της περιόδου. π. χ. + + — — β — — — + αν δρών + η με ρών + δό ξα + άν θρω πος + αυ τάγ γελ τος + πα ρα κά λυμ μα + τι μά ται + κ. τ. λ. + +Κ + +Η αρμονία της περιόδου είνε αναγκαία όχι μόνον ως +αποτελεσματικόν μέρος της ποιήσεως, αλλά ακόμη ως μέσον, το +οποίον μας ελευθεροί από την βαρβαρότητα των ομοιοκαταλήξεων· +και συνίσταται εκ της κατασκευής των στίχων, εκ της αυτών +ποικιλίας, και εκ της τομής του μέτρου. Οι κανόνες αυτής όντες +πολλοί από πολλούς μ' ακρίβειαν και εκτεταμένως εξηγημένοι, +δεν έχουσι χώραν εις την σημείωσιν ταύτην. Τα όσα είπον είνε +αρκετά ως προς τους αναγινώσκοντας τας ωδάς μου· τα δε άλλα τα +κρίνω περιττά διά τους αληθώς ποιητάς, και μάλλον περιττότερα +διά τους αντιποιουμένους μεν των Μουσών την ευμένειαν, +καταδικασμένους δε από την φύσιν εις άλλην τινά υπουργίαν. + +Λ + +Αλλ' επειδή τα ανδραγαθήματα των σημερινών Ελλήνων εξισούνται +με εκείνα των αρχαίων, και νομίζονται άσματος άξια, ας +περιορίσωμεν, διά τους επιθυμούντας να γράψωσιν επικά +ποιήματα, το μέτρον των ηρωικών στίχων, του οποίου ο μόνος +κανών είνε ο ακόλουθος: + +Ο ηρωικός στίχος συνίσταται εκ δύο οποιωνδήποτε επτασυλλάβων, +και τομής μετά τον πρώτον και προ του δευτέρου π. χ. + + Έπειτ' αφ' ου διετάχθησαν ] υπό τους ηγεμόνας + Άπαντες, με φωνάς ] και με κτύπον ως όρνεα + Κινούνται οι Τρώες· ωσαύτως ] ο ουρανός ακούει + Εναερίους κλαγγάς ] ότε την πολλήν φεύγοντες + Βροχήν και τον χειμώνα ] οι γερανοί διαβαίνουσι + Της θαλάσσης τα κύματα [ μακρά, και εις τα πυγμαία + Έθνη, με της αυγής ] το φως, φέρνουσι φόνον, + Φέρνουν πικράν διχόνοιαν ] και πολύστονον μοίραν. + Οι δ' Αχαιοί με σιγήν,] πολλήν πνέοντες, δύναμιν, + Και εις αμοιβαίαν βοήθειαν ] δεινοί, πρόθυμοι εχώρουν. + (Μετάφρ. εκ της γ' ραψ. της Ιλ.) + +Από την συναρμογήν των διαφόρων επτασυλλάβων, οξυτόνων, +παροξυτύνων, ή προπαροξυτύνων γίνονται χ ο στ', είδη ηρωικών +στίχων, τα οποία μεταχειρισθέντα με κρίσιν συμπλάττουσι την +γνωστήν εις τους παλαιούς μόνον πολύτροπον αρμονίαν. +Αποφεύγοντες ούτω το μονότονον των κριτικών επών, μιμούμεθα τα +κινήματα της ψυχής, και χαρακτηρίζομεν τα όσα ή ο νους ή αι +του ανθρώπου αισθήσεις απαντώσιν εις την φυσικήν και εις την +φανταστήν οικουμένην. Εις το ερχόμενον, εάν μου φθάση η ζωή +και η τύχη μου δώση αρκετήν ησυχίαν, θέλω, ως παράδειγμα, +προβάλλει στίχους ηρωικούς υμνούντας τους κατά των ανηλεών +τυράννων της πατρίδος θριάμβους του Σταυρού και της των +προμάχων μας αρετής· κατά δε το παρόν άλλους παρά τους άνωθεν +δεν δύναμαι να προσφέρω. + + + +ΥΜΝΟΣ +ΥΠΟ +ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΜΑΡΤΕΛΑΟΥ + + + +ΒΙΟΓΡΑΦΙΑ + +ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΜΑΡΤΕΛΑΟΥ + +ΥΠΟ + +ΣΠΥΡΙΔΩΝΟΣ ΔΕ ΒΙΑΖΗ + + + +ΑΝΤΩΝΙΟΣ ο ΜΑΡΤΕΛΑΟΣ εγεννήθη εν Ζακύνθω εξ ευγενών γονέων, +καταγεγραμμένων εν τη χρυσή βίβλω, Αντωνίου Μαρτελάου ιερέως +και Άννης Σουμμάκη. + +Κατεβάλομεν πάσαν προσπάθειαν όπως εύρωμεν το βαπτιστικόν του +Αντωνίου εν τω ενταύθα Αρχειοφυλλακείω, αλλά μας εστάθη +αδύνατον. Έν τινι των βιβλίων της Αναλήψεως εύρομεν την εξής +σημείωσιν «1754 Ιουλ. 4, ημέρα δευτέρα, την ώραν οπού έπαιζαν +τα ταμπούρλα, εις τα ξημερώματα, ετελείωσεν ο μακαρίτης +αιδεσιμώτατος παπάς Αντώνιος Μαρτελάος, εφημέριος και +νοικοκύρης του παρόντος θείου ναού· έκαμεν εις την αυτήν +εφημερίαν μήνας έξ μόνον και ήτο χρονών 35.» Λέγεται δε, ότι +αποθνήσκων ο ιερεύς Μαρτελάος κατέλιπεν έγκυον την σύζυγόν +του, διό εγεννήθη το παιδίον μετά τον Ιούλιον του έτους 1754. + +Νέος έτι ων ο Μαρτελάος ενεδύθη το κληρικόν φόρεμα, όπως, +γενόμενος ιερεύς της ιδιοκτήτου εκκλησίας, διαδεχθή τον +ομώνυμον αυτού πατέρα. + +Μετά την εγκύκλιον εκπαίδευσιν, μετά ζύλου επεδόθη εις την +ελληνικήν φιλολογίαν και εις την μελέτην των ηθικών επιστημών, +μαθητείσας παρά Παναγιώτη τω Παλαμά και διαφόροις άλλοις +λογίοις, οίτινες ήρχοντο από καιρού εις καιρόν εις Ζάκυνθον. +Παρά τοις δυτικοίς ιερεύσιν έμαθε την λατινικήν και την +ιταλικήν. Μη θέλων να έχη ευθύνας απέβαλε ναι μεν την ιδέαν να +ιερωθή, αλλά το ιερατικόν φόρεμα το διετήρησε μέχρι του +θανάτου. + +Ο Μαρτελάος, αν και εξ ευγενών καταγόμενος, εστηλίτευε και +εστιγμάτιζε πάντοτε τας καταχρήσεις αυτών, καθό φιλελεύθερος. +Ο κ. Σάθας λέγει ότι ο Μαρτελάος είς τι στηχούργημά του, όπερ +καίτοι ερευνήσαμεν δεν εύρομεν, συν άλλοις έλεγε· + + Δεν 'μπορεί ανθρώπου γλώσσα — να ειπή τι συφοραίς + Εγεννούσαν των αρχόντων — η κλεψιαίς και αδικαίς. + Ανθρωπόμορφα θηρία — 'που λεγόστε χριστιανοί + Στα κεφάλια σας να πέση — όλη του Θεού η οργή. + +Οι ευγενείς εκακοποίουν τον Μαρτελάον, τέλος δε διέταξαν τους +χωρικούς να δένωσι τα φορτηγά ζώα εν τη πλατεία της Αναλήψεως +και παρά τη οικία αυτού, εν επί τούτω πασάλοις, όπως δια των +ογκηθμών και των φωνών των χωρικών διαταραχθή η ησυχία ότε +παρέδιδεν ή εμελέτα ή απ' άμβωνος εκήρυττε τον θείον λόγον. +Ημέραν τινά τόσον ο Μαρτελάος οργισμένος ήτο, ώστε επιστρέφων +ο λόγιος Δημήτριος κόμης Κουμούτος της εξοχής επ' όνου, τον +σταματά, γονυπετεί προ αυτού, και, συναθρισθέντος του λαού, +εξεφώνησε πανηγυρικόν του όνου, εν επιμέτρω δε, είπεν ότι το +υπομονητικόν εκείνο ζώον υπέφερε και το βάρος των αρχόντων, +εχθρών της άνθρωπότητος, ως τους ωνόμαζε. + +Καταργηθείσης της ενετικής εξουσίας και έλθόντων τω 1797 των +Γάλλων εν Επτανήσω, ο λαός της Ζακύνθου πανηγυρίζων την πτώσιν +της Ενετοκρατίας και νομίζων ότι δεν θα επιέζετο πλέον, — ενώ +εισέτι δύναται να άση Freiheit ist nur in dem Reich des +Traeume, — εχόρευε και έψαλλε φιλελεύθερα άσματα, κροτούντων +των τε κωδώνων και πυροβόλων, ο δε φιλελεύθερος Μαρτελάος +αναβάς επί υψώματος εις την νυν πλατείαν Γεωργίου του Α', +εξεφώνησεν ελληνιστί διεξοδικόν λόγον υπέρ της δημοκρατίας. Τη +15 Οκτωβρίου του έτους 1797 εποίησε τον Ύ μ ν ο ν εις την +Γαλλίαν, Βοναπάρτην και στρατηγόν Gentili. Ο Ύμνος ούτος, +μέχρι σήμερον ανέκδοτος, ετάραξε τους αριστοκράτας, και εις +τούτων, ο Νικόλαος Λογοθέτης, των παρώδησε. Περιεργίας χάριν +θέττομεν ενταύθα δύο στροφάς της παρωδίας εκείνης. + + Ποίος ήκουσε ποτέ του + Κόκκαλα πνοήν να εκβάλουν + Σάλπισμα να καταλάβουν + Και αφ' τα μνήματα να εκβούν; + ............................. + Βοναπάρτης την Ελλάδα + Ήλθε να την αφανίση + Όχι να την αναστήση + Ως κηρύττεις δολερώς. + +Και όμως ο Βοναπάρτης είπε· La Grèce attend un +libérateur!..... Ce serait une belle couronne de gloire!.... +Il inscritait son nom à jamais avec ceux d' Homère, Platon, +Epaminondas!... Je n'en ai peut—être pas été loin! + +Ελθόντων τω 1799 των Ρωσοτούρκων εν Επταννήσω, οι άρχοντες +αποκτήσαντες την απολεσθείσαν ισχύν, ου μην κατήγγειλαν +πολλούς των φιλοδημοκρατών ως δημοκόπους, αντάρτας και +αντιρωσιστάς, αλλά διέταξαν να τους κτυπήσωσι και διά του +ρωσικού κνούτου. Τότε πολλοί των φιλελευθέρων, οίοι Παύλος +Κουμούτος, Δημήτριος Γουζέλης και Διονύσιος Ταγιαπιέρας +κατέφυγον ως την αλλοδαπήν, ο δε Μαρτελάος εκρύβη. Ότε τη +ενεργεία των αρχόντων πολυπληθείς χωρικοί, στρατηγούντος του +Φωσκάρδη, επαπείλουν την καταστροφήν της πόλεως, ο Μαρτελάος +κατέφυγεν εις πλοίον. Ο Μαρτελάος ήτο εις άκρον φιλόπατρις, +ηγάπα την Ελλάδα, επεθύμει να ίδη αυτήν ελεύθερον. Μαθών το +μυστήριον της φιλικής Εταιρίας, εβαπτίσθη εις την κολυμβήθραν +της Ελληνικής Εθνεγερσίας. Έκτοτε δε ψυχή τε και σώματι +ενήργει υπέρ της Πατρίδος. Εις το πρόσωπον του αειμνήστου +Κολοκοτρώνη επροσωποποίει την Ελλάδα, διό οσάκις τον έβλεπε, +κλίνων προ αυτού την κεφαλήν, του έλεγε — Π ρ ο σ κ υ ν ώ τ η ν +Ε λ λ ά δ α, — Ο Σ. αρχιεπίσκοπος Ζακύνθου κ. Κατραμής, +ιστορεί ότι διημερεύων ποτέ ο Μαρτελάος μετά κληρικών είς τινα +εξοχήν, ένθα εφαίνετο τα της Πελοποννήσου όρη ενώ πάντες +εχόρευον χειροπιασμένοι, αυτός σύρων τον χορόν και +αεροκυματίζων ρινόμακτρον ηυτοσχεδίασε· + + Να ιδώ παιδιά, να ιδώ παιδιά το φλάμπουρο κ' εγώ + Της λευθεριάς ολούθεν να λάμψη να χαρώ. + Βουνά 'ψηλά, βουνά 'ψηλά, λαγκάδια και βυθούς + Πηδάτε, απερνάτε, φονεύστε τους εχθρούς. + Ποτάμια το αίμα των τυράννων ας τρέξη + Την γην μας ας βρέξη, χωρίς πόνον καρδιάς. + +Ο Μαρτελάος μετήρχετο τον διδάσκαλον της ελληνικής και της +φιλοσοφίας επιτυχώς. Ωφέλησε την ιδιαιτέραν αυτού πατρίδα, +διότι, παραδίδων και δωρεάν την Ελληνικήν εις τους πτωχούς, +διέδιδε την ελληνικήν γλώσσαν εις εποχήν καθ' ην η ιταλική +ήτον η επίσημος γλώσσα της κυβερνήσεως και η γλώσσα των +λογίων. Αν και ως εκ της ιδιοτροπίας αυτού, — έλεγεν δε ότι ο +μελετών την ελληνικήν πρέπει να έχη τον σ τ ό μ α χ ο ν +α δ ε ι α ν ό ν, — παρέδιδε δύο ή τρεις ώρας προ της ανατολής του +ηλίου — και ουχί μόλις ανέτελλεν ο ήλιος, ως λέγουσι τινές — +ουχ ήττον όμως δεν εφείδοντο οι μαθηταί αυτού της ενοχλήσεως +εκ του ακαταλλήλου της ώρας, αλλά παρευρίσκοντο τακτικώς εις +τα μαθήματα. Άπαντες οι τότε επιστήμονες, λόγιοι, ιερείς και +εγγράμματοι εχρημάτισαν μαθηταί αυτού. Ήτο ελληνιστής και +λατινιστής, εκ του προχείρου μετέφραζε τον Όμηρον εις +λατινικούς στίχους και τον Βιργίλιον εις ελληνικούς, ήτο +θεολόγος, ευφάνταστος στιχουργός, αλλ' εις όλα τω έλειπεν η +τέχνη. Εκέκτητο δε τοσαύτην ευγλωττίαν, τοσαύτην εύροιαν +λόγου, τοιαύτην φαντασίαν, ώστε ότε έμελλε να εκφωνήση λόγον, +ο ναός ήτο πλήρης ακροατών μίαν ώραν προ της θείας ιερουργίας. +Εχθρός άσπονδος ων της δημοτικής απ' άμβωνος, λέγει ο ποιητής +Τερτσέτης, «άστραπτε και εβρόντα πως ο Κοραής του χαλάει την +γλώσσαν». Τους οπαδούς της δημοτικής ενόμιζεν αθέους και +εχθρούς του ελληνισμού και της ορθορδοξίας. Επεθύμει να +γράφωσι την αρχαίαν γλώσσαν. Εξ ανάγκης δε μετεχειρίζετο την +δημοτικήν, όπως γένη καταληπτός και εις τον λαόν. Ο Μαρτελάος +ήτο φιλόπονος, αλλά δεν εδημοσίευσε διά του τύπου τα έργα +αυτού. Συνέγραψε δε τα εξής — Εγχειρίδιον ελληνικής +γραμματικής — λόγους εκκλησιαστικούς, πανηγυρικούς και +επικηδείους — Ασματογραφίας — Μεταφράσεις εκ του λατινικού και +ιταλικού, εν αις τεμάχια του Τasso — Επιγράμματα ελληνικά και +λατινικά — Ωδάς πινδαρικάς — Ηρωελεγεία — Εθνικά και δημοτικά +άσματα — και Επιθαλάμια. — Κατά το 1845 ο μακαρίτης Φραγκίσκος +Καρβελάς ιατρός, έλαβε τα άνω φιλοπονήματα παρά του ανεψιού +του Μαρτελάου, Σπυρίδωνος Μαρτελάου, επί σκοπώ να δημοσιευθώσι +δια του τύπου παρά τινος φιλομούσου Εταιρίας, αλλά ένεκα του +θανάτου του Καρβελλά το σχέδιον δεν ήχθη εις πέρας. Ο κύριος +Σέργιος Χ. Ραφτάνης, εν τη αξιολόγω αυτού εκδόσει του +Συναξαριστού — ήτις είνε η καλητέρα πασών των μέχρι τούδε +γενομένων — εδημοσίευσε του Μαρτελάου τον «Κανόνα Παρακλητικόν +εις τον άγιον Διονύσιον». Εκ των ποιήσεων του Μαρτελάου εις +αρχαΐζουσαν και δημοτικήν γλώσσαν εύρομεν πολλάς, αλλά +δυστυχώς παραπεποιημένας υπό των κατά καιρούς αντιγραφέων. Εκ +των πλείστων εύρομεν τρία ή τέσσαρα αντίγραφα διάφορα το έν +του άλλου. Μόνον του Ύ μ ν ο υ, τον οποίον δημοσιεύομεν, +είδομεν έξ αντίγραφα όμοια· εις δύο όμως αντίγραφα, το πρώτον +τετράστιχον επαναλαμβάνεται ανά δύο τετράστιχα. Τούτου ένεκα +δημοσιεύομεν μόνον τον Ύ μ ν ο ν διότι, νομίζομεν, ότι είνε +ως εγράφη υπό του στιχουργού. Γενομένης της απλοελληνικής +μεταφράσεως των Γραφών από της βιβλικής Εταιρίας, ο Μαρτελάος +από του άμβωνος εκήρυξε δύο λόγους κατά της μεταφράσεως και +της Αγγλικής Προστασίας της επιτρεψάσης την κυκλοφορίαν των +τοιούτων βιβλίων, άπερ ωνόμαζε αντορθόδοξα και κίβδυλα. Ο +Άγγλος διοικητής διώρισεν επιτροπήν όπως εξετάση, αν πράγματι +εξυβρίζεται η Προστασία, αλλ' η επιτροπή, ίνα μη τιμωρηθή ο +Μαρτελάος, εγνωμοδότησεν ότι οι λόγοι είνε ανάξιοι προσοχής +ένεκα της ελαφρότητος του νοός του ιεροκήρυκος. Ο Μαρτελάος +λυπηθείς απέστειλε τους λόγους τω Κυρίλλω ΣΤ'. ιστορών τα +διατρέξαντα, αλλ' ότε η απάντησις του Πατριάρχου έφθασεν +ενταύθα, ο Μαρτελάος ήτον εις την κρείττονα ζωήν από της 8 +Νοεμβρίου του έτους 1819. Η επιστολή αύτη της Μεγάλης +Εκκλησίας σώζεται εις το ενταύθα αρχειοφυλακείον. + +Τοιούτος εν ολίγοις ήτο ο Μαρτελάος, ον ο Νικόλαος Δραγούμης, +διά της γνωστής επιπολαιότητος των πλείστων των ημετέρων +λογίων, εξισόνει με αμαθέστατον πρόσωπον της κωμωδίας του +Γουζέλη «ο Χ ά χ η ς» Ο Γουζέλης αναφέρει τον διδάσκαλον +αυτού Μαρτελάον, ουχί όπως τον εξευτελίση, ως νομίζει ο +Δραγούμης, αλλ' όπως παραστήση κάλλιον τους χρόνους, εν οις +έγραφε, καθότι η μεγίστη παιδεία του Μαρτελάου κατέστη τότε +τόσον παροιμιώδης, ώστε έλεγον όλοι οι Ζακύνθιοι — «τώπε κη ο +Μαρτελάος» — «ρώτα τον Μαρτελάον» κλ. Ο Γουζέλης εις την +«Κρίσιν του Πάριδος» ομιλών περί Μαρτελάου τον καλεί και σ ο φ ό ν +(σελ. 344), τούτο αν εγνώριζεν ο Δραγούμης, θα έβλεπε +τουλάχιστον ότι ο Γουζέλης εσέβετο τον διδάσκαλόν του και δεν +τον ανέφερεν ίνα τον σατυρίση. Δεν κατηγορούμεν τον Δραγούμην +διότι ηγνόει τον Μαρτελάον, τον κατηγορούμεν μόνον διότι δεν +έπρεπε να αναφέρη περιφρονητικώς πρόσωπον χωρίς να έχη γνώσιν +αυτού. + + Εν Ζακύνθω, κατά Ιανουάριον του 1881. + +ΕΙΣ ΤΗΝ ΠΕΡΙΦΗΜΟΝ ΓΑΛΛΙΑΝ + +ΤΟΝ ΑΡΧΙΣΤΡΑΤΗΓΟΝ ΒΟΝΑΠΑΡΤΗΝ +ΚΑΙ +ΤΟΝ ΣΤΡΑΓΗΓΟΝ ΓΕΝΤΙΛΛΗΝ + + + + 1 + + ΟΘΕΝ είσθε των Ελλήνων + Παλαιά ανδρειωμένα + Κόκκαλα εσκορπισμένα + Λάβετε τώρα πνοήν· + + 2 + + Σταις φωναίς της σάλπιγγός μου + Οχ το μνήμα ανασταθήτε + Και το Γένος σας να ιδήτε + Εις την πρώτην του τιμήν. + + 3 + + Η εξακουστή Γαλλία + Δεν βαστά την τυραννίαν, + Μα με αιματοχυσίαν + Αποκτά ελευθερίαν. + + 4 + + Καθώς είνε ανδρειωμένη + Το καλόν τούτο σκορπίζει + Και ολούθεν το χαρίζει + Όθεν βλέπει αδικιάν. + + 5 + + Εις ημάς τους απογόνους + Όσον είδετε χαμμένον, + Ιδού τώρ' αποκτημένον + Από χείρα δυνατήν· + + 6 + + Ένας στρατηγός ανδρείος + Πέμπεται οχ την Γαλλίαν, + Πίπτει εις την Ιταλίαν + Κάμνει θόρυβον πολύν. + + 7 + + Έτρεξαν όλα τα έθνη + Ν' αντισταθούν με βίαν, + Μα εκείνος με ανδρείαν + Κατακόπτει τους εχθρούς· + + 8 + + Βοναπάρτης δεν φοβείται + Δεν γνωρίζει την δειλίαν, + Να χαρίση Ελευθερίαν + Προσπαθεί· εις τους λαούς. + + 9 + + Στο βουνόν σταις άγριαις ράχαις + Αναβαίνει, δεν τρομάζει, + Η καρδιά του δεν σπαράζει + Στους αγώνας τους πολλούς· + + 10 + + Χύνονται ωσάν μελίσσια + Οι εχθροί αρματωμένοι + Γύρωθεν αγριωμένοι + Με πολέμους φοβερούς. + + 11 + + Αρχινούν, τον τριγυρίζουν + Τύραννοι και η φωτία, + Μα του στήθους του η καρδία + Δεν δειλιάζει παντελώς· + + 12 + + Στα βουνά κ' εις τα λαγκάδια + Πέτεται, πέρνει τον δρόμον, + Στους τυράννους δίδει νόμον + Ήρωας ο τρομερός. + + 13 + + Όθεν κάμει ευρίσκει κάστρα + Όθεν κάμει τυραννίαν, + Με βροχαίς από φωτίαν + Μ' όθεν κάμει αυτός νικά· + + 14 + + Πίπτουν κάτω και τα κάστρα, + Σβένονται και η φωτίαις. + Με πολλαίς 'ματοχυσίαις + Τους τυράννους κυνηγά. + + 15 + + Όθεν είσθε των Ελλήνων, + Παλαιά ανδρειωμένα + Κόκαλα εσκορπισμένα, + Λάβετε τώρα πνοήν. + + 16 + + Εξυπνήστε, για να ιδήτε + Ήρωα στην Ιταλίαν + Π' έδωκεν ελευθερίαν + Κη έφθασε έως εδώ· + + 17 + + Εξυπνήστε, για να ιδήτε + Την μητέρα μας Γαλλίαν + Που χαρίζει ελευθερίαν + Εις της γης σας τον λαό. + + 18 + + Εις τον κόλπον του Ανδριάτου + Που φωλεύει ένα λειοντάρι + Με φωνές χωρίς κοντάρι + Το κρημνίζει εις την γην· + + 19 + + Τα λειονταράκια φεύγουν, + Την φωλιάν τους αφανίζει, + Εδώ κη εκείθεν τα σκορπίζει + Έρημα με εντροπήν. + + 20 + + Πίπτοντας χαμαί ο λέων, + Δυνατά εκειός μουγκρίζει, + Τα οδόντια κατατρίζει + Με θυμόν και στεναγμόν + + 21 + + Πίπτοντας χαμαί ο λέων, + Εις εκειό το κρήμνισμόν του + Κη εις εκειόν τον μουγκρισμόν του + Έκαμε πολύν σεισμόν. + + 22 + + Εκουνίσθηκαν τα όρη, + Θάλασσαις αναστενάζουν, + Τους λαούς κατατινάζουν + Γύρωθεν της Βενετιάς· + + 23 + + Εις ταις ταραχαίς εκείναις, + Έφθασεν εις τα Νησία + Του σεισμού η πολλή βία + Με τρομάρα της καρδιάς. + + 24 + + Φόβοι, τρόμοι εις την γην μας + Και φωτίαις τριγυρίζουν, + Απ' ολούθεν φοβερίζουν + Τα μνημεία ν' ανοιχθούν· + + 25 + + Νύχτα ημέρα τρέχουν δάκρυα + Και τον ουρανόν σκοτίζουν + Στεναγμοί οπού καπνίζουν + Κη ωσάν νέφαλα οργούν. + + 26 + + Άρματα πολλά ετοιμάζουν + Και σπαθία και φωτίαις + Με ορμαίς πολλά δριμείαις + Της Ζακύνθου οι λαοί· + + 27 + + Τα μουγκρίσματα ακούουν + Λειονταριού, κη αυτοί σπαράζουν, + Δεν γνωρίζουν και τρομάζουν + Στο καλόν τους το πολύ. + + 28 + + Ήρωας ο Βοναπάρτης + Την Ελλάδα ν' αναστήση + Και χωρίς ν' αργοπορήση + Πέμπει ένα στρατηγόν· + + 29 + + Του Αδριάτου τα πελάγη + Τα πλεούμενα γεμίζουν + Κάθε λύπην αφανίζουν + Κάθε φόβον και κλαυθμόν. + + 30 + + Φθάνουσι εις την Κερκύραν, + Οι λαοί πανηγυρίζουν + Το ελεύθερον γνωρίζουν + Και κροτούσι με χαραίς. + + 31 + + Όπου εφώλευεν ο Λέων + Απεδιώχθη με την βία + Κη έλαμψε η Ελευθερία + Με πανήγυρες πολλαίς. + + 32 + + Εις εσένα, ω Γεντίλλη, + Τα Νησιά κρατούν και χαίρουν + Και σου τάζουν ν' αναφέρουν + Πανταχού ταις αρεταίς. + + 33 + + Τσ' αρεταίς σου, ω Γεντίλλη, + Τα Νησία θα υμνήσουν, + Πανταχού θέλει τιμήσουν + Με περίφημαις ωδαίς. + + 34 + + Την ανάστασιν του Γένους + Σταθερά να μας αφήσης + Και να μην εγκαταλείψης + Τους λαούς εδώ ποτέ· + + 35 + + Και σου ορκίζομεν ομάδι + Στο φυτόν τσ' Ελευθερίας + Στους επαίνους της Γαλλίας + Πως θα ψάλλωμεν κ' εσέ. + + 36 + + Αν η Μούσαις μας ξυπνήσουν + Και τα όργανα αρπάσουν, + Τ' έθνη όλα θα θαυμάσουν + Στης Γαλλίας ταις ωδαίς. + + 37 + + Βοναπάρτην και Γεντίλλην, + Θέλει αποθανατίσουν + Όταν θέλη κελαδίσουν + Με πινδαρικαίς φωναίς. + + 38 + + Όθεν είσθε των Ελλήνων, + Παλαιά ανδρειωμένα + Κόκκαλα εσκορπισμένα + Λάβετε τώρα πνοήν. + + + +ΠΟΙΗΤΑΙ +ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΑΔΟΣ + + + +ΕΚΔΟΘΕΝΤΕΣ + +ΤΥΠΟΙΣ Σ. Χ. ΡΑΦΤΑΝΗ + +ΕΝ ΖΑΚΥΝΘΩ + +Άπαντα Ιωάννου Ζαμπελίου + +Ο Χάσης Δημητρίου Γουζέλη + +Άπαντα Ιωάννου Βηλαρά + + » Διονυσίου Σολωμού + +Ποιήματα Αθαν. Χρηστοπούλου + +Η Λύρα Ανδρέου Κάλβου μετά προσθήκης του + ανεκδότου Ύμνου Αντωνίου Μαρτελάου + + +Τιμάται Δρ. 1, 1/2 νέα. + + + + + + +End of the Project Gutenberg EBook of The Lyre by Andreas Kalvos and an +unpublished anthem by Antonios Ma, by Andreas Kalvos and Antonios Martelaos + +*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK THE LYRE BY ANDREAS KALVOS *** + +***** This file should be named 34182-0.txt or 34182-0.zip ***** +This and all associated files of various formats will be found in: + https://www.gutenberg.org/3/4/1/8/34182/ + +Produced by Sophia Canoni + +Updated editions will replace the previous one--the old editions +will be renamed. + +Creating the works from public domain print editions means that no +one owns a United States copyright in these works, so the Foundation +(and you!) can copy and distribute it in the United States without +permission and without paying copyright royalties. Special rules, +set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to +copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to +protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project +Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you +charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you +do not charge anything for copies of this eBook, complying with the +rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose +such as creation of derivative works, reports, performances and +research. They may be modified and printed and given away--you may do +practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is +subject to the trademark license, especially commercial +redistribution. + + + +*** START: FULL LICENSE *** + +THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE +PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK + +To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free +distribution of electronic works, by using or distributing this work +(or any other work associated in any way with the phrase "Project +Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project +Gutenberg-tm License (available with this file or online at +https://gutenberg.org/license). + + +Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm +electronic works + +1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm +electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to +and accept all the terms of this license and intellectual property +(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all +the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy +all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession. +If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project +Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the +terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or +entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8. + +1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be +used on or associated in any way with an electronic work by people who +agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few +things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works +even without complying with the full terms of this agreement. See +paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project +Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement +and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic +works. See paragraph 1.E below. + +1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation" +or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project +Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the +collection are in the public domain in the United States. If an +individual work is in the public domain in the United States and you are +located in the United States, we do not claim a right to prevent you from +copying, distributing, performing, displaying or creating derivative +works based on the work as long as all references to Project Gutenberg +are removed. Of course, we hope that you will support the Project +Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by +freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of +this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with +the work. You can easily comply with the terms of this agreement by +keeping this work in the same format with its attached full Project +Gutenberg-tm License when you share it without charge with others. + +1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern +what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in +a constant state of change. If you are outside the United States, check +the laws of your country in addition to the terms of this agreement +before downloading, copying, displaying, performing, distributing or +creating derivative works based on this work or any other Project +Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning +the copyright status of any work in any country outside the United +States. + +1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg: + +1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate +access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently +whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the +phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project +Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed, +copied or distributed: + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + +1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived +from the public domain (does not contain a notice indicating that it is +posted with permission of the copyright holder), the work can be copied +and distributed to anyone in the United States without paying any fees +or charges. If you are redistributing or providing access to a work +with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the +work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1 +through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the +Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or +1.E.9. + +1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted +with the permission of the copyright holder, your use and distribution +must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional +terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked +to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the +permission of the copyright holder found at the beginning of this work. + +1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm +License terms from this work, or any files containing a part of this +work or any other work associated with Project Gutenberg-tm. + +1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this +electronic work, or any part of this electronic work, without +prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with +active links or immediate access to the full terms of the Project +Gutenberg-tm License. + +1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary, +compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any +word processing or hypertext form. However, if you provide access to or +distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than +"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version +posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org), +you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a +copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon +request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other +form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm +License as specified in paragraph 1.E.1. + +1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying, +performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works +unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9. + +1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing +access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided +that + +- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from + the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method + you already use to calculate your applicable taxes. The fee is + owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he + has agreed to donate royalties under this paragraph to the + Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments + must be paid within 60 days following each date on which you + prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax + returns. Royalty payments should be clearly marked as such and + sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the + address specified in Section 4, "Information about donations to + the Project Gutenberg Literary Archive Foundation." + +- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies + you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he + does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm + License. You must require such a user to return or + destroy all copies of the works possessed in a physical medium + and discontinue all use of and all access to other copies of + Project Gutenberg-tm works. + +- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any + money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the + electronic work is discovered and reported to you within 90 days + of receipt of the work. + +- You comply with all other terms of this agreement for free + distribution of Project Gutenberg-tm works. + +1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm +electronic work or group of works on different terms than are set +forth in this agreement, you must obtain permission in writing from +both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael +Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the +Foundation as set forth in Section 3 below. + +1.F. + +1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable +effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread +public domain works in creating the Project Gutenberg-tm +collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic +works, and the medium on which they may be stored, may contain +"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or +corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual +property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a +computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by +your equipment. + +1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right +of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project +Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project +Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all +liability to you for damages, costs and expenses, including legal +fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT +LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE +PROVIDED IN PARAGRAPH 1.F.3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE +TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE +LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR +INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH +DAMAGE. + +1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a +defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can +receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a +written explanation to the person you received the work from. If you +received the work on a physical medium, you must return the medium with +your written explanation. The person or entity that provided you with +the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a +refund. If you received the work electronically, the person or entity +providing it to you may choose to give you a second opportunity to +receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy +is also defective, you may demand a refund in writing without further +opportunities to fix the problem. + +1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth +in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER +WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO +WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE. + +1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied +warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages. +If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the +law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be +interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by +the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any +provision of this agreement shall not void the remaining provisions. + +1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the +trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone +providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance +with this agreement, and any volunteers associated with the production, +promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works, +harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees, +that arise directly or indirectly from any of the following which you do +or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm +work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any +Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause. + + +Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm + +Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of +electronic works in formats readable by the widest variety of computers +including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists +because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from +people in all walks of life. + +Volunteers and financial support to provide volunteers with the +assistance they need are critical to reaching Project Gutenberg-tm's +goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will +remain freely available for generations to come. In 2001, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure +and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations. +To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation +and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4 +and the Foundation web page at https://www.pglaf.org. + + +Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive +Foundation + +The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit +501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the +state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal +Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification +number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at +https://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent +permitted by U.S. federal laws and your state's laws. + +The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S. +Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered +throughout numerous locations. Its business office is located at +809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email +business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact +information can be found at the Foundation's web site and official +page at https://pglaf.org + +For additional contact information: + Dr. Gregory B. Newby + Chief Executive and Director + gbnewby@pglaf.org + + +Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation + +Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide +spread public support and donations to carry out its mission of +increasing the number of public domain and licensed works that can be +freely distributed in machine readable form accessible by the widest +array of equipment including outdated equipment. Many small donations +($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt +status with the IRS. + +The Foundation is committed to complying with the laws regulating +charities and charitable donations in all 50 states of the United +States. Compliance requirements are not uniform and it takes a +considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up +with these requirements. We do not solicit donations in locations +where we have not received written confirmation of compliance. To +SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any +particular state visit https://pglaf.org + +While we cannot and do not solicit contributions from states where we +have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition +against accepting unsolicited donations from donors in such states who +approach us with offers to donate. + +International donations are gratefully accepted, but we cannot make +any statements concerning tax treatment of donations received from +outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff. + +Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation +methods and addresses. Donations are accepted in a number of other +ways including including checks, online payments and credit card +donations. To donate, please visit: https://pglaf.org/donate + + +Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic +works. + +Professor Michael S. Hart was the originator of the Project Gutenberg-tm +concept of a library of electronic works that could be freely shared +with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project +Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support. + + +Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed +editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S. +unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily +keep eBooks in compliance with any particular paper edition. + + +Most people start at our Web site which has the main PG search facility: + + https://www.gutenberg.org + +This Web site includes information about Project Gutenberg-tm, +including how to make donations to the Project Gutenberg Literary +Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to +subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks. + diff --git a/34182.zip b/34182.zip Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..1539f7c --- /dev/null +++ b/34182.zip diff --git a/LICENSE.txt b/LICENSE.txt new file mode 100644 index 0000000..6312041 --- /dev/null +++ b/LICENSE.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +This eBook, including all associated images, markup, improvements, +metadata, and any other content or labor, has been confirmed to be +in the PUBLIC DOMAIN IN THE UNITED STATES. + +Procedures for determining public domain status are described in +the "Copyright How-To" at https://www.gutenberg.org. + +No investigation has been made concerning possible copyrights in +jurisdictions other than the United States. Anyone seeking to utilize +this eBook outside of the United States should confirm copyright +status under the laws that apply to them. diff --git a/README.md b/README.md new file mode 100644 index 0000000..43ec9d3 --- /dev/null +++ b/README.md @@ -0,0 +1,2 @@ +Project Gutenberg (https://www.gutenberg.org) public repository for +eBook #34182 (https://www.gutenberg.org/ebooks/34182) |
