diff options
Diffstat (limited to '34043-h')
| -rw-r--r-- | 34043-h/34043-h.htm | 2489 |
1 files changed, 2489 insertions, 0 deletions
diff --git a/34043-h/34043-h.htm b/34043-h/34043-h.htm new file mode 100644 index 0000000..37bd096 --- /dev/null +++ b/34043-h/34043-h.htm @@ -0,0 +1,2489 @@ +<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.0 Strict//EN" + "http://www.w3.org/TR/xhtml1/DTD/xhtml1-strict.dtd"> +<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xml:lang="en" lang="en"> +<head> +<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" /> +<title>The Esperantist, Vol. 1, No. 9</title> +<style type="text/css"> +<!-- +body {padding-right: 10%; padding-left: 10%;} +div.titlepage {text-align: center; line-height: 2.0; margin-top: 4em;} +h3 {text-align: center; font-size: 1.2em; margin-bottom: 2em;} +.pagenum {position: absolute; left: 92%; font-size: smaller; text-align: right; font-style: normal; color: silver; background-color: inherit;} +body > div {clear:both; padding-top: 4em;} +a {text-decoration:none;} +ul li {list-style-type: none;} +.center {text-align: center;} +div.sec-list ul li, div.notice ul li {padding-left: 2em; text-indent:-2em;} +.left {width:46%; float:left; clear:none;} +.right {width:46%; float:right; clear:none;} +em.u {font-style:normal; text-decoration: underline;} +.poem-header, .fn-header {text-align: left; margin-left: 2em; font-size: 110%;} +hr.short {width: 20%;} +.far_sig {text-align: right; margin: 0.5em 2em 0.5em auto;} +.near_sig {text-align: left; margin: 0.5em auto 0.5em 4em;} +.sc {font-variant: small-caps; font-style: normal;} +.border {border:solid; padding: 0.8em;} +td.numb {text-align: right; vertical-align: top; padding: 0.3em 1em;} +p.speaker {float: left; font-variant: small-caps; margin: 0 0 0 -6.5em;} +p.speaker i {font-variant: normal;} +div.dialogo {padding-left:6.5em; margin-top: 0.5em;} + .verse {margin: 1em 0em 0em 5%; text-align: left; } + .stanza {margin-top: 1em; margin-bottom: 0em;} + .stanza br, .dialogo br {display: none;} + span.i0 {display: block; margin-left: 0em;} + span.i2 {display: block; margin-left: 1em;} + span.i4 {display: block; margin-left: 2em;} + span.m3 {display: block; margin-left: 6em;} + span.m4 {display: block; margin-left: 9em;} + .footnotes {border: dashed 1px; width: 20em; margin-top: 1em;} + .footnote {margin-left: 10%; margin-right: 10%; font-size: 0.9em;} + .fnanchor {vertical-align:baseline; + position: relative; + bottom: 0.33em; + font-size: .8em; + text-decoration: none;} + .tnotes {background-color: #eeeeee; color: #000; + padding-top: .5em; padding-bottom: .5em; + padding-left: 1em; padding-right: 1em; + margin-left: 5%; margin-right: 5%;} +--> +</style> +</head> + +<body> + + +<pre> + +The Project Gutenberg EBook of The Esperantist, Vol. 1, No. 9, by Various + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + + +Title: The Esperantist, Vol. 1, No. 9 + +Author: Various + +Editor: H. Bolingbroke Mudie + +Release Date: October 7, 2010 [EBook #34043] + +Language: Esperanto + +Character set encoding: UTF-8 + +*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK THE ESPERANTIST, VOL. 1, NO. 9 *** + + + + +Produced by David Starner, Andrew Sly and the Online +Distributed Proofreading Team at https://www.pgdp.net (This +book was produced from scanned images of public domain +material from the Google Print project.) + + + + + + +</pre> + + +<div class="tnotes"> +<p class="center"><i>Transcriber’s Notes</i></p> + +<p>A few minor typographical errors have been corrected without notice. +However, many grammatical errors and odd spellings have been left as +in the original.</p> +</div> +<div id="est1-9-1" class="border titlepage"> +<p style="font-size:80%;">SINGLE COPIES PRICE FOURPENCE NET.</p> + +<p style="float:left;width:15%;"><i>No. 9.</i></p> + +<p style="float:right;width:15%;"><i>Julio, 1904.</i></p> + +<h1>THE<br /> + ESPERANTIST</h1> + +<p>La Esperanta Gazeto por la<br /> +Propagando de la Internacia Lingvo.</p> + +<p style="font-size:80%;">Edited by H. BOLINGBROKE MUDIE.</p> + +<p>ANNUAL SUBSCRIPTION: 3/- (4 francs; 1½ roubles; 75 cents).</p> + +<p style="font-size:80%;">Published by THE LONDON ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, +W.C.</p> +</div> + + +<div id="est1-9-2" class="left border"> + +<h4 style="text-align:center">CONTENTS.</h4> + +<table> +<tr><th></th><th>Page</th></tr> + +<tr><td><a href="#est1-9-8" class="sc">Editor’s Notes</a></td><td class="numb">129-130</td></tr> + +<tr><td><a href="#est1-9-9" class="sc">The Tempest</a>, End of Act 1 (translated by A. Motteau) +</td><td class="numb">131</td></tr> + +<tr><td><a href="#est1-9-10" class="sc">From the ‘Meditations of Marcus Aurelius’</a> (translated by K. +Eucharis)</td><td class="numb">131</td></tr> + +<tr><td><a href="#est1-9-11" class="sc">Items of Interest</a></td><td class="numb">132</td></tr> + +<tr><td><a href="#est1-9-12" class="sc">Adventures of Count Fathom</a> (translated by D. H. Lambert, +B.A.)</td><td class="numb">133</td></tr> + +<tr><td><a href="#est1-9-13" class="sc">Esperanto in Japan</a></td><td class="numb">134</td></tr> + +<tr><td><a href="#est1-9-14" class="sc">My Dearie</a> (William Officer)</td><td class="numb">135</td></tr> + +<tr><td><a href="#est1-9-15" class="sc">The Sun at its Zenith</a> (Thomas Hunter, M.A.)</td><td class="numb">135</td></tr> + +<tr><td><a href="#est1-9-16" class="sc">Unexpected News</a> (H.B.M.)</td><td class="numb">136</td></tr> + +<tr><td><a href="#est1-9-17" class="sc">Boulogne</a> (H. Bolingbroke Mudie)</td><td class="numb">136–8</td></tr> + +<tr><td><a href="#est1-9-18" class="sc">The Language of Flowers</a> (Ben Elmy)</td><td class="numb">138</td></tr> + +<tr><td><a href="#est1-9-20" class="sc">The Certificate of Merit</a> (G. D. Buchanan)</td><td class="numb">140–1</td></tr> + +<tr><td><a href="#est1-9-22" class="sc">Another Original Welsh Sketch</a> (E.W.)</td><td class="numb">142</td></tr> + +<tr><td><a href="#est1-9-23" class="sc">A Night in "Calabre"</a> (translated by Paul Boulet)</td><td class="numb">143</td></tr> + +<tr><td><a href="#est1-9-24" class="sc">Correspondence Page</a></td><td class="numb">144</td></tr> +</table></div> + + +<div id="est1-9-3" class="sec-list right border"> + +<p>For Local Information apply to the Hon. Sec. of the following +Official Societies:—</p> +<ul> +<li>BATTERSEA—Sro. A. T. Lee,<br />2, Cupar Road, Battersea.</li> + +<li>BRIGHTON—Miss OXENFORD,<br />16, Upper Westbourne Villas, Hove.</li> + +<li>BRIXTON—Sro. E. W. EAGLE,<br />22, Kellett Road, Brixton.</li> + +<li>CORBRIDGE-ON-TYNE—Sro. Lotinga,<br />Trinity Terrace.</li> + +<li>DOVER—Sro. H. R. GEDDES,<br />Northumberland House, Dover.</li> + +<li>EDINBURGH—Miss Tweedie, M.A.,<br />2, Spence Street.</li> + +<li>FOREST GATE—Sro. E. J. R. Beal,<br />74, Claremont Road, E.</li> + +<li>GLASGOW—Hon. J. H. Wallace,<br />3, Hampden Terrace, Mount Florida.</li> + +<li>HUDDERSFIELD—Sro. G. H. Taylor,<br />13, Birkly Hall Road.</li> + +<li>ILFORD—Sro. W. A. Jeffery,<br />42, Park Road, Ilford, E.</li> + +<li>KEIGHLEY—Sro. J. Ellis,<br />Compton Buildings, Bow Street, Keighley.</li> + +<li>LEEDS—Sro. J. E. Wyes,<br />2, Marlboro’ Grove, Leeds.</li> + +<li>LIVERPOOL—Sro. R. E. Issott,<br />5, Gresham Street, Edge Lane.</li> + +<li>NEWCASTLE—Sro. H. W. Clephan,<br />3, Cotfield Terrace, Gateshead.</li> + +<li>NOTTINGHAM—Sro. F. G. Rowe,<br />51, Portland Road.</li> + +<li>PORTSMOUTH—Dr. Greenwood,<br />182, Queen’s Road.</li> + +<li>PLYMOUTH—Sro. Thill,<br />6, Barton Crescent, Mannamead.</li> + +<li>ST. ANDREWS—Sro. J. T. Haston,<br />133, South Street, St. Andrews.</li> + +<li>TYNEMOUTH—Sro. Alan F. Davidson,<br />26, Park Crescent, N. Shields.</li> +</ul> + +<p>N.B.—It is earnestly hoped that gentlemen who are willing to form +local groups will communicate with the Hon. Sec., Esperanto Club, who +will do all in his power to assist them in the work.</p> +</div> + + +<div id="est1-9-4" class="reklamo" style="text-align:center;"> +<div class="left"> +<h4>The Remington</h4> + +<p>THE <em class="u">UNIVERSAL</em> TYPEWRITER.</p> + +<p>Just think of it!</p> + +<p>THE INTERNATIONAL MACHINE.</p> + +<p><i>Unbound by ties of nationality:<br /> + +The common bond of union of all civilised peoples.</i></p> + +<p>The Remington can be supplied fitted for Esperanto.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>THE REMINGTON TYPEWRITER COMPANY,<br /> +100, Gracechurch St., London, E.C.</p> +</div> + +<div class="right" lang="eo"> + +<h4>La Remington</h4> + +<p>LA <em class="u">UNIVERSALA</em> SKRIBMAŜINO.</p> + +<p>Pripensu je tio!</p> + +<p>LA INTERNACIA MAŜINO.</p> + +<p><i>Tute liberiĝita de naciaj ligiloj:<br /> + +La Komuna unuigilo por ĉiuj civilizitaj popoloj.</i></p> + +<p>La Remington estos liverita kun Esperantaj presliteroj.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>LA REMINGTON TYPEWRITER KOMPANIO,<br /> +100, Gracechurch St., Londono, E.C.</p> +</div> +</div> + + +<div id="est1-9-5" class="notice"> +<div style="float:left;padding: 1em;"> +<p style="text-decoration: underline;float:left;">JUST PUBLISHED.</p> + +<p>First Edition of 100,000.</p> +</div> +<p style="text-decoration: underline;font-size:150%;word-spacing:1ex;">Text Book of Esperanto.</p> + +<p>...THE INTERNATIONAL LANGUAGE...</p> + +<p style="clear:both;">Price 1½ d., post free. For Propaganda purposes, 10d. per dozen, +carriage extra.</p> + +<p style="font-size:90%;"><span class="sc">Publishers:</span> DIXON & HUNTING, FARRINGDON PRESS, LTD., 180, +FLEET STREET, LONDON, E.C.</p> +</div> + + +<div id="est1-9-6" class="notice" lang="eo"> +<h3>Adresareto de Personoj kiuj deziras Korespondadi.</h3> +<ul> +<li><span class="sc">Dro. G. Busuttil</span>, Misida, Malta. Pri diversaj temoj. Deziras +partopreni "Rondiranton" de Samideanoj.</li> + +<li><span class="sc">M. Delache</span>, 82 rue Bréquerecque, Boulogne sur Mer, France. +Pri maraj konstruaĵoj kaj interŝanĝos dokumentojn kaj disegnojn +pri tiu temo.</li> + +<li><span class="sc">M. A. Gehet</span>, 10 rue de l’Ouest, Rouen, France. Deziras +klopodi pri teĥnika vortaro pri la metal—kaj maŝin—komerco.</li> + +<li><span class="sc">C. Stuart-Menteath</span>, Esq., 23, Upper Bedford Place, London, +W.C. Precipe kun alilandanoj prefere pri Ĝardenaj Urboj kaj scienco +de heredo por malhelpi homan degeneron. Interŝanĝos <span class="sc">The +Esperantist</span> kontraŭ alilandaj Esperantaj Gazetoj.</li> + +<li><span class="sc">A. T. Simper</span>, Esq., Attaree Khat T.E., Singribari Hat, P.O. +Mangaldai, Assam, N. India. Interŝanĝos fotografaĵojn kun +ĉiulandanoj.</li> + +<li><span class="sc">H. W. Southcombe</span>, Esq., The Park, Yeovil, England. Pri ĉiuj +aferoj kun alilanduloj. Deziras renkonti Esperantistojn ĉe +Ilfracombe (N. Devon) dum Julio.</li> + +<li>Miss <span class="sc">M. White</span>, 60, Dalziel Drive, Pollokshields, Glasgow, +Scotland. Esp. Vidaĵkartojn el ĉiuj landoj. Ĉiam respondos.</li> +</ul> + +<p><b>La Kosto de la Enskribo estas 6d.</b> (70c. per poŝtsignoj).</p> +</div> + + +<div id="est1-9-7" class="banner border center"> +<p class="pagenum">129</p> + +<h2 style="font-size:210%;">THE ESPERANTIST.</h2> + +<p>The Esperanto Gazette for the spread of the International Language.</p> + +<div style="float:left;padding-left:5%;font-size:80%;"> +<p style="padding-top:10%;padding-bottom:10%;">ABONPAGOJ ESTAS RICEVEBLAJ ĈE<br /> +SUBSCRIPTIONS SHOULD BE SENT TO</p></div> +<div style="float:right;padding-right:5%;font-size:80%;text-align:left;"> +<ul> + <li>The Hon. Sec., ESPERANTO CLUB, 41, Outer Temple, London, W.C.</li> + <li>AUSTRIA.—Sro. T. Cejka, Bystrice Hostyn, Moravia.</li> + <li>BELGIUM.—M. M. Seynaeve, 3, Rue de l’Avenir, Courtrai.</li> + <li>FRANCE.—M. C. Gaubert, 9, rue Charras, Paris.</li> + <li>GERMANY.—Doktoro Mybs, 68, Markt Strasse Altona, Elbe.</li> + <li>MALTA.—A. Agius, Esq., 92, Strada S. Gaetano, Hamrun.</li> + <li>RUSSIA.—Societo Espero, Bol. Podjaceskaja 24 log 12, St. Petersburg.</li> + <li>SWEDEN.—Sro. P. Ahlberg, 50, Döbelnsgatan, Stockholm.</li> +</ul> +</div> + +<p style="clear:both;" lang="eo"><i>Nepresitajn manuskriptojn la Redakcio resendos se oni aldonis +poŝtsignon.</i></p> + +<p lang="eo"><i>Alsendatajn artikolojn la Redakcio laŭ bezono korektos.</i></p> + +<p lang="eo"><i>Oni povas sendi la abonpagon per poŝtsignoj, kiuj estas akceptataj +laŭvaloro.</i></p> + +<p lang="eo"><i>Oni sendu ĉiujn artikolojn, demandojn kaj avizojn al La Redaktoro, +67, Kensington Gardens Square, London, W.</i></p> + +<p style="float:left;padding-left:2em;">No. 9.</p> + +<p style="float:right;font-size:80%;text-align:left;">Subscription, 3s. Per Annum.<br /> +Single Copies, 4d. net.</p> + +<p>JULIO, 1904.</p> +</div> + + +<div id="est1-9-8" class="article"> +<div class="left" lang="eo"> +<p>La Angla Unufoliego, enhavanta tutan Gramatikon kaj sufiĉe grandan +vortaron, estas tre valora propagandilo. Nur per Esperanto estas eble +skribi leteron al iu, kiu ne komprenas la lingvon, kaj per tiu +unufoliego (kies kosto estas nur dek centimoj) la letero estas tute +komprenebla. Por ke tio ĉi estu kiel eble plej utila por la +Esperantistaro, estas necesege ke ĝi ekzistu en diversaj lingvoj. Se +niaj alilandaj Samideanoj presigos tradukojn en siajn proprajn +lingvojn, ni plezure aĉetos centojn da ekzempleroj; sed se ili +devigos nin presigi tradukojn en la Franca, Germana, k.t.p., lingvoj +ni esperas, ke ili siaparte aĉetos milojn da ili de ni. Sed, nature, +ĝi devas fariĝi parto de la alilanda propagando. Ni fidu, ke +baldaŭ tiuj unufoliegoj multe helpos nian aferon, precipe inter la +komercistoj en ĉiuj landoj.<a href="#Footnote1" class="fnanchor">[1]</a></p> + +<p>Alia sistemo por gajni aliĝantojn estas la instruado de Esperanto +inter la sciama junularo. Ĉu niaj Esperantistaj gepatroj petos al la +instruistoj ke ili instruu iliajn gefilojn pri la internacia lingvo? +Kaj ĉu la Esperantistaj instruistoj instruos Esperanton en siaj +lernejoj? Ni ĝin esperas, kaj jam ricevis kelkajn interesegajn +leterojn de estroj kiuj jam faris tiun ĉi, kun bonegaj rezultatoj. +Ĉiam kaj ĉie la geknaboj treege ŝatas nian logikan lingvon. La +klopodo inter la junularo memorigas al mi, ke Sro. Privat, Direktoro +de <i>La Juna Esperantisto</i> (9, <i>Av. des Vollandes, Geneva</i>), sciigis +min, ke li nur havas du abonantojn en Anglujo. <i>La Juna Esperantisto</i> +celas disvastigi Esperanton inter la junuloj, kaj ni plezure akceptos +jarabonpagojn (2 frankoj) por tiu ĉi dumonata ĵurnalo.</p><p class="pagenum">130</p> + +<p>Sinjoro Cart ankaŭ plendas, ke la Brita Blindularo ne ankoraŭ +kolektiĝis sub la nia Standardo. La nova <i>Esperanta Ligilo</i> (monata) +en la Braillea skribo eble tuj plibonigos tiun malbonan aferon. Ĉiuj +blinduloj devas sin turni al <i>Profesoro Cart</i>, 12, <i>Rue Soufflot, +Paris.</i></p> + +<p>La verkintoj de <i>A New Hobby</i> afable donacis al the London Esperanto +Club por senpaga disdono, la restaĵon de la eldono. Tiuj +Esperantistoj kiuj sendos la poŝtelspezon povos havi senpagan aron +de tiu interesa broŝuro.</p> + +<p><i>"Ies perdo, alies gajno!"</i> estas ja prava proverbo. Kvankam ni +Angloj multe bedaŭras la foriron de du el niaj plej fervoraj +kunlaborantoj, ni konsolas nin je la penso ke Germanujo kaj +Queenslando nun havos novajn kaj lertajn adeptojn, kiuj povos estri +novajn grupojn tie. Ne do estas perdo, sed nur translokigo de +energio! Bondezirojn kaj Sukceson!</p> + +<p>La someraj libertempoj alvenas, kaj ĉiuj bonaj Esperantistoj +kompreneble deziras vojaĝi alilande, por paroli Esperante. Estos do +interese rimarki, ke mi ricevis tre afablajn leterojn de Kapitano +Capé, en Alĝerujo, kaj Sro. David, de la Grupo en St. Claude, Jura, +promesantaj tre koran akcepton de Anglaj Esperantistoj. Mi denove +diru, ke la Departemento Ĵura estas tre vizitinda loko, kaj mi +konsilu ĉiujn, kiuj povas, ĝui la belajn montojn, aeron kaj +lingvon. Mi bedaŭras, ke spaco mankis por la du afablajn leterojn. +Eble Alĝerujo estos pli komforta dum la vintro.</p> + +<p>Ĉar la unua tago de Aŭgusto estas Angla <i>banklibertago</i>, kaj tiom +da niaj Abonintoj estos en Havro, mi provos sendigi la dekan numeron +de <span class="sc">The Esperantist</span> je Julio 28. Tiu numero enhavos tre interesan +Danan rakonton de nia bonekonata kunverkantino, Fraŭlino Baŭer. +Ankaŭ originala artikolo el Hindujo, de Sro. Simper verkita, kaj +ankoraŭ alia harstariganta originala rakonto, de la sindonema O.W., +tie troviĝos.</p> + +<p>Vere <span class="sc">The Esperantist</span> baldaŭ fariĝos tute fama pro la +terurigaj rakontoj kiujn ĝi enhavas! Tiuj ĉi kun la kutimita poezio +espereble donos niajn Legantojn sufiĉe da interesaj temoj por la +libertempo.</p> + +<p>Amiko, kiu pensas pri mia laboro pli ol sia propra plezuro, proponis +ke mi sekvu la planon de alilanda Gazeto, kaj ne eldonu Aŭgustan +numeron. Sed, laŭ mia opinio, tio ĉi estus nedezirinda. Ĉiumonate +mi sendos kiel eble plej legindan gazeton al la Abonintoj, fidante ke +ĝi daŭrigos ilian intereson.</p> + +<p class="far_sig sc">La Redaktoro.</p> + +<div class="footnotes" lang="en"> +<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> +<div class="footnote" id="Footnote1"><p>[1] <i>We have just received a Bulgarian Broadsheet, price +1d. May the others soon follow.</i></p> +</div></div> +</div> + + +<div class="right"> +<p>The English Broadsheet, containing a complete grammar and an +adequately large vocabulary, is a very valuable means for propaganda. +In Esperanto alone is it possible to write a letter to anyone who +does not understand the language, and with that broadsheet (the cost +of which is but a penny) the letter is entirely comprehensible. In +order that this may be as useful to Esperantists as possible, it is +essential that it exist in divers languages. If our foreign friends +will have translations printed in their own languages, we will gladly +purchase hundreds of copies; but if they compel us to print French, +German, etc., translations, we hope that they for their part will buy +thousands of them from us. Obviously, it should become part of the +foreign propaganda. Let us trust that soon those broadsheets will +greatly help our cause, especially among business men in all +countries.</p> + +<p>Another means of gaining new adherents is the instruction of +Esperanto to studious young people. Will our Esperantist parents ask +teachers to instruct their children in the international language? +And will Esperantist masters teach Esperanto in their schools? We +hope so, and have already received some most interesting letters from +principals who have already done so, with excellent results. In every +instance children greatly appreciate our logical tongue. The movement +among the young folk reminds me that M. Privat, Editor of <i>La Juna +Esperantisto</i> (9, <i>Avenue des Vollandes, Geneva</i>), tells me he has +only two subscribers in England. <i>La Juna Esperantisto</i> aims at +spreading Esperanto among the young, and we will accept with pleasure +annual subscriptions (1s. 9d.) for this bi-monthly journal.</p> + +<p>M. Cart also complains that the British Blind have not yet rallied +round our Standard. The new <i>Esperanta Ligilo</i> (monthly) in Braille +will possibly at once remedy this misfortune. All blind students +should apply to <i>Professor Cart</i>, 12, <i>Rue Soufflot, Paris.</i></p> + +<p>The authors of <i>A New Hobby</i> have kindly presented the London +Esperanto Club with the remainder of the edition for free +distribution. Those Esperantists who will send cost of postage can +have a number of that interesting brochure free.</p> + +<p>"Someone’s loss is another’s gain" is indeed a true proverb. Although +we English greatly regret the departure of two of our most earnest +fellow-workers, we console ourselves in the thought that Germany and +Queensland will now possess new and able adepts, who will be able to +preside over new groups there. It is therefore no loss, but merely a +translocation of energy! All good wishes and success!</p> + +<p>The summer holidays approach, and all good Esperantists naturally +want to journey abroad to speak Esperanto. It will, then, be +interesting to note that I have received very kind letters from +Captain Capé, in Algeria, and M. David, of the Group in St. Claude, +Jura, promising a very hearty welcome to English Esperantists. Let me +state once more that the Departement Jura is a place to be visited, +and let me advise all who can to enjoy the lovely mountains, air, and +language. I regret that space is lacking for the two kind letters. +Perhaps Algeria will be more comfortable in winter time.</p> + +<p>As August 1st is an English Bank-holiday, and so many of our +Subscribers will be in Havre, I will try to have the tenth number of +<span class="sc">The Esperantist</span> sent out on July 28th. That issue will +contain a most interesting Danish tale, by our well-known +collaborator, Miss Bauer. Also an original article from India, +written by Mr. Simper; and a further hair-on-end original story, by +the devoted O.W., will appear there.</p> + +<p><span class="sc">The Esperantist</span> will in truth soon become quite famous on +account of the terrifying tales therein contained! These, with the +usual poetry, will, it is hoped, give our readers enough interesting +matter for the holidays.</p> + +<p>A friend who thinks more of my work than his own pleasure, proposed +that I should follow the example of a foreign Gazette, and not issue +an August number. But, in my opinion, this would be undesirable. +Every month I will send Subscribers a gazette as readable as +possible, trusting that it will sustain their interest.</p> + +<p class="far_sig sc">Literal Translation.</p> +</div> +</div> + +<div id="est1-9-9" class="serial" lang="eo"> +<p class="pagenum">131</p> +<p style="float:left;font-size:90%;">[<i>Copyright reserved.</i>]</p> + +<p style="float:right;font-size:90%;">[<i>Tradukis Esp. 6266.</i>]</p> + +<h3>LA VENTEGO (Daŭrigo).</h3> + +<div style="text-align:center;"> +<p><i>(Vidu la ok antaŭajn Nrojn.)</i></p> + +<h4>AKTO I. (fino).</h4> + +<p><span class="sc">Sceno</span> 2 (<i>fino</i>).</p> +</div> + +<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero.—</p><span class="i0">Silentu! se vi diros unu vorton</span><br /> + <span class="i0">Mi vin kulpigos, eble vin malamos!</span><br /> + <span class="i0">Ĉu vi trompanton tian ŝirmi volus?</span><br /> + <span class="i0">Vi pensas ke ne pli belformo estas,</span><br /> + <span class="i0">Ĉar vi nur vidis lin, krom Kalibanon.</span><br /> + <span class="i0">Anĝeloj vere la ceteraj homoj,</span><br /> + <span class="i0">Ĉi tiu nur alia Kalibano!</span></div> + +<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="i0">Amemo mia do, humila vere,</span><br /> + <span class="i0">Pli belan homon ne deziras vidi!</span></div> + +<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero (<i>al Ferdinando</i>).—</p><span class="i0">Obeu; venu; la nervaro via</span><br /> + <span class="i0">Sen fortikeco, nun reinfaniĝas.</span></div> + +<div class="dialogo"><p class="speaker">Ferdinando.—</p><span class="i0">Tro vere estas: nun min mem mi sentas</span><br /> + <span class="i0">Malliberulo. La kruela perdo</span><br /> + <span class="i0">De patro kaj amikoj, la minacoj</span><br /> + <span class="i0">De homo, kiu tiel min ofendis,</span><br /> + <span class="i0">Nu, ĉio al mi ŝajnus suferebla,</span><br /> + <span class="i0">Se, foje, tage, mi ekvidi povus</span><br /> + <span class="i0">Ĉi tiun junulinon. Libereco</span><br /> + <span class="i0">Aliajn terajn lokojn povas ĝui:</span><br /> + <span class="i0">Sufiĉa spaco por mi estus tiu</span><br /> + <span class="i0">En kiu ŝi aperos.</span></div> + +<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero (<i>flanken</i>).—</p><span class="m4">Tio taŭgos:</span><br /> + <span class="i0">Vi bone ellaboris, Arielo.</span><br /> + <span style="float:left;width: 8em;margin-left:-8em;text-align:right;padding-right:2px;">(<i>Al Ferdinando</i>)</span> + <span class="i0">Nun, venu! (<i>Al Arielo</i>) Aŭdu plie por la sekvo.</span><br /> + <span style="float:left;width: 8em;margin-left:-8em;text-align:right;padding-right:2px;">(<i>Al Ferdinando</i>)</span> + <span class="i0">Tuj venu kun mi!</span></div> + +<div class="dialogo"><p class="speaker">Mirando.—</p><span class="m3">Kuraĝiĝu, tamen,</span><br /> + <span class="i0">Ĉar bonnatura estas mia patro</span><br /> + <span class="i0">Pli ol paroloj liaj; li malofte</span><br /> + <span class="i0">Kolere agas.</span></div> + +<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero (<i>al Arielo</i>).—</p><span class="m3">Ho, vi liberiĝos</span><br /> + <span class="i0">Simile al montventoj—sed, memoru</span><br /> + <span class="i0">Fidele la ordonojn.</span></div> + +<div class="dialogo"><p class="speaker">Arielo.—</p><span class="m4">Akurate!</span></div> + +<div class="dialogo"><p class="speaker">Prospero (<i>al Ferdinando</i>).—</p><span class="i0">Min sekvu! (<i>Al Mirando</i>) Kaj vi, por li ne petegu.</span></div> + +<p class="near_sig">(<i>Foriras ĉiuj</i>).</p> +</div> + + +<div id="est1-9-10" class="article" lang="eo"> +<h3>PENSOJ EL LA MEDITADOJ DE MARKO AŬRELIO.</h3> + +<p class="center">Tradukitaj de Kasimir Eucharis.</p> + +<p>Kiom da noblaj kaj famaj homoj estas malaperintaj el historio, kaj +hodiaŭ estas forgesataj ĉe ni.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Mi faros tion, kio estas mia devo, tio sufiĉos. Sed pri aliaj aferoj +mi neniam enuiĝos pri ili. Ĉar ili estas aŭ sen la vivo, aŭ sen +la rezono, aŭ eble ili estas perdintaj sian vojon kaj ĝin ne povas +trovi.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Aleksandro la Granda kaj lia ĉevalisto, kiam mortitaj, estis ambaŭ +en la sama kondiĉio, kaj ambaŭ havis la saman hazardon esti +disĵetitaj en atomoj, aŭ esti sorbitaj en la animo de la universo.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>La plej granda afero por ĉiu homo estas plibonigi sian spiriton, do, +rigardu bone, kiamaniere li tion faras. Sed pri ĉiuj aliaj aferoj, +eblaj aŭ neeblaj, ili estas nur cindroj kaj fumo.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Kiam vi estas farinta ian bonecon, kaj kiam via najbaro estas +plibonigata pro tio, ne estu tiel malsaĝa kiel serĉi pluan laŭdon +aŭ famon pro tio, kion vi faris.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Ne agu tiel, kiel se vi havis dek mil jarojn por disĵeti. Memoru, la +anĝelo de la morto staras ĉiam apud vi. Estu do bona pro io, kaj +agu bone dum ke vi vivas kaj ĝi estas ebla tiel fari, ĉar kiam +morto venos demandi vian korpon, de tiam vi povos fari nenion.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Revenu al la principoj de la saĝeco kaj vereco, kaj tiam tiuj ĉi, +kiuj nune vin rigardas kiel simio aŭ kiel sovaĝa besto deigos vin +post unu semajno.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Tio, kio estas agrabla al vi, Ho Naturo! estos agrabla al mi. Nenio +estos tro frua aŭ tro malfrua por mi, kiu estas sezona al vi, Ho +bela Patrino! Ĉio, kion la sezonoj alportos al mi estos bona kaj +bela. El vi venas ĉio laŭ ĝia propra sezono, kaj laŭ propra +sezono ĝi revenos al vi. Kaj tie, kie la poeto kantis: "Kara Urbo de +Cekropo," ĉu mi ne kantos: "Kara Urbo de Dio."</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Kiam vi estas kolerega kaj ĉagrenega, tiam memoru, ke la homa vivado +daŭros dum momento kaj poste, ĉiu el ni, tre rapidege, enteriĝos +en la tombo.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Kaj hieraŭ Antistinio diris al mi en la Senato: "Ho Aŭrelio, estas +reĝa kaj nobla afero esti mallaŭdata kiam vi faras bonajn farojn!"</p> +</div> + + +<div id="est1-9-11" class="article" lang="eo"> +<p class="pagenum">132</p> +<h3>DIVERSAJ AVIZOJ.</h3> + +<p>La Redaktoro multe bedaŭras, ke tiom da abonintoj plendis pri la +prokrasto de la sendo de siaj Gazetoj. Se oni sendis la abonpagon +rekte al li, <span class="sc">The Esperantist</span> ĉiam estas sendita per +revenanta poŝto. Sed, se la abonpago estas sendita al alilanda +ricevanto, la sendo ne povas esti tiel rapida. Kaj la Redaktoro ne +povas garantii tujan sendon de alilandaj Gazetoj, menditaj per li. Li +nur scias, ke la nomoj de la abonintoj ĉiam estas tuj senditaj al la +Redaktoro de la mendita Gazeto, kaj ne plu estas lia afero.</p> + +<p><i lang="la">Cunctari funestissimum</i> ŝajne ne estas alilanda Esperanta proverbo. +Ĝi estu la Angla devizo!</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Ĉiuj Esperantistoj multe ĝojos lerni ke Sro. de Ménil finigis sian +grandan laboron, kaj ke la <i>Tutmonda Jarlibro</i> eldoniĝis. La unua +parto estas la nova <i>Adresaro</i>, kaj poste troviĝas milojn da adresoj +el ĉiuj landoj. Ja utilega verko, pri kiu la sindonema aranĝinto +devis esti multe zorginta. Ĉiuj Esperantistoj devas havi tiun ĉi +libron, kiu enhavas multe da interesaj avizoj, krom la granda nomaro. +(Price 2s., post free, from the Librarian).</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Ni ankaŭ ricevis <i>Esperanto in dieci Lezioni</i>, Itala traduko de +<i>Esperanto en dix Leçons</i> (kosto 8d., verkita de Conte Albert +Gallois, en Riolunato). Ĝi helpu la Italan movadon.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Ankoraŭ alia lernolibro por niaj Francaj amikoj! Tiun ĉi fojon, +estas: <i>Cours Commercial d’Esperanto</i> (1s. 6d. post free) verkita de +Léon Marissaux, 139 paĝoj; estas nur unu vorto por priskribi tiun +ĉi verkon: <i>Bonega.</i> Tie oni, de la komenco ĝis la fino, nur legas +frazojn utilaj por ĉiutaga vivado, kaj ne la fantaziajn frazojn, +kiuj kutime troviĝas en ĉiaj lernolibroj. Kaj la pecetoj por +traduki estas mallongaj kaj utilaj skizoj pri ĝeneralaj aferoj, tiel +kiel Bicikletoj, Loĝejoj, Leteroj, k.t.p. Ni esperu ke ni Angloj +baldaŭ posedos tian utilan komercan lernolibron.</p> + +<hr class="short" /> + +<p><i>"La fundo de l’Mizero,"</i> tradukaĵo de Pola rakonto farita de la +bonekonata Esperantisto "Kabe." Kosto 8d., 91 paĝoj. Nia Pola +Samideano donis al ni tre lertan tradukon, sed ni korege konsilas +almenaŭ niajn legantinojn, ke ili ne legu tiun ĉi verkon. Priskribo +pri la vivado de lepruloj, rakontita en maniero kiel eble plej +terura, ne tute estas legindaĵo por ili, kaj, ni estas preskaŭ +certaj ke, se iaj el niaj legantoj komencos la tralegon de tiu +ĉi verko, ili senhalte legados ĝis la fino, kaj pensos kune kun +ni, ke estus estinta pli bone, se la unua paĝo estis estinta la +lasta, kaj ke la restaĵo skribiĝis neniam. Ne ĝin legu, do, ĉar +ĝi alportos nenian bonon.</p> + +<hr class="short" /> + +<p><i>"Por niaj filoj kiam ili estos dek-ok jaraj"</i> de Dro. Paul Rodet +enhavas 32 paĝojn, kaj traktas tre lerte pri malfacila kaj delikata +temo. Ni konsilas ke la junuloj, por kiuj la libro estis skribita, +ĝin legu.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Eble, kiam oni vidos tiujn ĉi vortojn, oni jam estos vidinta sur +ĉiuj Anglaj stacidomaj librejoj malgrandan ruĝan Esperantan +lernolibreton, kies kosto estas unu penco. La unua eldono estas cent +mil ekzempleroj, kaj espereble multe helpos je la rapida disvastigo +de la lingvo inter ĉiuj Anglaj-parolantaj popoloj.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Ni deziras danki la multe da amikoj kiuj sendis prestranĉaĵojn. +Tiuj ĉi ĉiam plioftiĝas, kaj nepre pruvas la progreson de nia kara +afero.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Sukcesa parolado estis farita en la Urbestrejo de Dovero, kaj nova +sed forta grupo tie fondiĝis, dank’ al la klopodoj de kelkaj +fervoraj tieaj kunbatalantoj. La Hon. Sek. de la Grupo estas <i>Sro. H. +R. Geddes, Northumberland House, Dover</i>, kaj ni esperas, ke tiuj +legantoj, kiuj vizitos Doveron dum la somero, povos helpi lian +propagandon. La nova Grupo eldonas belajn poŝtkartojn, ilustrantaj +la uzo de la Esperantaj participoj per la verbo Trinki! Kosto 8 +pencoj la dekduo, 4s. la cento, de 41, Outer Temple, W.C.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Nova Grupo ankaŭ fondiĝis en Brightono, laŭ la anonco en No. 8. +<i>Fraŭlino C. Oxenford</i>, 16, <i>Upper Westbourne Villas, Hove, Sussex</i>, +estas la tiea Hon. Sek., kaj tre plezure ricevos la nomojn de novaj +Membroj, kaj proponoj pri la Grupaj aferoj.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Amikoj en Ilfordo, Essex, ankaŭ sukcesis krei novan grupon apud +Londono. La Hon. Sek. estas Sro. W. A. Jeffery, 42, Park Road, +Ilford, E.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>La <i>Unua Akto</i> de <i>La Ventego</i> finiĝas en tiu ĉi numero. Laŭ la +anonco en No. 8, la tuta Dramo eldoniĝos en aparta libro (kosto 1 +fr. 50) tuj kiam sufiĉe da mendoj estos ricevitaj. Anstataŭ la +Ventega paĝo, estontaj numeroj enhavos paĝon en <span class="pagenum">133</span> la Angla +lingvo titolata <i>"Our Progress"</i> kiu enhavos avizojn pri la novaj +pruvoj de nia progreso.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>La Maltaj Esperantistoj enkondukis tre sukcesan novaĵon. Anstataŭ +ol kunveni en ĉambro, ili fotografiiĝis, faris tre plezuran +ekskursion en la kamparon, kaj aŭskultis Esperantan rakonton, kaj +priparolis Esperante tre plezure. Certe, dum la varma vetero, tiu ĉi +plano estas kiel eble plej multe sekvinda.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Kara Sinjoro Redaktoro, Doni Esperantajn nomojn al Esperantaj +aferoj estas sendube tre bona regulo. Sed oni ne havas ian +rajton ŝanĝi la titolon de la plej granda verko de la granda +Doktoro. <i>Krestomatio</i> estas ordinara vorto en la Franca kaj Greka +lingvoj por <i>Ekzemplero klasika de la literaturo de ia lingvo</i>. Estus +tute facile aldoni al via anonco de tiu ĉi fama libro kelkajn +priskribantajn vortojn, sed la titolo devas resti, ĉar ĝi estas nun +parto de la <i>historio de la lingvo</i>. Via fidele, R. J. Lloyd (D. +Litt., M.A.).</p> + +<p>(N.B.—Pravege! sed ne estas dubo ia, ke la titolo de la verko multe +malhelpas je ĝia disvastiĝo tie ĉi.—<span class="sc">Red.</span>).</p> +</div> + + +<div id="est1-9-12" class="article" lang="eo"> +<h3>TERURIGA AVENTURO DE FERDINANDO, GRAFO FATHOM.</h3> + +<p class="center">De Dro. Smollet, tradukita de D. H. Lambert, B.A. (Oxon.), 9660. +(Finigita; Vidu paĝo 118 por la komenco).</p> + +<p>Malkovrinte gardistlanternon, ili trafis ĉe la kvazaŭ dormanto, kaj +la tenanto enpuŝis ponardon en lian koron. La perforto de la trudo +kunpremis la bruston, kaj speco de ĝemo eliris el la traĥeo de la +mortinto. Oni refaris la frapon sen ia simila sono, pri kio la +mortigantoj kredis, ke sia tasko estis finita, kaj eliris el la +ĉambro, decidinte reveni por rabi la korpon je sia libera tempo.</p> + +<p>Nia heroo neniam pasigis iometon da tempo tiel agonie, kiel en la +nuna okazo; la tuta supraĵo de lia korpo kovriĝis de malvarma +ŝvito, kaj liaj nervoj skuiĝis de grandega tremado. Por mallonge +skribi, li estadis sub sveno, kiu verŝajne helpis lian konservon: +ĉar, se li estus reteninta la uzadon de siaj sentoj, eble la +elsaltoj de lia teruro estus fariĝintaj lia malkovrilo. La unua uzo, +kiun li faris de lia rekonsciiĝo estis rimarki ke, retirante, la +mortigistoj lasis la pordon malfermita; kaj li tuj estis utiligonta +tiun ĉi ilian senzorgon, sin elĵetante sur ilin kun danĝero de sia +vivo, kiam lin haltigis interparolado, kiun li ekaŭdis el la +malsupra ĉambro, konstatante la intencon de la rabistoj denove +forveturi, esperante kapti pli da rabaĵo. Ili tiel foriris, forte +ordonante al la maljunulino, ke ŝi ŝlosu la pordegon dum ilia +forestado. Ferdinando rapide efektivigis sian pripenson. Tuj kiam, +laŭ lia diveno ili sufiĉe malproksimiĝis de la dometo, leviĝante +el sia kaŝejo, li kviete sin movas al la lito kaj, elserĉinte la +poŝojn de la mortinto trovis monujon, plenigita de dukatoj, kiujn, +kune kun arĝenta poŝhorloĝo kaj diamanta ringo, li proprigis al si +sen bedaŭro. Tiam, malsuprenirinte zorge kaj singardeme en la +ĉambron, li sin prezentis antaŭ la maljuna pekulino antaŭ ol ŝi +havis la malplejan ideon pri lia alveno. Kvankam kutimita al la sanga +komerco, ŝi ne vidis tiun ĉi aperaĵon sen signoj de +teruro kaj mirego, kredante, ke ĝi estis la fantomo de ŝia lasta +mortigita gasto.</p> + +<p>Malleviĝante sur genuojn, ŝi ekkonfidiĝis al la protekto de la +Sanktuloj, sin kruciĝante je tiom da fervoro kvazaŭ ŝi estis +titolata al la speciala ĉiela atento. Nek ŝia zorgeco malgrandiĝis +kiam ŝi kleriĝis pri tiu ĉi diveno, kaj eksciis, ke ĝi ne estis +fantomo, sed vera homa formo kiu, ne atendante por ŝin riproĉi pri +la vasteco de ŝiaj krimoj, ordonis per minacoj de la morto, ke ŝi +alkondukigu al li la ĉevalon. Ŝi devis obei tian ordonon, kaj li +ŝin tuj sidigis sur la selo, kaj suprenirante mem poste, transdonis +al ŝi la kondukilojn, ĵurante per tonoj plej severaj, ke la nura +ilo por konservi ŝian vivon troviĝis en lia senriska alveno ĉe la +proksima urbo, kaj ke tuj kiam ŝi kaŭzus al li kian ajn dubeton pri +ŝia fideleco li senkompate fariĝus ŝia mortigisto. Tiu ĉi +deklaracio faris la deziritan efekton sur la maljuna inferulino kiu, +treege petegante al li kompaton kaj pardonon, promesis lin gvidi +sendanĝere en vilaĝon, malproksima de kelkaj kilometroj, kie oni +loĝigus lin, kaj venigus al li nelacigitan ĉevalon aŭ kion ajn +plie li bezonus por daŭrigi sian vojaĝon. Per tiuj ĉi kondiĉoj, +li diris, ŝi povus meriti lian bonanimon. Ili tiel kunrajdis, ŝi +sidante forke sur la selo, tenante la bridon per unu mano, kaj +vipeton per la alia, dum nia aventuranto sidis poste, observante +ŝian konduton, kaj altenante apud ŝia orelo la buŝon de pistolo. +Tiamaniere aranĝitaj, ili transiris parton da la sama arbaro, kie +lia kondukisto lin forlasis la antaŭan tagon. Estas kredeble, ke li +ne pasigis la horojn en plej agrabla revado, sin trovante envolvata +en la labirinto de tiuj ombroj, kiuj ŝajnis al li esti la oftejo de +rabado kaj mortigo.</p><p class="pagenum">134</p> + +<p>Ordinara timo estis komforta sento nekomparinda kun tia, kian li nun +posedis. La unuaj paŝoj, kiujn li alprenis por sinkonservo estis la +efektoj de nura instinkto, dum lia kapablecoj estingiĝis aŭ +subpremiĝis de malespero. Sed, nunatempe, kun la reveno de +pripensado, plej teruraj antaŭsentoj lin atakis. Ĉiu brueto de la +vento tra la arbaretoj ŝveladis ĝis la raŭkaj minacoj de mortigo! +La skuado de la branĉoj prezentadis al li la vibradon de ponardoj, +kaj ĉiu ombro de arbo fariĝis la apero de sangema fripono!</p> + +<p>Mallonge, en tiuj ĉi okazoj li elsentis tion, kio lin turmentis +milfoje pli ol la piko de vera rapiro, kaj kun ĉiu nova spasmo de +timego, li rememorigis al sia kondukantino per ankaŭa torento de +ĵuraĵoj, ŝin avertante, ke ŝia vivo neeviteble dependis de lia +opinio pri lia propra konservo. La homa naturo ne povis longe ekzisti +meze de tiel komplektitaj timoj. Fine li sin trovis for de la arbaro +kaj benita de malproksima vidaĝo de loĝejo. Li tiam ekturnis siajn +pensojn je nova afero. Li pripensadis ĉu li paradus sian brevegecon +kaj sindonemecon, konfesante sian ruzon, kaj transdonus sian +gvidantinon al la leĝpuno, aŭ ĉu ne estus pli saĝe, ke li +forlasus la maljunan Hekaton kaj ŝiajn kunsciantojn al konsciencaj +pikoj, kaj ke li kviete daŭrus sian vojaĝon Parizon, je +sendisputata posedo de la kaptaĵo, kiun li jam akiris. Tiun +ĉi paŝon li do decidis fari, rememoriĝante, ke per siaj sciigoj la +rakonto de la mortigito nepre elvokus la atenton de la justeco, en +kiu okazo la havo kiun li <i>prunteprenis</i> de la mortinto devus esti +redonata en favoro de liaj heredantoj. Jen argumento, kiun nia +aventuranto ne povis kontraŭstari. Li antaŭvidis la verŝajnecon, +ke oni de li malproprigus lian akiron—kiun li rigardis kiel premio +de la kuraĝo kaj saĝeco—kaj lin detenus kiel atestanto je la +rabistoj, kun evidenta domaĝo al liaj propraj aferoj. Eble li ankaŭ +elsentis konsciencajn kaŭzojn, kiuj lin malkonsilis atesti kontraŭ +kanajlaro, kies emoj preskaŭ ne povus diferenciĝi de la siaj!</p> + +<p>Tiel pripensinte, li cedis al la unua petegado de la maljunulino, +kiun li eksigis ĉe loko apud la vilaĝo, elpetinte, ke ŝi forlasu +vivadon tiel malhonestan kaj siajn krimegojn, transdonante siajn +kunkulpulojn en la manojn de la justeco.</p> + +<p>Ŝi ne mankis promesi tutan reformiĝon kaj, deĵetinte sin antaŭ li +pro lia bonegeco, ŝi foriris al sia dometo, forte decidinte konsili +siajn kunmortigantojn, ke ili rapidege rajdu al la vilaĝo por +kulpigi nian heroon.</p> + +<p>Sed tiu ĉi, saĝege, nekonfidante je ŝiaj protestoj, nur haltis por +lui kondukanton ĝis la proksima haltejo, kiam li sin trovis en la +urbo Chalons sur Marne.</p> +</div> + + +<div id="est1-9-13" class="article" lang="eo"> +<h3>ESPERANTO EN ĴAPONUJO.</h3> + +<p class="center">Letero de Sro. van Doorn en Yokohama.</p> + +<p class="far_sig">26 <i>Aprilo</i>, 1904.</p> + +<p><span class="sc">Tre Estimata Samideano</span>,—</p> + +<p>Mi nun plezure sciigas vin iom pri la kondiĉo de Esperanto en tiu +ĉi lando. Unue mi devas diri, ke la progresado de nia lingvo, ĵus +estis komencita, kiam ĝi ricevis seriozan haltigon de la nuna +militado, kiu okupas ĉiujn la atentojn de la ĉi-tieuloj.</p> + +<p>La propagandado estas tre malfacila tie ĉi, ĉar la Angla lingvo +estas deviga temo en ĉiuj lernejoj sub la registara observo. Foje +estis proponite plibonigi la ortografion de la Angla lingvo kaj fari +specon da Mond-Angla, por la speciala uzo de tiu ĉi lando, ĉar, +kvankam utilega, la Angla estas tre malfacile ellernebla por la +Ĵaponoj pri tio, ke la ortografio estas tiel absurda. Sed la propono +rezultis en nenio. Tamen estis eldonita en Tokio ĵurnalo <i>The Voice</i> +kiu formetis ĉiujn silentajn literojn kaj aliajn konfuzajn +mallogikajn uzadojn. Plie, tiu ĉi estas granda kosmopolita urbo, kaj +la propono alpreni helpan lingvon estis tre favore ricevita. Tial +la helpa-lingvo Volapük havis tie ĉi multe da studentoj. Hodiaŭ +ĝia malprospero kreis multe da skeptikuloj kaj Esperanto estas +atakita de la loka Gazetaro. Nun, kvankam la Angla lingvo estas iom +konata de ĉiuj Ĵaponanoj, estas vulgare por Ĵaponoj kaj Ĥinoj +ĝin paroli, sed la parolado de la Franca kaj Germana lingvoj estas +distinga! Ĵaponoj, dum kvardek jaroj, estas alprenintaj okcidentan +civilizacion, kaj nun povas administri ĉiujn siajn departementojn +sen helpo de alilandaj instruistoj, krom malmultaj ŝipestroj de +poŝtŝipoj, kaj malmultaj profesoroj en diversaj Ĵaponaj lernejoj. +Je tiuj ĉi ni devas esperi, ĉar ili havas gravan influon inter la +bone edukitaj Ĵaponoj. En diversaj partoj de Ĵaponujo jam de kelka +tempo ekzistas izolitaj instruistoj kaj aliaj, kiuj estas konvinkitaj +pri la bonegeco de Esperanto, kaj pri ĝia plena taŭgeco kiel +internacia helpa lingvo. Jam iliaj influoj estas videblaj, ĉar la +Ĵaponoj komencis ellerni Esperanton. Sed, bedaŭrinde, tiuj ĉi +diversnaciaj pioniroj ĝis nun restis tute izolitaj, laborante ĉiuj +aparte. Kredeble nia afero multe pli rapide antaŭenirus, se ĉiuj +Esperantistoj tie ĉi konsentus kunigi siajn fortojn kaj fondiĝus +ĝenerala kaj centra grupo.</p> +</div> + + +<div id="est1-9-14" class="poetry"> +<p class="pagenum">135</p> + +<h3 class="poem-header">KANTETO.</h3> +<div class="left" lang="eo"> +<p><b>Karulino Mia.</b></p> + +<p>Originale verkita. De William Officer.</p> + +<div class="verse"> +<div class="stanza"> + <span class="i0">Kiam la maten’ lumiĝas,</span><br /> + <span class="i2">Ho karulino mia!</span><br /> + <span class="i0">Ĝia belec’ memorigas</span><br /> + <span class="i2">Plej dolĉe min de via.</span></div> +<div class="stanza"> + <span class="i0">Kiel ĉirkaŭ mi varmeco</span><br /> + <span class="i2">De la tagmeza horo</span><br /> + <span class="i0">Falas, ĝi min pripensigas</span><br /> + <span class="i2">Pri via korfervoro.</span></div> +<div class="stanza"> + <span class="i0">La vespero, rosa, stela,</span><br /> + <span class="i2">Kun sia trankvileco,</span><br /> + <span class="i0">Murmuretas la rakonto</span><br /> + <span class="i2">De via amemeco.</span></div> +<div class="stanza"> + <span class="i0">Tiel je animo mia</span><br /> + <span class="i2">Eterne vi ĉeestas;</span><br /> + <span class="i0">Kaj per sonĝo-lumo</span><br /> + <span class="i2">Imago vin envestas.</span></div> +<div class="stanza"> + <span class="i0">La belega mondo perdus</span><br /> + <span class="i2">Por mi brilecon sian</span><br /> + <span class="i0">Se am’ via malvarmiĝus</span><br /> + <span class="i2">Ho, karulino mia!</span></div> +</div> +</div> + +<div class="right"> +<p><b>My Dearie.</b></p> + +<p>Tradukita en la Sokta lingvo.</p> +<div class="verse"> +<div class="stanza"> + <span class="i0">When lichtens the mornin’</span><br /> + <span class="i2">O dearie o’ mine!</span><br /> + <span class="i0">Its beauty remin’s me</span><br /> + <span class="i2">Maist sweetly o’ thine.</span></div> +<div class="stanza"> + <span class="i0">As at noontide the sinbeams</span><br /> + <span class="i2">On earth saftly rest,</span><br /> + <span class="i0">I think o’ the fervour</span><br /> + <span class="i2">That glows i’ thy breast.</span></div> +<div class="stanza"> + <span class="i0">The e’en, wi’ its stillness,</span><br /> + <span class="i2">Its starnies, an’ dew,</span><br /> + <span class="i0">The tale o’ thy kin’ness</span><br /> + <span class="i2">Aye whispers anew.</span></div> +<div class="stanza"> + <span class="i0">Sae thou tae my soul</span><br /> + <span class="i2">Art near evermair;</span><br /> + <span class="i0">And fond fancy cleeds thee</span><br /> + <span class="i2">In dream glamours fair.</span></div> +<div class="stanza"> + <span class="i0">For me the braw warl’</span><br /> + <span class="i2">Its brichtness wad tyne,</span><br /> + <span class="i0">Should thy love e’er grow caul’</span><br /> + <span class="i2">O dearie o’ mine!</span></div> +</div> +</div> +</div> + +<div id="est1-9-15" class="poetry" lang="eo"> +<h3 class="poem-header">ZENITA SUNO.</h3> + +<p>Originale verkita de Thomas Hunter, M.A.</p> + +<div class="verse"> +<div class="stanza"> + <span class="i0">Ho! Suno en plej alta vojo,</span><br /> + <span class="i2">Ci venas kun somera ĝojo;</span><br /> + <span class="i0">Tagiĝas nun la tago glora</span><br /> + <span class="i2">Junio dudek unu flora.</span></div> +<div class="stanza"> + <span class="i0">Pli frua estas kant’ miela</span><br /> + <span class="i2">De la arbara birdo bela</span><br /> + <span class="i0">Kies fluida voĉo penas</span><br /> + <span class="i2">Dum ci en roza robo venas.</span></div> +<div class="stanza"> + <span class="i0">Ĝojas la besto, ĉia floro</span><br /> + <span class="i2">Kun la plej riĉa bonodoro,</span><br /> + <span class="i0">Kaj kun la plej kolora helo</span><br /> + <span class="i2">Disdonas benon de l’ĉielo.</span></div> +<div class="stanza"> + <span class="i0">Homaro nun per interamo</span><br /> + <span class="i2">Respondus al la cia flamo,</span><br /> + <span class="i0">Ĉar venas ci en alta vojo,</span><br /> + <span class="i2">Ho! Suno kun somera ĝojo.</span></div> +</div> +</div> + + +<div id="est1-9-16" class="article" lang="eo"> +<h3>NEATENDITA AVIZO.</h3> + +<p>Oni ofte diras: "Jes, Esperanto estas tre bona ideo, sed ĝi ne +utilos al mi!"</p> + +<p>La Redaktoro posedis amikon, kiu tiel pensis. Li havis neniajn +rilatojn kun alilanduloj, kaj ŝajne estis kontenta je la kono de la +Angla lingvo.</p> + +<p>Subite, li eltrovis, ke li apartenas al fama antikva Franca familio, +kies kastelo troviĝis en la Francaj Alpoj. Bone, bonege, li pensis. +La Angla lingvo sufiĉos ĉie! Li do forveturis, por viziti la +familian naskiĝejon.</p> + +<p>Alveninte en tiun malproksiman regionon, li eliras el la vagonaro, +kaj eniras la hotelon. Ho, ve! El la tuta vilaĝanaro neniu komprenas +lian lingvon. Preskaŭ ĉiuj Eŭropaj lingvoj tie havis siajn anojn, +krom la Angla. Mia amiko estis tre malĝoja. Kompreneble, mi ofte +priparolis Esperanton kune kun li, kaj li multe miris, kiam, je +vespermanĝo, li aŭdis la nomon de nia kara lingvo! Morgaŭe, tute +sole kaj silente, li vizitis la antikvan kastelejon de siaj praavoj.</p> + +<p>Ĉion, kion la okuloj povis rimarki, li bone eltrovis, sed plu li ne +povis lerni.</p> + +<p>Post lia reveno en Londono, li rakontis al mi tiun ĉi bedaŭrindan +okazon. "Ho!" mi ekkriis, "estos facila afero klarigi ĉiujn +malklaraĵojn! Se plaĉos al vi, vi povos profiti de mia kono +Esperanta." Iom dube, mia amiko diris al mi tion, kion li deziris, ke +mi demandu; kaj mi tuj skribis al la sindonema Sro. Sentis, kies +poemetojn estas tiel bonekonataj.</p> + +<p>Mia malnova amiko multe miris, kiam, post nur kvar tagoj, mi metis +inter liaj manoj, longan leteron, enhavanta tre interesan historion +de la kastelo, kaj ĝiaj loĝantoj, kaj multe da pluaj sciigoj, kiujn +li neniam antaŭe lernis. Dank’ al Esperanto, li nun scias ke, dum la +antaŭaj militadoj, la Duko de Savojo indulgis tiun Kastelon, kiam +liaj soldatoj ruinigis ĝiajn najbarojn, ĉar la tiama posedanto iam +estis donacinta al la Dukino bonegan korbon da prunoj! Vere interesa +historio.</p> + +<p>Tiu ĉi anekdoto pruvos en nova maniero, la utilon, kiun donas kono +de Esperanto.</p> +</div> + + +<div id="est1-9-17" class="article" lang="eo"> +<p class="pagenum">136</p> +<h3>BULONJO.</h3> + +<p class="center">H. Bolingbroke Mudie.</p> + +<p>La longe atenditaj Pentekostaj tagoj fine estas alvenintaj. Sed kia +vetero! Ĉie troviĝas nigraj nuboj kaj pluveregoj, kaj la suno tute +forgesis nin. Kuraĝe!</p> + +<p>Ni baldaŭ trovis, ke ni eniris Esperantujon, ĉar, dank’ al la +senĉesaj klopodoj de nia Libertempa-Kapitano Sro. Reeve, kaj al la +afableco de la fervoja kompanio S.E. & C.R. ni trovis por ni +apartigitan vagonon. Tie ni enŝlosiĝis, por senhalte paroladi +Esperante kaj esperante, ĉar ni ja esperis, ke la vetero baldaŭ +pliboniĝus.</p> + +<p>Laŭ la anonceto en <span class="sc">The Esperantist</span>, No. 7, areto da Anglaj +Esperantistoj estis forironta Bulonjon. Ni estis tiu areto, kies +partoprenantoj nombris dek-du.</p> + +<p>Ĝustatempe la tre, tre longa turist-plenigita vagonaro forveturis, +kaj alvenis Folkestonen, kie la maro estis sufiĉe trankvila kaj ni +senŝancele eniris la vaporŝipon.</p> + +<p>Unu el la areto havis apartan kajuton tie, kaj ni Esperantistoj multe +ŝatis la privilegion ĝin uzi. Vere, ĉiam kaj ĉie Esperantistoj +ĝuas specialajn privilegiojn.</p> + +<p>Ni supozis, ke ni movadis sur la maro, sed, pro la nebulo, la +ĉirkaŭaĵoj estis preskaŭ nevideblaj. Fine la kruta Franca +marbordo aperis tra la griza nebulo, kaj ni rapide kolektigis +pakaĵojn, k.t.p., por ke ni povu tuj konatiĝi kune kun niaj jam +konataj sed neniam viditaj samideanoj. Sed ni eraris pri tio. Ne +estis necese atendi ĝis kiam la ŝipo ĉesus sian movadon ĉar, +alproksimiĝinte, ni ĝoje rimarkis ke la elŝipejo estis de granda +verda steletaro okupata. Kaj niaj kunbatalantoj rimarkas samon ĉe +ni, kaj tuj elkriegas per fortaj voĉoj tre korajn eldirojn. La +steletoj intersalutas. "Vivu Esperanto! Kiel vi sanas? Ĉu la maro +estis trankvila?" Tiuj kaj similaj demandoj ĝoje flugis de la tero +en la ŝipon, el Francujo en Anglujon.</p> + +<p>Kompreneble la ĉirkaŭstarantoj multe miris pri tio. Kaj kia lingvo! +Mi ja konas ĝin sen ellernado, unu el ili rimarkis al mi. Sed +Esperanto havis bonajn reklamojn dum la tuta tago tie. Baldaŭ +alvenis la tempo kiam ni povis premi la manojn de niaj kunstudentoj, +kaj kune eniri por submetiĝi sub la linkaj okuloj de la +limdepagistoj.</p> + +<p>Ni vidis malfeliĉulojn, kies cigarojn oni forprenis, sed ni estis +feliĉuloj, ni estis Esperantistoj, kaj tiaj neniam pekas.</p> + +<p>La Brita Konsulo aldonis sian bonvenon al tiu de niaj Francaj amikoj, +kaj nia akcepto vere estis korega. Sur la muroj de la limdepagejo +troviĝas prezaro Esperanta. Tio ĉi certe estas bona reklamo por la +lingvo. Ni do tuj sentis, ke ni ne estis venintaj en alian landon, +sed ke la verda Esperanta standardo ankoraŭ ĉie regnis.</p> + +<p>Baldaŭ ni, granda procesio, marŝis sur la stratoj de la plej grava +centro de la Franca fiŝkaptado. La maro ĉiam troviĝas je unu +flanko ĉi tie, sed vere, kiam ni alvenis, maroj ĉie vidiĝis, pro +la pluvego, kiu ĉion ŝanĝigas.</p> + +<p>Post tre mallonga promeno, ni alvenis al la hotelo <i>Castiglione</i>, +kies estro estas Esperantisto, kaj tie ni oficiale prezentiĝis al +niaj novaj, pro ni malsekigitaj, amikoj.</p> + +<p>Dum tiu ĉi ceremonio, unu el ni serioze diris: "Mi estas la subestro +de la vetero. Mi aranĝis la pluvon, por ke la vagonaro ne estu tro +varma kaj homplena. Nun mi aranĝos bonan veteron, por ke ni, kaj +ĉiuj aliaj kuraĝuloj, ĝuu feliĉan libertempon." Kompreneble ĉiuj +multe ridis, je tiu ĉi eldiro, kaj iu rimarkis, ke eble li nur estis +tre suba estro. Tamen, de tiu momento, la pluvo ĉesis, la stratoj +sekiĝis, kaj fine la suno ekbrilis por aplaŭdi tiun ĉi memorindan +internacian kunvenon.</p> + +<p>Post tagmanĝo, ni faris promenadojn en la urbo, vizitis la +fiŝvendejon, la ŝipejon, la antikvajn urbmurojn kaj la katedron. +Tiam, reveninte hotelen, ni pretigis nin por vespermanĝo.</p> + +<p>Al tiu momento, Sro. Michaux, la tre sindonema Prezidanto de la +Grupo, sendigis al mi la plej bonan urbfotografaron iam vidita, kaj, +ĉagrenege mi ĝin konfesas, mi forgesis danki lin pri tio. Eble, je +tiu ĉi okazo, li afable forgesos la proverbon ke <i>malfrua danko +estas pli malbona ol danko ia</i>, kaj akceptos miajn nunajn dankojn. +Kaj, se iatempe kiam la Grupanoj rekunveniĝis, ili bonvolos skribi +por mi siajn subskribaĵojn sur papereron, mi havos grandan plezuron +enmeti ĝin en la albumon, kiun mi ĉiam konservos inter mia ĉiam +pligrandiĝanta propagandilaro.</p> + +<p>Dum la vespermanĝo ni nature priparolis la venontan kunvenon, kies +programon ni jam vidis sur la paĝoj de la <i>"Cicerone"</i> (Semajna +Bulonja organo, ĉiam enhavanta Esperantan paĝon).</p> + +<p>Sed, kvankam ni multe antaŭĝuis la proponaĵojn, la kunveno mem +donis al ni nepripenseblan plezuron. Oni komencis iom post la naŭa +horo, kiam ni eniris belan ĉambregon, mirinde ornamigita de Francaj +kaj Anglaj flagoj, kaj ankaŭ de ĉiam verdaj arbetaĵoj kaj palmoj. +Vere ŝajnis, ke ni estis enirintaj en Kristnaskan festejon.</p> + +<p>Sed la okuloj ne estis la solaj membroj, kiuj ĝuis tiun akcepton. +Ankaŭ la oreloj multege <span class="pagenum">137</span> ŝatis la koran ĥoron: <i>"Dio savu +la Reĝon" ("The Esperantist," No. 1)</i> kiu donis komencon al la +bonega programo.</p> + +<p>Estas tute neeble priskribi tiun ĉi kunvenon detale, sed eble la +programo estos interesa por legantoj. Jen estas:</p> + +<table> +<tr><td colspan="2" class="center"><i>PARTO I.</i></td></tr> + +<tr><td>Dio savu la Reĝon</td><td>Ĥoro.</td></tr> + +<tr><td>Prezentado</td><td>Sro. Michaux.</td></tr> + +<tr><td>Valso Esperanto</td><td>Fno. Decrequy.</td></tr> + +<tr><td>L’Espero</td><td>Sro. Boulet.</td></tr> + +<tr><td>Mia Mano</td><td>Fneto M. T. Bergier.</td></tr> + +<tr><td>Bonan Tagon, Suzo!</td><td>Sro. Derveaux.</td></tr> + +<tr><td>La Paco</td><td>Sro. Dufeutrel.</td></tr> + +<tr><td>Duo de la Reĝo d’Ys</td><td>Sno. Bergier kaj Fno. Sutils.</td></tr> + +<tr><td colspan="2" class="center"><i>Honora Vino.</i></td></tr> + +<tr><td>Piana-ludo. L’Akvofalo</td><td>Fno. Pannevin.</td></tr> + +<tr><td>13a, Hungara Rapsodio</td><td>Fno. Decrequy.</td></tr> + +<tr><td colspan="2" class="center"><i>PARTO II.</i></td></tr> + +<tr><td>Floreto</td><td>Fneto G. Bergier.</td></tr> + +<tr><td>La Cigalo kaj la Formiko</td><td>Fneto M. T. Bergier.</td></tr> + +<tr><td>La Korvo kaj la Vulpo</td><td>Fneto Lephay.</td></tr> + +<tr><td>Lasta Deziro</td><td>Fno. Sutils.</td></tr> + +<tr><td>Hamleto</td><td>Sroj. Dufeutrel kaj Mudie.</td></tr> + +<tr><td>Hispana Romanco</td><td>Sino. Bergier.</td></tr> + +<tr><td>La Bano de la Pastro</td><td>Sro. Boulet.</td></tr> + +<tr><td>Galateo</td><td>Sro. Derveaux.</td></tr> + +<tr><td>La Marseja Himno</td><td>Ĥoro.</td></tr> + +<tr><td colspan="2" class="center"><i>Bonvena Ĉampana Vino.</i></td></tr> +</table> + +<p>Vere, tre memorinda programo. Kaj, se oni demandus kian eron mi pleje +ŝatis, mi estas certa ke la plenkreskuloj min pardonos, kiam mi +konfesas ke mi pleje ŝatis la kvar recitadojn de Fraŭlinetoj +Bergier kaj Lephay. Kiam oni aŭdas nian karan Esperanton el la lipoj +de kvin, sep kaj dekjaraj infanoj, ĝi havas ankoraŭ pli belan sonon +ol kutime. Kaj oni devas ankaŭ gratuli—ĉiujn! Ĉio estis bona, eĉ +bonega. Tamen estis unu afero kiu ne tute plaĉis al mi.</p> + +<p>Eble ĝi estas nur bagatelo, sed mi ja opinias, ke ĝi meritas gravan +atenton. En almenaŭ unu el la belaj kantoj, mi rimarkis, ke la +tradukinto ne konservis la Esperantan akcenton.</p> + +<p>Laŭ mia opinio, bona Esperanta kanto devas konservi tion ĉi, kaj +oni ne devas meti la akcenton sur silabo alia ol la antaŭlasta. Se +oni atente tralegos la tradukojn de Tom Bolin’ (No. 5) Vivo de +Maristo (No. 1) kaj aliaj tradukoj de bone konataj poemoj en <span class="sc">The +Esperantist</span> oni konstatos ke, eĉ por la kutimita melodio, kiun +oni verkis por tiuj ĉi poemoj, la Esperantaj vortoj taŭgas. Mi do +esperas ke, kiel eble plej multe, niaj muzikaj verkistoj provos +konservi la uniforman Esperantan akcenton, sen kio nia lingvo perdus +tiom da utileco kaj belsoneco.</p> + +<p>Post la finiĝo de la unua parto, du infaninetoj prezentis belegajn +floramasojn al la du Anglinoj, kiuj estis inter la vizitanta areto: +belaj Esperantaj floramasoj. Mi intence diris <i>Esperantaj</i>, ĉar +ambaŭ el ili konsistis el floroj ruĝaj, blankaj kaj bluaj; Anglujo +kaj Francujo; kaj interplektita estis la bela Verdo de la Espero, la +emblemo de Internacieco.</p> + +<p>Sed jam tro longa estas tiu ĉi priskribo. Por ĝin finigi, mi +rimarku pri la bonegeco de la paroladoj faritaj de Sroj. Michaux kaj +Reeve.—Sed ne! Ekzistas ankoraŭ alia afero, kiu eble havos apartan +intereson por Vi, karaj Legantoj. Oni ĉie rimarkis, ke la +<i>Verd-kovrilaĵeto</i> estis tre leginda. Dankojn, Bulonjaj Legantoj! Ju +pli granda la laboro, des pli granda la plezuro kiam oni lernas, ke +la rezultatoj estas ŝatataj. Se nur la tuta legantaro kunpensus!</p> + +<p>Tre, tre laca, ni fine realvenis en nian komfortan hotelon, por +silente pripensi la mirindan tagon, matene en nigreta, malseka +Londono, posttagmeze en nuba, malseketa Bulonjo, kaj vespere en +belega, varma Esperantujo, inter la floroj, kantoj kaj salutoj de +karaj internaciaj amikoj.</p> + +<p>Morgaŭ matene, post naŭ-tridek, niaj amikoj nin serĉis, kaj +kondukis en la ĝardenojn de Sro. Duhamel, la Esperantista floristo +Bulonja, kaj tie ni fotografiiĝis antaŭ bela floraro. La rezultato +estas bona, kaj ĉiam servos kiel fidela memoraĵo de plezura mateno.</p> + +<p>Posttagmeze ni eniris en tramon (niaj dek du anoj kaj la Francaj +amikoj plenigis la veturilon) kaj komencis gajan veturon ĝis +Wimereux. La antaŭan nokton mi estis rimarkinta verdan rubandon sur +la fortepiano, kiu portis oreskribitan <span class="sc">Esperanto</span>. Tiun ĉi +rubandon oni nun fiksis ĉe la vitro de la tramo, kaj ĉiuj +preterirantoj bone rimarkis, ke ĝi estis Esperantista tramo. +Tiamaniere la Afero gajnis bonan reklamon.</p> + +<p>Mi jam ekpensis, ke oni min trompis sed tiam, kiam unu post la alia, +mi rimarkis novajn vidindaĵojn mi certiĝis, ke estis ja fakto. +Bulonjo ne estas malbela urbo, kaj la kamparo ankaŭ estas sufiĉe +bela. Ne ŝanceliĝu, do, Anglaj adeptoj, sed tuj vizitu la belan +hejmon de tiom da fervoraj Esperantistoj.</p> + +<p>Sur la beleta marbordo Wimereuxa ni ĝuis tre feliĉan posttagmezon. +La suno ĵetis sur nin ne tro varmajn radiojn, kaj la plimulto da la +kunvenintoj sidiĝis sub la ombro de la verda rubando por kunkanti +kaj ŝercadi. Sed mi ne estis tiel mallaborema, kaj ĝuis tre +plezuran ludadon kun la ĉarmaj infanoj, kiuj venis kune kun ni. Kaj, +Legantoj, estas terura sed vera fakto, ke, en Francujo, eĉ la +infanoj parolas France! Tamen ludoj kaj Esperanto ĉiam estas +internaciaj, kaj ni estis tre feliĉaj, kaj multe bedaŭris kiam +vesperiĝis, <span class="pagenum">138</span> kaj ni devis returnen trami. Post vespermanĝo, +ni denove kunvenis, kune kun niaj gastamaj amikoj en la ĉefloko de +ĉiuj Francaj urboj, la <i>Casino</i>. Tie, sidante en la belaj ĝardenoj +apud la lumigita estuario, sub la hela lunlumo, Sro. Boulet (kiu +venis el Roueno) afable promesis fariĝi nova kunverkanto, kaj ni +hodiaŭ povas legi lian lertan <i>Calabre</i> tradukon.</p> + +<p>Jen alia gajno por <i>Mondvaganta Redaktoro</i>! Li ricevas artikolojn de +tiuj, kiuj li havas la plezuron renkonti. Kaj, ĝis nun, mi kredas, +mi estas la sola mondvaganta Esperanta Redaktoro. Tial Vi estas +povintaj legi multe da interesaj rakontoj, kiuj multe helpis je la +sukceso de tiu ĉi Gazeto.</p> + +<p>La proksiman tagon, post matenmanĝo, ni ĥore estis kantantaj +<i lang="it">Funiculi Funicula</i> kiam niaj nelacigeblaj samideanoj venis por +konduki nin en Le Portel.</p> + +<p>Kia belega sablaro tie troviĝas. Ebena kaj malmola kiel asfalto. +Bonega loko por la krevetkaptado, sed, ŝajne, Esperantistoj en +Bulonjo neniam havos tempon por tiu ĉi agrabla amuzado. La tieaj +amikoj ĉiam sukcesos trovi ian novan kaj interesan vidindaĵon.</p> + +<p>Sur tiu ĉi sablaro ni denove faris ludojn kaj kursojn, kaj, fine +alvenis al la interesa vilaĝo. Le Portel estas enloĝata de +fiŝistoj, sed Wimereux, je la alia flanko de la estuario estas +rapide pligrandiganta ĉirkaŭurbo de Bulonjo.</p> + +<p>En Le Portel ni vidis interesan sed funebran procesion: la +enterigiron de fiŝisto.</p> + +<p>Sro. Michaux diris al mi, ke multe da la tieaj loĝantoj ankoraŭ +posedas la trajtojn Hispanrasajn, ĉar siaj praavoj venis el tiu suda +lando.</p> + +<p>Sed mi jam trolongigis tiun raporton! La tramo rekondukis nin en +Bulonjon, kaj oni aranĝis finan posttagmezan promenadon ĝis la +rimarkinda monumento de la <i lang="fr">Grande Armée</i> Napoleona. Tiu ĉi estis +tiel ŝatinda, kiel la aliaj, kaj la vetero ĉiam estis bela. Tamen +oni diris, ke en la apudaj vilaĝetoj estis iom pluvdona. Ni estis +feliĉuloj havi kune kun ni la veter-subestron!</p> + +<p>Dum la promeno ni priparolis la proponitan kunvenon Esperantistan, +pri kio mi esperas skribi ion poste. Tiaj kunvenoj estas la plej +bonaj aferoj por vekigi kaj revekigi intereson pri nia afero.</p> + +<p>Post tre feliĉa haltado en arba valeto, kie ni denove fotografiiĝis, +kaj ludis kun la infanoj, ni kune revenis por fari la pakaĵojn +por la baldaŭe foriranta vaporŝipo. Tion farinte kaj vespermanĝinte, +niaj fervoraj amikoj akompaniis nin ĝis la enŝipejo por doni al ni +lastan <i>Ĝis la Revido</i>....</p> + +<p>Dankojn, dankojn, novaj sed tamen tre malnovaj amikoj. Dank’ al vi, +ni ĝuis mirindan viziton; dank’ al vi, ni nun havas eĉ pli varman +estimon de nia kara lingvo, kaj ĝiaj afablegaj Francaj adeptoj. Unu +el nia aro estis Franca Anglano, kaj li miregis pri la tutkoreco de +nia akcepto ĉe siaj samnacianoj. Vere ni ŝajnis esti "centjaraj +amikoj!"</p> + +<p>Kaj ĉu mi ĉiam facile komprenis la alilandulojn? Ne estas dubeble, +kaj ne estas dubinde!</p> + +<p>Tamen unu malfacileco ĉiam troviĝis, pri tio ni devis esti +singardemaj. Jen. Ĉiam, kiam oni aranĝis estontan renkonton, oni +devis precipe zorgi pri la maniero por esprimi la horon. Ĉiam Sro. +Michaux diris ambaŭ, ekzemple, je la <i>naŭ kaj duono</i> <span class="sc">kaj</span> +je la <i>duono de la deka</i>. Sed mi, kaj miaj Francaj amikoj kunsentas, +neniam plu diros aŭ unu aŭ la alian. Ni diros je <i>naŭ-tridek</i>. +Tiamaniere ne estos eble, ke ni manku niajn renkontojn pro eraro +kaŭzata de tiu malfacileco.</p> + +<p>Al la dirita horo, ĉiam aldonu la minutojn, kaj jen sistemo jam +internacia por diri la horon. Laŭ la antaŭa anonco en <span class="sc">The +Esperantist</span>, tiu ĉi sistemo estas la fervoja (kaj sekve la +praktika) uzo.</p> + +<p>Kaj Vi, karaj Legantoj, kiu legis tiujn ĉi liniojn, kion vi pensas? +Ĉu vi ne multe bedaŭras, ke vi ne kuraĝis partopreni je tiu ĉi +unua oficiala grupkunvenejo? Mi ĝin esperas. Tamen, ne estas necese, +ke vi longatempe plendu pri tio. Nia Libertempo-Kapitano, Sro. Reeve +nun klopodas pri nova vizito al la Grupo en Havro. Mi jam konas tiujn +ĉi fervorajn amikojn de nia afero, kaj mi esperas ke, je la 30a & +31a Julio kaj la Aŭgusto, ili ricevos viziton de granda aro da +alilandaj Esperantistoj, ne el Anglujo nur, sed el ĉiuj proksimaj +aŭ malproksimaj landoj. La elspezo ne estos granda, kaj se tiuj, +kiuj povos tien iri, tuj skribos al Sro. Reeve (63, <i>Effingham Road, +Lee, Kent</i>) li povos aranĝi specialajn kondiĉojn kun la fervoja +kompanio L. & S.W.R. kaj neniu povos plendi pri la rezultato.</p> + +<p class="center"><i>"Vivu Esperanto, kaj Vivu la Esperantistoj!"</i></p> +</div> + + +<div id="est1-9-18" class="article" lang="eo"> +<h3>LA LINGVO DE LA FLOROJ.</h3> + +<p class="center">Originale verkita de Ben Elmy (Daŭrigata de paĝo 79).</p> + +<p class="center">PARTO II.</p> + +<p>Ju pli ni studas la florojn, des pli ni konstatas, ke multe da ili +posedas nesuspektitajn lertecojn, kiujn apud besto ni volonte +nomus instinkto aŭ eĉ prudento. La esploradoj kaj eksperimentoj +de la plimultiĝanta anaro de observistoj pruvas tion ĉi. Tamen, +ĉar la kreskaĵoj aŭ floroj estas mutaj, tial la homaj oreloj +neniel taŭgas por tiu esplorado; estas do necese, ke la homo uzu +siajn okulojn des pli zorge kaj akurate. Eĉ tiam, multe da floraj +okazaĵoj evitas la tro difektan homan vidlertecon, <span class="pagenum">139</span> homa +difekto kiun la homo mem tre ofte forgesas kaj malatentas.</p> + +<p>Ekzemple, oni diras ordinare, kune kun <i>Darwin</i>, ke "<i>la kreskaĵoj +kompreneble ne posedas nervojn, nek centran nervsistemon.</i>"<a href="#Footnote2" class="fnanchor">[2]</a> Sed +tiamaniere, fariĝas ankoraŭ pli mirinda la plua eltrovo, ke iafoje +"<i>kreskaĵo ekscitita transigas la influon al aliaj partoj de si, kaj +tiuj ĉi partoj reciproke ekmoviĝas.</i>"<a href="#Footnote2" class="fnanchor">[2]</a> Kia do estas la agometodo +de tiaj procesoj? Se la kreskaĵo "kompreneble" ne uzas nervfadenojn +por telegrafi siajn sentadojn kaj ordonojn, ĉu eble ĝi komunikigas +inter si per "senfadena" telegrafo? Vere, tre nescia estas la homo, +eĉ ĉe la dudeka centjaro!</p> + +<p>Tre miriga ankaŭ estas la fenomeno de la perioda dormo de folioj kaj +floroj, kun iliaj akompanantaj movadoj. Ankoraŭ mirindega estas, ke, +kiel la mambesto produktas albumenan sukeran lakton, tiel la +kreskaĵo produktas sukeran mielon en la floro, kun amelon kaj eĉ +albumenon en la semo, por nutri la embrion kaj la junan estontan +kreskaĵon.</p> + +<p>Cetere <i>Darwin</i> skribas: "<i>Apenaŭ estas trograndigo diri, ke la +radikpinto (de kreskaĵo), tiom sentema, kaj tiel reguligante la +movadojn de la apudaj partoj, agadas tute kiel la cerbo de malsupera +besto.</i>"<a href="#Footnote2" class="fnanchor">[2]</a> Sed certe, oni povas plivole demandi ĉu la agadoj de +kelkaj floroj ne superas eĉ iajn funkciadojn de tia besta cerbo.</p> + +<p>Rilate al tio ĉi, Dro. J. E. Taylor argumentas pri "<i>psikologio +kreskaĵa</i>," kaj li tre racie inspiras, ke "<i>ĉe proksime estonta +tempo ni eble konstatos, ke ne ekzistas vivo sen sekva</i> +<span class="sc">psikologia</span> <i>agado; ke tio ĉi estas nepre resultato de tio; +ke la vivo mem estas kondiĉita per psikologia agado; ke iaj +kreskaĵoj posedas la ekvivalenton de besta instinkto, la ebleco +gajni individuan sperton, kaj ĝin transigi al iliaj posteuloj, por +ke tiuj ĉi profitu, ne tute nekonscie.</i>"<a href="#Footnote3" class="fnanchor">[3]</a>.</p> + +<p>La Amerikana poeto, Lowell, evidente kredis je tiu psikologio, ĉar +li aligas al floroj ne sole vivon, sed ankaŭ <i>animon</i>—</p> + +<div class="verse"> +<div class="stanza"> + <span class="i0">"Jen ĉia terbulo, al viv’ puŝiĝante</span><br /> + <span class="i2">Pro alta instinkto, interna fervor’,</span><br /> + <span class="i0">Kaj supren blinde ĝis lum’ palpetante,</span><br /> + <span class="i2">Atingas animon per herbo kaj flor’."<a href="#Footnote4" class="fnanchor">[4]</a></span></div> +</div> + +<p>Tiel ankaŭ la Angla poeto, Shelley, ĉe "<i>La Sentema Kreskaĵo</i>," +parolas pri la gracia kortuŝeco de la interna "<i>io, kvazaŭ +spirito</i>" de tiu floro. Aliloke li remarkas, eĉ apud pli humila +kreskaĵo, la influon viveman de la aero kaj de la lumo, tuj +fariĝontaj—</p> +<div class="verse"> +<div class="stanza"> + <span class="i0">"Korbatoj nevideblaj de la flor’,</span><br /> + <span class="i2">Al ĉiu parto vivon pulsigantaj." + <a href="#Footnote5" class="fnanchor">[5]</a></span></div> +</div> + +<p>Alia Amerikano, la glora Walt Whitman, rakontas—"<i>Karesante mi tenas +branĉojn aŭ junajn arbojn—mi tuj sentas iliajn sukon kaj tendenon +leviĝantajn en mi, kiel hidrargo ĉe varmeco. Mi baraktas amike kun +ilia senkulpa fortiko—mi scias ke iom da ĝia virto pasas de ili al +mi. Eble ni reciproke interŝanĝas ion—eble la arboj rekonas ĉion +tion pli ol mi iam pensis.</i>"<a href="#Footnote6" class="fnanchor">[6]</a></p> + +<p>Preskaŭ idente sciigis Richard Jefferies—"<i>Tiu aliformiĝo de buloj +kaj malvarma materio en vivajn objektojn, faras la ĝojon kaj esperon +de la somero. Ĉiu tronketo de herbo, ĉiu folio, ĉiu individua +floreto kaj folieto, parolas pri espero. Konsideru la herbojn, la +kreskaĵojn—ili estas signoj de tero altiĝante ĝis la vivo, antaŭ +niaj okuloj. Tial al mi estas la floroj tiom pli ol nur trunketo kaj +folietoj.... La blankaj folietoj alvokas rekte al nia koro; la +trankvilaj kverkoj estas plenaj je mistero. La floroj, per siaj mil +vizaĝoj, kolektis la kisojn de la mateno. Ilin ŝatante mi ricevas +almenaŭ iom da ilia vivopleno—novan penson el ĉiu folieto.</i>"<a href="#Footnote7" class="fnanchor">[7]</a></p> + +<p>Certe, nia kara Jefferies multe aŭskultadis—kaj iom komprenis—la +veran lingvon de la floroj! Tion ĉi ankaŭ atestas siaj ĉarmaj +verkoj "<i>Bevis</i>," "<i>La libera Aero</i>," kaj la interesa, pretervorte +laŭdinda, "<i>Historio de Mia Koro</i>."</p> + +<p>Tamen bezonas konfesi, ke ne ĉiuj floroj tiom aminde prezentiĝas +kontraŭ la homoj kaj bestoj, aŭ eĉ kontraŭ ĉiaj aliaj specoj de +floroj. Inter ili ja estas amikoj kaj malamikoj, reciproke helpantaj +aŭ malhelpantaj. Tion ĉi precipe klarigis Dro. Taylor, en sia verko +supredirita. La vero estas ke, kiel apud la bestoj, tiel ankaŭ apud +la floroj, efektiviĝas pli aŭ malpli la postuloj de "la barakto je +ekzistado," "la natura elekto," kaj "la postdaŭriĝo de la plej +konvenaj je la okazoj." Estas, do, nur malklera konkludo, ke la +floroj "nek laboras, nek ŝpinas"; la vivotempo de la floroj estas +tiom plene (kaj almenaŭ tiom utile) okupata, kiom tiu de la bestoj. +Plie, estas ja la penado de la kreskaĵoj kiu provizas ultimate la +nutraĵon mem de ĉiu besto, de ĉiu homo; tial, tiu ĉi devas +memoriĝi ke de la vivo kaj laboro de la kreskaĵoj sia propra vivado +dependas.</p> + +<p>Amikaj floroj, kiel malmulte ni komprenas vian vivon, vian lingvon!</p> + +<p>Ĉe la kreskanta homa pensado, nia kompreno ĉiam fariĝos pli klara, +kaj nia amo pli forta, je la plej belaj el la infanoj de la tero—la +mutaj sed elokventaj floroj.</p> + +<div class="footnotes" lang="en"> +<h4 class="fn-header">FOOTNOTES:</h4> +<div class="footnote" id="Footnote2"><p>[2] El "The Movements of Plants."</p></div> + +<div class="footnote" id="Footnote3"><p>[3] The Sagacity and Morality of Plants.</p></div> + +<div class="footnote" id="Footnote4"><p>[4] The Vision of Sir Launfal.</p></div> + +<div class="footnote" id="Footnote5"><p>[5] The Zucca.</p></div> + +<div class="footnote" id="Footnote6"><p>[6] The Oaks and I.</p></div> + +<div class="footnote" id="Footnote7"><p>[7] The Pageant of Summer.</p></div> +</div> +</div> + + +<div id="est1-9-19" class="poetry" lang="eo"> + +<div class="verse"> +<div class="stanza"> + <span class="i0">Kiam nutro nin vivigas,</span><br /> + <span class="i2">Aŭ bonaĵ’ ajn nin ĝojigas,</span><br /> + <span class="i0">Ni memoru, ke ni devas</span><br /> + <span class="i2">Esti dankaj, ĉar ni scias,</span><br /> + <span class="i0">Ke aliaj homoj penas</span><br /> + <span class="i0">Por ben’ kiun ni ricevas:</span><br /> + <span class="i4">Ne forgesu ni gefratojn</span><br /> + <span class="i4">Bonfarintajn nekonatajn.</span></div> +</div> +<p class="near_sig">(6266).</p> +</div> + + +<div id="est1-9-20" class="article"> +<p class="pagenum">140</p> +<div class="left" lang="eo"> +<h3>LA "ATESTO PRI KAPABLECO."</h3> + + +<p class="center">Originale verkita de G. D. Buchanan, 8820.</p> + + +<p>Inter la rimarkoj kiuj aperis sub la titolo de <i>Correspondence +Notes</i>, en la lasta numero de nia Gazeto, estis mallonga paragrafo, +kiu diris, ke tiuj Britaj Esperantististoj kiuj dezirus akiri nepran +pruvon pri sia plena sciado de nia helpa lingvo devus sin turni al la +<i>Franca Societo por la Propagando de Esperanto</i>, por ricevi ĝian +konatan <i>Atesto pri Kapableco</i>. Kvankam ni ĉiuj multe ŝatas la +fratan spiriton de niaj Francaj amikoj, tamen ni esperas, ke post +nelonge ni povos aranĝi ekzamenojn por Brita <i>Atesto</i> laŭ simila +modelo. Respondante al la afabla propono de nia Redaktoro, mi traktos +mallonge pri tiu ĉi afero, esperante, ke la konsilo de pioniro eble +estu helpa al estontaj kandidatoj.</p> + +<p>Kompreneble, la aspiranto devas jam posedi bonan ĝeneralan sciadon +de la fundamentaj principoj de la lingvo antaŭ ol li komencos la +specialan preparadon por la ekzameno. Se li estus tiel feliĉa +kompreni plenege la Francan lingvon, li elektu fari tiun ĉi +ekzamenon France; sed nur adepto devus atenci tion ĉi. Se, tamen, +simile al mi, li konus nur sian nacian lingvon, li ne povos ĝui la +helpon de tiaj valoraj lernolibroj kiaj <i>La Commentaire sur la +Grammaire Esperanto</i> kaj <i>La Texte Synthétique</i>.</p> + +<p>Mi persone konstatis ke la Esperanta Sintakso, de Dro. Paul +Fruictier, estis preskaŭ necesega, kaj mi ĝin forte rekomendas. Se +la studento povas verki kune kun amiko, tiom pli bone. Mi mem ŝuldas +multon je la inspiraĵoj kaj konsilo de klera amiko, kun kiu mi ofte +korespondas.</p> + +<p>Fininte sian preparadon, la studento devas tiam skribi al <i>Sro. +Edouard Bréon</i>, 6, <i>Rue du Levant, Vincennes, près Paris</i>, klarigante +ĉu li volas fari la ekzamenon France aŭ Angle. Post malmultaj tagoj +li ricevos plenan sciigon pri la oficiala programo.</p> + +<p>Se la aspiranto elektus fari la ekzamenon Angle, estos necese ke li +traduku Esperantan eltiraĵon Anglen, kaj Anglan eltiraĵon +Esperanten. La "Demandaro" enhavos serion da gramatikaj demandoj kaj +ekzercon pri Esperanta elparolado. Por reprezenti tion ĉi, mi uzis +la bonegan fonetikan metodon kiu aperis sur paĝo 25, Nro. 2 de +<span class="sc">The Esperantist</span>.</p> + +<p>Skribinte al nia Samideano, Sro. Mann, de Paris, por ricevi lian +opinion pri la speciala preparado por la ekzameno, mi ricevis la +jenan valoran respondon.</p><p class="pagenum">141</p> + +<p>"Pri plej efika kaj sukcesiga metodo studi por la ekzameno, mi +rekomendus, post ellerno de la <i>Complete Text-Book</i>, zorgan legadon +de <i>Hamleto</i> kaj <i>Fundamenta Krestomatio</i>, kun <i>Esperanta Sintakso</i>, +de Fruictier. Ekzemple, oni prenu en <i>Krestomatio</i> iun anekdoton. +Legu ĝin du aŭ tri fojojn laŭtvoĉe. Poste, oni faru al si +diversajn demandojn per vortoj tiaj kiaj Kiu (n), Kies, Kie (n), +Kiel, Kial, Kiam, Ĉu? Por varii, oni rediru la anekdoton je aliaj +tempoj ol tiuj donataj en la teksto mem. Ekz., la teksto eble +rakontas la aferon, kiel okazinta je iu tempo pasinta. Nu, la +ekzercanto povus rekonstrui la anekdoton, metante la serion da agoj +en la pasantan tempon, AS, aŭ en la pasontan tempon, OS; poste en +malsimplajn tempojn: Estis ... inta (j), k.t.p. Tiamaniere la studo +fariĝas vere interesa, kaj la lernanto tre baldaŭ elposedos la +gramatikon tre simplan de Esperanto.</p> + +<p>"Alion oni povas ankaŭ fari kun bonaj rezultatoj. Per la helpo de la +vortaro Angla-Esp., oni povas ekzerci sin jene. Oni povas, dum la +farado de agoj iaj, nomi ilin Esperante. Ekz. Leviĝante, fru- (aŭ +malfru-) matene, nomu la serion da agoj. Mi leviĝas, mi stariĝas, +mi surtiras miajn ŝtrumpojn, k.t.p. Mi estas vestita (mi est<i>is</i> +vest<i>ot</i>a). Mi lavas min, mi matenmanĝas, mi laboras, k.t.p. Ĉiuj +ĉi agoj estas analizeblaj kaj etendeblaj, kaj liveras tre interesajn +imagajn konversaciajn kaj gramatikajn ekzercojn.</p> + +<p>Tio estas la fama Gouin’a metodo studi lingvojn; ĝi donas mirigajn +rezultatojn. Tiamaniere, la vortoj kaj esprimoj restas en la memoro, +kaj oni ne laciĝe lernas <i>papage</i> novajn vortojn. Kaj por +konversaciaj klasoj tia procedo estas praktikinda, ĉar ĝi ŝparas +la tempon kaj koncentras la pensojn de la ekzercantoj. Soj. George +Phillips & Son, Ltd., 32, Fleet Street, London, eldonas tre interesan +kaj pensigan serion da libroj verkitaj laŭ la Gouin’a metodo.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>N.B.—Estas preskaŭ certe ke, post nur iom da tempo, la deziroj de +tiom de adeptoj estos plenumataj, kaj Brita Ekzameno fondiĝos. Oni +nun klopodas pri la afero.—(<span class="sc">Red.</span>).</p> +</div> + +<div class="right"> +<h3>THE CERTIFICATE OF MERIT.</h3> + +<p class="center">G. D. Buchanan, No. 8820.</p> + +<p>Among the remarks under the heading <i>Correspondence Notes</i>, in the +last number of our Gazette, was a short paragraph which stated that +those British Esperantists who desired to acquire an indisputable +proof of their thorough knowledge of our auxiliary language must +apply to the <i>French Society for the Propagation of Esperanto</i>, in +order to obtain its well-known "Atesto pri Kapableco." Although we +all greatly appreciate the fraternal spirit of our French friends, we +nevertheless hope that ere long we shall be able to organize +examinations for a British Certificate on similar lines. In reply to +the kind suggestion of our Editor, I will briefly treat of this +matter, in the hope that the advice of a pioneer may possibly be a +help to future candidates.</p> + +<p>Of course, the aspirant must first possess a good general knowledge +of the elementary principles of the language before he begins the +special preparation for the examination. Should he be so fortunate as +to understand French thoroughly, let him elect to undergo the test in +French; but only an adept should attempt this. If, however, like +myself, he should know only his own national language, he will not be +able to enjoy the help of such valuable text-books as <i>La Commentaire +sur la Grammaire Esperanto</i> and <i>La Texte Synthétique.</i></p> + +<p>Personally I have found that the <i>Esperanta Sintakso</i>, by Dr. Paul +Fruictier, is almost essential, and I recommend it strongly. If the +student can work with a friend so much the better. I owe much to the +suggestions and advice of a well-informed friend, with whom I often +correspond.</p> + +<p>Having concluded his preparation, the student must write to <i>M. E. +Bréon</i>, 6, <i>Rue du Levant, Vincennes, near Paris</i>, stating whether he +purposes taking the examination in French or English. In a few days +he will receive full details as to the official programme.</p> + +<p>Should the candidate choose to go up for the examination in English, +it will be necessary for him to translate an Esperanto extract into +English, and an English extract into Esperanto. The list of questions +will contain a series of grammatical points and an exercise on +Esperanto pronunciation. In order to illustrate the latter, I +employed the excellent phonetic system which appeared on page 25 of +<span class="sc">The Esperantist</span>, No. 2.</p> + +<p>Having written to our Friend-in-Esperanto, Mr. Mann, of Paris, to +learn his opinion with regard to special preparation for the +examination, I received the following valuable reply:— </p> + +<p>"As for the most effective and successful method of studying for the +examination, I should recommend, after mastering the <i>Complete +Text-Book</i>, a careful reading of <i>Hamlet</i> and the <i>Fundamenta +Krestomatio</i>, with <i>Esperanta Sintakso</i>, by Fruictier. For example, +take some anecdote from the <i>Krestomatio</i>. Read it two or three times +aloud. Then ask yourself various questions by words such as <i>Who (m), +Whose, Where (Whither), How, Why, When?</i> To vary the study repeat the +anecdote, using tenses other than those employed in the text itself. +For example, the text possibly narrates the matter as having happened +at some past time. Well, the student could remodel the anecdote, +placing the concatenation of events in the Present AS, or in the +Future OS; and afterwards in the compound tenses: <i>Estis ... inta +(j)</i>, k.t.p. In this manner the study really becomes interesting, and +the pupil will very soon master Esperanto’s very simple Grammar.</p> + +<p>"One can also adopt another course with good results. With the aid of +the <i>English-Esperanto Dictionary</i> one can train one’s self as +follows. While performing any actions one can name them in Esperanto. +Thus, getting up early (or late) in the morning, enumerate the series +of actions. I get up, I stand up, I put on my stockings, etc. I am +dressed (I was about to be dressed). I wash, I have breakfast, I +work, etc. All these actions can be analyzed and extended, and supply +most interesting imaginary conversations and grammatical exercises.</p> + +<p>That is the famous Gouin method of studying languages; it gives +remarkable results. Thus words and expressions are preserved in the +memory, and one does not wearily learn new words parrot-method. And +such a system is practicable for conversational classes, as it saves +time and concentrates the thoughts of the pupils. Messrs. George +Phillips & Sons, Ltd., 32, Fleet Street, London, publish a very +interesting and thought-inspiring series of books compiled on the +Gouin system.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>N.B.—It is almost certain that in a short time the wishes of so many +adepts will be fulfilled, and a British examination will be founded. +The matter is now under consideration.—(<span class="sc">The Editor</span>).</p> +</div> +</div> + +<div id="est1-9-21" class="jokes" lang="eo"> + +<p>La Onklino diris al sia nevino: "Ne ploru, karulino, aŭ ci +malbeliĝos."</p> + +<p>"Ĉu vi multe estas plorinta, kiam vi estis juna?" +respondis la infanino.</p> + +<p class="near_sig">(P de B).</p> +</div> + + +<div id="est1-9-22" class="article" lang="eo"> +<p class="pagenum">142</p> +<h3>DUA ORIGINALA SKIZETO, VERKITA DE E.W.</h3> + +<p class="center">Nia Fraŭlino.</p> + +<p>Ŝi loĝis en dometo, tute apud la domego ĉirkaŭfosigita de ŝiaj +praavoj. Ĝi nun apartenas al fremdulo, sed li ne estis vizitata de +la sinjoroj de la departemento, kaj estis malestimata de la +vilaĝanoj. Li do lasis neokupata sian antaŭ ne longe aĉetitan +domon.</p> + +<p>Nia Fraŭlino estis, tiel, kiel ŝia frato, la <i>pacama Pastro</i> (pri +kiu mi skribis en <span class="sc">The Esperantist</span>, No. 8) tre granda, sed +ŝi estis rekta kaj tre aktiva. Ŝi havis brunajn okulojn, aglan +nazon, firman mentonon kaj voĉon kiu neniam estis laŭta, kvankam +ofte severega.</p> + +<p>Unufoje Dimanĉe ŝi ĉiam sidis simple vestita, kune kun sia nevino +kaj tri servistinoj, sur la plej granda preĝbenko de la paroĥa +preĝejo. La Diservo finita, ŝi venis al ŝia pordo, kiun malfermis +la paroĥestro, kiu kolegia ĉapo en la mano, salutis ŝin profunde.</p> + +<p>Ŝi respondis je solena reverenco: tiam li sekvis ŝin kaj ŝiajn +nevinojn al la pordego. Kiam ili ekstere alvenis, la aŭdintaro +eklasis siajn benkojn. En bela vetero <i>Nia Fraŭlino</i>, ĉar tiel ŝi +nomiĝis ĉiam, kutimiĝis iri sub granda arbo en la preĝejkorto, +kaj tie staris aŭ sidis dum la vilaĝanoj kunvenis por demandi al +ŝi kuracilon aŭ konsilon; por priparoli ian disputon, je kies +meritoj ili deziris, ke ŝi aljuĝu; aŭ por peti, ke ŝi ordonu la +punon por ia eltrovita krimeto. Ŝiaj decidoj neniam estis +disputataj, ĉar la Galoj havas ankoraŭ superstiĉan kredon je la +saĝeco kaj sankteco de maljuna virgulino, se ili scias, ke ŝi estas +fraŭlino de ŝia propra elekto.</p> + +<p>La junularo de la vilaĝo amis kaj respektegis sian Fraŭlinon; +ankaŭ ŝi amis ilin, precipe tiujn, kies gepatrojn ŝi konis dum +ilia juneco. El tiuj ĉi, la plej de ŝi amata estis la beleta, +dolĉa dekokjara Nest. Ŝi ĝuis rigardadi la knabinon sidante inter +la geĥoristoj apud ŝia fianĉo, kiu estis lerta kaj inteligenta +frizisto el la proksima urbo. Oni sciis ke ŝi jam aĉetis multe da +utilaj ornamoj, trikotaĵoj kaj fajencoj por la estonta domo de +Nest—la domo en kiun, post unu aŭ du jaroj, la fianĉino estos +kondukata kun la eksplodo de du aŭ tri cent pafiletoj, kun la +piedfrapado de cent kvindek ĝis ducent ĉevaloj kaj azenoj, kun la +kantoj, kriegoj kaj koraj gratuloj de kvin aŭ ses cent homoj, ĉar +la familio de Nest estis granda, kaj tre respektinda en tiu loko.</p> + +<p>Unu Dimanĉon, Nia Fraŭlino vidis Nest inter la geĥoristoj, sed ne +estis ŝiaflanke la <i>Cariad</i>’o.<a href="#Footnote8" class="fnanchor">[8]</a> La sekvantan Dimanĉon ŝi +rimarkis samon, kaj revidis la knabinon palan, solan, kaj +melankolian. Ŝi informiĝis pri la kaŭzo de tio ĉi, kaj sciiĝis, +ke kelkaj terfosistoj (unu el kiuj deziris edzinigi Nest) atakis +inside la junan friziston, lin bategis kaj piedfrapis ĝis kiam +li ne povis sin movi. Ili minacis lin kaj diris, ke se li iam +kuraĝus reveni en tiun vilaĝon, ili kaŝus lian korpon tie, kie ĝi +nur troviĝus je la Fina Juĝo.</p> + +<p>Nia Fraŭlino multe indignis, ke tia insulto al la tuta vilaĝo ne +estis jam punita de ĝiaj viroj. Oni ŝin klarigis ke tiuj +terfosistoj estis: "Tre grandaj viroj, atletoj. Kaj nombras preskaŭ +sesdek, kaj la tuta paroĥo nur enhavas kvardek virojn. Sed ili +foriros tuj kiam la nova strato estos finigita, kaj neniu povas +devigi Nest edziniĝi. Ĉu ŝi ne povos nenii al ŝi la plezuron vidi +la <i>Cariad</i>’on ĝis kiam liaj malamikoj foriros?"</p> + +<p>Nia Fraŭlino aŭskultis, sed ne aprobis; tute ne!</p> + +<p>Dimanĉo denove alvenis, kaj ŝi, dum la preteriro al la granda arbo, +vidis multajn vilaĝanojn kiuj tie atendis siajn patrinojn, fratinojn +aŭ amantinojn; ĉar la viroj tiam nur malofte eniris la preĝejon, +krom pro edzigoj kaj enterigiroj. Ŝi ankaŭ vidis grandegan +terfosiston klinanta kontraŭ stango apud lageto, kaj ŝi laŭte +diris, ke ŝi hontus je ŝia lando, se li ne havus plenegan +trempadon.</p> + +<p>La Dimanĉon sekvantan la sama vidaĵo frapis ŝiajn okulojn. Tuje +ŝi alproksimiĝis al la homoj sub la arbo kaj diris al ili kiel +estas malkuraĝeco permesi, ke fremdulo tiamaniere insultu ilin. +"Kial," ŝi diris, "vi ne lin ĵetos en la lageton?" Ŝiaj paroloj +produktis nenian videblan efekton, ŝi do furioziĝis kaj ekkriis: +"Nun, ĉu ne troviĝas inter vi eĉ unu viro? Bone! per Dio, ĝin +faros mi mem!"</p> + +<p>Per rapidaj longaj paŝoj ŝi marŝis al la terfosisto, lin ekkaptis +je la gorĝo kaj forĵetis lin en la akvon.</p> + +<p>Neniam li tie revidiĝis. Oni raportis ke liaj kunlaborantoj tiel lin +mokis, tial ke li estis ĵetita de virino, en akvon ke li lasis ilian +bandon, kaj rapide flugis el la lando.</p> + +<p>Post mallonga tempo, Nest edzigis sian dandan, malgrandan urbanan +<i>Cariad</i>’on. La juna paro ĉiam dankis la karan Fraŭlinon pro sia +feliĉeco, kiun ili ŝuldis al ŝia decida konduto; kaj la Fraŭlino +estis eĉ pli respektegata kaj amata de ŝiaj najbaroj.</p> + +<p>La morto de nia Fraŭlino similis je ŝia vivo.</p> + +<p>Kiam ŝi kredis, ke la fino alproksimiĝis, ŝi venigis la vilaĝan +ĉarpentiston, kaj donis al li la mendojn por ŝia ĉerko kaj ĉiujn +la ordonojn por nemultekosta enterigiro.</p> + +<p>Post kelkaj semajnoj ŝi unu mateno sentis, ke ŝia animo baldaŭ +foriros. Al la karaj parencoj kaj amikoj, kiuj staris ĉirkaŭ la +lito, ŝi donis belegajn donacetojn kaj amindajn adiaŭparolojn. Ŝi +estis tiel trankvila, kaj ŝia voĉo estis tiel gaja, ke neniu +ploris. Kiam ŝi diris: Mi estas laca; ŝi fermis la okulojn, kaj +neniam ilin malfermis.</p> + +<p>Multaj ploris sian Fraŭlinon.</p> + +<div class="footnotes" lang="en"> +<h4 class="fn-header">FOOTNOTE:</h4> +<div class="footnote" id="Footnote8"><p>[8] <i>Tiu ĉi vorto signifas "reciproka amo," ne nur inter +viro kaj virino, sed ankaŭ inter patro kaj filo, aŭ amikoj. Ĝi do +ŝajnas nehavi perfektan tradukon Esperantan.—E.W.</i></p> +</div></div> + +</div> + + +<div id="est1-9-23" class="article" lang="eo"> +<p class="pagenum">143</p> +<h3>UNU NOKTO EN "CALABRE."</h3> + +<p class="center">Eltiraĵo el Paul Louis Courrier. Tradukita de Paul Boulet.</p> + +<p>Ian tagon, mi vojaĝis en "Calabre."</p> + +<p>Estas lando de malbonaj homoj kiuj, mi kredas, amas neniun kaj +malamas precipe la Francojn. Klarigi al vi tion, estus tro longa; +sufiĉas diri ke ili malamegas nin, kaj ke oni pasas tre malagrable +la tempon kiam oni estas ĉe ili.</p> + +<p>Kiel kunvojaĝanto, mi havis junulon.</p> + +<p>En tiuj montoj, la vojoj estas valegoj; niaj ĉevaloj marŝis +multepene; mia kamarado rajdis antaŭ mi; vojeto kiu ŝajnis al li +pli irebla kaj malpli longa perdigis nin...</p> + +<p>Ĝis la eknokto ni serĉis nian vojon tra tiuj arbaroj; sed, ju pli +ni serĉis, des pli ni perdiĝis, kaj la nokto estis densa kiam ni +alvenis apud tre nigra domo... Ni eniris ĝin, ne sen suspekto, sed +kiel fari?</p> + +<p>Tie, ni trovis la tutan familion de karbisto, sidante ĉirkaŭ tablo +kie, ĉe la unua vorto, oni invitis nin.</p> + +<p>Nia junulo ne petigis sin. Jen, ni estas manĝanta kaj trinkanta, +almenaŭ li, ĉar mi, mi ekzamenis la lokon kaj la mienon de niaj +mastroj.</p> + +<p>Tiuj ĉi havis certe mienon de karbistoj, sed la domo ..., vi estus +kredinta ke ĝi estas armilejo. Tie estis nur pafiloj, pistoloj, +glavoj, tranĉiloj, tranĉilegoj. Ĉio malplaĉis al mi kaj mi facile +vidis ke mi ankaŭ malplaĉis.</p> + +<p>Kontraŭe, mia kamarado ŝajnis kvazaŭ li estis ano de la familio: +li ridis, li parolis kun ili. Pro malsingardemeco, kiun mi devus esti +antaŭpensinta, li unue diris de kie ni elvenis, kien ni iris, kiuj +ni estis! Francoj, pensu iom do! Ĉe niaj plej mortigeblaj amikoj, +solaj, perditaj, tiel malproksime de ĉiu homa helpo! Plie, por +montri ĉion kio povis perdigi nin, li ŝajniĝis riĉa, promesis al +tiuj homoj pro la elspezo kaj por niaj morgaŭaj gvidistoj, tion kion +ili dezirus. Fine, li parolis pri sia valizo, petante ke oni zorgu +ĝin multe, ke oni metu ĝin apud lia lito. Li ne volis, li diris, +alian kapkusenon. Oni povis kredi, ke ni portis la kronajn +diamantojn!</p> + +<p>La vespermanĝo finita, oni lasis nin. Niaj mastroj kuŝis sur la +suba etaĝo, ni, en la ĉambro kie ni estis manĝintaj. Malalta +grenejo, kien oni supreniris per skabelego, estis la dormejo kiu nin +atendis, kvazaŭ nesto en kiu oni enirus, rampante sub traboj +ŝarĝitaj de provisaĵoj por la tuta jaro.</p> + +<p>Mia kamarado suprenrampis tien kaj kuŝiĝis, dormante la kapo sur la +multekosta valizo. Mi, determinata je maldormi, mi plibruligis la +fajron kaj sidiĝis apud ĝi.</p> + +<p>La nokto estis preskaŭ finita tute trankvile, kaj mi komencis +rekuraĝiĝi kiam, je la horo kiu kredigis al mi, ke la tago baldaŭ +aperos, mi aŭdis, sube de mi, nian mastron kaj lian edzinon paroli +kaj interdisputi; kaj, aŭskultante per la kameno kiu komunikis kun +la suba kameno, mi perfekte komprenis tiujn ĉi vortojn diritaj de la +edzo: "Nu, fine, ni vidu! Ĉu mi devos mortigi ilin ambaŭ?"</p> + +<p>Mi restis, apenaŭ spirante, mia tuta korpo, malvarma kvazaŭ +marmoro; vidante min, oni ne povis kredi ĉu mi estis viva aŭ ne.</p> + +<p>Dio mia! kiam mi pensas ankoraŭ je tio! Ni ambaŭ preskaŭ +senarmiloj, kontraŭ ili kiuj havis multe da ili, kaj mia kamarado +mortata de dormado kaj de laceco! Alvoki lin? fari bruon? Mi ne +kuraĝis; foriri sole, mi ne povis; la fenestro estis nealta, sed, +sube, du dikaj hundoj bojegis kvazaŭ lupoj.</p> + +<p>Post unu kvarono da horo, kiu ŝajnis al mi tre longa, mi aŭdis sur +la ŝtuparo iun kaj per la fendoj de la pordo, mi ekvidis la patron, +lampo en unu mano, en la alia unu el liaj grandaj tranĉilegoj.</p> + +<p>Li unue supreniris, poste la edzino, kaj mi staris malantaŭ la +pordo; li malfermis ĝin; sed, antaŭ ol eniri, li demetis la lampon +kaj la edzino ĝin prenis. Poste, li eniris nudpiede, kaj ŝi, +estante ekstere, diris al li mallaŭte, kaŝante per siaj fingroj la +lumon de la lampo: "Malrapide, iru malrapide!"</p> + +<p>Kiam li estis apud la skabelego, li supreniris, sia tranĉilego inter +siaj dentoj, kaj, alvenante ĉe la lito kie tiu malfeliĉa junulo +etendiĝis, prezentante sian gorĝon malkovritan, li prenis la +tranĉilon per unu mano, kaj per la alia ... li ekkaptis ŝinkon kiu +pendis je la plafono, tranĉis unu pecon kaj eliris sammaniere, ke li +estis enirinta. La pordo fermiĝis, la lampo eliris, kaj mi restis +sola....</p> + +<p>Tuj kiam la tago aperis, la tuta familio, grandabrue, venis vekigi +nin, kiel ni rekomendis tion.</p> + +<p>Oni alportis la manĝaĵojn; oni servis matenmanĝon, tre puran, tre +bonan: mi certigas tion al vi. Du kaponoj partoprenis. "Vi devas, oni +diris la kunporti unu el ili kaj manĝi la alian." Vidante ilin, mi +fine komprenis la sencon de tiuj teruraj vortoj: "Ĉu mi devas +mortigi ilin ambaŭ?"</p> + +<p>Mi kredas ke estas facile diveni kion tio signifis!</p> +</div> + + +<div id="est1-9-24" class="letters"> +<p class="pagenum">144</p> +<h3>CORRESPONDENCE NOTES.</h3> + +<p>The suggestion in No. 8 has already borne good fruit, and a weekly +meeting has been arranged every Monday at 6 p.m. at <i>The Club Café, +5, Bishopsgate Street Within, E.C.</i> During tea conversation in +Esperanto is compulsory, but after the meal is over discussions on +various topics take place in English. All members of the London +Esperanto Club and their friends are cordially invited to put in an +appearance when possible, and any foreign friends will of course be +especially welcome.</p> + +<p>Another meeting has also been arranged for the first Thursday in +every month. This is exclusively for annual subscribers to <span class="sc">The +Esperantist</span>. The Editor will be at the before-mentioned Café +from 6–7 p.m., after which hour the Remington Typewriter firm +hard by has kindly placed a room at his disposal. Will readers please +come every first Thursday, with their proposals for the improvement +of this Gazette?</p> + +<hr class="short" /> + +<p>As has been announced elsewhere, a short three-day visit to Havre, at +the invitation of the Group there, is being arranged by the London +Esperanto Club for all members who can join. Will these kindly send +their names to C. W. T. Reeve, Esq., 63, Effingham Road, Lee, Kent? +There should be as little delay as possible, so that arrangements may +be made with the L. & S.W. Railway Co. as to special facilities, etc. +It is expected that, encouraged by the most cordial reception +accorded by our Boulogne friends at Whitsuntide, a large number of +members will make use of this opportunity for improving their +conversational powers with foreign friends.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>The use of Sia and Lia puzzled one of our Correspondents. "Is it +essential or only optional to use Sia when it refers to the subject +of the sentence?" he asks. Sia <i>must</i> be used in such a case instead +of Lia, unless, as happens once in a lifetime, ambiguity might arise +from such a course, in which case lia, ŝia, etc., must be used +instead.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>The fact that double letters only exist in Esperanto when two +roots, the one ending and the other beginning with the same letter, +are compounded (such as hommano) is frequently overlooked, and +orthographical mistakes result. This rule is not mentioned in the +Text-Books at present in use, and hence, no doubt, the frequency of +such mistakes.</p> + +<hr class="short" /> + +<p><i>R.’s Epitome</i> has proved a help to several students, and the author +has kindly sent another rhyme, which, we hope, may have a similar +result.</p> + +<div class="verse"> +<div class="stanza"> + <span class="i0">EG, when ending any word, shows a <i>high degree</i>.</span><br /> + <span class="i0">Final ET, to birdo (bird), means a <i>little</i> B.</span><br /> + <span class="i2">EDZ is <i>married</i>, GE means <i>both</i>. BO prefixed, <i>in law</i>.</span><br /> + <span class="i2">ESTR <i>master</i>; <i>member</i> AN; IST a <i>professor</i>.</span><br /> + <span class="i0">EK <i>just starts</i>; and AD <i>goes on</i>; RE <i>repeats</i>; again</span><br /> + <span class="i0">ILO <i>tool</i>, and EJO <i>where</i>; INGO <i>holder</i>; then</span><br /> + <span class="i2">ERO, <i>one of</i>; ARO <i>lot</i>; <i>females</i> all have IN;</span><br /> + <span class="i0">UJ <i>contains</i>; ID <i>the young</i>; ULO <i>greatest seen</i>.</span><br /> + <span class="i0">IĜ <i>becoming</i>; <i>causing</i> IG; DIS just <i>separates</i>;</span><br /> + <span class="i0">ECO, <i>abstract</i>; AĴO, <i>work</i>; MAL always <i>negates</i>.</span><br /> + <span class="i2">EBLA <i>possibility</i>; INDA <i>worthiness</i>.</span><br /> + <span class="i2">EMA shows <i>propensity</i>; adjectives I guess.</span></div> +</div> + +<p class="near_sig">(H.W.R., Ipswich).</p> + +<hr class="short" /> + +<p>The order in which the suffixes should be added is logically +arranged. Take, for example, the word <i>Infan-in-eto</i>. <i>Infanetino</i> is +not correct, because the <i>-et</i> is added to give the diminutive. +<i>Infanino</i>, a little girl, <i>Infanineto</i>, a tiny little girl.</p> + +<p>Similarly, in other cases, when two affixes are used in one word it +is easy to decide which has precedence.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Who was the first Englishman to learn Esperanto? We invite +correspondence on this interesting point. At the moment it seems that +the distinction belongs to H. L’Estrange Ewen, Esq., whose number is +3010, and who, a short time since, wrote us a letter using the old +style of writing, <i>i.e.</i>, accents inverted, as in Bohemian, <i>e.g.</i>, +č, not ĉ.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>Pronunciation still presents occasional difficulties to our country +readers. The last query to hand deals with the sound of aĵ. This +must be pronounced ahzh.</p> + +<hr class="short" /> + +<p>To those Correspondents who have asked: Which is the best way to +learn to speak Esperanto, we recommend them to talk at first to the +door, or any other inanimate object at hand.</p> + +<p>Thus <i>Reading aloud</i> (or, better still, Declaiming) is one of the +best exercises, and is a very great help to the rapid mastery of the +spoken language. When you have waded through the <i>Fundamenta +Krestomatio</i> in this manner, and have spent a few days with +<i>Samideanoj</i> who do not understand English, you should speak +Esperanto like a native!</p> +</div> + + + + + + + + +<pre> + + + + + +End of Project Gutenberg's The Esperantist, Vol. 1, No. 9, by Various + +*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK THE ESPERANTIST, VOL. 1, NO. 9 *** + +***** This file should be named 34043-h.htm or 34043-h.zip ***** +This and all associated files of various formats will be found in: + https://www.gutenberg.org/3/4/0/4/34043/ + +Produced by David Starner, Andrew Sly and the Online +Distributed Proofreading Team at https://www.pgdp.net (This +book was produced from scanned images of public domain +material from the Google Print project.) + + +Updated editions will replace the previous one--the old editions +will be renamed. + +Creating the works from public domain print editions means that no +one owns a United States copyright in these works, so the Foundation +(and you!) can copy and distribute it in the United States without +permission and without paying copyright royalties. Special rules, +set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to +copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to +protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project +Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you +charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you +do not charge anything for copies of this eBook, complying with the +rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose +such as creation of derivative works, reports, performances and +research. They may be modified and printed and given away--you may do +practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is +subject to the trademark license, especially commercial +redistribution. + + + +*** START: FULL LICENSE *** + +THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE +PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK + +To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free +distribution of electronic works, by using or distributing this work +(or any other work associated in any way with the phrase "Project +Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project +Gutenberg-tm License (available with this file or online at +https://gutenberg.org/license). + + +Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm +electronic works + +1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm +electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to +and accept all the terms of this license and intellectual property +(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all +the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy +all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession. +If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project +Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the +terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or +entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8. + +1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be +used on or associated in any way with an electronic work by people who +agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few +things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works +even without complying with the full terms of this agreement. See +paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project +Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement +and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic +works. See paragraph 1.E below. + +1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation" +or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project +Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the +collection are in the public domain in the United States. If an +individual work is in the public domain in the United States and you are +located in the United States, we do not claim a right to prevent you from +copying, distributing, performing, displaying or creating derivative +works based on the work as long as all references to Project Gutenberg +are removed. Of course, we hope that you will support the Project +Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by +freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of +this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with +the work. You can easily comply with the terms of this agreement by +keeping this work in the same format with its attached full Project +Gutenberg-tm License when you share it without charge with others. + +1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern +what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in +a constant state of change. If you are outside the United States, check +the laws of your country in addition to the terms of this agreement +before downloading, copying, displaying, performing, distributing or +creating derivative works based on this work or any other Project +Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning +the copyright status of any work in any country outside the United +States. + +1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg: + +1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate +access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently +whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the +phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project +Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed, +copied or distributed: + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + +1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived +from the public domain (does not contain a notice indicating that it is +posted with permission of the copyright holder), the work can be copied +and distributed to anyone in the United States without paying any fees +or charges. If you are redistributing or providing access to a work +with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the +work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1 +through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the +Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or +1.E.9. + +1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted +with the permission of the copyright holder, your use and distribution +must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional +terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked +to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the +permission of the copyright holder found at the beginning of this work. + +1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm +License terms from this work, or any files containing a part of this +work or any other work associated with Project Gutenberg-tm. + +1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this +electronic work, or any part of this electronic work, without +prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with +active links or immediate access to the full terms of the Project +Gutenberg-tm License. + +1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary, +compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any +word processing or hypertext form. However, if you provide access to or +distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than +"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version +posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org), +you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a +copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon +request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other +form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm +License as specified in paragraph 1.E.1. + +1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying, +performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works +unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9. + +1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing +access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided +that + +- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from + the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method + you already use to calculate your applicable taxes. The fee is + owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he + has agreed to donate royalties under this paragraph to the + Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments + must be paid within 60 days following each date on which you + prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax + returns. Royalty payments should be clearly marked as such and + sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the + address specified in Section 4, "Information about donations to + the Project Gutenberg Literary Archive Foundation." + +- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies + you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he + does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm + License. You must require such a user to return or + destroy all copies of the works possessed in a physical medium + and discontinue all use of and all access to other copies of + Project Gutenberg-tm works. + +- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any + money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the + electronic work is discovered and reported to you within 90 days + of receipt of the work. + +- You comply with all other terms of this agreement for free + distribution of Project Gutenberg-tm works. + +1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm +electronic work or group of works on different terms than are set +forth in this agreement, you must obtain permission in writing from +both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael +Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the +Foundation as set forth in Section 3 below. + +1.F. + +1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable +effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread +public domain works in creating the Project Gutenberg-tm +collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic +works, and the medium on which they may be stored, may contain +"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or +corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual +property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a +computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by +your equipment. + +1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right +of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project +Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project +Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all +liability to you for damages, costs and expenses, including legal +fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT +LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE +PROVIDED IN PARAGRAPH 1.F.3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE +TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE +LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR +INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH +DAMAGE. + +1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a +defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can +receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a +written explanation to the person you received the work from. If you +received the work on a physical medium, you must return the medium with +your written explanation. The person or entity that provided you with +the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a +refund. If you received the work electronically, the person or entity +providing it to you may choose to give you a second opportunity to +receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy +is also defective, you may demand a refund in writing without further +opportunities to fix the problem. + +1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth +in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER +WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO +WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE. + +1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied +warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages. +If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the +law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be +interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by +the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any +provision of this agreement shall not void the remaining provisions. + +1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the +trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone +providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance +with this agreement, and any volunteers associated with the production, +promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works, +harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees, +that arise directly or indirectly from any of the following which you do +or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm +work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any +Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause. + + +Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm + +Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of +electronic works in formats readable by the widest variety of computers +including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists +because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from +people in all walks of life. + +Volunteers and financial support to provide volunteers with the +assistance they need are critical to reaching Project Gutenberg-tm's +goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will +remain freely available for generations to come. In 2001, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure +and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations. +To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation +and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4 +and the Foundation web page at https://www.pglaf.org. + + +Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive +Foundation + +The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit +501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the +state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal +Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification +number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at +https://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent +permitted by U.S. federal laws and your state's laws. + +The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S. +Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered +throughout numerous locations. Its business office is located at +809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email +business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact +information can be found at the Foundation's web site and official +page at https://pglaf.org + +For additional contact information: + Dr. Gregory B. Newby + Chief Executive and Director + gbnewby@pglaf.org + + +Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation + +Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide +spread public support and donations to carry out its mission of +increasing the number of public domain and licensed works that can be +freely distributed in machine readable form accessible by the widest +array of equipment including outdated equipment. Many small donations +($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt +status with the IRS. + +The Foundation is committed to complying with the laws regulating +charities and charitable donations in all 50 states of the United +States. Compliance requirements are not uniform and it takes a +considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up +with these requirements. We do not solicit donations in locations +where we have not received written confirmation of compliance. To +SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any +particular state visit https://pglaf.org + +While we cannot and do not solicit contributions from states where we +have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition +against accepting unsolicited donations from donors in such states who +approach us with offers to donate. + +International donations are gratefully accepted, but we cannot make +any statements concerning tax treatment of donations received from +outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff. + +Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation +methods and addresses. Donations are accepted in a number of other +ways including including checks, online payments and credit card +donations. To donate, please visit: https://pglaf.org/donate + + +Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic +works. + +Professor Michael S. Hart was the originator of the Project Gutenberg-tm +concept of a library of electronic works that could be freely shared +with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project +Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support. + + +Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed +editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S. +unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily +keep eBooks in compliance with any particular paper edition. + + +Most people start at our Web site which has the main PG search facility: + + https://www.gutenberg.org + +This Web site includes information about Project Gutenberg-tm, +including how to make donations to the Project Gutenberg Literary +Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to +subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks. + + +</pre> + +</body> +</html> |