summaryrefslogtreecommitdiff
diff options
context:
space:
mode:
-rw-r--r--.gitattributes3
-rw-r--r--29836-0.txt5055
-rw-r--r--29836-0.zipbin0 -> 141299 bytes
-rw-r--r--29836-8.txt5055
-rw-r--r--29836-8.zipbin0 -> 117403 bytes
-rw-r--r--LICENSE.txt11
-rw-r--r--README.md2
7 files changed, 10126 insertions, 0 deletions
diff --git a/.gitattributes b/.gitattributes
new file mode 100644
index 0000000..6833f05
--- /dev/null
+++ b/.gitattributes
@@ -0,0 +1,3 @@
+* text=auto
+*.txt text
+*.md text
diff --git a/29836-0.txt b/29836-0.txt
new file mode 100644
index 0000000..611d626
--- /dev/null
+++ b/29836-0.txt
@@ -0,0 +1,5055 @@
+The Project Gutenberg EBook of Peloponnesian war, by Thucydides
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+
+Title: Peloponnesian war
+ Volume 4 (of 4)
+
+Author: Thucydides
+
+Translator: Ioannis Zervos
+
+Release Date: August 28, 2009 [EBook #29836]
+
+Language: Greek
+
+Character set encoding: UTF-8
+
+*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK PELOPONNESIAN WAR ***
+
+
+
+
+Produced by Sophia Canoni. Book provided by Iason Konstantinides
+
+
+
+
+Note: The tonic system has been changed from polytonic to monοtonic.
+The spelling of the book has not been changed otherwise. Footnotes
+have been converted to endnotes.
+
+Σημείωση: Ο τονισμός έχει αλλάξει από πολυτονικό σε μονοτονικό.
+Κατά τα άλλα έχει διατηρηθεί η ορθογραφία του βιβλίου. Οι
+υποσημειώσεις έχουν μεταφερθεί στο τέλος του βιβλίου.
+
+
+ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΦΕΞΗ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ
+
+ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ
+
+ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΙΑΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ
+
+ΜΕΤΑΦΡΑΣΙΣ
+
+IΩΑΝ. ΖΕΡΒΟΥ
+
+
+
+
+ΤΟΜΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟΣ
+
+
+
+
+ΒΙΒΛΙΟΝ Ζ'.
+
+
+
+1. Ο Γύλιππος και ο Πυθήν, αφού επεσκεύασαν τα πλοία, ανεχώρησαν εκ
+του Τάραντος και πλέοντες κοντά εις τα παράλια έφθασαν εις τους
+Επιζεφυρίους Λοκρούς· μαθόντες δε εκεί κατά τρόπον θετικώτερον ότι
+αι Συράκουσαι δεν είχαν εντελώς περιτειχισθή και ότι ήτο δυνατόν να
+εισέλθουν εις αυτάς ερχόμενοι μετά στρατού εκ των Επιπολών,
+διεσκέπτοντο αν έπρεπε, προχωρούντες διά θαλάσσης ούτως, ώστε να
+έχουν δεξιόθεν την Σικελίαν, να αποπειραθούν να εισέλθουν εις τον
+λιμένα των Συρακουσών, ή να πλεύσουν πρώτον αριστερά προς την
+Ιμέραν, να προσλάβουν όσους ήθελαν πείσει εκ των κατοίκων της και εκ
+των άλλων στρατευμάτων, και να φθάσουν εις τας Συρακούσας διά ξηράς.
+Απεφάσισαν λοιπόν να πλεύσουν διά την Ιμέραν, προ πάντων διότι τα
+τέσσαρα πλοία των Αθηναίων δεν είχαν φθάσει ακόμη εις το Ρήγιον,
+όπου εν τούτοις τα είχε στείλει ο Νικίας, άμα έμαθεν ότι οι εχθροί
+ήσαν εις τους Λοκρούς. Προλαβόντες δε αυτά διήλθον τον πορθμόν και
+αποβάντες εις το Ρήγιον και την Μεσσήνην έφθασαν εις την Ιμέραν.
+Εκεί δε ευρισκόμενοι έπεισαν τους Ιμεραίους να τους βοηθήσουν εις
+τον πόλεμον αυτόν, να τους ακολουθήσουν και να δώσουν όπλα εις
+εκείνους εκ των ιδικών των ναυτών όσοι δεν είχαν διότι τα πλοία
+είχαν τραβηχθή εις την ξηράν. Έστειλαν επίσης προς τους
+Σελινουντίους, διά να τους προσκαλέσουν να έλθουν εις προϋπάντησίν
+των με όλον τον στρατόν αυτών. Οι Γελώοι και μερικοί Σικελοί
+υπεσχέθησαν εις αυτούς να τους στείλουν ολίγον στρατόν, οι Σικελοί
+δε ούτοι ήσαν τόσω μάλλον πρόθυμοι να ενωθούν με αυτούς, όσω δ' επί
+τινων Σικελών της χώρας ταύτης βασιλεύων Αρχωνίδης, ο οποίος και
+ισχυρός ήτο και φίλος των Αθηναίων, είχεν αποθάνει προ ολίγου, ο δε
+Γύλιππος εφαίνετο ερχόμενος εκ Λακεδαίμονος με πολλήν προθυμίαν. Και
+ο μεν Γύλιππος ακολουθούμενος από επτακοσίους περίπου εκ των ιδικών
+του ναυτών και στρατιωτών αποβατικών οπλισμένους και από οπλίτας και
+ελαφρά ωπλισμένους Ιμεραίους, χιλίους ομού, και εκατόν ιππείς, από
+μερικούς ελαφρά ωπλισμένους και ιππείς Σελινουντίους, από ολίγους
+Γελώους, και Σικελούς, χιλίους το όλον, εκίνησε διά τας Συρακούσας.
+
+2. Εν τούτοις οι Κορίνθιοι ανεχώρησαν εκ της Λευκάδος μετά των άλλων
+πλοίων και επροχώρουν με όλην την δυνατήν ταχύτητα· είς εκ των
+στρατηγών των, ο Γόγγυλος, αναχωρήσας τελευταίος μεθ' ενός πλοίου,
+έφθασε πρώτος εις τας Συρακούσας, ολίγον προ του Γυλίππου. Ευρών δε
+τους Συρακούσιους την ώραν πού επρόκειτο να συναθροισθούν, διά να
+διασκεφθούν περί καταπαύσεως του πολέμου, τους απέτρεψε και τους
+ενεθάρρυνε, λέγων ότι και άλλα πλοία ακόμη θα φθάσουν εντός ολίγου,
+καθώς και ο αρχηγός Γύλιππος ο Κλεανδρίδου, πεμφθείς υπό των
+Λακεδαιμονίων. Και οι μεν Συρακούσιοι ανέλαβαν θάρρος και εβγήκαν
+αμέσως με όλον τον στρατόν αυτών προς συνάντησιν του Γυλίππου, ο
+οποίος, καθώς έμαθαν, ήτο πλησίον της πόλεως. Ο δε στρατηγός ούτος,
+αφού εις το αναμεταξύ εκυρίευσε το φρούριον των Σικελών Ιετάς και
+ετακτοποίησε τα στρατεύματά του ως εις μάχην, έφθασεν εις τας
+Επιπολάς· και αναβάς εκεί εκ του μέρους του Ευρυήλου, οπόθεν και οι
+Αθηναίοι είχαν αναβή προηγουμένως, επροχώρησε μετά των Συρακουσίων
+κατά του τειχίσματος των Αθηναίων. Την στιγμήν δε που έφθασεν, οι
+Αθηναίοι είχαν ήδη τελειώσει επτά ή οκτώ σταδίους εκ του διπλού
+τείχους, το οποίον έμελλε να εκταθή μέχρι του μεγάλου λιμένος, και
+δεν τους έμενε πλέον ειμή μικρόν τι διάστημα πλησίον της θαλάσσης,
+όπου ειργάζοντο ακόμη. Είς δε το άλλο μέρος του κύκλου, το προς την
+διεύθυνσιν του Τρωγίλου και της άλλης θαλάσσης, οι λίθοι είχαν ήδη
+κατατεθή εις το μεγαλύτερον μέρος της γραμμής, και αι εργασίαι
+αφέθησαν αλλού μεν ημιτελείς, αλλού δε συμπληρωμένοι. Τοιούτον μεν
+υπήρξε το μέγεθος του κινδύνου, τον οποίον διέτρεξαν αι Συράκουσαι.
+
+3. Οι δε Αθηναίοι, εις το άκουσμα της αιφνίδιας εμφανίσεως του
+Γυλίππου και των Συρακουσίων, εταράχθησαν μεν κατ' αρχάς,
+παρετάχθησαν όμως εις μάχην. Ο δε Γύλιππος, σταθείς πλησίον των,
+έπεμψε κήρυκα διά να τοις είπη ότι, εάν εντός πέντε ημερών ήθελαν να
+εξέλθουν της Σικελίας λαμβάνοντες τα εις αυτούς ανήκοντα, ήτο
+έτοιμος να συνθηκολογήση μετ' αυτών. Οι Αθηναίοι όμως επεριφρόνησαν
+τας προτάσεις ταύτας και απέπεμψαν τον κήρυκα άνευ απαντήσεως.
+Έπειτα προητοιμάσθησαν και οι δύο στρατοί διά να πολεμήσουν. Και ο
+Γύλιππος, βλέπων τους Συρακουσίους ταρασσομένους και
+τακτοποιουμένους όχι εύκολα, επανέφερε το στράτευμα εις μέρος πλέον
+ευρύχωρον. Ο Νικίας δεν τον ηκολούθησεν, αλλ' έμεινεν ησυχάζων
+πλησίον του τείχους του. Ο δε Γύλιππος, άμα είδεν ότι οι Αθηναίοι
+δεν επροχώρησαν εναντίον αυτού επήρε τον στρατόν εις την κορυφήν την
+καλουμένην Τεμενίτιν και διενυκτέρευσεν εκεί. Την δ' επιούσαν
+επροχώρησε κατά των οχυρωμάτων των Αθηναίων μετά του πλείστου
+στρατού, και παρέταξεν αυτόν εις μάχην, διά να μη δυνηθή ο εχθρός να
+στείλη βοήθειαν αλλού, πέμψας δε απόσπασμά τι εις το φρούριον
+Λάβδαλον το εκυρίευσε και εφόνευσεν όσους συνέλαβεν εντός αυτού·
+διότι το μέρος εκείνο δεν ήτο ορατόν εις τους Αθηναίους. Κατά την
+αυτήν ημέραν εκυριεύθη υπό των Συρακουσίων έν πολεμικόν πλοίον,
+σταθμεύον προ του μεγάλου λιμένος.
+
+4. Μετά ταύτα οι Συρακούσιοι και οι σύμμαχοι των ήρχισαν να
+οικοδομούν απλούν τείχος διά των Επιπολών, αρχίζοντες από το
+ανώτερον μέρος της πόλεως των, προς το εγκάρσιον τείχος· διά του
+μέσου τούτου οι Αθηναίοι, εάν δεν κατώρθωναν εν τω μεταξύ να τους
+εμποδίσουν, δεν θα ηδύναντο να τους αποκλείσουν τριγύρω διά τείχους.
+Οι Αθηναίοι είχαν ήδη αναβή εις τα ύψη, αφού ετελείωσαν το μέχρι της
+θαλάσσης τείχος, ότε ο Γύλιππος, παρατηρήσας έν αδύνατον μέρος του
+τείχους εκείνου των Αθηναίων, ήλθε διά νυκτός με το στράτευμά του
+διά να το προσβάλη. Αλλ' οι Αθηναίοι, οι οποίοι έτυχαν
+διανυκτερεύοντες έξω του τείχους, τον ενόησαν και αντεπεξήλθαν· ο δε
+Γύλιππος, ιδών ότι ανεκαλύφθη, απέσυρε τα στρατεύματα του γρήγορα.
+Υψώσαντες δε περισσοτέρου το τείχος τούτο οι Αθηναίοι το εφύλατταν
+αυτοί οι ίδιοι, προσδιορίσαντες εις τους συμμάχους τας θέσεις, τας
+οποίας καθένας αυτών ώφειλε να φυλάττη εις το άλλο τείχισμα. Εν
+τούτοις ο Νικίας έκρινεν ωφέλιμον να οχυρώση το μέρος το
+ονομαζόμενον Πλημμύριον· είναι δε τούτο ακρωτήριον αντιπέραν της
+πόλεως, το οποίον προεξέχον εντός του μεγάλου λιμένος κάμνει το
+στόμιον στενόν· η οχύρωσις του μέρους εκείνου θα ευκόλυνε κατά την
+ιδέαν του την εισαγωγήν των τροφίμων, διότι οι Αθηναίοι θα
+εστάθμευαν εις ολίγην απόστασιν από του νεωρίου των Συρακουσίων και
+δεν θα εφώρμων εκ του μυχού του λιμένος εις κάθε κίνησιν του
+εχθρικού ναυτικού, καθώς εγίνετο έως τότε. Από της στιγμής λοιπόν
+αυτής επρόσεχε περισσότερον εις τον κατά θάλασσαν πόλεμον, επειδή
+έβλεπεν ότι τα κατά ξηράν, από της αφίξεως του Γυλίππου, ολιγωτέρας
+ελπίδας παρείχαν. Μεταβιβάσας λοιπόν εις το Πλυμμύριον τον στρατόν
+και τα πλοία ωκοδόμησε τρία φρούρια, εις τα οποία απέθεσε τα πλείστα
+των σκευών και πλησίον των οποίων ηγκυροβόλησαν τα μεγάλα πλοία και
+τα γρήγορα. Από της εποχής εκείνης τα πληρώματα ήρχισαν να
+υποφέρουν· δεν ηδύναντο να προμηθεύονται ύδωρ ειμή ολίγον και
+μακρόθεν, και συγχρόνως, οσάκις οι ναύται εξήρχοντο διά να συνάξουν
+φρύγανα, εφονεύοντο οι πλείστοι υπό των Συρακουσίων ιππέων, οι
+οποίοι ήσαν κύριοι της ξηράς, διότι το τρίτον μέρος του ιππικού
+τούτου, το οποίον είχεν ορισθή να εμποδίζη τους εις το Πλημμύριον να
+εξέρχωνται και επιφέρουν βλάβας, ευρίσκετο παραταγμένον πλησίον του
+προαστείου Ολυμπιείου. Μαθών προς τούτοις ο Νικίας ότι τα επίλοιπα
+πλοία των Κορινθίων επλησίαζαν έστειλε προς κατασκόπευσιν είκοσι
+πλοία με την διαταγήν να ναυλοχήσουν εις τους Λοκρούς, εις το Ρήγιον
+και τα προσιτά μέρη της Σικελίας.
+
+5. Ο δε Γύλιππος, μολονότι ωκοδόμει το διά των Επιπολών τείχος,
+μεταχειριζόμενος προς τούτο τους λίθους, τους οποίους οι Αθηναίοι
+είχαν αποθέσει εκεί δι' εαυτούς, εξήγε συγχρόνως τους Συρακουσίους
+και τους συμμάχους αλληλοδιαδόχως, διά να τους παρατάττη εις μάχην
+προ του τειχίσματος. Αντιπαρετάσσοντο δε και οι Αθηναίοι. Ότε δε ο
+Γύλιππος έκρινεν ότι έφθασεν η κατάλληλος στιγμή, ήρχισε την έφοδον·
+ότε δε συνεκρούσθησαν οι δύο στρατοί, η μάχη εγίνετο μεταξύ των
+τειχισμάτων, όπου το ιππικόν των Συρακουσίων και των συμμάχων
+ουδεμίαν ωφέλειαν παρέσχεν. Οι Συρακούσιοι και οι σύμμαχοι
+ηττηθέντες εσύναξαν τους νεκρούς των διά συνθήκης, και οι Αθηναίοι
+έστησαν τρόπαιον, ότε ο Γύλιππος συνεκάλεσε τα στρατεύματά του και
+τοις είπεν ότι η αποτυχία των δεν προήλθε παρ' αυτών αλλά παρ'
+αυτού· διότι πυκνώσας τας τάξεις πολύ πλησίον των τειχών κατέστησεν
+ανωφελή την δύναμιν του ιππικού και των ακοντιστών και ότι τώρα
+αμέσως ήθελε να οδηγήση αυτά κατά του εχθρού. Επρόσθεσεν ότι πρέπει
+να έχουν κατά νουν ότι δεν ήσαν υποδεέστεροι ως προς τας δυνάμεις,
+και ότι, ως προς την ανδρείαν, όντες Πελοποννήσιοι και Δωριείς,
+ουδεμία αμφιβολία υπήρχεν ότι θα ενίκων τους Ίωνας, τους νησιώτας,
+συρφετόν ξένων, και ότι θα εδίωκον αυτούς εκ της χώρας. Έπειτα, ότε
+ήλθεν ο καιρός, τους ωδήγησεν εκ νέου κατά του εχθρού.
+
+6. Ο δε Νικίας και οι Αθηναίοι, και αν ακόμη δεν τους προεκάλει ο
+εχθρός, ησθάνοντο καλώς ότι ήτο ανάγκη να μη επιτρέψουν να
+συντελεσθή το παράλληλον τείχος, διότι τούτο επλησίαζεν ήδη να
+υπερβή την άκραν του τείχους των Αθηναίων, και ότι, εάν αυτό
+έβγαινεν εμπρός, δεν θα υπήρχε καμμία διαφορά μεταξύ του να νικώσι
+διά παντός μαχόμενος ή να μη πολεμήσουν ολότελα. Επροχώρησαν λοιπόν
+κατά των Συρακουσίων. Ο Γύλιππος, οδηγήσας τους στρατιώτας έξω των
+τειχών περισσότερον ή πρότερον, συνεπλάκη με τους Αθηναίους· τους δε
+ιππείς και τους ακοντιστάς παρέταξεν εκ πλαγίου των Αθηναίων, εις το
+μάλλον ευρύχωρον μέρος, όπου έληγαν αι οχυρωματικαί εργασίαι
+αμφοτέρων των στρατών. Εις την μάχην αυτήν προσβαλόντες οι ιππείς το
+ευώνυμον κέρας των Αθηναίων, πού ήτο απέναντί των, το έτρεψαν εις
+φυγήν· παρασυρθέν υπό του κινήματος τούτου το επίλοιπον στράτευμα
+ενικήθη υπό των Συρακουσίων και κατέπεσεν εις τα τειχίσματα. Κατά
+την επομένην νύκτα οι Συρακούσιοι επρόφθασαν να οικοδομήσουν το
+τείχος των πλησίον του τείχους των Αθηναίων και το προεξέβαλαν
+μάλιστα· τοιουτοτρόπως οι μεν Συρακούσιοι δεν είχαν πλέον να
+φοβώνται άλλο εμπόδιον εκ μέρους των Αθηναίων, ενώ ούτοι, έστω και
+αν ενίκων, δεν θα ηδύναντο πλέον να τους περιτειχίσουν.
+
+7. Μετά δε τούτο, τα υπολειπόμενα δώδεκα πλοία των Κορινθίων, των
+Αμπρακιωτών και των Λευκαδίων, διαφυγόντα την προσοχήν των Αθηναίων,
+εισέπλευσαν εις τον λιμένα των Συρακουσών. Αρχηγός αυτών ήτο ο
+Κορίνθιος Ερασινίδης. Τα πληρώματα αυτών εβοήθησαν τους Συρακούσιους
+να τελειώσουν το τείχος των μέχρι του εγκαρσίου τείχους. Τότε ο
+Γύλιππος ανεχώρησε, διά να περιέλθη την λοιπήν Σικελίαν επί τω σκοπώ
+να συλλέξη στρατόν ναυτικόν και πεζικόν, και συγχρόνως να ελκύση με
+το μέρος του εκείνας εκ των πόλεων, όσαι δεν ήσαν ευδιάθετοι, διά
+τον πόλεμον ή όσαι έως τότε ολότελα δεν είχαν λάβει μέρος εις αυτόν.
+Άλλοι πρέσβεις των Συρακουσίων και των Κορινθίων εστάλησαν εις την
+Λακεδαίμονα και την Κόρινθον, διά να ζητήσουν να σταλούν εις την
+Σικελίαν και άλλα στρατεύματα, είτε διά φορτηγών, είτε διά μικρών
+πλοίων, είτε διά παντός άλλου μέσου, καθ' ότι και οι Αθηναίοι είχαν
+ζητήσει νέας επικουρίας. Εκτός τούτου οι Συρακούσιοι κατήρτιζαν
+ναυτικόν, εξήσκουν αυτό διά να δοκιμάσουν τας δυνάμεις των και κατά
+θαλασσαν και πολλήν προθυμίαν έδειξαν και εις τας άλλας
+προετοιμασίας.
+
+8. Ο δε Νικίας ενόησεν όλα ταύτα, και βλέπων ότι καθ' ημέραν ηύξαναν
+αι δυνάμεις των εχθρών και αι ιδικαί του στενοχωρίαι, έστειλεν
+αγγέλους εις τας Αθήνας, το οποίον και άλλοτε πολλάς φοράς είχε
+κάμει ύστερ' από κάθε συμβάν (του πολέμου)· τότε όμως τους
+επολλαπλασίασε, καθόσον ενόμιζεν ότι αι περιστάσεις ήσαν δειναί και
+ότι, εάν δεν επροσκάλουν τάχιστα τον στρατόν να επιστρέψη, ή εάν δεν
+του έστελλαν σημαντικάς βοηθείας, ουδεμία υπήρχεν ελπίς σωτηρίας.
+Φοβούμενος δε μήπως οι στελλόμενοι, είτε δι' αδυναμίαν περί το
+λέγειν, είτε δι' έλλειψιν μνήμης, είτε διά να αρέσουν εις το πλήθος,
+δεν εκθέσουν τα πράγματα όπως είχαν, έγραψεν επιστολήν, νομίζων ότι
+διά του μέσου τούτου οι Αθηναίοι, λαμβάνοντες ακριβή γνώσιν των
+σκέψεων του, χωρίς αύται να παραμορφωθούν υπό του στόματος του
+αγγέλου, θα διασκεφθούν και θα λάβουν μέτρα σύμφωνα προς την αληθή
+κατάστασιν των πραγμάτων. Και οι μεν απεσταλμένοι ανεχώρησαν
+επιφορτισθέντες την επιστολήν και όσα ώφειλαν να ειπούν διά ζώσης,
+αυτός δε φυλάττων προσεκτικώτερα το στρατόπεδόν απέφευγε να
+εκτίθεται εκουσίως εις τους κινδύνους.
+
+9. Περί δε τα τέλη του αυτού θέρους ο στρατηγός των Αθηναίων
+Ευετίων, ενωθείς μετά του Περδίκκου και πολλών Θρακών, εξεστράτευσε
+κατά της Αμφιπόλεως· μη δυνηθείς όμως να κυριεύση την πόλιν, έφερε
+τας τριήρεις του εις τον Στρυμόνα και την επολιόρκησεν εκ του μέρους
+του ποταμού τούτου, εκτελών τας εφόδους εκ του Ιμεραίου. Και
+τοιουτοτρόπως έληξε το θέρος τούτο.
+
+10. Κατά δε τον επόμενον χειμώνα φθάσαντες εις τας Αθήνας οι παρά
+του Νικίου σταλέντες, και όσα διετάχθησαν να ειπούν διά ζώσης τα
+είπαν, και εις τας γενομένας ερωτήσεις απεκρίθησαν και την επιστολήν
+έδωκαν. Προχωρήσας δε ο γραμματεύς της πόλεως ανέγνωσεν αυτήν εις
+τους Αθηναίους, έχουσαν ως εξής :
+
+11. Τα μεν πρότερον συμβάντα γνωρίζετε, ω Αθηναίοι, εκ πολλών άλλων
+επιστολών μου· ουχ ήττον δε είναι καιρός σήμερον να μάθετε την
+κατάστασιν εις την οποίαν ευρισκόμεθα και να σκεφθήτέ τι οριστικόν.
+Ενώ είχαμεν νικήσει ημείς εις πλείστας μάχας τους Συρακούσιους,
+εναντίον των οποίων απεστάλημεν, και είχαμεν οικοδομήσει τα τείχη,
+εντός των οποίων ευρισκόμεθα σήμερον, ήλθεν ο Λακεδαιμόνιος Γύλιππος
+έχων μαζί του στρατόν εκ της Πελοποννήσου και έκ τινων πόλεων της
+Σικελίας. Και εις μεν την πρώτην μάχην νικάται υφ' ημών κατά δε την
+κατόπιν βιασθέντες υπό πολλών ιππέων και ακοντιστών, κατεφύγομεν εις
+τα τείχη ημών. Τώρα λοιπόν ημείς μεν, αναγκασθέντες υπό του πλήθους
+των εναντίων να διακόψωμεν τον περιτειχισμόν, μένομεν ησυχάζοντες,
+και μη δυνάμενοι να μεταχειρισθώμεν όλον τον στρατόν ημών, διότι η
+φύλαξις των τειχών μας αφαιρεί μέρος των οπλιτών, οι δε εχθροί
+οικοδόμησαν απλούν τείχος, παραλλήλως του ιδικού μας, εις τρόπον
+ώστε, εάν δεν επιτεθώμεν κατά του παρατειχίσματος τούτου μετά πολλού
+στρατού, διά να το κυριεύσωμεν, δεν υπάρχει πλέον τρόπος να τους
+περιτειχίσωμεν. Ούτω λοιπόν, ενώ φαινόμεθα ότι πολιορκούμεν άλλους,
+πράγματι όμως ημείς είμεθα μάλλον οι πολιορκούμενοι, τουλάχιστον
+κατά ξηράν· διότι το εχθρικόν ιππικόν δεν μας επιτρέπει να εξέλθωμεν
+μακράν.
+
+12. »Έχουν δε στείλει εις την Πελοπόννησον πρέσβεις, διά να ζητήσουν
+και άλλον στρατόν, και ο Γύλιππος περιτρέχει τας πόλεις της
+Σικελίας, διά να πείση τας μεν (εκείνας όσαι μένουν ήσυχοι σήμερον)
+να ενωθούν μετ' αυτού, και διά να λάβη από τας άλλας, ει δυνατόν,
+νέας δυνάμεις πεζάς και ναυτικάς· διότι έχουν κατά νουν, καθώς
+μανθάνω, να κάμουν απόπειραν κατά των τειχών μας με το πεζικόν των,
+και διά θαλάσσης με τα πλοία. Κανείς ας μη εκπλαγή ότι σκοπεύουν να
+μας προσβάλουν και διά θαλάσσης, διότι το ναυτικόν ημών (καθώς
+γινώσκουν και αυτοί οι εχθροί) κατ' αρχάς μεν ήτο εις ανθηράν
+κατάστασιν, τόσον διά την ξηρότητα των πλοίων, όσον και διά την
+υγείαν των πληρωμάτων· αλλά τώρα τα πλοία ημών είναι διάβροχα, τόσον
+καιρόν μείναντα εις την θάλασσαν, και τα πληρώματα αποσυντεθειμένα.
+Μας είναι αδύνατον να ανελκύσωμεν τα πλοία εις την ξηράν, διά να τα
+στεγνώσωμεν, διότι ο εχθρικός στόλος, ίσος, και μάλιστα ανώτερος τον
+αριθμόν, φαίνεται πάντοτε έτοιμος να επιτεθή καθ' ημών και αι
+ασκήσεις γίνονται φανεραί. Οι δε εχθροί δύνανται ανενοχλήτως και να
+επιτίθενται και να στεγνώνουν τα πλοία των, διότι δεν είναι
+αναγκασμένοι να περιπλέουν αενάως.
+
+13. » Μόλις δε θα είχαμεν την αυτήν υπεροχήν, εάν ο στόλος μας ήτο
+ασυγκρίτως πολυαριθμότερος και εάν δεν ήμεθα αναγκασμένοι, ως
+σήμερον, να προφυλασσώμεθα μεθ' όλων των πλοίων μας, διότι, ολίγον
+εάν χαλαρώσωμεν την επιτήρησιν, θα μας λείψουν τα τρόφιμα, τα οποία
+και ήδη όχι με μικράν δυσκολίαν φθάνουν εις ημάς από μέρη πλησιόχωρα
+της πόλεως αυτής. Εκείνο δε που κατέστρεψε και καταστρέφει ακόμη τα
+πληρώματα είναι το ότι οι ναύται, αναγκαζόμενοι να απομακρύνωνται,
+διά να συνάζουν φρύγανα ή διά να εύρουν λείαν και ύδωρ, φονεύονται
+υπό του εχθρικού ιππικού, και οι υπηρετούντες δούλοι, αφ' ότου αι
+δυνάμεις είναι ίσαι εκατέρωθεν, λιποτακτούν· μεταξύ των ξένων, όσοι
+μεν εμβήκαν εις τα πλοία αναγκαστικώς, με πρώτην εύθετον περίστασιν
+αποχωρούν εις τας πόλεις των, όσοι δε κατ' αρχάς, δελεασθέντες υπό
+του μεγάλου μισθού, είχαν φαντασθή να συνάξουν μάλλον χρήματα παρά
+να πολεμήσουν, άμα παρά την προσδοκίαν των είδαν τους εχθρούς να
+ανθίστανται μετά στόλου και δι' άλλων μέσων, ευθύς άλλοι μεν
+απέρχονται υπό την πρόφασιν ότι μεταβαίνουν προς αναζήτησιν των
+φυγόντων δούλων, άλλοι δε όπως δύνανται. Η δε Σικελία είναι
+ευρύχωρος. Υπάρχουν τινές μάλιστα, οι οποίοι, διά να εμπορευθούν
+ενταύθα, αγοράζουν Υκκαρικά ανδράποδα, πείθουν τους τριηράρχους να
+τα δεχθούν εις τα πλοία αντ' αυτών και μειούται τοιουτοτρόπως το
+εκλεκτόν των πληρωμάτων.
+
+14. »Εις εσάς δε, πού γνωρίζετε τούτο, γράφω ότι τα πληρώματα των
+πλοίων δι' ολίγον καιρόν διατηρούνται εις ακμήν, και ότι σπάνιοι
+είναι οι ναύται οι γνωρίζοντες να διευθύνουν το πλοίον έξω του
+λιμένος και να κωπηλατούν μετά ρυθμού. Αλλά το πλέον αμήχανον απ'
+όλα αυτά είναι ότι εγώ ο στρατηγός δεν δύναμαι να εμποδίσω τας
+αταξίας ταύτας, διότι χαρακτήρ ως ο ιδικός σας δυσκόλως κυβερνάται.
+Δεν ηξεύρομεν πόθεν να συμπληρώσωμεν τα πληρώματα, ενώ ουδέν τούτου
+ευκολώτερον εις τους εχθρούς. Διά να επαρκώμεν εις τας καθημερινάς
+ανάγκας και διά να συμπληρώνωμεν τα κενά, περιοριζόμεθα εις μόνα τα
+μέσα τα οποία είχαμεν ερχόμενοι ενταύθα, διότι αι σύμμαχοι πόλεις, η
+Νάξος και η Κατάνη, ουδεμίαν συνδρομήν δύνανται να μας δώσουν· εις
+τρόπον ώστε, εάν εις τους εχθρούς προστεθή και άλλη μία ευτυχία, εάν
+παραδείγματος χάριν, αι πόλεις της Ιταλίας αι οποίαι μας τρέφουν,
+βλέπουσαι εις ποίαν κατάστασιν ήλθαμεν και ότι δεν μας πέμπετε
+επικουρίας, ενωθούν μετ' αυτών, θέλουν τότε κερδίσει τον πόλεμον
+αμαχητί, καθότι θα αναγκασθώμεν να παραδοθώμεν. Θα ηδυνάμην εγώ να
+σας στείλω ειδήσεις ευαρεστοτέρας, αλλ' όχι ωφελιμωτέρας, αφού
+πρέπει να μάθετε την αληθή κατάστασιν των πραγμάτων και να σκεφθήτε
+επ' αυτής. Επειδή άλλως γνωρίζω τον χαρακτήρα σας, ότι αγαπάτε τας
+μάλλον ευχαρίστους ειδήσεις και έπειτα παραπονείσθε, εάν τα
+συμβαίνοντα δεν ανταποκρίνονται με τας προσδοκίας σας, έκρινα
+άσφαλέστερον να σας δηλώσω την αλήθειαν.
+
+15. »Προς το παρόν να είσθε πεπεισμένοι ότι ως προς μεν τον σκοπόν
+της εκστρατείας, στρατιώται και αρχηγοί ουδεμίαν αιτίαν μομφής
+έδωκαν· αλλ' επειδή όλη η Σικελία ομονοεί και περιμένει άλλον
+στρατόν εκ της Πελοποννήσου, σκεφθήτε ότι αι ενταύθα δυνάμεις μας
+δεν αρκούν ουδέ διά τας παρούσας ανάγκας και ότι πρέπει ή να μας
+ανακαλέσετε ή να πέμψετε και άλλον στρατόν ξηράς και θαλάσσης ουχί
+κατώτερον, πολλά χρήματα και ένα στρατηγόν διά να με αντικαταστήση,
+καθότι πάσχων από ασθένειαν των νεφρών δεν δύναμαι να μένω ενταύθα
+περισσότερον. Έχω δε την αξίωσιν να με συγχωρήσετε διά τούτο· εν όσω
+ήμην υγιής πολλάς υπηρεσίας σας παρέσχον εις διαφόρους εντολάς, τας
+οποίας μου ανεθέσατε. Προ πάντων ό,τι αποφασίσετε, πράξατέ το μόλις
+αρχίση η άνοιξις, χωρίς αναβολήν διότι, ολίγος χρόνος αρκεί εις τους
+εχθρούς μας, δια να εύρουν επικουρίας εν τη Σικελία· όσον αφορά εις
+τας επικουρίας της Πελοποννήσου, ναι μεν αυταί θα έλθουν βραδύτερον,
+αλλά, εάν δεν προσέχετε, τινές μεν θα σας διαφύγουν, ως και
+πρότερον, τινές δε θα σας προλάβουν».
+
+16. Τοιούτον μεν ήτο το περιεχόμενον της επιστολής του Νικίου· οι δε
+Αθηναίοι, αφού ήκουσαν την ανάγνωσιν αυτής, δεν αφήρεσαν μεν την
+στρατηγίαν από τον Νικίαν αλλά, μέχρις ου φθάσουν οι άλλοι
+εκλεχθέντες συνάρχοντες αυτού, διόρισαν δυο εκ των εν τη Σικελία
+ευρισκομένων, τον Μένανδρον και τον Ευθύδημον, διά να μη υφίσταται
+μόνος τας κακουχίας του πολέμου ασθενής ων. Εψήφισαν επίσης να
+στείλουν και άλλον στρατόν, ναυτικόν, και πεζόν, συγκείμενον εξ
+Αθηναίων εγγραμμένων εις τον κατάλογον και εκ σύμμαχων. Συνάρχοντας
+δε αυτού εξέλεξαν Δημοσθένην τον Αλκισθένους και Ευρυμέδοντα τον
+Θουκλέους. Και τον μεν Ευρυμέδοντα έστειλαν αμέσως εις την Σικελίαν
+περί τας χειμερινάς τροπάς του ηλίου μετά δέκα πλοίων και εκατόν
+είκοσι ταλάντων, διά να αναγγείλη εις τον στρατόν ότι επικουρίαι
+έμελλαν να φθάσουν και ότι ελάμβαναν φροντίδα δι' όλ' αυτά.
+
+17. Ο δε Δημοσθένης έμενε παρασκευαζόμενος, διά να αποπλεύση περί
+τας αρχάς της ανοίξεως· συνήθροισε στρατεύματα παρά των συμμάχων και
+έλαβε παρ' αυτών χρήματα, πλοία και οπλίτας. Έστειλαν επίσης οι
+Αθηναίοι είκοσι πλοία περί την Πελοπόννησον, διά να φυλάττουν μήπως
+μεταβή κανείς εκ της Κορίνθου και της Πελοποννήσου εις την Σικελίαν·
+διότι οι Κορίνθιοι, αφού επέστρεψαν οι πρέσβεις των αναγγέλλοντες
+ότι τα εν Σικελία επήγαιναν καλλίτερα, κρίναντες ότι η πρώτη
+αποστολή των πλοίων δεν υπήρξεν ανωφελής, ενεθαρρύνθησαν
+περισσότερον και ητοιμάζοντο και αυτοί να στείλουν εις την Σικελίαν
+οπλίτας επί φορτηγών πλοίων και οι Λακεδαιμόνιοι να στείλουν διά του
+αυτού τρόπου οπλίτας εκ της άλλης Πελοποννήσου. Προς τούτοις οι
+Κορίνθιοι εγέμιζαν με το χρειαστόν πλήρωμα εικοσιπέντε πλοία, διά να
+αποπειραθούν ναυμαχίαν κατά των προ της Ναυπάκτου φυλασσόντων πλοίων
+και ευκολύνουν τον απόπλουν των φορτηγών περισπώντες προς τα
+πολεμικά πλοία την προσοχήν των Αθηναίων των σταθμευόντων εν
+Ναυπάκτω.
+
+18. Οι δε Λακεδαιμόνιοι ητοίμαζαν επίσης και την εις την Αττικήν
+εισβολήν, την οποίαν είχαν μεν προαποφασίσει, επέσπευσαν όμως την
+εκτέλεσιν αυτής ενδώσαντες εις τας επιμόνους παρακλήσεις των
+Συρακουσίων και των Κορινθίων, οι οποίοι ήλπιζαν ότι διά τον
+περισπασμού τούτον ήθελεν εμποδισθή η υπό των Αθηναίων εις την
+Σικελίαν αποστολή των επικουριών. Επέμενε δε και ο Αλκιβιάδης να
+οχυρωθή η Δεκέλεια και να μη παύση ο πόλεμος. Εκείνο δε, το οποίον
+ενεθάρρυνε προ πάντων τους Λακεδαιμονίους, ήτο η ιδέα ότι οι
+Αθηναίοι, ενασχολούμενοι εις διπλούν πόλεμον, τον εναντίον αυτών και
+τον εναντίον των Σικελιωτών, θα καθίσταντο πλέον εύκολοι εις το να
+καταβληθούν, και ότι οι Αθηναίοι πρώτοι έλυσαν τας σπονδάς. Εις τον
+πρότερον πόλεμον η ρήξις προήλθε παρά των Λακεδαιμονίων, διότι οι
+Θηβαίοι εισήλθαν εν καιρώ ειρήνης εις την Πλάταιαν, και μολονότι ήτο
+γραμμένον εις τας συνθήκας να μη καταφεύγουν εις τα όπλα εναντίον
+εκείνων οι οποίοι ήθελαν να υποβληθούν εις διαιτησίαν, οι
+Λακεδαιμόνιοι ηρνήθησαν να δικασθούν προσκληθέντες υπό των Αθηναίων.
+Και διά τούτο ενόμιζαν ότι δικαίως έπαθαν, και ενθυμούντο την
+συμφοράν της Πύλου και όλας τας μετά ταύτα δυστυχίας. Αλλ' ότε είδαν
+ότι οι Αθηναίοι ελεηλάτουν μετά των τριάκοντα πλοίον τους αγρούς της
+Επιδαύρου, των Πρασιών και άλλων χωρών, και συγχρόνως ότι επεδίδοντο
+εις ληστρικάς πράξεις εξερχόμενοι της Πύλου, και ότι προσκαλούμενοι
+υπό των Λακεδαιμονίων ηρνούντο να υποβληθούν εις διαιτησίαν, οσάκις
+ηγείροντο φιλονεικίαι περί των αμφισβητουμένων άρθρων της συνθήκης,
+τότε οι Λακεδαιμόνιοι ενόμισαν ότι οι Αθηναίοι περιέπεσαν εις το
+αυτό έγκλημα, εις το οποίον είχαν περιπέσει και αυτοί πρότερον, και
+δεν εδίστασαν πλέον να επαναρχίσουν τον πόλεμον. Κατά τον χειμώνα
+λοιπόν εκείνον διέταξαν τους συμμάχους να τοις προμηθεύσουν σίδηρον,
+και ητοίμασαν όλα τα απαιτούμενα εργαλεία προς οικοδομήν φρουρίων.
+Συγχρόνως δε συνεισέφεραν εξ ιδίων των, διά να στείλουν διά φορτηγών
+πλοίων εις τον εν τη Σικελία στρατόν επικουρίας και ηνάγκασαν τους
+άλλους Πελοποννησίους να πράξουν το αυτό. Εν τούτοις ο χειμών έληξε,
+καθώς και το δέκατον όγδοον έτος του πολέμου τούτου, τον οποίον
+συνέγραψεν ο Θουκυδίδης.
+
+19. Κατά την επομένην άνοιξιν, μόλις είχεν αρχίσει, ενωρίτατα (1),
+οι Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι εισέβαλαν εις την Αττικήν, αρχηγός
+δ' αυτών ήτο ο βασιλεύς των Λακεδαιμονίων Άγις ο Αρχιδάμου. Και
+πρώτον μεν ελεηλάτησαν τα πέριξ της πεδιάδος μέρη της χώρας, έπειτα,
+ωχύρωσαν την Δεκέλειαν διανείμαντες την εργασίαν κατά πόλεις. Απέχει
+δε η Δεκέλεια από της πόλεως των Αθηναίων εκατόν είκοσι σταδίους,
+και η αυτή περίπου απόστασις υπάρχει από της Βοιωτίας. Η δε οχύρωσις
+εκείνη, η οποία, και εφαίνετο από τας Αθήνας, έγεινεν εις την
+πεδιάδα και εις τα μάλλον εύφορα μέρη προς τον σκοπόν του να
+βλάπτουν τους εχθρούς. Και οι μεν εν τη Αττική Πελοποννήσιοι και οι
+σύμμαχοι έκαμναν τείχος, οι δε εν τη Πελοποννήσω απέστελλαν εις τον
+αυτόν καιρόν διά φορτηγών τους οπλίτας εις την Σικελίαν, οι μεν
+Λακεδαιμόνιοι εκλέξαντες εξακοσίους οπλίτας τους καλλιτέρους μεταξύ
+των Ειλώτων και των νεωστί απελευθέρων και στρατηγόν τον Σπαρτιάτην
+Έκκριτον, οι δε Βοιωτοί τριακοσίους στρατιώτας, τους οποίους ωδήγουν
+οι Θηβαίοι Ξένων και Νίκων, και ο Θεσπιεύς Ηγήσανδρος. Ούτοι λοιπόν
+αναχωρήσαντες πρώτοι από του Ταινάρου της Λακωνικής ανήχθησαν εις το
+πέλαγος· μετά τούτους δε ολίγον μετέπειτα οι Κορίνθιοι απέστειλαν
+πεντακοσίους στρατιώτας, εκ των οποίων οι μεν ήσαν εξ αυτής της
+Κορίνθου, οι δε άλλοι εστρατολογήθησαν μισθωτοί μεταξύ των Αρκάδων,
+και αρχηγόν αυτών κατέστησαν Αλέξαρχον τον Κορίνθιον. Απέστειλαν δε
+και οι Σικυώνιοι διακοσίους στρατιώτας ομού με τους των Κορινθίων,
+αυτούς δε ωδήγει ο Σικυώνιος Σαργεύς. Τα δε εικοσιπέντε πλοία των
+Κορινθίων τα κατά τον χειμώνα παρασκευασθέντα συνεκράτουν τον εις
+την Ναύπακτον στόλον των Αθηναίων μέχρις ου οι Κορίνθιοι στρατιώται
+ήθελαν αναχωρήσει εκ της Πελοποννήσου μετά των φορτηγών. Τούτου
+ένεκα είχαν ετοιμασθή τα πλοία ταύτα, ίνα μη οι Αθηναίοι προσέξουν
+μάλλον προς τα φορτηγά πλοία παρά προς τα πολεμικά.
+
+20. Κατά τον αυτόν δε χρόνον πού ετειχίζετο η Δεκέλεια και εις την
+αρχήν της ανοίξεως οι Αθηναίοι έστειλαν περί την Πελοπόννησον
+τριάκοντα πλοία υπό την οδηγίαν Χαρικλέους του Απολλοδώρου, τον
+οποίον διέταξαν να μεταβή εις το Άργος διά να ζητήση, συμφώνως με
+την συνθήκην της συμμαχίας, να στείλουν οι Αργείοι στρατιώτας εις
+τον στόλον του· έπεμψαν επίσης, καθώς είχαν αποφασίσει, τον
+Δημοσθένην εις την Σικελίαν με εξήκοντα πολεμικά πλοία Αθηναίων και
+πέντε Χίων, διακοσίους στρατιώτας Αθηναίους εκ των εγγραμμένων εις
+τον κατάλογον και όσους περισσοτέρους νησιώτας ηδυνήθησαν να
+συλλέξουν εις διάφορα μέρη· εκ των άλλων δε υπηκόων συμμάχων
+επορίσθησαν παν ό,τι εύρον εις αυτούς χρήσιμον διά τον πόλεμον. Τον
+δε Δημοσθένην διέταξαν να ενωθή κατ' αρχάς με τον Χαρικλέα και να
+λεηλατούν αμφότεροι τα παράλια μέρη της Λακωνικής. Και ο μεν
+Δημοσθένης φθάσας εις την Αίγιναν περιέμενε να φθάσουν τα
+υπολειπόμενα στρατεύματα και να παραλάβη ο Χαρικλής τους Αργείους.
+
+21. Εις δε την Σικελίαν περί την αυτήν εποχήν της ανοίξεως ταύτης
+έφθασεν εις τας Συρακούσας και ο Γύλιππος άγων μαζί του εκ των
+πόλεων, τας οποίας έπεισεν, όσον περισσότερον ηδυνήθη στρατόν. Και
+συγκαλέσας τους Συρακουσίους είπεν εις αυτούς ότι έπρεπε να
+εξοπλίσουν όσα περισσότερα πλοία ηδύναντο και να αποπειραθούν
+ναυμαχίαν τινά, διότι ήλπιζεν ότι διά του μέσου τούτου η ωφέλεια εις
+τον πόλεμον τούτον ήθελεν είσθαι αξία του κινδύνου. Και ο Ερμοκράτης
+επίσης, από κοινού μετά του Γυλίππου, τους παρεκίνησε πολύ να μη
+διστάσουν να προσβάλουν τους Αθηναίους διά των πλοίων, λέγων ότι
+ούτε οι Αθηναίοι είχαν την ναυτικήν εμπειρίαν κληρονομικήν και
+αΐδιον, αλλ' ότι ήσαν ηπειρώται πλειότερον των Συρακουσίων και ότι
+ηναγκάσθησαν υπό των Μήδων να γίνουν ναυτικοί· ότι εναντίον ανθρώπων
+τόσον, τολμηρών, ως ήσαν οι Αθηναίοι, οι μάλλον επίφοβοι εχθροί ήσαν
+εκείνοι, οι οποίοι θα εδείκνυαν ομοίαν τόλμην· διότι καθώς διά της
+τόλμης οι Αθηναίοι, μολονότι υποδεέστεροι ενίοτε κατά τας δυνάμεις,
+επιτίθενται κατά των άλλων λαών και τους εκφοβίζουν, ούτω και οι
+Συρακούσιοι θα ενέπνεαν όμοιον τρόμον εις τους εχθρούς των. Είπε
+τέλος ότι, εάν παρά πάσαν προσδοκίαν οι Συρακούσιοι ετόλμων να
+αντισταθούν εις τον στόλον των Αθηναίων, ο τρόμος υπό του οποίου θα
+κατελαμβάνετο ο εχθρός θα παρείχεν εις αυτούς ωφέλειαν μεγαλυτέραν
+της βλάβης, την οποίαν η εμπειρία των Αθηναίων θα ηδύνατο να
+προξενήση εις την απειρίαν των Συρακουσίων· τους συνεβούλευσε λοιπόν
+να αποπειραθούν ναυμαχίαν χωρίς αναβολήν. Και οι μεν Συρακούσιοι,
+παρακινηθέντες υπό των λόγων του Γυλίππου, του Ερμοκράτους και άλλων
+τινών απεφάσισαν να ναυμαχήσουν και εισήλθαν εις τα πλοία.
+
+22. Ο δε Γύλιππος, άμα ητοιμάσθη ο στόλος, έλαβεν όλον τον πεζόν
+στρατόν διά νυκτός και έφερεν αυτόν διά να προσβάλη τα τείχη του
+Πλημμυρίου· συγχρόνως και από συνθήματος τριάκοντα πέντε πολεμικά
+πλοία των Συρακουσίων επροχώρησαν από του μεγάλου λιμένος,
+τεσσαράκοντα πέντε δε από του μικρού, όπου ήτο επίσης το νεώριον των
+Συρακουσίων. Τα τελευταία ταύτα περιέπλευσαν την νήσον, διά να
+ενωθούν με τα άλλα και πλεύσουν κατά του Πλημμυρίου, προς τον σκοπόν
+να θορυβήσουν τους Αθηναίους διά της αιφνιδίας εκείνης επιθέσεως.
+Αλλ' οι Αθηναίοι εισήλθαν γρήγορα εις εξήκοντα πλοία, και διά μεν
+των εικοσιπέντε εναυμάχησαν προς τα τριάκοντα πέντε των Συρακουσίων,
+τα οποία ήσαν εις τον μεγάλον λιμένα, διά δε των επίλοιπων εξήλθαν
+προς συνάντησιν εκείνων, τα οποία εξελθόντα του νεωρίου περιέπλεαν.
+Αμέσως ήρχισαν την ναυμαχίαν εις το στόμιον του μεγάλου λιμένος· η
+αντίστασις υπήρξε μακρά εκατέρωθεν οι μεν ήθελαν να παραβιάσουν την
+είσοδον, οι δε να την εμποδίσουν.
+
+23. Οι Αθηναίοι, οι οποίοι ήσαν εις το Πλημμύριον, κατέβησαν εις την
+παραλίαν· ενώ δε όλη η προσοχή των ήτο εστραμμένη προς την
+ναυμαχίαν, αίφνης ο Γύλιππος έφθασε κατά τα εξημερώματα και
+επιτεθείς εναντίον των φρουρίων, κατ' αρχάς μεν εκυρίευσε το
+μέγιστον, κατόπιν δε τα δύο μικρότερα, διότι δεν έφεραν αντίστασιν
+οι φύλακες άμα είδαν το μέγιστον ευκόλως κυριευθέν. Και εκ μεν του
+πρώτου κυριευθέντος οι άνθρωποι, όσοι κατέφυγαν εις τα πλοία και εις
+έν φορτηγόν, δυσκόλως έφθασαν εις το στρατόπεδόν διότι ο στόλος των
+Συρακουσίων, ο οποίος ήτο εις τον μεγάλον λιμένα, υπερισχύσας εις
+την ναυμαχίαν, απέστειλε διά καταδίωξίν των έν ταχύπλουν πολεμικόν
+πλοίον· αφού δε εκυριεύθησαν και τα άλλα δύο φρούρια, οι εξ αυτών
+διαφυγόντες ηδυνήθησαν να παραπλεύσουν ευκολώτερα, διότι κατ'
+εκείνην την στιγμήν είχαν ηττηθή οι Συρακούσιοι. Εκείνα εκ των
+πλοίων όσα εναυμάχησαν προ του στομίου του λιμένος και εβίασαν τον
+στόλον των Αθηναίων, είχαν εισέλθει εις τον λιμένα ατάκτως και
+συνταραχθέντα προς άλληλα έδοσαν την νίκην εις τους Αθηναίους. Ούτοι
+έτρεψαν εις φυγήν και αυτά και όσα εξ αρχής είχαν προς στιγμήν
+υπερισχύσει εν τω λιμένι, εβύθισαν ένδεκα και εφόνευσαν τους
+πλείστους των ανθρώπων εκτός εκείνων τους οποίους συνέλαβαν
+ζωντανούς επί τριών πλοίων· αλλά και αυτοί έχασαν τρία πλοία, και
+ανελκύσαντες τα ναυάγια των Συρακουσίων έστησαν τρόπαιον εις το προ
+του Πλημμυρίου νησίδιον και επέστρεψαν εις το στρατόπεδόν των.
+
+24. Το δε αποτέλεσμα της ναυμαχίας ταύτης τοιούτον ήτο διά τους
+Συρακουσίους· αλλά κατέλαβαν τα φρούρια του Πλημμυρίου και έστησαν
+τρία τρόπαια, έν επί εκάστου αυτών. Και το μεν έν εκ των δύο
+μικροτέρων, το οποίον εκυρίευσαν κατόπιν, κατηδάφισαν, τα δε άλλα
+δύο επισκευάσαντες εφρούρουν. Κατά την άλωσιν των φρουρίων τούτων
+πολλοί άνθρωποι εφονεύθησαν και εζωγρήθησαν, όλα δε τα πλούτη
+ηρπάγησαν· επειδή οι Αθηναίοι μετεχειρίζοντο τα φρούρια ταύτα, διά
+να αποθέτουν κάθε θησαυρόν των, ευρίσκοντο εντός αυτών πολλά μεν
+χρήματα και τρόφιμα εμπόρων, πολλά δε και των τριηράρχων· ευρίσκοντο
+επίσης τα ιστία και τα άλλα σκεύη τεσσαράκοντα πλοίων και τρία πλοία
+τραβηγμένα εις την ξηράν. Η άλωσις του Πλημμυρίου επέφερε μεγίστην
+και σημαντικωτάτην βλάβην εις το στράτευμα των Αθηναίων, επειδή η
+είσοδος του λιμένος δεν ήτο πλέον ασφαλής, διά να εισάγουν τρόφιμα
+(διότι οι Συρακούσιοι ημπόδιζαν σταθμεύοντες εκεί και αι μεταφοραί
+τροφών εκεί δεν εγίνοντο άνευ μάχης). Το δυστύχημα τούτο καθώς και
+πολλά άλλα έφεραν τρόμον και αθυμίαν εις το στράτευμα.
+
+25. Μετά δε τούτο οι Συρακούσιοι εξέπεμψαν δώδεκα πολεμικά πλοία
+διοικούμενα υπό του Συρακουσίου Αγαθάρχου. Και έν απ' αυτά ανεχώρησε
+διά την Πελοπόννησον μετά πρέσβεων διαταχθέντων να αναγγείλουν ότι
+τα εν τη Σικελία πράγματα ήρχισαν να παρέχουν ελπίδας και να
+παρακινούν τους Πελοποννησίους να ανακινήσουν με μεγαλύτερον ζήλον
+τον πόλεμον της Αττικής· τα δε άλλα ένδεκα έπλευσαν προς την
+Ιταλίαν, διότι είχαν μάθει ότι πλοία φέροντα πολλά χρήματα και
+προωρισμένα διά τους Αθηναίους διηυθύνοντο εκεί. Οι Συρακούσιοι
+συνήντησαν τα πλοία ταύτα, κατέστρεψαν τα περισσότερα και έκαυσαν
+όλα τα ναυπηγήσιμα ξύλα, τα οποία είχαν ετοιμασθή διά τους Αθηναίους
+εις την Καυλωνιάτιδα. Μετά ταύτα ήλθαν εις τους Λοκρούς. Ενώ δε ήσαν
+αγκυροβολημένοι, κατέπλευσεν από την Πελοπόννησον έν από τα φορτηγά
+τα φέροντα οπλίτας Θεσπιείς. Λαβόντες αυτούς οι Συρακούσιοι εις τα
+πλοία επέστρεψαν εις τα ίδια. Παραφυλάξαντες όμως αυτούς οι Αθηναίοι
+με είκοσι πλοία πλησίον των Μεγάρων, έν μεν πλοίον συνέλαβαν μεθ'
+όλων των ανδρών, τα δε άλλα δεν ηδυνήθησαν να τα συλλάβουν και αυτά
+κατέφυγαν εις τας Συρακούσας. Έγινε δε ωσαύτως ακροβολισμός εντός
+του λιμένος και διά τους πασσάλους, τους οποίους οι Συρακούσιοι
+ενέπηξαν εις την θάλασσαν προ του παλαιού νεωρίου, διά να
+προστατεύουν την αγκυροβόλησιν των πλοίων των και να προφυλάττουν
+αυτά από τας επιθέσεις των εχθρικών πλοίων. Ρυμουλκύσαντες οι
+Αθηναίοι βαρύτατον πλοίον έχον ξύλινους πύργους και παραφράγματα
+έδεναν εις τα ακάτια τους πασσάλους, και άλλους μεν εξ αυτών
+ανέσπων, άλλους δε επριόνιζαν βυθιζόμενοι υπό το ύδωρ. Οι δε
+Συρακούσιοι έρριπταν βέλη από των παραπηγμάτων, οι δε εκ του
+φορτηγού ανταπήντων. Τέλος οι Αθηναίοι ανέσπασαν τους πλειοτέρους
+των πασσάλων. Οι μη φαινόμενοι πάσσαλοι παρείχαν μεγίστην δυσκολίαν,
+διότι είχαν εμπήξει μερικούς, που δεν υψώνοντο υπέρ την επιφάνειαν
+της θαλάσσης· εις τρόπον ώστε ήτο επικίνδυνον να τους πλησίαση τις,
+εκ φόβου μήπως εξ απροσεξίας εξοκείλη το πλοίον του ως επί υφάλου.
+Εν τούτοις κολυμβηταί βυθιζόμενοι, επριόνιζαν αυτούς αντί χρημάτων·
+αλλ' οι Συρακούσιοι ενέπηξαν πάλιν άλλους πασσάλους. Και από τα δύο
+δε μέρη μετεχειρίζοντο πολλά στρατηγήματα, και τούτο ένεκα
+γειτνιάσεως των δύο στρατοπέδων παραταγμένων κατ' αλλήλων, και
+συγχρόνως πολλοί ακροβολισμοί και πολλαί απόπειραι εγίνοντο. Οι δε
+Συρακούσιοι έπεμψαν εις τας πόλεις της Σικελίας πρέσβεις Κορινθίους,
+Αμπρακιώτας και Λακεδαιμονίους, διά να αναγγείλουν την άλωσιν του
+Πλημμυρίου και να αποδώσουν την αποτυχίαν της ναυμαχίας όχι εις την
+αξίαν των πολεμίων, αλλά μάλλον εις την ιδικήν των αταξίαν· τέλος
+διά να δηλώσουν ότι τα πάντα παρείχαν ελπίδας και να ζητήσουν
+επικουρίας, ναυτικάς και πεζικάς, επειδή και οι Αθηναίοι επίσης
+επερίμεναν άλλον στρατόν, και επειδή, εάν κατώρθωναν να καταστρέψουν
+προ της αφίξεως αυτού τας παρούσας δυνάμεις των, ο πόλεμος θα έπαυε.
+Και οι μεν εν τη Σικελία αυτά έκαμναν.
+
+26. Ο δε Δημοσθένης, άμα συνέλεξε τας επικουρίας, τας οποίας ώφειλε
+να φέρη εις την Σικελίαν, εσήκωσε τας αγκύρας από την Αίγιναν,
+έπλευσε προς την Πελοπόννησον και ηνώθη με τον Χαρικλέα και τα
+τριάκοντα πλοία των Αθηναίων. Και παραλαβόντες οπλίτας τινάς
+Αργείους έπλευσαν προς την Λακωνικήν. Και πρώτον μεν ελεηλάτησαν
+μέρος τι της Επιδαύρου Λιμηράς, έπειτα δε αποβιβασθέντες εις τα
+καταντικρύ των Κυθήρων παράλια της Λακωνικής, ένθα υπάρχει το ιερόν
+του Απόλλωνος, ελεηλάτησαν μέρη τινά της χώρας και ετείχισαν
+ισθμώδές τι χωρίον, ίνα οι Είλωτες των Λακεδαιμονίων αυτομολούν εκεί
+και συγχρόνως ίνα εξέρχονται λησταί εξ αυτού, καθώς εκ της Πύλου,
+προς διαρπαγήν. Και ο μεν Δημοσθένης ευθύς άμα ήρχισε την οχύρωσιν
+του χωρίου έπλευσε προς την Κέρκυραν, διά να παραλάβη τους εκείθεν
+συμμάχους και μεταβή εις την Σικελίαν όσον το δυνατόν γρηγορότερα, ο
+δε Χαρικλής, περιμείνας μέχρις ου ετελείωσεν η οχύρωσις του χωρίου
+και αφήσας εκεί φρουράν, επέστρεψαν ύστερον εις τας Αθήνας και αυτός
+και οι Αργείοι συγχρόνως.
+
+27. Κατά το αυτό δε θέρος ήλθαν εις τας Αθήνας χίλιοι τριακόσιοι
+πελτασταί εκ των ωπλισμένων με μαχαίρας Θρακών της Διακής φυλής, οι
+οποίοι ώφειλον να συνοδεύσουν τον Δημοσθένην εις την Σικελίαν. Αλλ'
+επειδή ήλθαν πολύ βραδέως, οι Αθηναίοι εσκέφθησαν να τους αποπέμψουν
+πάλιν εις την Θράκην όθεν ήλθον· να τους διατηρήσουν ενόσω διήρκει ο
+πόλεμος της Δεκελείας, τους εφαίνετο πολυτέλεια, επειδή καθένας εξ
+αυτών ελάμβανε μίαν δραχμήν καθ' ημέραν. Η Δεκέλεια πρώτον μεν υπό
+όλου του στρατού τειχισθείσα κατά το θέρος εκείνο, ύστερον δε
+κατεχομένη υπό των φρουρών, τας οποίας έστελλαν αι ομόσπονδοι πόλεις
+και αι οποίαι διεδέχοντο η μία την άλλην, πολύ έβλαπτε τους
+Αθηναίους, και η απώλεια την οποίαν ένεκα της περιτειχίσεως αυτής
+υπέστησαν, τόσον εις χρήματα, όσον και εις ανθρώπους, εδείνωσε τα
+πράγματα. Άλλοτε, επειδή αι εισβολαί ολίγον χρόνον διήρκουν, δεν
+ημπόδιζαν αυτούς να νέμωνται τους αγρούς των κατά τον επίλοιπον
+χρόνον· αλλά τότε, επειδή οι εχθροί έμεναν εκεί διαρκώς, επειδή οι
+αγροί ελεηλατούντο οτέ μεν υπό στρατών πολυαριθμοτέρων, οτέ δε υπό
+της συνήθους φρουράς, η οποία έζη διά της ληστείας, και επειδή ο
+βασιλεύς των Λακεδαιμονίων Άγις επολέμει ουχί παρέργως, οι Αθηναίοι
+υπέστησαν μεγάλας ζημίας· όχι μόνον διότι όλης της χώρας εστερήθησαν
+αυτοί, αλλά και διότι πλειότεροι των είκοσι χιλιάδων δούλων
+ηυτομόλησαν, εξ ων οι πλείστοι ήσαν χειροτέχναι· όλα τα πρόβατα και
+τα υποζύγια απωλέσθησαν· τέλος, επειδή οι ιππείς έκαμναν καθημερινάς
+περιπολίας, είτε προς την Δεκέλειαν είτε προς τα άλλα μέρη της
+χώρας, οι ίπποι των επάθαιναν χωλότητα ταλαιπωρούμενοι συνεχώς επί
+πετρώδους εδάφους ή επληγώνοντο.
+
+28. Εξ άλλου η μεταφορά των εκ της Ευβοίας στελλομένων σιτηρών, πού
+άλλοτε ενηργείτο κατά ξηράν εκ του Ωρωπού διά της Δεκελείας,
+καθίστατο τότε δαπανηρά διά θαλάσσης, κάμπτουσα το Σούνιον· όλα
+ηναγκάζετο η πόλις να λαμβάνη έξωθεν, και αντί να είναι πόλις,
+κατέστη φρούριον, διότι την μεν ημέραν οι Αθηναίοι εφύλατταν κατά
+διαδοχήν τας επάλξεις, την δε νύκτα όλοι ομού εκτός των ιππέων· οι
+μεν ήσαν πλησίον των όπλων οι δε επί των τειχών και εταλαιπωρούντο
+θέρος και χειμώνα. Προ πάντων όμως επιέζοντο, διότι είχαν να
+διεξαγάγουν δύο πολέμους συγχρόνως· «κατά την εποχήν εκείνην εν
+τούτοις ανέπτυξαν ενεργητικότητα, η οποία πρότερον θα εφαίνετο
+απίστευτος εις τον ακούοντα. Σχεδόν πολιορκούμενοι υπό των
+Πελοποννησίων, αντί να ανακαλέσουν τα στρατεύματα των εκ της
+Σικελίας, εξ εναντίας επολιόρκουν διά του αυτού τρόπου της
+Συρακούσας, πόλιν όχι μικροτέραν καθόλου της των Αθηνών, διά δε των
+δυνάμεων και της τόλμης των τοσούτον εξέπλητταν τους Έλληνας, ώστε
+μολονότι εν αρχή του πολέμου, οι μεν ενόμισαν ότι οι Αθηναίοι δεν θα
+ηδύναντο να υπομείνουν ειμή ένα μόνον χρόνον, οι δε τρεις το πολύ,
+ουδείς όμως περισσότερον, εάν οι Πελοποννήσιοι εισέβαλλαν εις την
+χώραν των· μολαταύτα οι Αθηναίοι δεκαεπτά έτη μετά την πρώτην
+εισβολήν, αν και εντελώς εξηντλημένοι υπό του πολέμου, εξεστράτευσαν
+κατά της Σικελίας και επεχείρησαν πόλεμον όχι ολιγώτερον σπουδαίον
+εκείνου, τον οποίον είχαν ήδη εναντίον της Πελοποννήσου. Κατά την
+εποχήν λοιπόν εκείνην, ένεκα της βλάβης, την οποίαν επροξένει εις
+αυτούς η Δεκέλεια και ένεκα των άλλων εξόδων τα οποία τους εβάρυναν,
+εξηντλήθησαν ως προς το χρηματικόν. Αντί του φόρου, επέβαλαν εις
+τους υπηκόους των εισφοράν του ενός εικοστού της αξίας κάθε
+πράγματος διά θαλάσσης εισκομιζομένου, νομίζοντες ότι διά του μέσου
+τούτου θα εισεπράττοντο πολύ περισσότερα χρήματα. Αι δαπάναι δεν
+ήσαν πλέον οποίαι και άλλοτε, αλλά πολύ μεγαλύτεραι, διότι, ενώ ο
+πόλεμος ηύξανεν, αι πρόσοδοι εξηφανίζοντο.
+
+29. Ένεκα λοιπόν απορίας χρημάτων κατά την εποχήν εκείνην, οι
+Αθηναίοι, μη θέλοντες να δαπανώσιν, απέπεμψαν αμέσως τους πολύ
+βραδέως ελθόντας Θράκας, διά να ενωθούν με τον Δημοσθένην·
+επεφόρτισαν τον Διιτρέφην να τους οδηγήση, διατάξαντες αυτόν
+συγχρόνως να τους μεταχειρισθή εις τον παράπλουν (επορεύοντο δε διά
+του Ευρίπου), ίνα βλάψη τους εχθρούς όσον το δυνατόν περισσότερον. Ο
+δε Δημοσθένης αποβιβάσας αυτούς εις την Τανάγραν ενήργησε διαρπαγάς
+τινας με ταχύτητα και αναχωρήσας εκ της εν Ευβοία Χαλκίδος διεπέρασε
+προς το εσπέρας τον Εύριπον, απεβίβασε τους Θράκας τούτους εις την
+Βοιωτίαν και ωδήγησεν αυτούς εις Μυκαλησσόν. Διανυκτερεύσας
+απαρατήρητος πλησίον του ναού του Ερμού, ο οποίος απείχε δεκαέξ
+σταδίους της Μυκαλησσού, επέπεσεν άμα τη ημέρα κατά της πόλεως
+αυτής, η οποία είναι μεγάλη, και εκυρίευσεν αυτήν επιτεθείς εναντίον
+ανθρώπων αφυλάκτων και μη προσδοκώντων ότι ήτό ποτε δυνατόν εχθροί
+να προχωρήσουν τόσον πολύ από της θαλάσσης και να τους προσβάλουν·
+το τείχος ήτο αδύνατον και μάλιστα είς τινα μεν μέρη πεσμένον, είς
+τινα δε χαμηλόν· αι πύλαι άλλως ήσαν ανοικταί ένεκα της ασφαλείας,
+εις την οποίαν οι κάτοικοι ενόμιζαν ότι διετέλουν. Οι Θράκες ώρμησαν
+εντός της Μυκαλησσού, ελήστευσαν τας οικίας και τα ιερά και
+εφόνευσαν τους κατοίκους, μηδέ του γήρατος μηδέ της νεαράς ηλικίας
+φεισθέντες· έσφαξαν παν το προστυχόν, παίδας, γυναίκας, υποζύγια και
+παν ό,τι έβλεπαν έμψυχον, διότι το γένος των Θρακών, όμοιον με τους
+μάλλον βαρβάρους, άμα δεν έχη να φοβηθή τι, είναι φονικώτατον. Εις
+την περίστασιν λοιπόν εκείνην η ταραχή υπήρξε μεγίστη και ο θάνατος
+παρουσιάσθη υπό μυρίας μορφάς. Οι βάρβαροι εκείνοι επιπεσόντες
+εναντίον ενός διδασκαλείου παίδων, το οποίον ήτο μέγιστον, κατέκοψαν
+όλους τους παίδας, πού προ ολίγου είχαν εισέλθει εις αυτό. Ουδέποτε
+συμφορά μάλλον απροσδόκητος και μάλλον δεινή επέσκηψε καθ' ολοκλήρου
+της πόλεως.
+
+30. Ακούσαντες δε την είδησιν ταύτην οι Θηβαίοι έτρεξαν γρήγορα και
+συναντήσαντες τους Θράκας μη προχωρήσαντας εισέτι πολύ, και τα
+λάφυρα τους αφήρεσαν, και φοβήσαντες αυτούς κατεδίωξαν μέχρι του
+Ευρίπου και της θαλάσσης, όπου έμεναν τα πλοία, τα οποία τους είχαν
+φέρει, και εφόνευσαν πολλούς εξ αυτών κατά την επιβίβασιν· διότι οι
+βάρβαροι ούτοι δεν ήξευραν να κολυμβούν και διότι οι εις τα πλοία,
+άμα είδαν τα συμβαίνοντα εις την ξηράν, εμακρύνθησαν και έρριψαν την
+άγκυραν εκτός τοξεύματος. Μέχρις εκείνης της στιγμής οι Θράκες
+υπερησπίζοντο επιδεξίως εναντίον του ιππικού των Θηβαίων, το οποίον
+επετέθη εναντίον τους πρώτα. Τρέχοντες εμπρός και συστρεφόμενοι κατά
+τον εγχώριον τρόπον των επροφύλατταν εαυτούς· διά τούτο κατά την
+υποχώρησιν εκείνην ολίγοι εξ αυτών μόνον εφονεύθησαν, μέρος όμως, το
+οποίον είχε μείνει εντός της πόλεως προς διαρπαγήν, εχάθη. Εκ των
+χιλίων τριακοσίων δε Θρακών απέθαναν το όλον διακόσιοι πεντήκοντα.
+Εκ των Θηβαίων και των άλλων, οι οποίοι έτρεξαν εις βοήθειαν,
+εφονεύθησαν είκοσι, ιππείς και οπλίται ομού, καθώς και ο Σκιρφώνδας,
+είς των Θηβαίων βοιωταρχών. Από δε τους Μυκαλησσίους ολίγον μόνον
+μέρος εξ αυτών εσώθη. Τοιαύτη υπήρξεν η τύχη της Μυκαλησσού, της
+οποίας οι κάτοικοι υπέστησαν καταστροφήν, η οποία διά το μέγεθος
+αυτής είναι αξία ολοφυρμού και η οποία δεν υπήρξε κατωτέρα καμμιάς
+άλλης εξ όσων συνέβησαν κατά τον πόλεμον εκείνον.
+
+31. Ο δε Δημοσθένης, μετά την οικοδόμησιν του εν Λακωνική φρουρίου
+πλέων προς την Κέρκυραν συνήντησε φορτηγόν ηγκυροβολημένον εις την
+Φειάν των Ηλείων· διά του φορτηγού εκείνου επρόκειτο να μεταβώσιν
+εις την Σικελίαν οι Κορίνθιοι οπλίται. Και αυτό μεν καταβυθίζει ο
+Δημοσθένης, οι δε άνδρες διαφυγόντες εύρον ύστερον άλλο φορτηγόν και
+απέπλευσαν. Μετά ταύτα ελθών εις την Ζάκυνθον και την Κεφαλληνίαν
+παρέλαβεν οπλίτας, εζήτησεν εκ της Ναυπάκτου αριθμόν τινα Μεσσηνίων,
+και μετέβη εις την αντιπέραν ήπειρον της Ακαρνανίας, την Αλύζειαν
+και το Ανακτόριον, το οποίον κατείχαν οι Αθηναίοι. Εις την χώραν
+ταύτην ευρισκόμενον, συνήντησεν αυτόν ο Ευρυμέδων επιστρέφων εκ της
+Σικελίας, όπου είχε πεμφθή κατά τον χειμώνα, διά να φέρη χρήματα εις
+τον στρατόν. Μεταξύ άλλων τω ανήγγειλεν ούτος ότι, ενώ έπλεεν, έμαθε
+την άλωσιν του Πλημμυρίου υπό των Συρακουσίων. Ο Κόνων, ο οποίος ήτο
+άρχων του στρατού εις την Ναύπακτον, ήλθεν επίσης προς τους
+στρατηγούς τούτους, διά να τους αναγγείλη ότι τα εικοσιπέντε πλοία
+των Κορινθίων, τα οποία εφύλατταν προ της πόλεως εκείνης, όχι μόνον
+δεν έπαυαν τας εχθροπραξίας, αλλ' έμελλον και να ναυμαχήσουν.
+Εζήτησε λοιπόν παρ' αυτών να στείλουν πλοία, επειδή οι Αθηναίοι δεν
+ήσαν ικανοί με τα δεκαοκτώ πλοία, τα οποία είχαν, να αντιταχθούν
+κατά των εικοσιπέντε εχθρικών. Τότε ο Δημοσθένης και ο Ευρυμέδων
+συνέπεμψαν μετά του Κόνωνος δέκα πλοία εκ των μάλιστα ταχυπλόων, διά
+να ενισχύσουν τον εν Ναυπάκτω στόλον, αυτοί δε ενησχολήθησαν
+συναθροίζοντας τα στρατεύματα τα προωρισμένα διά την Σικελίαν. Και ο
+μεν Ευρυμέδων έπλευσε διά την Κέρκυραν, διέταξε τους κατοίκους να
+εξοπλίσουν δεκαπέντε πλοία και συνέλεξεν οπλίτας, διότι συνεμερίζετο
+ήδη από της επιστροφής του την αρχήν με τον Δημοσθένην, μετά του
+οποίου είχε συνεκλεχθή, ο δε Δημοσθένης συνήθροιζεν εκ των περιχώρων
+της Ακαρνανίας σφενδονήτας και ακοντιστάς.
+
+32. Οι δε πρέσβεις, τους οποίους οι Συρακούσιοι είχαν στείλη εις τας
+πόλεις της Σικελίας μετά την άλωσιν του Πλημμυρίου, επιτυχόντες εις
+την αποστολήν των ητοιμάζοντο να φέρουν τας επικουρίας, τας οποίας
+είχαν συναθροίσει, ότε ο Νικίας, ειδοποιηθείς εγκαίρως, έπεμψε προς
+τους Σικελούς, τους Κεντόριπας δηλαδή, τους Αλικμαίους και άλλους,
+οι οποίοι εκράτουν την δίοδον και ήσαν σύμμαχοι του, παρακαλών
+αυτούς να μη επιτρέψουν εις τους εχθρούς να διέλθουν διά της χώρας
+των, αλλά συσσωματούμενοι ν' αντισταθούν εις αυτούς. Πάσα άλλη οδός
+ήτο κλεισμένη εις αυτούς, διότι οι Ακραγαντίνοι δεν θα τους
+επέτρεπαν την διά της χώρας των δίοδον. Οι δε Σικελιώται ήσαν ήδη
+καθ' οδόν, ότε οι Σικελοί, συμφώνως με την παράκλησιν των Αθηναίων,
+έστησαν ενέδρας εις τρία μέρη, προσέβαλαν εξαίφνης τον εχθρόν, ο
+οποίος ήτο απροφύλακτος, και εφονευσαν οκτακοσίους ανθρώπους και
+όλους τους πρέσβεις, εκτός ενός μόνου, ο οποίος ήτο Κορίνθιος· ούτος
+δε ωδήγησεν εις τας Συρακούσας τους διαφυγόντας, συμποσούμενους εις
+χιλίους πεντακοσίους.
+
+33. Περί τας αυτάς ημέρας οι προς βοήθειαν των Συρακουσών ερχόμενοι
+Καμαριναίοι έφθασαν συμποσούμενοι εις πεντακοσίους οπλίτας,
+τριακοσίους ακοντιστάς και τριακοσίους τοξότας. Έπεμψαν δε και οι
+Γελώοι στολίσκον εκ πέντε πλοίων, τετρακοσίους ακοντιστάς και
+διακοσίους ιππείς. Από της στιγμής λοιπόν ταύτης όλη σχεδόν η
+Σικελία, εκτός των Ακραγαντίνων, οι οποίοι έμεναν ουδέτεροι, και
+αυτοί ακόμη οι λαοί πού ήσαν αναποφάσιστοι, ηνώθη με τους
+Συρακουσίους, διά να βοηθήση αυτούς εναντίον των Αθηναίων. Και οι
+μεν Συρακούσιοι ένεκα του παθήματος που έπαθαν εις την χώραν των
+Σικελών, ανέλαβαν να επιτεθούν κατά των Αθηναίων· ο δε Δημοσθένης
+και ο Ευρυμέδων, άμα ητοιμάσθη ο στρατός της Κερκύρας και της
+Ηπείρου, μετέβησαν μεθ' όλης της στρατιάς διά της Ιονικής θαλάσσης
+εις το ακρωτήριον Ιαπυγίαν· αναχωρήσαντες εκείθεν προσήγγισαν εις
+τας Χοιράδας νήσους της Ιαπυγίας, όπου παρέλαβαν ακοντιστάς τινας
+των Ιαπύγων εκ του Μεσσαπίου γένους, εκατόν πεντήκοντα τον αριθμόν.
+Ανανεώσαντες αρχαίαν τινά φιλίαν μετά του Άρτα, ο οποίος ήτο άρχων
+των μερών εκείνων και ο οποίος τους έδωκε τους ακοντιστάς εκείνους,
+έφθασαν εις το Μεταπόντιον της Ιταλίας. Και πείσαντες τους
+Μεταποντίους, ως συμμάχους, να τους δώσουν τριακοσίους ακοντιστάς
+και δύο πλοία, τους παρέλαβαν και διέβησαν εις την Θουρίαν, όπου
+εύρον το δυσμενές προς τους Αθηναίους κόμμα εξορισθέν νεωστί
+συνεπεία στάσεως. Θέλοντες δε να συναθροίσουν όλον το στράτευμα εις
+το μέρος τούτο, να εξετάσουν τις έμεινεν οπίσω και να πείσουν τους
+Θούριους να συνεκρατεύσουν μετ' αυτών προθύμως και να θεωρούν
+κοινούς τους φίλους και τους εχθρούς, έμειναν εις την Θουρίαν
+ενασχολούμενοι εις ταύτα.
+
+34. Περί τον αυτόν δε χρόνον οι Πελοποννήσιοι, οι οποίοι με τα
+εικοσιπέντε πλοία συνεκράτουν τον εν τη Ναυπάκτω στόλον των
+Αθηναίων, διά να διαβούν τα διά την Σικελίαν φορτηγά, ητοιμάσθησαν
+να δώσουν ναυμαχίαν. Εξοπλίσαντες ακόμη και άλλα πλοία, εις τρόπον
+ώστε να είναι ίσα σχεδόν με τον αριθμόν των Αττικών πλοίων,
+προσωρμίσθησαν εις τον Ερινεόν, πόλιν της Αχαΐας εν τη Ρυπική. Και
+επειδή ωφελίμως δι' αυτούς ήτο μηνοειδές το μέρος, εις το οποίον
+εστάθμευσαν, ο μεν πεζός στρατός ο πεμφθείς υπό των Κορινθίων και
+των άλλων συμμάχων των χωρών εκείνων παρετάχθη εις τας δύο άκρας, τα
+δε πλοία κατέλαβαν και ενέφραξαν το μεταξύ διάστημα. Ο Κορίνθιος
+Πολυάνθης ήτο αρχηγός του ναυτικού. Οι δε Αθηναίοι έπλευσαν κατ'
+αυτών εκ της Ναυπάκτου μετά τριακοντατριών πλοίων, έχοντες αρχηγόν
+τον Δίφιλον. Οι Κορίνθιοι κατ' αρχάς μεν ησύχαζαν, έπειτα όμως, ότε
+υψώθησαν τα σημεία, άμα ενόμισαν ότι ήτο καιρός, ώρμησαν κατά των
+Αθηναίων και εναυμάχουν. Επί πολύν χρόνον αντείχον από τα δύο μέρη.
+Και των μεν Κορινθίων τρία πλοία κατεστράφησαν, των δε Αθηναίων
+ουδέν εβυθίσθη εντελώς, αλλ' επτά έγιναν άχρηστα· προσβληθέντα κατά
+την πρώραν διερράγησαν εις το εμπρόσθιον μέρος υπό των Κορινθιακών
+πλοίων, τα οποία προς αυτόν ακριβώς τον σκοπόν είχαν παχυτέρας τας
+επωτίδας. Η ναυμαχία υπήρξεν αμφίρροπος, εις τρόπον ώστε και τα δύο
+μέρη ηξίωσαν ότι ενίκησαν· αλλ' ότε απεχωρίσθησαν οι Αθηναίοι
+έμειναν κύριοι των ναυαγίων του στόλου, διότι ο άνεμος τα ώθησε προς
+το πέλαγος και διότι οι Κορίνθιοι δεν επανέλαβαν την επίθεσιν. Ούτε
+καταδίωξις έγινεν, ούτε αιχμάλωτοι συνελήφθησαν από τα δύο αντίπαλα
+μέρη, διότι οι μεν Κορίνθιοι και οι Πελοποννήσιοι ναυμαχούντες
+πλησίον της ξηράς διεσώζοντο ευκόλως, των δε Αθηναίω ουδέν πλοίον
+κατεβυθίσθη. Επειδή δε απέπλευσαν οι Αθηναίοι εις την Ναύπακτον,
+ευθύς οι Κορίνθιοι έστησαν τρόπαιον ως νικηταί, διότι περισσότερα
+πλοία εχθρικά κατέστησαν άχρηστα, και διότι δεν ενόμιζαν εαυτούς ως
+ητηθέντας διά μόνον τον λόγον ότι και οι Αθηναίοι δεν ηξίουν ότι
+ενίκησαν. Το βέβαιον είναι ότι και οι Κορίνθιοι ενόμισαν ότι
+ενίκησαν, επειδή δεν κατεστράφησαν εντελώς, και οι Αθηναίοι ότι
+ητήθησαν, επειδή δεν ενίκησαν καθ' ολοκληρίαν. Ότε δε απέπλευσαν οι
+Πελοποννήσιοι και διελύθη το πεζικόν, οι Αθηναίοι έστησαν ως
+νικήσαντες και αυτοί τρόπαιον εν τη Αχαΐα, είκοσι σταδίους μακράν
+του Ερινεού, όπου ήσαν προσωρμισμένα τα πλοία των Κορινθίων. Και η
+μεν ναυμαχία ούτως ετελείωσεν.
+
+35. Ο δε Δημοσθένης και ο Ευρυμέδων, άμα οι Θούριοι παρεσκευάσθησαν,
+διά να συνεκστρατεύσουν με επτακοσίους οπλίτας και τριακοσίους
+ακοντιστάς, τα μεν πλοία διέταξαν να παραπλέουν την Κροτωνιάτιδα,
+αυτοί δε επιθεωρήσαντες πρώτον πλησίον του ποταμού Συβάρεως όλον τον
+πεζόν στρατόν, τον ωδήγησαν διά της Θουρίας. Ότε έφθασαν εις τον
+ποταμόν Υλίαν, οι Κροτωνιάται τους ειδοποίησαν ότι δεν επέτρεπαν να
+διέλθη ο στρατός διά της χώρας των· τούτου ένεκα λοιπόν κατέβησαν
+προς την θάλασσαν και τας εκβολάς του Υλίου, όπου διενυκτέρευσαν και
+όπου τα πλοία ήλθαν και τους συνήντησαν. Την δε άλλην ημέραν
+επεβιβάσθησαν και παρέπλευσαν αποβιβαζόμενοι εις όλας τας πόλεις,
+εκτός της των Λοκρών, και τέλος έφθασαν εις την Πέτραν της Ρηγίνης
+χώρας.
+
+36. Εις το μεταξύ οι Συρακούσιοι, μαθόντες την προσέγγισίν των,
+ηθέλησαν πάλιν να αποπειραθούν διά των πλοίων και όλης της πεζικής
+δυνάμεως πού είχαν συναθροίσει προ του ερχομού του εχθρού, διά να
+προλάβουν αυτόν. Ιδόντες δε εκ της προτέρας ναυμαχίας ότι ηδύναντο
+να επιτύχουν ωφέλειάν τινα, προητοίμασαν όλον τον στόλον των,
+εκόντιναν τας πρώρας των πλοίων, κατέστησαν αυτάς μάλλον στερεάς και
+έθεσαν επ' αυτών παχείας επωτίδας· απ' αυτών δε προσήλωσαν εις τα
+πλευρά των πλοίων, έσωθεν και έξωθεν, υποστηρίγματα (αντηρίδας, έξ
+πήχεων, κατά τον αυτόν τρόπον, κατά τον οποίον οι Κορίνθιοι είχαν
+επισκευάσει τα πλοία των, ότε εναυμάχησαν διά της πρώρας κατά των εν
+Ναυπάκτω πλοίων. Επειδή τα πλοία των Αθηναίων δεν είχαν το αυτό
+σχήμα με των Συρακουσίων, αλλ' είχαν τας πρώρας λεπτοτέρας, διότι οι
+Αθηναίοι εξετέλουν τας επιθέσεις των ολιγώτερον κατά των πρωρών ή
+κατά των πλευρών διά περιστροφής, οι Συρακούσιοι ενόμισαν ότι
+εξησφάλισαν εις εαυτούς την επιτυχίαν και ότι η εν τω μεγάλω λιμένι
+ναυμαχία, εν στενώ χώρω γινομένη και μετά πολλών πλοίων, ήθελεν
+αποβή υπέρ αυτών· ότι προσβάλλοντες την πρώραν διά της πρώρας θα
+συνέτριβαν τας πρώρας των εχθρικών πλοίων επιτιθέμενοι μετ' εμβόλων
+στερεών και παχέων κατά κοίλων και ασθενών ότι οι Αθηναίοι, εις
+στενόν χώρον δεν θα ηδύναντο ούτε περιστροφάς να κάμουν ούτε να
+διασχίσουν την εχθρικήν γραμμήν, χειρισμόν εις τον οποίον τα μάλιστα
+εβασίζοντο, διότι οι Συρακούσιοι θα τους ημπόδιζαν όσον το δυνατόν
+να διασχίσουν την γραμμήν, και το στενόν του χώρου θα καθίστα εις
+τους Αθηναίους δυσκόλους τας περιστροφάς· ότι εκείνο το οποίον
+εθεώρουν μέχρι τότε ως αμάθειαν των κυβερνητών, να συγκρούουν δηλαδή
+την πρώραν κατά της πρώρας, θα απέβαινεν υπέρ αυτών και θα
+εξησφάλιζεν εις αυτούς την υπεροχήν· τοσούτω μάλλον, όσω οι
+Αθηναίοι, εξωθούμενοι, δεν θα ηδύναντο να καταφύγουν αλλαχού ή εις
+την ξηράν, και μικρόν μόνον διάστημα θα τους εχώριζεν από την στενήν
+θέσιν, όπου ήτο το στρατόπεδόν των. Ούτω δε, ενώ οι Συρακούσιοι θα
+ήσαν κύριοι όλου του λιμένος, οι Αθηναίοι, άμα εξωθούντο εις μέρος
+τι, θα συνεσωρεύοντο εις το στενόν, και πίπτοντες όλοι οι μεν επί
+των δε εις το αυτό θα συνεταράσσοντο (και τούτο έβλαπτε τα μάλιστα
+τους Αθηναίους· εις τας ναυμαχίας, διότι δεν ηδύναντο, ως οι
+Συρακούσιοι, να αποσύρωνται προς όλα τα μέρη του λιμένος)· τέλος δε,
+επειδή οι Συρακούσιοι θα ήσαν κύριοι να επιτίθενται και να
+υποχωρούν, θα ήτο δύσκολον εις τους Αθηναίους να εκτελούν
+περιστροφάς εις την ευρυχωρίαν, καθ' όσον άλλως το Πλημμύριον ήτο
+εχθρικόν προς αυτούς και το στόμιον του λιμένος στενόν.
+
+37. Τοιαύτα επινοήσαντες οι Συρακούσιοι αναλόγως της ικανότητός των
+και των δυνάμεων των, και συγχρόνως λαβόντες πλειότερον θάρρος εκ
+της προτέρας ναυμαχίας, επετέθησαν διά του πεζού στρατού και των
+πλοίων εν ταυτώ. Κατ' αρχάς ο Γύλιππος εξήγαγε το ιππικόν, το οποίον
+ήτο εις την πόλιν, και ωδήγησεν αυτό πλησίον του τείχους των
+Αθηναίων εις το μέρος το βλέπον προς τας Συρακούσας, ενώ οι οπλίται,
+οι οποίοι ήσαν εις το Ολυμπιείον, οι ιππείς και οι ψιλοί των
+Συρακουσίων επλησίαζαν εκ του αντιθέτου μέρους. Αμέσως μετά ταύτα τα
+πλοία των Συρακουσίων και των συμμάχων εκινήθησαν. Οι Αθηναίοι κατ'
+αρχάς μεν ενόμισαν ότι οι εχθροί είχαν σκοπόν να τους προσβάλουν
+μόνον με το πεζικόν· ιδόντες όμως αίφνης ότι και τα πλοία επίσης
+διηυθύνοντο κατ αυτών εταράχθησαν. Και οι επί τα τείχη και προ των
+τειχών ετέθησαν εις παράταξιν προς αντίκρουσιν των από του
+Ολυμπιείου και των έξω μετά ταχύτητος προχωρούντων πολλών ιππέων και
+ακοντιστών· άλλοι τέλος εισήρχοντο εις τα πλοία και συγχρόνως
+έτρεχαν προς τον αιγιαλόν. Μετά το πέρας της επιβιβάσεως ανήχθησαν
+με εβδομήκοντα πέντε πλοία, ενώ οι Συρακούσιοι είχαν ογδοήκοντα.
+
+38. Το δε πλείστον μέρος της ημέρας εδαπανήθη εις το να προσεγγίζουν
+αλλήλους διά θαλάσσης, να απομακρύνωνται, να δοκιμάζωνται αμοιβαίως·
+και επειδή ούτε οι μεν ούτε οι δε κατώρθωσαν τίποτε άξιον λόγου,
+εκτός ότι οι Συρακούσιοι εβύθισαν έν πλοίον ή δύο των Αθηναίων,
+απεχωρίσθησαν και συγχρόνως ο πεζός στρατός απεμακρύνθη των τειχών.
+Την επομένην οι μεν Συρακούσιοι ησύχαζαν χωρίς να δεικνύουν τι πως
+είχαν σκοπόν να ενεργήσουν· ο δε Νικίας ιδών ότι η ναυμαχία υπήρξεν
+αμφίρροπος και περιμένων νέαν επίθεσιν ηνάγκαζε τους τριηράρχους να
+επισκευάσουν τα βλαφθέντα πλοία και προσώρμισε τα φορτηγά πλοία προ
+των πασσάλων, τους οποίους οι Αθηναίοι ενέπηξαν εις την θάλασσαν,
+έμπροσθεν του στόλου των, διά να χρησιμεύουν εις αυτούς αντί λιμένος
+κλειστού. Έθεσε δε τα φορτηγά πλοία εις απόστασιν δύο πλέθρων· το έν
+από του άλλου, διά να εξασφαλίση την υποχώρησιν και να ευκολύνη την
+έξοδον εις κάθε πλοίον κατανικώμενον υπό του εχθρού. Διά να
+εκτελέσουν δε όλας αυτάς τας εργασίας οι Αθηναίοι, εδαπάνησαν όλην
+την ημέραν μέχρι της νυκτός.
+
+39. Την δε άλλην ημέραν, ενωρίτερον μεν, αλλά διά του αυτού σχεδίου,
+οι Συρακούσιοι συνεπλάκησαν κατά θάλασσαν και ξηράν με τους
+Αθηναίους. Εκατέρωθεν οι στόλοι παρετάχθησαν εις μάχην, και, όπως
+την πρώτην φοράν, κατηνάλωσαν το πλείστον μέρος της ημέρας
+δοκιμαζόμενοι αμοιβαίως. Τέλος ο Κορίνθιος Αρίστων ο Πυρρίχου,
+άριστος κυβερνήτης μεταξύ των Συρακουσίων, έπεισε τους άρχοντας του
+στόλου να στείλουν διαταγήν εις τους εν τη πόλει αγορανόμους να
+μεταφέρουν την αγοράν των πωλουμένων πλησίον της θαλάσσης και να
+αναγκάσουν όλους όσοι είχαν τρόφιμα να τα φέρουν και τα εκθέσουν εις
+πώλησιν. Το σχέδιον ήτο να αποβιβάσουν τους ναύτας, διά να
+γευματίσουν πλησίον των πλοίων και αμέσως έπειτα αυθημερόν να
+προσβάλουν τους Αθηναίους εξ απροόπτου.
+
+40. Και οι μεν τριήραρχοι πεισθέντες έπεμψαν εις την πόλιν
+αγγελιαφόρον και η αγορά παρεσκευάσθη. Αίφνης οι Συρακούσιοι
+στρέψαντες πρύμναν έπλευσαν πάλιν προς την πόλιν, εξήλθαν των πλοίων
+και εγευμάτισαν επί της παραλίας. Οι δε Αθηναίοι, νομίζοντες ότι οι
+εχθροί ωπισθοχώρησαν προς την πόλιν των ως ηττηθέντες, εξήλθον
+ησύχως εκ των πλοίων και μεταξύ άλλων ενασχολήσεων ήρχισαν να
+ετοιμάζουν το γεύμα των με την ιδέαν ότι κατά την ημέραν εκείνην δεν
+θα έκαμναν άλλην ναυμαχίαν. Αίφνης όμως οι Συρακούσιοι, εισελθόντες
+εις τα πλοία, επροχώρησαν πάλιν κατ' αυτών· οι δε Αθηναίοι, μετά
+μεγάλης ταραχής και οι πλείστοι νηστικοί, εισήλθαν εις τα πλοία
+ατάκτως και παρετάχθησαν μετά δυσκολίας. Και επί τινα μεν χρόνον
+απέσχον να προσβάλουν αλλήλους και παρετηρούντο· έπειτα δε οι
+Αθηναίοι, μη κρίνοντες συμφέρον να μένουν επί πολύ εις το αυτό μέρος
+και να παραδοθούν αφ' εαυτών ένεκα του κόπου, επροτίμησαν να
+ναυμαχήσουν αμέσως. Ότε δε εδόθη το σημείον, επέπεσαν κατά του
+εχθρού και ήρχισαν την μάχην. Οι δε Συρακούσιοι, δεχθέντες την
+επίθεσιν και στρέψαντες την πρώραν των πλοίων κατά την τακτικήν των,
+συνέτριψαν διά των επωτίδων τας πλείστας πρώρας των εχθρικών πλοίων·
+συγχρόνως οι από των καταστρωμάτων ακοντίζοντες μεγάλως έβλαπταν
+τους Αθηναίους, προ πάντων οι Συρακούσιοι, οι οποίοι περιέπλεον δι'
+ελαφρών λέμβων και οι οποίοι ολισθαίνοντες υπό τας σειράς των κωπών
+των εχθρικών πλοίων και εις τα πλάγια ηκόντιζαν εκείθεν τους ναύτας.
+
+41. Τέλος δε, τοιουτοτρόπως πολεμούντες, ενίκησαν οι Συρακούσιοι
+κατά κράτος, και οι Αθηναίοι υποχωρήσαντες διά μέσου των φορτηγών
+πλοίων κατέφυγαν εις τον ιδικόν των όρμον. Τα πλοία των Συρακουσίων
+κατεδίωξαν αυτούς μέχρι των φορτηγών πλοίων αλλ' εκεί αι μεταξύ των
+εισόδων τεθειμέναι και διά χαλκών δελφίνων ωπλισμέναι κεραίαι τους
+ημπόδισαν να προχωρήσουν. Δύο πλοία των Συρακουσίων υπερηφανευθέντα
+εξ αιτίας της νίκης επλησίασαν και κατεστράφησαν, και εν μάλιστα εξ
+αυτών εκυριεύθη μεθ' όλου του πληρώματος. Οι δε Συρακούσιοι, αφού
+κατεβύθισαν επτά, πλοία των Αθηναίων, έβλαψαν πολλά άλλα, συνέλαβαν
+και εφόνευσαν ανθρώπους, απεχώρησαν και έστησαν τρόπαια δι'
+αμφοτέρας τας ναυμαχίας. Τότε δε πλήρη έχοντες πεποίθησιν εις την
+μεγάλην υπεροχήν του ναυτικού των ενόμιζαν ότι ήθελαν επίσης νικήσει
+και τον πεζόν στρατόν. Και οι μεν Συρακούσιοι παρεσκευάζοντο πάλιν
+να επιτεθούν κατά του εχθρού διά ξηράς και διά θαλάσσης.
+
+42. Εις το αναμεταξύ δε ο Δημοσθένης και ο Ευρυμέδων έφθασαν έχοντες
+τας εξ Αθηναίων σταλείσας επικουρίας, εβδομήκοντα τρία πλοία,
+συμπεριλαμβανομένων και των ξενικών, πεντακισχιλίους περίπου οπλίτας
+Αθηναίους και συμμάχους όχι ολίγους ακοντιστάς βαρβάρους και
+Έλληνας, και σφενδονήτας και τοξότας, και προμηθείας αρκετάς. Και οι
+μεν Συρακούσιοι έφθασαν προς στιγμήν εις μεγίστην αμηχανίαν και
+(απηλπίσθησαν) ως να μη υπήρχε πλέον πέρας, διά να απαλλαγούν του
+κινδύνου· διότι έβλεπαν ότι με όλην την οχύρωσιν της Δεκελείας ουχ
+ήττον ήλθε κατ' αυτών ίσος και παραπλήσιος στρατός με τον πρότερον
+και ότι αι δυνάμεις των Αθηναίων εφαίνοντο πανταχού πολλαί. Το δε
+πρώτον στράτευμα των Αθηναίων ανέλαβε θάρρος μετά τα δεινά παθήματα,
+τα οποία είχεν υποφέρει. Ο Δημοσθένης ιδών πώς είχαν τα πράγματα
+ενόμισεν ότι δεν έπρεπε να χάνη καιρόν μήτε να περιπέση εις το ίδιον
+σφάλμα, εις το οποίον περιέπεσεν ο Νικίας (ο οποίος φοβερός ότε κατά
+πρώτον ήλθεν, αντί να επιτεθή ευθύς κατά των Συρακουσών, διεχείμασεν
+εις την Κατάνην, περιεφρονήθη και επρόλαβεν αυτόν ο Γύλιππος ελθών
+εκ της Πελοποννήσου μετά στρατού, τον οποίον δεν θα προσεκάλουν οι
+Συρακούσιοι, εάν ο Νικίας επετίθετο κατ'αυτών αμέσως· διότι με την
+έπαρσίν των ότι ήσαν αξιόμαχοι, άμα ως θα έφθαναν να αναγνωρίσουν το
+ανεπαρκές των δυνάμεών των θα έβλεπαν αμέσως (συνάμα) εαυτούς
+περιτειχισμένους· τότε, και αν ακόμη προσεκάλουν επικουρίας, δεν θα
+τοις παρείχον αύται την ιδίαν ωφέλειαν. Ταύτα σκεπτόμενος ο
+Δημοσθένης και γνωρίζων ότι και αυτός διά της παρουσίας του θα
+ενέπνεε μέγαν φόβον κατά την πρώτην ημέραν εις τους Συρακουσίους,
+ηθέλησε να επωφεληθή τάχιστα εκ του τρόμου, τον οποίον ενέπνευσε
+τότε το στράτευμά του. Ιδών ότι το παράλληλον τείχος των
+Συρακουσίων, διά του οποίου ούτοι είχαν εμποδίσει τους Αθηναίους από
+του να τους περιτειχίσουν, ήτο απλούν, και ότι, εάν κατόρθωνε να
+καταλάβη τα ύψη των Επιπολών και το εν αυταίς στρατόπεδον, ευκόλως
+θα εγίνετο κύριος του τείχους τούτου, όπου κανείς δεν θα ηδύνατο ν'
+αντισταθή κατ' αυτών, απεφάσισε να κάμη την απόπειραν ταύτην. Διά
+του τρόπου τούτου εσκέπτετο ότι ο πόλεμος θα καθίστατο πολύ
+συντομώτερος, διότι, εάν ενίκα, θα εκυρίευε τας Συρακούσας· άλλως,
+θα απήγε τον στρατόν και δεν θα άφηνε τους Αθηναίους, τους συμμάχους
+και την πόλιν ολόκληρον να κατατρίβωνται εις ανωφελείς αγώνας.
+
+43. Εξελθόντες λοιπόν κατά πρώτον οι Αθηναίοι περί τον Άναπον
+ελεηλάτουν την χώραν των Συρακουσίων και ως την πρώτην φοράν έγιναν
+πάλιν κύριοι επί της θαλάσσης, διότι οι Συρακούσιοι ουδεμίαν άλλην
+δύναμιν αντέταξαν κατ' αυτών ειμή τους ιππείς και τους ακοντιστάς
+τους μένοντας εις το Ολυμπιείον. Έπειτα ο Δημοσθένης απεφάσισε να
+κάμη πρώτην τινά, απόπειραν των πολεμικών μηχανών κατά του
+παραλλήλου τείχους. Αλλ' άμα τη προσεγγίσει των εκάησαν υπό των
+εχθρών, οι οποίοι ημύνοντο άνωθεν των τειχών, ο δε λοιπός στρατός
+μετά επανειλημμένας επιθέσεις απεκρούσθη. Τότε ο Δημοσθένης είδεν
+ότι δεν έπρεπε να χάνη καιρόν· πείσας τον Νικίαν να παραδεχθή το
+σχέδιόν του επεχείρησε να επιτεθή κατά των Επιπολών. Και ενόσω μεν
+ήτο ημέρα του εφαίνετο αδύνατος η λαθραία ανάβασις. Παραγγείλας δε
+προμηθείας πέντε ημερών και παραλαβών όλους τους λιθοτόμους και τους
+τέκτονας, και προμηθευθείς τα βέλη και όλα τα άλλα όσα ήσαν αναγκαία
+προς ανέγερσιν οχυρωμάτων εις περίπτωσιν που ενίκων, αυτός μεν μετά
+του Ευρυμέδοντος και του Μενάνδρου και όλου του στρατού επροχώρησε
+κατά την ώραν του πρώτου ύπνου προς τας Επιπολάς, ο δε Νικίας
+έμεινεν εις τα τείχη. Προσεγγίσαντες εις τας Επιπολάς διά του
+Ευρυήλου, εις το μέρος όπου κατά πρώτον είχεν αναβή ο παλαιός
+στρατός, διαφεύγουν την προσοχήν των φυλάκων των Συρακουσίων και
+αναβάντες εις το ύψος κυριεύουν το εκεί τείχισμα των Συρακουσίων και
+φονεύουν φύλακάς τινας· οι περισσότεροι δε εξ αυτών καταφεύγουν
+αμέσως εις τα τρία στρατόπεδα των Επιπολών, τα οποία εφυλάσσοντο διά
+προτειχισμάτων και κατείχοντο εν μεν υπό των Συρακουσίων, έν δε υπό
+των άλλων Σικελιωτών, έν δε υπό των συμμάχων, και αναγγέλλουν την
+έφοδον του εχθρού. Ειδοποιούν ωσαύτως και τους εξακοσίους
+Συρακουσίους, οι οποίοι προς το μέρος των Επιπολών εσχημάτιζαν την
+πρωτοφυλακήν. Και ούτοι μεν έτρεξαν αμέσως εις βοήθειαν· αλλ' ο
+Δημοσθένης και οι Αθηναίοι τους συνήντησαν, τους έτρεψαν εις φυγήν
+με όλην την γενναίαν αντίστασίν των και άνευ βραδύτητος ώδευσαν
+εμπρός, φοβούμενοι μήπως ψυχρανθή ο ζήλος, τον οποίον είχαν να
+επιτύχουν του σκοπού των· άλλο σώμα κατελάμβανεν ήδη υπό των
+Συρακουσίων αρχήθεν κτησθέν παράλληλον τείχος, το οποίον
+εγκατέλειπαν οι φύλακες και κατηδάφιζαν τας επάλξεις αυτού. Εν
+τούτοις οι Συρακούσιοι και οι σύμμαχοι των, ο Γύλιππος και οι μετ'
+αυτού, εξήλθαν εκ των προτειχισμάτων· μη προσδοκώντες την τολμηράν
+εκείνην επίθεσιν και έμπλεοι τρόμου επροχώρησαν κατά των Αθηναίων,
+αλλ' αποκρουσθέντες υπεχώρησαν κατ' αρχάς. Ήδη οι Αθηναίοι
+επροχώρουν μετά τινος αταξίας ως αν ήσαν νικηταί και ήθελαν να
+διέλθουν όσον τάχιστα δι' όλου του εχθρικού στρατού, ο οποίος δεν
+είχεν ακόμη πολεμήσει, φοβούμενοι μήπως, εάν εβράδυναν την πορείαν
+των, συσσωματωθή, ότε πρώτοι οι Βοιωτοί αντέστησαν εις αυτούς, τους
+προσέβαλαν, τους απέκρουσαν και τους έτρεψαν εις φυγήν.
+
+44. Από της στιγμής ταύτης οι Αθηναίοι περιέπεσαν εις τοιαύτην
+ταραχήν και απορίαν, ώστε δεν ηδυνήθην να μάθω από κανέν μέρος (των
+πολεμησάντων) τα καθέκαστα της μάχης. Κατά την ημέραν διακρίνονται
+μεν καλλίτερον τα συμβαίνοντα, αλλ' οι παρευρισκόμενοι εις μάχην
+τινά δεν λαμβάνουν γνώσιν, όλων των λεπτομερειών και μόλις
+αντιλαμβάνονται των περί αυτούς· πώς λοιπόν εις νυκτερινήν μάχην,
+την μόνην που κατά το διάστημα του πολέμου τούτου έγινε μεταξύ δύο
+μεγάλων στρατοπέδων, ήτο δυνατόν να λάβη τις πληροφορίας ακριβείς; Η
+σελήνη ήτο λαμπρά, αλλά δεν έβλεπαν αλλήλους, ειμή όπως δύναται τις
+να ίδη την σελήνην, δηλαδή έβλεπαν μεν το σχήμα των σωμάτων, αλλά
+δεν ηδύναντο να διακρίνουν τον φίλον από του εχθρού. Πολλοί οπλίται
+αμφοτέρων των στρατών περιεστρέφοντο εντός χώρου στενού· προς το
+μέρος των Αθηναίων, οι μεν είχαν ήδη νικηθή, οι δε, εν τη πρώτη
+ακόμη ορμή, εχώρουν ακράτητοι. Πολύ μέρος του επιλοίπου στρατεύματος
+είχεν ήδη αναβή, άλλο ανέβαινεν ακόμη, ώστε δεν ήξευραν πού να
+διευθυνθούν διότι οι προχωρήσαντες στρατιώται, ένεκα της τροπής,
+περιήλθαν εις ταραχήν και η βοή τους ημπόδιζε να διακρίνουν
+αλλήλους. Οι Συρακούσιοι και οι σύμμαχοι, νικώντες, παρώτρυναν
+αλλήλους διά μεγάλων κραυγών, διότι δεν ηδύναντο την νύκτα να δώσουν
+άλλο σύνθημα και συγχρόνως περιέμεναν σταθερώς τους επερχομένους. Οι
+Αθηναίοι ανεζήτουν αλλήλους και εξελάμβαναν ως εχθρούς όσους
+συνήντων, έστω και αν ήσαν ούτοι οι φίλοι των όσοι είχαν τραπή εις
+φυγήν. Μη έχοντες άλλο γνώρισμα ειμή το σύνθημα εζήτουν τούτο
+συνεχώς και διά του τρόπου τούτου όχι μόνον ηύξαναν την ταραχήν,
+αλλά και όλοι συγχρόνως ερωτώντες κατέστησαν αυτό γνωστόν εις τους
+πολεμίους χωρίς να μάθουν το σύνθημα των Συρακουσίων, οι οποίοι,
+νικηταί και ουχί διεσπαρμένοι, ανεγνώριζαν αλλήλους ευκολότερα. Διά
+τούτο, ότε οι Συρακούσιοι συνήντων σώμα ισχυρότερον, διέφευγαν χάρις
+εις την γνώσιν του συνθήματος· εξ εναντίας οι Αθηναίοι, μη δυνάμενοι
+να αποκριθούν, κατεσφάζοντο. Τίποτε όμως άλλο δεν τους έβλαψε
+περισσότερον, όσον ο πολεμικός παιάν, ο οποίος, επειδή ήτο
+παραπλήσιος εις αμφοτέρους, παρείχεν απορίαν εις τους Αθηναίους·
+διότι οι Αργείοι, οι Κερκυραίοι και όσοι Δωριείς ήσαν μετά των
+Αθηναίων, οσάκις ετόνιζαν τον παιάνα, επροξένουν εις τους Αθηναίους
+τον αυτόν τρόμον, τον οποίον και οι εχθροί· εις τρόπον ώστε και εις
+πολλά μέρη, όπου συνηντήθησαν εν τω μέσω του θορύβου, φίλοι μετά
+φίλων, πολίται μετά πολιτών, όχι μόνον εφοβήθησαν, αλλά και εις
+χείρας ήλθαν μεταξύ των και μετά δυσκολίας απεχωρίσθησαν.
+Καταδιωκόμενοι υπό του εχθρού οι πολλοί ερρίπτοντο κατά των κρημνών
+και εχάνοντο, επειδή ήτο στενή η κατάβασις από των Επιπολών. Οι
+πλείστοι εξ εκείνων, οίτινες άνωθεν καταβαίνοντες εσώθησαν εις την
+πεδιάδα, και προ πάντων οι στρατιώται της πρώτης στρατιάς, οίτινες
+εγνώριζαν καλλίτερον την χώραν, κατέφυγαν εις το στρατόπεδόν· αλλά
+τινες εκ των ύστερον ελθόντων έσφαλαν τον δρόμον και επλανήθησαν εις
+τους αγρούς· τούτους δε, άμα εξημέρωσεν, περικυκλώσαντες οι ιππείς
+των Συρακουσίων, εφόνευσαν.
+
+45. Την δε επομένην ημέραν οι μεν Συρακούσιοι έστησαν δύο τρόπαια,
+έν εις τας Επιπολάς, κατά το μέρος της αναβάσεως, και έν εις το
+μέρος όπου οι Βοιωτοί αντέστησαν πρώτοι, οι δε Αθηναίοι εσύναξαν
+τους νεκρούς των διά συνθήκης. Εφονεύθησαν δε όχι ολίγοι εκ των
+ιδικών των και εκ των συμμάχων· των ληφθέντων όμως όπλων ο αριθμός
+υπήρξεν ανώτερος του αριθμού των νεκρών, διότι μεταξύ εκείνων,
+οίτινες είχαν αναγκασθή να πηδήσουν τους κρημνούς, αποθέτοντες τας
+ασπίδας των, άλλοι μεν εχάθησαν, άλλοι δε εσώθησαν.
+
+46. Μετά δε την ανέλπιστον ταύτην επιτυχίαν, οι μεν Συρακούσιοι
+αναλαβόντες πάλιν θάρρος, ως και πρότερον, απέστειλαν τον Σικανόν
+μετά δεκαπέντε πλοίων εις τον επαναστατημένου Ακράγαντα, διά να
+υποτάξη την πόλιν ταύτην, εάν δυνηθή, ο δε Γύλιππος ανεχώρησε πάλιν
+διά ξηράς εις την άλλην Σικελίαν, διά να αποσπάση νέας επικουρίας·
+μετά την ευτυχή έκβασιν των εν ταις Επιπολαίς, πολλάς ελπίδας είχεν
+ότι θα εκυρίευεν ωσαύτως διά της βίας και τα τείχη των Αθηναίων.
+
+47. Εν τούτοις οι στρατηγοί των Αθηναίων συνεσκέπτοντο και περί της
+γενομένης συμφοράς και περί της εντελούς εξαντλήσεως, εις την οποίαν
+είχε περιέλθει τότε ο στρατός. Έβλεπαν ότι όλα τα σχέδια των είχαν
+αποτύχει και ότι οι στρατιώται εβαρύνθησαν την εκεί διαμονήν. Ο
+στρατός επιέζετο διττώς υπό των ασθενειών· διότι και η εποχή του
+έτους ήτο εκείνη, καθ' ην ως επί το πλείστον ασθενούν οι άνθρωποι,
+και το μέρος, όπου εστρατοπεδεύοντο, ήτο ελώδες και νοσηρόν άλλως τε
+και τα πάντα εφαίνοντο εις αυτούς απελπιστικά. Επίστευε λοιπόν ο
+Δημοσθένης ότι δεν έπρεπε να διαμείνουν περισσότερον· αλλά μετά την
+αποτυχίαν, την οποίαν υπέστη, εγνωμάτευσε να τεθή εις ενέργειαν το
+σχέδιον, το οποίον είχε συλλάβει, ότε ερριψοκινδύνευσε την κατά των
+Επιπολών επίθεσιν, και άνευ περισσοτέρας χρονοτριβής, ενόσω ακόμη
+ηδύναντο, να διαπεράσουν το πέλαγος και να κρατούν τας εχθρικάς
+δυνάμεις διά των προ μικρού ελθόντων πλοίων. Είπεν επίσης ότι
+ωφελιμώτερον είναι διά την πόλιν να πολεμούν κατ' εκείνων, οίτινες
+ήγειραν τείχη επί της χώρας της, ή κατά των Συρακουσίων, τους
+οποίους δεν είναι πλέον εύκολον να υποτάξουν· άλλως τε και δεν
+συνέφερε να δαπανώνται ανωφελώς τόσα χρήματα προς εξακολούθησιν της
+πολιορκίας.
+
+48. Και η μεν γνώμη του Δημοσθένους τοιαύτη ήτο· ο δε Νικίας ενόμιζε
+μεν και αυτός ότι η κατάστασις των πραγμάτων ήτο δυσάρεστος, δεν
+ήθελεν όμως να καταστήση γνωστήν την αδυναμίαν ούτε να καταγγελθούν
+μόνοι των εις τους εχθρούς σκεπτόμενοι μετά πολλών περί της
+αναχωρήσεως του στρατού και καθιστώντες ούτω δυσκολωτέραν την
+εκτέλεσιν αυτής. Άλλως ήξευραν ότι τα πράγματα των εχθρών, περί των
+οποίων ήτο κάλλιον παντός άλλου πληροφορημένος, τω παρείχαν ακόμη
+ελπίδας τινάς ότι θα παρουσίαζαν μεγαλυτέρας δυσχερείας παρ' ό,τι
+εις τους Αθηναίους τα ιδικά των πράγματα, εάν καρτερήσουν
+πολιορκούντες, διότι θα εξήντλουν τον εχθρόν διά την απορίαν των
+χρημάτων, προ πάντων τώρα, ότε μετά του υπάρχοντος στόλου ήσαν
+κύριοι της θαλάσσης. Προς τούτοις υπήρχεν εις τας Συρακούσας μία
+μερίς, η οποία θέλουσα να παραδώση την εξουσίαν εις τους Αθηναίους
+έπεμπε κήρυκας εις τον Νικίαν και δεν άφηνεν αυτόν να λύση την
+πολιορκίαν. Μαθών ούτος ταύτα πράγματι μεν εταλαντεύετο μεταξύ των
+δύο τούτων γνωμών, επεσκόπει και έμενεν απορών, διά των λόγων δε
+εκήρυττεν αναφανδόν ότι δεν θα απήγε τον στρατόν, διότι ήξευρεν ότι
+οι Αθηναίοι δεν θα επεδοκίμαζαν την αναχώρησίν, εάν δεν επεψηφίζετο
+αύτη υπό του δήμου. Οι μέλλοντες να αποφανθούν περί της τύχης των
+στρατηγών δεν θα γνωρίζουν εξ ιδίων οφθαλμών την κατάστασιν των
+πραγμάτων, αλλά θα μάθουν αυτήν εκ των επικρίσεων και θα κρίνουν
+κατά τας διαβεβαιώσεις των ευγλώττων ρητόρων. Δεν αρκεί τούτο·
+πολλοί στρατιώται, οι περισσότεροι ίσως, οι οποίοι σήμερον φωνάζουν
+ότι πάσχουν τα πάνδεινα, άμα φθάσουν εις τας Αθήνας, θα φωνάξουν τα
+εναντία και θα ειπούν ότι οι στρατηγοί είναι προδόται και ότι
+λαβόντες χρήματα απήλθον. Γνωρίζων λοιπόν τον χαρακτήρα των Αθηναίων
+δεν ήθελε να γίνη θύμα κατηγορίας αδίκου και αισχράς, αλλ' επροτίμα,
+εάν ήτο ανάγκη, να αποθάνη με τα όπλα εις χείρας. Προσέθετεν ότι η
+θέσις των Συρακουσίων ήτο δυσχερεστέρα της ιδικής των· ότι ένεκα του
+μισθού ξένων στρατιωτών, ένεκα άλλων δαπανών γενομένων εις τας
+περιπολίας, ένεκα της συντηρήσεως πολλού ναυτικού επί εν ήδη
+ολόκληρον έτος, τα μέσα των είχαν εξαντληθή· ότι είχαν ήδη δαπανήσει
+δισχίλια τάλαντα και ότι εχρεώστουν ακόμη πολλά· ότι ολίγον αν
+ηλάττωναν την παρούσαν στρατιωτικήν δύναμιν των καταργούντες τους
+μισθούς, αι υποθέσεις των θα κατεστρέφοντο, διότι τα στρατεύματά των
+ήσαν μάλλον μισθωτά ή αναγκαστικά ως τα των Αθηναίων· ότι έπρεπε
+λοιπόν να παρατείνουν την πολιορκίαν και να μη οπισθοδρομήσουν
+απέναντι των δαπανών, τας οποίας η πόλις των Αθηνών ήτο εις θέσιν να
+υποστή.
+
+49. Ο μεν Νικίας επέμενεν εις τους ισχυρισμούς τούτους, διότι
+εγνώριζεν ακριβώς τα εν Συρακούσαις, την αμήχανον οικονομικήν των
+κατάστασιν και ότι υπήρχεν αυτόθι μία μερίς, η οποία θέλουσα να
+περιέλθη η εξουσία εις τους Αθηναίους τον παρεκίνει διά κηρύκων να
+μη λύση την πολιορκίαν· άλλως, εν περιπτώσει αποτυχίας, είχε
+πεποίθησιν εις τον στόλον πλειοτέραν παρά πρότερον. Αλλ' ο
+Δημοσθένης ουδ' επ' ελάχιστον παρεδέχετο την ιδέαν να εξακολουθήσουν
+την πολιορκίαν· εάν δεν ηδύναντο να απαγάγουν τον στρατόν άνευ
+ψηφίσματος των Αθηναίων, έλεγε, και αν έπρεπε να χρονοτριβούν, ήτο
+ανάγκη προς τούτο να εγείρουν το στρατόπεδον και να μεταβούν ή εις
+την Θάψον ή εις την Κατάνην, όπου θα ηδύναντο να τρέφωνται
+διατρέχοντες την χώραν εις πολλά μέρη με το πεζικόν, και να βλάπτουν
+τον εχθρόν λεηλατούντες τους αγρούς· τότε ο στόλος θα εναυμάχει όχι
+εις το στενόν, τούθ' όπερ ήτο υπέρ των Συρακουσίων, αλλ' εις το
+πέλαγος, όπου η εμπειρία των ήθελε τους ωφελήσει και όπου θα
+ηδύναντο να αποσύρωνται και να επιτίθενται χωρίς να απομακρύνωνται
+της παραλίας ουδέ να πλησιάζουν εις αυτήν, ως έπρατταν εις διάστημα
+στενόν και περιωρισμένον. Εν συνόλω είπεν ότι ουδόλως συγκατετίθετο
+να μείνουν ακόμη εις τον αυτόν τόπον και ότι έπρεπε να αναχωρήσουν
+όσον τάχιστα και άνευ αναβολής. Ο Ευρυμέδων συνεμερίσθη την γνώμην
+ταύτην· αλλ' επειδή αντέλεγεν ο Νικίας, προέκυψεν εκ τούτον κάποια
+χαλαρότης και βραδύτης, και ενόμιζαν επίσης ότι ο Νικίας, επιμένων
+ούτως εις την γνώμην του, είχε καλλιτέρας των άλλων πληροφορίας.
+Τοιουτοτρόπως λοιπόν οι Αθηναίοι ανέβαλαν την αναχώρησίν των και
+έμειναν εις την αυτήν θέσιν.
+
+50. Εν τούτοις ο Γύλιππος και ο Σικανός επέστρεψαν εις τας
+Συρακούσας, ο μεν Σικανός αποτυχών εις τον Ακράγαντα διότι, ενώ
+ακόμη ευρίσκετο εις την Γέλαν, η φιλικώς προς τους Συρακουσίους
+διακειμένη μερίς είχεν εξορισθή), ο δε Γύλιππος φέρων μεθ' εαυτού
+και άλλον στρατόν εκ της Σικελίας και τους εν αρχή της ανοίξεως
+σταλέντας διά των φορτηγών πλοίων Πελοποννησίους στρατιώτας, οι
+οποίοι από της Λιβύης είχαν φθάσει εις τον Σελινούντα. Ριφθέντες
+ούτοι υπό της τρικυμίας εις τας ακτάς της Λιβύης, έλαβαν παρά των
+Κυρηναίων δύο πολεμικά πλοία και οδηγούς του πλου, και αφού κατά τον
+παράπλουν εβοήθησαν τους Ευεσπερίτας πολιορκουμένους υπό των Λιβύων
+και ενίκησαν τους τελευταίους τούτους, έφθασαν ακτοπλοούντες μέχρι
+της Νεαπόλεως (εμπορικού σταθμού των Καρχηδονίων), εκ της οποίας η
+Σικελία απέχει δύο μόνον ημέρας και μίαν νύκτα· από της Νεαπόλεως δε
+μετέβησαν εις τον Σελινούντα. Και οι μεν Συρακούσιοι, άμα εκείνοι
+έφθασαν, παρεσκευάσθηραν να επιτεθούν εκ νέου κατά των Αθηναίων διά
+ξηράς και διά θαλάσσης· οι δε στρατηγοί των Αθηναίων βλέποντες ότι
+οι μεν εχθροί ενισχύθησαν και δι' άλλων επικουριών, αι δε ιδικαί των
+υποθέσεις, αντί να καλυτερεύουν, εξ εναντίας εχειροτέρευαν καθ'
+ημέραν υπό πάσας τας επόψεις και ότι η ασθένεια προ πάντων εμάστιζε
+τον στρατόν, μετεμελούντο, διότι δεν είχαν αναχωρήσει ταχύτερον·
+επειδή δε ο Νικίας δεν επέμενε πλέον ανθιστάμενος, αλλ' εζήτει μόνον
+να μη γίνωνται φανεραί αι διασκέψεις, εγνωστοποίησαν εις όλους τους
+στρατιώτας, όσον το δυνατόν μάλλον κρυφίως, να εγείρουν το
+στρατόπεδον, διά να εισέλθουν εις τα πλοία, και να είναι έτοιμοι εις
+το πρώτον σημείον. Ότε όμως τα πάντα ητοιμάσθησαν και έμελλαν να
+αποπλεύσουν, αίφνης έγινεν έκλειψις σελήνης· ήτο δε πανσέληνος. Οι
+πλείστοι των Αθηναίων εξέλαβαν τούτο ως κακόν οιωνόν και εζήτησαν
+από τους στρατηγούς να αναβάλουν τον απόπλουν· ο Νικίας, ο οποίος
+απέδιδεν υπερβάλλουσαν σπουδαιότητα εις τους οιωνούς και τα τοιαύτα
+φαινόμενα, είπεν ότι δεν απεφάσιζε πλέον την αναχώρησιν, εάν δεν
+παρέλθουν τρις εννέα ημέραι. Και οι μεν Αθηναίοι ανέβαλαν ένεκα
+τούτου την αναχώρησίν των.
+
+51. Μαθόντες δε οι Συρακούσιοι τα συμβαίνοντα επρόσεχαν ακόμη
+περισσότερον εις το να μη δώσουν ανάπαυσιν εις τους Αθηναίους, αφού
+ούτοι ωμολόγησαν πλέον την κατά ξηράν και θάλασσαν αδυναμίαν των,
+διότι άλλως δεν ήθελαν σκεφθή να αναχωρήσουν. Όπως εμποδίσουν δε οι
+Συρακούσιοι τον εχθρόν να αποκατασταθή εις άλλο μέρος της Σικελίας,
+όπου θα καθίστατο δυσκολώτερον να τον προσβάλουν, απεφάσισαν να τον
+αναγκάσουν εις ναυμαχίαν ως τάχιστα, εντός του λιμένος και εις
+θέσιν, η οποία να είναι συμφέρουσα εις αυτούς. Εισήλθαν λοιπόν εις
+τα πλοία των και εξησκήθησαν τόσας ημέρας, όσας ενόμισαν ότι ήσαν
+ικαναί. Έπειτα, κατά την παραμονήν της ορισθείσης διά την μάχην
+ημέρας, προσέβαλαν τα τείχη των Αθηναίων. Ότε δε εξήλθεν εις
+συνάντησίν των διά τινων πυλών έν απόσπασμα εξ οπλιτών και ιππέων,
+οι Συρακούσιοι περιεκύκλωσάν τινας των οπλιτών, τους έτρεψαν εις
+φυγήν και κατεδίωξαν αυτούς. Επειδή δε το πέρασμα ήτο στενόν, οι
+Αθηναίοι απώλεσαν εβδομήκοντα ίππους και ολίγους οπλίτας.
+
+52. Και κατ' εκείνην μεν την ημέραν ο στρατός των Συρακουσίων
+απεχώρησε, κατά την επομένην δε εξήγαγον εβδομήκοντα έξ πλοία και
+συγχρόνως ο πεζός στρατός επροχώρησε κατά των τειχών των Αθηναίων.
+Ούτοι επροχώρησαν με ογδοήκοντα έξ πλοία και ήρχισαν ναυμαχούντες. Ο
+δε Ευρυμέδων, ο οποίος ωδήγει το δεξιόν κέρας των Αθηναίων, ηθέλησε
+να περικυκλώση τον εχθρικόν στόλον· αλλ' ο χειρισμός ούτος τον
+παρέσυρε πολύ πλησίον της παραλίας. Οι Συρακούσιοι και οι σύμμαχοί
+των, αφού ενίκησαν το κέντρον των Αθηναίων, εχώρισαν τον Ευρυμέδοντα
+από του επίλοιπου στόλου, τον ώθησαν εις κοίλωμά τι του λιμένος,
+κατέστρεψαν το πλοίόν του καθώς και όσα τον είχον ακολουθήσει, και
+τον εφόνευσαν· έπειτα δε κατεδίωξαν όλον τον στόλον των Αθηναίων και
+τον έσπρωξαν προς την ξηράν.
+
+53. Ο δε Γύλιππος βλέπων τας ναυς των πολεμίων νικωμένας και
+καταστρεφομένας έξω των χαρακωμάτων και του στρατοπέδου αυτού
+ηθέλησε να εξολοθρεύση τους εις την ξηράν αποβαίνοντας και να
+ευκολύνη εις τους Συρακουσίους την ανέλκυσιν των πλοίων καταλαμβάνων
+την παραλίαν. Επροχώρησε λοιπόν κατά μήκος της ακτής έχων μέρος τι
+του στρατού· αλλ' οι Τυρρηνοί, οίτινες εφύλατταν εις το μέρος τούτο,
+βλέποντες τους εχθρούς πλησιάζοντας ατάκτως, επροχώρησαν και
+επιπεσόντες εναντίον των πρώτων τους έτρεψαν εις φυγήν και τους
+έρριψαν εις την λίμνην την καλουμένην Λυσιμέλειαν. Κατόπιν δε,
+επειδή προσήλθον πολλοί Συρακούσιοι και σύμμαχοι, οι Αθηναίοι
+έτρεξαν εις βοήθειαν, και φοβούμενοι διά τα πλοία των ήρχισαν να
+πολεμούν με τους εχθρούς· και νικήσαντες κατεδίωξαν αυτούς,
+εφόνευσαν πολλούς στρατιώτας, έσωσαν τα πλείστα των πλοίων των και
+τα συνήθροισαν πλησίον του στρατοπέδου. Οι Συρακούσιοι και οι
+σύμμαχοι συνέλαβαν δεκαοκτώ πλοία και εφόνευσαν όλα τα πληρώματα
+αυτών· διά να καύσουν δε τον επίλοιπον στόλον, γεμίσαντες με
+κληματίδας και με δάδα ολκάδα παλαιάν (έπνεε δε ο άνεμος ούριος επί
+τους Αθηναίους) την ώθησαν αφού πρώτον έθεσαν εις αυτήν πυρ.
+Φοβηθέντες δε οι Αθηναίοι διά τα πλοία των μετεχειρίσθησαν πολλά
+μέσα διά να αποφύγουν το πυρπολικόν· σβέσαντες δε την φλόγα και
+απομακρύναντες την ολκάδα, απηλλάγησαν του κινδύνου.
+
+54. Μετά ταύτα δε οι Συρακούσιοι έστησαν τρόπαιον διά την ναυμαχίαν
+και διά την περικύκλωσιν των στρατιωτών προ των τειχών των Αθηναίων,
+όπου ωσαύτως συνέλαβαν και τους ίππους. Έστησαν δε και οι Αθηναίοι
+τρόπαιον, επειδή οι Τυρρηνοί ώθησαν τους πεζούς εις την λίμνην και
+επειδή αυτοί ούτοι μετά του επιλοίπου στρατού τους έτρεφαν εις
+φυγήν.
+
+55. Μετά δε την λαμπράν ταύτην νίκην του ναυτικού των Συρακκουσίων,
+οι οποίοι πρότερον εφοβούντο τον μετά του Δημοσθένους ελθόντα
+στόλον, οι Αθηναίοι απεθαρρύνθησαν εντελώς. Η διάψευσις των ελπίδων
+των υπήρξε μεγάλη, πολύ δε μεγαλυτέρα η μεταμέλεια ότι επεχείρησαν
+την εκστρατείαν εκείνην. Τωόντι μεταξύ των πόλεων, κατά των οποίων
+είχαν επιτεθή μέχρι τότε, αι της Σικελίας ήσαν αι μόναι, πού είχαν
+ήθη όμοια με τα ιδικά των, αι οποίαι εκυβερνώντο δημοκρατικώς ως
+αυτοί, και που είχαν πλοία, ίππους και κατοίκους πολλούς. Μη
+δυνηθέντες να τας διαιρέσουν και να τας ελκύσουν με το μέρος των, μη
+έχοντες πολεμικάς παρασκευάς ανωτέρας αυτών, περιπίπτοντες αδιακόπως
+από σφάλματος εις σφάλμα, προ πολλού περιήλθαν εις δυσχερή θέσιν·
+ότε όμως ενικήθησαν και κατά θάλασσαν, το οποίον δεν ηδύναντο να
+φαντασθούν, τότε η αθυμία των περισσότερον ηύξησεν.
+
+56. Από της στιγμής δ' εκείνης οι Συρακούσιοι διέτρεχαν τον λιμένα
+αφόβως· διενοούντο μάλιστα να κλείσουν την είσοδον αυτού, ίνα οι
+Αθηναίοι, και αν ήθελαν, μη δυνηθούν να εξέλθουν κρυφίως· οι
+Συρακούσιοι δεν είχαν πλέον φροντίδα τόσον περί της ιδίας των
+σωτηρίας, όσον να εμποδίσουν την των πολεμίων, νομίζοντες, το οποίον
+ήτο και αληθές, ότι εις την παρούσαν κατάστασιν των πραγμάτων, είχαν
+μεγάλην υπεροχήν επί των Αθηναίων, και ότι, εάν κατώρθουν να
+νικήσουν αυτούς και τους συμμάχους των κατά ξηράν και κατά θάλασσαν,
+το ανδραγάθημα τούτο θα τους εδόξαζε μεταξύ των Ελλήνων, εκ των
+οποίων οι μεν θα ηλευθερούντο αμέσως, οι δε θα απέβαλλον κάθε φόβον,
+διότι αι υπολειπόμεναι δυνάμεις των Αθηναίων δεν θα ήρκουν να
+υποστούν τον πόλεμον, τον οποίον θα ενήργουν εναντίον αυτών, ενώ οι
+Συρακούσιοι, θεωρούμενοι ως αίτιοι του ανδραγαθήματος τούτου, θα
+εθαυμάζοντο και υπό των συγχρόνων και υπό των επερχομένων γενεών.
+Βεβαίως ο αγών ήτο λίαν ένδοξος υπό την έποψιν ταύτην και προς
+τούτοις διότι εθριάμβευαν όχι μόνον κατά των Αθηναίων, αλλά και κατά
+πολλών άλλων συμμάχων των Αθηνών· άλλως τε δε και, μολονότι η νίκη
+ήτο κοινή μετά των συμμάχων, συνεμερίζετο όμως τώρα την ηγεμονίαν
+μετά των Κορινθίων και των Λακεδαιμονίων· η πόλις των είχεν εκτεθή
+πρώτη εις τους κινδύνους και το ναυτικόν των είχε κάμει μεγάλας
+προόδους. Ουδέποτε έγινεν εις μίαν πόλιν τόσων εθνών συρροή, εκτός
+της γενικής συναθροίσεως εκείνων, όσοι κατά τον παρόντα πόλεμον
+μετέσχον είτε υπέρ των Αθηναίων είτε υπέρ των Λακεδαιμονίων.
+
+57. Ιδού δε η απαρίθμησις των λαών, όσοι εκατέρωθεν επολέμησαν υπέρ
+ή κατά της Σικελίας, οι μεν διά να μετάσχουν εις την κατάκτησιν
+αυτής, οι δε διά να συντελέσουν εις την σωτηρίαν της· οι λαοί δε
+ούτοι εβοήθησαν αλλήλους ουχί τόσον δικαιώματι συμμαχίας ή
+συγγενείας, όσον ένεκα των περιστάσεων, εις τας οποίας καθένας
+ευρίσκετο είτε εκ συμφέροντος είτε εξ ανάγκης. Οι Αθηναίοι,
+καταγωγής Ιωνικής όντες, ήλθαν εκουσίως να προσβάλουν τους
+Συρακουσίους, όντας Δωριείς. Οι Λήμνιοι, οι Ίμβριοι και οι
+Αιγινήται, οι οποίοι τότε είχαν την Αίγιναν, ηνώθησαν με τους
+Αθηναίους, των οποίων είχαν διατηρήσει την γλώσσαν και τα ήθη· μετ'
+αυτών ήλθαν οι Εστιαιείς, οι κατοικούντες την εν Εύβοια Εστίαιαν και
+άποικοι όντες των Αθηναίων. Μεταξύ των άλλων λαών, οι οποίοι
+μετέσχον της εκστρατείας ταύτης των Αθηναίων, οι μεν ήσαν υπήκοοι
+αυτών, οι δε σύμμαχοι ανεξάρτητοι· υπήρχαν επίσης και μισθοφόροι.
+Μεταξύ των υπηκόων και φόρου υποτελών ήσαν εκ μεν της Ευβοίας οι
+Ερετριείς, οι Χαλκιδείς, οι Στυρείς και οι Καρύστιοι, εκ δε των
+νήσων οι Κείοι, οι Άνδριοι και οι Τήνιοι, εκ δε της Ιωνίας οι
+Μιλήσιοι, οι Σάμιοι και οι Χίοι. Εκ τούτων οι Χίοι, μη όντες φόρου
+υποτελείς, έδωκαν πλοία και συνηκολούθησαν ελευθέρως, τοσούτω
+μάλλον, όσω όλοι ήσαν Ίωνες ή άποικοι των Αθηναίων, πλην των
+Καρυστίων, οι οποίοι είναι Δρύοπες. Μολονότι υπήκοοι και
+ηναγκασμένοι να συνεκστρατύυσουν, εν τούτοις ηκολούθουν ως Ίωνες
+εναντίον Δωριέων. Εκτός τούτων υπήρχαν και Αιολείς, μεταξύ των
+οποίων οι Μηθυμναίοι ήσαν ηναγκασμένοι να δίδουν πλοία και όχι
+φόρον, ενώ οι Τενέδιοι και οι Αίνιοι ήσαν φόρου υποτελείς. Ούτοι δε
+κατ' ανάγκην επολέμουν τους Βοιωτούς συμμάχους των Συρακουσών, αν
+και ήσαν Αιολείς ως αυτοί και ιδρυταί των. Οι Πλαταιείς, μολονότι
+Βοιωτοί, μόνοι κατά δίκαιον μίσος επολέμουν εναντίον των άλλων
+Βοιωτών. Οι Ρόδιοι και οι Κυθήριοι αμφότεροι είναι Δωριείς· οι μεν
+Κυθήριοι, άποικοι όντες των Λακεδαιμονίων έφεραν όπλα μετά των
+Αθηναίων και κατά των Λακεδαιμονίων του Γυλίππου· οι δε Ρόδιοι, το
+γένος Αργείοι, ηναγκάσθησαν να πολεμήσουν εναντίον των Συρακουσίων,
+οι οποίοι ήσαν Δωριείς, και κατά των Γελώων, οι οποίοι ήσαν άποικοι
+των και συνεπολέμουν με τους Συρακουσίους. Μεταξύ των περί την
+Πελοπόννησον νησιωτών οι Κεφαλλήνες και οι Ζακύνθιοι ήσαν μεν
+αυτόνομοι, αλλ' ως νησιώται ηναγκάσθησαν να ακολουθήσουν τους
+θαλασσοκρατούντας Αθηναίους· οι δε Κερκυραίοι όχι μόνον Δωριείς,
+αλλά και καταγωγής Κορινθιακής, συνεξεστράτευσαν εναντίον των
+Κορινθίων και των Συρακουσίων, των μεν άποικοι όντες, των δε
+συγγενείς, προφασιζόμενοι μεν την ανάγκην, πράγματι όμως μισούντες
+τους Κορινθίους. Οι Μεσσήνιοι, οι σήμερον ονομαζόμενοι της Ναυπάκτου
+και οι της τότε υπό των Αθηναίων κατεχομένης Πύλου συμπεριλήφθησαν
+εις τον πόλεμον· υπήρχαν επίσης καί τινες εξόριστοι Μεγαρείς, που
+ευρίσκοντο εις την λυπηράν ανάγκην να πολεμούν τους Σελινουντίους,
+οι οποίοι κατήγοντο εκ Μεγάρων. Εκ μέρους των άλλων λαών η
+εκστρατεία έγινε μάλλον εξ ελευθέρας θελήσεως· διότι οι μεν Αργείοι,
+Δωριείς όντες, ηκολούθησαν τους Ίωνας Αθηναίους εναντίον Δωριέων όχι
+ίσως ένεκα της μετά των Αθηναίων συμμαχίας των, αλλ' ένεκα του κατά
+των Λακεδαιμονίων μίσους των και χάριν ιδίας ωφελείας έκαστος, οι δε
+Μαντινείς και άλλοι μισθοφόροι Αρκάδες, συνηθισμένοι να πολεμούν
+πάντοτε κατ' εκείνων, τους οποίους υπεδείκνυαν εις αυτούς ως
+εχθρούς, ευρίσκοντο απέναντι των συμπατριωτών των ληφθέντων επί
+μισθώ παρά των Κορινθίων και εθεώρουν αυτούς ως εχθρούς· οι Αθηναίοι
+είχαν επίσης Κρήτας και Αιτωλούς μισθωτούς. Συνέπεσε δε οι Κρήτες,
+οι οποίοι είχαν ιδρύσει την Γέλαν μετά των Ροδίων, να έλθουν ουχί
+προς βοήθειαν των αποίκων, αλλ' εναντίον αυτών, ακουσίως και μετά
+μισθού. Ακαρνάνές τινες εστρατολογήθησαν επίσης είτε υπό ελπίδος
+κέρδους, είτε προ πάντων ένεκα φιλίας προς τον Δημοσθένην και
+ευνοίας προς τους συμμάχους των Αθηναίους. Όλοι ούτοι οι λαοί
+ορίζονται υπό του Ιονίου κόλπου. Μεταξύ δε των Ιταλιωτών οι Θούριοι
+και οι Μεταπόντιοι ηναγκάσθησαν ένεκα των εμφυλίων ερίδων των να
+ενωθούν με τους Αθηναίους, καθώς και μεταξύ των Σικελιωτών οι Νάξιοι
+και οι Καταναίοι· εκ των βαρβάρων δε οι Αθηναίοι είχαν με το μέρος
+των τους Εγεσταίους, οι οποίοι τους είχαν προσκαλέσει εις την
+Σικελίαν, καθώς και το πλείστον μέρος των Σικελών· εκ των λαών των
+έξω της Σικελίας οι Αθηναίοι είχαν παραλάβει Τυρρηνούς τινας
+εχθρικώς διακειμένους προς τους Συρακουσίους και Ιάπυγας
+μισθοφόρους. Τόσα ήσαν τα έθνη, όσα συνεξεστράτευσαν μετά των
+Αθηναίων.
+
+58. Τους δε Συρακουσίους εκ του αντιθέτου μέρους εβοήθησαν οι
+Καμαριναίοι, γείτονες όντες, και οι απώτερον κατοικούντες Γελώοι· οι
+Ακραγαντίνοι έμειναν ουδέτεροι· αλλ' οι Σελινούντιοι οι ακόμη μάλλον
+απωτέρω εγκατεστημένοι, προς το μέρος της Σικελίας το εστραμμένον
+προς την Λιβύην, ηνώθησαν μετ' αυτών, καθώς και οι Ιμεραίοι, οι
+μόνοι Έλληνες, πού κατοικούν εις το μέρος της νήσου το κείμενον προς
+την Τυρρηνικήν θάλασσαν· ούτοι δε ήσαν οι μόνοι, οι οποίοι εκ του
+μέρους τούτου εβοήθησαν τους Συρακουσίους. Ταύτα είναι τα ελληνικά
+έθνη, Δωριείς και αυτόνομοι, όσα συνεμάχησαν με τους Συρακουσίους·
+μεταξύ δε των βαρβάρων δεν είχαν άλλους βοηθούς ειμή εκείνους εκ των
+Σικελών, όσοι δεν ηνώθησαν με τους Αθηναίους. Εκ των έξω της
+Σικελίας Ελλήνων οι μεν Λακεδαιμόνιοι έδωκαν στρατηγόν Σπαρτιάτην,
+νεοδαμώδεις (νεοδαμώδης δε δηλοί απελεύθερον) και είλωτας, οι δε
+Κορίνθιοι μόνοι ήλθαν μετά στρατού πεζού και πλοίων, οι δε Λευκάδιοι
+και οι Αμπρακιώται ένεκα συγγενείας εκ δε της Αρκαδίας απεστάλησαν
+υπό των Κορινθίων μισθοφόροι, και οι Σικυώνιοι εξεστράτευσαν
+αναγκασθέντες· τέλος έξωθεν της Πελοποννήσου ήλθαν Βοιωτοί. Σχετικώς
+προς όλα ταύτα τα στρατεύματα τα ελθόντα έξωθεν, οι Σικελιώται
+έδωκαν το όλον αριθμόν πολύ ανώτερον ένεκα του μεγέθους των πόλεων
+των, διότι συνήθροισαν πολλούς στρατιώτας, πλοία, ίππους και άπειρον
+πλήθος. Πάλιν όμως οι Συρακούσιοι, αυτοί μόνοι ούτως ειπείν
+συνεισέφεραν πλειότερον παρ' όλοι οι Σικελιώται, είτε διά το μέγεθος
+της πόλεως των είτε διότι ευρίσκοντο αυτοί εις τον μεγαλύτερον
+κίνδυνον. Και αι μεν συλλεγείσαι επικουρίαι εκατέρων τοσαύται ήσαν.
+Κατ' εκείνην δε την εποχήν ήσαν πλήρεις, και έκτοτε ουδεμία αύξησις
+έγινεν.
+
+59. Οι Συρακούσιοι λοιπόν και οι σύμμαχοί των εσκέφθησαν ευλόγως ότι
+θα ήτο δι' αυτούς ένδοξον κατόρθωμα, μετά την ναυτικήν νίκην, να
+αιχμαλωτίσουν επί πλέον όλον τον πολυάριθμον στρατόν των Αθηναίων
+και να μη τον αφήσουν να διαφύγη ούτε διά ξηράς ούτε διά θαλάσσης.
+Έκλεισαν λοιπόν ευθύς τον μέγαν λιμένα, το στόμιον του οποίου ήτο
+οκτώ περίπου σταδίων, διά τριήρων πλαγίως τοποθετηθεισών, διά
+πλοιαρίων και ακατίων προσηλωμένων υπό αγκυρών, συνεπλήρωσαν τας
+άλλας προετοιμασίας διά την περίπτωσιν, πού οι Αθηναίοι θα απετόλμων
+νέαν ναυμαχίαν, και ουδέν άλλο εσκέπτοντο ή μεγάλα.
+
+60. Οι δε Αθηναίοι, βλέποντες ότι τους έκλειαν και μαντεύοντες την
+σκέψιν των Συρακουσίων, έκριναν ότι έπρεπε και αυτοί να σκεφθούν
+περί του πρακτέου. Συνήλθαν λοιπόν οι στρατηγοί και οι ταξίαρχοι,
+όπως διασκεφθούν περί της παρούσης αμηχάνου καταστάσεώς των· τα
+τρόφιμα είχαν εξαντληθή, διότι, αφ' ότου απεφάσισαν να εκπλεύσουν,
+παρήγγειλαν εις την Κατάνην να διακοπούν αι αποστολαί· δεν ηδύναντο
+δε πλέον να ελπίζουν τοιαύτα, εάν δεν επετύγχαναν νίκην τινά κατά
+θάλασσαν. Απεφάσισαν λοιπόν να εγκαταλίπουν τα ανώτερα τείχη των, να
+καταλάβουν πλησίον αυτών των πλοίων των χώρον γης όσον το δυνατόν
+ελάχιστον, τον οποίον να περιτειχίσουν, και να αποθέσουν εν αυτώ τα
+σκεύη και τους ασθενείς· αφού δε αφήσουν εκεί φρουρούς, να
+εισβιβάσουν όλον τον άλλον πεζόν στρατόν εις τα πλοία τα εν καλή
+καταστάσει ευρισκόμενα και τα ολιγώτερον εύχρηστα, και να
+επιχειρήσουν ναυμαχίαν, και, εάν μεν νικήσουν, να μεταβούν εις την
+Κατάνην, εάν δε νικηθούν, να πυρπολήσουν τον στόλον και να
+υποχωρήσουν διά ξηράς εν τάξει εις την πρώτην φιλικήν θέσιν,
+βαρβαρικήν ή ελληνικήν, την οποίαν θα ηδύναντο να καταλάβουν. Και οι
+μεν Αθηναίοι όσα απεφάσισαν, ταύτα και έπραξαν· διότι και εκ των
+άνω, τειχών κατέβησαν και τα πλοία όλα επλήρωσαν αναγκάσαντες να
+εισέλθουν εις αυτά όσοι ήσαν αξιόμαχοι. Και ούτω συνεπληρώθησαν
+εκατόν δέκα πλοία το όλον εισεβίβασαν δε εις αυτά ακοντιστάς και
+τοξότας εκ των Ακαρνάνων και εξ άλλων ξένων, και τέλος επρονόησαν
+περί όλων των άλλων, όσα απητούντο διά την κρίσιμον εκείνην
+περίστασιν και διά τον σκοπόν, τον οποίον επεδίωκαν. Ο δε Νικίας,
+ενώ όλα σχεδόν ήσαν έτοιμα, βλέπων τους στρατιώτας αποθαρρημένους
+διά το μέγεθος της ήττης, την οποίαν παρά το σύνηθες έπαθαν κατά
+θάλασσαν, και εν τούτοις απόφασιν έχοντας, ένεκα της ελλείψεως των
+εφοδίων, να διακινδυνεύσουν όσον τάχιστα, τους συνεκάλεσεν όλους και
+τους ενεθάρρυνε κατά πρώτον λέγων ταύτα:
+
+61. «Στρατιώται Αθηναίοι και σύμμαχοι, ο μεν αγών, ο μέλλων, θα
+είναι κοινός εις όλους ομοίως· διά σας και διά τους εχθρούς
+πρόκειται περί σωτηρίας και περί πατρίδος· διότι, εάν νικήσωμεν
+σήμερον κατά θάλασσαν, θα δυνηθή έκαστος να επανίδη την γενέθλιον
+πόλιν του. Δεν πρέπει δε ούτε να αθυμήσετε ούτε να πάθετε ό,τι
+παθαίνουν οι απειρότατοι των ανθρώπων, οι οποίοι νικηθέντες εις τους
+πρώτους αγώνας νομίζουν ότι και εις το μέλλον πάντοτε ως και
+πρότερον θα περιπίπτουν εις δυστυχήματα. Αλλ' όλοι όσοι είσθε εδώ
+Αθηναίοι, πού είσθε ήδη έμπειροι πολέμων, και σεις σύμμαχοι, πού
+πάντοτε πολεμείτε πλησίον ημών, ενθυμηθήτε τας περιπετείας του
+πολέμου· ελπίσατε ότι η τύχη θα ευνοήση τέλος και ημάς, και
+ετοιμασθήτε να επανορθώσετε την προτέραν ήτταν διά νέας μάχης
+βλέποντες ενώπιόν σας το άπειρον τούτο πλήθος.
+
+62. »Παν μέτρον, το οποίον ηδύνατο να μας επιτρέψη η στενότης του
+λιμένος κατά του πλήθους των πλοίων και κατά της παρασκευής των
+εχθρικών καταστρωμάτων, τα οποία τόσον μας έβλαπταν μέχρι τούδε
+εμελετήθη όσον το δυνατόν καλλίτερον παρ' ημών και παρά των
+κυβερνητών. Τοξόται και ακοντισταί πολλοί θέλουν εισέλθει εις τα
+πλοία, καθώς και πολύ άλλο πλήθος, το οποίον δεν θα μεταχειριζώμεθα,
+εάν η ναυμαχία εγένετο εις το πέλαγος, επειδή ο όχλος ήθελε
+παρεμποδίζει την επιδέξιον των πλοίων διοίκησιν, ενώ η τοιαύτη
+διευθέτησις θα αποβή υπέρ ημών εις την εντελώς εξ ανάγκης
+επιχειρουμένην αυτήν από των πλοίων πεζομαχίαν. Εύρομεν μέσα
+κατάλληλα διά να αντισταθώμεν εις την δύναμιν των επωτίδων του
+εχθρού, αι οποίαι τοσούτον μας έβλαπταν· σιδηραί χείρες ριπτόμεναι
+επί του καθ' ημών επιπίπτοντος πλοίου θα εμποδίζουν την υποχώρησιν
+αυτού, αρκεί οι επί των ημετέρων καταστρωμάτων να εκτελέσουν το
+καθήκόν των. Είμεθα αναγκασμένος να πεζομαχήσωμεν από των πλοίων·
+επομένως μας συμφέρει μήτε ημείς να υποχωρήσωμεν μήτε εις τον εχθρόν
+να επιτρέψωμεν να υποχωρήση· τοσούτω μάλλον, όσω, εκτός του χώρου
+του κατεχομένου υπό του πεζού ημών στρατού, όλη η παραλία κατέχεται
+υπό πολεμίων.
+
+63. »Ταύτα ενθυμούμενοι επιμείνατε μέχρι τέλους εις την πάλην ταύτην
+χωρίς να σπρωχθήτε προς την ξηράν· άμα το εν πλοίον πλησιάση το
+άλλο, μη χωρισθήτε απ' αυτού πριν ή ρίψετε τους στρατιώτας εις την
+θάλασσαν από του εχθρικού καταστρώματος. Και ταύτα μεν απευθύνω προς
+τους στρατιώτας μάλλον ή προς τους ναύτας, διότι το έργον απόκειται
+εις τους επί του καταστρώματος και διότι επ' αυτών κυρίως
+στηρίζονται σήμερον αι περί της νίκης ελπίδες μας. Τους δε ναύτας
+παραινώ και παρακαλώ συγχρόνως να μη καταβληθούν δι' όσας υπέστημεν
+συμφοράς, τώρα ότε τα καταστρώματα έχουν καλυτέραν ετοιμασίαν και τα
+πλοία είναι πλείονα. Σεις δε οι μέτοικοι, οι οποίοι προ ολίγου
+ακόμη, νομιζόμενοι Αθηναίοι χωρίς να είσθε, διηγείρατε τον θαυμασμόν
+της Ελλάδος διά την γνώσιν της γλώσσης μας και την μίμησιν των ηθών
+μας και οι οποίοι συνεμερίζεσθε την ιδικήν μας αρχήν χαίροντες τα
+αυτά με ημάς προνόμια και ακόμη μεγαλύτερα, διότι φοβεροί όντες εις
+τους υπηκόους ημών διετελείτε πλειότερον απηλλαγμένοι των αδικιών,
+ενθυμηθήτε την ευτυχίαν, της οποίας απολαύετε, και πόσον αξίζει να
+διασωθή. Σεις μόνοι όντες κοινωνοί ελευθέρως της αρχής ημών, πόσον
+ηθέλατε καταστή ένοχοι προδίδοντες αυτήν σήμερον. Καταφρονούντες
+τους Κορινθίους τούτους, τους οποίους τοσάκις ενικήσατε, και τους
+Σικελιώτας τούτους, εκ των οποίων ουδείς, ενόσω ήκμαζε το ναυτικόν
+ημών, ετόλμα να αντιστή, αποκρούσατε αυτούς ανδρείως και αποδείξατε
+ότι και κατά την εποχήν ακόμη της εξασθενίσεως και της δυστυχίας η
+εμπειρία σας είναι ανωτέρα της ευτυχούσης αυτών δυνάμεως.
+
+64. »Εις όσους δε από σας είναι Αθηναίοι υπενθυμίζω πάλιν και τα
+εξής, ότι εις τα νεώρια των Αθηνών ούτε άλλα πλοία όμοια με ταύτα,
+ούτε στρατιώται εις ώριμον ηλικίαν είναι. Εάν λοιπόν σας συνέβαινεν
+άλλο τι ή να νικήσετε, αμέσως οι εχθροί θα εκπλεύσουν εντεύθεν, διά
+να πολεμήσουν εν τη Αττική, και οι μείναντες εκεί συμπολίταί μας δεν
+θα δυνηθούν να αποκρούσουν και τους υπάρχοντας εχθρούς και τους
+επερχομένους. Και σεις μεν θέλετε υποταχθή εις τους Συρακουσίους,
+σεις πού γνωρίζετε με ποίον σκοπόν ήλθατε να τους προσβάλετε, οι δε
+εκεί εις τους Λακεδαιμονίους. Μόνη αύτη η ημέρα θ' αποφασίση και
+περί των δύο. Δείξατε αντοχήν εις την υπερτάτην ταύτην στιγμήν και
+ενθυμηθήτε καθένας ιδιαιτέρως και όλοι ομού ότι οι πολεμισταί, οι
+οποίοι θα εισέλθουν σήμερον εις τα πλοία, είναι συγχρόνως και ο
+στρατός των Αθηναίων, και ο στόλος, και η πόλις ολόκληρος, και το
+μέγα όνομα των Αθηνών. Προκειμένου περί τοιούτων συμφερόντων, εάν
+τις από σας υπερέχη είτε κατά την εμπειρίαν, είτε κατά την ευψυχίαν,
+ουδέποτε καλλιτέρα ευκαιρία θα παρουσιασθή να επιδείξη αυτάς και να
+γίνη του εαυτού του μεν ευεργέτης, σωτήρ δε όλων».
+
+65. Ο μεν Νικίας ταύτα ειπών διέταξε να εισέλθουν εις τα πλοία. Ο δε
+Γύλιππος και οι Συρακούσιοι, ιδόντες τας ετοιμασίας ταύτας, δεν
+εδυσκολεύθησαν να εννοήσουν ότι οι Αθηναίοι είχαν σκοπόν να
+ναυμαχήσουν. Το σχέδιον της διά των σιδηρών χειρών προσβολής τους
+είχεν αναγγελθή προηγουμένως· διά να αποφύγουν λοιπόν τον κίνδυνον
+τούτον, περιετύλιξαν με δέρματα το ανώτερον μέρος της πρώρας, διά να
+γλυστρή η σιδηρά χειρ χωρίς να ευρίσκη λαβήν. Αφού δε ητοιμάσθησαν
+τα πάντα, οι στρατηγοί και ο Γύλιππος απηύθυναν προτροπάς προς τους
+στρατιώτας των, λέγοντες ταύτα:
+
+66. «Συρακούσιοι και σύμμαχοι, ότι αι προηγούμεναι πράξεις ήσαν
+ένδοξοι και ότι αι μέλλουσαι να γίνουν θα είναι ενδοξότεραι, τούτο
+το γνωρίζετε όλοι, ως νομίζομεν· διότι άλλως δεν θα επεδεικνύετε
+τοσούτον ζήλον· αλλ' εάν τις από σας δεν είναι αρκετά πεπεισμένος,
+αμέσως θέλομεν τον πείσει. Τους Αθηναίους τούτους, πού ήλθαν εδώ,
+διά να υποτάξουν πρώτον την Σικελίαν, και έπειτα, εν περιπτώσει
+επιτυχίας, την Πελοπόννησον και την λοιπήν Ελλάδα· τους Αθηναίους
+τούτους, πού είναι ισχυρότατοι όλων των πριν και των τώρα Ελλήνων,
+σεις πρώτοι, ω Συρακούσιοι, τους ενικήσατε εις το στοιχείον, το
+οποίον κατέστησεν αυτούς κυρίους των πάντων. Επετύχατε ήδη κατά
+θάλασσαν νίκας τινάς και βεβαίως θα επιτύχετε και άλλην σήμερον. Ο
+νικώμενος εις το πεδίον, όπου ενόμιζε τον εαυτόν του ανίκητον, χάνει
+την καλήν ιδέαν, πού είχε διά τον εαυτόν του. Όταν δε μίαν φοράν
+ταπεινωθή η μεγαλαυχία, επέρχεται η αποθάρρυνσις, πού παραλύει τας
+δυνάμεις. Τούτο έπαθαν σήμερον οι Αθηναίοι.
+
+67. »Ημών δε η προτέρα φυσική ανδρεία, με την οποίαν μολονότι
+άπειροι όντες περιεφρονήσαμεν τους κινδύνους, σήμερον είναι
+βεβαιοτέρα· και επειδή ενούται μετ' αυτής η πεποίθησις ότι είμεθα
+ικανώτατοι, αφού ενικήσαμεν τους ικανωτάτους, η ελπίς καθενός μας
+διπλασιάζεται. Εις τας πλείστας των επιχειρήσεων η μεγίστη ελπίς
+παρέχει αφ' εαυτής τον μέγιστον ζήλον. Εάν οι εχθροί απεμιμήθησαν
+τας πολεμικάς προπαρασκευάς ημών, μας είναι όμως γνωσταί και δεν θα
+φανώμεν ανεπιτήδειοι προς εκάστην εξ αυτών. Αυτοί δε εξ εναντίας,
+παρά την συνήθειάν των, έθεσαν επί των καταστρωμάτων πολλούς μεν
+στρατιώτας, πολλούς δε ακοντιστάς, ούτως ειπείν αδαείς της θαλάσσης,
+Ακαρνάνας και άλλους, οι οποίοι, αφού εισέλθουν εις τα πλοία, δεν θα
+ηξεύρουν πώς πρέπει καθήμενοι να ρίπτουν το βέλος. Πώς λοιπόν
+τοιούτοι άνθρωποι να μη εμβάλουν εις κίνδυνον τα πλοία και να μη
+περιπέσουν εις σύγχυσιν κλονιζόμενοι υπό των ασυνήθων εκείνων
+κινημάτων ; Εάν κανείς από σας φοβηθή την αριθμητικήν υπεροχήν των,
+ας μάθη ότι το πλήθος τούτο των πλοίων θ' αποβή εις αυτούς ανωφελές·
+διότι τα πλοία αυτά, συσσωρευμένα εις στενόν χώρον, θα κινώνται
+βραδύτερον παρ' όσον θέλουν και θα βλάπτωνται ευκολώτερον υπ'
+εκείνων, τα οποία ημείς παρεσκευάσαμεν. Εκ των πληροφοριών δε, τας
+οποίας έχομεν, μάθετε και το εξής, το οποίον είναι αληθέστατον. Οι
+Αθηναίοι, καταβληθέντες υπό των υπερβολικών δεινών και βιαζόμενοι
+υπό της παρούσης αμηχανίας, θέλουν να αποπειραθούν απελπισμένον
+τόλμημα, όχι τόσον βασιζόμενοι επί των πολεμικών προπαρασκευών των,
+όσον θέλοντες να δοκιμάσουν την τύχην των, ριψοκινδυνεύοντες όπως
+δύνανται, ίνα παραβιάσουν την έξοδον και αναχωρήσουν διά θαλάσσης·
+αν αποτύχουν δε, να πραγματοποιήσουν την αναχώρησίν των διά
+θαλάσσης, διότι εις ουδεμίαν άλλην περίστασιν η θέσις των θα καταστή
+δυσχερεστέρα, παρ' όσον είναι κατ' αυτήν την στιγμήν.
+
+68. »Εν μέσω λοιπόν τοιαύτης αταξίας, ενώ η τύχη των αμειλίκτων
+τούτων πολεμίων παραδίδεται αφ' εαυτής, ας ορμήσωμεν μετά μανίας και
+ας σκεφθώμεν συγχρόνως μεν, ότι είναι νομιμώτατον να χορτάσωμεν τον
+θυμόν της ψυχής μας εναντίον εχθρών, οι οποίοι είναι άξιοι να
+τιμωρηθούν ως αδίκως επελθόντες, συγχρόνως δε, ότι είναι γλυκύτατον,
+κατά το δη λεγόμενον, να εκδικηθώμεν εναντίον εχθρού, όπως και θα
+πράξωμεν σήμερον. Όλοι ηξεύρετε ότι είναι εχθροί και μάλιστα
+έχθιστοι οι Αθηναίοι, αυτοί, πού, ως γνωστόν, ήλθαν εναντίον της
+χώρας μας να υποδουλώσουν αυτήν, και που, εάν κατόρθωναν τούτο, εις
+μεν τους άνδρας ήθελαν επιβάλει σκληροτάτας τιμωρίας, εις δε τα
+παιδία και τας γυναίκας φρικωδεστάτας ατιμίας, εις δε την πόλιν
+ολόκληρον το αίσχιστον των ονομάτων. Δεν πρέπει λοιπόν να φανώμεν
+χαλαροί μήτε να νομίσωμεν κέρδος, εάν τους αφήσωμεν να απέλθουν
+χωρίς να κινδυνεύσουν, διότι αυτοί, και αν νικήσουν, θα πράξουν
+τούτο. Αλλ' εάν, ως είναι πιθανόν, κατορθώσωμεν, όπως επιθυμούμεν,
+να τους τιμωρήσωμεν και να ασφαλίσωμεν την ελευθερίαν, την οποίαν
+είχε μέχρι σήμερον η Σικελία, ποίον ένδοξον κατόρθωμα ! Ουδέν
+σπανιώτερον εις αυτάς τας μάχας παρά αι ευκαιρίαι εκείναι αι
+καθιστώσαι την μεν ήτταν ελαχίστην βλάβην, από δε την νίκην παρέχουν
+μέγα κέρδος».
+
+69. Και οι μεν στρατηγοί των Συρακουσίων και ο Γύλιππος, αφού είπαν
+ταύτα προς τους στρατιώτας των, έσπευσαν να τους επιβιβάσουν εις τα
+πλοία, άμα είδαν ότι και οι Αθηναίοι εγέμιζαν τα ιδικά των. Ο δε
+Νικίας, καθ' ην στιγμήν έμελλαν να άρουν την άγκυραν, φοβηθείς διά
+την θέσιν των και βλέπων πόσον μέγας και πόσον άφευκτος ήτο ο
+κίνδυνος, ενόμισεν, ως συμβαίνει εις τας κρισίμους περιστάσεις, ότι
+έργω μεν αι ετοιμασίαι δεν ήσαν εντελείς, λόγω δε ότι δεν ωμίλησεν
+όσον έπρεπε, και απετάθη εκ νέου προς ένα έκαστον των τριηράρχων,
+καλών αυτόν διά του πατρικού ονόματος, διά του ιδιαιτέρου του, διά
+του της φυλής, εις την οποίαν ανήκε· παρεκάλει εκείνους, όσοι είχαν
+αποκτήσει κάποιαν δόξαν, να μη προδώσουν αυτήν, και εκείνους, των
+οποίων οι πατέρες είχαν λαμπρυνθή, να μη αμαυρώσουν τας πατρικάς
+αρετάς· υπέμνησεν εις αυτούς την απεριόριστον ελευθερίαν της
+πατρίδος των και την ανεξαρτησίαν, την οποίαν είχαν όλοι εις τον
+ιδιωτικόν βίον αυτών. Εις ταύτα τέλος προσέθηκεν όλους τους κοινούς
+τόπους, εις τους οποίους καταφεύγει τις εις τοιαύτην υπερτάτην
+στιγμήν, και τους ωμίλησε περί των γυναικών, των τέκνων και των
+πατρώων θεών. Αφού δε συνεβούλευσεν όσα ενόμιζεν απαραίτητα μάλλον ή
+ικανά, εμακρύνθη και ωδήγησε τον πεζόν στρατόν προς την θάλασσαν και
+παρέταξεν αυτόν όσον το δυνατόν ευρυχωρότερον, ίνα η θέα αυτού
+χρησιμεύη πλειότερον παντός άλλου προς ενθάρρυνσιν των ευρισκομένων
+εις τα πλοία. Συγχρόνως δε ο Δημοσθένης, ο Μένανδρος και ο Ευθύδημος
+(διότι ούτοι εισήλθαν εις τα πλοία των Αθηναίων ως στρατηγοί),
+αναχωρήσαντες από του σταθμού των έπλευσαν αμέσως προς το ζεύγμα του
+λιμένος και το αφεθέν κενόν διάστημα, θέλοντες να βιάσουν την
+έξοδον.
+
+70. Οι δε Συρακούσιοι και οι σύμμαχοι επροχώρησαν με πλοία ίσα κατά
+τον αριθμόν με τα της προτέρας μάχης. Και μέρος μεν αυτών
+μετεχειρίσθησαν, διά να φυλάττουν την έξοδον, τα δε λοιπά διέθεσαν
+εν ημικυκλίω εις τον άλλον λιμένα, διά να επιπέσουν κατά των
+Αθηναίων εξ όλων των μερών συγχρόνως. Κατά την ιδίαν στιγμήν ο πεζός
+στρατός ηκολούθει τας κινήσεις πανταχού, όπου τα πλοία ηδύναντο να
+σταθούν. Ο Σικανός και ο Αγάθαρχος, διοικούντες τον στόλον των
+Συρακουσίων, κατελάμβαναν έκαστος ανά έν κέρας, ο δε Πυθήν και οι
+Κορίνθιοι είχαν το μέσον. Ότε οι Αθηναίοι πλέοντες έφθασαν εις το
+ζεύγμα, διά της πρώτης επιθέσεως απώθησαν τα πλησίον του ζεύγματος
+παραταγμένα πλοία και προσεπάθησαν να διέλθουν· αλλ' έπειτα οι
+Συρακούσιοι και οι σύμμαχοι ώρμησαν εναντίον αυτών πανταχόθεν, και
+ήρχισεν η ναυμαχία όχι μόνον πλησίον του ζεύγματος, αλλά και εντός
+του λιμένος, έγινε δε πεισματώδης μάχη, και με ουδεμίαν των
+προηγουμένων ωμοίαζε, διότι πολλή μεν εκατέρωθεν η προθυμία των
+ναυτών, διά να επιπίπτουν κατά του εχθρού, άμα διετάσσοντο, μεγάλη
+δε η άμιλλα των κυβερνητών, τις να υπερβή τον άλλον κατά την τέχνην.
+Οι επιβάται, άμα έν πλοίον έπιπτεν εναντίον άλλου, προσείχαν, ώστε η
+υπηρεσία του καταστρώματος να μη είναι υποδεεστέρα των χειρισμών,
+έκαστος δε εις την θέσιν που ετάχθη προσεπάθει να φαίνεται πρώτος.
+Ουδέποτε τόσα πλοία εναυμάχησαν εις τόσον μικρόν χώρον, διότι οι δύο
+στόλοι ομού ηρίθμουν περί τα διακόσια πλοία. Ένεκα λοιπόν της
+τοσαύτης συσσωρεύσεως αι απ' ευθείας επιθέσεις καθίσταντο σπάνιαι,
+καθότι ήτο αδύνατον το πλοίον να οπισθοχωρήση ή να διασχίση την
+εχθρικήν γραμμήν. Ως επί το πλείστον τα πλοία, θέλοντα να φύγουν ή
+να επιπέσουν εναντίον άλλου πλοίου, συνεκρούοντο προς άλληλα. Άμα
+πλοίόν τι επροχώρει, διά να επιπέση, οι επί των καταστρωμάτων
+στρατιώται έρριπταν κατ' αυτού άφθονα ακόντια, βέλη και λίθους·
+αλλά, ότε τα πλοία ήρχοντο εις συνάφειαν, οι επιβάται ήρχοντο εις
+χείρας και προσεπάθουν να αναβούν εις τα πλοία αλλήλων. Συνέβη δε
+πολλάκις, ώστε, ένεκα του στενού χώρου, πλοίόν τι, ενώ επετίθετο διά
+του εμβόλου καθ' ενός πλοίου, άλλο επετίθετο κατ' αυτού, και
+τοιουτοτρόπως γύρω από έν πλοίον ήσαν δύο και ενίοτε περισσότερα
+πλοία ανηρτημένα μη δυνάμενα να απαλλαγούν. Οι κυβερνήται ήσαν όλως
+ενασχολημένοι να προφυλάσσωνται από τους μεν, να ενεδρεύουν τους δε,
+ουχί μόνον εις έν σημείον, αλλ' εις πολλά και πανταχού. Φοβερός
+θόρυβος, προερχόμενος εκ των πολλών προς άλληλα συγκρουομένων
+πλοίων, επροξενούσε τρόμον και συγχρόνως εκάλυπτε την φωνήν των
+κελευστών, των οποίων αι κραυγαί και αι παρακελεύσεις
+εδιπλασιάζοντο, είτε διά να διαταράττουν τους χειρισμούς είτε διά να
+παροτρύνουν τον ζήλον των ναυτών. Οι μεν Αθηναίοι εκραύγαζαν ότι
+έπρεπε να παραβιασθή η έξοδος, ότι η στιγμή εκείνη ήτο κρίσιμος και
+ότι έπρεπε να πολεμήσουν ανδρείως, διά να εξασφαλίσουν την εις τας
+πατρίδας των επάνοδον· οι δε Συρακούσιοι και οι σύμμαχοι ότι καλόν
+θα ήτο να εμποδίσουν την απόδρασιν των εχθρών, και διά του
+κατορθώματος τούτου να δοξάση καθένας την πατρίδα του. Προσέτι οι
+στρατηγοί εκατέρων, εάν έβλεπαν πλοίον τι υποχωρούν, εκάλουν τον
+τριήραρχον ονομαστί και τον ηρώτων οι μεν Αθηναίοι αν την εχθρικήν
+γην, εις την οποίαν υπεχώρει, την εθεώρει ως μάλλον φιλικήν της
+θαλάσσης, την οποίαν απέκτησαν διά τοσούτων αγώνων, οι δε
+Συρακούσιοι, αν έφευγεν εχθρούς, οι οποίοι, ως εγίνωσκε καλώς,
+ουδένα άλλον σκοπόν είχε παρά να φύγουν.
+
+71. Ενώ δε εις την θάλασσαν διεφιλονεικείτο τοιουτοτρόπως η νίκη, οι
+δύο πεζοί στρατοί, οι μείναντες επί της παραλίας ευρίσκοντο εις
+σκληροτάτην αμηχανίαν. Οι εντόπιοι επρόκειτο να συμπληρώσουν τον
+θρίαμβόν των· οι ξένοι να διαφύγουν την τελείαν καταστροφήν. Επειδή
+ολη η τύχη των Αθηναίων εναπέκειτο επί του στόλου, ησθάνοντο
+μεγίστους φόβους περί του μέλλοντος· ένεκα δε της ανωμαλίας του
+εδάφους ηναγκάζοντο οι εν τη παραλία να βλέπουν την ναυμαχίαν υπό
+διαφόρους επόψεις. Επειδή η θέα των πραττομένων δεν ήτο μακράν και
+όλοι συγχρόνως δεν ηδύναντο να βλέπουν το αυτό σημείον, οι έκ τινος
+μέρους βλέποντες τους ιδικούς των επικρατούντας ανεθάρρουν και
+επικαλούμενοι τους θεούς ικέτευον αυτούς να μη τους στερήσουν της
+σωτηρίας· άλλοι, στρέφοντες τα βλέμματά των προς τους ηττωμένους,
+εξέφεραν κραυγάς και ολοφυρμούς, και εις την θέαν των συμβαινόντων
+το θάρρος των κατεβάλλετο πλειότερον παρά το των μαχομένων· άλλοι
+τέλος συνεκέντρωναν τα βλέμματα των εις σημείον, όπου η ναυμαχία ήτο
+αμφίρροπος, και διά το συνεχώς αναποφάσιστον του αγώνος αυτά τα
+σώματα των ηκολούθουν μετά τρόμου τας κινήσεις της φαντασίας των. Η
+αγωνία των ήτο φρικώδης, διότι εις πάσαν στιγμήν ενόμιζαν εαυτούς
+σωθέντας ή απολεσθέντας. Εις το στράτευμα των Αθηναίων, ενόσω η νίκη
+έμενεν αναποφάσιστος, δεν ηκούετο άλλο τι παρά ολοφυρμός, κραυγαί
+νίκης ή ήττης και όλαι αι αναφωνήσεις, τας οποίας αναγκαίως αποσπά
+από μέγαν στρατόν μέγας κίνδυνος. Τα αυτά έπασχαν και οι επί των
+πλοίων. Τέλος οι Συρακούσιοι και οι σύμμαχοι, μετά μακράν και
+πεισματώδη μάχην, έτρεψαν εις φυγήν τους Αθηναίους, επέπεσαν κατ'
+αυτών μεθ' ορμής, παροτρύνοντες αλλήλους διά μεγάλων κραυγών,
+κατεδίωξαν αυτούς εις την παραλίαν. Τότε ο μεν ναυτικός στρατός των
+Αθηναίων, ο οποίος δεν συνελήφθη εις την θάλασσαν, έπεσεν επί της
+παραλίας και προσεπάθει διά διαφόρων διευθύνσεων να φθάση εις το
+στρατόπεδον· ο δε πεζός στρατός, παύσας να αισθάνεται διαφόρους
+συγκινήσεις με μίαν ορμήν πλέον ήρχισε να στενάζη και να οδύρεται.
+Δυσανασχετούντες διά τα συμβαίνοντα, οι μεν έτρεξαν εις βοήθειαν των
+πλοίων, οι δε διά να φυλάξουν τα λοιπά τείχη· άλλοι τέλος, και ούτοι
+ήσαν οι περισσότεροι, δεν εσκέπτοντο πλέον ειμή περί εαυτών και περί
+των μέσων της σωτηρίας. Η κατάπληξις αυτών υπήρξε μεγίστη και η
+θέσις αυτών ήτο ακριβώς ομοία εκείνης, εις ην είχαν περιέλθει οι εν
+τη Πύλω Λακεδαιμόνιοι, διότι μετά την καταστροφήν του στόλου των
+Λακεδαιμονίων οι εν τη νήσω διαβάντες άνδρες, απολέσαντες τα πλοία
+των, έμελλαν και αυτοί να συναπολεσθούν· ομοίως και οι Αθηναίοι εις
+την περίστασιν ταύτην ουδεμίαν είχαν ελπίδα πλέον να σωθούν διά
+ξηράς, εκτός εάν ήθελε συμβή απρόοπτόν τι.
+
+72. Μετά δε την τρομεράν αυτήν ναυμαχίαν, κατά την οποίαν εχάθησαν
+και από τα δύο μέρη πολλοί άνθρωποι και πολλά πλοία, οι Συρακούσιοι
+και οι σύμμαχοι, νικηταί όντες, συνήθροισαν τα ναυάγια και τους
+νεκρούς, επέστρεψαν εις τας Συρακούσας και έστησαν τρόπαιον· οι δε
+Αθηναίοι, ένεκα των υπερβολικών δεινών, τα οποία έπασχαν, ούτε καν
+εσκέφθησαν να ζητήσουν τους νεκρούς ή τα ναυάγια, αλλ' η μόνη των
+σκέψις των ήτο να αναχωρήσουν διά νυκτός άνευ αναβολής. Ο Δημοσθένης
+μεταβάς εις τον Νικίαν του επρότεινε να πληρώσουν εκ νέου τα
+υπολειπόμενα πλοία και να βιάσουν, ει δυνατόν, την έξοδον του
+λιμένος άμα τη πρωία, λέγων ότι περισσότερα πλοία ικανά ν' ανθέξουν
+εις την θάλασσαν έμεναν ακόμη εις αυτούς ή εις τους πολεμίους· και
+τωόντι οι μεν Αθηναίοι είχαν διασώσει περί τα εξήκοντα, οι δε
+Συρακούσιοι ολιγώτερα των πεντήκοντα. Ο Νικίας ησπάσθη το σχέδιον
+τούτο· αλλ' ότε ηθέλησαν να πληρώσουν τα πλοία, οι ναύται,
+κατάπληκτοι ακόμη διά την ήτταν, και μη ελπίζοντες πλέον να
+υπερτερήσουν, ηρνήθησαν να εισέλθουν. Και οι μεν Αθηναίοι
+συνεφώνησαν όλοι να αναχωρήσουν διά ξηράς.
+
+73. Ο δε Ερμοκράτης ο Συρακούσιος, υπονοήσας το σχέδιόν των και
+νομίσας ότι θα ήτο επικίνδυνον, εάν τοιούτος στρατός, αποχωρών διά
+ξηράς, αποκαθίστατο εις μέρος τι της Σικελίας και ήρχιζε πάλιν τον
+κατά των Συρακουσών πόλεμον, μετέβη εις τους άρχοντας της πόλεως και
+παρέστησεν εις αυτούς ότι δεν έπρεπε να αφήσουν τους Αθηναίους να
+αναχωρήσουν διά νυκτός (και εξέθεσε τα αίτια), αλλ' ότι ήτο ανάγκη
+όλοι οι Συρακούσιοι και οι σύμμαχοι να εξέλθουν αμέσως, διά να
+φράξουν τας οδούς και να καταλάβουν προηγουμένως τας στενωπούς. Οι
+δε άρχοντες επεδοκίμαζαν μεν και αυτοί το μέτρον τούτο, και τους
+εφαίνετο μάλιστα ωφέλιμον να το εκτελέσουν, αλλ' εφοβούντο μήπως οι
+άνθρωποι παραδεδομένοι ήδη εις την ευθυμίαν και την ανάπαυσιν, μετά
+μεγάλην ναυμαχίαν, δεν ήθελαν υπακούσει ευκόλως, προ πάντων διότι
+ήτο εορτή (διότι κατ' εκείνην την ημέραν εθυσίαζαν εις τον Ηρακλέα)·
+ενόμιζαν ότι εν τη μέθη της νίκης οι πλείστοι, τραπέντες προς τον
+πότον, εις πάσαν άλλην διαταγήν θα υπήκουαν ή εις το να λάβουν τα
+όπλα κατ' εκείνην την στιγμήν και να εξέλθουν της πόλεως. Επειδή
+λοιπόν ένεκα των σκέψεων τούτων το πράγμα εφαίνετο δύσκολον εις τους
+άρχοντας, και ο Ερμοκράτης δεν ηδύνατο να τους πείση, ιδού τι
+επενόησεν ούτος εις την περίστασιν ταύτην. Φοβηθείς μήπως οι
+Αθηναίοι κατορθώσουν διά νυκτός να διέλθουν ανεμποδίστως τα μάλλον
+απότομα μέρη, έστειλε προς την εσπέραν τινάς των οικείων του μετά
+ιππέων εις το στρατόπεδον των Αθηναίων. Πλησιάσαντες δε ούτοι εις
+απόστασιν, από της οποίας ηδύναντο να ασκηθούν, και προσποιηθέντες
+ότι ήσαν φίλοι των Αθηναίων (διότι υπήρχαν τίνες Συρακούσιοι, οι
+οποίοι επληροφόρουν τον Νικίαν περί των εν τη πόλει συμβαινόντων),
+προσεκάλεσάν τινας και εμήνυσαν εις τον Νικίαν να μη απαγάγη τον
+στρατόν διά νυκτός, καθότι οι Συρακούσιοι εφύλατταν τας οδούς, αλλά
+να μείνουν οι Αθηναίοι ήσυχοι και να κινήσουν την ημέραν. Ειπόντες
+ταύτα απήλθαν· όσοι δε τους ήκουσαν, ανήγγειλαν τα λεχθέντα εις τους
+στρατηγούς των Αθηναίων.
+
+74. Ούτοι δε, συμφώνως με την ειδοποίησιν ταύτην, απέσχον να
+αναχωρήσουν κατά την νύκτα εκείνην χωρίς να υποπτεύσουν την απάτην·
+και, επειδή δεν έσπευσαν να αναχωρήσουν αμέσως, ενόμισαν εύλογον να
+περιμείνουν ακόμη και την επιούσαν ημέραν, ίνα κατά την τοιαύτην
+περίστασιν οι στρατιώται παρασκευασθούν όσον το δυνατόν καλλίτερον·
+και τα μεν άλλα πάντα να εγκαταλίπουν, κατά την αναχώρησίν των δε να
+παραλάβουν μόνον όσα ήσαν απολύτως αναγκαία διά να ζήσουν. Εν
+τούτοις ο Γύλιππος και οι Συρακούσιοι, εξελθόντες πρωτύτερα, διά μεν
+του πεζού στρατού έφραξαν τας διά της πεδιάδος οδούς, δι' ων κατά
+πάσαν πιθανότητα έμελλαν να διέλθουν οι Αθηναίοι, κατέλαβαν τας
+διαβάσεις των ρυάκων και των ποταμών και παρετάχθησαν παντού, όπου
+ενόμισαν κατάλληλον διά να υποδεχθούν τον εχθρικόν στρατόν και να
+εμποδίσουν την διάβασιν αυτού· διά δε του στόλου πλησιάσαντες εις το
+παράλιον είλκυσαν εις την θάλασσαν τα πλοία των Αθηναίων και έκαυσαν
+ολίγα εξ αυτών, όπως είχαν διανοηθή αυτοί οι Αθηναίοι να κάμουν, τα
+δε άλλα όσα εύρον διεσκορπισμένα επί του αιγιαλού, τα ερρυμούλκησαν
+ησύχως και τα έφεραν ανεμποδίστως εις την πόλιν.
+
+75. Μετά δε ταύτα, ότε ο Νικίας και ο Δημοσθένης έκριναν ότι ικανώς
+παρεσκευάσθησαν, επραγματοποιήθη η αναχώρησις του στρατού κατά την
+τρίτην ημέραν μετά την ναυμαχίαν. Η θέσις των Αθηναίων ήτο καθ' όλα
+φρικτή· ανεχώρουν, αφού απώλεσαν όλα τα πλοία των, και, αντί μεγάλων
+ελπίδων, δεν έμεινε πλέον ειμή κίνδυνος δι' αυτούς και διά την
+πόλιν· εκτός τούτου, την στιγμήν που έμελλαν να αναχωρήσουν, θλιβερά
+αισθήματα κατέλαβαν την θέαν και την ψυχήν εκάστου. Οι νεκροί έμεναν
+άταφοι· ο βλέπων τινά εκ των ιδικών του κείμενον κατά γης
+κατελαμβάνετο υπό θλίψεως και φόβου· εκείνοι δε πού εγκατελείποντο
+ακόμη ζώντες, πληγωμένοι ή ασθενείς, ήσαν διά τους ζώντας
+αντικείμενον περισσοτέρας λύπης και αθλιώτεροι ακόμη εκείνων πού
+εχάθησαν. Διά των ικεσιών και των ολοφυρμών των έθεταν τον στρατόν
+εις αμηχανίαν ζητούντες να τους συμπαραλάβουν και καλούντες
+μεγαλοφώνως όσους έβλεπαν εκ των φίλων των ή εκ των συντρόφων των
+κρεμώμενοι από τους διαμένοντας υπό την αυτήν σκηνήν, κατά την
+στιγμήν της αναχωρήσεώς των, τους ηκολούθουν όσον ηδύναντο, όστις δε
+εξ αυτών έχανε το θάρρος ή την δύναμιν, εγκατελείπετο εν μέσω
+βλασφημιών και οιμωγών. Όλος ο στρατός, έμπλεος δακρύων και
+αμηχανίας, εμακρύνετο δυσκόλως, μολονότι απεμακρύνετο από γην
+πολεμίαν, όπου είχεν υποστή τα πάνδεινα, και διέβλεπεν εις την
+σκοτίαν του μέλλοντος πολύ δεινότερα παθήματα. Οι στρατιώται ήσαν
+κατηφείς και βαθέως ταπεινωμένοι· θα έλεγε τις ότι πόλις τις
+εκυριεύθη εξ εφόδου και ότι οι πολλοί κάτοικοι της έφευγαν· τωόντι
+το συγχρόνως βαδίζον εκείνο πλήθος δεν ήσαν ολιγώτεροι των
+τεσσαράκοντα χιλιάδων ανθρώπων. Έκαστος εκράτει ό,τι ήτο απολύτως
+αναγκαίον· οι στρατιώται και μάλιστα οι ιππείς έφεραν παρά το
+σύνηθες τας τροφάς των υπό τας ασπίδας των, είτε ένεκα ελλείψεως
+υπηρετών, είτε ένεκα δυσπιστίας, τωόντι η λιποταξία των δούλων, προ
+πολλού αρχίσασα, είχε καταστή γενική, άλλως δε αι τροφαί, τας οποίας
+έφεραν, ουδέ ήρκουν καν, διότι δεν υπήρχαν πλέον ζωοτροφίαι εις το
+στρατόπεδον. Η ανακούφισις εκείνη, την οποίαν ο καθείς αισθάνεται,
+υποφέρων τα παθήματα μαζί με πολλούς, ουδόλως εμετρίαζε την παρούσαν
+κατάστασιν, προ πάντων ότε ανελογίζετά τις ποίαν θλιβεράν λύσιν
+έλαβεν η τόση λαμπρότης και η καύχησις. Και τωόντι ουδέποτε
+ελληνικός στρατός υπέστη σκληροτέραν αποτυχίαν· ελθόντες διά να
+υποδουλώσουν άλλους λαούς, ανεχώρουν τρέμοντες μη αυτοί οι ίδιοι
+υποδουλωθούν· αντί των ευχών και των παιάνων, με τους οποίους είχαν
+αναχωρήσει εξ Αθηνών, ένεκα τύχης εναντίας εμακρύνοντο μετά κραυγών
+απαισίων, πεζοί και ουχί επί των πλοίων. Έχοντες τας ελπίδας των εις
+τους στρατιώτας μάλλον ή εις το ναυτικόν. Εν τούτοις, ένεκα του
+μεγέθους του επικρεμαμένου ακόμη κινδύνου, πάντα ταύτα εφαίνοντο είς
+αυτούς ανεκτά.
+
+76. Βλέπων δε ο Νικίας το στράτευμα ευρισκόμενον εις αθυμίαν και
+έχον μεγάλην μεταβολήν φρονήματος διέτρεξε τας τάξεις, ενεθάρρυνεν
+αυτό όσον επέτρεπαν αι περιστάσεις, και το παρηγόρει. Εμφορούμενος
+υπό ζήλου ωμίλει μετά πλειοτέρας δυνάμεως προς εκείνους τους οποίους
+επλησίαζε, και υψών την φωνήν ήθελε να καταστή ωφέλιμος και εις τους
+μάλλον μακράν ευρισκομένους.
+
+77. «Ακόμη και κατά την παρούσαν κατάστασιν των πραγμάτων, ω
+Αθηναίοι και σύμμαχοι, δεν πρέπει να απελπίζεσθε, διότι υπάρχουν
+παραδείγματα ότι τινές και εις χειροτέραν θέσιν ευρισκόμενοι
+εσώθησαν· μήτε να καταμέμφεσθε υπέρ το δέον τον εαυτόν σας διά τας
+συμφοράς και τας αδίκους ταλαιπωρίας. Εγώ αυτός, ο οποίος ούτε άλλου
+τινός είμαι δυνατώτερος (βλέπετε εις ποίαν κατάστασιν είμαι ως εκ
+της νόσου) ούτε ουδενός ταπεινότερος και εις τον ιδιωτικόν και εις
+τον δημόσιον βίον, είμαι εν τούτοις εκτεθειμένος εις τον αυτόν
+κίνδυνον ως οι έσχατοι των στρατιωτών. Και εν τούτοις προς μεν τους
+θεούς εφάνην πάντοτε πιστός τηρητής των καθιερωμένων θρησκευτικών
+εθίμων, προς δε τους ανθρώπους δίκαιος και ανεπίληπτος· τούτου ένεκα
+η μεν ελπίς, την οποίαν έχω περί του μέλλοντος, είναι ισχυρά, αι δε
+άδικοι συμφοραί με φοβίζουν ολιγώτερον παρ' όσον δύναται τις να
+πιστεύση. Αλλ' ίσως αύται παύσουν μετ' ολίγον, διότι η ευτυχία των
+εχθρών υπερέβη παν όριον. Εάν θεός τις είδε με φθονερόν όμμα την
+εκστρατείαν ημών, ετιμωρήθημεν ήδη αρκούντως. Πολλοί άλλοι βεβαίως
+προ ημών ήλθαν εναντίον ετέρων, και, επειδή έπραξαν ως άνθρωποι,
+υπέστησαν δεινά, όσα οι άνθρωποι δύνανται να υποστούν. Και ημείς
+επίσης πρέπει να ελπίζωμεν ότι θα παύσωμεν υποκείμενοι εις την οργήν
+των θεών, επειδή η τύχη μας είναι αξία οίκτου μάλλον ή φθόνου.
+Στρέψατε τα βλέμματά σας προς τον εαυτόν σας, και βλέποντες οποίοι
+στρατιώται είσθε και πόσον καλώς συντεταγμένοι προχωρείτε,
+καταστείλατε τους φόβους σας· σκεφθήτε ότι πανταχού, όπου σταθήτε,
+θα σχηματίσετε αμέσως πόλιν και ότι ουδεμία τοιαύτη εις την Σικελίαν
+θα δυνηθή να υποστή ευκόλως τας επιθέσεις σας, ουδέ να σας εκδιώξη,
+εάν κάπου αποκατασταθήτε. Προσέχετε, ώστε η πορεία ημών να εκτελήται
+με ασφάλειαν και ευταξίαν. Ας συλλογισθή προ πάντων καθένας σας ότι
+το μέρος, όπου θα αναγκασθή να πολεμήση, θα χρησιμεύση δι' αυτόν εν
+περιπτώσει νίκης και ως πατρίς και ως τείχος. Θα επισπεύσωμεν την
+πορείαν ημών και νύκτα και ημέραν, διότι ολίγας έχομεν ζωοτροφίας·
+αλλ' εάν κατορθώσωμεν να φθάσωμεν εις χωρίον τι φιλικόν των Σικελών
+(οι οποίοι διά τον φόβον των Συρακουσίων μένουν ακόμη εις ημάς
+πιστοί), θεωρήσατε πλέον τον εαυτόν σας εις ασφάλειαν ευρισκόμενον.
+Έστειλα μάλιστα προς αυτούς απεσταλμένον, διά να τους είπη να έλθουν
+εις συνάντησίν μας και να μας φέρουν ζωοτροφίας. Με ένα λόγον
+πεισθήτε, ω ανδρείοι στρατιώται, ότι πρέπει εξ ανάγκης να φανήτε
+γενναίοι, καθότι, εάν δειλιάσετε, δεν υπάρχει εδώ πλησίον κανέν
+μέρος, το οποίον να σας χρησιμεύση ως άσυλον. Σκέφθητε, ότι, εάν
+διαφύγετε τώρα τους εχθρούς, όλοι θα ευτυχήσετε να επανίδετε οσα
+επιθυμείτε, και ότι σεις, ω Αθηναίοι, θα αναστήσετε το προς στιγμήν
+καταπεσόν μεγαλείον των Αθηνών· διότι η πόλις είναι οι άνδρες και
+ουχί τα τείχη και τα κενά ανδρών πλοία».
+
+78. Τοιουτοτρόπως μεν παρώτρυνεν ο Νικίας τον στρατόν διατρέχων τας
+τάξεις αυτού, και, εάν έβλεπε στρατιώτας χωρούντας ατάκτως, τους
+συνήθροιζε και τους ετακτοποίει. Αφ' ετέρου δε ο Δημοσθένης απέτεινε
+τα αυτά περίπου εις τους στρατιώτας του. Ο στρατός επροχώρει κατά
+τετράγωνον, με προπορευόμενον το στρατιωτικόν σώμα, το οποίον ωδήγει
+ο Νικίας και με το υπό τον Δημοσθένην σώμα ερχόμενον κατόπιν. Οι
+υπηρέται και το άοπλον πλήθος ήσαν εντός των στρατιωτών. Άμα έφθασαν
+εις την διάβασιν του Ανάπου ποταμού, εύρον εκεί παραταγμένον
+απόσπασμα των Συρακουσίων και των συμμάχων, το οποίον έτρεψαν εις
+φυγήν, και γενόμενοι κύριοι της διαβάσεως εχώρουν εις τα εμπρός. Οι
+Συρακούσιοι τους ηκολούθουν εκ του πλησίον επιτιθέμενοι διά του
+ιππικού και ακοντίζοντες διά των ψιλών. Και κατ' εκείνην μεν την
+ημέραν, προχωρήσαντες οι Αθηναίοι τεσσαράκοντα περίπου σταδίους,
+διενυκτέρευσαν επί τίνος λόφου, την επομένην δε πρωίαν αναχωρήσαντες
+διήνυσαν ακόμη είκοσι σταδίους περίπου και κατέβησαν εις επίπεδόν τι
+μέρος, όπου εστρατοπέδευσαν, θέλοντες και εκ των οικιών να λάβουν τι
+εδώδιμον, (διότι το μέρος εκείνο κατωκείτω), και να προμηθευθούν
+ύδωρ, διότι εις την οδόν, την οποίαν έμελλαν να διατρέξουν, δεν θα
+εύρισκαν άφθονον, επί πολλά στάδια. Αλλά κατά το διάστημα τούτο
+προλαβόντες αυτούς οι Συρακούσιοι ετείχισαν την δίοδον ταύτην, η
+οποία ήτο λόφος υψηλός περιοριζόμενος από τα δύο μέρη υπό χαράδρας
+κρημνώδους· ελέγετο δε ο λόφος ούτος Ακραίον λέπας. Την επιούσαν οι
+Αθηναίοι εξηκολούθουν την πορείαν των, όταν οι ιππείς και οι
+ακοντισταί των Συρακουσίων και των συμμάχων, πολλοί όντες και από τα
+δύο μέρη, παρεκώλυσαν αυτούς ακοντίζοντες και παριππεύοντες. Οι
+Αθηναίοι, αφού επολέμησαν επί πολλήν ώραν, ανεχώρησαν έπειτα εις το
+της προτεραίας στρατόπεδόν των· αλλά δεν είχαν πλέον τόσα τρόφιμα,
+όσα πρότερον, διότι δεν ηδύναντο πλέον ν' απομακρύνονται ένεκα του
+εχθρικού ιππικού.
+
+79. Πρωί δε σηκώσαντες το στρατόπεδον ήρχισαν πάλιν την πορείαν, και
+προσεπάθησαν να φθάσουν εις τον περιτειχισμένον λόφον. Αλλ' εύρον
+ενώπιον των, υπέρ τα περιτειχίσματα, τον πεζόν στρατόν παραταγμένον
+εις πολύ βάθος, διότι ο χώρος ήτο στενός. Επιτεθέντες οι Αθηναίοι
+προσεπάθουν να καταλάβουν το μέρος εξ εφόδου, αλλ' εκ του λόφου, ο
+οποίος ήτο κατωφερής, βαλλόμενοι υπό πολλών (διότι οι άνωθεν
+επετύγχαναν καλλίτερον του σκοπού) και μη δυνάμενοι να εξαναγκάσουν
+την δίοδον υπεχώρησαν και ανεπαύθησαν. Έτυχε δε κατά το διάστημα
+τούτο να επισυμβούν βρονταί μετά βροχής, ως συνήθως συμβαίνει κατά
+την προσέγγισιν του φθινοπώρου. Τούτου ένεκα οι Αθηναίοι ησθάνθησαν
+ακόμη μεγαλυτέραν αθυμίαν και ενόμισαν, ότι όλα ταύτα εγένοντο διά
+τον ιδικόν των όλεθρον. Αναπαυομένων δε αυτών, ο Γύλιππος και οι
+Συρακούσιοι έστειλαν μέρος του στρατεύματός των, διά να εγείρη
+δεύτερον τείχος όπισθεν αυτών αλλά και οι Αθηναίοι έστειλάν τινας εκ
+των ιδικών των και τους παρεμπόδισαν. Και μετά ταύτα, αναχωρήσαντες
+οι Αθηναίοι πανστρατιά προς την πεδιάδα μάλλον, διενυκτέρευσαν εκεί,
+την δε επομένην επροχώρησαν. Οι Συρακούσιοι τους περιεκύκλωσαν, τους
+προσέβαλαν πανταχόθεν και κατετραυμάτισαν πλείστους εξ αυτών. Και,
+εάν μεν επετίθεντο οι Αθηναίοι, εκείνοι υπεχώρουν, εάν δε υπεχώρουν,
+τότε αυτοί επετίθεντο προ πάντων κατά των ευρισκομένων εις τας
+τελευταίας τάξεις, διά να εμβάλουν ολίγον κατ' ολίγον τους Αθηναίους
+εις αταξίαν και να ενσπείρουν τον τρόμον μεταξύ όλου του
+στρατεύματος. Και επί πολύ μεν αντέσχον οι Αθηναίοι εις τον τρόπον
+τούτον της προσβολής, έπειτα όμως, προχωρήσαντες πέντε ή έξ σταδίους
+ανεπαύθησαν εις την πεδιάδα. Εμακρύνθησαν δε απ' αυτών και οι
+Συρακούσιοι και επέστρεψαν εις το στρατόπεδόν των.
+
+80. Ο δε Νικίας και ο Δημοσθένης βλέποντες την λυπηράν κατάστασιν
+του στρατού, την εντελή έλλειψιν των τροφών και τον μέγαν αριθμόν
+των τραυματισμένων απεφάσισαν να ανάψουν, διαρκούσης της νυκτός, όσα
+ηδύναντο περισσότερα πυρά και να οδηγήσουν τον στρατόν ουχί πλέον
+διά της οδού, την οποίαν κατ' αρχάς εμελέτησαν να ακολουθήσουν, αλλά
+κατά διεύθυνσιν εναντίαν των θέσεων, τας οποίας εφύλατταν οι
+Συρακούσιοι, δηλαδή προς την θάλασσαν. Η τελευταία αύτη οδός δεν
+έφερε πλέον τον στρατόν εις την Κατάνην, αλλ' εις το αντίθετον μέρος
+της Σικελίας, προς την Καμάριναν, την Γέλαν και τας άλλας ελληνίδας
+ή βαρβάρους πόλεις των παραλίων τούτων. Ανάψαντες λοιπόν πολλά πυρά
+ανεχώρησαν διά νυκτός· αλλ' ησθάνθησαν την ταραχήν εκείνην, η οποία
+είναι σύνηθες αποτέλεσμα του πανικού φόβου, πού καταλαμβάνει όλους
+τους στρατούς, προ πάντων τους μεγίστους, όταν οδοιπορούν νύκτα διά
+χώρας εχθρικής και όταν ο εχθρός είναι πλησίον. Και η μεν μοίρα του
+Νικίου, η οποία προηγείτο, διετήρησε τας τάξεις της και επροχώρησε
+πολύ, το δε ήμισυ, και μάλιστα το πλείστον της μοίρας του
+Δημοσθένους, διεσπάσθη και επροχώρει ατακτότερον. Εν τούτοις άμα τη
+αυγή έφθασαν εις το παράλιον και εισελθόντες εις την ονομαζομένην
+Ελωρίνην οδόν εξηκολούθησαν την πορείαν των, διά να φθάσουν εις τον
+Κακύπαριν ποταμόν και να εισδύσουν εις τα μεσόγεια ακολουθούντες τον
+ρουν αυτού· διότι ήλπιζαν να συναντήσουν εκεί και τους Σικελούς,
+τους οποίους είχαν ειδοποιήσει προηγουμένως. Φθάσαντες δε εις τον
+ποταμόν τούτον εύρον και ενταύθα απόσπασμα εκ Συρακουσίων, πού
+ετείχιζε και περιεχαράκωνε την διάβασιν αλλά παραβιάσαντες αυτήν
+διέβησαν τον ποταμόν και εξηκολούθησαν να προχωρούν προς άλλον
+ποταμόν ονομαζόμενον Ερινεόν. Ταύτην την οδόν είχαν υποδείξει εις
+αυτούς οι οδηγοί.
+
+81. Εν τούτω δε τω μεταξύ, οι Συρακούσιοι και οι σύμμαχοι, άμα
+έγινεν ημέρα και ενόησαν ότι οι Αθηναίοι είχαν αναχωρήρει,
+κατηγόρησαν οι πλείστοι τον Γύλιππον ότι εκουσίως αφήκε τους
+Αθηναίους να αναχωρήσουν και αναγνωρίσαντες ευκόλως την οδόν, την
+οποίαν είχαν ακολουθήσει, κατεδίωξαν αυτούς και τους έφθασαν περί
+την ώραν του αρίστου. Πλησιάσαντες δε τους στρατιώτας του
+Δημοσθένους, οι οποίοι εσχημάτιζαν την οπισθοφυλακήν και εβάδιζαν
+βραδέως και εν αταξία ένεκα της ταραχής, η οποία είχε συμβή την
+νύκτα, επετέθησαν κατ' αυτών και ήρχισαν την μάχην. Οι ιππείς των
+Συρακουσίων περιεκύκλωσαν εύκολα το ατάκτως διεσπαρμένον εκείνο σώμα
+και το εστενοχώρησαν εις έν μόνον μέρος. Ο στρατός του Νικίου ήτο
+εμπρός και απείχε πεντήκοντα σταδίους, διότι ο Νικίας εβάδιζε
+ταχύτερον, σκεπτόμενος ότι εις τοιαύτην περίστασιν η σωτηρία του
+στρατού δεν συνίστατο εις το να ίσταται εκουσίως και να μάχεται,
+αλλ' εις το να υποχωρή όσον τάχιστα και να μάχεται μόνον όταν
+αναγκάζεται. Ο Δημοσθένης ήτο περισσότερον και συνεχέστερον
+εκτεθειμένος· επειδή δε εσχημάτιζε την οπισθοφυλακήν, προσεβλήθη
+πρώτος υπό των πολεμίων. Ιδών ότι κατεδιώκετο υπό των Συρακουσίων
+εσκέφθη να παραταχθή εις μάχην μάλλον ή να προχωρήση, μέχρις ου
+τέλος η βραδύτης του επέτρεψεν εις τους εχθρούς να τον περικυκλώσουν
+εντελώς και να εμβάλουν αυτόν και τους μετ' αυτού Αθηναίους εις
+πολλήν αταξίαν, διότι καταληφθέντες ούτοι εντός χώρου
+περικυκλουμένου διά μικρού τείχους περιοριζομένου ένθεν και ένθεν
+δι' οδού και έχοντος πολλά ελαιόδενορα, προσεβλήθησαν πανταχόθεν υπό
+βελών. Ευλόγως δε οι Συρακούσιοι μετεχειρίζοντο το είδος τούτο της
+προσβολής μάλλον ή της μάχης εκ του συστάδην, διότι ουδέν συμφέρον
+είχαν να ριψοκινδυνεύουν εναντίον ανθρώπων απηλπισμένων. Άλλως οι
+Συρακούσιοι, βέβαιοι πλέον περί της επιτυχίας, εφείδοντο ανωφελών
+θυσιών και έκριναν το στρατήγημα εκείνο αρκούν να καταδαμάση τους
+Αθηναίους και να καταστήση αυτούς αιχμαλώτους των.
+
+82. Αφού δε ούτως επί όλην την ημέραν έρριπταν βέλη κατά των
+Αθηναίων και των συμμάχων και τους είδαν ταλαιπωρημένους και υπό των
+τραυμάτων και των άλλων κακώσεων, ο Γύλιππος, οι Συρακούσιοι και οι
+σύμμαχοι έστειλαν πρώτον κήρυγμα, διά να προσκαλέσουν τους νησιώτας
+να μεταβούν προς αυτούς παρέχοντες υπόσχεσιν ελευθερίας, το οποίον
+και έπραξαν οι στρατιώται πόλεών τινων, όχι πολλών. Έπειτα δε
+συνεφώνησαν και με τους άλλους στρατιώτας του Δημοσθένους να
+καταθέσουν τα όπλα και να μη φονευθή κανείς εξ αυτών μήτε βιαίως,
+μήτε εις τα δεσμά, μήτε ένεκα ελλείψεως της απολύτως αναγκαίας
+τροφής. Όλοι, εξακισχίλιοι όντες, παρεδόθησαν και όλον το χρήμα, πού
+είχαν το παρέδοσαν, θέσαντες αυτό επί ασπίδων ανεστραμμένων,
+εγέμισαν δε ούτως ασπίδας τέσσαρας. Και τούτους μεν αμέσως εκόμισαν
+εις την πόλιν οι Συρακούσιοι, ο δε Νικίας και οι μετ' αυτού έφθασαν
+την ιδίαν εκείνην ημέραν εις τον ποταμόν Ερινεόν, διαβάντες δε αυτόν
+εστρατοπέδευσαν επί τινος υψώματος.
+
+83. Οι δε Συρακούσιοι καταλαβόντες αυτούς την επομένην τους
+ανήγγειλαν ότι οι μετά του Δημοσθένους παρεδόθησαν και τους
+προσεκάλεσαν να πράξουν το αυτό. Ο Νικίας, μη πιστεύων εις την
+είδησιν ταύτην, συνεφώνησε μετ' αυτών να πέμψη ιππέα, διά να
+βεβαιωθή περί του πράγματος. Αφού δε ο απεσταλμένος ούτος επιστρέψας
+επεβεβαίωσε την παράδοσιν του στρατού, ο Νικίας εμήνυσε διά κήρυκος
+εις τον Γύλιππον και τους Συρακουσίους ότι ήτο έτοιμος να
+συνθηκολογήση εν ονόματι των Αθηναίων, όπως όλα τα χρήματα, όσα οι
+Συρακούσιοι εδαπάνησαν εις τον πόλεμον εκείνον, τους αποδοθούν,
+αρκεί να αφήσουν τον στρατόν του να αναχωρήση ελευθέρως· μέχρις ου
+δε αποδοθούν τα χρήματα ταύτα, υπέσχετο να αφήση Αθηναίους ως
+ομήρους, ένα άνδρα διά κάθε τάλαντον. Ο Γύλιππος και οι Συρακούσιοι
+δεν εδέχθησαν τας προτάσεις ταύτας· αλλ' επιτεθέντες και
+περικυκλώσαντες τους Αθηναίους πανταχόθεν τους ετόξευαν μέχρις
+εσπέρας.
+
+Οι Αθηναίοι ήσαν εξηντλημένοι ως εκ της ελλείψεως των τροφών και
+όλων των άλλων αναγκαίων· εν τούτοις περιέμειναν την ησυχίαν της
+νυκτός, διά να εξακολουθήσουν την πορείαν των. Είχαν δε ήδη αναλάβει
+τα όπλα, ότε οι Συρακούσιοι ενόησαν τον σκοπόν των και ετόνισαν τον
+παιάνα. Τότε οι Αθηναίοι ιδόντες ότι ανεκαλύφθησαν ανέστειλαν πάσαν
+απόπειραν, εκτός τριακοσίων ανδρών, οι οποίοι παραβιάσαντες τους
+φύλακας μετέβησαν διά νυκτός όπου ηδυνήθησαν.
+
+84. Ο δε Νικίας, άμα έγινεν ημέρα, εκίνησεν επί κεφαλής του στρατού·
+οι Συρακούσιοι και οι σύμμαχοι επετέθησαν κατ' αυτών διά του αυτού
+τρόπου, τοξεύοντες και κατακοντίζοντες αυτούς πανταχόθεν. Οι
+Αθηναίοι έσπευδαν να φθάσουν εις τον Ασσίναρον ποταμόν, όχι μόνον
+διότι εστενοχωρούντο πανταχόθεν υπό των επιθέσεων του πολλού ιππικού
+και του άλλου εχθρικού πλήθους, και ήλπιζαν να εύρουν ησυχίαν πέραν
+του ποταμού, αλλά και διά να καταπαύσουν τας βασάνους της πείνης και
+της δίψης. Άμα έφθασαν εις τας όχθας του ποταμού τούτου ερρίφθησαν
+εντός αυτού φύρδην μίγδην και όλοι ηγωνίζοντο τις να διαβή πρώτος·
+αλλ' οι εχθροί, οι οποίοι τους ηκολούθουν εκ του πλησίον, κατέστησαν
+την διάβασιν δυσχερεστάτην. Οι Αθηναίοι, αναγκασμένοι να προχωρούν
+αθρόοι, έπιπταν οι μεν επί των δε και κατεπάτουν αλλήλους.
+Περιπλεκόμενοι εν μέσω των δοράτων και των σκευών, οι μεν εφονεύοντο
+αμέσως, οι δε παρεσύροντο υπό των υδάτων. Οι Συρακούσιοι,
+παραταγμένοι επί της απέναντι κρημνώδους όχθης, ετόξευαν άνωθεν τους
+Αθηναίους, οι οποίοι ως επί το πλείστον κατεγίνοντο εις το να πίνουν
+απλήστως, και να συσσωρεύωνται ατάκτως εις την κοίλην κοίτην του
+ποταμού. Καταβάντες τέλος οι Πελοποννήσιοι έσφαζαν προ πάντων
+εκείνους, πού ήσαν εντός του ποταμού. Μετ' ολίγον το ύδωρ
+συνεταράχθη (έγινε θολόν)· εν τούτοις το έπιναν ακόμη, μολονότι ήτο
+βορβορώδες και αιματωμένον. Ήτο μάλιστα διά τους πολλούς αιτία
+έριδος.
+
+85. Τέλος δε πολλά πτώματα έκειντο ήδη εντός του ποταμού, τα μεν επί
+των δε, και ο στρατός είχε καταστραφή, μέρος μεν εις τας όχθας,
+μέρος δε υπό των ιππέων, ότε ο Νικίας μετέβη προς τον Γύλιππον, εις
+αυτόν μάλλον ή εις τους Συρακουσίους εμπιστευόμενος, και παρέδωκε
+τον εαυτόν του εις την διάκρισιν του στρατηγού εκείνου και των
+Λακεδαιμονίων, παρακαλών αυτούς μόνον να παύσουν την σφαγήν. Τότε ο
+Γύλιππος διέταξε να συλλαμβάνουν ζωντανούς τους εχθρούς· όλοι δε
+εκείνοι, τους οποίους οι Συρακούσιοι δεν είχαν κρύψει, και των
+οποίων ο αριθμός ήτο μέγας, μετεφέρθησαν ζώντες· έστειλαν επίσης
+προς καταδίωξιν των τριακοσίων, πού είχαν διαφύγει τους φύλακας διά
+νυκτός, και τους συνέλαβαν. Εν τούτοις ολίγοι μόνον αιχμάλωτοι εκ
+του στρατού των Αθηναίων συνηθροίσθησαν προς όφελος του δημοσίου,
+διότι οι περισσότεροι είχαν κλαπή υπό ιδιωτών. Όλη η Σικελία
+κατεπλήσθη υπ' αυτών, καθότι δεν είχαν παραδοθή διά συνθήκης, όπως
+οι μετά του Δημοσθένους. Ο αριθμός των φονευθέντων υπήρξεν επίσης
+μέγιστος, διότι η σφαγή εγένετο φρικώδης και είχεν υπερβή πάσαν
+προηγηθείσαν κατά το διάστημα του Σικελικού εκείνου πολέμου· τέλος ο
+στρατός είχεν υποστή πολλάς απωλείας ένεκα των επανειλημμένων
+συμπλοκών των γενομένων κατά την υποχώρησιν. Ουχ ήττον πολλοί
+Αθηναίοι διέφυγαν, άλλοι μεν πάραυτα, άλλοι δε δουλεύσαντες και
+αποδράσαντες ύστερον. Όλοι δε ούτοι εύρισκαν καταφύγιον εις την
+Κατάνην.
+
+86. Οι δε Συρακούσιοι και οι σύμμαχοι συναθροισθέντες και λαβόντες
+όσους περισσοτέρους ηδυνήθησαν αιχμαλώτους, και τα λάφυρα επέστρεψαν
+εις την πόλιν. Και τους μεν Αθηναίους και τους συμμάχους, τους
+οποίους έλαβαν αιχμαλώτους, κατεβίβασαν εις τα λατομεία, νομίζοντες
+ότι το μέρος εκείνο ήτο ασφαλεστάτη φυλακή, τον δε Νικίαν και τον
+Δημοσθένην εφόνευσαν, παρά την θέλησιν του Γυλίππου, ο οποίος
+εσκέπτετο ότι θα ήτο μέγα κατόρθωμα, εάν μετά τόσας υπηρεσίας
+εκόμιζεν εις την Λακεδαίμονα και τους αρχηγούς του εχθρικού στρατού.
+Συνέβαινε δε ο μεν Δημοσθένης να είναι έχθιστος εις τους
+Λακεδαιμονίους ένεκα των εν τη Σφακτηρία συμβάντων, ο δε Νικίας λίαν
+αγαπητός διά τον αυτόν λόγον· διότι ο Νικίας μετά ζήλου ειργάσθη να
+συνομολογήσουν ειρήνην οι Αθηναίοι και ν' αφήσουν ελευθέρους τους εν
+τη νήσω αιχμαλωτισθέντας Λακεδαιμονίους. Τούτου ένεκα οι
+Λακεδαιμόνιοι ηγάπων τον Νικίαν, και αυτός παρέδωκεν εαυτόν μετ'
+εμπιστοσύνης εις τον Γύλιππον. Αλλ' οι Συρακούσιοι, γνωρίζοντες ότι
+ο Νικίας είχε κρυφίας συνεννοήσεις μετά τινων εξ αυτών, εφοβήθησαν,
+ως ελέγετο, μήπως βασανιζόμενος επί του ζητήματος τούτου κοινολογήση
+τι και ταράξη την χαράν της νίκης· άλλοι δε, και προ πάντων οι
+Κορίνθιοι, μήπως δελεάζων τινάς διά χρημάτων (διότι ήτο πλούσιος)
+αποδράση και εμβάλη αυτούς εις νέας ταραχάς, έπεισαν τους συμμάχους
+και τον εφόνευσαν. Αυτά, ή περίπου αυτά, ήσαν τα αίτια του θανάτου
+του Νικίου, ο οποίος μεταξύ όλων των συγχρόνων μου Ελλήνων, διά την
+προς τους θεούς άκραν ευσέβειάν του, δεν έπρεπε να τύχη τοιούτου
+δυστυχούς τέλους.
+
+87. Τους δε εις τα λατομεία μετακομισθέντας αιχμαλώτους
+μετεχειρίσθησαν οι Συρακούσιοι κατ' αρχάς μετά πολλής αυστηρότητος.
+Συσσωρευμένοι οι αιχμάλωτοι ούτοι εντός χώρου κοίλου και στενού
+έμεναν κατ' αρχάς εκτεθειμένοι άστεγοι εις την πνιγηράν θερμότητα
+του ήλιου· επήλθαν κατόπιν αι δροσεραί νύκτες του φθινοπώρου και η
+μεταβολή αύτη επενήργησεν ολεθρίως επί της υγείας των, προ πάντων
+επειδή ήσαν αναγκασμένοι εντός του στενού εκείνου χώρου να εκπληρούν
+όλας των τας ανάγκας· εκτός τούτου τα σώματα των αποθνησκόντων, είτε
+ένεκα των πληγών, είτε ένεκα των μεταβολών του καιρού, είτε ένεκα
+άλλων ομοίων αιτίων, έκειντο εκεί φύρδην μίγδην και ανέδιδαν οσμήν
+ανυπόφορον, την οποίαν ηύξαναν περισσότερον αι βάσανοι της πείνης
+και της δίψης· διότι επί οκτώ μήνας έκαστος των αιχμαλώτων δεν
+ελάμβανεν άλλο, παρά μίαν κοτύλην ύδατος και δύο κοτύλας άρτου·
+τέλος ουδενός εκ των δεινών, όσα δύναται τις να υποστή εις τοιαύτην
+αιχμαλωσίαν, απηλλάγησαν. Επί εβδομήκοντα ημέρας έζησαν ούτω
+συσσωρευμένοι· έπειτα, όσοι δεν ήσαν Αθηναίοι ή Σικελιώται ή
+Ιταλιώται, επωλήθησαν. Μολονότι δεν δύναμαι να ορίσω ακριβώς τον
+ολικόν αριθμόν των αιχμαλώτων, συμπεραίνω όμως ότι δεν πρέπει να
+ήσαν ολιγώτεροι των επτακισχιλίων. Το γεγονός τούτο υπήρξε διά τους
+Έλληνας το μάλλον σπουδαίον εξ όσων συνέβησαν κατά τον πόλεμον
+εκείνον· και κατά την γνώμην μου, εξ όλων εκείνων, τα οποία
+εξετέλεσαν οι Ελληνες και τα οποία γινώσκομεν εκ παραδόσεως, τούτο
+υπήρξε και διά τους νικήσαντας ενδοξότατον, και διά τους νικηθέντας
+καταστρεπτικώτατον. Και τωόντι η προκειμένη καταστροφή υπήρξε
+τελεία· στρατός, στόλος, το παν εχάθη, και εκ τόσου πολυαρίθμου
+στρατιάς ολίγιστοι άνδρες επέστρεψαν εις τα ίδια. Ταύτα είναι τα
+κατά την Σικελίαν γενόμενα.
+
+
+
+ΒΙΒΛΙΟΝ Η'.
+
+ΘΟΥΚΙΔΙΔΟΥ
+
+ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΙΑΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ
+
+
+
+ΒΙΒΛΙΟΝ Η'.
+
+
+
+1. Ότε δε η είδησις αύτη έφθασεν εις τας Αθήνας, επί πολύν χρόνον
+εδυσπίστουν εις την πανωλεθρίαν αυτήν του στρατού, παρ' όλας τας
+θετικάς βεβαιώσεις των μάλλον αξιοπίστων μαρτύρων, εκείνων πού είχαν
+διαφύγει απ' αυτήν την ιδίαν καταστροφήν. Αλλά, άμα επείσθησαν περί
+τούτου, ωργίσθησαν τούτο μεν εναντίον των ρητόρων, όσοι είχαν
+υποκινήσει την προθυμίαν του λαού διά την εκστρατείαν εκείνην, ως
+εάν δεν εψηφίσθη αύτη υπ' αυτού, τούτο δε κατά των χρησμολόγων, των
+μάντεων και όλων εκείνων, οι οποίοι τότε διά των προφητειών των
+είχαν διεγείρει την ελπίδα κατακτήσεως της Σικελίας. Ουδέν άλλο
+είχαν υπό τα βλέμματά των ειμή θλιβερά συμβάντα, και το γεγονός
+τούτο ενεποίει τρόμον και αμηχανίαν εις τους Αθηναίους. Οι πολίται,
+ιδιαιτέρως έκαστος, υπέστησαν σκληράς απωλείας· η πόλις επένθει το
+πλήθος εκείνο των οπλιτών, των ιππέων, των νεανιών, τους οποίους
+αδύνατον θα ήτο να αντικαταστήσουν· η θέα των γυμνών ναυστάθμων, η
+εξάντλησις του δημοσίου θησαυρού, τα πάντα συνηνούντο, διά να τους
+απελπίζουν περί της σωτηρίας. Κατά την πρώτην ημέραν επερίμεναν να
+ίδουν τους μεν εν τη Σικελία εχθρούς πλέοντας εναντίον του Πειραιώς
+μετά την περιφανή νίκην, την οποίαν είχαν κερδήσει, τους δε εν τη
+Ελλάδι, των οποίων αι πολεμικαί παρασκευαί είχαν τότε διπλασιασθή,
+επιτιθεμένους εναντίον των Αθηναίων διά ξηράς και διά θαλάσσης· τους
+συμμάχους τέλος αποστατούντας και ενουμένους μετά των εχθρών τούτων.
+Εν τούτοις, εφ' όσον επέτρεπαν τα παρόντα μέσα, οι Αθηναίοι
+απεφάσισαν ουχί να ενδώσουν, αλλά να παρασκευάσουν ναυτικόν,
+ποριζόμενοι όπως ηδύναντο ξύλα και χρήματα, διά να προνοήσουν προς
+εξασφάλισιν κατά των συμμάχων και προ πάντων κατά της Ευβοίας, να
+ελαττώσουν τα δημόσια έξοδα και να εκλέξουν συμβούλιον εκ
+πρεσβυτέρων, οι οποίοι να διευθύνουν τας υποθέσεις συμφώνως με τας
+περιστάσεις· τέλος, ως συμβαίνει συνήθως εις τον λαόν, ο παρών φόβος
+τους διέθεσεν εις το να τηρήσουν διαγωγήν σώφρονα. Όσα δε
+απεφάσισαν, τα εξετέλεσαν αμέσως, και το θέρος ετελείωσεν.
+
+2. Κατά δε τον ακόλουθον χειμώνα, αμέσως μετά την είδησιν της
+πανωλεθρίας των Αθηναίων εις την Σικελίαν, όλοι οι Έλληνες επήραν
+μεγάλας ελπίδας· όσοι δεν ήσαν σύμμαχοι ουδενός, ενόμισαν ότι δεν
+έπρεπε πλέον να μένουν αμέτοχοι του πολέμου, έστω και αν δεν
+προσεκαλούντο, αλλά να βαδίσουν εκουσίως εναντίον των Αθηναίων,
+πεπεισμένοι όντες ότι, εάν οι Αθηναίος επετύγχαναν εν τη Σικελία,
+αμέσως θα επήρχοντο και εναντίον των. Επίστευαν άλλως ότι ο
+υπολειπόμενος πόλεμος έμελλε να είναι βραχύς και ότι ωφέλιμον θα ήτο
+να μετάσχουν αυτού. Αφ' ετέρου πάλιν οι σύμμαχοι των Λακεδαιμονίων,
+καταβάλλοντες από κοινού μεγαλύτερον ζήλον ή πρότερον, ήλπιζαν να
+ελευθερωθούν ταχέως από τόσας ταλαιπωρίας· προ πάντων δε οι υπήκοοι
+των Αθηναίων, μ' όλην την αδυναμίαν των, ήσαν έτοιμοι να
+αποστατήσουν, διότι έκριναν τα πράγματα εν στιγμή οργασμού και
+υπεστήριζαν ότι οι Αθηναίοι δεν θα ηδύναντο να συντηρηθούν μέχρι του
+επομένου θέρους. Εις δε τους Λακεδαιμονίους η πεποίθησις είχεν
+αυξηθή προ πάντων εκ της βεβαιότητος ότι οι της Σικελίας σύμμαχοι,
+μη δυνάμενοι να τους αρνηθούν την συνδρομήν του ναυτικού των, θα
+έφθαναν βεβαίως εις την αρχήν της ανοίξεως με πολλήν δύναμιν.
+Πανταχόθεν λοιπόν ευέλπιδες όντες απεφάσισαν να αρχίσουν πόλεμον
+φανερόν, πεπεισμένοι ότι, αποβαίνοντος του πολέμου υπέρ αυτών, θα
+απηλλάσσοντο διά παντός από κινδύνους ομοίους εκείνων, με τους
+οποίους θα τους ηπείλουν οι Αθηναίοι, εάν η ηγεμονία των ηυξάνετο
+διά της καθυποτάξεως της Σικελίας και ότι, εάν κατελύετο η δύναμις
+των Αθηνών, θα εξησφάλιζαν εις εαυτούς την ηγεμονίαν πάσης της
+Ελλάδος.
+
+3. Διαρκούντος λοιπόν του χειμώνος εκείνου ο βασιλεύς αυτών Άγις
+ανεχώρησεν αμέσως εκ της Δεκελείας μετά στρατού και συνέλεξε χρήματα
+παρά των συμμάχων προς συντήρησιν του ναυτικού· διευθυνθείς προς τον
+Μαλιακόν κόλπον έλαβε παρά των Οιταίων πολύ μέρος εκ των λαφύρων των
+εξ αιτίας δήθεν αρχαίας τινός έχθρας και τους επέβαλε χρηματικήν
+συνεισφοράν· έπειτα ηνάγκασε τους Φθιώτας Αχαιούς και τους άλλους
+υπηκόους της Θεσσαλίας, με όλην την αντίστασιν και τα παράπονα των
+Θεσσαλών, να του δώσουν ομήρους τινάς και χρήματα. Τους ομήρους
+τούτους κατέθεσεν εις την Κόρινθον και προσεπάθησε να ελκύση τους
+λαούς τούτους εις την συμμαχίαν του. Οι δε Λακεδαιμόνιοι διέταξαν
+τας υπό την δικαιοδοσίαν των πόλεις να κατασκευάσουν εκατόν πλοία.
+Και εις μεν τους Βοιωτούς επέβαλαν εικοσιπέντε, εις εαυτούς
+ισάριθμα, εις τους Φωκείς και τους Λοκρούς δεκαπέντε, εις τους
+Κορινθίους δεκαπέντε, εις τους Αρκάδας, τους Πελληνείς και τους
+Σικυωνίους δέκα, τέλος δε εις τους Μεγαρείς, τους Τροιζηνίους, τους
+Επιδαυρίους και τους Ερμιονείς δέκα. Ουδεμίαν δε άλλην προετοιμασίαν
+παρέλειψαν, διά να αρχίσουν τον πόλεμον κατά την άνοιξιν.
+
+4. Ενησχολήθησαν δε και οι Αθηναίοι κατά τον χειμώνα τούτον, όπως
+είχαν αποφασίσει, εις το να κατασκευάσουν πλοία, προς τούτο δε
+επρομηθεύθησαν ξύλα· οχύρωσαν επίσης το Σούνιον, διά να εξασφαλίσουν
+τον περίπλουν των σιταγωγών πλοίων. Εγκατέλειψαν το φρούριον, το
+οποίον είχαν εγείρει εν τη Λακωνική κατά την εις την Σικελίαν
+μετάβασιν, και ηλάττωσαν όλας τας δαπάνας, όσας ενόμισαν περιττάς,
+και προ πάντων επέστησαν την προσοχήν των επί των συμμάχων
+φοβούμενοι μήπως ούτοι αποστατήσουν.
+
+5. Ενώ δε έπρατταν ταύτα αμφότεροι και ενησχολούντο περί τας
+προετοιμασίας του πολέμου, ως εάν επρόκειτο να αρχίσουν τώρα, οι
+Ευβοείς πρώτοι έστειλαν πρέσβεις προς τον Άγιν κατά τον χειμώνα
+τούτον, προς τον σκοπόν να αποστατήσουν κατά των Αθηνών. Ο Άγις,
+δεχθείς τας προτάσεις των, προσεκάλεσεν εκ της Λακεδαίμονος τον
+Σθενελαΐδου Αλκαμένη και τον Μέλανθον, διά να καταστήση αυτούς
+άρχοντας της Ευβοίας. Ούτοι δε ήλθαν έχοντες μεθ' εαυτών τριακοσίους
+περίπου νεοδαμώδεις, και ο Άγις παρεσκεύαζεν εις αυτούς την
+διάβασιν, ότε ήλθαν επίσης και Λέσβιοι προτείνοντες να αποστατήσουν
+και αυτοί. Βοηθούμενοι υπό των Βοιωτών έπεισαν τον Άγιν να αναβάλη
+την υπόθεσιν της Ευβοίας και να διευκολύνη την αποστασίαν των
+Λεσβίων, δίδων εις αυτούς ως αρμοστήν τον Αλκαμένην, ο οποίος ήτο
+έτοιμος να μεταβή εις την Εύβοιαν διά θαλάσσης. Και οι μεν Βοιωτοί
+υπεσχέθησαν εις αυτούς δέκα πλοία, δέκα δε και ο Άγις. Και ταύτα
+επράττοντο εν αγνοία των Λακεδαιμονίων· τωόντι ο Άγις, ενόσω κατείχε
+την Δεκέλειαν μετά του στρατού, ήτο κύριος να στέλλη στρατεύματα
+παντού, όπου ήθελε, να στρατολογή και να λαμβάνη χρήματα. Δύναται
+τις μάλιστα να είπη, ότι κατ' εκείνην την εποχήν οι σύμμαχοι
+υπήκουον πλειότερον εις αυτόν ή εις τους Λακεδαιμονίους της πόλεως·
+διότι με τας δυνάμεις, τας οποίας είχεν υπό τας διαταγάς του,
+πανταχού ενεφανίζετο φοβερός. Ενώ δε ο Άγις ητοιμάζετο να βοηθήση
+τους Λεσβίους, οι Χίοι και οι Ερυθραίοι, προθυμούμενοι να
+αποστατήσουν επίσης, αντί να αποταθούν προς αυτόν, απετάθησαν εις
+την Λακεδαίμονα· ήλθε δε μετ' αυτών είς πρεσβευτής εκ μέρους του
+Τισσαφέρνους, ο οποίος εκυβέρνα εν ονόματι του βασιλέως Δαρείου, του
+υιού του Αρταξέρξου, τας κάτω επαρχίας, διότι ο Τισσαφέρνης ήθελε να
+ελκύση με το μέρος του τους Πελοποννησίους και υπέσχετο να τους δώση
+ζωοτροφίας. Προ ολίγου ο βασιλεύς είχε ζητήσει παρ' αυτού τους
+καθυστερουμένους φόρους της διοικήσεώς του, τους οποίους ο
+Τισσαφέρνης δεν ηδύνατο να σύναξη, ένεκα των Αθηναίων παρά των
+Ελληνίδων πόλεων. Ενόμισε λοιπόν ο Τισσαφέρνης ότι εξασθενίζων τους
+Αθηναίους θα ηδύνατο ευκολώτερα να εισπράξη τους φόρους τούτους, και
+συγχρόνως θα εισήγε τους Λακεδαιμονίους εις την συμμαχίαν του
+βασιλέως, διά να τον βοηθήσουν να εκτελέση την διαταγήν, την οποίαν
+είχε λάβει παρ' αυτού, να συλλάβη ζώντα ή να αποκτείνη τον νόθον
+υιόν του Πισσούθνου Αμάργην, πού είχεν αποστατήσει εις την Καρίαν.
+Οι μεν Χίοι λοιπόν και ο Τισσαφέρνης ταύτα διεπραγματεύοντο από
+κοινού.
+
+6. Ο δε Μεγαρεύς Καλλίγειτος ο Λαοφώντος και ο Κυζικηνός Τιμαγόρας ο
+Αθηναγόρου, και οι δύο εξόριστοι εκ της πατρίδος των και διαμένοντες
+παρά τω Φαρναβάζω τω Φαρνάκου, φθάνουν εν τω μεταξύ εις την
+Λακεδαίμονα σταλέντες υπό του Φαρναβάζου, διά να επιτύχουν την
+αποστολήν στόλου εις τον Ελλήσποντον, ενώ αυτός ο ίδιος θα
+προσεπάθει, ει δυνατόν, ως ο Τισσαφέρνης, να αποσπάση από τους
+Αθηναίους τας πόλεις της διοικήσεώς του, διά να εισπράττη τους
+φόρους και να διαπραγματευθή αφ' εαυτού συμμαχίαν μεταξύ του
+βασιλέως και των Λακεδαιμονίων. Ενώ οι απεσταλμένοι του Φαρναβάζου
+και οι του Τισσαφέρνους διεπραγματεύοντο ταύτα χωριστά, πολλή άμιλλα
+εγεννήθη εις την Λακεδαίμονα, εκ του ότι άλλοι μεν ηγωνίζοντο να
+σταλή πρώτον στόλος και στρατός εις την Ιωνίαν και την Χίον, άλλοι
+δε εις τον Ελλήσποντον. Εν τούτοις οι Λακεδαιμόνιοι παρεδέχθησαν
+τοσούτω μάλλον προθύμως τας αιτήσεις των Χίων και του Τισσαφέρνους,
+όσω υπεστηρίζοντο αύται υπό του Αλκιβιάδου, τον οποίον δεσμοί ξενίας
+συνέδεον από πατρός εις υιόν με τον έφορον Ένδιον, χάριν δε των
+σχέσεων τούτων η οικογένεια του είχε παραδεχθή το Λακωνικόν όνομα
+Αλκιβιάδης, το οποίον έφερεν επίσης και ο πατήρ του Ενδίου. Οι
+Λακεδαιμόνιοι όμως έστειλαν κατά πρώτον εις την Χίον ένα περίοικον,
+ονόματι Φρύνιν, διά να βεβαιωθή αν υπήρχαν τωόντι τόσα πλοία, όσα
+έλεγαν οι απεσταλμένοι της πόλεως ταύτης και αν η δύναμις αυτής ήτο
+οποία εφημίζετο. Οτέ δε επιστοποίησεν ο απεσταλμένος ότι όλα όσα
+ήκουσαν ήσαν αληθή, συνεμάχησαν αμέσως μετά των Χίων και των
+Ερυθραίων και εψήφισαν να στείλουν τεσσαράκοντα πλοία, αριθμόν
+αρκούντα, αφού οι Χίοι έλεγαν ότι είχαν ουχί ολιγώτερα των εξήκοντα.
+Εκ των τεσσαράκοντα τούτων κατ' αρχάς μεν ελογάριαζαν να στείλουν
+δέκα μετά του ναυάρχου Μελαγκρίδου, αλλά γενομένου κατόπιν σεισμού
+έστειλαν αντί του Μελαγκρίδου τον Χαλκιδέα, και αντί δέκα
+παρεσκεύασαν πέντε πλοία εις την Λακωνικήν. Και τοιουτοτρόπως
+ετελείωσεν ο χειμών και το δέκατον ένατον έτος του πολέμου τούτου,
+τον οποίον συνέγραψεν ο Θουκυδίδης.
+
+7. Άμα δε ήλθεν η άνοιξις του ακολούθου θέρους, οι Χίοι επέσπευσαν
+την αποστολήν του στόλου φοβούμενοι μήπως οι Αθηναίοι μάθουν τα
+τεκταινόμενα, διότι όλαι εκείναι αι διά πρέσβεων διαπραγματεύσεις
+εγίνοντο κρυφίως. Οι Λακεδαιμόνιοι λοιπόν έστειλαν εις την Κόρινθον
+τρεις Σπαρτιάτας, διά να μεταφέρουν άνωθεν του ισθμού, από της μιας
+θαλάσσης εις την άλλην τάχιστα και να διευθύνουν αυτά εις την Χίον
+τόσον εκείνα τα πλοία, τα οποία είχε παρασκευάσει ο Άγις διά την
+Λέσβον, καθώς και τα άλλα. Τα εις τους συμμάχους ανήκοντα ταύτα
+πλοία ήσαν εν όλω τριάκοντα εννέα.
+
+8. Ο μεν Καλλίγειτος λοιπόν και ο Τιμαγόρας οι οποίοι
+διεπραγματεύοντο εν ονόματι του Φαρναβάζου, δεν μετέσχον διόλου εις
+την εκστρατείαν της Χίου και δεν παρέδοσαν τα χρήματα, τα οποία
+είχαν φέρει διά τον εξοπλισμόν στόλου, συμποσούμενα εις εικοσιπέντε
+τάλαντα, αλλ' εσκέπτοντο να αναχωρήσουν κατόπιν μετ' άλλου στόλου
+ιδιαιτέρου. Ο δε Άγις βλέπων τους Λακεδαιμονίους διατεθειμένους να
+διευθυνθούν πρώτον προς την Χίον συνετάχθη και αυτός με την γνώμην
+ταύτην· συναθροισθέντες λοιπόν οι σύμμαχοι εις την Κόρινθον
+συνεκρότησαν συμβούλιον και απεφάσισαν να πλεύσουν πρώτον εις την
+Χίον, έχοντες αρχηγόν τον Χαλκιδέα, ο οποίος είχεν εξοπλίσει τα
+πέντε πλοία εν τη Λακωνική, και κατόπιν να μεταβούν εις την Λέσβον
+συμπεριλαμβάνοντες ως αρχηγόν τον Αλκαμένην, υποδειχθέντα ήδη υπό
+του Άγιδος, και τέλος εις τον Ελλήσποντον, όπου ο Κλέαρχος υιός του
+Ραμφίου είχε σταλή ως αρχηγός. Απεφάσισαν εκτός τούτου να μεταφέρουν
+πρώτον άνωθεν του ισθμού το ήμισυ του στόλου και να το εξαποστείλουν
+άνευ αναβολής, διά να επισύρουν την προσοχήν των Αθηναίων μάλλον
+προς τα πλοία, τα οποία ήθελαν απομακρυνθή της παραλίας ή προς τα
+μέλλοντα να αποσταλούν ύστερον. Ο απόπλους έγινε καταφανώς εκ του
+μέρους τούτου· απόδειξις ότι περιεφρόνουν την αδυναμίαν των
+Αθηναίων, των οποίων το ναυτικόν ουδαμού εφαίνετο ισχυρόν· ταύτα
+αποφασίσαντες μετέφεραν από του ενός μέρους εις το άλλο διά ξηράς
+αμέσως είκοσι και έν πλοία.
+
+9. Αλλ' οι Κορίνθιοι, με όλην την επίσπευσιν των συμμάχων, δεν
+επροθυμήθησαν να συμπλεύσουν πριν πανηγυρίσουν τα Ίσθμια, των οποίων
+έφθασεν η εποχή. Ο Άγις ήτο πρόθυμος να επιτρέψη εις τους Κορινθίους
+να μη διαλύσουν τας Ισθμιάδας σπονδάς και προσέφερε να αναλάβη την
+εκστρατείαν εις ίδιον αυτού όνομα. Επειδή δε οι Κορίνθιοι δεν
+συγκατετίθεντο, και εγίνετο ούτω χρονοτριβή, οι Αθηναίοι ενόησαν
+καλλίτερον τας ραδιουργίας των Χίων και έστειλαν τον Αριστοκράτην,
+διά να μεμφθούν αυτούς. Και, επειδή διέψευσαν ταύτα οι Χίοι, οι
+Αθηναίοι εζήτησαν συμφώνως με την συμμαχίαν να τους στείλουν πλοία
+ως ενέχυρον της πίστεώς των· έστειλαν δε οι Χίοι επτά. Αίτιον της
+αποστολής των πλοίων τούτων ήτο η άγνοια, εις την οποίαν ευρίσκετο ο
+λαός της Χίου περί των τεκταινομένων και η επιθυμία, την οποίαν
+είχαν οι μεμυημένοι εις την συνωμοσίαν ολιγαρχικοί να μη καταστήσουν
+τον λαόν εχθρόν πριν ή επιτύχη έκαστος εγγύησίν τινα· άλλως δε δεν
+περιέμεναν πλέον την άφιξιν των Πελοποννησίων, οι οποίοι εβράδυναν
+να εμφανισθούν.
+
+10. Εν τούτοις επανηγυρίσθησαν τα Ίσθμια και οι Αθηναίοι (οι οποίοι
+προσεκλήθησαν) παρευρέθησαν και εύρον καιρόν να διαφωτίσουν τας
+αμφιβολίας των περί των εν τη Χίω τεκταινομένων. Διά τούτο, άμα
+επέστρεψαν εις τας Αθήνας, έσπευσαν να λάβουν όλα τα κατάλληλα
+μέτρα, διά να μη αφήσουν να τους διαφύγουν τα πλοία, τα οποία
+έμελλαν να αναχωρήσουν εκ Κεγχρεών. Οι Πελοποννήσιοι, μετά την
+εορτήν, εξέπλευσαν διά την Χίον έχοντες έν και είκοσι πλοία υπό την
+αρχηγίαν του Αλκαμένους. Οι Αθηναίοι, έχοντες ίσον αριθμόν πλοίων,
+επροχώρησαν κατ' αρχάς προς αυτούς, διά να τους παρασύρουν εις το
+πέλαγος· αλλά, επειδή οι Πελοποννήσιοι χωρίς να τους ακολουθήσουν
+επί πολύ, επέστρεψαν οπίσω, ανεχώρησαν επίσης και οι Αθηναίοι, διότι
+δεν εμπιστεύοντο εις τα επτά πλοία των Χίων, τα οποία είχαν μαζί
+τους. Αργότερον δε, ενδυναμώσαντες τον στόλον των δι' άλλων
+τριάκοντα και επτά πλοίων, κατεδίωξαν μέχρι του Πειραιού της
+Κορινθίας τον παραπλέοντα στόλον των Πελοποννησίων· είναι δε ο λιμήν
+ούτος έρημος και κείται εις τα τελευταία σύνορα της Επιδαυρίας. Και
+έν πλοίον απώλεσαν οι Πελοποννήσιοι εις το πέλαγος. Συναθροίσαντες
+δε τα άλλα ωδήγησαν αυτά εις τον λιμένα· αλλ' οι Αθηναίοι μετέβησαν
+μετά του στόλου, διά να τους προσβάλουν, και απέβησαν επίσης εις την
+ξηράν, τούτο δε επροξένησε πολύν θόρυβον και αταξίαν. Οι Αθηναίοι
+κατεσύντριψαν πολλά πλοία επί της παραλίας και εφόνευσαν τον αρχηγόν
+Αλκαμένην· αλλ' απώλεσαν και αυτοί άνδρας τινάς.
+
+11. Ότε δε απεχωρίσθησαν, οι Αθηναίοι άφησαν αρκούντα αριθμόν
+πλοίων, διά να πολιορκούν τον στόλον και μετά των επιλοίπων
+ηγκυροβόλησαν προ του πλησίον νησιδίου, έστειλαν δε ακολούθως εις
+τας Αθήνας, διά να ζητήσουν επικουρίας, διότι την επομένην οι
+Κορίνθιοι και ολίγον μετέπειτα οι άλλοι γείτονες λαοί έφθασαν εις
+βοήθειαν του Πελοποννησιακού στόλου· αλλ' αναγνωρίζοντες την
+δυσκολίαν που υπήρχε, διά να υπερασπίσουν αυτόν εις έρημον χώραν,
+ευρίσκοντο εις αμηχανίαν περί του πρακτέου. Και πρώτον μεν
+εσκέφθησαν να καύσουν τα πλοία· αλλ' έπειτα απεφάσισαν να τα σύρουν
+εις την ξηράν και να τα φυλάττουν μετά του πεζού στρατού μέχρις ου
+παρουσιασθή ευκαιρία τις, διά να διαφύγουν. Πληροφορηθείς ταύτα ο
+Άγις έστειλε προς αυτούς τον Σπαρτιάτην Θέρμωνα. Εν τούτοις εις την
+Λακεδαίμονα έφθασε πρώτον η αγγελία ότι ο Πελοποννησιακός στόλος
+είχε μακρυνθή από του ισθμού· διότι οι έφοροι είχαν διατάξει τον
+Αλκαμένην να τους στείλη ιππέα, άμα ο στόλος ούτος ήθελε κινήσει.
+Αμέσως λοιπόν απεφάσισαν να στείλουν υπό την αρχηγίαν του Χαλκιδέως,
+συνοδευομένου υπό του Αλκιβιάδου, τα πέντε πλοία τα οπλισθέντα εις
+την Λακωνικήν, αλλ' έπειτα, καθ' ην στιγμήν ήσαν έτοιμα να
+αναχωρήσουν, ηγγέλθη εις αυτούς ότι ο Πελοποννησιακός στόλος είχε
+καταφύγει εις Πειραιόν. Στενοχωρηθέντες ένεκα της πρώτης εκείνης
+αποτυχίας, άμα ήρχισεν ο Ιωνικός πόλεμος, δεν ενησχολούντο πλέον διά
+την αποστολήν των παρ' αυτοίς παρασκευασθέντων πλοίων, αλλ'
+ενησχολούντο να μετακαλούν τα ολίγα, τα οποία είχαν ήδη εκπλεύσει.
+
+12. Μαθών δε τας αμφιταλαντεύσεις ταύτας ο Αλκιβιάδης πείθει εκ
+δευτέρου τον Ένδιον και τους άλλους εφόρους να μη παραιτήσουν ένεκα
+φόβου την εκστρατείαν, λέγων ότι εγκαίρως θα έφθαναν, πριν μάθουν οι
+Χίοι την καταστροφήν του στόλου, και ότι αυτός ο ίδιος, άμα φθάση
+εις την Ιωνίαν, θα έπειθεν ευκόλως τας πόλεις να αποστατήσουν
+εξεικονίζων εις αυτάς την εξασθένησιν των Αθηναίων και τον ζήλον των
+Λακεδαιμονίων, και ότι θα τον επίστευαν περισσότερον από πάντα
+άλλον. Έλεγε δε ιδιαιτέρως εις τον Ένδιον ότι θα ήτο εις αυτόν
+ένδοξον, αν δι' εκείνου απεστάτει η Ιωνία, εάν εγίνετο ο βασιλεύς
+σύμμαχος των Λακεδαιμονίων και εάν δεν άφηνε τον Άγιν να δοξασθή με
+το κατόρθωμα εκείνο· ήτο δε ο Αλκιβιάδης εχθρός του Άγιδος. Και ο
+μεν Αλκιβιάδης πείσας τους άλλους εφόρους και τον Ένδιον ανεχώρησε
+μετά των πέντε πλοίων και του Λακεδαιμονίου Χαλκιδέως και
+επεχείρησαν βιαστικά τον πλουν.
+
+13. Εις τον αυτόν δε περίπου καιρόν επανήλθαν εκ της Σικελίας τα
+δεκαέξ πλοία των Πελοποννησίων, τα οποία είχαν σταλή εκεί μετά του
+Γυλίππου, διά να πολεμήσουν. Καταληφθέντα περί την Λευκάδα και
+προσβληθέντα υπό των εικοσιεπτά πλοίων των Αθηναίων, τα οποία ωδήγει
+ο Ιπποκλής του Μενίππου, ο οποίος ήτο επιφορτισμένος να παραφυλάσση
+τα πλοία τα επιστρέφοντα εκ της Σικελίας, διέφυγαν όλα εκτός ενός
+τους Αθηναίους και κατέπλευσαν εις την Κόρινθον.
+
+14. Ο δε Χαλκιδεύς και ο Αλκιβιάδης, ενώ έπλεαν, εμπόδιζαν όλα τα
+πλοία, όσα συνήντων, φοβούμενοι μήπως τα ίδουν οι Αθηναίοι. Και
+πρώτον μεν απέβησαν εις Κώρυκον της Ηπείρου, όπου άφησαν τα πλοία
+ταύτα· συνομιλήσαντες δε μετά τίνων εκ των συνωμοτούντων Χίων, οι
+οποίοι τους συνεβούλευαν να καταπλεύσουν εις την πόλιν των,
+ενεφανίσθησαν απροσδοκήτως έμπροσθεν της Χίου και ενέβαλαν τον λαόν
+εις έκπληξιν και αμηχανίαν· αλλ' οι ολιγαρχικοί είχαν λάβει τα μέτρα
+των, ώστε η βουλή να είναι συγκροτημένη. Ότε δε ανήγγειλαν ο
+Χαλκιδεύς και ο Αλκιβιάδης ότι άλλος πολυαριθμότερος στόλος έμελλε
+να φθάση, απέκρυψαν όμως τον αποκλεισμόν των εν τω Πειραιώ πλοίων,
+πρώτον μεν απεσπάσθησαν από τους Αθηναίους οι Χίοι, κατόπιν δε οι
+Ερυθραίοι. Ύστερον, μετά τριών πλοίων, μετέβησαν εις τας Κλαζομενάς
+και τας παρέσυραν εις την αποστασίαν. Οι Κλαζομένιοι διέβησαν αμέσως
+εις την ήπειρον και ωχύρωσαν την Πολίχναν, διά να δύνανται εν ανάγκη
+να καταφεύγουν εκεί εγκαταλείποντες το νησίδιον, εις το οποίον
+κατώκουν. Και οι μεν αποστατήσαντες ησχολούντο να οικοδομούν τείχη
+και να προετοιμάζωνται προς πόλεμον.
+
+15. Εις δε τας Αθήνας έφθασε ταχέως η είδησις της αποστασίας της
+Χίου. Οι Αθηναίοι βλέποντες εαυτούς απειλουμένους ήδη υπό τοσούτου
+μεγάλου και φανερού κινδύνου, και νομίζοντες ότι οι λοιποί σύμμαχοι,
+μετά, την αποστασίαν τοσούτον σημαντικής πόλεως, δεν θα έμεναν
+ήσυχοι, έλυσαν κατά την πρώτην στιγμήν του τρόμου τας ποινάς τας
+επιβαλλομένας εναντίον οιουδήποτε πού ήθελε προτείνει ή θέσει εις
+ψηφοφορίαν να εγγίσουν τα χίλια τάλαντα, τα οποία εφύλατταν ανέπαφα
+καθ' όλον εκείνον τον πόλεμον, και απεφάσισαν να μεταχειρισθούν αυτά
+προς εξοπλισμόν πλοίων πολλών. Οκτώ πλοία, τα οποία υπό την αρχηγίαν
+Στρομβιχίδου του Διοτίμου απεσπάσθησαν από την μοίραν του Πειραιού,
+διά να καταδιώξουν τον στόλον του Χαλκιδέως, και επανήλθαν χωρίς να
+τον φθάσουν, διετάχθησαν να πλεύσουν αμέσως προς την Χίον. Τα οκτώ
+ταύτα ηκολούθησαν μετ' ολίγον άλλα δώδεκα, διοικούμενα υπό του
+Θρασυκλέους και αποσπασθέντα ομοίως από την μοίραν. Απαγαγόντες δε
+και τα επτά πλοία των Χίων, τα οποία συνεπολιόρκουν τους εν τω
+Πειραιώ, τους μεν δούλους εξ αυτών ηλευθέρωσαν, τους δε ελευθέρους
+έθεσαν εις τα δεσμά. Προς αντικατάστασιν όλων εκείνων των
+αποσπασθέντων πλοίων εξώπλισαν ταχέως άλλα, και τα έστειλαν να
+πολιορκούν τους Πελοποννησίους, διενοούντο μάλιστα να εξοπλίσουν
+τριάκοντα ακόμη. Η προθυμία ήτο μεγίστη και τα μέτρα, τα οποία
+ελάμβαναν κατά της Χίου, ήσαν δραστηριώτατα.
+
+16. Εν τούτοις ο Στρομβιχίδης, φθάσας εις την Σάμον μετά των οκτώ
+πλοίων, και προσλαβών έν Σαμιακόν, ανεχώρησε διά την Τέων, και
+προσεκάλεσε τους κατοίκους αυτής να μένουν ήσυχοι. Έπλευσε δε και ο
+Χαλκιδεύς εκ της Χίου εις την Τέων μετά τριών και είκοσι πλοίων, ενώ
+ο στρατός της ξηράς των Κλαζομενίων και των Ερυθραίων ηκολούθει κατά
+μήκος της παραλίας. Ειδοποιηθείς εγκαίρως ο Στρομβιχίδης εσήκωσε την
+άγκυραν και έπλευσε προς το πέλαγος· αλλ' ιδών το πλήθος των πλοίων,
+τα οποία ήρχοντο εκ της Χίου, έφυγε προς την Σάμον. Οι εχθροί τον
+κατεδίωξαν. Οι Τήιοι κατ' αρχάς είχαν αρνηθή να δεχθούν τον πεζόν
+στρατόν, αλλ' ότε είδαν τους Αθηναίους φεύγοντας ήνοιξαν εις αυτόν
+τας πύλας των. Ο πεζός στρατός έμενε κατ' αρχάς απρακτών και
+περιμένων την επιστροφήν του Χαλκιδέως από την καταδίωξιν αλλ'
+επειδή ούτος εβράδυνε να επιστρέψη, κατηδάφισε το τείχος, το οποίον
+οι Αθηναίοι είχαν εγείρει εις το προς την ήπειρον μέρος της πόλεως
+των Τηίων· εβοήθησαν δε εις την κατεδάφισιν του τείχους και μερικοί
+βάρβαροι, τους οποίους είχε φέρει μαζί του ο Στάγης, ύπαρχος του
+Τισσαφέρνους.
+
+17. Ο δε Χαλκιδεύς και ο Αλκιβιάδης, αφού κατεδίωξαν τον
+Στρομβιχίδην μέχρι της Σάμου, ώπλισαν τους ναύτας του
+Πελοποννησιακού στόλου, τους άφησαν εις την Χίον, τους
+αντικατέστησαν διά ναυτών εκ της νήσου εκείνης, παρεσκεύασαν ακόμη
+άλλα είκοσι πλοία, και διηυθύνθησαν προς την Μίλητον, διά να την
+αποστατήσουν. Ο Αλκιβιάδης, διά των σχέσεων, τας οποίας είχε μετά
+των πρωτίστων κατοίκων της νήσου ταύτης, ήθελε προ της αφίξεως του
+Πελοποννησιακού στόλου να ελκύση την Μίλητον εις την συμμαχίαν των
+Λακεδαιμονίων, και να προμηθεύση την τιμήν ταύτην εις την Χίον, εις
+τον εαυτόν του, εις τον Χαλκιδέα και εις τον Ένδιον, ο οποίος τον
+είχεν αποστείλει και εις τον οποίον είχεν υποσχεθή να διεγείρη όσας
+περισσοτέρας πόλεις ήθελε δυνηθή, με μόνας τας δυνάμεις της Χίου και
+του Χαλκιδέως. Ούτω λοιπόν, διανύσαντες κρυφίως το πλείστον μέρος
+του ταξιδιού, ολίγον μόνον επρόλαβαν τον Στρομβιχίδην και Θρασυκλέα,
+ο οποίος είχε φθάσει εξ Αθηνών και ο οποίος μετά του Στρομβιχίδου
+είχεν αρχίσει να καταδιώκη αυτούς, και έπεισαν την Μίλητον να
+αποστατήση. Οι Αθηναίοι τους ηκολούθουν κατά πόδας με δεκαεννέα
+πλοία· αλλά μη γενόμενοι δεκτοί υπό των Μιλησίων εστάθμευσαν εις την
+παρακειμένην νήσον Λάδην.
+
+Αμέσως δε μετά την αποστασίαν της Μιλήτου έγινε δια της μεσιτείας
+του Τισσαφέρνους και του Χαλκιδέως η πρώτη συμμαχία των
+Λακεδαιμονίων μετά του βασιλέως έχουσα ως εξής :
+
+18. «Οι Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι συνωμολόγησαν συμμαχίαν μετά
+του βασιλέως και του Τισσαφέρνους υπό τας ακολούθους συμφωνίας : Όλη
+η χώρα και αι πόλεις πού κατέχει, ο βασιλεύς, ή κατείχαν οι προγονοί
+του, θέλουν ανήκει εις αυτόν. Ο βασιλεύς, οι Λακεδαιμόνιοι και οι
+σύμμαχοι θα εμποδίζουν από κοινού τους Αθηναίους να λαμβάνουν εις το
+εξής όσα ελάμβαναν εκ των πόλεων τούτων, είτε εις χρήματα είτε εις
+άλλο είδος. Ο βασιλεύς, οι Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι θα πολεμούν
+από κοινού τους Αθηναίους, και δεν επιτρέπεται μήτε εις τον βασιλέα,
+μήτε εις τους Λακεδαιμονίους, μήτε εις τους συμμάχους να καταπαύουν
+τον πόλεμον, άνευ της συγκαταθέσεως αμφοτέρων, του βασιλέως αφ'
+ενός, και των Λακεδαιμονίων και των συμμάχων αυτών αφ' ετέρου. Εάν
+υπήκοοί τινες αποστατήσουν εναντίον αυτού, να θεωρώνται ως εχθροί
+των Λακεδαιμονίων και των συμμάχων. Επίσης οποίος αποστατήση κατά
+των Λακεδαιμονίων και των συμμάχων να θεωρήται ως εχθρός του
+βασιλέως».
+
+19. Τοιούτοι μεν υπήρξαν οι όροι της συμμαχίας. Ευθύς δε μετά ταύτα
+οι Χίοι γεμίσαντες άλλα δέκα πλοία έπλευσαν προς τα Άναια, διά να
+πληροφορηθούν περί των εν τη Μιλήτω συμβαινόντων, και συγχρόνως διά
+να παρακινήσουν τας πόλεις εις αποστασίαν. Αλλ' επειδή ο Χαλκιδεύς
+τους εμήνυσε να επιστρέψουν και ότι ο Αμόργης έμελλε να εμφανισθή
+μετά του στρατού του, έπλευσαν προς το Διός ιερόν, όπου διέκριναν
+δεκαέξ πλοία, διοικούμενα υπό του Διομέδοντος, ο οποίος είχεν
+αναχωρήσει εξ Αθηνών μετά τον Θρασυκλέα. Εις την θέαν ταύτην τα
+πλοία των Χίων έφυγαν, το εν εις την Έφεσον, τα άλλα προς την Τέων.
+Και τέσσαρα μεν εκ τούτων συνέλαβαν οι Αθηναίοι κενά, διότι τα
+πληρώματα επρόλαβαν να σωθούν εις την ξηράν, τα δε άλλα κατέφυγαν
+εις την πόλιν των Τηίων. Μετά τούτο δε οι μεν Αθηναίοι διηυθύνθησαν
+προς την Σάμον, οι δε Χίοι μετά των επίλοιπων πλοίων και του πεζού
+στρατού μετέβησαν να αποστατήσουν την Λέβεδον, και έπειτα τας Εράς.
+Μετά ταύτα ο στρατός και ο στόλος επέστρεψαν εις τα ίδια.
+
+20. Εις τον αυτόν δε περίπου καιρόν τα είκοσι πλοία των
+Πελοποννησίων, τα καταδιωχθέντα προηγουμένως εις Πειραιόν και
+πολιορκηθέντα υπό των Αθηναίων, μετ' ίσου αριθμού πλοίων, εξώρμησαν
+αίφνης, ενίκησαν εις ναυμαχίαν, συνέλαβαν τέσσαρα πλοία των
+Αθηναίων, έπλευσαν προς τας Κεγχρειάς και ήρχισαν να παρασκευάζουν
+άλλην εκστρατείαν, διά την Χίον και την Ιωνίαν. Ο Αστύοχος ήλθεν εις
+αυτούς εκ της Λακεδαίμονος ως ναύαρχος, και εις αυτόν ανετέθη η
+γενική αρχηγία του στόλου. Αφού δε ο πεζός στρατός ανεχώρησεν εκ της
+Τέω, ο Τισσαφέρνης ήλθεν αυτοπροσώπως μετά των στρατευμάτων του,
+απετελείωσε την κατεδάφισιν των μενόντων τειχών της πόλεως ταύτης
+και ανεχώρησεν. Ολίγον μετά την αναχώρησίν αυτού ο Διομέδων έφθασεν
+εξ Αθηνών με δέκα πλοία και συνεφώνησε με τους Τηίους να δεχθούν τα
+στρατεύματά του· εκείθεν δε έφθασε παραπλέων εις Εράς, προσέβαλε την
+πόλιν, αλλά μη δυνηθείς να την κυριεύση ανεχώρησεν.
+
+21. Εις την αυτήν δε περίπου εποχήν επίσης συνέβη εις την Σάμον η
+επανάστασις του δήμου, βοηθούμενου υπό των Αθηναίων, οι οποίοι
+έτυχαν παρευρισκόμενοι εκεί μετά τριών πλοίων, κατά των
+αριστοκρατών. Ο δήμος της Σάμου εφόνευσε διακοσίους περίπου εκ των
+αντιπάλων του, εξώρισε τετρακοσίους και διένειμε τας γαίας των και
+τας οικίας των· μετά τούτο οι Σάμιοι, εις τους οποίους οι Αθηναίοι
+είχαν παραχωρήσει διά ψηφίσματος αυτονομίαν, ως εις ανθρώπους
+αφωσιωμένους, έλαβαν όλην την διοίκησιν της πόλεως, χωρίς να
+συμμερισθούν ουδέ το ελάχιστον αυτής μέρος με τους καλλιεργούντας
+ιδιόκτητον γην, απαγορεύσαντες μάλιστα εις τον λαόν να ενούται μετ'
+αυτών διά συνοικεσίων.
+
+22. Μετά δε ταύτα, και κατά το θέρος, οι Χίοι και άνευ της συνδρομής
+των Πελοποννησίων εξηκολούθησαν να εμφανίζονται με ισχυράς δυνάμεις,
+χωρίς ουδόλως να χαλαρώσουν τον ζήλον, τον οποίον είχαν να
+διενεργούν αποστάσεις των πόλεων, θέλοντες άλλως να περιπλέξουν εις
+τον ίδιον αυτών κίνδυνον, όσον περισσοτέρας πόλεις ήθελαν δυνηθή.
+Ούτω λοιπόν μόνοι μετέβησαν μετά δεκατριών πλοίων εις Λέσβον, η
+οποία είχεν υποδειχθή υπό των Λακεδαιμονίων ως δεύτερον μέρος της
+μεταβάσεώς των, πριν μεταβούν εις τον Ελλήσποντον. Συγχρόνως όλος ο
+ευρισκόμενος πεζός στρατός των Πελοποννησίων και των συμμάχων
+επροχώρησε παραλλήλως προς τας Κλαζομενάς και την Κύμην. Ο
+Σπαρτιάτης Ευάλας ήτο αρχηγός του στρατού, ο δε περίοικος Δεινιάδας
+του στόλου. Και τα μεν πλοία φθάσαντα πρώτον εις την Μήθυμναν
+έπεισαν αυτήν να αποστατήση, και αφήσαντες εκεί τέσσαρα πλοία
+μετέβησαν μετά των λοιπών, διά να αποστατήσουν ομοίως και την
+Μυτιλήνην.
+
+23. Ο δε Λακεδαιμόνιος ναύαρχος Αστύοχος, αναχωρήσας εκ Κεγχρειών
+μετά τεσσάρων πλοίων, ήλθεν εις Χίον, όπως είχεν αρχικώς σκοπόν. Την
+μεθεπομένην του ερχομού του έφθασαν εις την Λέσβον και τα
+εικοσιπέντε πλοία των Αθηναίων, διοικούμενα υπό του Λέοντος και του
+Διομέδοντος, διότι ο Λέων, αναχωρήσας τελευταίος εξ Αθηνών, είχε
+φέρει επικουρίαν εκ δέκα πλοίων. Πλεύσας δε προς το πέλαγος και ο
+Αστύοχος περί την εσπέραν της αυτής ημέρας, και προσλαβών έν Χιακόν
+πλοίον έπλευσε προς την Λέσβον, όπως φέρη εις αυτήν συνδρομήν, εάν
+ήτο ακόμη καιρός. Έπειτα μετέβη εις την Πύρραν και την επομένην
+ημέραν εις Έρεσον, όπου έμαθεν ότι η Μυτιλήνη εκυριεύθη εξ εφόδου
+υπό των Αθηναίων, διότι ούτοι εμφανισθέντες απροσδοκήτως κατέλαβαν
+εν τω λιμένι τον στόλον των Χίων, απεβιβάσθησαν εις την ξηράν,
+ενίκησαν τους αντισταθέντας και έγιναν κύριοι της πόλεως. Ο Αστύοχος
+έμαθε την είδησιν ταύτην από τους Ερεσίους, και από τα πλοία, τα
+οποία ήρχοντο μετά του Ευβούλου εκ της Μηθύμνης, όπου είχαν αφεθή,
+και τα οποία μετά την άλωσιν της Μυτιλήνης είχαν φύγει· τα πλοία
+ταύτα τρία μόνον ήσαν, διότι το τέταρτον είχεν κυριευθή υπό των
+Αθηναίων. Τότε πλέον ο Αστύοχος δεν ηθέλησε να μεταβή εις την
+Μυτιλήνην, αλλ' αφού επανεστάτησε την Έρεσον και ώπλισε τους
+κατοίκους αυτής έστειλε διά ξηράς τους στρατιώτας των πλοίων του,
+υπό την αρχηγίαν του Ετεονίκου, εις την Άντισσαν και την Μήθυμναν,
+όπου και αυτός μετέβη διά θαλάσσης μετά των ιδικών του πλοίων και
+των τριών των Χίων, ελπίζων ότι οι Μηθυμναίοι βλέποντες αυτόν θα
+ανελάμβαναν θάρρος και θα επέμεναν εις την αποστασίαν των. Επειδή
+όμως τα πάντα του επαρουσιάσθησαν εναντία εις την Λέσβον, επεβίβασε
+πάλιν τον στρατόν εις τα πλοία και απέπλευσε διά την Χίον. Οι πεζοί
+στρατιώται, οι οποίοι είχαν προορισθή να μεταβούν εις τον
+Ελλήσποντον, εχωρίσθησαν και μετέβησαν εις τας πόλεις των. Έπειτα έξ
+πλοία του εν τη Κεγχρειά ευρισκομένου Πελοποννησιακού στόλου έφθασαν
+εις Χίον, διά να βοηθήσουν τους κατοίκους. Οι δε Αθηναίοι, αφού
+αποκατέστησαν εις την Λέσβον την πρώτην κατάστασιν των πραγμάτων,
+ανεχώρησαν, εκυρίευσαν την επί της ηπείρου ευρισκομένην και υπό των
+Κλαζομενίων τειχιζομένην Πολίχναν και επανέφεραν τους τελευταίους
+τούτους εις την εν τη νήσω πόλιν, πλην των πρωτουργών της
+αποστασίας. Ούτοι κατέφυγαν εις Δαφνούντα, και αι Κλαζομεναί
+υπετάγησαν πάλιν εις τους Αθηναίους.
+
+24. Κατά το αυτό δε θέρος οι Αθηναίοι, οι οποίοι επολιόρκουν την
+Μίλητον με είκοσι πλοία σταθμεύοντα εις την Λάδην, απέβησαν εις
+Πάνορμον της Μιλησίας χώρας, εφόνευσαν τον Λακεδαιμόνιον άρχοντα
+Χαλκιδέα, ο οποίος είχεν έλθει προς βοήθειαν μετ' ολίγων ανδρών, και
+την μεθεπομένην ημέραν επανήλθαν, διά να στήσουν τρόπαιον· αλλ' οι
+Μιλήσιοι το ανέτρεψαν προφασισθέντες ότι οι εχθροί δεν είχαν μείνει
+κύριοι του πεδίου της μαχης. Ο Λέων και ο Διομέδων, έχοντες τα εν τη
+Λέσβω πλοία των Αθηναίων, ήρχισαν τότε να κάμνουν εκδρομάς εναντίον
+της Χίου, έχοντες ως ορμητήριον τας απέναντι της Χίου νήσους
+Οινούσσας, την Σίδουσσαν και τον Πτελεόν, πόλεις ωχυρωμένας, τας
+οποίας αυτοί κατείχαν εν τη Ερυθραία χώρα, και τέλος την Λέσβον· ως
+στρατιώτας του ναυτικού είχαν στρατιώτας αναγκαστικούς εκ των
+εγγεγραμμένων εις τον κατάλογον. Και ενεργήσαντες απόβασιν εις
+Καρδαμύλην, και τους εις βοήθειαν δραμόντας Χίους νικήσαντες εις
+Βολίσκον, και πολλούς φονεύσαντες έκαμαν άνω κάτω όλα τα περίχωρα·
+και εν Φάναις πάλιν κατόρθωσαν δευτέραν νίκην, και άλλην τρίτην εν
+Λευκωνίω. Από της στιγμής εκείνης οι μεν Χίοι δεν ετόλμησαν πλέον να
+εξέλθουν κατά του εχθρού, οι δε Αθηναίοι ελεηλάτησαν την χώραν, η
+οποία ήνθει και από την εποχήν των Μηδικών πολέμων έμενεν αβλαβής.
+Τωόντι μετά τους Λακεδαιμονίους οι Χίοι είναι, ως γνωρίζω, ο μόνος
+ευδαίμων και σώφρων λαός· όσον μάλλον ανεπτύσσετο η πόλις των, τόσον
+μάλλον εζήτουν να αποκαταστήσουν την ευταξίαν εν αυτή· και ούτε
+αυτήν την αποστασίαν (εάν φαίνωνται κατά τούτο ενεργήσαντες εναντίον
+της ασφαλείας των) ετόλμησαν να επιχειρήσουν, ειμή αφού συμπαρέλαβαν
+εις τους ιδίους κινδύνους συμμάχους πολλούς και ισχυρούς, και
+ανεγνώρισαν ότι οι Αθηναίοι, μετά την Σικελικήν συμφοράν, δεν
+ηδύναντο πλέον να αρνηθούν ότι η κατάστασίς των δεν ήτο οδυνηρά.
+Είναι μεν αληθές ότι περιέπεσαν εις απάτην εκ των συνήθων εκείνων
+εις τον ανθρώπινον βίον, αλλά την απάτην ταύτην συνεμερίσθησαν
+πολλοί άλλοι, νομίσαντες ότι η δύναμις των Αθηναίων έμελλε μετ'
+ολίγον να καταρρεύση. Ότε λοιπόν είδαν εαυτούς αποκλειομένους της
+θαλάσσης και λεηλατουμένους διά ξηράς, επεχείρησάν τινες εξ αυτών να
+παραδώσουν την πόλιν εις τους Αθηναίους. Οι άρχοντες, μαθόντες το
+σχέδιον τούτο, αυτοί μεν ουδέν κίνημα έκαμαν, προσεκάλεσαν όμως εκ
+των Ερυθρών τον ναύαρχον Αστύοχον, ο οποίος ευρίσκετο εκεί μετά
+τεσσάρων πλοίων, και συνεσκέφθησαν πώς να κατευνάσουν την συνωμοσίαν
+εκείνην δι' ηπίων μέτρων, είτε λαμβάνοντες ομήρους είτε άλλως. Ούτως
+είχαν τα πράγματα εν Χίω.
+
+25. Περί τα τέλη δε του αυτού θέρους χίλιοι στρατιώται Αθηναίοι και
+χίλιοι πεντακόσιοι Αργείοι (εκ των οποίων πεντακοσίους ελαφρούς
+ώπλισαν οι Αθηναίοι) και χίλιοι σύμμαχοι ανεχώρησαν εξ Αθηνών με
+τεσσαράκοντα οκτώ πλοία, εκ των οποίων τινά ήσαν οπλιταγωγά, υπό την
+αρχηγίαν του Φρυνίχου, του Ονομακλέους και του Σκιρωνίδου,
+επλησίασαν εις την Σάμον και διέβησαν ακολούθως εις την Μίλητον,
+όπου εστρατοπέδευσαν. Εξελθόντες εκ της Μιλήτου, όπου οκτακόσιοι
+στρατιώται, και οι μετά του Χαλκιδέως ελθόντες Πελοποννήσιοι, και το
+ξενικόν επικουρικόν του Τισσαφέρνους, και αυτός ο Τισσαφέρνης παρών
+μετά του ιππικού του, συνεπλάκησαν με τους Αθηναίους και τους
+συμμάχους. Και οι μεν Αργείοι αναπτύξαντες το κέρας των πολύ εις τα
+εμπρός, εκ περιφρονήσεως προς τους Ίωνας, τους οποίους ενόμιζαν
+ανικάνους να υποστούν την επίθεσιν των, και προχωρήσαντες ατάκτως
+ενικήθισαν υπό των Μιλησίων και απώλεσαν περί τους τριακοσίους
+άνδρας· οι δε Αθηναίοι νικήσαντες πρώτους τους Πελοποννησίους
+απώθησαν έπειτα τους βαρβάρους και τελευταίον τον επίλοιπον όχλον·
+και χωρίς να συμπλακούν με τους Μιλησίους, οι οποίοι μετά την
+κατατρόπωσιν των Αργείων, άμα είδαν ηττηθέν το επίλοιπον μέρος του
+στρατού των, είχαν υποχωρήσει εις την πόλιν των, μετέβησαν νικηφόροι
+να στήσουν τα όπλα των πλησίον αυτής της πόλεως των Μιλησίων. Ούτως
+εν τη μάχη εκείνη αμφοτέρωθεν οι Ίωνες ανεδείχθησαν υπέρτεροι των
+Δωριέων, διότι οι μεν Αθηναίοι ενίκησαν τους απέναντι των
+Πελοποννησίους, οι δε Μιλήσιοι τους Αργείους. Στήσαντες δε οι
+Αθηναίοι τρόπαιον προητοιμάσθησαν να αποκλείσουν διά περιτειχίσεως
+την πόλιν, η οποία σχηματίζει ισθμόν, νομίζοντες ότι, εάν κατώρθωναν
+να κυριεύσουν την Μίλητον, ευκόλως και αι λοιπαί πόλεις ήθελαν
+προσχωρήσει.
+
+26. Εν τούτοις, ενώ είχεν ήδη αρκετά νυκτώσει, αγγέλλεται εις αυτούς
+ότι οσονούπω επρόκειτο να φανούν τα εκ της Πελοποννήσου και της
+Σικελίας ερχόμενα πλοία, πεντήκοντα και πέντε τον αριθμόν. Τωόντι οι
+Σικελιώται, επειδή τους παρεκίνει ο Συρακούσιος Ερμοκράτης να
+συντελέσουν εις την τελειωτικήν κατάλυσιν (της ηγεμονίας) των
+Αθηναίων, έπεμψαν είκοσι πλοία των Συρακουσίων και δύο των
+Σελινουντίων. Άμα δε ητοιμάσθησαν τα πλοία, τα οποία εξωπλίζοντο εις
+την Πελοπόννησον, οι δύο ούτοι στόλοι, ανατεθέντες εις τον
+Λακεδαιμόνιον Θηριμένην, διά να οδηγήση αυτούς εις τον ναύαρχον
+Αστύοχον, κατέπλευσαν πρώτον μεν εις την προ της Μιλήτου νήσον
+Λέρον· έπειτα εκείθεν, μαθόντες ότι οι Αθηναίοι ήσαν υπό τα τείχη
+της Μιλήτου, εισήλθαν εις τον Ιασικόν κόλπον, διά να λάβουν
+λεπτομερεστέρας πληροφορίας περί των εν Μιλήτω συμβαινόντων.
+Φθάσαντες εις την Τειχιούσσαν της Μιλησίας διενυκτέρευσαν εκεί και
+έμαθαν τα περί της μάχης παρά του Αλκιβιάδου, ο οποίος ήλθεν
+έφιππος. Ο Αλκιβιάδης τωόντι παρευρίσκετο εις την μάχην εκείνην και
+εμάχετο υπέρ των Μιλησίων πλησίον του Τισσαφέρνους. Αυτός
+συνεβούλευε τους Πελοποννησίους, εάν δεν ήθελαν να καταστρέψουν τα
+εν τη Ιωνία και αλλαχού πράγματα, να βοηθήσουν την Μίλητον όσον
+τάχιστα και να μη ανεχθούν τον περιτειχισμόν αυτής.
+
+27. Και οι μεν Πελοποννήσιοι επρόκειτο μόλις εξημέρωνε να μεταβούν
+εις βοήθειαν της Μιλήτου, ο δε στρατηγός των Αθηναίων Φρύνιχος, ο
+οποίος είχε λάβει εκ Λέρου ειδήσεις θετικάς περί του εχθρικού
+στόλου, βλέπων ότι οι συνάρχοντες αυτού ήθελαν να περιμείνουν και να
+ναυμαχήσουν, διεκήρυξεν ότι όχι μόνον αυτός δεν θα έπραττε τούτο,
+αλλά και θα κατέβαλλε πάσαν προσπάθειαν, διά να μη το πράξουν μήτε
+αυτός μήτε κανείς οιοσδήποτε. « Αφού δυνάμεθα, έλεγε, να γνωρίσωμεν
+βραδύτερον τον ακριβή αριθμόν των εχθρικών πλοίων, και να
+προετοιμάσωμεν ανέτως τα μέσα της υπερασπίσεως, θα ήτο παραφροσύνη
+να κινδυνεύσωμεν παρασυρόμενοι από ψευδοφιλοτιμίαν· ουδεμία ατιμία
+προσγίγνεται εις το ναυτικόν των Αθηναίων, εάν υποχωρήση εγκαίρως,
+ενώ υπό οιανδήποτε έποψιν θα ήτο μεγίστη ατιμία, εάν ενικάτο, διότι
+η πόλις τότε όχι μόνον θα περιέπιπτεν εις το αίσχος, αλλά και εις
+τον μέγιστον των κινδύνων· μετά τας προηγηθείσας δυστυχίας μόλις
+επετρέπετο με δοκιμασμένας δυνάμεις να επιτεθώμεν χωρίς να
+αναγκασθώμεν εις τούτο, κατά μείζονα λοιπόν λόγον θα ήτο ασυγχώρητον
+άνευ ανάγκης να ριφθώμεν εις εκουσίους κινδύνους. Συνεβούλευε δε να
+επιβιβάσουν όσον τάχιστα τους τραυματίας, τον πεζόν στρατόν και το
+υλικόν, το οποίον είχαν φέρει μεθ' εαυτών, να εγκαταλείψουν όλα τα
+λάφυρα, όσα έλαβαν εκ της πολεμίας χώρας, διά να ελαφρώσουν ούτω τα
+πλοία, να πλεύσουν προς την Σάμον, και εκείθεν συναθροίζοντες όλον
+τον στόλον των να κάμουν εκδρομάς οσάκις θα παρουσιάζετο ευκαιρία.
+Γενομένης δεκτής της γνώμης ταύτης, τα πάντα εξετελέσθησαν συμφώνως
+με αυτήν. Όχι μόνον δε τότε, αλλά και μετέπειτα, καθ' όλον το
+στάδιόν του, ο Φρύνιχος επέδειξε σύνεσιν. Και οι μεν Αθηναίοι την
+ιδίαν ημέραν, μόλις ενύκτωσεν, αφήνοντες ατελή την νίκην των
+ανεχώρησαν από της Μιλήτου, και οι Αργείοι, μανιώδεις διά την
+αποτυχίαν των, απέπλευσαν εκ της Σάμου εις τα ίδια.
+
+28. Οι δε Πελοποννήσιοι σηκώσαντες τας αγκύρας άμα τη αυγή εκ της
+Τειχιούσσης έφθασαν εις την Μίλητον, όπου έμειναν μίαν ημέραν· κατά
+δε την επομένην προσλαβόντες και τα Χιακά πλοία, τα μετά του
+Χαλκιδέως κατά πρώτον συγκαταδιωχθέντα, ηθέλησαν να επιστρέψουν εις
+την Τειχιούσσαν, διά να λάβουν τα σκεύη, τα οποία είχαν αφήσει εκεί.
+Μόλις δε έφθασαν, ο Τισσαφέρνης, ο οποίος είχε μεταβή εκεί μετά του
+πεζού στρατού, τους έπεισε να πλεύσουν κατά της Ιάσου, την οποίαν
+κατείχεν ο πολέμιος αυτού Αμόργης. Προσέβαλαν λοιπόν αυτήν
+αιφνιδίως, και, επειδή οι κάτοικοι δεν επερίμεναν να ίδουν ειμή
+Αττικά πλοία, την εκυρίευσαν· εις την άλωσιν δε ταύτην διεκρίθησαν
+προ πάντων οι Συρακουσίοι. Συλλαβόντες δε οι Πελοποννήσιοι ζώντα τον
+νόθον υιόν του Πισσούθνου Αμόργην, ο οποίος είχεν επαναστατήσει κατά
+του βασιλέως, παρέδοσαν αυτόν εις τον Τισσαφέρνην, διά να τον
+απαγάγη, εάν ήθελεν, εις τον βασιλέα, συμφώνως με την διαταγήν, την
+οποίαν είχε λάβει. Ο στρατός έλαβεν άφθονα λάφυρα, διότι η πόλις ήτο
+καθ' υπερβολήν πλουσία. Παραλαβόντες τους περί τον Αμόργην
+επικούρους και μη κακοποιήσαντες διόλου κατέταξαν αυτούς εις τον
+στρατόν των, διότι οι πλείστοι ήσαν Πελοποννήσιοι. Και παραδώσαντες
+εις τον Τισσαφέρνην και την πόλιν και τους αιχμαλώτους πάντας, είτε
+δούλους είτε ελευθέρους, συνεφώνησαν να λάβουν παρ' αυτού ένα
+στατήρα δαρεικόν κατά κεφαλήν, και έπειτα επέστρεψαν εις την
+Μίλητον. Έστειλαν δε εις Χίον, διά ξηράς μέχρις Ερυθρών μετά των
+επικούρων του Αμοργού, τον υιόν του Λέοντος Πεδάριτον, ελθόντα εκ
+Λακεδαίμονος, διά να αναλάβη την διοίκησιν της Χίου· η δε διοίκησις
+της Μιλήτου ανετέθη εις τον Φίλιππον. Τοιουτοτρόπως ετελείωσε το
+θέρος.
+
+29. Κατά τον ακόλουθον δε χειμώνα ο Τισσαφέρνης, αφού εξησφάλισε την
+Ίασον, μετέβη εις την Μίλητον, και συμφώνως με την προς τους
+Λακεδαιμονίους υπόσχεσίν του διένειμε κατά κεφαλήν εις όλα τα πλοία
+ανά μίαν αττικήν δραχμήν δι' ενός μηνός τροφήν, διά τον επίλοιπον
+όμως χρόνον δεν ηθέλησε να δώση ειμή τρείς οβολούς (2) μέχρις ου
+ερωτηθή ο βασιλεύς, και υπέσχετο, εάν τον διέταττε, να δώση
+ολόκληρον την δραχμήν. Ο Συρακούσιος στρατηγός Ερμοκράτης αντέστη
+μόνος· διότι ο Θηριμένης, μη ων ναύαρχος, αλλ' απλώς αναλαβών την
+φροντίδα να κομίση τον στόλον εις τον Αστύοχον, δεν αντέτεινεν
+εντόνως ως προς το ζήτημα της μισθοδοσίας. Συνεφωνήθη εν τούτοις,
+ίνα ανά πέντε πλοία δίδηται μικρά ποσότης περιπλέον των τριών οβολών
+κατά κεφαλήν· τωόντι ο Τισσαφέρνης επλήρωνε τρία τάλαντα κατά μήνα
+διά πέντε πλοία, και ανάλογόν τι ποσόν διά τα περιπλέον(3).
+
+30. Κατά τον αυτόν δε χειμώνα οι Αθηναίοι, οι οποίοι ήσαν εις την
+Σάμον, λαβόντες εξ Αθηνών και άλλην επικουρίαν εκ τριάκοντα πέντε
+πλοίων, διοικουμένων υπό του Χαρμίνου, του Στρομβιχίδου και του
+Ευκτήμονος, και συνενώσαντες μετά των της Χίου όλα τα άλλα πλοία
+ήθελαν να ρίψουν κλήρον προς τον διπλούν σκοπόν να αποκλείσουν την
+Μίλητον κατά θάλασσαν και να στείλουν κατά της Χίου ναυτικόν και
+πεζικόν. Ούτω και έπραξαν· διότι ο μεν Στρομβιχίδης, ο Ονομακλής και
+ο Ευκτήμων, έχοντες τριάκοντα πλοία και παραλαβόντες εντός των
+οπλιταγωγών μέρος εκ των εις την Μίλητον ελθόντων χιλίων στρατιωτών,
+απεφασίσθη υπό του λαχνού να πλεύσουν κατά της Χίου, οι δε άλλοι
+στρατηγοί μετά πλοίων εβδομήκοντα τεσσάρων έμειναν εις την Σάμον
+θαλασσοκράτορες και ενεργούντες εκδρομάς εναντίον της Μιλήτου.
+
+31. Ο δε Αστύοχος, ο οποίος ευρίσκετο τότε εις την Χίον, όπου ένεκα
+της προδοσίας εσύναζεν ομήρους, παρητήθη του μέτρου τούτου, άμα
+έμαθε την προσεχή άφιξιν του υπό τας διαταγάς του Θηριμένους στόλου
+και την καλλιτέραν θέσιν των συμμμάχων· λαβών δε τα δέκα πλοία των
+Πελοποννησίων και δέκα των Χίων ανεχώρησε και προσέβαλε τον Πτελεόν·
+αλλά μη δυνηθείς να καταστή κύριος αυτού παρέπλευσε μέχρι των
+Κλαζομενών και διέταξε τους φρονούντας τα των Αθηναίων να
+μετοικήσουν εις τον Δαφνούντα και να υποταχθούν εις τους
+Λακεδαιμονίους. Την διαταγήν ταύτην υπεστήριξε και ο Ταμώς, ύπαρχος
+ων της Ιωνίας. Επειδή όμως εκείνοι δεν υπήκουον, ο Αστύοχος επετέθη
+εναντίον της πόλεώς των, η οποία ήτο ατείχιστος· και μη δυνηθείς να
+κυριεύση αυτήν απέπλευσεν, ενώ έπνεε σφοδρός άνεμος, και προσήγγισεν
+αυτός μεν εις την Φώκαιαν και την Κύμην, τα άλλα δε πλοία
+ηγκυροδόλησαν εις τας παρακειμένας νήσους των Κλαζομενών,
+Μαράθουσσαν, Πήλην και Δρύμουσσαν. Κρατηθέντες εις τας νήσους ταύτας
+υπό των εναντίων ανέμων ημέρας οκτώ διήρπασαν και κατηνάλωσαν εν
+μέρει όσα οι Κλαζομένιοι είχαν αποθέσει εκεί, τα δε άλλα
+εισβιβάσαντες εις τα πλοία απέπλευσαν εις την Φώκαιαν και την Κύμην
+προς τον Αστύοχον.
+
+32. Ενώ δε αυτός ευρίσκετο εκεί, φθάνουν πρέσβεις των Λεσβίων
+προσφερόμενοι να αποστατήσουν πάλιν και αυτόν μεν πείθουν, αλλά,
+επειδή οι Κορίνθιοι και οι άλλοι σύμμαχοι δεν έδειξαν την αυτήν
+προθυμίαν ενθυμούμενοι την προτέραν αποτυχίαν, σηκώσας τας αγκύρας
+έπλευσε προς την Χίον, όπου τα υπό της τρικυμίας διασπαρέντα πλοία
+του έφθασαν κατόπιν διαφόρων μερών. Μετά ταύτα ο Πεδάριτος
+αναχωρήσας διά ξηράς εκ της Μιλήτου διεπεραιώθη από τας Ερυθράς εις
+την Χίον μετά του στρατεύματος του· είχε δε επίσης μαζί του έως
+πεντακοσίους άνδρας ενόπλους, προερχομένους εκ των πέντε πλοίων, των
+αφεθέντων υπό του Χαλκιδέως. Ο Αστύοχος, επί τη υποσχέσει, η οποία
+εδόθη εις αυτόν υπό τινων Λεσβίων, ότι θα επαναστατήσουν την νήσον
+εκείνην, παρέστησαν εις τον Πεδάριτον και εις τους Χίους ότι έπρεπε
+να μεταβούν μετά του στόλου, διά επαναστατήσουν την Λέσβον, και ή θα
+ηύξαναν τον αριθμόν των συμμάχων ή, εν περιπτώσει αποτυχίας, θα
+επροξένουν τουλάχιστον βλάβην τινά εις τους Αθηναίους. Αλλά δεν
+εισηκούσθη, και ο Πεδάριτος μάλιστα είπεν εις αυτόν ότι ουδέ τα
+πλοία των Χίων δεν θα τω άφηνεν.
+
+33. Ο δε Αστύοχος λαβών τα πέντε πλοία των Κορινθίων, έν των
+Μεγάρων, έν της Ερμιονίδος και εκείνα τα οποία είχε μαζί του ελθών
+εκ της Λακωνικής, έπλευσε προς την Μίλητον, διά να λάβη την
+ναυαρχίαν, απειλήσας τους Χίους και ειπών ότι, εάν ποτε ελάμβαναν
+ανάγκην συνδρομής, δεν έπρεπε να ελπίζουν εις αυτόν. Προσεγγίσας εις
+Κώρυκον διενυκτέρευσεν εκεί. Εν τούτοις οι Αθηναίοι, οι οποίοι εκ
+της Σάμου έπλεαν κατά της Χίου μετά των στρατευμάτων των, δεν
+εχωρίζοντο από του εχθρού, ειμή υπό του λόφου, όπισθεν του οποίου
+είχαν αγκυροβολήσει· αλλά δεν έβλεπαν αλλήλους. Διαρκούσης της
+νυκτός επιστολή εστάλη υπό του Πεδαρίτου, αναγγέλλουσα ότι Ερυθραίοι
+αιχμάλωτοι εις Σάμον και αφεθέντες επί σκοπώ προδοσίας είχαν φθάσει
+εις Ερυθράς. Μόλις έλαβε την είδησιν αυτήν ο Αστύοχος έσπευσε να
+επιστρέψη πάλιν εις Ερυθράς, ώστε ολίγον έλειψε να περιπέση εις τους
+Αθηναίους. Ο Πεδάριτος ήλθεν ωσαύτως προς αυτόν, και ότε έγιναν
+ανακρίσεις περί των υποτιθεμένων προδοτών, απεδείχθη ότι η προδοσία
+εκείνη δεν ήτο άλλο ειμή πρόφασις των αιχμαλώτων τούτων, διά να
+αποδράσουν εκ της Σάμου· συνεπεία λοιπόν τούτου απήλλαξαν αυτούς από
+την κατηγορίαν και απέπλευσαν ο μεν Πεδάριτος διά την Χίον, ο δε
+Αστύοχος, ως αρχικώς είχε σκοπόν, εις την Μίλητον.
+
+34. Εν τούτοις ο στρατός των Αθηναίων, αναχωρήσας εκ του Κωρύκου,
+περιέπλεεν, ότε συνήντησε πλησίον του Αργίνου, τρία μακρά πλοία των
+Χίων· άμα δε τα είδεν, ήρχισε να τα καταδιώκη, αλλά, επειδή συνέβη
+μεγάλη τρικυμία, τα μεν πλοία των Χίων μόλις επρόφθασαν να
+καταφύγουν εις τον λιμένα, εκ δε των πλοίων των Αθηναίων τρία μεν,
+τα μάλλον προχωρήσαντα προς καταδίωξιν, απωλέσθησαν και εξώκειλαν
+πλησίον της πόλεως των Χίων, και εκ των ανδρών αυτών άλλοι
+συνελήφθησαν και άλλοι εφονεύθησαν, τα δε άλλα κατέφυγαν εις τον
+κάτωθεν του Μίμαντος λιμένα, τον ονομαζόμενον Φοινικούντα. Εντεύθεν
+δε ύστερον καθωρμίσθησαν εις την Λέσβον και ήρχισαν τας
+προετοιμασίας της πολιορκίας.
+
+35. Κατά τον αυτόν δε χειμώνα, ο Λακεδαιμόνιος Ιπποκράτης,
+ανεχώρησεν εκ Πελοποννήσου με δέκα πλοία των Θουρίων, διοικούμενα
+υπό του Δωριέως, του Διαγόρου, και δύο άλλων στρατηγών, έν της
+Λακωνικής και έν των Συρακουσών, και ήλθεν εις Κνίδον, η οποία είχεν
+ήδη αποστατήσει διά των ενεργειών του Τισσαφέρνους. Οι Πελοποννήσιοι
+οι ευρισκόμενοι εις την Μίλητον, μαθόντες την άφιξίν του διέταξαν
+ίνα με το ήμισυ μεν του στόλου φυλάσσεται η Μίλητος, με το άλλο δε
+ήμισυ μεταβούν εις Τριόπιον, διά να συλλάβουν τα εκ της Αιγύπτου
+ερχόμενα φορτηγά· είναι δε το Τριόπιον άκρα προέχουσα της Κνιδίας
+αφιερωμένη εις τον Απόλλωνα. Εις την είδησιν ταύτην οι Αθηναίοι
+ανεχώρησαν εκ της Σάμου και έβαλαν έξ πλοία εις Τριόπιον να
+φρουρούν· αλλά τα πληρώματα αυτών διέφυγαν. Οι Αθηναίοι κατέπλευσαν
+ακολούθως εις την Κνίδον και προσβαλόντες την πόλιν, ατείχιστον
+ούσαν, παρ' ολίγον να την κυριεύσουν. Την επιούσαν επανέλαβαν την
+προσβολήν αλλά, επειδή οι κάτοικοι περιεχαρακώθησαν καλλίτερον κατά
+την νύκτα και ενισχύθησαν υπό των πληρωμάτων των πλοίων του
+Τριοπίου, οι Αθηναίοι δεν ηδυνήθησαν να τους βλάψουν όσον το πρώτον.
+Υπεχώρησαν λοιπόν και, αφού ελεηλάτησαν τους αγρούς, απέπλευσαν εις
+την Σάμον.
+
+36. Κατά την αυτήν δε εποχήν, ότε ο Αστύοχος ήλθεν εις Μίλητον, διά
+να αναλάβη την ναυαρχίαν, οι Πελοποννήσιοι είχαν ακόμη τα πάντα
+άφθονα εις το στρατόπεδόν των. Τωόντι τους εδίδετο μισθός αρκετός,
+οι θησαυροί οι διαρπαγέντες εκ της Ιάσου είχαν εναποταμιευθή υπό των
+στρατιωτών και οι Μιλήσιοι προθύμως υπέφεραν τα βάρη του πολέμου. Εν
+τούτοις η πρώτη συνθήκη, η συνομολογηθείσα μεταξύ του Τισσαφέρνους
+και του Χαλκιδέως, εφαίνετο ανεπαρκής εις τους Πελοποννησίους και
+ουχί τόσον επωφελής προς αυτούς. Κατά τον καιρόν λοιπόν, κατά τον
+οποίον ήτο ακόμη ο Θηριμένης εις την Μίλητον, συνωμολόγησαν άλλην
+συμμαχίαν, την εξής.
+
+37. «Μεταξύ των Λακεδαιμονίων και των συμμάχων αφ' ενός, και του
+βασιλέως Δαρείου, των υιών του και του Τισσαφέρνους αφ' έτερου
+συνωμολογήθη συνθήκη ειρήνης και φιλίας υπό τους ακολούθους όρους:
+Όλαι αι χώραι και όλαι αι πόλεις, όσαι ανήκουν εις τον βασιλέα
+Δαρείον ή ανήκαν εις τον πατέρα του ή τους προγόνους του, θα
+διατελούν απηλλαγμέναι από οιανδήποτε εχθροπραξίαν και βλάβην εκ
+μέρους των Λακεδαιμονίων και των συμμάχων, μήτε οι Λακεδαιμόνιοι δε
+μήτε οι σύμμαχοι θα εισπράττουν κανένα φόρον παρά των πόλεων τούτων.
+Ο βασιλεύς Δαρείος υποχρεούται, καθώς και οι υπήκοοί του, να μη
+πολεμήση μήτε να βλάψη τους Λακεδαιμονίους ή τους συμμάχους. Εάν οι
+Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι έχουν ανάγκην της συνδρομής του
+βασιλέως, ή εάν ο βασιλεύς έχη ανάγκην της συνδρομής των
+Λακεδαιμονίων και των συμμάχων. Από ό,τι πράξουν μετά αμοιβαίαν
+συνεννόησιν θα θεωρηθή ως καλώς έχον. Οι δύο συνάπτοντες την
+συνθήκην ταύτην υποχρεούνται να εξακολουθήσουν ομού τον πόλεμον κατά
+των Αθηναίων και των συμμάχων και να καταπαύσουν αυτόν από κοινού. Ο
+βασιλεύς θα παρέχη την δαπάνην δι' όλον τον στρατόν ο οποίος επί τη
+αιτήσει του θα ευρίσκετο εις την χώραν του. Εάν πόλις τις εκ των
+μετά του βασιλέως συμβληθεισών επέλθη εναντίον της χώρας του
+βασιλέως, οι άλλοι θα αντισταθούν και θα υπερασπίσουν τον βασιλέα
+δι' όλων των δυνάμεών των. Εάν τις εκ των εις την χώραν του βασιλέως
+ή εκ των υποταγμένων εις αυτόν πόλεων βαδίση κατά των Λακεδαιμονίων
+ή των συμμάχων, ο βασιλεύς θα αντισταθή και θα υπερασπίση αυτούς δι'
+όλων των δυνάμεων του».
+
+38. Μετά τας συνθήκας δε ταύτας ο Θηριμένης παρέδωκε τον στόλον εις
+τον Αστύοχον και εισελθών εντός κέλητος έφυγεν αμέσως. Οι δε
+Αθηναίοι, οίτινες ήσαν εις την Λέσβον, μετέβησαν ήδη εις την Χίον
+μετά του στρατού των και όντες κύριοι της γης και της θαλάσσης
+ωχύρωσαν το Δελφίνιον, χωρίον ισχυρόν προς το μέρος της ξηράς, έχον
+λιμένας και όχι πολύ απέχον της των Χίων πόλεως. Οι Χίοι νικηθέντες
+εις πολλάς προηγουμένας μάχας έμεναν ησυχάζοντες, προ πάντων διότι
+δεν ήσαν σύμφωνοι μεταξύ των και είχαν υποψίας οι μεν προς τους δε
+αφ' ότου ο Πεδάριτος εφόνευσε τους μετά Τυδέως του υιού του Ίωνος ως
+οπαδούς των Αθηναίων και υπέταξε το πλήθος εις σύστημα ολιγαρχικόν·
+ούτε εαυτούς ούτε τους μετά του Πεδαρίτου επικούρους ενόμιζαν
+ικανούς να αντισταθούν εις τους εχθρούς. Εν τούτοις έπεμψαν εις την
+Μίλητον, διά να ζητήσουν επικουρίαν παρά του Αστυόχου· αρνηθέντος δε
+τούτου, ο Πεδάριτος έγραψεν εις την Λακεδαίμονα εναντίον του ως
+αδικούντος. Τοιαύτη ήτο η κατάστασις των Αθηναίων εις την Χίον, εις
+δε την Σάμον ο στόλος των έκαμνεν εκδρομάς εναντίον των εις την
+Μίλητον σταθμευόντων πλοίων· αλλά, επειδή ταύτα δεν εξήρχοντο εις
+συνάντησίν του, επανήλθεν εις την Σάμον και ησύχαζεν.
+
+39. Κατά δε τον αυτόν χειμώνα τα εικοσιεπτά πλοία, τα οποία οι
+Λακεδαιμόνιοι είχαν εξοπλίσει διά τον Φαρνάβαζον, κατά παράκλησιν
+του Μεγαρέως Καλλιγείτου και του Κυζικηνού Τιμαγόρου, ανεχώρησαν εκ
+της Πελοποννήσου περί ήλιου τροπάς και έπλευσαν διά την Ιωνίαν
+έχοντα ως αρχηγόν τον Σπαρτιάτην Αντισθένην. Οι Λακεδαιμόνιοι
+έστειλαν επί του αυτού στόλου ένδεκα Σπαρτιάτας, διά να χρησιμεύουν
+ως σύμβουλοι του Αστυόχου· είς εξ αυτών ήτο ο Λίχας υιός του
+Αρκεσιλάου. Τους είχαν δε διατάξει να ενασχοληθούν από κοινού, άμα
+τη αφίξει των εις Μίλητον, εις το να βελτιώσουν τας εκεί υποθέσεις,
+να πέμψουν, εάν έκρινον κατάλληλον, εις τον Ελλήσποντον προς τον
+Φαρνάβαζον τα αυτά εκείνα πλοία, είτε όλα, είτε περισσότερα, είτε
+ολιγώτερα, να υποδείξουν ως άρχοντα τον μετ' αυτών συμπλέοντα
+Κλέαρχον τον Ραμφίου και να αφαιρούν την ναυαρχίαν, εάν ενόμιζαν
+πρέπον, από τον Αστύοχον, ίνα αναθέσουν αυτήν εις τον Αντισθένην·
+διότι μετά τας επιστολάς του Πεδαρίτου οι Λακεδαιμόνιοι είχαν
+συλλάβει υπονοίας εναντίον του Αστυόχου. Αναχωρήσας ο στόλος ούτος
+από του Μαλέα και πλεύσας διά του πελάγους προσήγγισεν εις την
+Μήλον, όπου συνήντησε δέκα πλοία των Αθηναίων, συνέλαβε τρία κενά
+και τα έκαυσε. Μετά δε τούτο φοβηθείς μήπως τα πλοία των Αθηναίων τα
+διαφυγόντα εκ της Μήλου αναγγείλουν την προσέγγισίν του εις τους
+Αθηναίους (όπερ και εγένετο) έπλευσε προς την Κρήτην,
+προφυλαττόμενος κατά το πλείστον διάστημα του ταξιδιού και εισήλθεν
+εις τον λιμένα της Καύνου εν Ασία. Εκείθεν νομίζων τον εαυτόν του,
+ασφαλή έστειλεν αγγελίαν προ τον στόλον της Μιλήτου, διά να τον
+παραλάβη και τον φέρη εις την Καύνον.
+
+40. Κατά τον αυτόν δε χρόνον οι Χίοι και ο Πεδάριτος, με όλην την
+κακήν θέλησιν του Αστυόχου, πέμπουσι προς αυτόν απεσταλμένον επί
+απεσταλμένου, διά να τον παρακαλέσουν να έλθη εις βοήθειάν των μεθ'
+όλου του στόλου, ενώ ήσαν πολιορκημένοι, και να μη ανέχεται ώστε η
+μεγίστη των εν τη Ιωνία συμμαχίδων πόλεων να αποκλείεται μεν της
+θαλάσσης, να λεηλατήται δε κατά ξηράν υπό των ληστειών. Ουδεμία
+πόλις, πλην της Λακεδαίμονος, είχε τοσούτους δούλους, όσους η Χίος,
+ένεκα δε του πλήθους αυτών τους ετιμώρουν αυστηρώς οσάκις έπταιον.
+Διά τούτο, άμα ο στρατός των Αθηναίων εφάνη οριστικώς αποκατασταθείς
+και περιχαρακωθείς, ηυτομόλησαν οι περισσότεροι προς αυτούς και
+ένεκα της γνώσεως την οποίαν είχον των μερών διέπραξαν τα πλείστα
+κακά. Επέμεναν λοιπόν οι Χίοι να τους βοηθήση ο Αστύοχος, ενόσω ήτο
+ακόμη ελπίς και ήτο δυνατόν να εμποδίσουν τας ημιτελείς εργασίας του
+Δελφινίου και πριν ή ο εχθρός περιβάλη διά μεγαλειτέρων
+περιχαρακωμάτων το στρατόπεδον και τα πλοία του. Ο δε Αστύοχος,
+μολονότι κατά την πρώτην απειλήν δεν είχε διάθεσιν να τους βοηθήση,
+ηναγκάσθη να το πράξη, άμα είδεν ότι οι σύμμαχοι ήσαν πρόθυμοι να
+σπεύσουν εις βοήθειαν.
+
+41. Εν τούτω δε τω μεταξύ έφθασεν εκ της Καύνου η αγγελία ότι τα
+εικοσιεπτά πλοία και οι σύμβουλοι των Λακεδαιμονίων έφθασαν. Ο
+Αστύοχος κρίνων πάσαν άλλην υπόθεσιν ολιγώτερον σπουδαίαν από το να
+συνοδεύση τόσα πολλά πλοία, διά να γίνη κύριος της θαλάσσης και να
+εξασφαλίση την διαπεραίωσιν εις τους Λακεδαιμονίους, οι οποίοι
+ήρχοντο διά να επιτηρήσουν την διαγωγήν του, παρητήθη του εις την
+Χίον πλου και έπλευσε προς την Καύνον. Κατά τον διάπλουν απέβη εις
+την Κων την Μεροπίδα, η οποία ήτο ατείχιστος και κατεστραμμένη υπό
+σεισμού, του μεγίστου από όσους ενθυμούμεθα, και ελεηλάτησεν αυτήν,
+ενώ οι κάτοικοι είχαν φύγει εις τα όρη. Επιδραμών την χώραν ήρπασε
+τα πάντα, πλην των ελευθέρων ανδρών, τους οποίους απέλυσεν. Εκ δε
+της Κω φθάσας διά νυκτός εις την Κνίδον ηναγκάσθη υπό των
+παραινούντων Κνιδίων να μη αποβιβάση τους ναύτας, αλλά, ως είχε, να
+πλεύση ευθύς εναντίον των είκοσι πλοίων των Αθηναίων, τα οποία έχων
+ο Χαρμίνος, εις των στρατηγών της Σάμου, παρεμόνευε τα εικοσιεπτά
+εκείνα πλοία, τα οποία ήρχοντο εκ της Πελοποννήσου και τα οποία
+ανεζήτει ο Αστύοχος. Οι Αθηναίοι οι όντες εις την Σάμον είχαν μάθει
+εκ της Μήλου την προσέγγισιν του στόλου εκείνου και ανέθεσαν εις τον
+Χαρμίνον την φυλακήν των πέριξ της Σύμης, της Χάλκης, της Ρόδου και
+της Λυκίας· ήδη μάλιστα ούτος είχε μάθει ότι τα εχθρικά πλοία ήσαν
+εις την Καύνον.
+
+42. Ο Αστύοχος λοιπόν, πριν γίνη γνωστή η πορεία του, έπλευσε προς
+την Σύμην ελπίζων να συναντήση που τον εχθρικόν στόλον εις το
+πέλαγος· αλλ' η βροχή και ο νεφελώδης καιρός διεσκόρπισαν τα πλοία
+του εν τη σκοτία, Κατά την πρωίαν, ενώ ο στόλος του Αστυόχου έπλεεν
+ατάκτως, του αριστερού κέρατος ευρισκομένου ήδη απέναντι των
+Αθηναίων, του δε άλλου πλανωμένου ακόμη περί την νήσον, ο Χαρμίνος
+και οι Αθηναίοι επροχώρησαν με ταχύτητα μετά πλοίων ολιγωτέρων των
+είκοσι νομίζοντες ότι ο στόλος εκείνος ήτο ο της Καύνου, τον οποίον
+παρεμόνευαν επιπεσόντες δε αμέσως κατ' αυτού εβύθισαν τρία πλοία και
+επέφεραν μεγάλας βλάβας εις τα άλλα. Εις τούτο το σημείον ευρίσκετο
+η ναυμαχία, εφαίνετο δε ούσα υπέρ αυτών, ότε απροσδοκήτως ενεφανίσθη
+το πλείστον μέρος του πελοποννησιακού στόλου και τους περιεκύκλωσε
+πανταχόθεν. Τότε οι Αθηναίοι ετράπησαν εις φυγήν, έχασαν έξ πλοία
+και κατέφυγαν μετά των λοιπών εις την νήσον Τεύτλουσαν και εκείθεν
+εις Αλικαρνασόν. Οι Πελοποννήσιοι προσωρμίσθησαν ύστερον εις τον
+λιμένα της Κνίδου, όπου ηνώθησαν μετ' αυτών τα εκ της Καύνου
+ερχόμενα εικοσιεπτά πλοία· και όλοι ομού έπλευσαν διά να στήσουν
+τρόπαιον εις την Σύμην, εκ της οποίας έπειτα επέστρεψαν πάλιν εις
+την Καύνον.
+
+43. Οι δε Αθηναίοι, άμα έμαθαν τα της ναυμαχίας ταύτης, ανεχώρησαν
+εκ της Σάμου διά την Σύμην μεθ' όλου του στόλου των. Και κατά μεν
+του ναυτικού του ευρισκομένου εις την Κνίδον ούτε αυτοί επροχώρησαν,
+καθώς ούτε εκείνο, κατ' αυτών, λαβόντες δε τα εν Σύμη σκεύη
+προσέβαλαν τα επί της (ασιατικής) ηπείρου Λώρυμα και απέπλευσαν διά
+την Σάμον. Ήδη όλος ο στόλος, συναθροισμένος εις την Κνίδον, όπου
+ευρίσκετο τότε ο Τισσαφέρνης, έκαμνε τας απαιτουμένας επισκευάς· οι
+ένδεκα Λακεδαιμόνιοι διεσκέπτοντο μαζί του περί πάντων των
+συμβαινόντων, περί παντός ό,τι δεν ήρεσεν εις αυτούς, και περί των
+μέσων να εξακολουθήσουν τον πόλεμον όσον το δυνατόν καλλίτερον και
+συμφερώτερον δι' αμφοτέρους. Ο Λίχας προ πάντων λεπτομερώς εξήταζε
+τα πάντα· έλεγαν ότι ουδεμία συνθήκη συνετάχθη καλώς, ούτε η του
+Χαλκιδέως ούτε η του Θηριμένους· ότι θα ήτο φοβερόν να έχη την
+αξίωσιν ο βασιλεύς να κατέχη ακόμη και τώρα τας αυτάς χώρας, επί των
+οποίων άλλοτε αυτός ή οι πρόγονοι του ήρχον (τωόντι εις τας συνθήκας
+ταύτας όλαι αι νήσοι, η Θεσσαλία, οι Λοκροί και αι της Βοιωτίας
+χώραι ώφειλον να υποταγώσι πάλιν εις αυτόν), και ότι αντί της
+ελευθερίας οι Λακεδαιμόνιοι θα επέβαλλον εις τους Έλληνας τον
+Μηδικόν ζυγόν. Εζήτησε λοιπόν να συντάξουν καλλιτέραν συνθήκην λέγων
+ότι η υπάρχουσα δεν θα εγίνετο δεκτή και ότι υπό τοιούτους όρους δεν
+ήθελαν κανέν σιτηρέσιον. Και ο μεν Τισσαφέρνης αγανακτών απεχωρίσθη
+απ' αυτών μετ' οργής και άπρακτος.
+
+44. Οι δε Λακεδαιμόνιοι σκοπόν είχαν να πλεύσουν εις την Ρόδον, της
+οποίας οι εξέχοντες (πρόκριτοι) κάτοικοι τοις είχον πέμψει κήρυκας·
+ήλπιζαν να προσελκύσωσι με το μέρος των την νήσον ταύτην, την οποίαν
+καθίστα σπουδαίαν ο μέγας αριθμός των ναυτικών και των πεζών
+στρατιωτών της. Ήλπιζαν άλλως με τους συμμάχους, τους οποίους είχον
+τότε, να δυνηθούν αυτοί μόνοι να συντηρήσουν τον στόλον, χωρίς να
+ζητήσουν χρήματα παρά του Τισσαφέρνους. Αναχωρήσαντες λοιπόν αμέσως
+εκ της Κνίδου κατά τον αυτόν χειμώνα προσήγγισαν πρώτον εις Κάμειρον
+της Ροδίας μετά πλοίων ενενήκοντα τεσσάρων και εφόβησαν τον λαόν, ο
+οποίος, μη γνωρίζων τα διατρέχοντα, έφυγε διότι η πόλις ήτο
+ατείχιστος. Έπειτα οι Λακεδαιμόνιοι συνεκάλεσαν τους κατοίκους αυτής
+και τους Ροδίους των δύο άλλων πόλεων, της Λίνδου και της Ιηλυσού,
+και έπεισαν αυτούς να επαναστατήσουν κατά των Αθηναίων. Και
+τοιουτοτρόπως η Ρόδος συνετάχθη με τους Πελοποννησίους. Οι δε
+Αθηναίοι κατά τον αυτόν χρόνον, πληροφορηθέντες περί του σχεδίου
+τούτου, διά να εμποδίσουν την εκτέλεσιν αυτού, ανεχώρησαν μετά του
+στόλου, όπου ήτο εις την Σάμον, και εφάνησαν εις τα πέλαγος· αλλ'
+ήτο πλέον αργά, και διά τούτο έπλευσαν πρώτον μεν εις την Χάλκην,
+έπειτα δε εις την Σάμον. Ακολούθως επέδραμον κατά της Ρόδου
+αναχωρούντες εκ της Χάλκης, εκ της Κω και εκ της Σάμου. Οι δε
+Πελοποννήσιοι σενέλεξαν παρά των Ροδίων αναγκαστικήν χρηματικήν
+συνεισφοράν εκ τριάκοντα ταλάντων, έσυραν τα πλοία των εις την ξηράν
+και έμειναν ησυχάζοντες επί ημέρας ογδοήκοντα.
+
+45. Ιδού δε τι συνέβη κατά το διάστημα τούτο και μάλιστα πριν
+επιχειρήσουν την εκστρατείαν της Ρόδου. Μετά τον θάνατον του
+Χαλκιδέως και την εν Μιλήτω μάχην ο Αλκιβιάδης, ο οποίος ήτο ύποπτος
+εις τους Πελοποννισίους, εφοβήθη διά κάποια επιστολήν πεμφθείσαν εκ
+Λακεδαίμονος προς τον Αστύοχον και προστάζουσαν αυτόν να τον
+φονεύση, και ότι ο Αλκιβιάδης ήτο εχθρός τον Άγιδος και ελογίζετο
+άλλως ως προδότης. Και πρώτον μεν μετέβη προς τον Τισσαφέρνην και
+έβλαπτε πλησίον αυτόν όσον ηδύνατο περισσότερον τους Πελοποννησίους·
+αποκαλύπτων δε εις αυτόν τα πάντα τον έπεισε να ελαττώση τον μισθόν
+των, εις τρόπον ώστε αντί μιας αττικής δραχμής τους έδιδε μόνον
+τρεις οβολούς, και τούτο όχι τακτικώς. Κατά τας συμβουλάς του
+Αλκιβιάδου ο Τισσαφέρνης τους είπεν ότι, εάν οι Αθηναίοι, οι οποίοι
+ήσαν πολύ εμπειρότεροι αυτών εις τα ναυτικά, έδιδαν μόνον τρείς
+οβολούς εις τους ναύτας των, έπρατταν τούτο ουχί χάριν οικονομίας
+όσον ίνα μη οι ναύται, διαφθειρόμενοι υπό της αφθονίας των χρημάτων,
+οι μεν εκνευρίζουν το σώμα των δαπανώντες εις ηδονάς, αίτινες
+καταστρέφουν την υγείαν, οι δε εγκαταλείπουν τα πλοία αφήνοντες ως
+ενέχυρον τον επί πλέον (του λαμβανομένου προς συντήρησιν)
+οφειλόμενον μισθόν. Τον εδίδαξεν επίσης ο Αλκιβιάδης να ελκύση διά
+δωρεών την υποστήριξιν των τριηράρχων και των στρατηγών των πόλεων
+και οι μεν άλλοι εξ αυτών εδέχθησαν, ουχί δε και οι Συρακούσιοι,
+διότι μόνος ο Ερμοκράτης διεμαρτυρήθη εν ονόματι όλων των συμμάχων.
+Ότε αι πόλεις έστειλαν να ζητήσουν χρήματα, ο Αλκιβιάδης απέπεμπεν ο
+ίδιος τους απεσταλμένους αποκρινόμενος εν ονόματι του Τισσαφέρνους
+ότι οι Χίοι ήσαν πολύ αναίσχυντοι, αυτοί οι μάλλον πλούσιοι των
+Ελλήνων και οφείλοντες την σωτηρίαν των εις την ξένην συνδρομήν, να
+έχουν την αξίωσιν, ώστε άλλοι, χάριν της ιδικής των ελευθερίας, να
+εκθέτουν τα σώματα και τας περιουσίας των. Ως προς τας άλλας πόλεις,
+έλεγαν ότι θα ήσαν ασυγχώρητοι, εάν δεν έκαμναν τας αυτάς θυσίας και
+μάλιστα μεγαλυτέρας προς ίδιον των συμφέρον, αυταί που πριν
+αποστατήσουν, τόσα πολλά εδαπανούσαν υπέρ των Αθηναίων. Είπε τέλος
+ότι ο Τισσαφέρνης, πολεμών προς το παρόν με ιδικάς του μόνον
+δαπάνας, είχε δίκαιον να είναι φειδωλός των ιδικών του χρημάτων·
+αλλ' ότι, εάν ποτε ο βασιλεύς πέμψη κεφάλαια, ο μισθός θα δοθή
+ανελλιπώς και αι πόλεις θα λάβουν δικαίας αποζημιώσεις.
+
+46. Συνεβούλευεν δ' επίσης τον Τισσαφέρνην να μη σπεύση πολύ να
+περάνη τον πόλεμον και να μη συγκατατεθή, είτε προσκαλών φοινικικόν
+στόλον, όπως διενοείτο, είτε λαμβάνων επί μισθώ περισσοτέρους
+Έλληνας, ώστε να δοθή το κράτος της θαλάσσης και της ξηράς εις ένα
+και τον αυτόν λαόν, αλλά να αφήση την αρχήν διαμοιρασμένην μεταξύ
+των δύο αντιπάλων, διότι τούτο όπερ θα επέτρεπε πάντοτε εις τον
+βασιλέα να διεγείρη τους μεν εναντίον των δε· ενώ, εάν το κράτος της
+ξηράς και της θαλάσσης συνεκεντρούτο εις έν σημείον, ο βασιλεύς δεν
+θα είχε πλέον συμμάχους, διά να καταβάλη τους επικρατούντας, εκτός
+εάν ήθελεν ημέραν τινά, αυτός ο ίδιος να περιπλακή εις αγώνα
+πολυδάπανον και πλήρη κινδύνων· θα ήτο δε απλούστερον, ολιγώτερον
+δαπανηρόν και μάλλον ασφαλές να αφήση τους Έλληνας να καταστραφούν
+μεταξύ των. Προσέθηκεν ότι θα ήτο ωφελιμώτερον εις τον βασιλέα να
+συμμερισθή την αρχήν με τους Αθηναίους, καθότι αυτοί, μη
+εποφθαλμιώντες, ως οι Λακεδαιμόνιοι, να κυριαρχήσουν επί της ξηράς
+και όντες μάλλον συμβιβαστικοί προς τα έργα και τους λόγους, θέλουν
+μεν την ηγεμονίαν της θαλάσσης, εγκαταλείπουν δε εις τον βασιλέα
+τους Έλληνας τους κατοικούντας εις το βασίλειόν του, ενώ οι
+Λακεδαιμόνιοι ήρχοντο, διά να ελευθερώσουν τους λαούς· ότι δεν ήτο
+πιθανόν να ελευθερώσουν μεν τώρα οι Λακεδαιμόνιοι τους Έλληνας από
+τον ζυγόν των Ελλήνων, να μη ζητήσουν δε κατόπιν να τους απαλλάξουν
+και από τον ζυγόν των βαρβάρων εκτός εάν ούτοι τους απεδίωκαν ημέραν
+τινά. Τον συνεβούλευσε λοιπόν να εξασθενίση πρώτον τους μεν διά των
+δε, και αφού περικόψη τοιουτοτρόπως όσον ηδύνατο περισσότερον την
+δύναμιν των Ελλήνων να στραφή τότε κατά των Πελοποννησίων και να
+εκδιώξη αυτούς εκ της βασιλικής χώρας. Ο Τισσαφέρνης ησπάζετο κατά
+το πλείστον τα σχέδια ταύτα, όσον δυνάμεθα τουλάχιστον να κρίνωμεν
+εκ των πράξεών του. Ενεπιστεύθη λοιπόν ανεπιφυλάκτως εις τον
+Αλκιβιάδην, ο οποίος του έδιδε τοσούτον καλάς συμβουλάς ως προς
+τούτο· έδιδεν ατάκτως τον μισθόν εις τους Πελοποννησίους και δεν
+τοις επέτρεπε να ναυμαχήσουν. Βεβαιών ότι μετ' ολίγον έμελλε να
+φθάση ο φοινικικός στόλος και ότι τότε θα επολέμουν μετά δυνάμεων
+πλέον ή επαρκών, κατέστρεψε τας υποθέσεις των και παρέλυσε το
+ναυτικόν των, τοσούτον ανθηρόν μέχρι της στιγμής εκείνης. Τέλος καθ'
+όλην την εις τον πόλεμον εκείνον συμμετοχήν του επέδειξε ψυχρότητα
+ικανήν, ώστε να εννοήσουν τους αληθείς σκοπούς του.
+
+47. Ο δε Αλκιβιάδης έδιδε τας συμβουλάς ταύτας εις τον Τισσαφέρνην
+και τον βασιλέα, αφ' ενός μεν διότι ευρισκόμενος πλησίον αυτών
+ενόμιζε τας συμβουλάς ταύτας ως αρίστας, αφ' ετέρου δε διότι έτρεφε
+την ελπίδα να επιστρέψη εις την πατρίδα του γνωρίζων ότι, εάν
+επρολάμβανε την καταστροφήν αυτής, θα ηδύνατο ημέραν τινά να επιτύχη
+διά της πειθούς την ανάκλησίν του· ενόμιζε δε ότι το καλύτερον
+μέσον, διά να πείση εις τούτο τους Αθηναίους, ήτο να φαίνεται ως
+επιστήθιος φίλος του Τισσαφέρνους. Τούτο τωόντι συνέβη. Οι
+στρατιώται οι μένοντες εις την Σάμον έμαθαν ότι ίσχυεν αυτός παρά τω
+Τισσαφέρνει. Αφ' ετέρου ο Αλκιβιάδης ήλθεν εις συνεννοήσεις με τους
+μάλλον ισχυρούς εξ αυτών, διά να κηρύξουν ούτοι εις τους τιμίους
+ανθρώπους εκ μέρους του ότι, εάν ανεκαλείτο εις την πατρίδα του υπό
+το αριστοκρατικόν πολίτευμα και όχι υπό την μοχθηράν δημοκρατίαν, η
+οποία τον είχεν εξορίσει, υπέσχετο να τοις προμηθεύση την φιλίαν του
+Τισσαφέρνους και να συμμερισθή μετ' αυτών την εξουσίαν. Αι προτάσεις
+αύται τοσούτω μάλλον έγιναν δεκταί, όσω οι τριήραρχοι και οι
+ισχυρότεροι των εν τη Σάμω Αθηναίων ήσαν διατεθειμένοι εξ ιδίας των
+γνώμης εις την κατάλυσιν της δημοκρατίας.
+
+48. Το ζήτημα τούτο ανεκινήθη πρώτον εις το στρατόπεδον και έπειτα
+εις την πόλιν· τινές μάλιστα ανεχώρησαν εκ της Σάμου, διά να
+συνομιλήσουν με τον Αλκιβιάδην, ο οποίος τοις υπεσχέθη πρώτον την
+φιλίαν του Τισσαφέρνους και έπειτα την του βασιλέως, εάν έστεργον να
+καταλύσουν την δημοκρατίαν (διότι μόνον δι' αυτού του τρόπου ηδύνατο
+ο βασιλεύς να έχη πλειοτέραν εμπιστοσύνην.) Οι πρώτοι πολίται,
+οίτινες συνήθως υποφέρουν (εκ του πολέμου) περισσότερον, συνέλαβον
+μεγάλην ελπίδα να λάβωσιν αυτοί οι ίδιοι την διεύθυνσιν των
+πραγμάτων και να νικήσουν τους εχθρούς. Επανελθόντες εις την Σάμον
+συνήθροισαν όσους ενόμιζαν καταλλήλους προς συνωμοσίαν και είπαν
+αναφανδόν εις τον λαόν ότι ο βασιλεύς θα εγίνετο φίλος των Αθηναίων
+και ότι θα τοις παρείχε χρήματα άμα ο Αλκιβιάδης ανεκαλείτο εις την
+πατρίδα του και κατελύετο η δημοκρατία. Μολονότι δε το πλήθος
+δυσηρεστήθη προς στιγμήν διά τα συμβαίνοντα, εν τούτοις έμεινεν
+ήσυχον με την ελπίδα ότι ευκολώτερον θα επετύγχανε μισθόν παρά του
+βασιλέως, ενώ οι προετοιμάζοντες την ολιγαρχίαν, άμα ανεκοίνωσαν το
+σχέδιόν των εις το πλήθος συνεζήτησαν μεταξύ των και μετά των λοιπών
+ομοφρόνων τας προτάσεις του Αλκιβιάδου, αι οποίαι εφάνησαν μεν εις
+τους άλλους ωφέλιμοι και ασφαλείς, δεν ήρεσαν όμως ουδόλως εις τον
+Φρύνιχον, ο οποίος ήτο ακόμη στρατηγός και διετείνετο (όπερ και
+αληθές) ότι ο Αλκιβιάδης δεν ηγάπα την ολιγαρχίαν πλειότερον της
+δημοκρατίας, ότι δεν εσκέπτετο ειμή πώς να μεταβάλη την επικρατούσαν
+τάξιν της πόλεως, διά να ανακληθή υπό των φίλων του εν αυτή, ότι
+ώφειλαν προ πάντων να αποφύγουν τας διαιρέσεις, ότι, αφού ήσαν ήδη
+οι Πελοποννήσιοι ομοίως ισχυροί κατά θάλασσαν και κατείχαν επί της
+βασιλικής χώρας αξιολόγους πόλεις, δεν θα ήτο ωφέλιμον εις τον
+βασιλέα να δημιουργήση δυσχερείας ενούμενος με τους Αθηναίους, προς
+τους οποίους εδυσπίστει, ενώ ηδύνατο να ελκύση την φιλίαν των
+Πελοποννησίων εναντίον των οποίων δεν είχε ποτέ αιτίαν παραπόνων. Ως
+προς δε τας άλλας πόλεις, εις τας οποίας υπέσχοντο την ολιγαρχίαν,
+διότι αι Αθήναι θα έπαυαν δημοκρατούμεναι, ήξευρε καλώς, έλεγαν, ότι
+η υπόσχεσις αύτη δεν ήτο ικανή ούτε να υποτάξη τας αποστατησάσας,
+ούτε να συγκρατήση εις υποταγήν τας πιστάς, διότι παρά να είναι
+δούλαι της ολιγαρχίας ή της δημοκρατίας αι πόλεις αύται θα
+προτιμήσουν μάλλον να είναι ελεύθεραι υπό οιονδήποτε εκ των δύο
+τούτων συστημάτων. Ως προς τους ανθρώπους τους ονομαζομένους καλούς
+καγαθούς, επίστευεν ότι δεν θα ηνωχλούντο υπ' αυτών ολιγώτερον ή υπό
+του δήμου, εις τον οποίον ούτοι παρείχαν και εισήγαν κακά σχέδια,
+των οποίων αυτοί μόνοι εκαρπούντο τας ωφελείας· το να υποταχθούν εις
+αυτούς ήτο ως να καθιέρουν το σύστημα της αυθαιρέτου καταδίκης και
+του βίαιου θανάτου, ενώ ο λαός ήτο ανοικτόν καταφύγιον εις όλους και
+χαλινός των παρεκτροπών των ολίγων. Ο Φρύνιχος εβεβαίωνεν ότι αι
+πόλεις είχαν σχηματίσει εκ πείρας την αυτήν γνώμην και τέλος
+επρόσθεσεν ότι αυτός τουλάχιστον απεδοκίμαζε και τας προτάσεις του
+Αλκιβιάδου και τα πραττόμενα τότε.
+
+49. Η δε συνέλευσις των συνωμοτών, συμφώνως με την πρώτην απόφασιν,
+παρεδέχθη τας γενομένας εις αυτήν προτάσεις και παρεσκευάσθη να
+στείλη εις τας Αθήνας τον Πείσανδρον και άλλους απεσταλμένους, διά
+να εργασθούν υπέρ της καθόδου του Αλκιβιάδου και της εν τη πόλει
+ταύτη καταλύσεως της δημοκρατίας και διά να καταστήσουν τον
+Τισσαφέρνην φίλον των Αθηναίων.
+
+50. Εννοήσας δε ο Φρύνιχος ότι έμελλε να προταθή η ανάκλησις του
+Αλκιβιάδου και ότι οι Αθηναίοι θα την παρεδέχοντο, και φοβηθείς
+μήπως κατόπιν από όσα είπε κατά του Αλκιβιάδου διατηρήση ούτος, όταν
+θα επανήρχετο (εις Αθήνας), μίσος εναντίον του, διά την αιτίαν
+ταύτην, εμηχανεύθη το εξής στρατήγημα. Έστειλεν απεσταλμένον προς
+τον ναύαρχον των Λακεδαιμονίων Αστύοχον, ότε ήτο ακόμη τότε περί την
+Μίλητον, γράψας κρυφίως ότι ο Αλκιβιάδης κατέστρεφε τα πράγματα των
+Λακεδαιμονίων καθιστών τον Τισσαφέρνην φίλον των Αθηναίων· τω έδιδε
+συγχρόνως λεπτομερείς πληροφορίας περί όλων των άλλων, ζητών
+συγγνώμην, αν εζήτει να βλάψη τον εχθρόν του, έστω και με ζημίαν της
+πατρίδος του. Αλλ' ο Αστύοχος ουδόλως εσκέφθη να τιμωρήση τον
+Αλκιβιάδην, ο οποίος άλλως δεν ήτο πρόχειρος ως πρότερον· εξ
+εναντίας μετέβη προς αυτόν εις την Μαγνησίαν καθώς και προς τον
+Τισσαφέρνην, τους ανεκοίνωσεν όσα του είχαν γράψει εκ Σάμου και
+έγινεν αυτός ο ίδιος μηνυτής. Συγχρόνως επωφελήθη, ως ελέγετο, εκ
+της περιστάσεως, διά να επιδείξη την προς τον Τισσαφέρνην αφοσίωσίν
+του χάριν των ιδίων αυτού συμφερόντων· διά τον αυτόν δε λόγον μέχρις
+εκείνης της στιγμής ασθενώς διεμαρτύρετο κατά της ελαττώσεως του
+μισθού. Ο Αλκιβιάδης έγραψεν αμέσως εις την Σάμον, διά να καταγγείλη
+τον Φρύνιχον και ζητήση τον θάνατόν του. Ο δε Φρύνιχος, θορυβηθείς
+και αισθανθείς ότι διέτρεχε μέγιστον κίνδυνον από την καταγγελίαν
+εκείνην, γράφει πάλιν προς τον Αστύοχον, διά να τον επιπλήξη, ότι
+δεν ετήρησε μυστικά τα προηγουμένως γραφέντα, και διά να του
+φανερώση ότι τώρα ήτο έτοιμος να του παραδώση όλον τον εν τη Σάμω
+στρατόν των Αθηναίων, διά να τον καταστρέψη· περιέγραψε συγχρόνως
+όλα τα μέσα, διά των οποίων θα ηδύνατο να επιτύχη του σκοπουμένου,
+καθότι η Σάμος ήτον ατείχιστος, και τέλος είπεν ότι εκθέτων την ζωήν
+του χάριν των ιδικών του συμφερόντων ουδεμίαν μομφήν έπρεπε να
+ελκύση εναντίον του, ότι προέβαινεν εις το μέτρον τούτο και εις παν
+άλλο μάλλον, παρά να πέση θύμα των σκληροτέρων εχθρών του. Ο δε
+Αστύοχος ανεκοίνωσε και ταύτα εις τον Αλκιβιάδην.
+
+51. Αλλ' ο Φρύνιχος, ο οποίος είχε προϊδεί την απιστίαν του και
+περιέμενε νέαν καταγγελίαν του Αλκιβιάδου, ανήγγειλεν ο ίδιος εις
+τον στρατόν, διά να προλάβη το πράγμα, ότι, επειδή ήτο η Σάμος
+ατείχιστος και τα πλοία όλα δεν ήσαν ηγκυροβολημένα εντός του
+λιμένος, ήξευρεν εξ ασφαλούς πηγής ότι οι εχθροί είχαν κατά νουν να
+έλθουν, διά να προσβάλουν το στρατόπεδον· έπρεπε λοιπόν να οχυρώσουν
+την πόλιν όσον το δυνατόν ταχύτερον και να φυλάττωνται καλώς. Επειδή
+δε τότε εστρατήγει αυτός, ήτο κύριος να εκτελέση ο ίδιος τα μέτρα
+ταύτα. Ήρχισαν λοιπόν να εγείρουν τείχη, και διά του τρόπου τούτου η
+Σάμος, προωρισμένη άλλως να τειχισθή, έσπευσε να πράξη τούτο
+ταχύτερον. Ολίγον μετά ταύτα έφθασαν αι παρά του Αλκιβιάδου
+επιστολαί αναγγέλλουσαι ότι ο στρατός είχε προδοθή υπό του Φρυνίχου
+και ότι οι εχθροί έμελλαν μετ' ολίγον να τον προσβάλουν. Αλλ'
+ουδεμίαν προσοχήν έδωκαν εις τους λόγους του Αλκιβιάδου, και
+εσκέφθησαν ότι γνωρίζων ούτος τα σχέδια του εχθρού επέρριψε την
+ενοχήν επί του Φρυνίχου, τον οποίον εμίσει. Διά της καταγγελίας
+ταύτης ο Αλκιβιάδης όχι μόνον δεν έβλαψε παντάπασι τον Φρύνιχον,
+αλλά μάλλον εχρησίμευσεν ως μάρτυς υπέρ αυτού.
+
+52. Μετά δε τούτο ο Αλκιβιάδης παρεσκεύαζε τον Τισσαφέρνην και
+ανέπειθεν αυτόν να φιλιωθή με τους Αθηναίους· ο σατράπης ούτος,
+μολονότι εφοβείτο τους Πελοποννησίους, οι οποίοι παρουσιάζοντο με
+πλοία περισσότερα ή οι Αθηναίοι, δεν εζήτει μολοντούτο άλλο
+καλύτερον παρά να πεισθή, προ πάντων αφ' ότου έμαθε την σφοδράν
+φιλονεικίαν, πού έγινεν εις την Κνίδον μεταξύ των Πελοποννησίων περί
+της συνθήκης του Θηριμένους.
+
+Τωόντι καθ' ην εποχήν ούτοι ευρίσκοντο εις την Ρόδον ηγέρθη η
+αμφισβήτησις αύτη, κατά την οποίαν η γενομένη άλλοτε υπό του
+Αλκιβιάδου πρότασις να ελευθερώσουν όλας τας Ελληνίδας πόλεις
+εβεβαιώθη υπό του Λίχου, ο οποίος είπεν ότι δεν ήτο ανεκτός ο όρος,
+κατά τον οποίον ο βασιλεύς θα διετήρει τας άλλοτε υπ' αυτού ή υπό
+των προγόνων του κατεχομένας πόλεις. Και ο μεν Αλκιβιάδης, ο οποίος
+ανέλαβε να διεξαγάγη τόσον σπουδαίας υποθέσεις, επεριποιείτο τον
+Τισσαφέρνην και εδείκνυε προς αυτόν ακραιφνή ζήλον.
+
+53. Οι δε μετά του Πεισάνδρου αποσταλέντες εκ της Σάμου πρέσβεις των
+Αθηναίων, άμα ήλθαν εις τας Αθήνας, ωμίλησαν προς την εκκλησίαν του
+δήμου. Το συμπέρασμα της ομιλίας των ήτο ότι, εάν οι Αθηναίοι
+ανεκάλουν τον Αλκιβιάδην και μετέτρεπαν το πολίτευμά των, ηδύναντο
+να ελκύσουν την συμμαχίαν του βασιλέως και να κατατροπώσουν τους
+Πελοποννησίους. Πολλοί αντέστησαν εις τα την δημοκρατίαν αφορώντα,
+και το καθ' εαυτούς, οι εχθροί του Αλκιβιάδου εφώναζαν ότι θα
+έπρατταν έγκλημα, εάν επέτρεπαν εις αυτόν να επιστρέψη εις την
+πατρίδα του, της οποίας παρεβίασε τους νόμους. Οι Ευμολπίδαι και οι
+Κήρυκες διεμαρτύροντο επίσης εναντίον της ανακλήσεώς του,
+προφασιζόμενοι τα μυστήρια, αιτίαν της εξορίας του, και καταρώμενοι
+αυτόν. Ο Πείσανδρος προσελθών εις το μέσον απεκρίθη εις τα παράπονα
+και τας κατηγορίας ταύτας. Προσκαλών ένα έκαστον των αντιλεγόντων,
+τον ηρώτα αν είχεν ελπίδα τινά σωτηρίας διά την δημοκρατίαν, αφού
+εις την θάλασσαν οι Πελοποννήσιοι είχαν όχι ολιγώτερα των Αθηναίων
+πλοία, έτοιμα προς μάχην, αφού εις την συμμαχίαν των είχαν
+περισσοτέρας πόλεις, και αφού ο βασιλεύς και ο Τισσαφέρνης τους
+έδιδαν χρήματα, ενώ αυτοί έμελλαν να στερηθούν τούτων, εάν ο
+βασιλεύς δεν εστρέφετο με το μέρος των. Ότε διά των ερωτήσεων τούτων
+καθίστα αυτούς αναπολογήτους, τους έλεγε σαφώς: «Το μόνον ημών
+καταφύγιον είναι να παραδεχθώμεν πολίτευμα μετριώτερον και να
+αναθέσωμεν την αρχήν εις ολίγον αριθμόν πολιτών, διά να δυνηθή ο
+βασιλεύς να εμπιστευθή εις ημάς. Σήμερον ουχί περί πολιτεύματος,
+αλλά περί σωτηρίας πρόκειται, αργότερα δε δυνάμεθα να κάμωμεν
+τροποποιήσεις, εάν δεν μας αρέση τι. Προς το παρόν ας μετακαλέσωμεν
+τον Αλκιβιάδην, τον μόνον άνδρα πού είναι ικανός να φέρη το σχέδιον
+τούτο εις πέρας».
+
+54. Ο δε δήμος εις την αρχήν μεν ηγανάκτησεν ακούων τα περί της
+ολιγαρχίας λεγόμενα, αλλ' ότε ο Πείσανδρος τον εδίδαξε σαφώς ότι δεν
+υπήρχεν άλλο μέσον σωτηρίας, ενέδωκε τόσον υπό φόβου, όσον και υπό
+ελπίδος προσεχούς μεταβολής. Εψήφισαν λοιπόν να μεταβή ο Πείσανδρος
+μετ' άλλων δέκα προς τον Τισσαφέρνην και τον Αλκιβιάδην, διά να
+συννενοηθή μετ' αυτών περί των ληπτέων μέτρων· συγχρόνως δε, επειδή
+ο Πείσανδρος κατηγόρησε τον Φρύνιχον, αφήρεσαν απ' αυτού και από του
+συνάρχοντος Σκιρωνίδου την στρατηγίαν και έστειλαν αντ' αυτών ως
+στρατηγούς των πλοίων τον Διομέδοντα και τον Λέοντα. Ο Πείσανδρος,
+πεπεισμένος ότι ο Φρύνιχος δεν ήτο ευνοϊκώς διατεθειμένος υπέρ της
+καθόδου του Αλκιβιάδου, τον διέβαλε λέγων ότι είχε προδώσει την
+Ίασον και τον Αμόργην. Επισκεφθείς δε όλας τας δι' όρκου των μελών
+συστημένας πολιτικάς εταιρείας, αι οποίαι υπήρχαν πρότερον εις τας
+Αθήνας διά τας δίκας και τας αρχάς, ταις συνέστησε, να ενωθούν και
+να συνδιασκεφθούν διά την κατάλυσιν της δημοκρατίας. Τέλος δε, αφού
+ετακτοποίησεν όλα, διά να αποφύγη τας αναβολάς, επεβιβάσθη μετά των
+δέκα πολιτών, όπως μεταβή παρά τω Τισσαφέρνει.
+
+55. Ο δε Λέων και ο Διομέδων, κατά τον αυτόν χειμώνα, φθάσαντες ήδη
+εις τον στόλον των Αθηναίων, διυθύνθησαν εναντίον της Ρόδου, εύρον
+εκεί τραβηγμένα εις την ξηράν τα πλοία των Πελοποννησίων, και αφού
+απέβησαν εις την ξηράν και ενίκησαν εις μάχην τους δραμόντας εις
+βοήθειαν Ροδίους, επέστρεψαν εις Χάλκην και εις το εξής εντεύθεν
+μάλλον ή εκ της Κω έκαμναν τον πόλεμον, διότι εντεύθεν ηδύναντο να
+παρακολουθούν καλύτερον τας κινήσεις του Πελοποννησιακού στόλου.
+Ήλθε δε εις την Ρόδον Λάκων τις, ο Ξενοφαντίδας, σταλείς υπό του
+Πεδαρίτου και ανήγγειλεν ότι τα τείχη των Αθηναίων είχαν συντελεσθή
+και ότι αι εν Χίω υποθέσεις των Πελοποννησίων εκινδύνευαν να
+καταστραφούν, εάν δεν έσπευδαν εις βοήθειαν μεθ' όλου του στόλου.
+Διενοούντο δε οι Πελοποννήσιοι να πράξουν τούτο, ότε ο Πεδάριτος
+αυτοπροσώπως, έχων τα περί αυτόν επικουρικά στρατεύματα και τους
+Χίους, προσέβαλε πανστρατιά τα οχυρώματα, τα οποία είχαν εγείρει οι
+Αθηναίοι πέριξ των πλοίων, εκυρίευσε μέρος τι αυτών και έλαβε πλοίά
+τινα εκ των τραβηγμένων εις την ξηράν. Ότε όμως έσπευσαν εκεί οι
+Αθηναίοι εις βοήθειαν και έτρεψαν εις φυγήν τους Χίους πρώτους,
+νικάται έπειτα και ο λοιπός στρατός. Ο Πεδάριτος εφονεύθη, και
+πολλοί εκ των Χίων, και πολλά όπλα ελήφθησαν.
+
+56. Μετά δε ταύτα οι μεν Χίοι επολιορκήθησαν στενώτερον διά ξηράς
+και διά θαλάσσης και ενέσκηψεν εις αυτούς μέγας λιμός, οι δε περί
+τον Πείσανδρον πρέσβεις των Αθηναίων ελθόντες προς τον Τισσαφέρνην
+επρότειναν συμβιβασμόν. Αλλ' ο Αλκιβιάδης μη εμπιστευόμενος πολύ εις
+τον Τισσαφέρνην (ο οποίος εφοβείτο περισσότερον τους Πελοποννησίους
+και ήθελε, συμφώνως με τας διδασκαλίας του Αλκιβιάδου, να κατατρίβη
+αμφοτέρους) κατέφυγεν εις το εξής στρατήγημα. Να διαλυθούν αι
+διαπραγματεύσεις ένεκα υπερβολικών αξιώσεων του Τισσαφέρνους. Νομίζω
+δε ότι και ο Τισσαφέρνης ήθελε το αυτό· αλλ' ούτος μεν ένεκα φόβου,
+ο δε Αλκιβιάδης, μάρτυς των δισταγμών εκείνων, ήθελε να κρύψη από
+τους Αθηναίους την ιδίαν του αδυναμίαν. Επροτίμησε λοιπόν να φερθή
+ούτως ώστε να πιστεύσουν οι Αθηναίοι ότι ο Τισσαφέρνης επεθύμει μεν
+να έλθη εις συμβιβασμόν, αλλ' ότι δεν ήτο ευχαριστημένος από τας
+παραχωρήσεις των. Ο Αλκιβιάδης, ομιλών εν ονόματι του Τισσαφέρνους
+και επί παρουσία αυτού, τοσούτον υπερβολικάς αξιώσεις υπέβαλεν, ώστε
+οι Αθηναίοι, με όλην την θέλησιν πού είχαν να παραδεχθούν τα πάντα,
+εσκανδαλίσθησαν. Ο Τισσαφέρνης και ο Αλκιβιάδης ηξίουν να παραχωρηθή
+όλη η Ιωνία, αι παρακείμεναι νήσοι και διάφορα άλλα μέρη, τα οποία
+οι Αθηναίοι δεν ηρνήθησαν· τέλος ο Αλκιβιάδης εις την τρίτην
+συνδιάσκεψιν, φοβηθείς μήπως εννοήσουν ότι ουδόλως ίσχυεν, εζήτησε
+παρά των Αθηναίων να επιτρέψουν εις τον βασιλέα να ναυπηγή πλοία και
+να περιπλέη την χώραν του διευθυνόμενος όπου και με όσα πλοία ήθελε.
+Τότε οι Αθηναίοι απέβαλαν πάσαν υπομονήν· βλέποντες ότι ήτο αδύνατον
+να συμβιβασθούν επί τοιούτων βάσεων και ότι ο Αλκιβιάδης τους είχεν
+εξαπατήσει, απεμακρύνθησαν ωργισμένοι και επέστρεψαν εις την Σάμον.
+
+57. Ο δε Τισσαφέρνης, ευθύς μετά ταύτα και κατά τον αυτόν χειμώνα,
+μεταβαίνει εις Καύνον, διά να επαναφέρη τους Πελοποννησίους εις την
+Μίλητον, να συνομολογήση μετ' αυτών νέας συνθήκας οιασδήποτε, να
+τους παράσχη τροφάς και να μη διαλύση εντελώς την προς αυτούς
+φιλίαν, φοβούμενος μήπως, εν ελλείψει μέσων διά να διατηρήση πολλά
+πλοία, οι Πελοποννήσιοι, αναγκαζόμενοι να ναυμαχήσουν προς τους
+Αθηναίους, νικηθούν, ή, επειδή θα άδειαζαν από άνδρας τα πλοία των
+Λακεδαιμονίων (4) κατορθώσουν οι Αθηναίοι να πράξουν ό,τι ήθελαν,
+χωρίς να λάβουν ανάγκην αυτού· προ πάντων όμως εφοβείτο μήπως
+λεηλατήσουν την ήπειρον, διά να προμηθευθούν τροφάς. Κατόπιν λοιπόν
+των υπολογισμών τούτων και συμφώνως με το σχέδιον το οποίον είχε να
+αποκαταστήση την ισορροπίαν μεταξύ των Ελλήνων επρονόησε και
+προσεκάλεσε τους Πελοποννησίους, τους παρέσχε τροφάς και έκλεισε
+μετ' αυτών τρίτην συνθήκην, την εξής·
+
+58 «Κατά το δέκατον τρίτον έτος της βασιλείας του Δαρείου,
+εφορεύοντος δε εν Λακεδαίμονι του Αλεξιππίδα, συνωμολογήθησαν
+συνθήκαι εν τω πεδίω του Μαιάνδρου μεταξύ των Λακεδαιμονίων και των
+συμμάχων αφ' ενός, και αφ' ετέρου του Τισσαφέρνους, του Ιεραμένους
+και των παίδων του Φαρνάκου, ως προς τα πράγματα του βασιλέως, των
+Λακεδαιμονίων και των συμμάχων. Όλη η χώρα του βασιλέως, ήτις
+αποτελεί μέρος της Ασίας, να μένη υπό την κυριαρχίαν του και να
+διαθέτη αυτήν όπως βούλεται. Οι Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι να μη
+εισέρχωνται με κακόν σκοπόν εις την χώραν του βασιλέως, μήτε ο
+βασιλεύς να εισέρχεται με κακόν σκοπόν εις την χώραν των
+Λακεδαιμονίων και των συμμάχων. Εάν τις εκ των Λακεδαιμονίων ή εκ
+των συμμάχων επέλθη προς βλάβην κατά της χώρας του βασιλέως, να
+εμποδίζουν αυτόν οι Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι. Ομοίως, εάν τις
+εκ των υπηκόων του βασιλέως επέλθη κατά της χώρας των Λακεδαιμονίων
+και των συμμάχων με σκοπόν εχθρικόν, να εμποδίση αυτόν ο βασιλεύς. Ο
+Τισσαφέρνης θα παράσχη τας συμφωνημένας τροφάς εις τον παρόντα
+στόλον μέχρι της ελεύσεως του βασιλικού στόλου. Μετά την έλευσιν των
+πλοίων του βασιλέως, εάν οι Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι θέλουν να
+διατηρήσουν με δαπάνας ιδικάς των τα πλοία των, είναι κύριοι να το
+πράξουν, εάν δε προτιμούν να λαμβάνουν παρά του Τισσαφέρνους τον
+υποσχεθέντα μισθόν, ο Τισσαφέρνης θα τον παρέχη· αλλ' άμα τελειώση ο
+πόλεμος, οι Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι είναι υπόχρεοι να
+αποδώσουν εις τον Τισσαφέρνην όσα χρήματα ήθελαν λάβει. Όταν φθάσουν
+τα πλοία του βασιλέως, ο στάλος των Λακεδαιμονίων, των συμμάχων και
+του βασιλέως θα επιχειρούν τον πόλεμον από κοινού, όπως ήθελαν
+αποφασίσει ο Τισσαφέρνης, οι Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι· εάν δε
+θελήσουν να παύσουν τον πόλεμον, να παύσουν αυτόν ομοφώνως».
+
+59. Αι μεν σπονδαί τοιαύται υπήρξαν. Και μετά ταύτα ο Τισσαφέρνης
+ητοιμάζετο και να προσκαλέση, όπως είχε συμφωνηθή, τα Φοινικικά
+πλοία, και να εκπληρώση όλας τας υποσχέσεις του· τουλάχιστον ήθελε
+να εφαίνετο ότι ενησχολείτο περί τούτων.
+
+60. Οι δε Βοιωτοί, ενώ ετελείωνεν ήδη ο χειμών, εκυρίευσαν διά
+προδοσίας τον Ωρωπόν, εντός του οποίου εφρούρουν Αθηναίοι.
+Συνέπραξαν δε εις τούτο Ερετριείς τινες και αυτοί οι Ωρώπιοι,
+οίτινες υπεκίνουν την αποστασίαν της Ευβοίας, διότι, ενόσω οι
+Αθηναίοι κατείχαν τον Ωρωπόν, κείμενον απέναντι της Ερετρίας, ούτε η
+πόλις αύτη ούτε η άλλη Εύβοια ηδύνατο να είναι ασφαλής. Οι
+Ερετριείς, κύριοι γενόμενοι του Ωρωπού, μετέβησαν εις την Ρόδον, διά
+να προσκαλέσουν τους Πελοποννησίους εις την Εύβοιαν· αλλ' ούτοι ήσαν
+διατεθειμένοι μάλλον να βοηθήσουν την Χίον, ολοένα στενώτερα
+πολιορκουμένην. Ανεχώρησαν δε οι Πελοποννήσιοι εκ της Ρόδου και
+έπλεαν ήδη με όλον τον στόλον, ότε, φθάσαντες πλησίον του Τριοπίου,
+διέκριναν εις το πέλαγος τα πλοία των Αθηναίων ερχόμενα εκ της
+Χάλκης. Επειδή όμως κανέν εκ των δύο μερών δεν ήθελε να αρχίση την
+επίθεσιν, οι μεν Αθηναίοι απεχώρησαν εις την Σάμον, οι δε
+Πελοποννήσιοι εις την Μίλητον. Τότε ανεγνώρισαν ότι ήτο αδύνατον
+άνευ ναυμαχίας να βοηθήσουν την Χίον. Εν τούτοις έληξεν ο χειμών,
+καθώς και το εικοστόν έτος του πολέμου τούτου, τον οποίον συνέγραψεν
+ο Θουκυδίδης.
+
+61. Κατά δε το ακόλουθον θέρος (5), μόλις ήρχισεν η άνοιξις, ο
+Σπαρτιάτης Δερκυλίδας εστάλη διά ξηράς μετ' ολίγου στρατού εις τον
+Ελλήσποντον, διά να επαναστατήση την Άβυδον, αποικίαν των Μιλησίων.
+Οι Χίοι, καθ' όν καιρόν ο Αστύοχος ηπόρει πώς να τους βοηθήση,
+πιεσθέντες υπό της πολιορκίας ηναγκάσθηοαν να ναυμαχήσουν. Ο
+Αστύοχος ήτο ακόμη εις την Ρόδον, ότε οι Χίοι, μετά τον θάνατον του
+Πεδαρίτου, έλαβαν εκ Μιλήτου ως άρχοντα τον Σπαρτιάτην Λέοντα, ο
+οποίος συνέπλευσεν ως επιβάτης μετά του Αντισθένους· έλαβαν επίσης
+και δώδεκα πλοία, τα οποία εστάθμευαν εις την Μίλητον και μεταξύ των
+οποίων πέντε ήσαν των Θουρίων, τέσσαρα των Συρακουσών, έν των
+Αναίων, εν της Μιλήτου και έν ανήκον εις τον Λέοντα. Επεξελθόντες οι
+Χίοι πανδημεί κατέλαβαν θέσιν τινά οχυράν και συγχρόνως τα
+τριακονταέξ πλοία των προχωρήσαντα κατά των τριακονταδύο των
+Αθηναίων εναυμάχησαν. Η συμπλοκή έγινε πεισματώδης· αλλ' επειδή ήτο
+ήδη αργά, οι Χίοι και οι σύμμαχοι χωρίς να νικηθούν επέστρεψαν εις
+την πόλιν.
+
+62. Ευθύς δε μετά ταύτα, εξελθόντος του Δερκυλίδου πεζή εκ της
+Μιλήτου, επανεστάτησεν η εν τω Ελλησπόντω Άβυδος και συνετάχθη με το
+μέρος του Δερκυλίδου και Φαρναβάζου· το αυτό δε έπραξε μετά δύο
+ημέρας και η Λάμψακος. Ο Στρομβιχίδης, μαθών εις την Χίον την
+είδησιν ταύτην, ήλθεν εις βοήθειαν με εικοσιτέσσαρα πλοία των
+Αθηναίων, μερικά των οποίων έφεραν στρατιώτας. Νικήσας εις μάχην
+τους αντεπεξελθόντας Λαμψακηνούς εκυρίευσεν αναιμωτί την Λάμψακον,
+ατείχιστον ούσαν διαρπάσας δε σκεύη και ανδράποδα και αποκαταστήσας
+εις τας οικίας των τους ελευθέρους άνδρας, διηυθύνθη εναντίον της
+Αβύδου. Αλλ' επειδή ούτε οι κάτοικοι αυτής παρεδίδοντο, ούτε αυτός
+ηδυνήθη να κυριεύση την πόλιν εξ εφόδου, έπλευσε προς την αντιπέραν
+της Αβύδου παραλίαν και έκαμε την Σηστόν, πόλιν της Χερσονήσου, την
+οποίαν κατείχαν άλλοτε οι Μήδοι, φρούριον και σκοπιάν όλου του
+Ελλησπόντου.
+
+63. Τότε δε οι Χίοι έγιναν περισσότερον κύριοι της θαλάσσης· οι δε
+Πελοποννήσιοι, οι οποίοι ήσαν εις την Μίλητον, καθώς και η Αστύοχος,
+μαθόντες την είδησιν της ναυμαχίας και την αναχώρησιν του
+Στρομβιχίδου και του στόλου του, ανέλαβαν θάρρος. Ο Αστύοχος μετέβη
+μετά δύο πλοίων εις την Χίον, παρέλαβε τα εκεί πλοία, και μεθ' όλου
+του στόλου έπλευσε κατά της Σάμου· αλλ' επειδή οι Αθηναίοι, οι
+οποίοι εδυσπίστουν τότε προς αλλήλους, δεν επροχώρησαν κατ' αυτού,
+επέστρεψαν εις την Μίλητον· κατά την αυτήν εποχήν, και μάλιστα
+ολίγον πρότερον, η δημοκρατία κατελύθη εις τας Αθήνας. Ο Πείσανδρος
+και οι μετ' αυτού πρέσβεις επιστρέψαντες εις την Σάμον, αφού
+εγκατέλιπαν τον Τισσαφέρνην, αποκατέστησαν βεβαιότερον τα εν τω
+στρατοπέδω και έπεισαν τους Σαμίους, μολονότι επαναστατήσαντας
+άλλοτε κατ' αλλήλων, διά να καταλύσουν την ολιγαρχίαν, να
+παρακινήσουν τους δυνατούς να παραδεχθούν το ολιγαρχικόν πολίτευμα.
+Συγχρόνως οι Αθηναίοι, οι οποίοι ήσαν εις την Σάμον, συνεσκέφθησαν
+και έκριναν κατάλληλον να παραιτηθούν του Αλκιβιάδου, αφού δεν ήθελε
+να τους βοηθήση και αφού δεν ήτο κατάλληλος να προσέλθη εις την
+ολιγαρχίαν· να επιβλέπουν αυτοί οι ίδιοι τας υποθέσεις των, αφού
+ευρίσκοντο ήδη εν κινδύνω· να επιμείνουν συγχρόνως εις τον πόλεμον,
+και λαμβάνοντες προθύμως εκ της ιδίας των περιουσίας, να δώσουν
+χρήματα και ό,τι άλλο ήθελε κριθή αναγκαίον, διότι δεν ειργάζοντο
+πλέον δι' άλλους παρά διά τον εαυτόν τους.
+
+64. Μετά τας τοιαύτας λοιπόν προς αλλήλους προτροπάς έστειλαν αμέσως
+εις τας Αθήνας τον Πείσανδρον και τους ημίσεις των πρέσβεων, διά να
+διευθύνουν τας εκεί υποθέσεις, με την διαταγήν να αποκαταστήσουν την
+ολιγαρχίαν εις όλας τας υπηκόους πόλεις, όπου ήθελαν προσεγγίσει·
+τους δε άλλους ημίσεις έστειλαν εδώ και εκεί εις τας άλλας πόλεις
+της κυριαρχίας των Αθηναίων· ο Διοτρέφης, εκλεχθείς άρχων της Θράκης
+και ευρισκόμενος τότε εις την Χίον διετάχθη να μεταβή εις την θέσι
+του. Φθάσας εις Θάσον κατέλυσε την δημοκρατίαν· αλλά, μόλις παρήλθαν
+δύο μήνες από της αναχωρήσεως αυτού, οι Θάσιοι ωχύρωσαν την πόλιν
+των κρίνοντες ότι δεν είχαν πλέον ανάγκην της ολιγαρχίας των
+Αθηναίων και περιμένοντες από ημέρας εις ημέραν από τους
+Λακεδαιμονίους την ελευθερίαν των. Άλλως υπήρχαν έξω, εις την
+Πελοπόννησον, τινές των συμπατριωτών των εξορισθέντες υπό των
+Αθηναίων. Οι εξόριστοι δε ούτοι ενήργουν, συνεννοούμενοι μετά των εν
+τη Θάσω φίλων των, να φέρουν στόλον και να επαναστατήσουν την πόλιν.
+Η τύχη δε κατ' εξοχήν τους εβοήθησεν. Η πόλις εστηρίχθη άνευ
+κινδύνου και η δημοκρατική κυβέρνησις, η οποία αντέστη εις τα
+πραττόμενα, κατελύθη. Εις την Θάσον λοιπόν τα πράγματα απέβησαν
+άλλως παρ' ό,τι είχαν υπολογίσει οι εν Αθήναις ολιγαρχικοί, αληθώς
+δε το αυτό συνέβη και παρά πολλοίς άλλοις υπηκόοις· διότι αι πόλεις
+σωφρονισθείσαι και έχουσαι ελευθερίαν ενεργείας εχώρησαν προς την
+αληθή ελευθερίαν ενεργείας, μη προτιμήσασαι την υπό των Αθηναίων
+προσφερομένην επίπλαστον καλοδιοίκησιν.
+
+65. Οι δε μετά του Πεισάνδρου παραπλέοντες κατέλυαν, όπως είχεν
+αποφασισθή, την δημοκρατίαν εις τας πόλεις· έλαβαν επίσης απ' εδώ
+και απ' εκεί στρατιώτας τινάς ως επικούρους και έφθασαν εις τας
+Αθήνας, όπου εύρον τα πλείστα προπαρασκευασθέντα υπό των εταίρων.
+Τωόντι τινές των νεωτέρων, σχηματίσαντες εταιρείαν, εφόνευσαν
+κρυφίως ένα κάποιον Ανδροκλέα, προεστώτα του δημοκρατικού κόμματος,
+ο οποίος και είχε συντείνει τα μέγιστα εις την εξορίαν του
+Αλκιβιάδου. Φονεύσαντες αυτόν ήθελαν και τον δημαγωγόν να πλήξουν
+και να αρέσουν εις τον Αλκιβιάδην, του οποίου η επάνοδος εφαίνετο
+προσεχής και ο οποίος έμελλε να τους προμηθεύση την φιλίαν του
+Τισσαφέρνους. Διά του αυτού τρόπου εξώντωσαν κρυφίως και άλλους
+τινάς αντιπάλους και επί πλέον εδημοσίευσαν, διά λόγου εκ μακρού
+χρόνου προετοιμασθέντος, ότι αι μόναι μισθοφόροι θέσεις εις το εξής
+θα ήσαν αι του στρατού, και ότι η διεύθυνσις των κοινών υποθέσεων
+δεν θα ανήκεν ειμή εις πεντακισχιλίους, και εκ τούτων πάλιν θα
+προετιμώντο οι μάλλον ικανοί εις το να ωφελούν την πολιτείαν διά των
+χρημάτων και των σωμάτων αυτών.
+
+66. Το μέτρον δε τούτο ήτο καλώς προσαρμοσμένον προς τους πλείστους,
+καθότι η πόλις θα εκυβερνάτο μόνον υπ' εκείνων, οι οποίοι έμελλαν
+επίσης να μεταβάλουν το πολίτευμα. Εν τούτοις ο λαός και η διά των
+κυάμων εκλεγομένη βουλή συνήρχοντο ακόμη, αλλ' ουδέν απεφάσιζαν άνευ
+της επιδοκιμασίας των συνομοσάντων, με τους οποίους είχαν συνενωθή
+και οι ρήτορες, οι οποίοι προεξήταζαν πάντα όσα έμελλαν να
+προταθούν. Ουδείς ετόλμα να αντείπη εις τούτο, διότι εφοβούντο την
+συνωμοσίαν, η οποία εφαίνετο πολυάριθμος· εάν δέ τις αντέλεγεν,
+αμέσως εφονεύετο διά τινος τρόπου επιτηδείου. Τους δολοφόνους ούτε
+τους εζήτουν, ούτε, εάν τους εποπτεύοντα, τους ετιμώρουν. Ο λαός
+ησύχαζε, και ο τρόμος αυτού ήτο τοιούτος, ώστε και σιωπών ενόμιζε
+κέρδος, εάν διέφευγε την βίαν. Η ιδέα ότι οι συνωμόται ήσαν
+πλειότεροι παρ' όσοι ήσαν αληθώς, κατέβαλλε το πνεύμα των· ένεκα δε
+του μεγέθους της πόλεως και διότι δεν εγνωρίζοντο αμοιβαίως, ήτο
+αδύνατον να εξακριβώσουν τον αριθμόν αυτών· τούτου ένεκα ουδείς
+ετόλμα να εκμυστηρευθή την αγανάκτησίν του είς τινα, διά να σκεφθή
+μετ' αυτού περί εκδικήσεως, διότι τότε θα είχεν ανάγκην να ομιλήση
+προς τον τυχόντα άγνωστον ή προς ύποπτον. Η δυσπιστία ήτο γενική εις
+το δημοκρατικόν κόμμα και όλοι υπώπτευαν αλλήλους ότι μετείχαν της
+συνωμοσίας, προ πάντων αφ' ότου προσήλθαν εις αυτήν και άνθρωποι,
+τους οποίους ουδέποτε ήθελε πιστεύσει τις ικανούς να αποβλέψουν εις
+την ολιγαρχίαν. Ούτοι παρήγαγαν μεταξύ του λαού ανησυχίαν
+υπερβάλλουσαν και συνετέλεσαν πλειότερον παντός άλλου εις την
+ασφάλειαν των ολιγαρχικών, καταστήσαντες βεβαίαν την δυσπιστίαν του
+δήμου προς τον ίδιον εαυτόν του.
+
+67. Τοιαύτη λοιπόν ήτο η κατάστασις των Αθηνών, ότε έφθασαν εις τας
+Αθήνας ο Πείσανδρος και οι μετ' αυτού, οι οποίοι αμέσως ήρχισαν να
+ενεργούν, διά να συντελεσθή εκείνο, το οποίον ήρχισε. Και πρώτον μεν
+συνεκάλεσαν τον λαόν και επρότειναν να εκλεχθούν δέκα συντάκται
+έχοντες πάσαν πληρεξουσιότητα, διά να παρουσιάσουν εις τον λαόν, εις
+προσδιωρισμένην ημέραν, το σχέδιον, το οποίον ήθελαν συντάξει περί
+του προσφορωτέρου τρόπου, διά να διοικηθή η πόλις· έπειτα, άμα
+έφθασεν η ημέρα εκείνη, συνεκάλεσαν την συνέλευσιν εις τόπον
+κλειστόν, εις τον Κολωνόν. Είναι δε ο Κολωνός ιερόν του Ποσειδώνος
+έξω της πόλεως απέχον δέκα σταδίους. Και οι συντάκται εκείνοι ουδέν
+άλλο επρότειναν, ειμή να επιτραπή εις έκαστον Αθήναιον το δικαίωμα
+να εκφέρη την γνώμην, την οποίαν ήθελεν· αλλ' επέβαλον μεγάλας
+ποινάς εναντίον εκείνου, ο οποίος ήθελε κατηγορήσει επί παραβιάσει
+των νόμων, ή, επί οιαδήποτε άλλη αιτία, τον ποιούντα χρήσιν της
+ελευθερίας ταύτης.
+
+Ανεκηρύχθη τότε επισήμως, ότι καμμία αρχή δεν θα εξασκείται του
+λοιπού όπως εξησκείτο πρότερον, και ότι καταργούνται αι έμμισθοι
+θέσεις· ότι θα εκλεγούν πέντε πρόεδροι, οι οποίοι θα εξέλεγαν εκατόν
+άνδρας, των οποίων καθένας θα είχε περί εαυτόν τρεις· ότι οι
+τετρακόσιοι ούτοι, εισερχόμενοι εις το βουλευτήριον, ήθελαν διοικεί
+μετά πάσης πληρεξουσιότητος όπως ήθελαν κρίνει προτιμότερον και
+ήθελαν συγκαλεί τους πεντακισχιλίους οσάκις τους εφαίνετο εύλογον.
+
+68. Ο ειπών δε την γνώμην ταύτην ήτο ο Πείσανδρος, ο οποίος και καθ'
+όλα τα άλλα συνετέλεσεν αναφανδόν και προθυμότατα εις την κατάλυσιν
+της δημοκρατίας. Αλλ' εκείνος, ο οποίος συνέλαβε το σχέδιον της
+αποφάσεως ταύτης και όστις το ητοίμασε προ πολλού, ήτο ο Αντιφών,
+είς των πλέον εναρέτων ανδρών, οι οποίοι υπήρχαν τότε εις τας
+Αθήνας. Ο Αντιφών διεκρίνετο διά την ικανότητα εις το να επινοή
+σχέδια και να διατυπώνη προφορικώς ταύτα· και εκουσίως μεν ουδέποτε
+ενεφανίζετο εις τας δημοσίας συναθροίσεις μηδέ εις τας γενικάς
+συζητήσεις· ήτο ύποπτος εις τον λαόν διά την φήμην της αυστηρότητός
+του· εις εκείνους όμως, οι οποίοι ηγωνίζοντο, είτε ενώπιον των
+δικαστηρίων, είτε ενώπιον του δήμου, η υποστήριξις μόνου τούτου του
+ανδρός ήτο πάσης άλλης ωφελιμωτέρα διά τους συμβουλευομένους αυτόν.
+Όταν δε βραδύτερον, οι πεσόντες τετρακόσιοι εκακοποιήθησαν υπό του
+λαού, κατηγορηθείς ως οπαδός των και καταδικασθείς εις θάνατον,
+φαίνεται υπερβαλών όλους τους συγχρόνους του ρήτορας διά την
+λαμπρότητα του λόγου τον οποίον απήγγειλε προς υπεράσπισίν του. Και
+ο Φρύνιχος επίσης υπήρξεν είς των ενθερμοτέρων οπαδών της
+ολιγαρχίας, επειδή εφοβείτο τον Αλκιβιάδην και ήξευρεν ότι εγίνωσκεν
+όλας τας εν τη Σάμω προς τον Αστύοχον ραδιουργίας του. Ενόμιζεν
+άλλως το οποίον ήτο και ορθόν, ότι ουδέποτε ο Αλκιβιάδης θα
+επετύγχανε την ανάκλησίν του παρά των ολιγαρχικών. Περιπλεχθείς δε
+άπαξ εις τον κίνδυνον, έδειξε μεγίστην σταθερότητα. Μεταξύ των
+πρώτων οι οποίοι κατέλυσαν την δημοκρατίαν ήτο και ο Θηραμένης, ο
+του Άγνωνος, μη στερούμενος ευγλωττίας μηδέ κρίσεως. Δεν είναι
+λοιπόν άπορον εάν η επιχείρησις αύτη, ωργανωθείσα υπό τοιούτων
+συνετών, και πολλών ανδρών, επέτυχε μολονότι ήτο μεγάλη, διότι ήτο
+πολύ δύσκολον, εκατόν έτη μετά την κατάλυσιν των τυράννων, να
+στερήσουν της ελευθερίας του τον δήμον των Αθηναίων όχι μόνον
+ασυνείθιστον εις το υπακούειν, αλλά μάλλον συνειθισμένον, υπέρ το
+ήμισυ της περιόδου ταύτης, να άρχη άλλων.
+
+69. Άμα δε η εκκλησία εκύρωσε ταύτα χωρίς ουδείς να αντιλέξη διελύθη
+και ιδού διά τίνος τρόπου έπειτα εισήγαγαν τους τετρακοσίους εις το
+βουλευτήριον. Όλοι οι Αθηναίοι ήσαν πάντοτε ένοπλοι, είτε επί των
+τειχών, είτε εις τας τάξεις των, ένεκα των εχθρών όπου κατείχαν την
+Δεκέλειαν. Κατ' εκείνην λοιπόν την ημέραν άφησαν να αναχωρήσουν κατά
+το σύνηθες όλοι όσοι δεν ενείχοντο εις την συνωμοσίαν, ενώ
+ειδοποίησαν τους συνωμότας να ησυχάζουν, όχι εις τας θέσεις των,
+αλλά μακράν, και εάν τις επροσπάθει να αντισταθή εις τα πραττόμενα,
+να λάβουν τα όπλα και να τον εμποδίσουν. Μεταξύ δε εκείνων οι οποίοι
+έλαβαν την διαταγήν ταύτην και οι οποίοι ήλθαν ωπλισμένοι προς τον
+αυτόν σκοπόν, ευρίσκοντο Άνδριοι, Τήνιοι, τριακόσιοι Καρύστιοι καί
+τινες Αθηναίοι εκ των αποίκων της Αιγίνης. Αφού τοιουτοτρόπως
+ετακτοποιήθησαν ταύτα, οι τετρακόσιοι, έχοντες υπό τα ενδύματα των
+ξιφίδια και συνοδευόμενοι υπό των εκατόν είκοσι Ελλήνων νεανίσκων
+τους οποίους μετεχειρίζοντο διά τα τολμήματα ήλθαν εις το συμβούλιον
+των από του κυάμου βουλευτών, και τους διέταξαν να αναχωρήσουν
+λαμβάνοντες τον μισθόν των. Είχαν δε φέρει μαζί των την αναγκαίαν
+ποσότητα διά τον υπολειπόμενον χρόνον και την διένειμαν εις τους
+εξερχομένους.
+
+70. Βλέποντες δε τους βουλευτάς αποχωρούντας χωρίς καμμίαν
+αντίστασιν, και τους άλλους πολίτας ουδέν κίνημα κάμνοντας, αλλ'
+ησυχάζοντας, οι τετρακόσιοι εισήλθαν εις το βουλευτήριον, εκλήρωσαν
+μεταξύ των τους πρυτάνεις και εγκατεστάθησαν εις τα αξιώματά των
+αφού ετέλεσαν τας συνήθεις ευχάς και θυσίας προς τους θεούς· αλλ'
+αργότερα μετέτρεψαν κατά πολύ το δημοκρατικόν πολίτευμα, χωρίς εν
+τούτοις να ανακαλέσουν τους εξορίστους ένεκα του Αλκιβιάδου. Εν
+γένει δε η διοίκησίς των υπήρξε βιαία· τινάς, όσους ενόμισαν καλόν
+να εξαφανίσουν, τους εφόνευσαν, άλλους έρριψαν εις τα δεσμά και
+άλλους εξώρισαν· έστειλαν δε και κήρυκα προς τον εν Δεκελεία
+ευρισκόμενον βασιλέα των Λακεδαιμονίων Άγιν διά να του ειπούν ότι
+ήσαν έτοιμοι να συνδιαλλαγούν και ότι προτιμότερον θα ήτο να
+συνθηκολογή εις το εξής μετ' αυτών παρά με τον δήμον ο οποίος είναι
+ανάξιος εμπιστοσύνης.
+
+71. Αλλ' ο Άγις δεν επίστευεν ότι η πόλις ήτο πλέον ήσυχος και ότι ο
+λαός εγκατέλιπε τόσον ταχέως την παλαιάν ελευθερίαν· ενόμισεν ότι
+ήρκει να παρουσιασθή μετά δυνάμεων όπως εκραγή κίνημα ήδη
+προητοιμασμένον, τούτου δε ένεκα δεν έδοσεν εις τους απεσταλμένους
+των τετρακοσίων ουδεμίαν φιλικήν απόκρισιν, αλλ' εξ εναντίας
+προσεκάλεσεν εκ της Πελοποννήσου επικουρίαν πολλήν, και ολίγον μετά
+ταύτα, ενώσας την φρουράν της Δεκελείας μετά των ελθόντων, κατέβη
+μέχρις υπ' αυτά τα τείχη των Αθηναίων. Ήλπιζεν ότι οι Αθηναίοι, ή
+θέλουν ταραχθή και υποταχθή ευκολώτερον, ή ότι ήθελε κυριεύσει όλην
+την πόλιν χωρίς να χυθή αίμα ένεκα του θορύβου, πού πιθανώς θα
+ηγείρετο εντός και εκτός· τουλάχιστον ενόμιζεν ότι ήθελε καταλάβει
+τα μακρά τείχη αφού ταύτα είχαν εγκαταλειφθή έρημα. Αλλ' όταν
+επλησίασεν, οι Αθηναίοι, χωρίς να εκδηλώσουν ούτε την παραμικροτέραν
+κίνησιν εντός, εξήγαγαν τους ιππείς και μέρος τι των στρατιωτών των
+ψιλών και των τοξοτών, ανέτρεψαν εκείνους εκ των εχθρών όσοι είχαν
+πλησιάσει πολύ και έμειναν κύριοι όπλων τινών και νεκρών· τότε ο
+Άγις ιδών ταύτα απήγαγε πάλιν τον στρατόν, επέστρεψεν εις τον εν
+Δεκελεία πρότερον σταθμόν και απέστειλεν εις τα ίδια τους νεωστί
+ελθόντας στρατιώτας, αφού έμειναν ούτοι ολίγας τινάς ημέρας εις την
+χώραν. Ουχ' ήττον και μετά τούτο έστειλαν κήρυκας οι τετρακόσιοι
+προς τον Άγιν ο οποίος τους υπεδέχθη) μάλλον προσηνώς, και επί τη
+συμβουλή του έστειλαν πρέσβεις εις την Λακεδαίμονα διά να
+συνδιαλλαγούν.
+
+72. Έστειλαν δε και εις την Σάμον δέκα άνδρας διά να καθησυχάσουν
+τον στρατόν και να τον βεβαιώσουν ότι η ολιγαρχία δεν εγκατέστη υπέρ
+της πόλεως και των πολιτών, αλλά προς σωτηρίαν όλων των πραγμάτων·
+ότι οι μέλλοντες να διευθύνουν τας υποθέσεις ήσαν πεντακισχίλιοι και
+ουχί τετρακόσιοι μόνον· ότι οι Αθηναίοι, ένεκα των εκστρατειών και
+των εκτός των συνόρων των ασχολιών, ουδέποτε είχαν συναθροισθή
+πεντακισχίλιοι, διά να συσκεφθούν περί καθενός ζητήματος, όσον και
+αν ήτο τούτο σπουδαίον. Δώσαντες δε εις αυτούς και όλας τας άλλας
+αναγκαίας οδηγίας τους απέστειλαν αμέσως μετά την εγκατάστασίν των,
+διότι εφοβούντο, όπερ και συνέβη, μήπως ο ναυτικός όχλος δεν θελήση
+να συνταχθή με το ολιγαρχικόν πολίτευμα και μήπως εκείθεν εκραγή
+κίνημα μέλλον να ανατρέψη και αυτούς τους ιδίους.
+
+73. Ήδη ενηργείτο εις την Σάμον κατά της ολιγαρχίας αντίδρασις, η
+οποία εχρονολογείτο από της εγκαταστάσεως των τετρακοσίων. Εκείνοι
+εκ των Σαμίων, όσοι απετέλουν το δημοκρατικόν κόμμα και οι οποίοι
+άλλοτε είχαν επαναστατήσει κατά των πλουσίων, μετέβαλαν πάλιν
+φρόνημα και πεισθέντες υπό του Πεισάνδρου κατά την εν Σάμω διαμονήν
+του και υπό των ευρισκομένων εκεί Αθηναίων συνωμοτών συνώμοσαν
+τριακόσιοι εξ αυτών προς τον σκοπόν να επιτεθούν κατά των άλλων
+Σαμίων, τους οποίους εθεώρουν ως οπαδούς της δημοκρατίας. Υπήρχε
+τότε εις την Σάμον Αθηναίός τις ονόματι Υπέρβολος, άνθρωπος
+μοχθηρός, ο οποίος είχεν εξοστρακισθή, ουχί διότι εφοβούντο την
+δύναμιν και την επίδρασίν του, αλλά διά την κακίαν του και διότι
+ήτον αίσχος της πόλεως. Οι συνωμόται τον εφόνευσαν βοηθούμενοι υπό
+του Χαρμίνου, ενός των στρατηγών, καί τινων άλλων Αθηναίων
+ευρισκομένων εις την Σάμον, εις τους οποίους ήθελαν να δώσουν δείγμα
+πίστεως. Διά της βοηθείας επίσης αυτών εξετέλεσαν και άλλας τοιαύτας
+πράξεις· ήθελαν μάλιστα να επιτεθούν κατά των δημοκρατικών, ότε
+ούτοι εννοήσαντες τούτο ειδοποίησαν τους στρατηγούς Λέοντα και
+Διομέδοντα, αμφοτέρους δυσμενώς διακειμένους προς την ολιγαρχίαν
+ένεκα της υπολήψεως, την οποίαν είχε προς αυτούς ο λαός. Ειδοποίησαν
+ομοίως τον Θρασύβουλον και τον Θράσυλον, τον μεν αρχηγόν πλοίου, τον
+δε αρχηγόν στρατιωτών, καθώς και άλλους τινάς πολίτας γνωστούς
+πάντοτε ως εναντίους των συνωμοτών. Τους παρεκάλεσαν να μη
+παραβλέψουν αυτούς, ενώ επίκειται η καταστροφή των και ενώ η Σάμος
+αποχωρίζεται των Αθηνών, των οποίων η ηγεμονία είχε διατηρηθή μέχρι
+τότε υπό μόνης της πόλεως ταύτης. Ούτοι δε, αφού τους ήκουσαν,
+απετάθησαν προς καθένα στρατιώτην ιδιαιτέρως και τους υπεχρέωσαν να
+μη επιτρέψουν να συμβή το τοιούτο. Ικέτευσαν προ πάντων τα πλήρωμα
+της Παράλου, το οποίον απετελείτο μόνον από Αθηναίους ελευθέρους, οι
+οποίοι πάντοτε ανθίσταντο εις την ολιγαρχίαν και πριν ακόμη
+εγκατασταθή αύτη· οσάκις δε ο Λέων και ο Διομέδων έκαμναν εκδρομάς,
+τους άφηναν πλοίά τινα, διά να τους φυλάττουν. Ώστε εις την πρώτην
+κατ' αυτών επίθεσιν την γενομένην υπό των τριακοσίων όλοι αυτοί και
+ιδίως οι Πάραλοι έτρεξαν εις βοήθειαν και κατόρθωσαν να αναδειχθή
+νικηφόρον το δημοκρατικόν κόμμα. Οι Σάμιοι εφόνευσαν περί τους
+τριάκοντα εκ των τριακοσίων, κατεδίκασαν εις εξορίαν τρεις εκ των
+κυριωτάτων ενόχων, έδωκαν αμνηστείαν εις τους άλλους, και
+εξηκολούθησαν να ζώσιν εν αρμονία υπό το δημοκρατικόν πολίτευμα.
+
+74. Οι δε Σάμιοι και οι στρατιώται, οι οποίοι δεν εγνώριζαν ακόμη
+ότι οι τετρακόσιοι είχαν καταλάβει την αρχήν, απέστειλαν μετά
+σπουδής το πλοίον Πάραλος μετά του Αθηναίου Χαιρίου του Αρχεστράτου,
+ο οποίος δραστηρίως μετέσχεν εις τα πραχθέντα, διά να αναγγείλουν τα
+γενόμενα. Αλλά, άμα έφθασεν η Πάραλος, οι τετρακόσιοι έρριψαν εις τα
+δεσμά τινας εκ των Παράλων δύο ή τρεις, τους δε άλλους, εξαγαγόντες
+εκ του πλοίου, τους μετεβίδασαν εις άλλο πλοίον εκ των μεταγωγικών
+και τους έστειλαν να φρουρούν περί την Εύβοιαν. Ο Χαιρέας είχε
+κατορθώσει να διαφύγη· ιδών δε τα εν Αθήναις συμβαίνοντα επανήλθεν
+εις την Σάμον. Μεγαλοποιών δε όσα έπρατταν οι Αθηναίοι ανήγγειλεν
+εις τον στρατόν ότι όλοι οι πολίται είχαν καταδικασθή εις
+μαστίγωσίν, ότι ουδείς ηδύνατο να αντείπη εις τους έχοντας εξουσίαν,
+ότι αι γυναίκες και τα παιδία αυτών υβρίζονται, και ότι οι
+τετρακόσιοι διενοούντο να συλλάβουν και να φυλακίσουν τους συγγενείς
+όλων εκείνων, οι οποίοι εις τον στρατόν της Σάμου δεν συνεμερίζοντο
+την γνώμην των, διά να τους θανατώσουν, εάν ηρνούντο να υπακούσουν.
+Προσέθηκε δε και πολλά άλλα ψεύδη.
+
+75. Εις την διήγησιν δε ταύτην οι στρατιώται κατ' αρχάς μεν ώρμησαν,
+διά να λιθοβολήσουν τους αυτουργούς της ολιγαρχίας και τους άλλους
+τους συμμετασχόντας εις αυτήν· αλλ' αναχαιτισθέντες υπό των φρονίμων
+ανθρώπων, οι οποίοι τους συνεβούλευσαν να μη καταστρέψουν το παν,
+καθότι ο εχθρικός στόλος ήτο εγγύς προσωρμισμένος, ησύχασαν. Έπειτα
+δε ο υιός του Λύκου Θρασύβουλος και ο Θράσυλος, οι οποίοι προεξήρχαν
+της επαναστάσεως, θέλοντες να αποκαταστήσουν εδραίαν την δημοκρατίαν
+εις την Σάμον, ώρκισαν διά μεγίστων όρκων τους στρατιώτας και προ
+πάντων αυτούς τους οπαδούς της ολιγαρχίας να ζουν υπό το
+δημοκρατικόν πολίτευμα και εν ομονοία μεταξύ των, να εξακολουθήσουν
+μετά ζήλου τον κατά των Πελοποννησίων πόλεμον, να είναι εχθροί των
+τετρακοσίων και να μη έχουν καμμίαν με αυτούς σχέσιν. Όλοι οι Σάμιοι
+οι δυνάμενοι να φέρουν όπλα συνεδέθησαν διά του αυτού όρκου, οι δε
+Αθηναίοι στρατιώται κατέστησαν κοινά μετά των Σαμίων όλα τα
+συμφέροντα και όλα τα αποβησόμενα εκ των κινδύνων, πεπεισμένοι ότι
+ουδέν άλλο μέσον σωτηρίας υπήρχε, διά τους μεν και διά τους δε, αλλ'
+ότι ο θάνατός των ήτο βέβαιος αν ενίκων οι τετρακόσιοι, ή οι εχθροί
+οι ευρισκόμενοι εις την Μίλητον.
+
+76. Διαίρεσις τότε έγινεν εις τον στρατόν, διότι οι μεν ήθελον να
+επιβάλουν εις τας Αθήνας την δημοκρατίαν, οι δε εζήτουν να επιβάλουν
+εις τον στρατόν την ολιγαρχίαν. Οι εν Σάμω στρατιώται συνήλθαν
+αμέσως εις εκκλησίαν και έπαυσαν τους προτέρους στρατηγούς και
+εκείνους εκ των τριηράρχων, τους οποίους υπώπτευαν, αντ' αυτών δ'
+εξέλεξαν άλλους και ιδίως τον Θρασύβουλον και τον Θράσυλον. Οι
+στρατιώται εγειρόμενοι εν τω μέσω της συνελεύσεως απέτειναν προς
+αλλήλους διαφόρους παραινέσεις και έλεγαν ότι δεν έπρεπε να
+αποθαρρυνθούν, εάν η πόλις εχωρίσθη απ' αυτών· ότι ο μικρότερος
+αριθμός απεσπάτο από του μεγαλυτέρου και τους πλείστους πόρους
+έχοντος εις παν είδος· ότι κύριοι όντες των ναυτικών δυνάμεων θα
+ηνάγκαζαν τας άλλας πόλεις, τας οποίας εξουσίαζαν, να δώσουν
+χρήματα, απαραλλάκτως ως εάν εξήρχοντο των Αθηνών, διά να απαιτήσουν
+τοιαύτα· ότι αυτοί είχαν την Σάμον, πόλιν τοσούτον ισχυράν, ώστε,
+ότε επολέμησε κατά των Αθηναίων, ολίγον έλειψε να αρπάση απ' αυτούς
+την ηγεμονίαν της θαλάσσης· ότι εκ της αυτής πόλεως έμελλαν να
+αποκρούσουν ως και πρότερον την επίθεσιν του εχθρού· ότι μετά του
+στόλου θα ήσαν εις καλλιτέραν κατάστασιν ή οι πολίται των Αθηνών εις
+το να προμηθεύωνται τα προς συντήρησιν χρειώδη· ότι μένοντες εις την
+Σάμον διά την ιδίαν των ασφάλειαν, αυτοί μέχρι τούδε ήσαν κύριοι του
+είσπλου του Πειραιώς· ότι, εάν η πόλις ηρνείτο να τους αποδώση το
+δημοκρατικόν πολίτευμα, από αυτούς εξηρτάτο να την αποκλείσουν διά
+θαλάσσης, παρά να αποκλεισθούν αυτοί· ότι αι βοήθειαι, τας οποίας αι
+Αθήναι ηδύναντο να στείλουν διά την εξακολούθησιν του πολέμου, ήσαν
+μηδαμιναί ή μικρού λόγου άξιαι· ότι δεν έχαναν τίποτε αποχωριζόμενοι
+εκείνων, οι οποίοι δεν είχαν πλέον μήτε χρήματα να στείλουν, αφού
+επορίζοντο ταύτα οι στρατιώται, μήτε συμβουλάς ωφελίμους να δώσουν,
+όπερ συνιστά την υπεροχήν των πόλεων επί των στρατών· ότι μάλιστα,
+υπό την έποψιν ταύτην, οι εν Αθήναις είχαν καταστή ένοχοι
+καταλύοντες τους νόμους της πατρίδος, ενώ ο στρατός της Σάμου τους
+είχε διατηρήσει και προσεπάθει να αναγκάση τους εν Αθήναις να τους
+επαναφέρουν· ότι τοιουτοτρόπως ο στρατός ουδόλως υπελείπετο της
+πόλεως και κατά την σύνεσιν· ότι ο Αλκιβιάδης, εάν εψήφιζαν την
+χάριν και την ανάκλησίν του, θα έσπευδε να τους δώση την συμμαχίαν
+του βασιλέως· ότι τέλος, το σπουδαιότερον, εάν απετύγχαναν όλα τα
+σχέδια, η κατοχή τοσούτου πολυαρίθμου στόλου θα τους διηυκόλυνε να
+εύρουν πολλά καταφύγια όπου θα υπήρχον και πόλεις και αγροί.
+
+77. Αφού είπαν αυτά και ενεθαρρύνθησαν αμοιβαίως, εξηκολούθησαν ουχ
+ήττον προετοιμάζοντες τα του πολέμου. Ως προς τους δέκα δε
+πρεσβευτάς, τους οποίους οι τετρακόσιοι είχαν στείλει εις την Σάμον,
+άμα έφθασαν ούτοι εις την Δήλον και έμαθαν τας ειδήσεις ταύτας, δεν
+επροχώρησαν περαιτέρω.
+
+78. Κατά την αυτήν δ' εποχήν οι εν τω ναυτικώ στρατιώται των
+Πελοποννησίων, οι οποίοι ήσαν εις την Μίλητον, εδυσφόρουν
+μεγαλοφώνως εναντίον του Αστυόχου και του Τισσαφέρνους, οι οποίοι,
+ως έλεγαν, κατέστρεφαν τα πράγματα. Τον μεν πρώτον τον κατηγόρουν,
+διότι δεν τους άφηνε να ναυμαχήσουν μήτε πρότερον, ότε αι δυνάμεις
+των ήσαν τέλειαι, αι δε των Αθηνών ολιγάριθμοι, μήτε τώρα, ότε ο
+εχθρός ήτο διηρημένος και τα πλοία του δεν είχαν συναθροισθή ακόμη,
+και διότι περιμένοντες τον Φοινικικόν στόλον, τον οποίον υπεσχέθη ο
+Τισσαφέρνης και ο οποίος ονόματι μόνον υπήρχε και ουχί πράγματι,
+εκινδύνευαν να εξαντληθούν ολοσχερώς· τον δε Τισσαφέρνην κατηγόρουν
+ότι δεν έφερε τον στόλον εκείνον και ότι παρέλυε το ναυτικόν των μη
+παρέχων τον μισθόν τακτικώς και ανελλιπώς. Έλεγαν λοιπόν ότι δεν
+έπρεπε να αναβάλουν πλειότερον, αλλά να ναυμαχήσουν, τους παρεκίνουν
+δε εις τούτο προ πάντων οι Συρακούσιοι.
+
+79. Εννοήσαντες δε τους ψιθυρισμούς τούτους οι σύμμαχοι και ο
+Αστύοχος απεφάσισαν εν συμβουλίω να δώσουν ναυμαχίαν αποφασιστικήν·
+και επειδή τους είχαν ειδοποιήσει επίσης περί των ταραχών της Σάμου
+ανεχώρησαν μεν όλα τα πλοία, εκατόν δώδεκα τον αριθμόν, και έπλευσαν
+προς την Μυκάλην, αφού διέταξαν τους Μιλησίους να μεταβούν εκεί διά
+ξηράς. Οι Αθηναίοι, με ογδοήκοντα δύο πλοία, τα οποία είχαν εις την
+Σάμον, εστάθμευον κατά τύχην εις την Γλαύκην της Μυκάλης, απέναντι
+της Σάμου, και εις ολίγην απ' αυτής απόστασιν. Άμα δε είδαν τον
+Πελοποννησιακόν στόλον ερχόμενον προς συνάντησίν των, υπεχώρησαν εις
+την Σάμον μη νομίζοντες ότι αριθμητικώς ήσαν ικανοί να
+διακινδυνεύσουν περί του παντός· ειδοποιηθέντες άλλως εκ της Μιλήτου
+ότι ο εχθρός είχε σκοπόν να δώση ναυμαχίαν επερίμεναν να έλθη εις
+βοήθειάν των εκ του Ελλησπόντου μετά των πλοίων της Χίου, τα οποία
+είχαν μεταβή εις την Άβυδον, ο Στρομβιχίδης, προς τον οποίον είχαν
+στείλει προηγουμένως απεσταλμένον. Επέστρεψαν λοιπόν εις την Σάμον,
+ενώ οι Πελοποννήσιοι, αποβάντες εις την Μυκάλην, εστρατοπέδευσαν
+καθώς και ο πεζός στρατός των Μιλησίων και των πλησιοχώρων. Την
+επομένην κατά την στιγμήν που οι Πελοποννήσιοι έμελλαν να πλεύσουν
+κατά της Σάμου, ανηγγέλθη εις αυτούς ότι ο Στρομβιχίδης έφθασεν εκ
+του Ελλησπόντου μετά του στόλου, και επέστρεψαν αμέσως εις την
+Μίλητον. Εν τούτοις οι Αθηναίοι ενισχυθέντες υπό του στόλου τούτου
+επέδραμαν και αυτοί κατά της Μιλήτου μετά πλοίων εκατόν οκτώ,
+θέλοντες να ναυμαχήσουν. Επειδή, όμως ουδείς εξήλθε προς συνάντησίν
+των, απέπλευσαν πάλιν εις την Σάμον.
+
+80. Κατά το αυτό δε θέρος, ευθύς μετά τα συμβάντα ταύτα, οι
+Πελοποννήσιοι, οι οποίοι με όλην την συγκέντρωσιν των δυνάμεών των
+δεν ενόμιζαν ότι ήσαν ικανοί να αντιταχθούν προς τους Αθηναίους,
+ευρέθησαν εις λίαν αμήχανον θέσιν διά την συντήρησιν τόσου στόλου,
+προ πάντων επειδή τόσον ατάκτως επλήρωνεν ο Τισσαφέρνης. Εσκέφθησαν
+λοιπόν να εκτελέσουν τας οδηγίας, τας οποίας είχαν λάβει κατά την
+αναχώρησίν των εκ της Πελοποννήσου, στέλλοντες Κλέαρχον τον Ραμφίου
+με τεσσαράκοντα πλοία προς τον Φαρνάβαζον. Τωόντι ο Φαρνάβαζος τους
+είχε προσκαλέσει να έλθουν και ήτο έτοιμος να τους δώση τροφάς,
+συγχρόνως δε το Βυζάντιον διεπραγματεύετο μετ' αυτών, όπως αποσπασθή
+από τους Αθηναίους. Τα πλοία ταύτα ανοίχθησαν εις το πέλαγος, διά να
+κρύψουν την πορείαν των από τους Αθηναίους, αλλά κατελήφθησαν υπό
+τρικυμίας, και τα μεν πλείστα έφθασαν μετά του Κλεάρχου εις την
+Δήλον και εκείθεν επέστρεψαν εις την Μίλητον, εκ της οποίας ο
+Κλέαρχος μετέβη διά ξηράς εις τον Ελλήσποντον, διά να λάβη την
+αρχηγίαν, τα δε δέκα τα μετά του Μεγαρέως στρατηγού Ελίξου
+διασωθέντα εις τον Ελλήσποντον επανεστάτησαν το Βυζάντιον. Μαθόντες
+τούτο οι εν τη Σάμω Αθηναίοι έστειλαν εις τον Ελλήσποντον επικουρίαν
+εκ πλοίων και στρατευμάτων· έγινε μάλιστα προ του Βυζαντίου μικρά
+ναυμαχία οκτώ πλοίων εναντίον οκτώ.
+
+81. Μεταξύ δ' εκείνων, οι οποίοι εν τη Σάμω προΐσταντο των
+υποθέσεων, ήτο προ πάντων ο Θρασύβουλος, ο οποίος, αφ' ης στιγμής
+μετέβαλε τα πράγματα, επιμένων πάντοτε εις την αυτήν γνώμην να
+ανακαλέση τον Αλκιβιάδην, επέτυχε τέλος επ' εκκλησίας να πείση το
+πλήθος των στρατιωτών. Άμα δε εψηφίσθη υπ' αυτών η χάρις και η
+ανάκλησις, ο Θρασύβουλος μετέβη διά θαλάσσης προς τον Τισσαφέρνην
+και επανέφερεν εις την Σάμον τον Αλκιβιάδην, νομίζων ότι το μόνον
+μέσον σωτηρίας ήτο να αποσπασθή ο Τισσαφέρνης από τους
+Πελοποννησίους και να ενωθή με τους Αθηναίους. Γενομένης δ'
+εκκλησίας ο Αλκιβιάδης ήρχισε να θρηνή και να απαριθμή τας δυστυχίας
+της εξορίας του· ωμίλησεν επίσης πολύ περί των πολιτικών υποθέσεων
+και προσεπάθησε να εμπνεύση μεγάλας ελπίδας διά το μέλλον και
+εμεγαλοποίησεν υπερβολικά την ισχύν του επί του Τισσαφέρνους, διά να
+τον φοβηθούν οι αρχηγοί της ολιγαρχίας εν Αθήναις, διά να διαλύση
+τας συνωμοσίας, διά να καταστή μάλλον σεβαστός εις τους Αθηναίους
+της Σάμου και τους εμπνεύση εμπιστοσύνην προς εαυτούς, τέλος διά να
+διαβάλη όσον το δυνατόν περισσότερον τους εχθρούς του εις τον νουν
+του Τισσαφέρνους και να καταστρέψη τας ελπίδας, τας οποίας είχαν
+συλλάβει. Έδωκε λοιπόν ο Αλκιβιάδης πομπωδεστάτας υποσχέσεις λέγων
+επιδεικτικά ότι ο Τισσαφέρνης τον εβεβαίωσε μεθ' όρκου, ότι, εάν οι
+Αθηναίοι είλκυαν την εμπιστοσύνην του, ενόσω τω έμεναν πόροι, δεν θα
+τους εστέρει τροφών, έστω και εάν επί τέλους ηναγκάζετο να
+κατασκευάση αργύρια εκ της κλίνης του· ότι θα έφερε προς τους
+Αθηναίους και ουχί προς τους Πελλοποννησίους τον Φοινικικόν στόλον,
+ο οποίος ήτο τότε εις Άσπενδον, αλλ' ότι δεν ηδύνατο να εμπιστευθή
+εις τους Αθηναίους ειμή εάν ο Αλκιβιάδης ανακαλούμενος ανεδέχετο να
+τον διαβεβαιώση περί των αισθημάτων τούτων.
+
+82. Οι δε στρατιώται, αφού ήκουσαν τας υποσχέσεις ταύτας και πολλά
+άλλα, τον εξέλεξαν αμέσως στρατηγόν μετά των προηγουμένως
+εκλεχθέντων και τω ανέθεσαν όλας τας υποθέσεις. Απ' εκείνης της
+στιγμής καθένας απ' αυτούς τόσον ενόμιζεν εαυτόν εξασφαλισθέντα περί
+της σωτηρίας του, και της τιμωρίας των τετρακοσίων, ώστε αντί
+ουδενός δεν θα αντήλλασσε την ελπίδα ταύτην. Ήδη μάλιστα, οι
+πιστεύοντες εις τους λόγους του Αλκιβιάδου, ήσαν διατεθειμένοι να
+πλεύσουν αμέσως εναντίον του Πειραιώς περιφρονούντες τους εχθρούς,
+τους οποίους είχαν ενώπιόν των. Αλλ' ο Αλκιβιάδης εναντίον της
+γενικής προθυμίας, ημπόδισε ζωηρώς να πλεύσουν κατά του Πειραιώς
+αφήνοντες εχθρούς πλησιεστέρους και τους είπεν, ότι εκλεχθείς
+στρατηγός θα μετέβαινε εις τον Τισσαφέρνην, διά να κανονίση εκ των
+προτέρων τα σχετικά με τον πόλεμον. Και τωόντι εξελθών της
+συνελεύσεως ανεχώρησεν αμέσως, διά να φανή εις μεν τους Αθηναίους
+ότι συνενοείτο μετ' εκείνου περί πάντων, εις δε τον Τισσαφέρνην ότι
+ήτο σπουδαιότερος και ότι εκλεχθείς στρατηγός ήτο εις θέσιν και να
+τον ωφελήση και να τον βλάψη. Τοιουτοτρόπως ο Αλκιβιάδης είχε το
+διπλούν πλεονέκτημα, να φοβίζη τους Αθηναίους διά του Τισσαφέρνους
+και τον Τισσαφέρνην διά των Αθηναίων.
+
+83. Οι δε Πελοποννήσιοι, μαθόντες εις Μίλητον την ανάκλησιν του
+Αλκιβιάδου και δυσπιστούντες ήδη προς τον Τισσαφέρνην, εδείχθησαν
+τότε έτι μάλλον δύσπιστοι. Κατά σύμπτωσιν, η κατά της Μιλήτου
+επιδρομή των Αθηναίων, κατά την οποίαν οι Πελοποννήσιοι δεν ηθέλησαν
+να προχωρήσουν και να ναυμαχήσουν, παρέσχε νέαν αιτίαν, ώστε ο
+Τισσαφέρνης, γενόμενο, αμελέστερος περί την πληρωμήν του μισθού, να
+προσελκύση έτι μάλλον το μίσος, το οποίον οι Πελοποννήσιοι είχαν ήδη
+δι' αυτόν ένεκα του Αλκιβιάδου. Συνερχόμενοι μεταξύ των εις ομίλους
+ως και πρότερον, οι στρατιώται καί τινες άνδρες διακεκριμένοι μεταξύ
+των στρατιωτικών ανελογίζοντο ότι ούτε μισθόν έλαβάν ποτε εντελή,
+ούτε εκείνο το οποίον τοις εδίδετο, αν και ολίγον, επληρώνετο
+τακτικώς· ότι, εάν δεν απεφάσιζαν να ναυμαχήσουν ή να μεταβούν εις
+τόπον, όπου θα ηδύναντο να εύρουν τροφάς, οι ναύται θα εγκατέλειπον
+τα πλοία· ότι τέλος ο αίτιος όλων των δεινών ήτο ο Αστύοχος, ο
+οποίος χάριν των ατομικών ωφελειών ενέδιδεν εις τας ιδιοτροπίας του
+Τισσαφέρνους.
+
+84. Ενώ δε διεκοίνουν μεταξύ των τας τοιαύτας σκέψεις, ηγέρθη αίφνης
+θόρυβος τις εναντίον του Αστυόχου. Ναύται Συρακούσιοι και Θούριοι,
+τόσω μάλλον θρασείς, όσω ήσαν ελεύθεροι, ήλθαν εν σώματι προς τον
+Αστύοχον και εζήτουν τον μισθόν των παρ' αυτού. Ο Αστύοχος απεκρίθη
+κάπως αυθαδέστερον, τους ηπείλησε και ύψωσε μάλιστα την βακτηρίαν
+του, διά να κτυπήση τον Δωριέα, όπου υπεστήριζε τας αιτήσεις των
+ναυτών. Εις την θέαν ταύτην, το πλήθος των στρατιωτών, βίαιοι ως
+ναύτας ώρμησαν βοώντες κατά του Αστυόχου, διά να τον λιθοβολήσουν·
+αλλ' ούτος προϊδών τον κίνδυνον κατέφυγεν εις βωμόν τινα, δεν
+επληγώθη και το πλήθος διελύθη. Κατέλαβαν δε οι Μιλήσιοι και το εν
+τη Μιλήτω οικοδομημένον υπό του Τισσαφέρνους φρούριον εξαίφνης
+επιπεσόντες, και εδίωξαν τους εν αυτώ φύλακας. Την πράξιν ταύτην
+επεδοκίμασαν οι σύμμαχοι και προ πάντων οι Συρακούσιοι· αλλ' ο Λίχας
+δεν ηυχαριστήθη. Είπε μάλιστα ότι οι Μιλήσιοι και οι άλλοι Ελληνες,
+όσοι κατώκουν εις την χώραν του βασιλέως, ώφειλαν να μείνουν
+υποταγμένοι εις τον Τισσαφέρνην με όρους μετρίους και να είναι εις
+αυτόν αφωσιωμένοι μέχρις ου τελειώση αισίως ο πόλεμος. Οι λόγοι
+ούτοι και άλλοι παραπλήσιοι παρώργισαν τους Μιλησίους και διά τούτο,
+ότε βραδύτερον απέθανεν ο Λίχας υπό νόσου, δεν επέτρεψαν να τον
+θάψουν εις το μέρος, το οποίον ήθελαν οι παρόντες Λακεδαιμόνιοι.
+
+85. Είς τοιούτο δε σημείον ευρίσκοντο τα πράγματα και ο κατά του
+Αστυόχου και του Τισσαφέρνους ερεθισμός, ότε ο Μίνδαρος έφθασεν εκ
+της Λακεδαίμονος, διά να αντικαταστήση τον Αστύοχον εις την
+ναυμαχίαν. Ο Αστύοχος παραδώσας την αρχήν ανεχώρησε συνοδευόμενος
+υφ' ενός πρεσβευτού του Τισσαφέρνους, του Καρός Γαυλίτου, ο οποίος
+ωμίλει τας δύο γλώσσας και ήτο επιφορτισμένος να μεφθή τους
+Μιλησίους διά την κατάληψιν του φρουρίου και συγχρόνως διά να
+δικαιολογήση τον Τισσαφέρνην που εγνώριζεν ότι οι Μιλήσιοι επίτηδες
+μετέβαιναν εις την Λακεδαίμονα, διά να τον κατηγορήσουν προ πάντων,
+και ότι μετ' αυτών ευρίσκετο ο Ερμοκράτης εντολήν έχων να παραστήση
+τον Τισσαφέρνην ως καταστρέφοντα μετά του Αλκιβιάδου τα πράγματα των
+Πελοποννησίων και ως διπρόσωπον. Ο Τισσαφέρνης επέμενε μισών αυτόν
+από της εποχής όπου προέκυψε το ζήτημα της μισθοδοσίας. Εσχάτως
+μάλιστα, ότε ο στρατηγός ούτος εξωρίσθη από τας Συρακούσας και
+αντικατεστάθη εις την αρχηγίαν των εν τη Μιλήτω πλοίων των
+Συρακουσίων υπό του Ποτάμιδος, του Μύσκωνος και του Δημάρχου, ο
+Τισσαφέρνης πολύ περισσότερον επετέθη κατά του φυγάδος ήδη
+Ερμοκράτους, και μεταξύ άλλων κατηγοριών έλεγαν ότι έγινεν εχθρός
+του, διότι κάποτε του εζήτησε χρήματα και ο Τισσαφέρνης δεν του
+έδωκεν. Ο μεν λοιπόν Αστύοχος, οι Μιλήσιοι και ο Ερμοκράτης
+απέπλευσαν εις την Λακεδαίμονα· ο δε Αλκιβιάδης παραιτήσας τον
+Τισσαφέρνην επέστρεψε πάλιν εις την Σάμον.
+
+86. Τότε δε έφθασαν εκ της Δήλου παρόντος του Αλκιβιάδου οι
+πρεσβευταί οι αποσταλέντες προηγουμένως υπό των τετρακοσίων, διά να
+καθησυχάσουν τους εν τη Σάμω Αθηναίους και να τους οδηγήσουν. Ότε δε
+έγινε συνέλευσις, εζήτησαν να ομιλήσουν, αλλ' οι στρατιώται ηρνούντο
+να τους ακούσουν και εφώναζαν ότι έπρεπε να φονεύσουν εκείνους, οι
+οποίοι κατέλυαν την δημοκρατίαν. Επί τέλους μόλις και μετά βίας
+ησύχασαν και συγκατετέθησαν να τους ακούσουν. Είπαν λοιπόν οι
+πρεσβευταί ότι η μεταβολή εκείνη έγινε, διά να σώση και ουχί διά να
+καταστρέψη την πόλιν, μήτε διά να παραδώση αυτήν εις τους εχθρούς,
+όπερ θα ηδύναντο να πράξουν κατά την εισβολήν των Πελοποννησίων οι
+τετρακόσιοι, κύριοι ήδη όντες της εξουσίας· ότι όσον αφορά εις τους
+πεντακισχιλίους, όλοι κατά σειράν θα συμμετείχαν της αρχής· ότι οι
+συγγενείς των δεν είχαν υβρισθή, όπως, διά να συκοφαντήση,
+ανήγγειλεν ο Χαιρέας, και ότι όχι μόνον δεν έπαθαν κανέν κακόν, αλλ'
+όλοι έμεναν ήσυχοι ενασχολούμενοι εις τας υποθέσεις των. Εις μάτην
+όμως επανελάμβαναν τας διαβεβαιώσεις ταύτας· οι στρατιώται τίποτε
+δεν ήθελαν να ακούσουν, και ο ερεθισμός υπήρξε μέγας· διάφοροι
+γνώμαι επροτάθησαν και προ πάντων να πλεύσουν κατά του Πειραιώς. Εις
+την περίστασιν ταύτην ο Αλκιβιάδης πρώτος και ουδενός ολιγώτερον
+ωφέλησε την πατρίδα του· διότι καθ' ην στιγμήν οι εν τη Σάμω
+Αθηναίοι έσπευδον να πλεύσουν κατά των συμπολιτών των (το οποίον θα
+εγίνετο αιτία, ώστε αναμφιβόλως οι εχθροί να καταλάβουν την Ιωνίαν
+και τον Ελλήσποντον), κατώρθωσε να τους εμποδίση. Ουδείς άλλος θα
+ηδύνατο, εις τοιαύτην στιγμήν, ν' αναχαιτίση το πλήθος· αλλ' ο
+Αλκιβιάδης το απέτρεψεν από του σκοπού τούτου και διά των επιπλήξεών
+του μετέβαλε την γνώμην εκείνων, οι οποίοι ιδίως είχαν οργισθή κατά
+των πρέσβεων, τους οποίους εξεδίωξεν ο ίδιος λέγων προς απόκρισιν
+ότι δεν θα ημπόδιζε τους πεντακισχιλίους να έχουν την αρχήν, αλλ'
+ότι εζήτει να απαλλαγούν από τους τετρακοσίους και να αποκαταστήσουν
+ως πρότερον την βουλήν των πεντακοσίων· ότι επαινούσε πολύ το μέτρον
+των οικονομιών, διά να αυξηθή η μισθοδοσία των στρατιωτών. Προ
+παντός δε συνίστα εις αυτούς να αντέχουν και να μη ενδώσουν εις τους
+εχθρούς· διότι, εάν η πόλις εσώζετο, μεγάλη ελπίς υπήρχε
+συμφιλιώσεως μεταξύ των· ενώ, εάν κατεστρέφετο έν εκ των δύο μερών,
+ή οι εν τη Σάμω ή οι εν ταις Αθήναις, ουδείς πλέον θα έμενε, μετά
+του οποίου να φιλιωθούν. Υπήρχαν δε εκεί παρόντες πρέσβεις των
+Αργείων, οι οποίοι υπέσχοντο εις το δημοκρατικόν κόμμα των εν τη
+Σάμω Αθηναίων να το βοηθήσουν· ο δε Αλκιβιάδης, επαινέσας αυτούς και
+ειπών να έλθουν, όταν τους προσκαλέσουν, τους εξεδίωξεν. Ήλθαν δε οι
+Αργείοι ούτοι μετά των Παράλων, τους οποίους, ως είδομεν,
+εισεβίβασαν οι τετρακόσιοι εις το στρατιωτικόν πλοίον, διά να
+περιπλέουν την Εύβοιαν, και τους οποίους είχαν διατάξει τότε να
+φέρουν εις την Λακεδαίμονα, τον Λαισποδίαν, τον Αριστοφώντα και τον
+Μελησίαν, πρέσβεις των Αθηνών στελλόμενοι υπό των τετρακοσίων. Αλλ'
+οι Πάραλοι, ενώ έπλεαν προς το Άργος, συνέλαβαν τους πρέσβεις
+εκείνους και τους παρέδωκαν εις τους Αργείους, ως αποτελούντας μέρος
+των κυριωτάτων ανατροπέων της δημοκρατίας· και αυτοί οι ίδιοι δεν
+επέστρεψαν πλέον εις Αθήνας, αλλ' ήλθαν με τα πλοίά των εις την
+Σάμον φέροντες και τους πρέσβεις των Αργείων.
+
+87. Κατά το αυτό δε θέρος, και κατά τον καιρόν που διά πολλάς αιτίας
+και προ πάντων διά την ανάκλησιν του Αλκιβιάδου οι Πελοποννήσιοι
+ήσαν ωργισμένοι κατά του Τισσαφέρνους, τον οποίον εθεώρουν ήδη ως
+φανερώς αττικίζοντα, ούτος, θέλων, ως εφαίνετο τουλάχιστον, να
+διαψεύση τα όσα δυσάρεστα του κατηγόρουν, ητοιμάσθη να μεταβή εις
+την Άσπενδον, διά να εύρη τα Φοινικικά πλοία. Προσεκάλεσε δε τον
+Λίχαν να τον συνοδεύση και υπεσχέθη να διατάξη τον ύπαρχόν του Ταμών
+να δίδη κατά την απουσίαν του τροφήν εις τον στρατόν. Διάφοροι
+γνώμαι επικρατούν περί της μεταβάσεως ταύτης και δεν είναι εύκολον
+να ηξεύρη τις μήτε διατί μετέβη ο Τισσαφέρνης εις την Άσπενδον, μήτε
+διατί, αφού μετέβη δεν έφερεν εκείθεν τα πλοία. Ότι τα Φοινικικά
+πλοία, εκατόν τεσσαράκοντα επτά τον αριθμόν, έφθασαν μέχρις
+Ασπένδου, τούτο γενικώς ομολογείται· διατί όμως δεν επροχώρησαν
+περαιτέρω, πολλαχώς σχολιάζεται. Άλλοι μεν νομίζουν ότι διά της
+αναχωρήσεώς του ταύτης ήθελε να εξασθενίση, όπως διενοήθη, τας
+δυνάμεις των Πελοποννησίων (τουλάχιστον ο Ταμώς, διαταχθείς να δίδη
+τροφήν, αντί να την αυξήση την ηλάττωσεν έτι μάλλον), άλλοι δε διά
+προσκαλέση τους Φοίνικας εις την Άσπενδον και να τους αποπέμψη, αφού
+τους αποσπάση χρήματα, διότι δεν είχε σκοπόν να τους μεταχειρισθή·
+άλλοι τέλος ότι δεν είχεν άλλον σκοπόν ειμή να αντικρούσει τα
+παράπονα τα εγερθέντα κατ' αυτού εις την Λακεδαίμονα, λέγων προς
+απολογίαν του ότι μετέβη, διά να εύρη τον στόλον εκείνον πράγματι
+πληρωμένον. Εγώ δε θεωρώ ως μάλλον πιθανόν ότι, διά να παραλύση και
+αποσυνθέση την δύναμιν των Ελλήνων, δεν έφερε τα πλοία· ήλπιζε την
+καταστροφήν των διά των πολλών αναβολών, τας οποίας επροξένει η
+απουσία του, και την διατήρησιν της ισορροπίας μη ενούμενος με
+καμμίαν εκ των δύο μερίδων, διά να μη καταστήση την μίαν ισχυροτέραν
+της άλλης. Τωόντι, εάν ήθελε να θέση τέρμα εις τον πόλεμον, ουδεμία
+αμφιβολία υπήρχεν ότι είχε το μέσον· διότι φέρων τον στόλον εις τους
+Λακεδαιμονίους θα έδιδε πιθανότατα την νίκην εις αυτούς, αφού ήδη
+ούτοι εστάθμευαν απέναντι του εχθρού μετά ναυτικού ίσου μάλλον παρά
+υποδεεστέρου. Προδίδει δε αυτόν έτι μάλλον η πρόφασις, την οποίαν
+είπε, μη οδηγήσας εκεί τα πλοία, ότι ταύτα είχαν συναθροισθή δήθεν
+ολιγώτερα παρ' όσα διέταξεν ο βασιλεύς. Αλλά κατά τούτο υπηρέτησε
+κάλλιστα τον κύριόν του μη δαπανήσας τα βασιλικά χρήματα και
+επιτυχών τον αυτόν σκοπόν με ολιγότερα έξοδα. Όπως και αν έχη το
+πράγμα, ο Τισσαφέρνης μετέβη εις Άσπενδον και εύρεν εκεί τους
+Φοίνικας, οι δε Πελοποννήσιοι κατ' αίτησιν αυτού έστειλαν εις
+προϋπάντησαν του στόλου τον Λακεδαιμόνιον Φίλιππον μετά δύο πλοίων.
+
+88. Ο δε Αλκιβιάδης, άμα έμαθεν ότι ο Τισσαφέρνης διηυθύνετο προς
+την Άσπενδον, ανεχώρησε και αυτός μετά δεκατριών πλοίων υποσχόμενος
+εις τους Αθηναίους να τοις παράσχη ασφαλή και μεγάλην χάριν, ήτοι να
+φέρη αυτός ο ίδιος προς αυτούς τον Φοινικικόν στόλον, ή τουλάχιστον
+να τον εμποδίση να μεταβή με το μέρος των Πελοποννησίων. Εγνώριζεν
+ίσως εκ πολλού χρόνου ότι ο Τισσαφέρνης δεν είχε σκοπόν να φέρη τον
+στόλον τούτον, και ήθελε προ πάντων να τον διαβάλη εις τους
+Πελοποννησίους δεικνύων αυτόν φίλον ιδικόν του και των Αθηναίων, διά
+να τον αναγκάση τοιουτοτρόπως να ταχθή με το μέρος των Αθηναίων.
+Αναχωρήσας λοιπόν έπλευσε κατ' ευθείαν γραμμήν διά του πελάγους προς
+την Φάσηλιν και την Καύνον.
+
+89. Άμα λοιπόν οι παρά των τετρακοσίων σταλέντες πρέσβεις επέστρεψαν
+εκ της Σάμου εις τας Αθήνας, ανεκοίνωσαν την απόκρισιν του
+Αλκιβιάδου, η οποία συνίστατο εις το να αντέχουν και να μη ενδώσουν
+εις τους εχθρούς, διότι μεγάλας ελπίδας είχε να τους συμφιλιώση μετά
+του στρατού και να νικήσουν τους Πελοποννησίους. Διά του τρόπου δε
+τούτου ανεζωπύρωσαν το θάρρος εκείνων, οι οποίοι είχαν αρχίσει ήδη
+να δυσαρεστώνται διά την ολιγαρχίαν, εις την εγκαθίδρυσιν της οποίας
+είχαν συμπράξει, και οι οποίοι επεθύμουν ν' απαλλαγούν αυτής,
+αδιάφορον διά τίνος τρόπον, άμα ελάμβαναν υπόσχεσιν ασφαλείας.
+Συνήρχοντο λοιπόν εις ομίλους και εμέμφοντο μεταξύ των την
+κατάστασιν των πραγμάτων· επί κεφαλής αυτών ήταν στρατηγοί
+διακεκριμένοι, οι οποίοι ανήκον εις το ολιγαρχικόν κόμμα και είχαν
+αξιώματα, οίοι Θηραμένης ο του Άγνωνος, Αριστοκράτης ο Σκελλίου και
+άλλοι, και οι οποίοι ήσαν μεν πρώτοι μεταξύ των διοικούντων τα
+πράγματα, αλλ' εφοβούντο, ως έλεγαν, πολύ το εν τη Σάμω στρατόν και
+τον Αλκιβιάδην, και προ πάντων μήπως οι εις την Λακεδαίμονα
+σταλέντες κάμουν κανέν κακόν εις την πόλιν άνευ της συναινέσεως
+εκείνων, οι οποίοι τους απέστειλαν. Χωρίς λοιπόν να αποβάλουν την
+ολιγαρχίαν έλεγαν ότι έπρεπεν η αρχή των πεντακισχιλίων να
+εγκατασταθή πράγματι και ουχί κατ' όνομα, και να δοθή πλειοτέρα
+ισότης εις την πολιτείαν. Ίο τοιούτο ουδέν άλλο ήτο ή πρόσχημα
+δημοτικότητος, διότι κατά βάθος οι πλείστοι ένεκα της ατομικής
+φίλοδοξίας των ηρέσκοντο εις την κατάστασιν ταύτην, εις την οποίαν
+προ πάντων η εκ δημοκρατίας γινομένη ολιγαρχία καταστρέφεται, διότι
+πάντες έχουν την αξίωσιν όχι να είναι ίσοι, αλλά να πρωτεύουν κατά
+πολύ έκαστος επί όλων των άλλων, ενώ εξ εναντίας, όταν η εκλογή
+γίνεται εις δημοκρατίαν, ευκολώτερον υφίσταταί τις τας συνεπείας,
+επειδή δεν βλέπει προτιμωμένους τους ομοίους του. Ότι δε πλέον από
+κάθε τι άλλο εδυνάμωνε το θάρρος των ολιγαρχικών τούτων, υπήρξεν η
+ισχυρά επίδρασις του Αλκιβιάδου εν τη Σάμω και η ιδέα ότι η
+ολιγαρχική των κατάστασις δεν έμελλε να διατηρηθή επί πολύ. Έκαστος
+λοιπόν ηγωνίζετο πως να γίνη αυτός πρώτος αρχηγός του δημοκρατικού
+κόμματος.
+
+90. Όσοι δε εκ των τετρακοσίων ήσαν υπερβολικά ενάντιοι εις το
+τοιούτον είδος του πολιτεύματος και οι οποίοι ήσαν πρώτοι εις τα
+πολιτικά πράγματα, ο Φρύνιχος, ο οποίος άλλοτε στρατηγών εις την
+Σάμον είχεν έλθει εις διενέξεις προς τον Αλκιβιάδην, ο Αρίσταρχος,
+είς των θερμοτέρων και αρχαιοτέρων αντιπάλων της δημοκρατίας, ο
+Πείσανδρος, ο Αντιφών και άλλοι οι δυνατώτατοι, άμα τη εγκαταστάσει
+των, πρώτον μεν έστειλαν πρέσβεις εις την Λακεδαίμονα, διά να
+εργασθούν υπέρ του συμβιβασμού, έπειτα δε, ότε έμαθαν την
+δημοκρατικήν τροπήν πού έλαβαν τα πράγματα εν Σάμω, ήρχισαν να
+κατασκευάζουν τείχος εις την λεγομένην Ηετιώνειαν· πολύ δε μάλλον
+εδιπλασίασαν τας ενεργείας των, ότε επέστρεψαν εκ της Σάμου οι
+πρέσβεις και είδαν την μεταβολήν, η οποία έγινεν εις τους πολλούς
+και μάλιστα εις εκείνους, οι οποίοι εφαίνοντο οι μάλλον αφωσιωμένοι.
+Ανησυχούντες διά τα εν ταις Αθήναις και εν τη Σάμω συμβαίνοντα
+απέστειλαν βιαστικά εις την Λακεδαίμονα τον Αντιφώντα, τον Φρύνιχον
+και δέκα άλλους πρέσβεις με την διαταγήν να επιτύχουν να
+συμβιβασθούν με τους Λακεδαιμονίους με πάντα τρόπον οπωσούν ανεκτόν,
+και επέσπευσαν έτι μάλλον την οικοδομήν του τείχους της Ηετιωνείας.
+Το τείχος εκείνο, ως έλεγαν ο Θηραμένης και οι μετ' αυτού, δεν
+ωκοδομείτο προς τον σκοπόν να κλείση την είσοδον του Πειραιώς εις
+τους Αθηναίους της Σάμου, αλλά μάλλον διά να δέχωνται, όταν θέλουν,
+τους εχθρούς και διά ξηράς και διά θαλάσσης. Είναι δε η Ηετιώνεια
+κατωφερής ακτή του Πειραιώς, πλησίον της οποίας ανοίγεται αμέσως ο
+λιμήν. Ύψωσαν λοιπόν τείχος, το οποίον ήνωσαν με εκείνο, το οποίον
+υπήρχε πρότερον προς το μέρος της ηπείρου, εις τοιούτον τρόπον, ώστε
+θέτοντες εκεί ολίγους ανθρώπους ηδύναντο να είναι κύριοι της εισόδου
+του λιμένος· διότι το αρχαίον τείχος το προς την ήπειρον καθώς και
+το νέον το εντός του παλαιού κτιζόμενον προς την θάλασσαν ετελείωναν
+ακριβώς εις ένα εκ των δύο πύργων των τεθειμένων εις το στόμιον του
+λιμένος, ο οποίος ήτο στενός. Περιέκλεισαν επίσης εντός του τείχους
+στοάν μεγίστην ενουμένην με τον Πειραιά και ηνάγκασαν όλους να
+αποθέτουν εκεί όσον σίτον είχαν και όσον έφεραν διά θαλάσσης· εκ της
+αποθήκης δε ταύτης ώφειλαν να τον εξάγουν και να τον πωλούν.
+
+91. Προ πολλού μεν ο Θηραμένης διέσπειρε τας φήμας ταύτας· και αφού
+οι πρέσβεις επέστρεψαν εκ της Λακεδαίμονος χωρίς να κατορθώσουν ουδέ
+συμβιβασμόν, είπεν αναφανδόν ότι φόβος υπήρχε μήπως το τείχος εκείνο
+επιφέρη την καταστροφήν της πόλεως. Τωόντι κατά τον αυτόν χρόνον εξ
+αιτίας προσκλήσεως των Ευβοέων τεσσαράκοντα δύο πλοία, εξελθόντα της
+Πελοποννήσου εστάθμευον εν τη Λα της Λακωνικής και ητοιμάζοντο να
+κατευθυνθούν εις την Εύβοιαν· μεταξύ δε των πλοίων εκείνων ήσαν τινα
+Ιταλιωτικά και Σικελικά εκ του Τάραντας και των Λοκρών, ήτο δε άρχων
+αυτών ο Σπαρτιάτης Αγησανδρίδας ο Αγησάνδρου. Κατά τα λεγόμενα του
+Θηραμένους ο στόλος εκείνος έμελλε να μεταβή ουχί προς βοήθειαν της
+Ευβοίας, αλλά μάλλον προς υποστήριξιν εκείνων, οι οποίοι ετείχιζαν
+την Ηετιώνειαν και ότι, εάν δεν ελάμβαναν τα μέτρα των, η πόλις θα
+κατεστρέφετο ήσυχα, ήσυχα. Η κατηγορία αύτη ήτο κάπως αληθής και δεν
+ήτο καθαρά συκοφαντία· οι τετρακόσιοι ήθελαν προ πάντων
+ολιγαρχούμενοι να άρχουν και των συμμάχων, και, εάν τούτο δεν ήτο
+δυνατόν, να διατηρήσουν την ανεξαρτησίαν φυλάττοντες τα πλοία και τα
+τείχη, τέλος δε εν αποτυχία και τούτου να μη πέσουν αυτοί πρώτοι
+θύματα του λαού, αναλαμβάνοντος τα δικαιώματά του, αλλά μάλλον να
+εισαγάγουν τους εχθρούς, να παραδώσουν εις αυτούς τα τείχη και τα
+πλοία, να συνθηκολογήσουν μετ' αυτών και να σώσουν όσον μέρος
+ηδύναντο εκ της εξουσίας των, εν τη πόλει διατηρούντες την ατομικήν
+των ασφάλειαν.
+
+92. Διά τούτο κατεγίνοντο βιαστικά να οικοδομήσουν το τείχος
+αφήνοντες πυλίδας και κρυφίας εισόδους, διά να εισαγάγουν τους
+πολεμίους και διότι ήθελαν όλα να είναι τελειωμένα διά την
+κατάλληλον ευκαιρίαν. Και κατ' αρχάς μεν δεν ωμίλουν ειμή ολίγοι
+μεταξύ των και κρυφίως· αλλ' όταν ο Φρύνιχος, κατά την επιστροφήν
+του εκ της εις την Λακεδαίμονα πρεσβείας, επληγώθη δι' ενέδρας υφ'
+ενός των περιπόλων εν πληθούση αγορά και εξέπνευσε παραχρήμα, ολίγα
+βήματα μακράν του βουλευτηρίου· ότε μετά την απόδρασιν του δολοφόνου
+ο συνεργός, ο οποίος ήτο Αργείος, συλληφθείς και βασανισθείς κατά
+διαταγήν των τετρακοσίων, δεν ωνόμασε κανένα συμβουλεύσαντα το
+έγκλημα, αλλ' είπεν ότι ουδέν άλλο εγνώριζεν, ειμή ότι πολλοί
+άνθρωποι συνηθροίζοντο εις την κατοικίαν του περιπολάρχου, και εις
+άλλας οικίας, τότε ο Θηραμένης, ο Αριστοκράτης και όσοι άλλοι εκ των
+τετρακοσίων και εκ των έξωθεν ήσαν ομογνώμονες, βλέποντες ότι εκ της
+υποθέσεως ταύτης δεν προέκυψε τίποτε δυσάρεστον δι' αυτούς,
+επροχώρησαν θρασύτερον προς τον σκοπόν. Εν τω μεταξύ τούτω ο εκ της
+Λας εξελθών στόλος περιπλεύσας την παραλίαν εισήλθεν εις τον λιμένα
+της Επιδαύρου και επέδραμε κατά της Αιγίνης. Ο Θηραμένης ισχυρίσθη
+ότι ο στόλος ούτος, προορισμένος διά την Εύβοιαν, δεν ήτο φυσικόν να
+εισέλθη εις τον κόλπον της Αιγίνης και να επιστρέψη να αγκυροβολήση
+εις την Επίδαυρον εκτός εάν προσεκλήθη προς τον σκοπόν, τον οποίον
+δεν έπαυε να επιρρίπτη κατά των τετρακοσίων, και προσέθετεν ότι δεν
+έπρεπε πλέον να μένουν ήσυχοι. Τέλος μετά πολλούς λόγους
+στασιαστικούς και υποψίας, ήρχισαν ήδη ν' αναμιγνύωνται και δι'
+έργων εις τα πολιτικά πράγματα. Οι στρατιώται του Πειραιώς, οι
+οποίοι ειργάζοντο εις το τείχος της Ηετιωνείας, μεταξύ των οποίων
+ήτο ο Αριστοκράτης, ο οποίος καθό ταξίαρχος είχε και την εαυτού
+φυλήν, συλλαμβάνουν τον Αλεξικλέα, ένα των μάλλον αφωσιωμένων εις
+την ολιγαρχίαν στρατηγών, και αγαγόντες εις οικίαν τινά τον έκλεισαν
+εκεί. Συνέτρεξαν δε εις το έργον πολλοί άλλοι και ιδίως ο Έρμων
+διοικών τους περιπόλους, οι οποίοι είχαν ταχθή εις την Μουνιχίαν· το
+δε σπουδαιότερον ότι ταύτα επράττοντο με την συγκατάθεσιν του
+στίφους των στρατιωτών. Άμα δε οι τετρακόσιοι, οι οποίοι συνεδρίαζον
+τότε εις το βουλευτήριον, έμαθαν τα συμβαίνοντα ητοιμάσθησαν να
+λάβουν τα όπλα εκτός εκείνων, οι οποίοι δεν συνεμερίζοντο την γνώμην
+ταύτην και ηπείλουν τον Θηραμένην και τους μετ' αυτού. Ο δε
+Θηραμένης, απολογούμενος είπεν ότι ήτο έτοιμος να υπάγη μετ' αυτών
+προς απελευθέρωσιν του δεσμώτου. Και παραλαβών ένα των στρατηγών, ο
+οποίος ήτο και ομόφρων επροχώρει προς τον Πειραιά, προέδραμε δε και
+ο Αρίσταρχος μετά τίνων ιππέων νεανίσκων. Ο θόρυβος ήτο πολύς και
+τρομερός, διότι οι μεν εν τω άστει ενόμιζαν ήδη τον Πειραιά
+καταληφθέντα και τον συλληφθέντα φονευόμενον, οι δε εν τω Πειραιεί
+ενόμιζαν ότι μετ' ολίγον έμελλαν να επιπέσουν κατ' αυτών οι εκ του
+άστεως. Όλη η πόλις ήτο εις κίνησιν και όλοι έτρεχαν εις τα όπλα·
+μόλις δε κατωρθώθη να ησυχάσουν. Οι αγώνες των γερόντων και αι
+παρακλήσεις του Φαρσαλίου Θουκυδίδου, προξένου των Αθηνών, παρόντος
+και προθύμως εμποδίζοντος ένα έκαστον και κράζοντος να μη
+καταστρέφουν την πατρίδα την στιγμήν πού οι εχθροί ενήδρευαν
+πλησίον, τους ημπόδισαν να αλληλοσφαγούν. Και ο μεν Θηραμένης ελθών
+εις τον Πειραιά (διότι ήτο και αυτός στρατηγός) εδυσανασχέτει κατά
+των στρατιωτών, αλλά μόνον διά λόγων, ενώ ο Αρίσταρχος και οι
+ενάντιοι του πλήθους ήσαν αληθώς μανιώδεις. Ουχ ήττον οι πλείστοι
+στρατιώται εξηκολούθησαν το έργον των χωρίς να μεταμεληθούν και
+ηρώτησαν τον Θηραμένην αν εφρόνει ότι το τείχος ωκοδομήθη επ' αγαθώ
+ή αν ήτο καλλίτερον να το κατεδαφίσουν. Ούτος άπεκρίθη ότι, εάν
+τοιαύτη ήτο η γνώμη των συνεφώνει μετ' αυτών. Από της στιγμής
+εκείνης οι στρατιώται και πολλοί των εν Πειραιεί ανθρώπων αναβάντες
+επί του τειχίσματος ήρχισαν να κατεδαφίζουν αυτό. Είς την έκκλησιν
+δε, την οποίαν έκαμναν προς το πλήθος, έλεγαν «Όστις προτιμά να
+άρχουν οι πεντακισχίλιοι αντί των τετρακοσίων ας επιληφθή του
+έργου», διότι εκρύπτοντο ακόμη υπό το όνομα των πεντακισχιλίων, διά
+να μη προφέρουν αναφανδόν το του λαού λέγοντες, «Όστις θέλει να άρχη
+ο λαός». Εφοβούντο δε μήπως οι πεντακισχίλιοι υπήρχαν τωόντι και
+μήπως ενοχοποιηθούν αποτεινόμενοι προς αγνώστους. Διά τον αυτόν
+λόγον και οι τετρακόσιοι δεν ήθελαν μήτε να υπάρχουν οι
+πεντακισχίλιοι μήτε να είναι γνωστόν ότι δεν υπήρχαν, το μεν διότι
+ενόμιζαν ότι η συμμετοχή τοσούτων ανθρώπων εις την εξουσίαν θα ήτο
+αληθής δημοκρατία, το δε διότι η αβεβαιότης περί της υπάρξεως των θα
+παρήγεν αμοιβαίον φόβον.
+
+93. Την δε επομένην ημέραν οι μεν τετρακόσιοι, αν και ανησυχούντες,
+συνηθροίσθησαν εις το βουλευτήριον· οι δε εις τον Πειραιά στρατιώται
+αφήσαντες τον Αλεξικλέα, τον οποίον είχαν συλλάβει, και
+κατεδαφίσαντες το τείχισμα ήλθαν εις το παρά την Μουνιχίαν θέατρον
+του Διονύσου, απέθεσαν τα όπλα και συνεκρότησαν συνέλευσιν. Μετά
+βραχείαν δε συνδιάσκεψιν μετέβησαν εις τα άστυ και κατέθεσαν τα όπλα
+εις το Ανάκειον (ναόν του Κάστορος και του Πολυδεύκους). Ελθόντες δε
+προς αυτούς μερικοί απεσταλμένοι των τετρακοσίων συνωμίλουν ανήρ
+προς άνδρα και έπειθαν όσους έβλεπαν μετριοπαθείς να μένουν ήσυχοι
+και να συγκρατούν τους άλλους, λέγοντες ότι οι πεντακισχίλιοι
+έμελλαν να ανακηρυχθούν και ότι εκ τούτων θα ελαμβάνοντο
+αλληλοδιαδόχως και κατ' εκλογήν οι τετρακόσιοι· ότι μέχρις εκείνης
+της ώρας δεν έπρεπε δι' ουδενός τρόπου να καταστρέφουν την πόλιν
+μηδέ να παραδίδουν αυτήν εις τους εχθρούς. Όλον δε το πλήθος, μετά
+πολλούς λόγους, απευθυνθέντας προς πολλούς ανθρώπους, έγινεν
+ηπιώτερον παρά πριν, διότι εφοβήθη προ πάντων διά την σωτηρίαν της
+πόλεως. Συνεφώνησαν λοιπόν να συγκαλέσουν εις ωρισμένην ημέραν
+συνέλευσιν εις το θέατρον του Διονύσου, διά να αποκαταστήσουν την
+ομόνοιαν.
+
+94. Ότε δε έφθασεν η διά την εν τω θεάτρω του Διονύσου ορισθείσα
+ημέρα της συνελεύσεως και την στιγμήν πού επρόκειτο να
+συναθροισθούν, αγγέλλεται εις αυτούς ότι τα τεσσαράκοντα δύο πλοία
+και ο Αγησανδρίδας παρέπλεαν από των Μεγάρων εις την Σαλαμίνα. Τότε
+όλος ο λαός ενόμισεν ότι έβλεπε πραγματοποιούμενα όσα έλεγαν προ
+πολλού ο Θηραμένης και οι μετ' αυτού, ότι δηλαδή ο στόλος εκείνος
+επροχώρει, διά να καταλάβη το τείχισμα της Ηετιωνείας, και έχαιραν,
+διότι το είχαν κατεδαφίσει. Πιθανόν ο Αγησανδρίδας να έμενεν εις τα
+παράλια της Επιδαύρου κατ' ακολουθίαν συνεννοήσεών τινων· πιθανόν
+επίσης να περιέμενε την έκβασιν των εν Αθήναις διχονοιών, διά να
+παρουσιασθή εις στιγμήν κατάλληλον. Οπωσδήποτε οι Αθηναίοι, άμα τους
+ανηγγέλθη η είδησις αύτη, ευθύς έτρεξαν πανδημεί εις τον Πειραιά,
+φρονούντες ότι αι εσωτερικαί αυτών διαιρέσεις έπρεπε να υποχωρήσουν
+απέναντι του εχθρού, πού ήτο πλέον όχι μακράν, αλλά προ του λιμένος
+ήδη. Και οι μεν ανέβησαν εις τα εκεί ναυλοχούντα πλοία, οι δε έσυραν
+εις την θάλασσαν άλλα, άλλοι δέ τινες έδραμαν προς υπεράσπισιν των
+τειχών ή προς το στόμιον του λιμένος.
+
+95. Τα δε πλοία των Πελοποννησίων, παραπλεύσαντα και κάμψαντα το
+Σούνιον προσωρμίσθησαν μεταξύ Θορικού και Πρασιών, ύστερον δε επήγαν
+εις Ωρωπόν. Οι δε Αθηναίοι, με όλην την αποσύνθεσιν των πληρωμάτων
+των, συνέπειαν αναπόφευκτον των εμφυλίων ταραχών, ηθέλησαν εν
+τούτοις να βοηθήσουν ταχέως μίαν των σπουδαιοτάτων κτήσεών των· και
+τωόντι, από του αποκλεισμού της Αττικής, η Εύβοια ήτο το παν δι'
+αυτούς. Στέλλουν λοιπόν τον στρατηγόν Θυμοχάρην και πλοία εις την
+Ερέτριαν, τα οποία φθάσαντα εκεί ηνώθησαν με τα πρότερον εν τη
+Ευβοία ευρισκόμενα, εγένοντο τριάκοντα έξ και ηναγκάσθησαν αμέσως να
+ναυμαχήσουν, διότι ο Αγησανδρίδας μετά το γεύμα έφερε τα πλοία εις
+το ανοικτόν πέλαγος εκ του Ωρωπού, ο οποίος δεν απέχει εκ της πόλεως
+των Ερετριέων, ειμή εξήκοντα στάδια θαλάσσια. Άμα λοιπόν εφάνησαν τα
+πλοία ταύτα, οι Αθηναίοι ήρχισαν να επιβιβάζουν τα πληρώματα εις τον
+στόλον, νομίζοντες τους στρατιώτας των εκεί πλησίον όντας· αλλ'
+ούτοι είχαν μεταβή προς εύρεσιν τροφών εις τας οικίας τας κειμένας
+εις τα έσχατα της πόλεως και όχι εις την αγοράν, όπου οι Ερετριείς
+είχαν φροντίσει να μη αφήσουν τίποτε προς πώλησιν, διά να δώσουν
+καιρόν εις του εχθρούς να επιπέσουν κατά των Αθηναίων ενασχολουμένων
+βραδέως εις την πλήρωσιν του στόλου και να τους αναγκάσουν να
+πλεύσουν προς ναυμαχίαν όπως ήσαν. Το δε σημείον της αρμοδίας
+στιγμής διά να αναχθούν οι Πελοποννήσιοι είχε δοθή εκ της Ερετρίας
+εις τον Ωρωπόν. Αναχθέντες δε και οι Αθηναίοι με τοιαύτην
+προετοιμασίαν και ναυμαχήσαντες προ του λιμένος της Ερετρίας
+αντέσχον μεν επί τινα χρόνον, έπειτα όμως τραπέντες εις φυγήν
+κατεδιώχθησαν εις την ξηράν. Και όσοι μεν κατέφυγαν εις την
+Ερέτριαν, ως εις πόλιν φιλικήν, υπέστησαν φρικωδεστάτην τύχην, διότι
+εφονεύθησαν υπό των κατοίκων· όσοι δε κατέφυγαν εις το τείχισμα το
+εν τη Ερετρία, όπερ κατείχαν αυτοί, εσώθησαν καθώς και τα πλοία, όσα
+έφθασαν εις την Χαλκίδα. Κυριεύσαντες δε οι Πελοποννήσιοι είκοσι δύο
+πλοία των Αθηναίων, και εκ των ανδρών άλλους μεν φονεύσαντες, άλλους
+δε συλλαβόντες αιχμαλώτους έστησαν τρόπαιον. Ύστερον δε μετ' ολίγον
+επαναστατήσαντες όλην την Εύβοιαν πλην της Ωρεού (διότι ταύτην
+κατείχαν οι Αθηναίοι) διωργάνωσαν αυτήν όπως ήθελαν.
+
+96. Άμα δε εγνώσθησαν εις τας Αθήνας τα συμβάντα της Ευβοίας, τρόμος
+μεγαλύτερος από κάθε προγενέστερον κατέλαβε τους Αθηναίους, διότι
+ούτε η εν τη Σικελία συμφορά, όσον μεγάλη και αν εφάνη εις αυτούς
+τότε, ούτε ουδεμία άλλη δυστυχία εφόβησεν αυτούς τόσον. Ο στρατός
+της Σάμου ήτο εις πλήρη αποστασίαν· ούτε πλοία υπήρχαν πλέον ούτε
+πληρώματα, εντός της πόλεως διχοστασία, ο δε εμφύλιος πόλεμος
+έτοιμος να εκραγή. Και τέλος, προς επισφράγισιν των δεινών, απώλεσαν
+ένα στόλον, και το δεινότερον, την Εύβοιαν, εκ της οποίας πλειότερα
+ωφελούντο ή εκ της Αττικής. Πώς λοιπόν να μη αποθαρρυνθούν ευλόγως;
+Εξ όλων όμως των κινδύνων ανησυχούσεν αυτούς πλειότερον και
+εγγύτερον ο φόβος, μήπως οι εχθροί τολμηροί γινόμενοι ένεκα της
+νίκης πλεύσουν αμέσως εναντίον του Πειραιώς στερημένου πλοίων, και
+εις πάσαν στιγμήν επερίμεναν να τους ίδουν εμφανιζομένους. Και
+τωόντι ουδέν ευκολώτερον εις τους εχθρούς, εάν ήσαν τολμηρότεροι·
+διά του τρόπου δε τούτου ήθελαν αυξήσει την εν τη πόλει διαίρεσιν
+σταθμεύοντες προ αυτής, ή, εάν επέμεναν εις την πολιορκίαν, ήθελαν
+αναγκάσει και αυτόν τον στόλον της Ιωνίας, μολονότι εναντιούμενον
+εις την ολιγαρχίαν, να έλθη εις βοήθειαν των συγγενών του και όλης
+της πόλεως· απ' εκείνης δε της στιγμής ο Ελλήσποντος θα περιέπιπτεν
+εις την εξουσίαν των, καθώς και η Ιωνία και αι νήσοι και μέχρι της
+Βοιωτίας μέρη και ούτως ειπείν όλη η αρχή των Αθηναίων. Αλλ' η
+περίστασις αύτη δεν υπήρξεν η μόνη, καθ' ην οι Λακεδαιμόνιοι
+εφάνησαν προς τους Αθηναίους συμφερτικοί αντίπαλοι. Η άκρα του
+χαρακτήρος αντίθεσις μεταξύ των δύο τούτων λαών, των μεν ζωηρών των
+δε βραδέων, των μεν τολμηρών των δε ατόλμων, παρέσχεν άπειρον
+υπεροχήν εις τους Αθηναίους προ πάντων κατά τον εν τη θαλάσση αγώνα.
+Οι Συρακούσιοι το απέδειξαν κάλλιστα, διότι έχοντες τον αυτόν
+χαρακτήρα με τους Αθηναίους· τους επολέμησαν άριστα.
+
+97. Εν τούτοις εις την είδησιν της καταστροφής ταύτης οι Αθηναίοι
+επλήρωσαν είκοσι πλοία και συνεκάλεσαν εκκλησίαν αμέσως εις την
+ονομαζομένην Πνύκα, όπου και άλλοτε συνήθιζαν να συνεδριάζουν. Εκεί
+κατήργησαν τους τετρακοσίους και εψήφισαν να ανατεθούν τα πράγματα
+εις τους πεντακισχιλίους, των οποίων θα απετέλει μέρος πας ο οποίος
+ήθελε προσφέρει όπλα, και να μη δίδεται μηδείς μισθός εις καμμίαν
+αρχήν επί ποινή αναθέματος. Έγιναν δε μετά ταύτα και άλλαι
+συνεδριάσεις, εις τας οποίας εψήφισαν νομοθέτας και εκανόνισαν όλα
+τα σχετικά με την πολιτείαν. Ουδέποτε, καθ' όσον ενθυμούμαι, οι
+Αθηναίοι επολιτεύθησαν καλλίτερον ή κατά τους πρώτους τούτους
+χρόνους, διότι έγινε μετρία σύγκρασις της ολιγαρχίας και της
+δημοκρατίας, τούθ' όπερ ανύψωσε την πόλιν εκ της πριν καταπτώσεώς
+της. Εψήφισαν επίσης την ανάκλησιν του Αλκιβιάδου και των άλλων
+φυγάδων, και έστειλαν προς αυτόν, καθώς και προς τον στρατόν της
+Σάμου, την πρόσκλησιν να αναλάβουν μετά ζήλου την διεύθυνσιν των
+πραγμάτων.
+
+98. Ενώ δ' εγίνετο η μεταβολή αύτη, ο Πείσανδρος, ο Αλεξικλής και οι
+πρώτιστοι των ολιγαρχικών κατέφυγαν ταχέως εις την Δεκέλειαν. Μόνος
+δ' εξ αυτών ο Αρίσταρχος, ο οποίος ήτο συγχρόνως στρατηγός, λαβών
+ταχέως τοξότας τινάς, τους βαρβαρωτάτους, διηυθύνθη προς την Οινόην,
+φρούριον των Αθηναίων επί των μεθορίων της Βοιωτίας. Οι Κορίνθιοι,
+με την βοήθειαν εθελοντών Βοιωτών, τους οποίους προσεκάλεσαν, την
+επολιόρκουν τότε, διά να εκδικηθούν διά την απώλειαν των ανθρώπων
+των φονευθέντων υπό της φρουράς της Οινόης κατά την εκ της Δεκελείας
+επιστροφήν των. Ο Αρίσταρχος, αφού συνομίλησε μετά των
+πολιορκούντων, ηπάτησε την φρουράν της Οινόης λέγων εις αυτήν ότι
+είχαν συμβιβασθή εν Αθήναις μετά των Λακεδαιμονίων επί όλων των
+άλλων αντικειμένων, και ότι έπρεπε και αυτή να παραδώση την θέσιν
+εις τους Βοιωτούς σύμφώνως με την συνθήκην. Η φρουρά της Οινόης τον
+επίστευσε διότι ήτο στρατηγός, και επειδή δεν εγνώριζε τίποτε, διότι
+έμενεν εκεί πολιορκημένη, εξήλθε με σπονδάς. Και τοιουτοτρόπως οι
+Βοιωτοί παρέλαβαν την παραδοθείσαν Οινόην, ενώ συγχρόνως έπαυαν εις
+τας Αθήνας η ολιγαρχία και η στάσις.
+
+99. Κατά την αυτήν δ' εποχήν του θέρους τούτου οι εις Μίλητον
+ευρισκόμενοι Πελοποννήσιοι, βλέποντες ότι ουδείς έδιδεν εις αυτούς
+τας τροφάς, τας οποίας ο Τισσαφέρνης κατά την εις Άσπενδον
+αναχώρησίν του είχε διατάξει να τους δίδωνται· ότι δεν έφθασαν ακόμη
+ούτε ο Φοινικικός στόλος ούτε ο Τισσαφέρνης· ότι ο συνοδεύσας αυτόν
+Φίλιππος καθώς και άλλος τις Σπαρτιάτης ονόματι Ιπποκράτης έγραφαν
+εκ Φασήλιδος προς τον ναύαρχον Μίνδαρον ότι ο στόλος εκείνος δεν θα
+ήρχετο και ότι οι Πελοποννήσιοι καθ' όλα ενεπαίχθησαν υπό του
+Τισσαφέρνους· προ πάντων δε ότι ο Φαρνάβαζος τους προσεκάλει και
+εδεικνύετο πρόθυμος να επαναστατήση κατά των Αθηναίων άμα τη αφίξει
+των τας επιλοίπους πόλεις της διοικήσεώς του, όπως είχε πράξει και ο
+Τισσαφέρνης, ελπίζων ότι ήθελεν ωφεληθή πλειότερον παρά αυτός· δι'
+όλους τούτους τους λόγους ο Μίνδαρος, εις σημείόν τι δοθέν
+απροσδοκήτως, διά να διαλάθη τους εν τη Σάμω Αθηναίους, ανεχώρησε με
+εβδομήκοντα τρία πλοία και μετά πολλής ευταξίας εκ της Μιλήτου και
+έπλευσε προς τον Ελλήσποντον. Ήδη κατά το αυτό θέρος είχαν έλθει εις
+αυτόν δεκαέξ πλοία, τα οποία ελεηλάτησαν μέρος τι της Χερσονήσου. Ο
+Μίνδαρος, καταληφθείς υπό τρικυμίας, ηναγκάσθη να καταπλεύση εις την
+Ίκαρον, όπου μείνας πέντε ή έξ ημέρας, ένεκα των εναντίων ανέμων,
+έφθασεν ακολούθως εις την Χίον.
+
+100. Άμα δε ο Θράσυλος έμαθε την αναχώρησιν αυτού εκ της Μιλήτου,
+έπλευσεν αμέσως εκ της Σάμου με πεντήκοντα πέντε πλοία, σπεύδων να
+προλάβη την είσοδον του Μινδάρου εις τον Ελλήσποντον. Μαθών κατόπιν
+ότι ήτο εις την Χίον και νομίσας ότι θα έμενεν εκεί έθεσεν επί της
+Λέσβου και επί της αντιπέραν ηπείρου σκοπούς, διά να κατασκοπεύουν
+το ελάχιστον κίνημα του εχθρικού στόλου· αυτός δε μεταβάς εις την
+Μήθυμναν διέταξε να προετοιμάσουν άλευρα και άλλας ζωοτροφίας, έχων
+κατά νουν να κάμνη επιδρομάς εναντίον της Χίου, εν περιπτώσει πού ο
+πόλεμος ήθελε παραταθή επί πολύ· άλλως δε, επειδή η Έρεσος είχεν
+επαναστατήσει κατά της Λέσβου, ήθελε να μεταβή εκεί και να
+προσπαθήση, ει δυνατόν, να γίνη κύριος αυτής. Ισχυροί φυγάδες
+Μηθυμναίοι, προσκαλέσαντες εκ της Κύμης πεντήκοντα στρατιώτας, μετά
+των οποίων είχαν συνεταιρισθή, καθώς και στρατιώτας εκ της ηπείρου
+μισθωτούς, εν όλω τριακοσίους περίπου άνδρας, διοικουμένους υπό του
+Θηβαίου Αναξάρχου, ένεκα της συγγενείας των δύο λαών, ήλθαν κατ'
+αρχάς να προσβάλουν την Μήθυμναν. Αλλ’ αποκρουσθέντες εις την
+απόπειραν ταύτην υπό των εν Μυτιλήνη φρουρούντων Αθηναίων, οι οποίοι
+προσέδραμον, και διωχθέντες εκ δευτέρου μετά μάχην γενομένην εκτός
+της πόλεως διέβησαν το όρος και επανεστάτησαν την Έφεσον. Ο Θράσυλος
+μετέβη εκεί μεθ’ όλου του στόλου επί τω σκοπώ να επιτεθή κατ' αυτών.
+Αφ’ ετέρου δε ο Θρασύβουλος, εγκαταλείψας την Σάμον εις την είδησιν
+της διαβάσεως ταύτης των φυγάδων, ανεχώρησε προ αυτού μετά πέντε
+πλοίων· φθάσας πολύ βραδέως μετέβη εις την Έρεσον και εστάθμευσεν
+εκεί. Δύο πλοία, τα οποία εκ του Ελλησπόντου επέστρεφαν εις τα ίδια,
+ήλθαν να ενωθούν μετ’ αυτού καθώς και τα της Μηθύμνης. Εν όλω
+υπήρχαν εξήκοντα επτά πλοία. Τη βοηθεία δε των στρατευμάτων, τα
+οποία ήσαν επί των πλοίων, παρεσκευάζοντο να κυριεύσουν την Έρεσον,
+μεταχειριζόμενοι εις τούτο μηχανάς πολεμικάς και πάντα τα δυνατά
+μέσα.
+
+101. Ο δε Μίνδαρος και ο στόλος των Πελοποννησίων ο οποίος ήτο εις
+την Χίον και ο οποίος είχε προμηθευθή τροφάς διά δύο ημέρας,
+λαβόντες παρά των Χίων τρεις τεσσαρακοστάς Χίας διά κάθε άνδρα (κατά
+κεφαλήν), ανεχώρησαν ταχέως εκ της Χίου· απέφυγαν δε το πέλαγος, διά
+να μη συναντήσουν τον εν τη Ερέσω ευρισκόμενον στόλον, και έχοντες
+την Λέσβον εν αριστερά έπλεαν προς την ήπειρον. Προσορμισθέντες εις
+τον εν Καρτερίοις της Φωκαϊδος λιμένα και προγευματίσαντες εκεί
+παρέπλευσαν την Κυμαίαν και εδείπνησαν εις τας Αργινούσας της
+ηπείρου απέναντι της Μυτιλήνης. Απ’ εκεί δε εν καιρώ νυκτός
+σκοτεινής εξηκολούθησαν τον παράπλουν και έφθασαν εις Αρματούντα της
+ηπείρου, καταντικρύ της Μηθύμνης. Προγευματίσαντες δε εκεί
+παρέπλευσαν γρήγορα το Λέκτον, την Λάρισαν, τον Αμαξιτόν και τα άλλα
+χωρία της χώρας ταύτης και έφθασαν προ του μεσονυκτίου εις το
+Ροίτειον, το οποίον αποτελεί ήδη μέρος του Ελλησπόντου· τινά δ’ εκ
+των πλοίων επλησίασαν εις το Σίγειον και εις άλλα μέρη της παραλίας.
+
+102. Οι δε Αθηναίοι, οι οποίοι ήσαν εις την Σηστόν με δεκαοκτώ
+πλοία, άμα οι φρυκτωροί έκαμαν σημεία εις αυτούς και είδαν συγχρόνως
+πολλά πυρά αναφθέντα εξαίφνης εις το εχθρικόν έδαφος, ενόησαν ότι οι
+Πελοποννήσιοι εισέπλεαν εις τον Ελλήσποντον. Κατά την ιδίαν λοιπόν
+νύκτα, μεθ’ όλης της δυνατής ταχύτητας, διηυθύνθησαν προς τον
+Ελαιούντα, παραπλέοντες την Χερσόνησον και προσπαθούντες να φθάσουν
+εις το πέλαγος πριν συναντήσουν τους εχθρούς. Κατώρθωσαν δε
+τοιουτοτρόπως να διαφύγουν τα δεκαέξ πλοία των Πελοποννησίων, τα
+οποία ήσαν εις την Άβυδον, μολονότι ταύτα είχαν λάβει παρά του
+διελθόντος φιλικού στόλου την διαταγήν να παρατηρούν προσεκτικά τα
+κινήματα των Αθηναίων· αλλ’ άμα τη αυγή ανεκάλυψαν τα πλοία του
+Μινδάρου, τα οποία ήρχισαν να καταδιώκουν αυτούς. Και τα πλείστα μεν
+πλοία των Αθηναίων εσώθησαν εις την Ίμβρον και την Λήμνον· τέσσαρα
+δε, τα οποία έπλεαν τελευταίον όλων, τα κατέφθασαν προ του
+Ελαιούντος· έν τούτων, εξοκείλαν πλησίον του ιερού του Πρωτεσιλάου,
+συνελήφθη μεθ' όλων των εν αυτώ ανδρών, δύο άλλα άνευ των ανδρών,
+και το τέταρτον, το οποίον ήτο κενόν, επυρπολήθη πλησίον της Ίμβρου.
+
+1) Νόμισμα της Χίου, το οποίον είχεν αξίαν ίσην με το έν
+τεσσαρακοστόν του χρυσού στατήρος, ήτοι με ημίσειαν δραχμήν αττικήν.
+
+103. Μετά τούτο δε οι Πελοποννήσιοι ενώσαντες τα εκ της Αβύδου
+ελθόντα πλοία με τα άλλα, και σχηματίσαντες τοιουτοτρόπως στόλον εξ
+ογδοήκοντα έξ πλοίων, επολιόρκησαν την ιδίαν εκείνην ημέραν τον
+Ελαιούντα· μη δυνηθέντες όμως να κυριεύσουν αυτόν, απέπλευσαν εις
+την Άβυδον. Οι δε Αθηναίοι, απατηθέντες υπό των σκοπών και μη
+δυνάμενοι να πιστεύσουν ότι ο εχθρικός στόλος διήλθεν απαρατήρητος,
+επολέμουν αφρόντιστα προς τους επί των τειχών. Αλλά, άμα έλαβαν
+καλλίτερας πληροφορίας, έλυσαν αμέσως την πολιορκίαν της Ερέσου και
+έτρεξαν γρήγορα προς βοήθειαν του Ελλησπόντου. Δύο πλοία των
+Πελοποννησίων, τα οποία εις την έξαψιν της καταδιώξεως είχαν
+προχωρήσει εις το πέλαγος, έπεσαν εν μέσω αυτών και συνελήφθησαν.
+Φθάσαντες την επιούσαν προσωρμίσθησαν εις τον Ελαιούντα, έφεραν εκ
+της Ίμβρου όσα πλοία είχαν καταφύγει εκεί, και επί πέντε ημέρας
+παρεσκευάζοντο προς ναυμαχίαν.
+
+104. Μετά τούτο δε η ναυμαχία έγινε κατά τον ακόλουθον τρόπον. Οι
+Αθηναίοι, παραταγμένος επί στοίχου, παρέπλεαν την ξηράν
+διευθυνόμενοι προς την Σηστόν, οι δε Πελοποννήσιοι, ιδόντες αυτούς
+εκ της Αβύδου, επροχώρησαν και αυτοί. Άμα ενόησαν ότι έμελλαν να
+ναυμαχήσουν, οι μεν Αθηναίοι παρέτειναν την γραμμήν με πλοία
+εβδομήκοντα έξ κατά μήκος της Χερσονήσου, αρχίσαντες από Ιδάκου
+μέχρις Αρριανών, οι δε Πελοποννήσιοι με πλοία ογδοήκοντα οκτώ από
+Αβύδου μέχρι Λαρδάνου. Και το μεν δεξιόν κέρας των Πελοποννησίων
+είχαν οι Συρακούσιοι, το δε αριστερόν αυτός ο Μίνδαρος και τα μάλλον
+ταχέα πλοία· των δε Αθηναίων το μεν αριστερόν είχεν ο Θράσυλος, το
+δε δεξιόν ο Θρασύβουλος. Και οι άλλοι επίσης στρατηγοί ήσαν
+τοποθετημένοι εις την οικείαν θέσιν έκαστος. Οι Πελοποννήσιοι
+έσπευσαν να αρχίσουν την μάχην, ίνα καλύπτοντες με το αριστερόν
+κέρας αυτών το δεξιόν των Αθηναίων, εμποδίσουν αυτούς, ει δυνατόν,
+να προχωρήσουν εις το πέλαγος, και προσβάλλοντες αυτούς διά του
+κέντρου να τους σπρώξουν προς την ξηράν η οποία δεν απείχε πολύ.
+Αλλ' οι Αθηναίοι εννοήσαντες τον σκοπόν των ανέπτυξαν την γραμμήν
+των προς το μέρος, όπου οι εχθροί ήθελαν να τους αποκλείσουν την
+έξοδον, και επρόλαβαν πλεύσαντες ταχύτερον. Ήδη το αριστερόν κέρας
+των έκαμψε την άκραν, ήτις ονομάζεται Κυνός σήμα· αλλά διά του
+κινήματος τούτου ευρέθησαν μη έχοντες εις το κέντρον ειμή πλοία
+ασθενή και διεσπαρμένα, των οποίων άλλως ο αριθμός ήτο κατώτερος του
+των εχθρών· προ πάντων δε συνέβαινεν, επειδή η περί το Κυνός σήμα
+θέσις έχει την προβολήν οξείαν και γωνιώδη, να μη δύνανται να
+βλέπουν τα επέκεινα αυτής συμβαίνοντα.
+
+105. Επιπεσόντες λοιπόν οι Πελοποννήσιοι κατά του κέντρου έσπρωξαν
+εις την ξηράν τα πλοία των Αθηναίων, απέβησαν και αυτοί επί της
+παραλίας και εις το μέρος τούτο υπερτέρησαν κατά πολύ, ενώ ο
+Θρασύβουλος ένεκα του πλήθους των επικειμένων πλοίων, δεν ηδύνατο να
+φέρη εις βοήθειαν από του δεξιού εις το κέντρον και ο Θράσυλος δεν
+ηδύνατο ούτε αυτός από του αριστερού· διότι η άκρα Κυνός σήμα
+παρενεβάλετο εις την θέαν, και οι Συρακούσιοι καθώς και πλήθος άλλων
+εχθρών παραταγμένων εναντίον των Αθηναίων, τους συνεκράτουν. Αλλά
+τέλος οι Πελοποννήσιοι, οι οποίοι εις την μέθην της επιτυχίας
+κατεδίωκαν τους εχθρούς καθ' όλας τας διευθύνσεις, ήρχισαν εν μέρει
+να περιπίπτουν εις αταξίαν. Ιδόντες δε οι περί τον Θρασύβουλον ότι
+τα απέναντι αυτών πλοία είχαν σταματήσει έπαυσαν να παρατείνουν την
+γραμμήν των, και επαναστρέψαντες επετέθησαν αμέσως και έτρεψαν τον
+εχθρόν εις φυγήν. Και καταλαβόντες τα περιπλανώμενα πλοία πλησίον
+του μέρους, όπου οι Πελοποννήσιοι είχαν αναδειχθή νικηταί, τα
+συνέτριψαν και τα έτρεψαν σχεδόν όλα αμαχητί εις φυγήν. Την αυτήν οι
+Συρακούσιοι ενέδιδαν προ του Θρασύλου, και ετράπησαν εις πολύ
+ταχυτέραν φυγήν, άμα είδαν την τροπήν των άλλων.
+
+106. Μετά την δε τροπήν ταύτην οι Πελοποννήσιοι κατέφυγαν πρώτον
+προς την ποταμόν Μείδιον και ύστερον εις την Άβυδον. Και είναι μεν
+αληθές ότι οι Αθηναίοι ολίγα συνέλαβαν πλοία, (διότι στενός ων ο
+Ελλήσποντος παρείχεν εις τους εναντίους ταχείας υπεκφυγάς), αλλά
+βεβαίως εκέρδισαν την ναυμαχίαν ταύτην εις στιγμήν επικαιροτάτην.
+Μέχρι τότε οι Αθηναίοι εφοβούντο το ναυτικόν των Πελοποννησίων,
+τόσον ένεκα των αλλεπαλλήλων δυστυχημάτων των, όσον ένεκα της εν τη
+Σικελία συμφοράς· απ' εκείνης δε της στιγμής έπαυσαν να αιτιώνται
+εαυτούς και να νομίζουν τους Πελοποννησίους ως έχοντας υπεροχήν τινα
+κατά θάλασσαν. Συνέλαβαν εν τούτοις εκ των εχθρικών πλοίων οκτώ των
+Χίων, πέντε των Κορινθίων, δύο των Αμπρακιωτών, δύο των Βοιωτών και
+ανά έν των Λευκαδίων, των Λακεδαιμονίων, των Συρακουσίων και των
+Πελληνέων· απώλεσαν δε και αυτοί δεκαπέντε. Στήσαντες δε τρόπαιον
+επί της άκρας, όπου ευρίσκεται το Κυνός σήμα, και συναθροίσαντες τα
+ναυάγια, και αποδώσαντες εις τους εχθρούς τους νεκρούς των, κατόπιν
+σπονδών έστειλαν πλοίον, δια να αναγγείλη εις τας Αθήνας την νίκην
+ταύτην. Εις την άφιξιν του πλοίου τούτου οι Αθηναίοι, μετά τας
+προσφάτους εν Ευβοία ατυχίας των και εκείνας αι οποίαι επήγασαν εκ
+των εσωτερικών ταραχών, μαθόντες τοσούτον ανέλπιστον ευτυχίαν,
+ανέλαβαν πολύ θάρρος και ενόμισαν ότι, εάν ενησχολούντο μετά ζήλον
+εις τας υποθέσεις των, υπήρχεν ακόμη ελπίς να υπηρετήσουν.
+
+107. Τέσσαρας δε ημέρας μετά την ναυμαχίαν οι εν τη Σάμω Αθηναίοι
+επισπεύσαντες την επισκευήν των πλοίων έπλευσαν προς την Κύζικον, η
+οποία είχεν αποστατήσει· και ιδόντες προ του Αρπαγίου και του
+Πριάπου αγκυροβολημένα τα οκτώ πλοία του Βυζαντίου επέπεσαν κατ'
+αυτών, ενίκησαν τα επί της παραλίας πληρώματα και συνέλαβαν τα
+πλοία. Φθάσαντες δε εις την Κύζικον πού ήτο ατείχιστος επανέφεραν
+την πόλιν ταύτην υπό την εξουσίαν των και της επέβαλαν χρηματικήν
+συνεισφοράν. Εν τούτοις οι Πελοποννήσιοι μετέβησαν εκ της Αβύδου εις
+τον Ελαιούντα και επανεύρον εκείνα εκ των πλοίων των, τα οποία είχαν
+κυριευθή και τα οποία ήσαν εν καλή καταστάσει· τα άλλα είχαν
+πυρποληθή υπό των Ελαιουσίων. Έστειλαν επίσης τον Ιπποκράτην και τον
+Επικλέα εις την Εύβοιαν, διά να μεταφέρουν τα εκεί ευρισκόμενα
+πλοία.
+
+108. Περί την αυτήν δ' εποχήν ο Αλκιβιάδης με τα δεκατρία πλοία, τα
+οποία είχε, μετέβη από της Καύνου και της Φασήλιδος εις την Σάμον,
+αγγέλλων ότι είχεν αποτρέψει τον Φοινικικόν στόλον να έλθη και να
+ενωθή με τους Πελοποννησίους, και ότι κατέστησε τον Τισσαφέρνην
+πλειότερον ή πρότερον φίλον των Αθηναίων. Και πληρώσας εννέα πλοία,
+εκτός εκείνων τα οποία είχεν ήδη, εισέπραξε πολλά χρήματα παρά των
+Αλικαρνασσέων και ωχύρωσε διά τείχους την Κων. Ταύτα πράξας και
+εγκαταστήσας εν τη Κω άρχοντα επανήλθεν εις την Σάμον περί το
+φθινόπωρον. Ότε δε ο Τισσαφέρνης έμαθεν ότι ο στόλος των
+Πελοποννησίων μετέβη εκ της Μιλήτου εις τον Ελλήσποντον, μετέβη και
+αυτός εκ της Ασπένδου εις την Ιωνίαν. Ενώ δε οι Πελοποννήσιοι
+ευρίσκοντο εις τον Ελλήσποντον, οι Αντάνδριοι (οι οποίοι είναι
+Αιολείς) αδικούμενοι υπό του Πάρσου Αρσάκου, υπάρχου του
+Τισσαφέρνους, έφεραν πεζή διά του όρους Ίδης στρατιώτας και
+εισήγαγαν αυτούς εις την πόλιν. Ο Αρσάκης ούτος, προφασιζόμενος ότι
+είχεν εχθρούς αδήλους, επροσκάλεσεν εις εκστρατείαν τους πρωτίστους
+εκ των Δηλίων των καταφυγόντων εις το Ατραμύττιον μετά την υπό των
+Αθηναίων δίωξίν των εκ της Δήλου κατά την εποχήν της καθάρσεως της
+νήσου ταύτης· εξαγαγών αυτούς εκ της πόλεως υπό ψευδές πρόσχημα
+συμμαχίας και φιλίας και επωφεληθείς της στιγμής πού ελάμβαναν το
+πρόγευμά των τους περιεκύκλωσε διά των ανθρώπων του και εφόνευσεν
+ακοντίζων αυτούς. Φοβούμενοι λοιπόν αυτόν διά τούτο το έργον, μήπως
+αποπειραθή και κατ' αυτών παρανομίαν τινά, άλλως δε πιεζόμενος υπό
+αφορήτων υποχρεώσεων, οι Αντάνδριοι εδίωξαν εκ της ακροπόλεως τους
+φρουρούς αυτού.
+
+109. Ο δε Τισσαφέρνης εννοήσας ότι και τούτο ήτο έργον των
+Πελοποννησίων, καθώς και το συμβάν της Μιλήτου και της Κνίδου,
+οπόθεν αι φρουραί του είχαν ομοίως εκδιωχθή, εσκέφθη ότι διερράγη
+πλέον κάθε μετ' αυτών σχέσις, φοβηθείς δε μήπως πάθη υπ' αυτών και
+άλλας ζημίας και δυσανασχετήσας συγχρόνως, διότι ο Φαρνάβαζος, ο
+οποίος τους είχε προσκάλεσει προ ολίγου χρόνου και με ολιγώτερα
+έξοδα, επετύγχανε κάλλιον αυτού εις τον κατά των Αθηναίων πόλεμον,
+απεφάσισε να μεταβή προς αυτούς εις τον Ελλήσποντον, διά να τους
+μεμφθή διά τα συμβάντα της Αντάνδρου, αποκρούση τας εναντίον του
+διαβολάς και απολογηθή όσον το δυνατόν ευπρεπέστερον περί των
+Φοινικικών πλοίων. Και φθάσας πρώτον εις την Έφεσον προσέφερε θυσίαν
+εις την Άρτεμιν. (Όταν ο μετά, το θέρος τούτο χειμών τελειώση,
+συμπληρώνεται το εικοστόν πρώτον έτος του πολέμου).
+
+ΤΕΛΟΣ
+
+
+Η Σειρά των Αρχαίων Ελλήνων Συγγραφέων, των Εκδόσεων Φέξη, υπήρξεν
+ένας σταθμός στα ελληνικά χρονικά. Για πρώτη φορά προσφερόταν
+συστηματικά στο ελληνικό αναγνωστικό κοινό, η αρχαία ελληνική σκέψη
+(ιστορία, φιλοσοφία, Ποίηση, δράμα, δικανικός και πολιτικός λόγος)
+σε δημιουργικές μεταφορές της, από τους άριστους μεταφραστές του
+τόπου, στην πιο σύγχρονη μορφή πού πήρε εξελισσόμενο το γλωσσικό της
+όργανο. Ο Όμηρος, οι Τραγικοί κι ο Αριστοφάνης, ο Ηρόδοτος, ο
+Θουκυδίδης, ο Πλάτων, ο Ξενοφών, ο Αριστοτέλης, ο Θεόκριτος, ο
+Θεόφραστος, ο Επίκτητος, ο Πλούταρχος, ο Λουκιανός κλπ, προσφέρονται
+και σήμερα, στις κλασικές πια μεταφράσεις του Πολυλά, Ραγκαβή,
+Μωραϊτίδη, Κονδυλάκη, Ποριώτη Γρυπάρη, Τανάγρα, Πολέμη, Καμπάνη,
+Καζαντζάκη, Βάρναλη, Αυγέρη, Βουτιερίδη, Ζερβού, Φιλαδελφέως,
+Τσοκόπουλου, Σιγούρου, Κ. Χρηστομάνου κλπ, σε μια σύγχρονη σειρά
+εκδόσεων βιβλίου τσέπης, πράγμα που επίσης γίνεται για πρώτη φορά,
+συστηματικά, στην Ελλάδα.
+
+Πελοποννησιακός πόλεμος είναι η θαυμασία ιστορία του εμφυλίου μακρού
+πολέμου των Ελλήνων, αποτέλεσμα του οποίου υπήρξεν η ανεπανόρθωτος
+εξασθένισις της Ελλάδος. Ανατρέχων εις τα απώτατα αίτια ο Θουκυδίδης
+εξηγεί τα της αναπτύξεως του Ελληνισμού από των αρχαιοτάτων χρόνων,
+περιγράφει την σύστασιν και την ζωήν των καθέκαστα πολιτειών,
+παρέχει δε συγχρόνως ούτως αρτίαν εικόνα της εθνικής των Ελλήνων
+ζωής.
+
+
+
+ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΠΩΛΗΣΙΣ
+
+ΛΑΔΙΑΣ ΚΑΙ Σια Ο.Ε.
+
+ΙΠΠΟΚΡΑΤΟΥΣ 22 ΤΗΛ. 614.686, 654.506
+
+ΤΙΜΑΤΑΙ ΔΡΧ. 10
+
+___________________________________
+
+1) Δέκατον ένατον έτος· του πολέμου. 413 π. Χ.
+
+2) Ήτοι το ήμισυ της δραχμής και συνεπώς το ήμισυ της συμφωνηθείσης
+αμοιβής των ναυτών.
+
+3) Εκ του λογαριασμού των ανδρών του πληρώματος, ανερχομένου εις
+1000, φαίνεται ότι το περιπλέον ήσαν 3 δραχμαί κατά μήνα δι' έκαστον
+άνδρα.
+
+4) Διά την μη παροχήν χρημάτων υπ' αυτού.
+
+5) Εικοστόν πρώτον έτος του πολέμου. 411 π. Χ.
+
+
+
+
+
+
+
+End of the Project Gutenberg EBook of Peloponnesian war, by Thucydides
+
+*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK PELOPONNESIAN WAR ***
+
+***** This file should be named 29836-0.txt or 29836-0.zip *****
+This and all associated files of various formats will be found in:
+ https://www.gutenberg.org/2/9/8/3/29836/
+
+Produced by Sophia Canoni. Book provided by Iason Konstantinides
+
+Updated editions will replace the previous one--the old editions
+will be renamed.
+
+Creating the works from public domain print editions means that no
+one owns a United States copyright in these works, so the Foundation
+(and you!) can copy and distribute it in the United States without
+permission and without paying copyright royalties. Special rules,
+set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to
+copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to
+protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project
+Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you
+charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you
+do not charge anything for copies of this eBook, complying with the
+rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose
+such as creation of derivative works, reports, performances and
+research. They may be modified and printed and given away--you may do
+practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is
+subject to the trademark license, especially commercial
+redistribution.
+
+
+
+*** START: FULL LICENSE ***
+
+THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE
+PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK
+
+To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free
+distribution of electronic works, by using or distributing this work
+(or any other work associated in any way with the phrase "Project
+Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project
+Gutenberg-tm License (available with this file or online at
+https://gutenberg.org/license).
+
+
+Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm
+electronic works
+
+1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm
+electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to
+and accept all the terms of this license and intellectual property
+(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all
+the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy
+all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession.
+If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project
+Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the
+terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or
+entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8.
+
+1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be
+used on or associated in any way with an electronic work by people who
+agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few
+things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works
+even without complying with the full terms of this agreement. See
+paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project
+Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement
+and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic
+works. See paragraph 1.E below.
+
+1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation"
+or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project
+Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the
+collection are in the public domain in the United States. If an
+individual work is in the public domain in the United States and you are
+located in the United States, we do not claim a right to prevent you from
+copying, distributing, performing, displaying or creating derivative
+works based on the work as long as all references to Project Gutenberg
+are removed. Of course, we hope that you will support the Project
+Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by
+freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of
+this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with
+the work. You can easily comply with the terms of this agreement by
+keeping this work in the same format with its attached full Project
+Gutenberg-tm License when you share it without charge with others.
+
+1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern
+what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in
+a constant state of change. If you are outside the United States, check
+the laws of your country in addition to the terms of this agreement
+before downloading, copying, displaying, performing, distributing or
+creating derivative works based on this work or any other Project
+Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning
+the copyright status of any work in any country outside the United
+States.
+
+1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg:
+
+1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate
+access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently
+whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the
+phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project
+Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed,
+copied or distributed:
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived
+from the public domain (does not contain a notice indicating that it is
+posted with permission of the copyright holder), the work can be copied
+and distributed to anyone in the United States without paying any fees
+or charges. If you are redistributing or providing access to a work
+with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the
+work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1
+through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the
+Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or
+1.E.9.
+
+1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted
+with the permission of the copyright holder, your use and distribution
+must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional
+terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked
+to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the
+permission of the copyright holder found at the beginning of this work.
+
+1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm
+License terms from this work, or any files containing a part of this
+work or any other work associated with Project Gutenberg-tm.
+
+1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this
+electronic work, or any part of this electronic work, without
+prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with
+active links or immediate access to the full terms of the Project
+Gutenberg-tm License.
+
+1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary,
+compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any
+word processing or hypertext form. However, if you provide access to or
+distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than
+"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version
+posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org),
+you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a
+copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon
+request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other
+form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm
+License as specified in paragraph 1.E.1.
+
+1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying,
+performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works
+unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9.
+
+1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing
+access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided
+that
+
+- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from
+ the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method
+ you already use to calculate your applicable taxes. The fee is
+ owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he
+ has agreed to donate royalties under this paragraph to the
+ Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments
+ must be paid within 60 days following each date on which you
+ prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax
+ returns. Royalty payments should be clearly marked as such and
+ sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the
+ address specified in Section 4, "Information about donations to
+ the Project Gutenberg Literary Archive Foundation."
+
+- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies
+ you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he
+ does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm
+ License. You must require such a user to return or
+ destroy all copies of the works possessed in a physical medium
+ and discontinue all use of and all access to other copies of
+ Project Gutenberg-tm works.
+
+- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any
+ money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the
+ electronic work is discovered and reported to you within 90 days
+ of receipt of the work.
+
+- You comply with all other terms of this agreement for free
+ distribution of Project Gutenberg-tm works.
+
+1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm
+electronic work or group of works on different terms than are set
+forth in this agreement, you must obtain permission in writing from
+both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael
+Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the
+Foundation as set forth in Section 3 below.
+
+1.F.
+
+1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable
+effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread
+public domain works in creating the Project Gutenberg-tm
+collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic
+works, and the medium on which they may be stored, may contain
+"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or
+corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual
+property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a
+computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by
+your equipment.
+
+1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right
+of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project
+Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project
+Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all
+liability to you for damages, costs and expenses, including legal
+fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT
+LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE
+PROVIDED IN PARAGRAPH F3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE
+TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE
+LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR
+INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH
+DAMAGE.
+
+1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a
+defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can
+receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a
+written explanation to the person you received the work from. If you
+received the work on a physical medium, you must return the medium with
+your written explanation. The person or entity that provided you with
+the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a
+refund. If you received the work electronically, the person or entity
+providing it to you may choose to give you a second opportunity to
+receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy
+is also defective, you may demand a refund in writing without further
+opportunities to fix the problem.
+
+1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth
+in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER
+WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO
+WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE.
+
+1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied
+warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages.
+If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the
+law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be
+interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by
+the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any
+provision of this agreement shall not void the remaining provisions.
+
+1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the
+trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone
+providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance
+with this agreement, and any volunteers associated with the production,
+promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works,
+harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees,
+that arise directly or indirectly from any of the following which you do
+or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm
+work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any
+Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause.
+
+
+Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm
+
+Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of
+electronic works in formats readable by the widest variety of computers
+including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists
+because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from
+people in all walks of life.
+
+Volunteers and financial support to provide volunteers with the
+assistance they need are critical to reaching Project Gutenberg-tm's
+goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will
+remain freely available for generations to come. In 2001, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure
+and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations.
+To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation
+and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4
+and the Foundation web page at https://www.pglaf.org.
+
+
+Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive
+Foundation
+
+The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit
+501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the
+state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal
+Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification
+number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at
+https://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent
+permitted by U.S. federal laws and your state's laws.
+
+The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S.
+Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered
+throughout numerous locations. Its business office is located at
+809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email
+business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact
+information can be found at the Foundation's web site and official
+page at https://pglaf.org
+
+For additional contact information:
+ Dr. Gregory B. Newby
+ Chief Executive and Director
+ gbnewby@pglaf.org
+
+
+Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation
+
+Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide
+spread public support and donations to carry out its mission of
+increasing the number of public domain and licensed works that can be
+freely distributed in machine readable form accessible by the widest
+array of equipment including outdated equipment. Many small donations
+($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt
+status with the IRS.
+
+The Foundation is committed to complying with the laws regulating
+charities and charitable donations in all 50 states of the United
+States. Compliance requirements are not uniform and it takes a
+considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up
+with these requirements. We do not solicit donations in locations
+where we have not received written confirmation of compliance. To
+SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any
+particular state visit https://pglaf.org
+
+While we cannot and do not solicit contributions from states where we
+have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition
+against accepting unsolicited donations from donors in such states who
+approach us with offers to donate.
+
+International donations are gratefully accepted, but we cannot make
+any statements concerning tax treatment of donations received from
+outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff.
+
+Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation
+methods and addresses. Donations are accepted in a number of other
+ways including including checks, online payments and credit card
+donations. To donate, please visit: https://pglaf.org/donate
+
+
+Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic
+works.
+
+Professor Michael S. Hart was the originator of the Project Gutenberg-tm
+concept of a library of electronic works that could be freely shared
+with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project
+Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support.
+
+
+Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed
+editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S.
+unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily
+keep eBooks in compliance with any particular paper edition.
+
+
+Most people start at our Web site which has the main PG search facility:
+
+ https://www.gutenberg.org
+
+This Web site includes information about Project Gutenberg-tm,
+including how to make donations to the Project Gutenberg Literary
+Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to
+subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.
diff --git a/29836-0.zip b/29836-0.zip
new file mode 100644
index 0000000..b47a7b5
--- /dev/null
+++ b/29836-0.zip
Binary files differ
diff --git a/29836-8.txt b/29836-8.txt
new file mode 100644
index 0000000..6a800da
--- /dev/null
+++ b/29836-8.txt
@@ -0,0 +1,5055 @@
+The Project Gutenberg EBook of Peloponnesian war, by Thucydides
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+
+Title: Peloponnesian war
+ Volume 4 (of 4)
+
+Author: Thucydides
+
+Translator: Ioannis Zervos
+
+Release Date: August 28, 2009 [EBook #29836]
+
+Language: Greek
+
+Character set encoding: ISO-8859-7
+
+*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK PELOPONNESIAN WAR ***
+
+
+
+
+Produced by Sophia Canoni. Book provided by Iason Konstantinides
+
+
+
+
+Note: The tonic system has been changed from polytonic to montonic.
+The spelling of the book has not been changed otherwise. Footnotes
+have been converted to endnotes.
+
+: .
+ .
+ .
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+I.
+
+
+
+
+
+
+
+
+
+ '.
+
+
+
+1. , ,
+
+
+
+ ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+,
+ , .
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+ .
+
+ ,
+
+ .
+,
+ .
+ ,
+ , '
+ ,
+ , ,
+ .
+
+
+ , , ,
+ ,
+, , , .
+
+2.
+
+ , , ' ,
+ , .
+ ,
+ ,
+, ,
+ ,
+.
+ ,
+, , . ,
+
+ ,
+ ,
+ ,
+ . ,
+
+, ,
+ ,
+ . ,
+ ,
+ ,
+ , .
+ , .
+
+3. ,
+ , ' ,
+ . , ,
+ ,
+ ,
+ ' .
+ .
+ .
+,
+ ,
+. , '
+ . ,
+
+ . '
+
+, ,
+ ,
+
+ .
+ ,
+ .
+
+4.
+ ,
+ ,
+ ,
+, .
+ ,
+ , ,
+ ,
+ . ' ,
+ ,
+, , .
+
+ , ,
+ .
+
+
+,
+
+ ,
+
+
+ , .
+ ,
+ , ,
+ .
+ ,
+
+ .
+
+, ,
+, ,
+ ,
+,
+ ,
+ .
+
+ ,
+ .
+
+5. , ,
+ ,
+ ' ,
+ ,
+ . .
+ ,
+ ,
+,
+ .
+ ,
+ ,
+ ' '
+
+
+ .
+ ,
+ , , ,
+ , ,
+ , . ,
+ , .
+
+6. ,
+,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ .
+ . ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+ , ,
+
+ .
+
+
+
+ , ,
+ , .
+
+7. , ,
+ , ,
+ .
+ .
+ .
+ ,
+ ,
+ , ,
+ .
+
+ ,
+ , ,
+, , '
+ .
+,
+
+.
+
+8. , '
+ ,
+ ,
+ ' ( )
+,
+, ,
+ , .
+ , '
+, ' , ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+,
+ .
+ ,
+
+ .
+
+9.
+, ,
+ ,
+
+ , .
+ .
+
+10.
+ ,
+,
+.
+ , :
+
+11. , ,
+
+ .
+ ,
+ , ,
+ ,
+
+. '
+ ,
+ . ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+,
+, ,
+. , ,
+ ,
+
+.
+
+12. ,
+ ,
+, ( )
+ ' , , ,
+ ,
+, ,
+ .
+ , (
+ ) '
+, ,
+ ,
+ , .
+ ,
+, , ,
+, '
+ .
+ ,
+ .
+
+13. ,
+ ,
+, ' , ,
+ , ,
+
+ .
+ , ,
+ ,
+ , , '
+ , ,
+ ,
+ , ' ,
+ ,
+ ,
+ ' ,
+
+ , .
+. , ,
+, ,
+ '
+ .
+
+14. , ,
+ ' ,
+
+ . '
+
+ , .
+ ,
+ .
+ ,
+ , ,
+ ,
+ , ,
+ , ,
+
+, ' ,
+, .
+ , ' ,
+
+' . ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+15.
+ ,
+ '
+ ,
+
+
+, ,
+
+.
+ ,
+ . , ,
+ , ,
+ ,
+ , ,
+, , ,
+, .
+
+16.
+, ,
+ ,
+ ,
+, ,
+ .
+ , , ,
+ .
+
+.
+
+ ,
+ ' ' .
+
+17. ,
+
+ ' , .
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ ,
+
+
+ .
+ ,
+
+
+
+.
+
+18.
+, ,
+
+ ,
+
+ .
+ . ,
+ ,
+, ,
+ ,
+, .
+ ,
+ ,
+
+ ,
+ .
+ ,
+ . '
+
+, ,
+ ,
+ ,
+ ,
+
+ , ,
+ .
+ ,
+ .
+ ,
+
+ . ,
+ ,
+ .
+
+19. , , (1),
+ ,
+' .
+ , ,
+ .
+ ,
+ .
+, , ,
+
+ .
+ ,
+ ,
+
+
+, ,
+ , .
+
+
+ ,
+, ,
+ .
+ ,
+ .
+
+
+ .
+ ,
+ .
+
+20.
+
+ ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+
+ ,
+
+
+ , .
+ '
+ .
+
+ .
+
+21.
+
+, , .
+
+
+ ,
+ .
+, ,
+ ,
+
+, '
+ ߷
+, , ,
+,
+ , ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+
+ ,
+
+ . ,
+ ,
+ .
+
+22. , ,
+
+
+ ,
+ ,
+. ,
+ ,
+ .
+' ,
+ ,
+ ,
+ , .
+
+
+, .
+
+23. , ,
+
+,
+ , '
+, ,
+ .
+ ,
+ ,
+, ,
+ ,
+ ,
+ , '
+ .
+
+ ,
+ .
+
+ ,
+
+ ,
+
+ .
+
+24.
+
+ , .
+, , ,
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+
+ .
+ ,
+ ,
+(
+ ).
+ .
+
+25.
+ . '
+
+
+
+
+,
+ .
+ ,
+ ,
+ . .
+,
+ .
+ .
+ , '
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+
+ .
+
+ ,
+, .
+ ,
+ .
+ . ,
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+' .
+ ,
+ ' ,
+ .
+ ,
+ ,
+
+ ,
+
+, ,
+ , ,
+ , .
+ .
+
+26. , ,
+ , ,
+
+ .
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+27.
+ ,
+ . '
+ ,
+
+ , ,
+ ' .
+ ,
+ ,
+ ,
+,
+, , ,
+. , ,
+
+ , ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+
+,
+,
+ ,
+,
+,
+ .
+
+28. ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+
+ . ,
+
+ ,
+ .
+,
+,
+, ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+
+, ,
+
+, .
+ , ,
+ ,
+ . ,
+
+ ,
+ .
+ , , ,
+ , .
+
+29. ,
+, ,
+ ,
+ ,
+ (
+ ), .
+
+
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+, ,
+
+
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ , , ,
+ , , ,
+ , , .
+
+ .
+ , ,
+ , .
+ '
+ .
+
+30.
+ ,
+ ,
+ , ,
+,
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ .
+
+ , ,
+ , .
+ .
+ , ,
+ , , ,
+ .
+ . ,
+ ,
+
+ .
+
+31. ,
+
+
+ .
+,
+.
+ , ,
+ ,
+ , .
+ ,
+, ,
+ . , ,
+ . ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+ , ' .
+ ' ,
+ , ,
+ .
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+32. ,
+ ,
+ ,
+ , , ,
+ , , ,
+ ,
+
+, ' .
+ ,
+ .
+' , , ,
+ , ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ .
+
+33.
+ ,
+ .
+ ,
+ .
+, , ,
+ ,
+, .
+
+,
+ ,
+, '
+
+ ,
+ , .
+ ,
+ ,
+ .
+, ,
+ , ,
+
+ .
+ ,
+ '
+ ,
+ .
+
+34. ,
+
+, ,
+ . ,
+ ,
+ , .
+ ' ,
+,
+ ,
+ .
+ . '
+ ,
+ . ' , ,
+ , ,
+ . .
+ ,
+ , '
+
+,
+. ,
+ '
+ ,
+ .
+ ,
+,
+ ,
+. ,
+ ,
+ ,
+
+.
+, ,
+, ' .
+ ,
+ ,
+ , .
+ .
+
+35. , ,
+
+, ,
+
+ , .
+ ,
+
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+.
+
+36. , ,
+
+ ,
+ .
+ , ,
+ ,
+ ' '
+ , , (,
+, ,
+ ,
+ .
+ , ' ,
+
+ ,
+
+, ,
+
+ '
+ ,
+
+ ,
+,
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ ,
+, ,
+ ,
+, . ,
+ , ,
+, ,
+ (
+ , ,
+, ) ,
+
+,
+ , '
+ .
+
+37.
+ ,
+ ,
+ . ' ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ .
+ . '
+
+
+ .
+
+
+
+ .
+ , .
+
+38.
+ , ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+
+
+
+ , ,
+ ,
+.
+ ,
+ .
+ ,
+ .
+
+39. , , ,
+
+. , ,
+ ,
+ . ,
+ ,
+
+
+
+. ,
+
+ .
+
+40.
+ .
+ ,
+ . ,
+ ,
+
+
+ . ,
+ , ' ,
+ ,
+ .
+
+,
+ ' ,
+ . ,
+ . ,
+ ,
+
+
+ , , '
+
+ .
+
+41. , ,
+ ,
+ .
+ '
+
+ .
+ ,
+ ' . ,
+ , , ,
+ , '
+ .
+
+ .
+ .
+
+42.
+ , ,
+ ,
+
+, , .
+
+() ,
+
+ '
+ .
+ ,
+ .
+
+, (
+ , ,
+ ,
+ ,
+, '
+ ,
+ ()
+ , ,
+ .
+
+ ,
+ ,
+ .
+,
+ , , ,
+ ,
+ , '
+ ' , .
+
+, , , ,
+ ,
+ .
+
+43.
+
+ ,
+ '
+ .
+ ,
+ . '
+, ,
+ .
+
+ .
+ .
+
+,
+ ,
+
+ ,
+ .
+,
+,
+
+
+ ,
+ ,
+ , ,
+ .
+,
+. '
+ ,
+
+, ,
+
+ ,
+ .
+ , '
+,
+ ,
+' ' .
+
+ ' ,
+ , ,
+, , ,
+, .
+
+44.
+ , (
+) .
+ , '
+ ,
+ ,
+
+ , ;
+ , ,
+ , ,
+ .
+
+ , , ,
+ , .
+ , ,
+ , ,
+
+. , ,
+ ,
+ .
+
+,
+.
+ ,
+
+ , ,
+ , .
+, ,
+ ,
+ , .
+, , ,
+ ,
+ ,
+, ,
+ , ߷
+ , ,
+, , ,
+ .
+
+ , .
+ ,
+, ,
+ ,
+
+ , ,
+ , .
+
+45. ,
+ , ,
+ ,
+ .
+
+ , ,
+ ,
+ , , .
+
+46. ,
+ , ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+47.
+ ,
+ .
+ .
+
+ , ' ,
+ , ,
+ .
+
+, ,
+, ,
+ , ,
+,
+ .
+ ' ,
+ , ,
+
+
+.
+
+48.
+ ,
+
+
+
+ . ,
+ ,
+ ' ,
+ ,
+,
+, ,
+ .
+,
+
+.
+ , ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+,
+ .
+ , ,
+ , ,
+
+ .
+ , ' ,
+ , .
+
+ ,
+,
+ , ޷
+ ܷ
+
+, ,
+
+
+ ,
+.
+
+49. ,
+ ,
+ ,
+
+ , ,
+ . '
+ ' '
+
+ , , ,
+
+ ,
+ ,
+
+ , ' , '
+,
+
+ ,
+ .
+
+ .
+ ' ,
+ , ,
+ , .
+
+ .
+
+50.
+, ,
+ ,
+ ), '
+
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+
+ ,
+ ( ),
+
+ . ,
+,
+
+ ' ,
+, , '
+
+ , ,
+ , '
+ ,
+, ,
+, ,
+ .
+, .
+
+ ,
+
+, ,
+ .
+ .
+
+51.
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+, .
+ ,
+. ,
+, .
+ ,
+ ,
+ . ,
+ .
+
+52. '
+,
+ .
+ .
+ , ,
+ '
+ .
+, ,
+ , ,
+ ,
+
+ .
+
+53.
+
+
+
+ .
+ ' , ,
+ ,
+
+ . ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+ ,
+ (
+ ) .
+
+
+ , .
+
+54.
+ ,
+ .
+,
+
+.
+
+55. ,
+
+, .
+ ,
+ . ,
+ , ,
+ ,
+, , .
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+, .
+
+56. '
+ ,
+, ,
+
+, , ,
+ , ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+
+ , ,
+, ,
+ .
+
+ ,
+ ,
+ ,
+
+
+. ,
+ ,
+ .
+
+57. ,
+ ,
+,
+
+, ,
+ . ,
+ ,
+, . ,
+, ,
+, '
+ ,
+ . ,
+ ,
+, .
+
+, , ,
+ , ,
+, . ,
+, ,
+, ,
+, .
+ ,
+ . ,
+
+, .
+' ,
+ . ,
+,
+.
+,
+ ,
+ , ,
+ , ,
+ .
+
+, '
+ ,
+ ,
+ , ,
+, ,
+ . ,
+
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ , '
+ ,
+ ,
+ ' ,
+,
+
+ . ,
+ ,
+ , ' ,
+.
+,
+ .
+ .
+
+ ,
+
+ ,
+,
+
+
+. ,
+.
+
+58.
+, ,
+ '
+ ,
+ , ' , ,
+ ,
+ ,
+ .
+, ,
+
+, .
+ ,
+ ( ) ,
+ ,
+
+ ,
+ .
+ ,
+
+, , ,
+. ,
+ ' ,
+
+. .
+' ,
+.
+
+59.
+ ' , ,
+
+ .
+ ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+ , .
+
+60. ,
+ ,
+ . ,
+
+ , , ' ,
+ ߷
+ ,
+. ,
+
+, ,
+ ,
+
+ ,
+ , , ,
+, ,
+ ,
+ , .
+ ,
+,
+ .
+
+ ,
+ ,
+ , . ,
+ ,
+ ,
+, ,
+, ,
+ :
+
+61. , , ,
+
+ ,
+ ,
+ . ,
+ ,
+
+ . '
+, , ,
+ ,
+ ,
+
+ .
+
+62. ,
+
+ ,
+ '
+.
+, , ,
+ ,
+ ,
+
+ .
+
+,
+ '
+,
+ .
+
+ , ,
+ ,
+ .
+
+63.
+
+, '
+ .
+ ,
+ '
+ .
+ '
+,
+ . ,
+, ,
+
+
+ ,
+ ,
+ , ,
+. ,
+ .
+ , ,
+ , ,
+, ,
+
+ .
+
+64.
+, ,
+ .
+ , ,
+ ,
+
+. ,
+ ,
+ . '
+ .
+ ,
+ ,
+ , , ,
+ . ,
+ , ,
+
+ , .
+
+65. .
+ , ,
+
+.
+
+, ,
+ .
+ ,
+ , :
+
+66. ,
+ ,
+ ,
+ ' ,
+ . , ,
+ , ,
+,
+, ,
+ , , ,
+ .
+ .
+ , ,
+ , .
+ , ,
+. .
+
+67. ,
+ ,
+ '
+, ,
+.
+ ' .
+ ,
+ . ,
+ ,
+, , ,
+ , , ,
+ .
+
+
+ ; ,
+ '
+ , ,
+ ' '
+, . ,
+ , , .
+,
+ ,
+, ,
+ ,
+,
+ ,
+,
+, ' ' .
+
+68. ,
+ ' ,
+ ,
+ ,
+ , , ,
+ , ,
+ .
+ , , , ,
+ , , ,
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ , , ,
+. ' , , , ,
+ ,
+ , !
+
+ ,
+ .
+
+69. ,
+ ,
+, .
+, ' ,
+
+, , ,
+ ,
+ , ,
+ , ,
+ , ,
+ , , ,
+ ,
+
+ ,
+ .
+,
+, ,
+ .
+,
+ ,
+
+ . ,
+( ),
+
+ ,
+.
+
+70.
+ .
+, ,
+ ,
+ .
+ ,
+. ,
+, ,
+ .
+,
+ '
+ ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+, , ,
+ , .
+ , , ,
+ ,
+ .
+ ,
+ .
+ ' ,
+
+ . ,
+ , .
+ , ,
+ ' ,
+, ,
+ .
+, , , ,
+ ' , ' ,
+
+ .
+ , ,
+ , ' .
+,
+,
+,
+,
+ .
+ ,
+ ,
+
+ ,
+ .
+ , ,
+
+, ,
+, ,
+, , , ,
+ .
+
+71. ,
+ ,
+ .
+ .
+ ,
+
+
+ .
+ ,
+
+
+ , ,
+ ,
+
+ ,
+,
+ .
+ ,
+ . ,
+ , ,
+ ,
+ .
+. ,
+ , , '
+ ' , ,
+ .
+, ,
+
+ ,
+ .
+ ,
+, ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+,
+
+, .
+
+72. ,
+ ,
+ , ,
+,
+, , ,
+ , '
+ .
+
+ , ,
+ , '
+
+ ,
+ .
+ ' , ,
+ ,
+, .
+ .
+
+73. ,
+ , ,
+,
+ ,
+
+ ( ), '
+ ,
+ .
+ ,
+ , '
+ ,
+ , ,
+ ( ' )
+ ,
+,
+ ' .
+
+, ,
+ .
+
+ ,
+ .
+, ,
+ ( ,
+ ),
+
+ , ,
+ .
+ ,
+ .
+
+74. , ,
+
+, ,
+ ,
+
+ ,
+ .
+ , ,
+ , '
+ ,
+ ,
+
+
+
+ , ,
+ ,
+ .
+
+75. ,
+,
+ . '
+޷ , , ,
+, '
+ , ,
+ .
+
+
+ , ,
+
+.
+
+
+ ,
+ , ,
+ ,
+ . ,
+, ,
+, ,
+ .
+
+
+
+ . ,
+
+ ,
+, , ,
+ , , ,
+, ,
+. , ,
+ ,
+,
+ .
+
+ ,
+ ,
+ ,
+, .
+ . ,
+ ,
+ .
+
+76.
+ ,
+ , .
+
+,
+ .
+
+77. ,
+ , ,
+
+
+ . ,
+ (
+ )
+ ,
+ .
+
+,
+ , , ,
+ '
+. ' ' ,
+ .
+ , .
+ , , ,
+ , .
+
+ , .
+ ,
+ ,
+ , ,
+
+ , ,
+ . ,
+ .
+ , , '
+ .
+ ,
+'
+(
+), .
+ ,
+ .
+, ,
+, , ,
+, . , ,
+ ,
+, , ,
+
+ .
+
+78.
+ , , ,
+ . '
+ .
+, ,
+ .
+ .
+ ,
+ ,
+, .
+
+ . '
+, ,
+ ,
+
+, ,
+, ( ),
+, , ,
+ , .
+ ,
+
+ .
+ ,
+ ,
+ , .
+, ,
+ ,
+ , '
+ .
+
+79. ,
+ . '
+ , ,
+ , .
+ , ' ,
+ , (
+ )
+ .
+ ,
+ .
+ ,
+ . ,
+ ,
+
+ . ,
+ , ,
+ . ,
+ . ,
+ , , ,
+
+ , '
+
+.
+ , ,
+ . '
+ .
+
+80.
+ ,
+ , ,
+
+ , ' ,
+ ,
+, .
+ , '
+ , ,
+ .
+ ' ,
+ ,
+ , ,
+ .
+, ,
+, ,
+, .
+
+ ,
+
+ ,
+ .
+ ,
+
+
+ .
+ .
+
+81. , ,
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ .
+,
+ ,
+, ' .
+
+ .
+ ,
+,
+ ,
+'
+.
+ ,
+ .
+ ,
+
+ '
+ ,
+
+' ,
+.
+ ,
+ .
+, ,
+
+ .
+
+82.
+
+ , ,
+ ,
+ ,
+ , .
+
+ ,
+ ,
+. , , ,
+ , ,
+ .
+ , '
+ ,
+ .
+
+83.
+
+ . ,
+ , ' ,
+ .
+ ,
+
+ , ,
+ , ,
+
+ ,
+, .
+ '
+
+.
+
+
+
+, .
+ ,
+.
+, ,
+ .
+
+84. , ,
+ '
+, .
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ .
+
+' , ,
+ . ,
+, .
+ ,
+, . ,
+ ,
+,
+,
+.
+, . '
+ ( ) ,
+ .
+.
+
+85. ,
+ , , ,
+ , ,
+ ,
+
+, .
+
+, ,
+ ,
+ ,
+, .
+ ,
+ .
+ ' , ,
+ .
+,
+
+
+ .
+ , ,
+ .
+.
+
+86.
+ ,
+ . ,
+ , ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ .
+
+ ,
+
+ '
+ .
+ , '
+ . ' ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+, ( )
+ ,
+ . , ,
+ , ,
+ ,
+ .
+
+87.
+ ' .
+
+ '
+
+ ,
+
+ ,
+ , ,
+ ,
+,
+
+ ,
+ ,
+, .
+ ,
+, .
+ ,
+ .
+
+ , ,
+ ,
+ ,
+.
+ , , ,
+ .
+ .
+
+
+
+ '.
+
+
+
+
+
+
+
+ '.
+
+
+
+1. ,
+ , '
+ ,
+ ' . ,
+, ,
+ ,
+ ' , ,
+ ,
+ .
+ ,
+ . ,
+ ,
+ , , ,
+ ,
+ , ,
+ .
+
+ , ,
+, ,
+
+ .
+ , ' ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+
+,
+ , ,
+ .
+, , .
+
+2. ,
+ ,
+ ,
+ ,
+, ,
+ , ,
+ .
+
+ . ' ,
+ ,
+
+ , ' ,
+,
+
+ .
+ ,
+ ,
+ .
+
+, , ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+.
+
+3.
+
+
+
+
+
+ ,
+, .
+
+ .
+ .
+ ,
+, ,
+ , ,
+ , , ,
+ .
+, .
+
+4. ,
+ , ,
+ ,
+ . ,
+
+, , ,
+
+ .
+
+5.
+ , ,
+
+, . ,
+ ,
+ ,
+ . '
+ ,
+,
+ .
+
+, ,
+ .
+ , .
+ ,
+ ,
+, , .
+ , '
+
+ , ,
+ .
+ , ,
+ , ,
+ '
+, ,
+ , ,
+
+. '
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+
+, ,
+ ' ,
+ , .
+
+.
+
+6.
+,
+ ,
+ ,
+ ,
+, , ,
+ ,
+ '
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+
+, .
+ ,
+ , ,
+
+ .
+ ,
+ ,
+, .
+ '
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ .
+
+7. ,
+
+,
+ .
+ , ,
+
+ ,
+, .
+ .
+
+8.
+ ,
+ ,
+ ,
+, ' '
+.
+
+
+
+, ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+ .
+
+ ,
+ ,
+ .
+
+,
+
+ .
+
+9. ' , ,
+ ,
+ .
+
+ .
+, ,
+ ,
+ . , ,
+
+ .
+ ,
+ ,
+
+
+ ,
+ .
+
+10. (
+)
+ . ,
+ ,
+, ,
+ . ,
+,
+ . , ,
+ ' ,
+ ,
+ , , ,
+ ,
+. , '
+ ,
+
+ .
+ .
+ '
+ , ,
+, .
+
+ ' .
+
+11. ,
+,
+ ,
+ , ,
+
+ '
+ , ,
+ .
+ '
+
+ , .
+ .
+
+
+ , .
+ ,
+ ,
+ , ' , '
+,
+ .
+, ,
+ ' , '
+ , .
+
+12.
+
+ , ,
+ , ,
+ ,
+
+,
+.
+, ' ,
+
+ .
+
+
+ .
+
+13.
+ ,
+, .
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+14. , ,
+, , .
+ ,
+ ,
+ ,
+
+ '
+, .
+
+ , ,
+ ,
+. , ,
+ .
+ ,
+ ,
+.
+ .
+
+15.
+.
+ , ,
+, ,
+,
+
+ ,
+' ,
+ . ,
+ ,
+ ,
+ , .
+ ' ,
+ .
+ ,
+, ,
+ .
+ ,
+ ,
+ . ,
+ , .
+
+16. ,
+, , ,
+ .
+ ,
+
+ .
+ ' ,
+ , .
+. '
+, '
+ . '
+ '
+ , ,
+
+
+, ,
+.
+
+17. ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ , ,
+. , ,
+ ,
+
+, ,
+ , ,
+
+ ,
+ . ,
+ , ,
+
+ ,
+.
+
+ .
+
+
+
+ :
+
+18.
+ :
+ , ,
+, . ,
+
+ ,
+ . ,
+ , ,
+ ,
+ , , '
+, ' .
+ ,
+ .
+
+.
+
+19. .
+ ,
+ ,
+ . '
+
+ , ,
+ , ,
+ .
+ , , .
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ , .
+ .
+
+20.
+,
+ , ' ,
+, ,
+,
+ , .
+ ,
+ .
+, ,
+
+ .
+
+ ,
+, .
+
+21.
+ , ,
+ ,
+.
+ ,
+ ,
+ ,
+, ,
+
+ , '
+ .
+
+22. , ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ , .
+ ,
+
+ , .
+
+ .
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+.
+
+23. ,
+ , , .
+
+ ,
+, , ,
+ .
+ ,
+ , ,
+ .
+ ,
+ ,
+ , ,
+ .
+ , ,
+ , ,
+
+ ,
+.
+, '
+ ,
+ , ,
+
+ ,
+ .
+ ,
+ .
+,
+, .
+
+ , . ,
+ ,
+,
+
+ ,
+. ,
+ .
+
+24. ,
+ ,
+ ,
+, ' ,
+ , '
+
+ . ,
+ ,
+ ,
+, , ,
+ ,
+
+ .
+,
+,
+ ,
+.
+ , ,
+ .
+ , ,
+ ,
+ ޷
+ (
+ ) ,
+ ,
+ , ,
+ .
+
+ ,
+ , '
+ .
+ ,
+ . ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+ ' , .
+ .
+
+25.
+ (
+ )
+ , ,
+ , ,
+ ,
+ . ,
+, ,
+ ,
+ ,
+.
+, ,
+ ,
+
+
+
+ ,
+ ,
+ , ,
+ .
+
+,
+, .
+
+ , , ,
+ ,
+.
+
+26. , ,
+
+ , .
+,
+ ( )
+,
+. ,
+ , ,
+ ,
+,
+ ,
+ , ,
+ .
+
+ ,
+.
+ .
+ ,
+ ,
+ .
+
+27.
+ , ,
+
+,
+, ,
+ ,
+ . , ,
+ ,
+ ,
+
+ , ,
+ , ,
+ ,
+
+
+ ,
+ .
+ ,
+, ' ,
+, ,
+, ,
+ .
+ ,
+ . , , '
+ , .
+ , ,
+ , ,
+ , .
+
+28.
+ ,
+ ,
+ ,
+ , , .
+ , ,
+ , ,
+ .
+, ,
+ ,
+ .
+ ,
+ , ,
+, , , ,
+ . ,
+' .
+
+ , .
+ ,
+ , '
+ ,
+. ,
+ , ,
+,
+ .
+.
+
+29. ,
+, ,
+
+ ' ,
+ (2)
+ , , ,
+ .
+ , , '
+ ,
+ . ,
+
+
+ , (3).
+
+30. ,
+,
+, ,
+,
+
+
+. ,
+ ,
+ ,
+ ,
+
+ .
+
+31. , ,
+ , ,
+
+
+
+
+
+
+. ,
+ . ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+, .
+
+ ,
+
+ .
+
+32. ,
+ , ,
+
+ ,
+ ,
+ .
+
+
+ , ,
+ . , ,
+ ,
+,
+ , ,
+ , ,
+ .
+,
+ .
+
+33. ,
+,
+ , ,
+, ,
+ , .
+ . ,
+ ,
+ , ,
+ .
+ ,
+
+ .
+ ,
+. ,
+ ,
+ ,
+
+ ,
+, , .
+
+34. , ,
+, ,
+ , , ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ , .
+
+ .
+
+35. , ,
+ ,
+ , , ,
+ , ,
+ .
+ ,
+ ,
+ ,
+ ܷ
+ .
+
+ .
+ ,
+, ' .
+ ,
+
+, .
+ , ,
+ .
+
+36. , ,
+ ,
+ . ,
+
+ .
+ ,
+ ,
+ . ,
+ ,
+, .
+
+37. ' ,
+ , '
+ :
+ ,
+ ,
+
+ ,
+ .
+ , ,
+ .
+
+,
+ . ,
+ .
+
+ .
+ '
+ .
+
+,
+' .
+
+ , '
+ .
+
+38.
+ .
+, ,
+
+ , ,
+ .
+ ,
+
+'
+
+
+ .
+,
+,
+. ,
+
+ ,
+ , .
+
+39. ,
+ ,
+ ,
+
+ .
+ ,
+
+. ,
+ , ,
+ , ,
+ , , ,
+, '
+ ,
+, ,
+
+ .
+
+, ,
+ .
+
+ ( ) ,
+
+ . ,
+ ,
+ .
+
+40. ,
+ ,
+, '
+ , ,
+
+, .
+, , , ,
+ .
+ ,
+ ,
+
+. ,
+
+
+ . ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+41.
+ .
+
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+, , ,
+ .
+ , , .
+
+ , , ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ .
+
+ , ,
+
+ .
+
+42. , ,
+
+ '
+ , ,
+,
+, ,
+
+ ,
+ '
+ .
+ , ,
+
+. ,
+
+ .
+ , '
+
+ ,
+ .
+
+43. , ,
+ ' .
+ ,
+ , ' ,
+ ()
+ . , ,
+ ,
+
+, , ,
+
+ ' .
+ ,
+
+ ,
+ (
+ , ,
+ ),
+
+ .
+
+ .
+' ' .
+
+44. ,
+ ()
+ ,
+
+ . ,
+, ,
+ .
+
+ ,
+, ,
+.
+ , ,
+ .
+ .
+ ,
+, ,
+, , '
+ , ,
+ .
+ , .
+
+ ,
+ .
+
+45.
+ .
+ ,
+ ,
+
+,
+ .
+
+
+,
+ , .
+ , ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+ ( )
+ .
+
+ , ,
+ .
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ , , ,
+ . ,
+ ,
+ ,
+, .
+ ,
+,
+' , ,
+ .
+
+46. '
+ ,
+, ,
+,
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+
+ .
+ , ,
+, ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+
+ ,
+
+.
+,
+
+ .
+ ,
+ .
+,
+
+ . '
+
+ ,
+ , . '
+
+, .
+
+47.
+ , '
+ , '
+ ,
+ ,
+
+, ,
+ . .
+
+. '
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ ' .
+ ,
+
+ .
+
+48.
+ ,
+ ,
+ ,
+ ( '
+ .) ,
+ ( ) ,
+
+ .
+
+
+
+ .
+ ,
+
+, ,
+
+ ,
+ ,
+, (
+)
+,
+ , ,
+ , ,
+
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+ , ,
+ , , ,
+ ,
+ ,
+
+
+ .
+, '
+ , ,
+
+
+ ,
+ .
+
+
+ .
+
+49. , ,
+
+ ,
+
+
+ .
+
+50.
+ ,
+ ,
+ ( ), ,
+, .
+ ,
+,
+
+ ,
+, ,
+ . '
+,
+
+,
+ . , ,
+ ,
+
+
+. ,
+ . ,
+
+, , ,
+ ,
+
+ ,
+ , ,
+ ,
+
+ ,
+ , .
+ .
+
+51. ' ,
+ ,
+ , , ,
+
+,
+,
+ .
+ ,
+. ,
+, ,
+.
+
+ ' . '
+ ,
+
+ , .
+ ,
+ .
+
+52.
+ ,
+ ,
+ ,
+ , '
+,
+ .
+
+ '
+ ,
+
+ , ,
+ '
+ . ,
+ ,
+ .
+
+53.
+, ,
+. ,
+ ,
+
+. ,
+ ' ,
+ ,
+ , .
+ ,
+ , ,
+.
+ . ,
+ ,
+
+, ,
+ ,
+ , ,
+ .
+ , :
+
+ ,
+ . ,
+ ,
+, .
+ ,
+ .
+
+54.
+ , '
+ , ,
+ .
+' ,
+ ' ,
+ , '
+ '
+ . ,
+
+ ,
+ . '
+ ,
+ , ,
+ . ,
+ , ,
+ , .
+
+55. , ,
+ , ,
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ .
+ , ,
+
+
+, ' .
+ ,
+,
+, ,
+ ,
+ .
+ ,
+ . ,
+ , .
+
+56.
+ ,
+
+ . '
+ (
+ , ,
+) .
+ .
+ ' ,
+ , ,
+ .
+
+ , '
+ . ,
+ , ,
+ , ,
+.
+ , ,
+
+, ,
+
+ .
+
+
+, .
+
+57. , ,
+ ,
+, ' ,
+
+, ,
+, ,
+, , ,
+ (4) , ,
+
+ , .
+
+
+ ,
+' ,
+
+58 ,
+ ,
+
+ ' , ' ,
+ , ,
+ . ,
+ ,
+ .
+ ,
+
+ .
+ ,
+ . ,
+
+ , .
+
+ .
+ ,
+ ,
+,
+ , '
+,
+ .
+ , ,
+ ,
+ ,
+ , .
+
+59. .
+ , ,
+,
+ .
+
+60. , ,
+ , .
+ ,
+ , ,
+ , ,
+ .
+, , ,
+ '
+ ,
+.
+ , , ,
+
+.
+, ,
+ .
+ . ,
+ ,
+ .
+
+61. (5), ,
+ '
+, , .
+ , ' ,
+ .
+ , ,
+, ,
+
+ ,
+ , ,
+, .
+
+
+ . '
+ ,
+ .
+
+62. ,
+,
+
+ . ,
+ ,
+, .
+ ,
+
+ ,
+. ' ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+.
+
+63.
+, , ,
+
+ , .
+ , , '
+ ' ,
+ , ' ,
+ ,
+ , .
+ ' ,
+ ,
+ ,
+ ' , ,
+ .
+ , ,
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+ ' .
+
+64.
+ ,
+ ,
+ ,
+
+ ,
+
+. ,
+ ,
+
+
+ . ,
+,
+. ,
+ , .
+ ' .
+ ,
+, .
+ ' , ,
+
+
+ ,
+ .
+
+65. ,
+, '
+ '
+, .
+ , ,
+ , ,
+
+.
+ ,
+
+.
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+
+ .
+
+66. ,
+ ' ,
+ .
+ , '
+ ,
+ ,
+. ,
+, ,
+ .
+ , , , .
+, ,
+, .
+ ' ,
+ ,
+
+ ,
+' ,
+ .
+
+, ' ,
+
+ .
+
+ ,
+ .
+
+67. ,
+ ' ,
+, , .
+
+ , ,
+ , ,
+ , ,
+ ,
+, .
+ .
+ ,
+ , '
+ ,
+ , , ,
+ .
+
+ ,
+ ,
+ ,
+,
+ , ,
+
+ .
+
+68. , '
+
+ . ' ,
+ , ,
+ ,
+.
+
+
+
+ , ,
+, ,
+ .
+ ,
+, ,
+
+ .
+
+,
+ .
+ ,
+ .
+ , .
+ ,
+ , .
+ ,
+, , ,
+ , ,
+
+ , ,
+ , .
+
+69.
+
+. ,
+, ,
+. '
+ ,
+ , ,
+ , ,
+ .
+
+ , , ,
+ .
+ , ,
+
+
+ ,
+ .
+
+.
+
+70.
+, , '
+, ,
+
+ '
+ ,
+ .
+ ,
+ , ,
+
+
+
+ '
+ .
+
+71. '
+
+
+,
+ , '
+ ,
+, ,
+ ' . ,
+ ,
+ ,
+
+ . '
+, ,
+ ,
+ ,
+
+ ,
+
+ ,
+. '
+ ) ,
+
+.
+
+72.
+
+ ,
+
+ ,
+ ,
+, ,
+ .
+ ,
+ , ,
+
+ .
+
+73. ,
+ .
+ ,
+ ,
+
+
+
+, .
+ ,
+, ,
+ ,
+ .
+ , ,
+ ,
+.
+ ,
+
+,
+ , .
+ , ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ . , ,
+
+ .
+ , ,
+
+ ,
+ , .
+'
+
+ .
+ ,
+ , ,
+ .
+
+74. ,
+ ,
+ ,
+ ,
+. , ,
+ , ,
+ ,
+ .
+
+ .
+
+, ,
+ ,
+
+ ,
+ , , .
+ .
+
+75. ' ,
+
+ '
+, ,
+ , .
+ ,
+ ,
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+
+ ,
+ , , '
+ ,
+ .
+
+76. ,
+ ,
+ .
+
+ , , ' '
+ .
+
+
+, '
+
+
+ , ,
+, ,
+ , , ,
+ , '
+
+
+
+
+ ,
+ ,
+ ,
+, ߷ ,
+ ,
+
+, ,
+ , ,
+ ,
+ ,
+ ,
+
+
+ ,
+ ,
+ , ,
+,
+ .
+
+77. ,
+ .
+, ,
+ ,
+ .
+
+78. '
+, ,
+ , ,
+ , . ,
+ ,
+ , , ,
+ ,
+ ,
+ ,
+
+
+ .
+ , ,
+ .
+
+79.
+
+
+ , ,
+ ,
+. , ,
+, ,
+ , ' .
+ ,
+
+
+
+ ,
+ , ,
+ . ,
+ , ,
+ .
+
+ ,
+ ,
+.
+ ,
+ . ,
+, .
+
+80. , ,
+,
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ' ,
+ . ,
+ ,
+,
+ ,
+ ,
+,
+ .
+
+
+ .
+
+81. ' ,
+, , , '
+ ,
+ , '
+ . '
+,
+ ,
+
+ . '
+
+
+
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+
+ ,
+.
+ ' , ,
+ , ,
+ ,
+
+ ,
+ , '
+
+ .
+
+82. ,
+,
+ . '
+ '
+ , ,
+ . ,
+ ,
+ ,
+ . '
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ' ,
+
+ .
+ ,
+ .
+
+83. ,
+ ,
+ . ,
+ ,
+ , ,
+, , ,
+ ,
+' .
+ ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+, ,
+ ,
+
+.
+
+84. ,
+ . ,
+ , ,
+ ' .
+ ,
+, ,
+. , ,
+ ,
+' ,
+ .
+
+, .
+ '
+ . ,
+ ,
+
+ .
+ ,
+ ,
+ , .
+
+85.
+ ,
+ ,
+.
+' , ,
+
+
+
+ , ,
+ '
+
+ .
+ .
+,
+
+ , ,
+
+,
+,
+. ,
+
+ .
+
+86.
+ ,
+ .
+ , , '
+ ,
+ .
+ .
+ ,
+ , ,
+
+,
+,
+ , , ,
+ , , '
+ .
+
+ ,
+ .
+
+ '
+ (
+ ,
+ ), .
+, , ' '
+
+ ,
+ ,
+ , '
+
+
+ , .
+
+ , ,
+ , ,
+ , ,
+ .
+,
+ ,
+ , , .
+ , , ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+, . '
+ , ,
+ ,
+
+ , '
+ .
+
+87. ,
+
+ ,
+ , , , ,
+ ,
+ , .
+
+ .
+
+ ,
+, .
+, ,
+,
+, .
+ , ,
+ ( ,
+, ),
+ ,
+ , ޷
+
+ ' ,
+ ,
+. ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ . , ,
+
+ ,
+
+. ,
+, ,
+ ' .
+
+ .
+,
+, '
+ .
+
+88. ,
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+ ,
+ ,
+ .
+ '
+ .
+
+89.
+ ,
+,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ , ' ,
+ , .
+
+
+,
+, ,
+,
+, ' , ,
+ ,
+
+, .
+
+ ' ,
+ .
+,
+ ,
+ ,
+ ,
+ , ,
+ , ,
+ .
+ ,
+
+ .
+
+.
+
+90.
+
+ , ,
+ , ,
+ ,
+, ,
+, ,
+ , ,
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ , .
+
+ ,
+
+ ,
+ .
+ , ' ,
+
+ , , ,
+ .
+ ,
+. , ,
+ , ,
+
+
+
+
+, .
+
+
+ .
+
+91.
+
+,
+ .
+ ,
+
+
+ ,
+ .
+
+, ,
+ , ,
+ , .
+
+ , ,
+,
+,
+ , ,
+ ,
+, '
+ ,
+ .
+
+92.
+ ,
+
+ . '
+ ' ,
+ , ' '
+ ,
+
+ , ,
+ ,
+, ' ,
+ ,
+ , ,
+ ,
+ ' ,
+ .
+
+ .
+ , ,
+
+ ,
+ ,
+ .
+ , ' '
+ . ,
+ ,
+ ,
+, ,
+ ,
+.
+ ,
+
+ . ,
+ ,
+ ,
+ ' .
+, '
+ . ,
+ ,
+ .
+,
+ ,
+ ' '
+.
+ .
+ , ,
+
+
+, .
+ ( )
+ , ,
+ .
+
+ '
+ . ,
+ ' .
+
+ .
+, ,
+
+, ,
+ ,
+ .
+ .
+
+ ,
+
+ ,
+ .
+
+93. , ,
+
+ , ,
+
+ , .
+
+ ( ).
+
+
+ ,
+
+ '
+ '
+ . ,
+ , ,
+ ,
+.
+ ,
+.
+
+94.
+
+,
+ .
+
+ ' ,
+, , ,
+ .
+ '
+ ,
+ . ,
+ , ,
+
+ , ,
+. ,
+ ,
+ .
+
+95. ,
+ ,
+ . ,
+, ,
+
+, , '
+.
+,
+ ,
+,
+ ,
+ , .
+ ,
+, '
+
+ ,
+ ,
+
+
+ .
+
+ .
+
+ ,
+ .
+, , ,
+
+ , , ,
+ .
+ , ,
+ . '
+ (
+ ) .
+
+96. ,
+ ,
+ ,
+, .
+
+, ,
+ . , ,
+ , , ,
+ . ;
+
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+
+ , , ,
+ ,
+ ,
+ '
+ ,
+ . '
+ , '
+ .
+ ,
+ , ,
+ .
+ ,
+ .
+
+97.
+
+ , .
+
+ ,
+ ,
+ .
+,
+ . , ' ,
+
+,
+, '
+.
+, ,
+,
+.
+
+98. ' , ,
+ .
+' , ,
+ , , ,
+ . ,
+ , ,
+ ,
+
+ . ,
+,
+
+ ,
+ .
+ , ,
+ , .
+ ,
+ .
+
+99. '
+ ,
+ ,
+
+
+
+
+ '
+
+
+ ,
+, '
+ ,
+, ,
+
+ .
+ , .
+, ,
+, , ,
+ .
+
+100. ,
+ ,
+ .
+
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ ,
+ ,
+, , .
+, ,
+ ,
+, ,
+ , , '
+ .
+ ,
+,
+ .
+ ' .
+ ,
+ ,
+
+. , ,
+ .
+ . ,
+ , ,
+
+.
+
+101.
+ ,
+ (
+), ,
+ ,
+ .
+
+
+ .
+
+, .
+ , ,
+
+,
+ .
+
+102. ,
+,
+ ,
+ .
+, ,
+,
+ .
+ ,
+ ,
+
+
+, .
+
+, ,
+ , ,
+ ' , ,
+ , , .
+
+1) ,
+ , .
+
+103.
+ ,
+ ,
+ ,
+ . ,
+ ,
+ . ,
+ ,
+ .
+,
+ , .
+ ,
+ ,
+ .
+
+104. .
+, ,
+ , ,
+ , .
+,
+ ,
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+ .
+ .
+ ,
+ , , ,
+ ,
+ .
+'
+ ,
+, .
+ ,
+
+ ,
+ ,
+ ,
+ .
+
+105.
+ ,
+ ,
+ ,
+
+
+ ,
+ , .
+ ,
+ ' ,
+ .
+
+ ,
+ .
+ , ,
+ .
+ ,
+ , .
+
+106.
+ .
+ , (
+ ),
+ .
+ ,
+ ,
+ '
+
+ .
+, , ,
+ , ,
+ .
+ , ,
+, ,
+ ,
+. ,
+
+ , ,
+ ,
+ , .
+
+107.
+ ,
+
+ '
+,
+.
+
+.
+ ,
+
+ .
+ ,
+.
+
+108. ' ,
+ , ,
+
+ ,
+ . ,
+ ,
+ .
+
+.
+ ,
+ .
+ , (
+) ,
+,
+ . ,
+ ,
+
+
+
+
+
+ . ,
+ ' ,
+ ,
+ .
+
+109.
+, ,
+ ,
+ ' , '
+ , ,
+
+, ,
+ ,
+ ,
+
+ .
+ . ( , ,
+ ).
+
+
+
+
+ , ,
+ .
+ ,
+(, , , , )
+ ,
+,
+. , , ,
+, , , , ,
+, , , ,
+ , , ,
+, , , , , ,
+, , , , , ,
+, , . ,
+ , ,
+, .
+
+
+ ,
+ .
+ ,
+ ,
+
+.
+
+
+
+
+
+ ..
+
+ 22 . 614.686, 654.506
+
+ . 10
+
+___________________________________
+
+1) . 413 . .
+
+2)
+ .
+
+3) ,
+1000, 3 '
+.
+
+4) ' .
+
+5) . 411 . .
+
+
+
+
+
+
+
+End of the Project Gutenberg EBook of Peloponnesian war, by Thucydides
+
+*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK PELOPONNESIAN WAR ***
+
+***** This file should be named 29836-8.txt or 29836-8.zip *****
+This and all associated files of various formats will be found in:
+ https://www.gutenberg.org/2/9/8/3/29836/
+
+Produced by Sophia Canoni. Book provided by Iason Konstantinides
+
+Updated editions will replace the previous one--the old editions
+will be renamed.
+
+Creating the works from public domain print editions means that no
+one owns a United States copyright in these works, so the Foundation
+(and you!) can copy and distribute it in the United States without
+permission and without paying copyright royalties. Special rules,
+set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to
+copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to
+protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project
+Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you
+charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you
+do not charge anything for copies of this eBook, complying with the
+rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose
+such as creation of derivative works, reports, performances and
+research. They may be modified and printed and given away--you may do
+practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is
+subject to the trademark license, especially commercial
+redistribution.
+
+
+
+*** START: FULL LICENSE ***
+
+THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE
+PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK
+
+To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free
+distribution of electronic works, by using or distributing this work
+(or any other work associated in any way with the phrase "Project
+Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project
+Gutenberg-tm License (available with this file or online at
+https://gutenberg.org/license).
+
+
+Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm
+electronic works
+
+1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm
+electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to
+and accept all the terms of this license and intellectual property
+(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all
+the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy
+all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession.
+If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project
+Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the
+terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or
+entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8.
+
+1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be
+used on or associated in any way with an electronic work by people who
+agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few
+things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works
+even without complying with the full terms of this agreement. See
+paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project
+Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement
+and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic
+works. See paragraph 1.E below.
+
+1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation"
+or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project
+Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the
+collection are in the public domain in the United States. If an
+individual work is in the public domain in the United States and you are
+located in the United States, we do not claim a right to prevent you from
+copying, distributing, performing, displaying or creating derivative
+works based on the work as long as all references to Project Gutenberg
+are removed. Of course, we hope that you will support the Project
+Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by
+freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of
+this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with
+the work. You can easily comply with the terms of this agreement by
+keeping this work in the same format with its attached full Project
+Gutenberg-tm License when you share it without charge with others.
+
+1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern
+what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in
+a constant state of change. If you are outside the United States, check
+the laws of your country in addition to the terms of this agreement
+before downloading, copying, displaying, performing, distributing or
+creating derivative works based on this work or any other Project
+Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning
+the copyright status of any work in any country outside the United
+States.
+
+1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg:
+
+1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate
+access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently
+whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the
+phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project
+Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed,
+copied or distributed:
+
+This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with
+almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or
+re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included
+with this eBook or online at www.gutenberg.org
+
+1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived
+from the public domain (does not contain a notice indicating that it is
+posted with permission of the copyright holder), the work can be copied
+and distributed to anyone in the United States without paying any fees
+or charges. If you are redistributing or providing access to a work
+with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the
+work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1
+through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the
+Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or
+1.E.9.
+
+1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted
+with the permission of the copyright holder, your use and distribution
+must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional
+terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked
+to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the
+permission of the copyright holder found at the beginning of this work.
+
+1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm
+License terms from this work, or any files containing a part of this
+work or any other work associated with Project Gutenberg-tm.
+
+1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this
+electronic work, or any part of this electronic work, without
+prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with
+active links or immediate access to the full terms of the Project
+Gutenberg-tm License.
+
+1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary,
+compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any
+word processing or hypertext form. However, if you provide access to or
+distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than
+"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version
+posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org),
+you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a
+copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon
+request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other
+form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm
+License as specified in paragraph 1.E.1.
+
+1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying,
+performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works
+unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9.
+
+1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing
+access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided
+that
+
+- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from
+ the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method
+ you already use to calculate your applicable taxes. The fee is
+ owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he
+ has agreed to donate royalties under this paragraph to the
+ Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments
+ must be paid within 60 days following each date on which you
+ prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax
+ returns. Royalty payments should be clearly marked as such and
+ sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the
+ address specified in Section 4, "Information about donations to
+ the Project Gutenberg Literary Archive Foundation."
+
+- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies
+ you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he
+ does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm
+ License. You must require such a user to return or
+ destroy all copies of the works possessed in a physical medium
+ and discontinue all use of and all access to other copies of
+ Project Gutenberg-tm works.
+
+- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any
+ money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the
+ electronic work is discovered and reported to you within 90 days
+ of receipt of the work.
+
+- You comply with all other terms of this agreement for free
+ distribution of Project Gutenberg-tm works.
+
+1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm
+electronic work or group of works on different terms than are set
+forth in this agreement, you must obtain permission in writing from
+both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael
+Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the
+Foundation as set forth in Section 3 below.
+
+1.F.
+
+1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable
+effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread
+public domain works in creating the Project Gutenberg-tm
+collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic
+works, and the medium on which they may be stored, may contain
+"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or
+corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual
+property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a
+computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by
+your equipment.
+
+1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right
+of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project
+Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project
+Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all
+liability to you for damages, costs and expenses, including legal
+fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT
+LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE
+PROVIDED IN PARAGRAPH F3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE
+TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE
+LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR
+INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH
+DAMAGE.
+
+1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a
+defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can
+receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a
+written explanation to the person you received the work from. If you
+received the work on a physical medium, you must return the medium with
+your written explanation. The person or entity that provided you with
+the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a
+refund. If you received the work electronically, the person or entity
+providing it to you may choose to give you a second opportunity to
+receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy
+is also defective, you may demand a refund in writing without further
+opportunities to fix the problem.
+
+1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth
+in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER
+WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO
+WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE.
+
+1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied
+warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages.
+If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the
+law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be
+interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by
+the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any
+provision of this agreement shall not void the remaining provisions.
+
+1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the
+trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone
+providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance
+with this agreement, and any volunteers associated with the production,
+promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works,
+harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees,
+that arise directly or indirectly from any of the following which you do
+or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm
+work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any
+Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause.
+
+
+Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm
+
+Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of
+electronic works in formats readable by the widest variety of computers
+including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists
+because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from
+people in all walks of life.
+
+Volunteers and financial support to provide volunteers with the
+assistance they need are critical to reaching Project Gutenberg-tm's
+goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will
+remain freely available for generations to come. In 2001, the Project
+Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure
+and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations.
+To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation
+and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4
+and the Foundation web page at https://www.pglaf.org.
+
+
+Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive
+Foundation
+
+The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit
+501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the
+state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal
+Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification
+number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at
+https://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent
+permitted by U.S. federal laws and your state's laws.
+
+The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S.
+Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered
+throughout numerous locations. Its business office is located at
+809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email
+business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact
+information can be found at the Foundation's web site and official
+page at https://pglaf.org
+
+For additional contact information:
+ Dr. Gregory B. Newby
+ Chief Executive and Director
+ gbnewby@pglaf.org
+
+
+Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg
+Literary Archive Foundation
+
+Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide
+spread public support and donations to carry out its mission of
+increasing the number of public domain and licensed works that can be
+freely distributed in machine readable form accessible by the widest
+array of equipment including outdated equipment. Many small donations
+($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt
+status with the IRS.
+
+The Foundation is committed to complying with the laws regulating
+charities and charitable donations in all 50 states of the United
+States. Compliance requirements are not uniform and it takes a
+considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up
+with these requirements. We do not solicit donations in locations
+where we have not received written confirmation of compliance. To
+SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any
+particular state visit https://pglaf.org
+
+While we cannot and do not solicit contributions from states where we
+have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition
+against accepting unsolicited donations from donors in such states who
+approach us with offers to donate.
+
+International donations are gratefully accepted, but we cannot make
+any statements concerning tax treatment of donations received from
+outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff.
+
+Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation
+methods and addresses. Donations are accepted in a number of other
+ways including including checks, online payments and credit card
+donations. To donate, please visit: https://pglaf.org/donate
+
+
+Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic
+works.
+
+Professor Michael S. Hart was the originator of the Project Gutenberg-tm
+concept of a library of electronic works that could be freely shared
+with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project
+Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support.
+
+
+Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed
+editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S.
+unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily
+keep eBooks in compliance with any particular paper edition.
+
+
+Most people start at our Web site which has the main PG search facility:
+
+ https://www.gutenberg.org
+
+This Web site includes information about Project Gutenberg-tm,
+including how to make donations to the Project Gutenberg Literary
+Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to
+subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks.
diff --git a/29836-8.zip b/29836-8.zip
new file mode 100644
index 0000000..0ef8c17
--- /dev/null
+++ b/29836-8.zip
Binary files differ
diff --git a/LICENSE.txt b/LICENSE.txt
new file mode 100644
index 0000000..6312041
--- /dev/null
+++ b/LICENSE.txt
@@ -0,0 +1,11 @@
+This eBook, including all associated images, markup, improvements,
+metadata, and any other content or labor, has been confirmed to be
+in the PUBLIC DOMAIN IN THE UNITED STATES.
+
+Procedures for determining public domain status are described in
+the "Copyright How-To" at https://www.gutenberg.org.
+
+No investigation has been made concerning possible copyrights in
+jurisdictions other than the United States. Anyone seeking to utilize
+this eBook outside of the United States should confirm copyright
+status under the laws that apply to them.
diff --git a/README.md b/README.md
new file mode 100644
index 0000000..e0e4472
--- /dev/null
+++ b/README.md
@@ -0,0 +1,2 @@
+Project Gutenberg (https://www.gutenberg.org) public repository for
+eBook #29836 (https://www.gutenberg.org/ebooks/29836)