diff options
| -rw-r--r-- | .gitattributes | 3 | ||||
| -rw-r--r-- | 29835-0.txt | 5127 | ||||
| -rw-r--r-- | 29835-0.zip | bin | 0 -> 141936 bytes | |||
| -rw-r--r-- | 29835-8.txt | 5125 | ||||
| -rw-r--r-- | 29835-8.zip | bin | 0 -> 118460 bytes | |||
| -rw-r--r-- | LICENSE.txt | 11 | ||||
| -rw-r--r-- | README.md | 2 |
7 files changed, 10268 insertions, 0 deletions
diff --git a/.gitattributes b/.gitattributes new file mode 100644 index 0000000..6833f05 --- /dev/null +++ b/.gitattributes @@ -0,0 +1,3 @@ +* text=auto +*.txt text +*.md text diff --git a/29835-0.txt b/29835-0.txt new file mode 100644 index 0000000..aaa7dd2 --- /dev/null +++ b/29835-0.txt @@ -0,0 +1,5127 @@ +The Project Gutenberg EBook of Peloponnesian war, by Thucydides + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + + +Title: Peloponnesian war + Volume 3 (of 4) + +Author: Thucydides + +Translator: Ioannis Zervos + +Release Date: August 28, 2009 [EBook #29835] + +Language: Greek + +Character set encoding: UTF-8 + +*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK PELOPONNESIAN WAR *** + + + + +Produced by Sophia Canoni. Book provided by Iason Konstnatinides + + + + +Note: The tonic system has been changed from polytonic to monοtonic. +The spelling of the book has not been changed otherwise. Footnotes +have been converted to endnotes. + +Σημείωση: Ο τονισμός έχει αλλάξει από πολυτονικό σε μονοτονικό. +Κατά τα άλλα έχει διατηρηθεί η ορθογραφία του βιβλίου. Οι +υποσημειώσεις έχουν μεταφερθεί στο τέλος του βιβλίου. + + + + +ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΦΕΞΗ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ + + + +ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ + +ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΙΑΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ + + + +ΜΕΤΑΦΡΑΣΙΣ + +IΩΑΝ. ΖΕΡΒΟΎ + +ΤΟΜΟΣ ΤΡΙΤΟΣ + + +ΤΕΥΧΟΣ ΤΡΙΤΟΝ + +ΒΙΒΛΙΟΝ Ε'. και ΣΤ'. + +ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ + +ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΙΑΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ + + + +ΒΙΒΛΙΟΝ Ε. + + + +1. Το επόμενον θέρος αι συνθήκαι αι οποίαι είχον συνομολογηθή δι' έν +έτος επρόκειτο να διαλυθούν κατά την εορτήν των Πυθίων. Ενώ δε +υφίστατο η ανακωχή οι Αθηναίοι έδιωξαν τους Δηλίους εκ της Δήλου, +νομίζοντες ότι ούτοι έλαβον μέρος εις την τελετήν ενώ ήσαν ακόμη +ακάθαρτοι από παλαιόν τι έγκλημα, και ότι αυτοί οι Αθηναίοι είχον +παραλείψει τούτο κατά την κάθαρσιν, την οποίαν ανέφερα ανωτέρω, όταν +μεταφέροντες τους τάφους των αποθαμμένων ενόμισαν ότι έπραξαν ορθώς. +Και οι μεν Δήλιοι μετέβησαν εις το Ατραμύττιον της Ασίας, το οποίον +τους έδωκεν ο Φαρνάκης, και εγκατεστάθησαν εκεί όσοι ήθελον εξ +αυτών. + +2. Ο δε Κλέων πείσας τους Αθηναίους εξέπλευσε μετά την ανακωχήν εις +τα μέρη της Θράκης έχων εκ μεν των Αθηναίων χιλίους διακοσίους +οπλίτας και τριακοσίους ιππείς, εκ δε των συμμάχων περισσοτέρους και +τριάκοντα πλοία. Και κατ' αρχάς μεν προσήγγισεν εις την Σκιώνην, της +οποίας εξακολουθούσεν ακόμη η πολιορκία, και λαβών εκείθεν οπλίτας +εκ των φρουρών κατέπλευσεν εις τον λιμένα των Κολοφωνίων, μη +απέχοντα πολύ από της πόλεως των Τορωναίων· μαθών δε εκεί από +κάποιους αυτομόλους ότι ούτε ο Βρασίδας εν τη Τορώνη ούτε οι εν αυτή +ήσαν αξιόμαχοι, επροχώρησε μετά του στρατού διά ξηράς προς την πόλιν +και έστειλε δέκα πλοία να περιπλέουν τον λιμένα. Και πρώτον έφθασε +πλησίον του περιτειχίσματος, εντός του οποίου είχε περιλάβει την +πόλιν ο Βρασίδας, ο οποίος θέλων να περικλείση το προάστειον εντός +έρριψε μέρος του παλαιού τείχους και εσχημάτισεν εκ του όλου μίαν +πόλιν. + +3. Ο Λακεδαιμόνιος άρχων Πασιτελίδας και η φρουρά πού ευρίσκετο εκεί +έτρεξαν προς υπεράσπισιν του περιτειχίσματος και αντέστησαν εις τους +Αθηναίους οι οποίοι ήρχισαν την επίθεσιν. Εν τούτοις, επειδή +επιέζοντο και επειδή συγχρόνως τα πλοία τα πάμφθηνα υπό του Κλέωνος +περιέπλεον εις τον λιμένα, ο Πασιτελίδας φοβηθείς μήπως τα πλοία +προφθάσουν και καταλάβουν την πόλιν, η οποία ήτο έρημος, και μήπως, +εάν εκυριεύετο το περιτείχισμα, συλληφθή και αυτός, εξήλθε και +έτρεξε με βίαν προς την πόλιν. Αλλ' οι Αθηναίοι όσοι ήσαν εις τα +πλοία τον προέλαβον καταλαβόντες την Τορώνην, ο δε πεζός στρατός, +πιέζων εκ του πλησίον τους εχθρούς, ερρίφθη εις την πόλιν διά του +κατεδαφισθέντος μέρους του παλαιού τείχους. Και μερικούς μεν εκ των +Πελοποννησίων και Τορωναίων εφόνευσαν ευθύς εν τη συμπλοκή, άλλους +δε συνέλαβαν ζώντας, μεταξύ των οποίων και τον άρχοντα Πασιτελίδαν. +Ο δε Βρασίδας ήρχετο μεν προς βοήθειαν της Τορώνης, αλλά μαθών καθ' +οδόν την άλωσιν αυτής επέστρεψεν· ευρισκόμενος μακράν εις απόστασιν +τεσσαράκοντα σταδίους δεν ηδυνήθη να φθάση εγκαίρως. Ο δε Κλέων και +οι Αθηναίοι έστησαν δύο τρόπαια, το μεν προς το μέρος του λιμένος, +το δε πλησίον του προτειχίσματος, και τας μεν γυναίκας και τους +παίδας των Τορωναίων έκαμαν δούλους, αυτούς δε και τους +Πελοποννησίους και όσους εύρον Χαλκιδείς, εν όλω επτακοσίους, τους +έστειλαν εις τας Αθήνας. Και οι μεν Πελοποννήσιοι επέστρεψαν όταν +μετέπειτα έγινε συνθήκη, οι δε άλλοι αντηλλάγησαν ανήρ προς άνδρα +και μετεφέρθησαν οπίσω υπό των Ολυνθίων. Περί την αυτήν εποχήν οι +Βοιωτοί εκυρίευσαν διά προδοσίας το εις τα μεθόρια φρούριον των +Αθηναίων Πάνακτον. Και ο μεν Κλέων εγκαταστήσας φρουράν εις την +Τορώνην ανεχώρησε και έπλεε περί τον Άθωνα, διά να φθάση εις την +Αμφίπολιν. + +4. Ο Φαίαξ δε ο Ερασιστράτου, σταλείς από τους Αθηναίους ως +πρεσβευτής μετά δύο άλλων εις την Ιταλίαν και Σικελίαν, εξέπλευσε +μετά δύο πλοίων κατά τον αυτόν περίπου καιρόν. Αφ' ότου οι Αθηναίοι +είχον απέλθει εκ της Σικελίας μετά την σύμβασιν, οι Λεοντίνοι είχον +εγγράψει πολλούς ως πολίτας των, και ο λαός εμελέτα διανομήν της +γης. Αλλ' οι ισχυροί του τόπου, εννοήσαντες το σχέδιον, επροσκάλεσαν +τους Συρακουσίους και έδιωξαν τον λαόν. Και οι μεν εξορισθέντες +περιεπλανώντο εδώ κ' εκεί, οι δε ισχυροί συνθηκολογήσαντες μετά των +Συρακουσίων εγκατέλιπον την πόλιν των και ερημώσαντες αυτήν +κατώκησαν ως πολίται εις τας Συρακούσας. Ακολούθως μερικοί εξ αυτών, +καταλιπόντες τας Συρακούσας ένεκα δυσαρεσκείας, κατέλαβαν μέρος τι +της πόλεως των Λεοντίνων καλούμενον Φωκέας, και τας Βρικιννίας, +φρούριον της χώρας των Λεοντίνων. Τότε δε πολλοί εκ των εξορίστων +του λαού ήλθαν προς αυτούς και ενωθέντες επολέμουν εκ των τειχών. +Ταύτα μαθόντες οι Αθηναίοι έστειλαν τον Φαίακα με τον σκοπόν να +σώσουν τον δήμον των Λεοντίων αναγκάζοντες τους συμμάχους των χωρών +εκείνων, και, ει δυνατόν, τους άλλους Σικελιώτας, να επιχειρήσουν +κοινήν εκστρατείαν κατά των Συρακουσών. Ελθών δε ο Φαίαξ έπεισε τους +Καμαριναίους και τους Ακραγαντίους, αλλ' ευρών αντίστασιν εις την +Γέλαν δεν επροχώρησε προς τους άλλους, εννοήσας ότι δεν θα ηδύνατο +να τους πείση. Επέστρεψε λοιπόν διά της χώρας των Σικελών εις την +Κατάνην και εισελθών διαβατικός εις τας Βρικιννίας ενεθάρρυνε τους +κατοίκους και απέπλευσε. + +5. Κατά το ταξίδιόν του προς την Σικελίαν και την εκείθεν επιστροφήν +του προσεπάθησε να υποχρεώση πόλεις τινάς της Ιταλίας να εισέλθωσιν +εις την συμμαχίαν των Αθηναίων. Συνήντησε τους Λοκρούς τους +διωχθέντας εκ της Μεσσήνης, διά να αποικίσουν αλλαχού· η εξορία των +έγινε μετά την ειρήνευσιν των Σικελιωτών, διότι κατ' εκείνην την +εποχήν μία εκ των δύο μερίδων οπού εχώριζαν την Μεσσήνην είχε +προσκαλέσει τους Λοκρούς, οι οποίοι έστειλαν αποικίαν εις την πόλιν +ταύτην και έγιναν κύριοι αυτής επί τινα καιρόν. Τούτους λοιπόν +συναντήσας ο Φαίαξ ενώ μετεφέροντο εκεί δεν τους έβλαψε, διότι οι +Λοκροί είχαν συνομολογήσει δι' αυτού σύμβασιν μετά των Αθηναίων. +Τωόντι μόνον αυτοί εκ των συμμάχων, ότε διηλλάγησαν οι Σικελιώται, +δεν εσυνθηκολόγησαν μετά των Αθηναίων ακόμη δε και τότε δεν θα το +έπρατταν, εάν δεν εβιάζοντο υπό του πολέμου προς τους Ιτωνείς και +τους Μελαίους, ομόρους και αποίκους αυτών όντας, και ο μεν Φαίαξ +επανήλθεν εις τας Αθήνας μετά τινα καιρόν. + +6. Ο δε Κλέων ο οποίος είχεν ήδη αναχωρήσει εκ της Τορώνης διά να +έλθη εις την Αμφίπολιν, εξήλθεν εκ της Ηιόνος και προσέβαλε την +Στάγειρον, αποικίαν των Ανδρίων, την οποίαν δεν ηδυνήθη να κυριεύση· +κατέλαβεν όμως εξ εφόδου την Γαληψόν, αποικίαν των Θασίων. Και +αποστείλας πρέσβεις προς τον Περδίκκαν, διά να τον προκαλέση να έλθη +μετά του στρατού κατά τους όρους της συμμαχίας, και άλλους εις την +Θράκην προς τον βασιλέα των Οδομάντων Πολλήν, διά να φέρη όσους +ηδύνατο περισσοτέρους μισθωτούς Θράκας, αυτός έμενεν ήσυχος +περιμένων εις την Ηιόνα. Μαθών ταύτα ο Βρασίδας εστρατοπέδευσε και +αυτός απέναντι των Αθηναίων εις το Κερδύλιον· ανήκει δε η θέσις αύτη +εις τους Αργιλίους και κείται πέραν του ποταμού επάνω εις ύψωμα πού +δεν απέχει πολύ από της Αμφιπόλεως. Εκ του μέρους τούτου εφαίνοντο +τα πάντα, εις τρόπον ώστε ο Κλέων δεν ηδύνατο απαρατήρητος να ορμήση +μετά του στρατού εκ του μέρους το οποίον κατείχεν. Ο Βρασίδας είχε +προϊδεί ότι ο εχθρός περιφρονών τον αριθμόν των Πελοποννησίων θα +έκαμνε το κίνημα εκείνο και θα επροχώρει κατά της Αμφιπόλεως με όσας +δυνάμεις είχε προχείρους. Συγχρόνως προητοίμασε χιλίους πεντακοσίους +Θράκας μισθωτούς, προσεκάλεσεν όλους τους Ηδώνας, ακοντιστάς και +ιππείς, και επρόσθεσε χιλίους ακοντιστάς Μυρκινίους και Χαλκιδείς +εις εκείνους οίτινες ήσαν εις την Αμφίπολιν· όλος δε ο στρατός ούτος +συνεποσώθη εις δισχιλίους πεζούς και τριακοσίους ιππείς Έλληνας. Απ' +αυτούς έχων μαζί του μόνον χιλίους πεντακοσίους ο Βρασίδας έμενεν +εις το Κερδύλιον, οι δε άλλοι ήσαν εις την Αμφίπολιν υπό τας +διαταγάς του Κλεαρίδου. + +7. Ο Κλέων επί τινα μεν χρόνον έμεινεν ήσυχος, έπειτα όμως ηναγκάσθη +να πράξη εκείνο το οποίον επερίμενεν ο Βρασίδας· διότι οι στρατιώται +του, βαρυνθέντες διά την απραξίαν και αναλογιζόμενοι διά ποίου +τρόπου έμελλε να τους οδηγήση, και προς πόσην εμπειρίαν και τόλμην +έμελλε να αντιτάξη την μωρίαν του και την ανανδρίαν του, ενθυμούντο +συγχρόνως ότι τον είχαν ακολουθήσει εξ Αθηνών μετά δυσαρεσκείας. Ο +Κλέων, εννοήσας τα διατρέχοντα και μη θέλων οι στρατιώταί του να +βαρύνωνται καθήμενοι εις το αυτό μέρος, εσήκωσε το στρατόπεδόν του +και ήρχισε να προχωρή. Η τακτική του ήτο ομοία εκείνης, την οποίαν +μετεχειρίσθη εις Πύλον και η οποία ένεκα της επιτυχούς εκβάσεώς της +του ενέπνευσε πεποίθησιν ότι είχε στρατηγικήν ευφυίαν. Νομίζων ότι +ουδείς ήθελεν επεξέλθει διά να τον προσβάλη, είπεν ότι μετέβαινεν +εις το ύψωμα απλώς μόνον προς επισκόπησιν της χώρας, και ότι +περιέμενε δυνάμεις μεγαλυτέρας ουχί διά να εξασφαλίση την υπεροχήν +του εν περιπτώσει συμπλοκής, αλλά διά να περικυκλώση την πόλιν και +κυριεύση αυτήν διά της βίας. Ελθών λοιπόν και σταματήσας το +στράτευμα επί λόφου αποτόμου απέναντι της Αμφιπόλεως, έβλεπε προς +την λίμνην την σχηματιζομένην υπό του Στρυμόνος και την θέσιν της +πόλεως προς το μέρος της Θράκης, νομίζων ότι ηδύνατο, οπόταν ήθελε, +να αναχωρήση αμαχητί. Και τωόντι ουδείς εφαίνετο επί του τείχους +μήτε και εξήρχετο διά των πυλών αι οποίαι όλαι ήσαν κλεισμέναι· διά +τούτο εκατηγορούσε τον εαυτόν του ότι έσφαλε μη κομίσας μαζί του +μηχανάς, διά των οποίων θα ηδύνατο να κυριεύση την πόλιν διά την +εγκατάλειψιν αυτής. + +8. Ο δε Βρασίδας, άμα είδε να κινούνται οι Αθηναίοι, καταβάς και +αυτός από του Κερδυλίου εισήλθεν εις την Αμφίπολιν. Και έξοδον μεν +δεν έκαμεν, ουδέ αντέταξε τον στρατόν του κατά των Αθηναίων, επειδή +εδυσπίστει προς τας ιδίας του δυνάμεις και ενόμιζεν αυτάς +υποδεεστέρας, ουχί κατά τον αριθμόν (διότι ήσαν περίπου αντίπαλοι), +αλλά κατά την αξίαν (διότι ο στρατός ο εξελθών εκ των Αθηνών +συνέκειτο αποκλειστικώς εξ Αθηναίων και εκ των κρατίστων Λημνίων και +Ιμβρίων), παρεσκευάζετο όμως να επιτεθή διά στρατηγήματος έχων την +πεποίθησιν ότι, εάν εδείκνυεν εις τους εχθρούς τον αριθμόν και τον +άθλιων οπλισμόν των στρατιωτών του, η νίκη θα του ήτον ολιγώτερον +εύκολος ή εάν απέκρυπτε ταύτα από τους οφθαλμούς των, διά να μη +διεγείρη την καταφρόνησίν των η κατάστασις αύτη. Εκλέξας λοιπόν +εκατόν πεντήκοντα οπλίτας, και αφήσας τους άλλους εις τον Κλεαρίδαν, +εσκόπευε να επιτεθή αιφνιδίως κατά των Αθηναίων πριν αναχωρήσουν, +διότι δεν ήλπιζεν ότι θα ηδύνατο και πάλιν να τους εύρη ούτως +απομονωμένους, εάν ήρχοντο αι βοήθειαι, τας οποίας επερίμεναν. +Συγκαλέσας λοιπόν όλους τους στρατιώτας και θέλων να τους ενθαρρύνη +και να ανακοινώση εις αυτούς το σχέδιόν του, είπε ταύτα: + +9. «Ώ άνδρες Πελοποννήσιοι, ημπορούσα απλώς να σας υπομνήσω διά +βραχέων από ποίαν χώραν ερχώμεθα, χώραν παντοτινά ελευθέραν εξ +αιτίας της ανδρείας αυτής, και ότι Δωριείς όντες μέλλομεν να +πολεμήσωμεν κατά Ιώνων, τους οποίους τοσάκις ενικήσαμεν. Αλλά θέλω +να σας εξηγήσω πώς διανοούμαι να γίνη η επίθεσις, ίνα μη +αποθαρρυνθήτε υπό της ιδέας ότι έχω άδικον διακινδυνεύων ολίγον +μόνον μέρος των δυνάμεων μας. Βέβαια καταφρονούντες ημάς και +ελπίζοντες, ότι ουδείς ήθελεν εξέλθει, διά να τους προσβάλη, +ανέβησαν οι Αθηναίοι εις εκείνον τον λόφον, από του οποίου ατάκτως +και αμερίμνως επισκοπούν την προ των οφθαλμών των χώραν. Όταν βλέπη +τις τον εχθρόν εις τοιαύτα σφάλματα περιπίπτοντα και μετρών τας +ιδίας του δυνάμεις επιχειρή την προσβολήν ουχί τόσον εκ του φανερού +και εξ αντιπαρατάξεως, όσον σύμφωνα με το ωφέλιμον προς την παρούσαν +περίστασιν, επιτυγχάνει συχνότατα. Αποβαίνουν πλέον δοξασμένα τα +στρατηγήματα εκείνα, διά των οποίων απατών τις όσον δύναται τον +εχθρόν ωφελεί μεγάλως τους φίλους. Ενόσω οι εχθροί μένουν +απαράσκευοι και διατηρούν το θάρρος των και σκέπτονται, ως νομίζω, +μάλλον να απέλθουν παρά να μείνουν, ενόσω ακόμη η σκέψις των είναι +νωθρά και πριν αποφασίσουν τι σταθερόν, εγώ μεν έχων τους μετ' +εμαυτού και προλαμβάνων αυτούς, ει δυνατόν, θα πέσω δρομαίος εις το +μέσον του στρατεύματος των· συ δε, Κλεαρίδα, ύστερον, όταν με ιδής +πιέζοντα και κατά πάσαν πιθανότητα εμπνέοντα φόβον εις αυτούς, τότε, +έχων τους ιδικούς σου στρατιώτας, τους Αμφιπολίτας και τους άλλους +συμμάχους, άνοιξε τας πύλας αιφνιδίως, τρέξε και προσπάθησε να +συμπλακής προς αυτούς όσον το δυνατόν ταχύτερον· διά του τρόπου +τούτου μεγίστη ελπίς υπάρχει ότι θα φοβηθούν, διότι οι νέοι εχθροί +οι ερχόμενοι μετά την πρώτην συμπλοκήν είναι φοβερώτεροι των +παρόντων και μαχομένων. Έσο γενναίος ως πρέπει, επειδή είσαι +Σπαρτιάτης· σεις δε, ω άνδρες σύμμαχοι, ακολουθήσατε αυτόν ανδρείως +και να έχετε πεποίθησιν ότι διά να πολεμή κανείς καλά, τρία τινά +είναι αναγκαία, το να θέλη, το να έχη το αίσθημα της εντροπής και το +να υπακούη εις τους ανωτέρους. Εάν σήμερον φανήτε ανδρείοι, δύνασθε +και την ελευθερίαν σας να εξασφαλίσετε και σύμμαχοι των +Λακεδαιμονίων να ονομάζεσθε· άλλως, δούλοι γινόμενοι των Αθηναίων, +εάν έχετε την αρίστην τύχην και δεν καταντήσετε δούλοι ή θανατωθήτε, +θα αισθανθήτε τον ζυγόν να σας πιέζη βαρύτερον ή άλλοτε και θα +γίνετε εμπόδιον της ελευθερώσεως των άλλων Ελλήνων. Μη δείξετε +λοιπόν αδυναμίαν και σκεφθήτε πόσον μέγας είναι ο παρών αγών, εγώ δε +θα δείξω ότι όχι μόνον συμβουλάς ηξεύρω να δίδω εις τους άλλους, +αλλά και να τας εκτελώ εγώ αυτός». + +10. Ο μεν Βρασίδας ταύτα ειπών παρεσκεύασε τα της εξόδου και έθεσε +τους λοιπούς στρατιώτας μετά του Κλεαρίδου εις τας πύλας τας +καλουμένας Θρακίας, διά να εξέλθουν ύστερ' απ' αυτόν, καθώς είχαν +συμφωνήσει. Αλλ' ενώ κατέβαινεν εκ του Κερδυλίου, και ενώ εις την +πόλιν, η οποία φαίνεται από όλα τα μέρη, εθυσίαζεν έξωθεν του ιερού +της Αθηνάς και ενησχολείτο εις τας προετοιμασίας, τον είδον και +ανήγγειλαν εις τον Κλέωνα (ο οποίος τότε είχε προχωρήσει προς +επισκόπησιν) ότι διεκρίνοντο όλοι οι στρατιώται των εχθρών εν τη +πόλει και εφαίνοντο υπό τας πύλας πολλοί πόδες ίππων και ανθρώπων +ετοίμων να εξέλθουν. Άκουσας ταύτα ο Κλέων ανεχώρησε και βεβαιωθείς +περί του πράγματος δεν ήθελε να συνάψη μάχην πριν έλθουν οι +επίκουροι, αλλ' έδωκε το σημείον της αναχωρήσεως νομίζων ότι είχε +τον απαιτούμενον καιρόν να αναχωρήση, συγχρόνως δε διέταξε το +αριστερόν κέρας να υποχωρήση προς την Ηιόνα, το μόνον πού ήτο +δυνατόν να γίνη. Αλλά νομίζων ότι η κίνησις αύτη ήτο πολύ βραδεία, +διέταξε την στροφήν του δεξιού κέρατος και απήγαγε τον στρατόν +αποκαλύψας τα πλευρά αυτού (ήτοι τα δεξιά, τα μη προφυλαττόμενα υπό +της ασπίδος). Τότε ο Βρασίδας βλέπων ότι η στιγμή ήτο κατάλληλος και +ότι εγίνετο κάποια διαταχθείσα κίνησις εις τον στρατόν των Αθηναίων, +λέγει εις όσους ήσαν μαζί του και εις τους άλλους ότι «Οι άνδρες +αυτοί δεν μας περιμένουν· τούτο γίνεται καταφανές εκ της κινήσεως +των δοράτων και των κεφαλών, διότι εκείνοι εις τους οποίους +συμβαίνει τούτο δεν συνηθίζουν να περιμένουν τους εχθρούς. Αλλ' ας +μου ανοίξουν τας πύλας τας οποίας είπα, και ας εξέλθωμεν μετά +θάρρους». Και ο μεν Βρασίδας εξήλθε διά των προς το χαράκωμα πυλών +και διά των πρώτων του τότε υπάρχοντος μακρού τείχους, και ώρμησε +τρέχων απ' ευθείας προς αποτομώτατον μέρος, όπου σήμερον υπάρχει +στημένον τρόπαιον και προσβαλών κατά μέσον τους Αθηναίους, +φοβισμένους διά την ιδίαν των αταξίαν και υποστάντας έκπληξιν διά +την τόλμην αυτού, τρέπει αυτούς εις φυγήν. Και ο Κλεαρίδας, καθώς +είχε συμφωνηθή, εξήλθε συγχρόνως διά των Θρακίων πυλών και επέπεσε +μετά του υπ' αυτόν στρατού κατά των Αθηναίων. Η αιφνιδία και +απροσδόκητος εκείνη διπλή επίθεσις κατεθορύβησε τους Αθηναίους· και +το μεν αριστερόν αυτών κέρας, το προς την Ηιόνα, πού είχεν ήδη +προχωρήσει, διεσπάσθη αμέσως και έφυγε. Και ο μεν Βρασίδας, αφήσας +αυτό να φεύγη, επετέθη κατά του δεξιού κέρατος· αλλ' εκεί επληγώθη +και έπεσε χωρίς να εννοήσουν τίποτε οι Αθηναίοι. Οι πλησίον +ευρισκόμενοι τον εσήκωσαν και τον μετέφεραν εις την πόλιν. Το δε +δεξιόν κέρας των Αθηναίων αντέστη περισσότερον. Και ο μεν Κλέων, ο +οποίος ουδέ στιγμήν είχε σκεφθή να μείνη, έφυγεν ευθύς, αλλά +καταληφθείς υπό πελταστού Μυρκινίου εφονεύθη· οι δε επί του λόφου +συγκεντρωθέντες πελτασταί απέκρουσαν δις ή τρις την επίθεσιν του +Κλεαρίδου και δεν ενέδωσαν ειμή όταν το ιππικόν και οι πελτασταί των +Μυρκινίων και των Χαλκιδέων περικυκλώσαντες και ακοντίζοντες έτρεψαν +αυτούς εις φυγήν. Τοιουτοτρόπως δε όλον το στράτευμα των Αθηναίων +έφυγε μετά μεγάλης δυσκολίας και διεσκορπίσθη καθ' όλας τας +διευθύνσεις διά των ορέων, και όσοι δεν εφονεύθησαν ή αμέσως εν τη +συμπλοκή ή βραδύτερον υπό του Χαλκιδικού ιππικού και των πελταστών +κατέφυγον εις την Ηιόνα. Εκείνοι δε οίτινες είχαν σηκώσει τον +Βρασίδαν εκ του πεδίου της μάχης και οίτινες τον είχον θέσει εις +μέρος ασφαλές, τον μετέφεραν εις την πόλιν αναπνέοντα ακόμη. Και +έλαβε μεν καιρόν να μάθη ότι ενίκησεν ο στρατός του, αλλά μετ' +ολίγον απέθανε. Και ο άλλος στρατός επανελθών μετά του Κλεαρίδου εκ +της καταδιώξεως, και τους νεκρούς απεγύμνωσε και τρόπαιον έστησε. + +11. Μετά ταύτα τον Βρασίδαν όλοι οι σύμμαχοι παρακολουθούντες +ένοπλοι έθαψαν δημοσία εντός της πόλεως εις το μέρος όπου είναι +σήμερον η αγορά· και ακολούθως, οι Αμφιπολίται περιτειχίσαντες το +μνημείον αυτού επροσέφεραν θυσίας ως εις ήρωα και εψήφισαν προς +τιμήν του αγώνας και θυσίας ετησίας· τω αφιέρωσαν επίσης την +αποικίαν ως εις οικιστήν, κατηδάφισαν τα οικοδομήματα του Άγνωνος, +και εξηφάνισαν παν μνημείον δυνάμενον να ανακαλή την μνήμην της +οικίσεώς του, νομίζοντες ότι ο Βρασίδας υπήρξε σωτήρ των. Τούτο +άλλως ήτο φόρος προσφερόμενος εις τους Λακεδαιμονίους, των οποίων +επεδίωκον να διατηρούν την συμμαχίαν διά τον φόβον των Αθηναίων, +ένεκα δε του προς τους Αθηναίους μίσους των δεν είχον πλέον ούτε το +αυτό συμφέρον ούτε την αυτήν ευχαρίστησιν να τιμούν τον Άγνωνα· εν +τούτοις απέδωκαν τους νεκρούς εις τους Αθηναίους. Εφονεύθησαν δε εκ +μεν των Αθηναίων εξακόσιοι περίπου, εκ δε των εναντίων επτά, διότι +δεν έγεινε μάχη εκ παρατάξεως, αλλ' απλή συνάντησις και εκφοβισμός +προ μάχης. Μετά δε την σύναξιν των νεκρών οι μεν Αθηναίοι απέπλευσαν +εις τα ίδια, οι δε μετά του Κλεαρίδου έμειναν, διά να τακτοποιήσουν +τα της Αμφιπόλεως. + +12. Κατά την αυτήν εποχήν, περί τα τέλη του θέρους, οι Λακεδαιμόνιοι +Ραμφίας, Αυτοχαρίδας και Επικυδίδας έφερον εις τας πόλεις της Θράκης +επικουρίαν εξ εννεακοσίων οπλιτών, και φθάσαντες εις την εν Τραχίνι +Ηράκλειαν ενήργησαν όσας ενόμιζον απαραιτήτους μεταβολάς. Ενώ δε +ούτοι έμεναν ακόμη εκεί, έγινεν η μάχη της Αμφιπόλεως και ετελείωσε +το θέρος. + +13. Μόλις δε άρχισεν ο χειμών οι ευρισκόμενοι μετά του Ραμφία +επροχώρησαν μέχρι του Πιερίου της Θεσσαλίας· αλλ' επειδή οι Θεσσαλοί +αντέστησαν εις την διάβασίν των, και ο Βρασίδας, προς τον οποίον +έφεραν τον στρατόν τούτον, είχεν αποθάνει, επέστρεψαν εις τα ίδια +νομίζοντες ότι η αποστολή των καθίστατο περιττή μετά την ήτταν και +την υποχώρησιν των Αθηναίων, και κρίνοντες ότι δεν ήσαν ικανοί να +εξακολουθήσουν αυτοί μόνοι τα σχέδια του Βρασίδου. Προ πάντων όμως +επέστρεψαν, διότι ενόησαν κατά την εκ της Λακεδαίμονος αναχώρησίν +των ότι οι Λακεδαιμόνιοι έκλιναν μάλλον προς την ειρήνην. + +14. Αμέσως μετά την μάχην της Αμφιπόλεως και την αναχώρησιν του +Ραμφίου εκ της Θεσσαλίας, τα δύο μέρη απέφυγον κάθε εχθροπραξίαν και +έκλιναν προς την ειρήνην· οι μεν Αθηναίοι διότι είχαν νικηθή εις το +Δήλιον και ευθύς μετ' ολίγον εις την Αμφίπολιν και διότι δεν είχαν +πλέον εις την δύναμίν των την αυτήν εκείνην πεποίθησιν οπού είχον +εις τας αρχάς, ότε απέρριπτον τας περί ειρήνης προτάσεις νομίζοντες +ότι η παρούσα ευτυχία ήθελε μένει σταθερά· συγχρόνως δε εφοβούντο +μήπως οι σύμμαχοι, ενθαρρυνόμενοι υπό των ατυχημάτων τούτων, γίνουν +πλέον επιρρεπείς προς την αποστασίαν, και μετενόουν ήδη διατί δεν +εσυμβιβάσθησαν μετά τα εν Πύλω συμβάντα, ότε παρουσιάσθη ευνοϊκή +περίστασις. Αφ' ετέρου πάλιν οι Λακεδαιμόνιοι έβλεπον τον πόλεμον +λαμβάνοντα τροπήν εναντίαν εις την επιθυμίαν την οποίαν είχαν, να +καταλύσουν εντός ολίγων ετών την δύναμιν των Αθηναίων λεηλατούντες +την χώραν των· αντί τούτου όμως έπαθαν εις την Σφακτηρίαν συμφοράν +τοιαύτην, οίαν ουδέποτε ενθυμείτο να έπαθεν η Σπάρτη προηγουμένως· +οι αγροί των εληστεύοντο υπό των πειρατών της Πύλου και των Κυθήρων· +οι είλωτες ηυτομόλουν και πάντοτε υπήρχε φόβος μήπως οι μένοντες εν +τω τόπω, πειθόμενοι εις τους έξω, αποστατήσουν όπως άλλοτε, ένεκα +της παρούσης περιστάσεως. Συνέπεσεν επίσης να λήγη και η +τριακονταετής συνθήκη η γενομένη μετά των Αργείων, αυτοί δε δεν +ήθελαν να την ανανεώσουν εκτός εάν τους απεδίδετο η Κυνουρία· ώστε +έβλεπαν ότι ήτο αδύνατον να πολεμήσουν συγχρόνως και κατά των +Αργείων και κατά των Αθηναίων. Υπόπτευαν δε επίσης ότι τινές των εν +Πελοποννήσω πόλεων ήσαν έτοιμοι να αποστατήσουν υπέρ των Αργείων, το +οποίον και έγινε. + +15. Ταύτα αναλογιζόμενοι αμφότεροι ησθάνοντο την ανάγκην συμβάσεως, +προ πάντων οι Λακεδαιμόνιοι, οι οποίοι επεθύμουν να ελευθερώσουν +τους εν τη Σφακτηρία συλληφθέντας, εκ των οποίων πολλοί ήσαν +πρώτιστοι Σπαρτιάται και συγγενείς των πρωτίστων. Και ήρχισαν μεν +τας διαπραγματεύσεις ευθύς μετά την αιχμαλωσίαν αυτών, αλλ' οι +Αθηναίοι ευτυχούντες ουδόλως ήθελον να συνθηκολογήσουν με ίσους +όρους. Μετά δε την ατυχίαν του Δηλίου, βλέποντες αυτούς οι +Λακεδαιμόνιοι διατεθειμένους προς την ειρήνην, έσπευσαν να +συνομολογήσουν την ενιαυσίαν ανακωχήν, κατά την διάρκειαν της οποίας +ώφειλαν να συνδιασκέπτωνται περί μακροχρονιωτέρας ειρήνης. + +16. Αλλά μετά την εν Αμφιπόλει ήτταν των Αθηναίων και τον θάνατον +του Κλέωνος και του Βρασίδου, οίτινες τα μάλι ηναντιούντο προς την +ειρήνην, ο μεν Βρασίδας διά την εν τω πολεμώ ευτυχίαν του και τας +εντεύθεν τιμάς, ο δε Κλέων διότι ήξευρον ότι, όταν επανήρχετο η +ησυχία, τα εγκλήματά του θα καθίσταντο καταφανέστερα και ολιγώτερον +θα επιστεύοντο αι διαβολαί του, ευρέθησαν τότε εις τας Αθήνας και +εις την Σπάρτην δύο άνδρες φλεγόμενοι υπό επιθυμίας να κατέχουν την +αρχήν και πλειότερον των άλλων κλίνοντες προς την ειρήνην, ο +βασιλεύς των Λακεδαιμονίων Πλειστοάναξ ο Παυσανίου, και Νικίας ο +Νικηράτου είς των ευτυχεστάτων στρατηγών της εποχής εκείνης. Ο μεν +Νικίας ήθελεν, ενόσω ακόμη δεν υπέστη ατύχημά τι και ετιμάτο, να +διατηρήση την ευτυχίαν, να αναπαυθή πλέον εκ των κόπων του, να +αναπαύση τους συμπολίτας του και να καταλίπη εις τας επερχομένας +γενεάς φήμην ότι ουδέν δυστύχημα επροξένησεν εις την πολιτείαν· διά +να κατορθωθή όμως το αποτέλεσμα τούτο, εφρόνει ότι έπρεπε να +αποτρέψη τους κινδύνους, να μη εκτίθεται εις την φοράν της τύχης ως +πρότερον, και τέλος ότι η ειρήνη παρέχει την ασφάλειαν· ο δε +Πλειστοάναξ εσκέπτετο τα αυτά, διότι οι εχθροί κατηγόρουν την +ανάκλησίν του και εις παν ατύχημα των Λακεδαιμονίων υπενθύμιζαν εις +αυτούς ότι τούτο συνέβη ένεκα της παρανόμου ανακλήσεώς του. Τον +κατηγόρουν ότι συνεννοηθείς μετά του αδελφού του Αριστοτέλους +ηνάγκασε την Πυθίαν να αποκριθή εις τους Λακεδαιμονίους θεωρούς, +οίτινες πολλάκις ήλθαν να ερωτήσουν το μαντείον, τα εξής : «Ότι +έπρεπε να ανακαλέσουν εκ της ξένης γης εις την ιδικήν των το σπέρμα +του ημιθέου υιού του Διός, ειδεμή ήθελον καλλιεργήσει την γην δι' +αργυράς δικέλλης. Ο Πλειστοάναξ ούτος είχεν εξορισθή άλλοτε επί τη +υποψία ότι είχε δωροδοκηθή και εκκενώσει την Αττικήν· καταφυγών δε +εις το Λύκαιον όρος της Αρκαδίας κατώκει διά τον φόβον των +Λακεδαιμονίων εις οικίαν συγκοινωνούσαν κατά το ήμισυ μετά του τότε +ιερού του Διός. Μετά δεκαεννέα έτη, συμφώνως με τον χρησμόν, +ανεκλήθη τέλος υπό των Λακεδαιμονίων, οι οποίοι επανηγύρισαν την +κάθοδόν του διά των αυτών χορών και θυσιών, τας οποίας έκαμαν ότε +κατά πρώτον έκτισαν την Λακεδαίμονα και εγκατέστησαν τους πρώτους +αυτών βασιλείς. + +17. Λυπούμενος διά τας ύβρεις ταύτας και νομίζων ότι, όταν +αποκαθίστατο η ειρήνη και ηλευθερώνοντο οι αιχμάλωτοι, θα έπαυαν οι +εχθροί του κατηγορούντες αυτόν, ενώ εφ' όσον υπάρχει πόλεμος +αναγκαίως οι αρχηγοί συκοφαντούνται εν περιπτώσει αποτυχίας, +επεθύμει διακαώς την σύμβασιν. Καθ' όλον εκείνον τον χειμώνα και +προς το έαρ αι συνεντεύξεις εξηκολούθουν. Συγχρόνως οι +Λακεδαιμόνιοι, διά να καταστήσουν τους Αθηναίους μάλλον +ευδιαλλάκτους, ηπείλησαν πολεμικάς παρασκευάς και διέσπειραν ανά τας +πόλεις την φήμην ότι έμελλαν να εγείρουν φρούρια εις την Αττικήν. +Επειδή δε εις τας συνεδριάσεις ταύτας πολλαί αξιώσεις επροτάθησαν +εκατέρωθεν, συνεφώνησαν να κάμουν ειρήνην, αφού καθείς αποδώση όσα +κατέκτησε και οι Αθηναίοι κρατήσουν την Νίσαιαν (διότι, ότε απήτησαν +οι Αθηναίοι την απόδοσιν των Πλαταιών, οι Θηβαίοι άπεκρίθησαν ότι η +Πλάταια παρεδόθη ουχί διά της βίας αλλά θεληματικώς των κατοίκων, +οίτινες δεν επροδόθησαν· τούτου ένεκα λοιπόν ανταπήντησαν οι +Αθηναίοι ότι κατείχον την Νίσαιαν διά του αυτού τρόπου)· τότε δε οι +Λακεδαιμόνιοι συνεκάλεσαν τους συμμάχους των και όλοι, πλην των +Κορινθίων, των Ηλείων και των Μεγαρέων (διότι εις αυτούς δεν ήρεσκαν +τα πραττόμενα) εψήφισαν υπέρ της ειρήνης και κατά συνέπειαν δι' +αμοιβαίων σπονδών και όρκων μεταξύ των Αθηναίων και των +Λακεδαιμονίων έγινεν η εξής συνθήκη. + +18. «Οι Αθηναίοι, οι Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι συνωμολόγησαν +ειρήνην υπό τους ακολούθους όρους, των οποίων εκάστη πόλις ωρκίσθη +την τήρησιν. Καθείς θα είναι ελεύθερος σύμφωνα με τα πατροπαράδοτα +να προσφέρη θυσίας εις τα κοινά ιερά, να μεταβαίνη εις αυτά, να +ερωτά τα μαντεία και να πέμπη θεωρούς διά ξηράς και διά θαλάσσης +χωρίς να φοβήται τίποτε. Το ιερόν και ο ναός του εν Δελφοίς +Απόλλωνος και οι Δελφοί να είναι αυτόνομοι, αφορολόγητοι και να +κρίνωνται παρά των ιδίων των δικαστηρίων κατά τα πατροπαράδοτα. Η +ειρήνη θέλει διαρκέσει πεντήκοντα έτη, άνευ δόλου και βλάβης, κατά +ξηράν και κατά θάλασσαν, μεταξύ των Αθηναίων και των συμμάχων των +Αθηναίων αφ' ενός, και των Λακεδαιμονίων και των συμμάχων των +Λακεδαιμονίων αφ' ετέρου. Απαγορεύεται πάσα εχθροπραξία δι' +οιουδήποτε μέσου ή τρόπου εκ μέρους των Λακεδαιμονίων και των +συμμάχων εναντίον των Αθηναίων και των συμμάχων, καθώς και εκ μέρους +των Αθηναίων και των συμμάχων εναντίον των Λακεδαιμονίων και των +συμμάχων. Εάν δε προκύψη μεταξύ των καμμία διαφορά, να καταφεύγωσιν +εις την δικαιοσύνην και τους όρκους και να συμμορφώνονται με τας +συνθήκας, αι οποίαι θα συνομολογηθούν. Οι Λακεδαιμόνιοι και οι +σύμμαχοι να αποδώσουν εις τους Αθηναίους την Αμφίπολιν, οι κάτοικοι +δε των πόλεων τας οποίας θα παραδώσουν εις τους Αθηναίους οι +Λακεδαιμόνιοι είναι ελεύθεροι να απέλθουν, εάν θέλουν, λαμβάνοντες +μεθ' εαυτών τα πράγματα των. Αι πόλεις αύται θα κυβερνώνται διά των +ιδίων των νόμων, πληρώνουσαι τον κατά την εποχήν του Αριστείδου +ταχθέντα φόρον. Δεν επιτρέπεται εις τους Αθηναίους και τους +συμμάχους των να φέρουν όπλα εναντίον των πόλεων τούτων με σκοπόν να +τας βλάψουν, εάν εξακολουθήσουν πληρώνουσαι τον ειρημένον φόρον μετά +την συνθήκην. Αι πόλεις αύται είναι η Άργιλος, η Στάγειρος, η +Άκανθος, η Σκώλος, η Όλυνθος, η Σπάρτωλος. Να μη συμμαχήσουν αύται +μήτε μετά των Λακεδαιμονίων μήτε μετά των Αθηναίων. Εάν όμως οι +Αθηναίοι τας πείσουν, επιτρέπεται εις αυτούς να τας έχουν ως +συμμάχους. Δύνανται οι Μηκυβερναίοι, οι Σαναίοι και οι Σιγγαίοι να +κατοικούν τας πόλεις των καθώς οι Ολύνθιοι και οι Ακάνθιοι. Να +αποδώσουν οι Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι το Πάνακτον εις τους +Αθηναίους, να αποδώσουν δε οι Αθηναίοι εις τους Λακεδαιμονίους το +Κορυφάσιον, τα Κύθηρα, την Μεθώνην, τον Πτελεόν και την Αταλάντην. +Να αποδώσουν επίσης όλους τους Λακεδαιμονίους, όσοι ευρίσκονται εις +τας φύλακας των Αθηνών ή οιουδήποτε άλλου τόπου υπαγομένου εις την +κυριαρχίαν των Αθηναίων. Να αφήσουν ελευθέρους τους πολιορκουμένους +εις την Σκιώνην Πελοποννησίους, και όλους τους άλλους συμμάχους των +Λακεδαιμονίων τους ευρισκομένους εις την Σκιώνην, και όλους όσους +είχε διαβιβάσει ο Βρασίδας, και τέλος όλους τους συμμάχους των +Λακεδαιμονίων, οίτινες ευρίσκοντο εις τας φυλακάς των Αθηνών ή εις +οιονδήποτε άλλο μέρος υπαγόμενον εις την κυριαρχίαν των Αθηναίων. Να +αποδώσουν δε και οι Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι ομοίως όσους έχουν +Αθηναίους και συμμάχους. Οι Αθηναίοι είναι ελεύθεροι να αποφασίσουν +ό,τι θέλουν περί της Σκιώνης, της Τορώνης και των άλλων πόλεων των +υπό την ηγεμονίαν αυτών. Οι Αθηναίοι υποχρεούνται να δώσουν όρκον +προς τους Λακεδαιμονίους και προς έκαστον των συμμάχων χωριστά. Και +από καθένα αμοιβαίως θέλει δοθή ο επιχώριος και μέγιστος όρκος +εκάστης πόλεως· ο τύπος δε του όρκου τούτου θέλει είσθαι ο εξής: «Θα +εμμείνω πιστός εις τας συνθήκας και τας σπονδάς ταύτας με πάσαν +δικαιοσύνην και άνευ ουδενός δόλου». Οι Λακεδαιμόνιοι και οι +σύμμαχοι των υποχρεούνται να ομόσουν τον αυτόν όρκον ενώπιον των +Αθηναίων ο όρκος ούτος θέλει ανανεούσθαι κατ' έτος υπ' αμφοτέρων και +θέλει χαραχθή επί στηλών, εις την Ολυμπίαν, εις τους Δελφούς, εις +τον Ισθμόν, εις την ακρόπολιν των Αθηνών και εις το Αμύκλαιον της +Λακεδαίμονος. Εάν λησμονηθή τι υπό του ενός ή του άλλου μέρους, +επιτρέπεται εις τους Αθηναίους και τους Λακεδαιμονίους να +τροποποιήσουν τας συνθήκας ως προς τούτο, αφού προηγουμένως +συμφωνήσουν μεταξύ των». + +19. Η συνθήκη αυτή έγινε την τετάρτην ημέραν της τελευταίας δεκάδος +του μηνός Αρτεμισίου, εφορεύοντος εν Σπάρτη του Πλειστόλα, εις δε +τας Αθήνας την έκτην ημέραν της τελευταίας δεκάδος του μηνός +Ελαφηβολιώνος επί άρχοντος Αλκαίου. Ωρκίσθησαν δε και έκαμαν σπονδάς +οι ακόλουθοι· εκ μεν των Λακεδαιμονίων (ο Πλειστοάναξ, ο Άγις), ο +Πλειστόλας, ο Δαμάγητος, ο Χίονις, ο Μεταγένης, ο Άκανθος, ο Δάιθος, +ο Ισχαγόρας, ο Φιλοχαρίδας, ο Ζευξίδας, ο Άντιππος, ο Τέλλις, ο +Αλκινίδας, ο Εμπεδίας, ο Μηνάς και ο Λάφιλος· εκ δε των Αθηναίων ο +Λάμπων, ο Ισθμιόνικος, ο Νικίας, ο Λάχης, ο Ευθύδημος, ο Προκλής, ο +Πυθόδωρος, ο Άγνων, ο Μυρτίλος, ο Θρασικλής, ο Θεαγένης, ο +Αριστοκράτης, ο Ιώλκιος, ο Τιμοκράτης, ο Λέων, ο Λάμαχος και ο +Δημοσθένης. + +20. Η ειρήνη αύτη εκλείσθη περί τα τέλη του χειμώνος και σχεδόν ενώ +ήρχιζε το έαρ, αμέσως μετά τα εν τη πόλει τελούμενα Διονύσια, δέκα +ολοκλήρων παρελθόντων ετών καί τινων ημερών από της πρώτης εις την +Αττικήν εισβολής και της αρχής του πολέμου τούτου. Διά να πεισθή δε +τις περί τούτου, ας παρατηρήση την χρονολογικήν τάξιν και ας μη +βασισθή κατά προτίμησιν εις την απαρίθμησιν των αρχόντων ταύτης ή +εκείνης της πόλεως ή των τιμητικών ονομάτων, τα οποία φανερώνουν τα +παρελθόντα συμβεβηκότα, διότι ο τελευταίος αυτός τρόπος δεν είναι +ακριβής και δεν φανερώνει αν γεγονός τι συνέβη κατά την αρχήν, κατά +το μέσον ή κατά το τέλος της εξασκήσεως των ρηθέντων αξιωμάτων, αλλ' +ας αριθμήση, ως έπραξα εγώ, κατά θέρη και κατά χειμώνας, και εύρη εν +τη απαριθμήσει των δύο τούτων ωρών του έτους, αίτινες ομού +απαρτίζουν τον ενιαυτόν, ότι ο πρώτος ούτος πόλεμος διήρκεσε δέκα +θέρη και ίσους χειμώνας. + +21. Οι Λακεδαιμόνιοι (οι οποίοι ηναγκάσθησαν υπό του λαχνού να +αποδώσουν πρώτοι όσα είχον) ηλευθέρωσαν αμέσως όλους τους +αιχμαλώτους και έστειλαν ευθύς πρέσβεις εις τας πόλεις της Θράκης, +τον Μηνάν και τον Φιλοχαρίδαν, διατάττοντες τον μεν Κλεαρίδαν να +αποδώση εις τους Αθηναίους την Αμφίπολιν, τους δε άλλους να δεχθούν +την ειρήνην καθώς είχε συμφωνηθή μεταξύ των. Αλλ' ούτε αυτοί την +εδέχθησαν, νομίζοντες ότι δεν ήτο συμφέρουσα, ούτε ο Κλεαρίδας +παρέδωκε την πόλιν χαριζόμενος εις τους Χαλκιδείς και λέγων ότι δεν +ηδύνατο να τους αναγκάση να την παραδώσουν. Ελθών δε με σπουδήν μετά +Χαλκιδέων πρέσβεων εις την Λακεδαίμονα, διά να απολογηθή εν +περιπτώσει κατά την οποίαν ο Ισχαγόρας ήθελε τον κατηγορήσει επί +απειθεία και συγχρόνως θέλων να μάθη αν ήτο δυνατόν να μεταβληθή η +συνθήκη, και ευρών την συνθήκην ταύτην επισφραγισμένην, αυτός μεν +ανεχώρησεν αμέσως σταλείς υπό των Λακεδαιμονίων, οι οποίοι τον +διέταξαν ρητώς να παραδώση την πόλιν, ή τουλάχιστον να εξαγάγη όλους +τους Πελοποννησίους όσοι ήσαν εντός. + +22. Ενώ δε οι σύμμαχοι ευρίσκοντο συναθροισμένοι εις την +Λακεδαίμονα, οι Λακεδαιμόνιοι προσεκάλεσαν τους μη δεχθέντας την +συνθήκην να την δεχθούν άνευ αναβολής. Ούτοι όμως υπό την αυτήν +πρόφασιν, υπό την οποίαν είχαν απορρίψει την συνθήκην κατά την +πρώτην φοράν, απεκρίθησαν και τώρα ότι δεν την εδέχοντο, εάν δεν +εγίνετο υπό όρους δικαιοτέρους. Επειδή λοιπόν δεν ενέδιδον εις τας +προτροπάς των Λακεδαιμονίων, ούτοι τους διέλυσαν και έκαμαν +συμμαχίαν μετά των Αθηναίων, έχοντες πεποίθησιν ότι οι Αργείοι δεν +θα ανενέουν τας μετ' αυτών σπονδάς, αφού ηρνήθησαν τούτο +προηγουμένως, ότε ο Αμπελίδας και ο Λίχας είχαν μεταβή προς αυτούς, +νομίζοντες ότι άνευ των Αθηναίων οι Λακεδαιμόνιοι δεν θα ήσαν +επίφοβοι και ότι οι άλλοι Πελοποννήσιοι ήθελαν μείνει ησυχάζοντες, +διότι, εάν ηδύναντο, θα ετάσσοντο με τους Αργείους. Ενώ ευρίσκοντο +λοιπόν εις την Λακεδαίμονα πρέσβεις των Αθηναίων, ήλθον μετ' αυτών +εις διαπραγματεύσεις και συνεφώνησαν μεθ' όρκων την ακόλουθον +συμμαχίαν. + +23. «Οι Λακεδαιμόνιοι θα είναι σύμμαχοι των Αθηναίων επί πεντήκοντα +έτη υπό τους ακολούθους όρους. Εάν εχθρός τις ήθελεν εισέλθει εις +την χώραν των Λακεδαιμονίων και θελήση να βλάψη τους Λακεδαιμονίους, +οι Αθηναίοι οφείλουν να βοηθήσουν τους Λακεδαιμονίους με παν +οτιδήποτε μέσον ήθελον νομίσει συντελεστικώτερον. Εάν δε ο εχθρός +αναχωρήση, αφού λεηλατήση την χώραν, τότε η πόλις του εχθρού τούτου +να θεωρηθή υπό των Λακεδαιμονίων και των Αθηναίων ως εχθρική, να +πολεμηθή υπ' αμφοτέρων και να καταστραφή από κοινού. Οι όροι αυτοί +θέλουν τηρηθή μετά δικαιοσύνης, μετά προθυμίας και άνευ δόλου. Εάν +δε επαναστατήσουν οι Είλωτες, οι Αθηναίοι θα βοηθήσουν τους +Λακεδαιμονίους με όλας τας δυνάμεις των και δι' όλων των δυνατών +μέσων. Τους όρους τούτους θέλουν ορκισθή εκατέρωθεν εκείνοι, οι +οποίοι ωρκίσθησαν και τας προηγουμένας σπονδάς. Θα ανανεούνται δε +κατ' έτος οι όρκοι ούτοι, και προς τον σκοπόν τούτον οι μεν +Λακεδαιμόνιοι θα μεταβαίνουν κατά τα Διονύσια εις τας Αθήνας, οι δε +Αθηναίοι εις την Λακεδαίμονα κατά τα Υακίνθια. Αμφότεροι οφείλουν να +στήσουν ανά μίαν στήλην, την μεν εις την Λακεδαίμονα πλησίον του +Αμυκλαίου Απόλλωνος, την δε εις την ακρόπολιν των Αθηνών πλησίον της +Αθηνάς. Εάν οι Λακεδαιμόνιοι και οι Αθηναίοι νομίσουν ότι πρέπει να +προσθέσουν ή να αφαιρέσουν κάτι από την παρούσαν συνθήκην, δύνανται +να πράξουν τούτο, αρκεί να υπάρχη η συγκατάθεσις αμφοτέρων». + +24. Τον όρκον δε τούτον ωρκίσθησαν εκ μεν των Λακεδαιμονίων οι εξής· +Πλειστοάναξ, Άγις, Πλειστόλας, Δαμάγητος, Χίονις, Μεταγένης, +Άκανθος, Δάιθος, Ισχαγόρας, Φιλοχαρίδας, Ζευξίδας, Άντιππος, +Αλκινίδας, Τέλλις, Εμπεδίας, Μηνάς, Δάφιλος· εκ δε των Αθηναίων οι +εξής· Αάμπων, Ισθμιόνικος, Λάχης, Νικίας, Ευθύδημος, Προκλής, +Πυθόδωρος, Άγνων, Μυρτίλος, Θρασυκλής, Θεαγένης, Αριστοκράτης, +Ιώλκιος, Τιμοκράτης, Λέων, Λάμαχος, Δημοσθένης. Η συμμαχία αύτη +έγινεν όχι πολύ ύστερον από τας κοινάς σπονδάς, και οι Αθηναίοι +απέδωκαν εις τους Λακεδαιμονίους τους αιχμαλώτους της νήσου και το +θέρος του ενδεκάτου έτους ήρχισεν. Ένταύθα δε τελειώνει η διήγησις +του πρώτου πολέμου, ο οποίος διήρκεσε δέκα έτη άνευ διακοπής. + +25. Μετά τας σπονδάς και την συμμαχίαν των Λακεδαιμονίων και των +Αθηναίων, αι οποίαι έγιναν μετά τον δεκαετή πόλεμον επί Πλειστόλα +μεν εν Λακεδαίμονι εφόρου, επί Αλκαίου δε άρχοντος εν Αθήναις, έγινε +ειρήνη μεταξύ των πόλεων όσαι είχαν δεχθή τας συμφωνίας ταύτας· αλλ' +οι Κορίνθιοι καί τινες άλλαι πόλεις της Πελοποννήσου ηθέλησαν να +ανατρέψουν τα πεπραγμένα και ευθύς ανεφύησαν νέαι δυσχέρειαι μεταξύ +των Λακεδαιμονίων και των συμμάχων. Συγχρόνως δε, προϊόντος του +χρόνου, οι Λακεδαιμόνιοι έγιναν ύποπτοι εις τους Αθηναίους, διότι +δεν εξετέλουν τινά εκ των συμφωνημένων. Και επί έξ μεν έτη και μήνας +δέκα απέσχον αμφότεροι πάσης εναντίον της χώρας αλλήλων εκστρατείας, +ενώ διήρκει όμως η αβεβαία αυτή ανακωχή, έβλαπτον έξωθεν αλλήλους +παραπολύ μέχρις ου τέλος ηναγκάσθησαν να λύσουν τας μετά τα δέκα έτη +του πολέμου σπονδάς, και να αρχίσουν εκ νέου πόλεμον φανερόν. + +26. Ο αυτός Θουκυδίδης ο Αθηναίος έγραψε και τα συμβάντα ταύτα κατά +την τάξιν που καθέν συνέβη, κατά θέρη και κατά χειμώνας, μέχρις ου +και την ηγεμονίαν των Αθηναίων κατέλυσαν οι Λακεδαιμόνιοι και οι +σύμμαχοι, και τα μακρά τείχη και τον Πειραιά κατέλαβον. Μέχρι δε της +εποχής ταύτης ο πόλεμος διήρκεσεν εικοσιεπτά όλα έτη. Ο μη +παραδεχόμενος ως πόλεμον το διάστημα της ανακωχής δεν κρίνει αληθώς +και δικαίως, διότι αρκεί να θεωρήση τα πράγματα όπως εξετέθησαν και +θα εύρη ότι δεν πρέπει να ονομασθή ειρήνη η κατάστασις εκείνη, κατά +την οποίαν και οι μεν και οι δε ούτε έδωκαν ούτε έλαβαν όσα +συνεφώνησαν, και εκτός τούτου κατά τον πόλεμον της Μαντινείας και +της Επιδαύρου, και εις άλλας περιστάσεις ηγέρθησαν παράπονα από τα +δύο μέρη. Οι σύμμαχοι της Θράκης ήσαν ουχ ήττον εχθροί, και οι +Βοιωτοί δεν υπεσχέθησαν ειμή δεκαήμερον ανακωχήν. Ώστε εάν ενώση τις +ομού τον πρώτον δεκαετή πόλεμον, την μετ' αυτόν αμφίβολον ανακωχήν +και τον μετέπειτα πόλεμον, ευρίσκει, υπολογίζων την τάξιν των +εποχών, ότι τα έτη είνε τοσαύτα, όσα ανέφερα, καί τινες ημέραι +ακόμη, και δι' εκείνους οίτινες θέλουν να βεβαιώσουν το μέλλον διά +χρησμών, η βεβαίωσις αύτη είνε η μόνη επαληθεύσασα· διότι εγώ +ενθυμούμαι πάντοτε ότι, από της αρχής του πολέμου μέχρι του τέλους +αυτού, πολλοί προείπον ότι έμελλε να διαρκέση τρις εννέα έτη. +Επέζησα δε καθ' όλην την διάρκειαν αυτού, έχων πλήρεις τας +διανοητικάς μου δυνάμεις και προσέχων να μανθάνω ακριβώς την +αλήθειαν. Συνέβη δε να ζω εξόριστος εκ της πατρίδος μου επί είκοσιν +έτη μετά την εις Αμφίπολιν στρατηγίαν μου· και επειδή παρευρέθην εις +τα συμβάντα αμφοτέρων, προ πάντων εις όσα συνέβησαν εις τους +Πελοποννησίους ένεκα της εξορίας μου, εγνώρισα μεθ' όλης της +απαιτουμένης ησυχίας την αληθή κατάστασιν των πραγμάτων. Θέλω λοιπόν +αναφέρει τα συμβάντα πού διεδέχθησαν τον πρώτον δεκαετή πόλεμον, την +διάλυσιν της ανακωχής και την επανάληψιν των εχθροπραξιών. + +27. Μετά την συνομολόγησιν των πεντηκονταετών σπονδών και την +μετέπειτα συμμαχίαν, οι πρέσβεις της Πελοποννήσου, οι ελθόντες +επίτηδες εις την Λακεδαίμονα, ανεχώρησαν και επέστρεψαν εις τα ίδια. +Οι Κορίνθιοι όμως μετέβησαν κατ' αρχάς εις το Άργος και +συνομιλήσαντες μετά τινων των εκ των ευρισκομένων εις την εξουσίαν +παρέστησαν εις αυτούς ότι, αφού οι Λακεδαιμόνιοι συνωμολόγησαν +ειρήνην και συμμαχίαν μετά των Αθηναίων, οι οποίοι πρότερον ήσαν +αμείλικτοι εχθροί των, ουχί επ' αγαθώ, αλλά προς υποδούλωσιν της +Πελοποννήσου, καθήκον είχον οι Αργείοι να σκεφθούν πως να σώσουν την +Πελοπόννησον και να ψηφίσουν ώστε πάσα πόλις ελληνίς η οποία είναι +αυτόνομος και απολαύει ίσων δικαιωμάτων να δύναται ελευθέρως να +συμμαχήση μετά των Αργείων και να συνομολογήση αμοιβαίαν βοήθειαν· +να εκλέξουν δε προς τον σκοπόν τούτον ολίγους άνδρας έχοντας +απόλυτον εξουσίαν και να μη συνδιαλέγωνται μετά του δήμου, διά να μη +φωραθούν υπό των Λακεδαιμονίων οι μη πείθοντες το πλήθος. Προσέθηκαν +δε ότι ένεκα μίσους εναντίον των Λακεδαιμονίων πολλαί πόλεις ήθελον +εισέλθει εις την συμμαχίαν ταύτην. Και οι μεν Κορίνθιοι ταύτα +συμβουλεύσαντες επέστρεψαν εις τα ίδια. + +28. Οι δε Αργείοι ακούσαντες ανεκοίνωσαν τα λεχθέντα εις τους +άρχοντας και εις τον δήμο. Απεφασίσθη λοιπόν να εκλέξουν δώδεκα +πολίτας μετά των οποίων όλοι οι Έλληνες ηδύναντο να κάμουν συμμαχίαν +εκτός των Αθηναίων και των Λακεδαιμονίων, οίτινες δεν ηδύναντο να +συνθηκολογήσουν ειμή απ' ευθείας μετά του δήμου. Τα μέτρα ταύτα +παρεδέχθησαν οι Αργείοι τόσο μάλλον προθύμως, όσο έβλεπον ότι δεν +έμελλε να βραδύνη ο κατά των Λακεδαιμονίων πόλεμος (διότι η συνθήκη +την οποίαν είχαν με αυτούς επλησίαζε να λήξη) και συγχρόνως διότι +ήλπιζαν να γίνουν ηγεμόνες της Πελοποννήσου. Κατ' εκείνον τον χρόνον +η Λακεδαίμων πολλάς ύβρεις ήκουσε και εξουθενώσεις διά τας +ταλαιπωρίας τας οποίας έπαθαν οι Ελληνες, ενώ εξ εναντίας οι Αργείοι +ήσαν ακμαιότατοι, διότι δεν συνεπολέμησαν μετά των Λακεδαιμονίων +κατά των Αθηναίων, αλλά μάλλον μένοντες φίλοι αμφοτέρων έδρεψαν τους +καρπούς της ουδετερότητος ταύτης. Οι μεν Αργείοι λοιπόν εδέχθησαν +τοιουτοτρόπως εις την συμμαχίαν των εκείνους εκ των Ελλήνων όσοι +ηθέλησαν να συμμετάσχουν αυτής. + +29. Οι δε Μαντινείς και οι σύμμαχοι των, φοβούμενοι τους +Λακεδαιμονίους, εισήλθαν πρώτοι εις την συμμαχίαν ταύτην. +Υποδουλώσαντες, ενόσω ακόμη διήρκει ο κατά των Αθηναίων πόλεμος, +μέρος τι της Αρκαδίας υπήκοον των Λακεδαιμονίων, εσκέπτοντο ότι οι +Λακεδαιμόνιοι μη έχοντες πλέον ενασχόλησιν δεν θα παρέβλεπαν την +κατάληψιν εκείνην. Διά τούτο άσμενοι απετάθησαν προς τους Αργείους +ως προς πόλιν μεγάλην, η οποία ήτο πάντοτε εχθρά των Λακεδαιμονίων +και εκυβερνάτο δημοκρατικώς όπως αυτοί. Ότε δε απεστάτησαν οι +Μαντινείς, η άλλη Πελοπόννησος εθορύβησεν ότι έπρεπε να ακολουθήση +το παράδειγμά των, νομίσασα ότι οι Μαντινείς, μεταβαλόντες +συμμάχους, είχαν προς τούτο λόγους ισχυροτέρους· και συγχρόνως +ηγανάκτει διά πολλούς λόγους και μεταξύ άλλων, διότι εις τας Αττικάς +σπονδάς εγράφη ότι ήτο επιτετραμμένον εις τους Λακεδαιμονίους και +τους Αθηναίους να προσθέσουν ή να αφαιρέσουν ό,τι ήθελε φανή εύλογον +εις αυτούς. Τούτο προ πάντων το άρθρον εθορύβει την Πελοπόννησον και +εγέννα την υποψίαν μήπως οι Λακεδαιμόνιοι μετά των Αθηναίων +προτίθενται να υποδουλώσουν αυτήν· διότι η δικαιοσύνη απήτει ώστε η +μεταβολή εκείνη εν τη συνθήκη να εφαρμόζεται εις όλους τους +συμμάχους. Φοβούμενοι λοιπόν οι πολλοί έσπευσαν να συμμαχήσουν μετά +των Αργείων. + +30. Οι Λακεδαιμόνιοι εννοήσαντες τον θόρυβον εκείνον ο οποίος +υπήρχεν εις την Πελοπόννησον, και ότι οι Κορίνθιοι, οι οποίοι ήσαν +οι υποκινηταί, επρόκειτο και αυτοί να συμμαχήσουν με τους Αργείους, +έστειλαν πρέσβεις εις την Κόρινθον, διά να προλάβουν την συμμαχίαν, +και εξέφεραν κατηγορίαν εναντίον των Κορινθίων ως πρωταιτίων όλων +εκείνων των ταραχών και ως ετοίμων να εγκαταλίπουν την συμμαχίαν της +Λακεδαίμονος διά να συμμαχήσουν με τους Αργείους, προσθέτοντες ότι η +Κόρινθος παρεβίαζε τους όρκους της και ότι είχεν ήδη άδικον μη +δεχομένη την συνθήκην των Αθηναίων, μολονότι υπήρχε ρητή συμφωνία +ώστε πάσα απόφασις της πλειονοψηφίας των συμμάχων να είναι ισχυρά, +εκτός εάν υπήρχε προς τούτο κανέν εμπόδιον προκύπτον από τους θεούς +ή τους ήρωας. Οι Κορίνθιοι, παρόντων και των συμμάχων εκείνων +οίτινες δεν είχαν δεχθή την συνθήκην (και τους οποίους είχαν +προσκαλέση προηγουμένως να παρευρεθούν), αντέλεγαν εις τους +Λακεδαιμονίους, και χωρίς να είπουν αναφανδόν τα παράπονά των ως +προς την μη απόδοσιν του Σολλίου, και του Ανακτορίου παρά των +Αθηναίων, ουδέ να υπαινιχθώσι καμμίαν εκ των άλλων αδικιών τας +οποίας ενόμιζαν ότι υπέστησαν, επροφασίσθησανν ότι δεν ηδύναντο να +προδώσουν τους συμμάχους της Θράκης, προς τους οποίους από της +πρώτης μετά των Ποτειδαιατών αποστασίας είχαν κάμη όρκους +ιδιαιτέρους και άλλους ύστερον. Έλεγαν λοιπόν ότι δεν παρεβίαζαν +τους όρκους των συμμάχων μη εισερχόμενοι εις τας σπονδάς των +Αθηναίων· διότι λαβόντες ως μάρτυρας τους θεούς, θα επιώρκουν εάν +επρόδιδον αυτούς. Άλλως ήτο γραμμένον εις τας συνθήκας «εκτός εάν +υπάρχη κανέν εμπόδιον προκύπτον από τους θεούς ή τους ήρωας», τούτο +δε (ήτοι οι προηγούμενοι όρκοι) εθεωρείτο παρ' αυτών ως εμπόδιον +θείον. Και περί μεν των παλαιών συνθηκών ταύτα είπον, περί δε της +μετά των Αργείων συμμαχίας είπον ότι ήθελαν συσκεφθή μετά των φίλων +των και πράξη ό,τι ήτο δίκαιον. Και οι μεν πρέσβεις των +Λακεδαιμονίων επέστρεψαν εις τα ίδια. Έτυχον δε παρόντες εν Κορίνθω +και πρέσβεις των Αργείων, οι οποίοι προέτρεπαν τους Κορινθίους να +εισέλθουν άνευ αναβολής εις την συμμαχίαν των, αλλ' ούτοι τους +προσεκάλεσαν να παρευρεθούν εις την προσεχή συνέλευσιν η οποία θα +συνεκαλείτο εις την πόλιν των. + +31. Ήλθε δε κατά τον αυτόν καιρόν και πρεσβεία των Ηλείων και έκαμε +πρώτον μεν συμμαχίαν με τους Κορινθίους, έπειτα δε απ' εκεί ελθόντες +οι πρέσβεις εις το Άργος, καθώς προελέχθη, συνωμολόγησαν συμμαχίαν +και με τους Αργείους. Διότι ευρίσκοντο εις διάστασιν με τους +Λακεδαιμονίους περί του Λεπρέου. Καθόσον ότε ποτέ οι Λεπρεάται +έκαμαν πόλεμον μέ τινας εκ των Αρκάδων και παρεκλήθησαν υπό των +Λεπρεατών οι Ηλείοι να γίνουν σύμμαχοί των παραχωρούντες το ήμισυ +της γης αυτών και (συνεπεία τούτου) ότε ετελείωσεν ο πόλεμος, οι +Ηλείοι αφήσαντες εις τους Λεπρεάτας να νέμωνται όλην την γην των +υπεχρέωσαν αυτούς μόνον να φέρουν ετησίως έν τάλαντον εις τον Δία +τον εν Ολυμπία· και μέχρι της εποχής του Αττικού (Πελοποννησιακού) +πολέμου οι Λεπρεάται επλήρωναν, έπειτα δε επειδή φέροντες πρόφασιν +τον πόλεμον έπαυσαν, οι Ηλείοι τους υπεχρέωσαν αναγκαστικώς· εκείνοι +δε απηυθύνθησαν προς τους Λακεδαιμονίους. Και επειδή οι +Λακεδαιμόνιοι εδέχθησαν να δικάσουν την διαφοράν, προϋποθέσαντες οι +Ηλείοι ότι δεν θα ελάμβαναν το δίκαιόν των, εκδιώξαντες την +επιτροπήν των Λεπρεατών, ελεηλάτουν την χώραν τούτων. Οι δε +Λακεδαιμόνιοι ουχ ήττον εξέδωκαν απόφασιν ότι οι Λεπρεάται είναι +αυτόνομοι και ότι έχουν άδικον οι Ηλείοι· και επειδή ούτοι δεν +συνεμορφώθησαν με την απόφασιν, απέστειλαν οι Λακεδαιμόνιοι φρουράν +οπλιτών εις το Λέπρεον. Οι δε Ηλείοι εκφράζοντες την γνώμην ότι οι +Λακεδαιμόνιοι απέδειξαν ούτως ότι η πόλις αυτών (των Ηλείων) δεν ήτο +φιλική των και προβάλλοντες την συνθήκην εις την οποίαν ωρίζετο, +καθείς ό,τι είχε πριν αρχίση ο Αττικός πόλεμος τούτο και να +διατηρήση μετά την παύσιν του πολέμου, απεχωρίσθησαν των +Λακεδαιμονίων ως μη απολαύοντες ισοδικίας και μετέβησαν προς τους +Αργείους και ως προελέχθη συμμαχίαν μετ' αυτών συνωμολόγησαν και +ούτοι. Έγιναν δε και οι Κορίνθιοι αμέσως έπειτα από εκείνους +σύμμαχοι των Αργείων και προς τούτοις οι εν τη Χαλκιδική Θράκη. Οι +Βοιωτοί δε και οι Μεγαρείς μολονότι λέγοντες ότι θα έκαμναν το +ίδιον, έμεναν όμως ήσυχοι, παραμελούμενοι υπό των Λακεδαιμονίων, +νομίζοντες όμως εν τούτοις ότι η δημοκρατία των Αργείων ήτο δι' +αυτούς, πού είχαν ολιγαρχικόν πολίτευμα, ολιγώτερον συμφέρουσα παρ' +ό,τι ο τρόπος του πολιτεύεσθαι των Λακεδαιμονίων. + +32. Περί την αυτήν εποχήν του θέρους τούτου οι Αθηναίοι +εκπολιορκήσαντες τους Σκιωναίους, τους μεν εφήβους απέκτειναν, τους +δε παίδας και τας γυναίκας έκαμαν δούλους και έδωκαν την χώραν να +την νέμωνται οι Πλαταιείς· αποκατέστησαν πάλιν τους Δηλίους εις την +Δήλον, ενθυμούμενοι τας συμφοράς τας οποίας υπέστησαν εις τας μάχας +και συμμορφούμενοι με τον χρησμόν του εν Δελφοίς θεού. Οι Φωκείς και +οι Λοκροί ήρχισαν τον πόλεμον. Οι Κορίνθιοι και οι Αργείοι, ήδη +σύμμαχοι μεταξύ των, μετέβησαν εις την Τεγέαν διά να την αποσπάσουν +από τους Λακεδαιμονίους· βλέποντες ότι η Τεγέα απετέλει μέγα μέρος +της Πελοποννήσου, ενόμιζαν ότι λαμβάνοντες αυτήν με το μέρος των θα +προσελάμβαναν όλην την Πελοπόννησον. Αλλ' επειδή οι Τεγεάται +απεκρίθησαν ότι δεν είχαν διάθεσιν να πράξουν τίποτε εναντίον των +Λακεδαιμονίων, οι Κορίνθιοι, οι οποίοι μέχρι της στιγμής εκείνης +ενήργουν μετά πολλής προθυμίας, εχαλάρωσαν τον ζήλον των φοβηθέντες +μήπως δεν ενωθή κανείς μετ' αυτών. Ελθόντες όμως εις τους Βοιωτούς +παρεκάλουν αυτούς να γίνουν σύμμαχοι αυτών και των Αργείων, και να +ενεργήσουν από κοινού· και επειδή υπήρχε μεταξύ των Αθηναίων και των +Βοιωτών δεκαήμερος ανακωχή γενομένη ολίγον χρόνον μετά τας +πεντηκονταετείς σπονδάς, οι Κορίνθιοι παρεκίνησαν τους Βοιωτούς να +τους συνοδεύσουν εις τας Αθήνας και να επιτύχουν υπέρ αυτών ανακωχήν +ομοίαν εκείνης οπού είχον αυτοί οι Βοιωτοί· εν περιπτώσει δε +αρνήσεως εκ μέρους των Αθηναίων, οι Κορίνθιοι απήτουν να διαλύσουν +οι Βοιωτοί την ανακωχήν και να μη διαπραγματεύωνται εις το εξής ειμή +συνεννοούμενοι από κοινού. Εις τας αιτήσεις ταύτας των Κορινθίων, οι +Βοιωτοί, διά μεν την μετά των Αργείων συμμαχίαν επρότειναν να την +αναβάλουν, ελθόντες δε εις τας Αθήνας μετά των Κορινθίων δεν +ηδυνήθησαν να κατορθώσουν υπέρ αυτών την δεκαήμερον ανακωχήν, καθότι +οι Αθηναίοι απεκρίθησαν ότι υπήρχον σπονδαί μετά των Κορινθίων, αφού +ούτοι ήσαν σύμμαχοι των Λακεδαιμονίων. Ουχ ήττον οι Βοιωτοί δεν +διέλυσαν την δεκαήμερον ανακωχήν, με άλας τας παρακλήσεις και τας +αιτήσεις των Κορινθίων να συμμαχήσουν μετ' αυτών· υφίστατο δε μεταξύ +των Κορινθίων και των Αθηναίων ανακωχή αλλ' άνευ συνθήκης. + +33. Κατά το αυτό θέρος οι Λακεδαιμόνιοι, υπό την οδηγίαν του +βασιλέως των Λακεδαιμονίων Πλειστοάνακτος του Παυσανίου, εισήλθαν +εις την χώραν των Παρρασίων της Αρκαδίας, οι οποίοι ήσαν υπήκοοι των +Μαντινέων. Προσκληθέντες εκεί υπό των μερίδων αι οποίαι εφιλονίκουν +μεταξύ των, ήθελαν συγχρόνως να κατεδαφίσουν εάν ηδύναντο το εν +Κυψέλοις τείχος, το οποίον κείμενον εις την Παρρασικήν πλησίον της +Λακωνικής Σκιρίτιδος είχε κτισθή υπό των Μαντινέων και εφρουρείτο +παρ' αυτών. Και οι μεν Λακεδαιμόνιοι ελεηλάτουν την χώραν των +Παρρασίων, οι δε Μαντινείς, εμπιστευθέντες την πόλιν των εις φύλακας +Αργείους, εφρούρουν αυτοί οι ίδιοι την χώραν των συμμάχων· αλλ' +ιδόντες ότι ήτο αδύνατον να υπερασπίζουν συγχρόνως το εν Κυψέλοις +φρούριον και τας πόλεις των Παρρασίων, ανεχώρησαν. Οι δε +Λακεδαιμόνιοι και τους Παρρασίους αυτονόμους καταστήσαντες και το +τείχος κατεδαφίσαντες επέστρεψαν εις τα ίδια. + +34. Κατά το αυτό θέρος, ότε οι στρατιώται οι μετά του Βρασίδου +συνεκστρατεύσαντες ανεχώρησαν εκ της Θράκης και επέστρεψαν μετά τας +σπονδάς εις την Λακεδαίμονα, οδηγούμενοι υπό του Κλεαρίδου, οι +Λακεδαιμόνιοι εψήφισαν να μείνουν ελεύθεροι και να κατοικήσουν όπου +ήθελαν οι Είλωτες οι μετά του Βρασίδου πολεμήσαντες, και μετ' ολίγον +καιρόν πολεμούντες ήδη προς τους Ηλείους, αποκατέστησαν αυτούς μετά +των νεοδαμωδών (νεωστί ελευθερωθέντων Ειλώτων) εις το Λέπρεον, +κείμενον εις τα σύνορα της Λακωνικής και της Ηλείας. Διά δε τους εν +τη Σφακτηρία αιχμαλώτους, οι οποίοι είχαν παραδώση τα όπλα, +φοβηθέντες οι Λακεδαιμόνιοι μήπως ένεκα του δυστυχήματος αυτού +νομίσουν εκείνοι ότι έχασαν την κοινήν υπόληψιν και ως εκ τούτου +επιχειρήσουν πραξικόπημα τι εάν εξηκολούθουν διατηρούντες τα +δικαιώματα των, τους εστέρησαν των δικαιωμάτων τούτων, μολονότι +πολλοί εξ αυτών κατείχον αξιώματα. Η καθαίρεσις αύτη συνίστατο εις +το να μη δύνανται ούτοι μήτε να γίνωνται άρχοντες μήτε να +διαχειρίζωνται τα ιδικά των αγοράζοντες ή πωλούντες. Κατόπιν όμως +ούτοι απέκτησαν πάλιν τα πολιτικά ταύτα δικαιώματα. + +35. Κατά το αυτό θέρος οι Δικτιδιείς εκυρίευσαν την εις την παραλίαν +του Άθω Θύσσον, η οποία ήτο σύμμαχος των Αθηναίων. Καθ' όλον το +θέρος τούτο συνεκοινώνουν μεν μεταξύ των οι Αθηναίοι και οι +Πελοποννήσιοι, αλλ' αμέσως μετά τας σπονδάς υπώπτευαν αλλήλους και +οι Αθηναίοι και οι Λακεδαιμόνιοι ένεκα της μη αποδόσεως εκατέρωθεν +πόλεών τινων. Διότι οι Λακεδαιμόνιοι υποχρεωθέντες πρώτοι υπό του +λαχνού να αποδώσουν την Αμφίπολιν και τα άλλα μέρη, ούτε αυτά +απέδωκαν, ούτε ενήργησαν να δεχθούν την ειρήνην οι σύμμαχοι της +Θράκης, οι Βοιωτοί και Κορίνθιοι, μολονότι υπέσχοντο πάντοτε ότι εν +περιπτώσει αρνήσεως θα τους ηνάγκαζαν ενούμενοι μετά των Αθηναίων. +Επροσδιώρισαν εν τούτοις άνευ γραπτής συμφωνίας τον χρόνον μετά την +παρέλευσιν του οποίου, όσοι δεν ήθελαν εισέλθη εις την συμμαχίαν, θα +ελογίζοντο ως εχθροί και των δύο. Βλέποντες λοιπόν οι Αθηναίοι ότι +ουδεμία των υποσχέσεων τούτων εξεπληρούτο, ήρχισαν να υποπτεύουν +τους Λακεδαιμονίους ότι δεν διενοούντο τίποτε δίκαιον. Διά τούτο και +αυτοί όχι μόνον με όλας τας επανειλημμένας απαιτήσεις των +Λακεδαιμονίων ηρνήθησαν να αποδώσουν την Πύλον, αλλά και μετενόουν +διότι απέδωκαν τους αιχμαλώτους της νήσου· διατηρούντες δε τα άλλα +μέρη απεφάσισαν να περιμείνουν έως ότου εκπληρώσουν οι Λακεδαιμόνιοι +τας υποσχέσεις των. Οι δε Λακεδαιμόνιοι έλεγαν ότι έπραξαν παν ό,τι +ηδύναντο, ότι απέδωκαν τους Αθηναίους αιχμαλώτους όσους είχον εις +την χώραν αυτών, ότι έδωκαν διαταγήν να επιστρέψουν τα στρατεύματα, +τα οποία είχον εις την Θράκην και εις άλλα μέρη πού εξουσιάζαν· αλλ' +όσον αφορά εις την Αμφίπολιν, εβεβαίωσαν ότι δεν ήτο εις την +εξουσίαν των να την παραδώσουν· ήθελον όμως προσπαθήση να εισέλθουν +εις τας συνθήκας οι Βοιωτοί και οι Κορίνθιοι, να αποδοθή το Πάνακτον +και να επιστραφούν οι υπάρχοντες εις τους Βοιωτούς αιχμάλωτοι +Αθηναίοι· επέμεναν όμως να τους αποδοθή η Πύλος, ή να εξαγάγουν +τουλάχιστον απ' αυτής οι Αθηναίοι τους Μεσσηνίους και τους Είλωτας, +όπως και οι Λακεδαιμόνιοι είχαν ανακαλέση τους στρατιώτας των εκ της +Θράκης· τους άφηναν δε ελευθέρους, εάν ήθελαν να θέσουν εκεί +Αθηναίους φρουρούς. Μετά πολλάς δε διαπραγματεύσεις γενομένας καθ' +όλον το θέρος, έπεισαν τους Αθηναίους να εξαγάγουν εκ της Πύλου τους +Μεσσηνίους και τους άλλους Είλωτας, οίτινες είχαν αποδράση εκ της +Λακωνικής, και τους αποκατέστησαν εις τα Κράνια της Κεφαλληνίας. +Παρήλθε λοιπόν το θέρος εκείνο ήσυχα και χωρίς να διακοπούν αι +μεταξύ Αθηναίων και Λακεδαιμονίων σχέσεις. + +36. Κατά τον ακόλουθον χειμώνα (έτυχαν δε να έχουν την αρχήν άλλοι +έφοροι παρ' εκείνοι επί των οποίων εγένετο η συνθήκη, καί τινες +μάλιστα εξ αυτών ήσαν εναντίοι της γενομένης συνθήκης) ήλθαν εις την +Λακεδαίμονα πρεσβείαι από τας συμμάχους πόλεις· παρευρίσκοντο δε +εκεί και Αθηναίοι και Βοιωτοί και Κορίνθιοι. Αφού δε πολλοί λόγοι +αντηλλάγησαν μεταξύ των και εις ουδέν συμπέρασμα κατέληξαν, +ητοιμάζοντο να αναχωρήσουν, ότε ο Κλεόβουλος και ο Ξενάρης, εκείνοι +εκ των εφόρων οίτινες προ πάντων ήθελαν να διαλυθούν αι σπονδαί, +έρχονται εις ιδιαιτέρας συνεννοήσεις με τους Βοιωτούς και τους +Κορινθίους συμβουλεύοντες αυτούς επιμόνως να ομονοήσουν και +προτρέποντες τους Βοιωτούς να εισέλθουν πρώτοι εις την συμμαχίαν των +Αργείων και να προσπαθήσουν ακολούθως να καταστήσουν συμμάχους των +Λακεδαιμονίων τους Αργείους ηνωμένους μετά των Βοιωτών· +τοιουτοτρόπως δεν θα ηναγκάζοντο οι Βοιωτοί να εισέλθουν εις την +αττικήν συμμαχίαν, οι δε Λακεδαιμόνιοι ολιγώτερον εφοβούντο την +διάλυσιν των μετά των Αθηναίων συνθηκών, παρά το να έλθουν εις +έριδας με το Άργος· διότι πάντοτε είχαν ως αρχήν να επιζητούν την +φιλίαν της πόλεως ταύτης νομίζοντες ότι διά του μέσου τούτου ο έξω +της Πελοποννήσου πόλεμος ήθελεν είσθαι μάλλον εύκολος. Εν τούτοις +παρεκάλεσαν τους Βοιωτούς να παραδώσουν εις αυτούς το Πάνακτον, ίνα +ανταλλάσσοντες αυτό, εάν το κατόρθωναν, με την Πύλον, καταστήσουν +ούτως ευχερέστερον τον προς τους Αθηναίους πόλεμον. + +37. Και οι μεν Βοιωτοί και οι Κορίνθιοι λαβόντες τας οδηγίας ταύτας +παρά του Ξενάρους και του Κλεοβούλου και όλων των Λακεδαιμονίων όσοι +ήσαν φίλοι των, διά να τας ανακοινώσουν εις τας βουλάς της πατρίδος +του έκαστος, ανεχώρησαν. Δύο όμως Αργείοι κατέχοντες τα πρώτιστα +αξιώματα παρεμόνευσαν αυτούς καθ' οδόν, ενώ επέστρεφαν, και +συναντήσαντες τους ηρώτησαν εάν οι Βοιωτοί ήθελαν να γίνουν σύμμαχοι +των, ως οι Κορίνθιοι, οι Ηλείοι και οι Μαντινείς, και τοις +παρέστησαν ότι, εάν εγίνετο η συμμαχία αυτή, θα ήτο εύκολον εις τους +Βοιωτούς, κοινώς συνεννοουμένους, και να πολεμήσουν και να +ειρηνεύσουν, είτε μετά των Λακεδαιμονίων εάν ήθελαν, είτε μεθ' +οιουδήποτε ήθελεν επιστή ανάγκη. Οι Βοιωτοί πρέσβεις μετ' +ευχαριστήσεως ήκουσαν τας προτάσεις ταύτας, διότι κατά σύμπτωσιν +τοις εζήτουν αυτό ακριβώς, το οποίον τους εσυστήθη παρά των εις την +Λακεδαίμονα φίλων. Οι δύο λοιπόν Αργείοι, ιδόντες αυτούς δεχομένους +ευνοϊκώς τους λόγους εκείνους, τους είπαν, ότι ήθελαν πέμψη πρέσβεις +εις Βοιωτίαν, και απήλθον. Επιστρέψαντες οι Βοιωτοί ανήγγειλαν εις +τους βοιωτάρχας και τας των Λακεδαιμονίων προτάσεις και τας των +Αργείων τους οποίους συνήντησαν. Τότε οι βοιωτάρχαι ευχαριστήθησαν +και ο ζήλος των ηύξησεν όταν είδαν ότι αμφοτέρωθεν οι μεν φίλοι τους +οποίους είχαν εις την Λακεδαίμονα απέτειναν εις αυτούς τας ομοίας +αιτήσεις, οι δε Αργείοι συνέτρεχαν προς τον αυτόν σκοπόν. Ύστερον δε +απ' ολίγον ήλθαν εις την Βοιωτίαν πρέσβεις των Αργείων διά να +ζητήσουν την εκτέλεσιν εκείνων τα οποία είχαν συμφωνηθή· και οι +βοιωτάρχαι τους έστειλαν οπίσω αφού εδέχθησαν τας προτάσεις των και +υπεσχέθησαν να στείλουν πρέσβεις εις το Άργος διά να +διαπραγματευθούν την συμμαχίαν. + +38. Εν τούτοις οι βοιωτάρχαι, οι Κορίνθιοι, οι Μεγαρείς και οι +πρέσβεις της Θράκης ενόμισαν πρέπον να υποχρεωθούν προ παντός άλλου +δι' αμοιβαίων όρκων να δώσουν προσωρινήν βοήθειαν εις οποιονδήποτε +ήθελε λάβη ανάγκην αυτής και να μη κάμουν πόλεμον ή ειρήνην ειμή +μετά προηγουμένην κοινήν συνεννόησιν. Υπό τους όρους τούτους οι +Βοιωτοί και οι Μεγαρείς, οι οποίοι ενήργουν εκ συμφώνου, υπέσχοντο +να συμμαχήσουν με τους Αργείους. Πριν όμως δοθούν οι όρκοι, οι +βοιωτάρχαι ανεκοίνωσαν τας αποφάσεις ταύτας εις τας τεσσάρας βουλάς +των Βοιωτών, αι οποίαι έχουν την υπερτάτην εξουσίαν, και εζήτησαν +παρ' αυτών να υποχρεωθούν επισήμως μεθ' όλων των πόλεων όσαι ήθελον +να συνασπισθούν προς κοινήν υπεράσπισιν. Αλλ' αι βουλαί δεν +εδέχθησαν την πρότασιν ταύτην επί τω φόβω μήπως ενεργήσουν εναντίον +των συμφερόντων των Λακεδαιμονίων συνδεόμενοι με κοινόν συμμαχίας +όρκον μετά των Κορινθίων, οίτινες είχαν αποσπασθή από αυτούς· διότι +οι βοιωτάρχαι δεν είχαν ανακοινώσει εις τας βουλάς τα εν Λακεδαίμονι +συμβάντα, δηλαδή ότι οι έφοροι Κλεόβουλος, Ξενάρης και οι φίλοι των +Βοιωτών τους συνεβούλευσαν να γίνουν πρώτον σύμμαχοι των Αργείων και +των Κορινθίων, διά να τους ελκύσουν ακολούθως εις την συμμαχίαν των +Λακεδαιμονίων· οι βοιωτάρχαι είχαν νομίση ότι η βουλή αύτη, και εις +περίστασιν, κατά την οποίαν δεν ήθελαν είπη εις αυτήν όλας ταύτας +τας λεπτομερείας, δεν ήθελε ψηφίση άλλα ειμή όσα είχαν αποφασισθή +κατά προηγουμένην συνεννόησιν. Επειδή λοιπόν το πράγμα έλαβε τροπήν +εναντίαν, οι μεν Κορίνθιοι και οι από Θράκης πρέσβεις απήλθον +άπρακτοι, οι δε βοιωτάρχαι, οι οποίοι ώφειλαν πρώτον, εάν +επετύγχαναν εις την υπόθεσιν ταύτην, να προσπαθήσουν και κάμουν +συμμαχίαν προς τους Αργείους, δεν έκαμαν πλέον εις τας βουλάς άλλην +πρότασιν αφορώσαν εις τους Αργείους και δεν έπεμψαν εις το Άργος +τους πρέσβεις τους οποίους υπεσχέθησαν. Τα πάντα λοιπόν αμελήθησαν +και ανεβλήθησαν επ' αόριστον. + +39. Κατά τον αυτόν χειμώνα οι Ολύνθιοι προσέβαλαν αιφνιδίως την +Μηκύβερναν, την οποίαν εφύλατταν οι Αθηναίοι, και την εκυρίευσαν. +Μετά δε ταύτα (διότι μεταξύ των Αθηναίων και των Λακεδαιμονίων +εξηκολούθουν αι φιλονικίαι περί των αμοιβαίων αποδόσεων) οι +Λακεδαιμόνιοι, ελπίζοντες ότι, εάν το Πάνακτον αποδοθή υπό των +Βοιωτών εις τους Αθηναίους, αυτοί θα ελάμβαναν οπίσω (από τους +Αθηναίους) την Πύλον, έστειλαν πρεσβείαν εις τους Βοιωτούς και +παρεκάλουν να τους παραδώσουν το Πάνακτον και τους Αθηναίους +δεσμώτας, διά να λάβουν αντ' αυτών την Πύλον. Αλλ' οι Βοιωτοί +απεκρίθησαν ότι δεν τα απέδιδαν πριν οι Λακεδαιμόνιοι συνομολογήσουν +και μετ' αυτών ιδιαιτέραν συμμαχίαν, καθώς συνωμολόγησαν μετά των +Αθηναίων. Οι δε Λακεδαιμόνιοι ηξεύροντες μεν ότι θα ηδίκουν τους +Αθηναίους (καθότι ήτο συμφωνημένον μήτε πόλεμον μήτε ειρήνην να +κάμουν άνευ κοινής συνεννοήσεως), θέλοντες όμως να λάβουν το +Πάνακτον, διά να το ανταλλάξουν με την Πύλον, και συγχρόνως επειδή +οι υπέρ της διαλύσεως των συνθηκών εργαζόμενοι υπεστήριζαν ενθέρμως +τους Βοιωτούς, έκλεισαν την συμμαχίαν κατά τα τέλη πλέον του +χειμώνος και ενώ εκόντευεν η άνοιξις. Αμέσως το Πάνακτον κατεδαφίσθη +και ούτως ετελείωσε το ενδέκατον έτος του πολέμου τούτου. + +40. Άμα δε ήλθεν η άνοιξις, κατά τας πρώτας ημέρας του επομένου +θέρους (1) οι Αργείοι, μη βλέποντες ερχομένους τους πρέσβεις τους +οποίους οι Βοιωτοί είχαν υποσχεθή να τους πέμψουν, και μαθόντες +συγχρόνως ότι το Πάνακτον είχε κατεδαφισθή και ότι οι Βοιωτοί +συνήψαν ιδιαιτέραν συμμαχίαν μετά των Λακεδαιμονίων, εφοβήθησαν +μήπως απομονωθούν και όλοι οι σύμμαχοί των προσχωρήσουν εις τους +Λακεδαιμονίους. Ενόμιζαν ότι οι Βοιωτοί είχαν αναγκασθή υπό των +Λακεδαιμονίων να κατεδαφίσουν το Πάνακτον και να εισέλθουν εις την +συμμαχίαν των Αθηναίων, και ότι οι Αθηναίοι ήσαν εν γνώσει τούτων +εις τρόπον ώστε εφοβούντο ότι δεν θα ηδύναντο πλέον να συμμαχήσουν +ουδέ με τους Αθηναίους· διότι κατ' αρχάς είχαν ελπίση ότι συνεπεία +των διαφορών, εάν συνέβαινε να διαλυθή η μετά των Λακεδαιμονίων +συνθήκη, θα ηδύναντο τουλάχιστον να συνδέσουν συμμαχίαν μετά των +Αθηναίων. Ευρισκόμενοι λοιπόν εις αμηχανίαν οι Αργείοι και +φοβούμενοι μήπως αναγκασθούν να πολεμήσουν κατά των Λακεδαιμονίων, +των Τεγεατών, των Βοιωτών και των Αθηναίων συγχρόνως, αυτοί οίτινες +πρότερον δεν εδέχθησαν την συνθήκην των Λακεδαιμονίων, αλλ' +εκολακεύοντο εν τη υπερηφανεία των ότι ήθελαν γίνη ηγεμόνες της +Πελοποννήσου, έστειλαν ως ηδύναντο τάχιστα πρέσβεις εις την +Λακεδαίμονα, τον Εύστροφον και τον Αίσωνα, οίτινες ενομίζοντο ότι +είχαν μεγίστην εύνοιαν από τους Λακεδαιμονίους, νομίζοντες ότι το +καλλίτερον πού είχαν να κάμουν προς το παρόν ήτο να συνθηκολογήσουν +μετά των Λακεδαιμονίων όπως ηδύναντο και να μένουν ησυχάζοντες. + +41. Άμα τη αφίξει των οι πρέσβεις ούτοι συνωμίλησαν με τους +Λακεδαιμονίους περί των όρων υπό τους οποίους ηδύναντο να γίνουν αι +σπονδαί. Και κατ' αρχάς μεν εζήτησαν οι Αργείοι να αναθέσουν εις την +διαιτησίαν πόλεώς τινος ή ιδιώτου την διαφοράν την οποίαν είχαν +αιωνίως περί της Κυνουρίας, χώρας μεθορίας, πού περικλείει τας +πόλεις Θυρέαν και Ανθήνην και ανήκει εις τους Λακεδαιμονίους· έπειτα +δε, επειδή οι Λακεδαιμόνιοι δεν επέτρεπαν να γίνεται μνεία περί της +χώρας ταύτης, αλλ' έλεγαν ότι ήσαν έτοιμοι, εάν ήθελαν οι Αργείοι, +να συνθηκολογήσουν ως πρότερον, οι πρέσβεις του Άργους, με όλην την +άρνησιν ταύτην, τους έπεισαν να συγκατατεθούν εις τους εξής όρους· +προς το παρόν να κάμουν σπονδάς πεντηκονταετείς, κατά το διάστημα +των οποίων οι δύο λαοί ήθελαν, έχει το δικαίωμα, προηγουμένης +διακηρύξεως και εκτός της περιπτώσεως λοιμού ή πολέμου εις την +Λακεδαίμονα ή το Άργος, να διαμφισβητήσουν μεν διά των όπλων την +κυριότητα της χώρας ταύτης, όπως τούτο είχε γίνη άλλοτε, ότε +αμφότερα τα μέρη ηξίωσαν ότι ενίκησαν, να μη εκτείνουν δε την +καταδίωξιν πέραν των ορίων του Άργους ή της Λακεδαίμονος. Αι +προτάσεις αύται εφάνησαν κατ' αρχάς εις τους Λακεδαιμονίους μωραί, +έπειτα όμως (επειδή επεθύμουν εξ ανάγκης να έχουν την φιλίαν του +Άργους) συγκατετέθησαν και έδωκαν έγγραφον συνθήκην. Αλλά πριν την +επικυρώσουν παρεκάλεσαν τους πρέσβεις να επιστρέψουν πρώτον εις το +Άργος διά να την υποβάλουν εις το πλήθος, και εάν εγίνετο παρ' αυτού +δεκτή, να επανέλθουν εις την εορτήν του Υακίνθου προς ανταλλαγήν των +απαιτουμένων όρκων. + + +42. Και οι μεν πρέσβεις ανεχώρησαν. Εις τον αυτόν δε καιρόν, πού οι +Αργείοι διεπραγματεύοντο ταύτα, οι πρέσβεις των Λακεδαιμονίων +Ανδρομέδης, Φαίδιμος και Αντιμενίδας, οι οποίοι έπρεπε να λάβουν +παρά των Βοιωτών το Πάνακτον και τους αιχμαλώτους διά να τα +αποδώσουν εις τους Αθηναίους, εύρον το μεν Πάνακτον παρ' αυτών των +Βοιωτών κατεδαφισμένον, επί τη προφάσει ότι υπήρχαν παλαιοί όρκοι +μεταξύ των Αθηναίων και των Βοιωτών γενόμενοι καθ' ον καιρόν +ημφισβήτουν την θέσιν ταύτην, την οποίαν μήτε οι μεν μήτε οι δε +έπρεπε να κατοικήσουν αλλά να έχουν την νομήν αυτής από κοινού. Τους +δε άνδρας των Αθηναίων, τους οποίους είχον αιχμαλώτους οι Βοιωτοί, +παραλαβόντες οι περί τον Ανδρομέδην έφεραν και τους απέδωκαν εις +τους Αθηναίους. Ανήγγειλαν επίσης ότι το Πάνακτον είχε κατεδαφισθή, +αξιούντες ότι απέδωκαν και τούτο, αφού ουδείς εχθρός των Αθηναίων +ήθελε κατοίκηση εις αυτό. Εις τους λόγους τούτους οι Αθηναίοι +ηγανάκτησαν, διότι ενόμιζαν ότι έγιναν θύματα της αδικίας των +Λακεδαιμονίων διά της καθαιρέσεως του Πανάκτου, το οποίον έπρεπε να +τοις παραδοθή ακέραιον, και διότι έμαθαν ότι οι Λακεδαιμόνιοι είχαν +κάμη εκτός τούτου ιδιαιτέραν συμμαχίαν με τους Βοιωτούς, μολονότι +είχαν υποσχεθή προηγουμένως να ενώσουν τας προσπαθείας των διά να +αναγκάσουν εις ειρήνην τους αρνουμένους. Ηρεύνησαν συγχρόνως οι +Αθηναίοι λεπτομερώς όλας τας άλλας παραβιάσεις της συνθήκης και +εθεώρησαν εαυτούς ως εξαπατηθέντας· διά τούτο αποκριθέντες τραχέως +προς τους πρέσβεις απέπεμψαν αυτούς. + +43. Ενώ οι Λακεδαιμόνιοι είχαν τας διαφοράς ταύτας προς τους +Αθηναίους, οι εν Αθήναις επιθυμούντες την διάλυσιν των συνθηκών +ήρχισαν αμέσως τας ενεργείας των. Μεταξύ αυτών ήτο και ο Αλκιβιάδης +ο υιός του Κλεινίου, ο οποίος εις κάθε άλλην πόλιν κατ' εκείνην την +εποχήν θα εθεωρείτο ως νεανίας, ο οποίος δε ετιμάτο διά την +ευγένειαν των προγόνων του· ούτος είχε πλήρη την πεποίθησιν ότι ήτο +προτιμότερον να ενωθούν με τους Αργείους· αλλ' η αντίστασίς του κατά +των Λακεδαιμονίων επήγαζε προ πάντων εκ της προσβληθείσης +υπερηφάνειας του, διότι οι Λακεδαιμόνιοι είχαν διαπραγματευθή την +ειρήνην διά του Νικίου και του Λάχητος περιφρονούντες αυτόν διά την +νεότητά του και μη τιμώντες διά την αρχαίαν προξενίαν από της οποίας +είχε μεν παραιτηθή ο πάππος του, αλλ' ο Αλκιβιάδης διενοείτο να την +ανανεώση προσφέρων τας υπηρεσίας του εις τους αιχμαλώτους της +Σφακτηρίας. Νομίζων λοιπόν ότι προσεβλήθη υπό πάσαν έποψιν, πρώτον +μεν αντέστη εις την ειρήνην λέγων ότι οι Λακεδαιμόνιοι δεν ήσαν +ασφαλείς, και ότι έκαμαν την ειρήνην αποκλειστικώς και μόνον διά να +στερήσουν τους Αθηναίους των Αργείων, συμμαχούντες μετ' αυτών και να +επιτεθούν κατόπιν κατά των Αθηναίων απομονωμένων· έπειτα, όταν +προέκυψεν η φιλονικία εκείνη έστειλεν αμέσως απεσταλμένους προς τους +Αργείους αυθορμήτως διά να τους παραγγείλη επιμόνως να έλθουν ως +τάχιστα μετά των Μαντινέων και των Ηλείων και ζητήσουν την συμμαχίαν +των Αθηναίων, καθότι η στιγμή ήτο κατάλληλος, και ότι αυτός ήθελε +συμπράξη όσον ηδύνατο. + +44. Εις την αγγελίαν ταύτην οι Αργείοι, οίτινες προ πάντων έμαθαν +ότι η συμμαχία των Βοιωτών μετά των Λακεδαιμονίων έγινεν άνευ της +συγκαταθέσεως των Αθηναίων και ότι είχεν εγερθή μεγάλη φιλονικία +μεταξύ τούτων και των Λακεδαιμονίων, έδειξαν αδιαφορίαν πλέον διά +τους πρέσβεις οίτινες είχαν αναχωρήση διά να διαπραγματευθούν την +ειρήνην εις Λακεδαίμονα, και έστρεψαν όλην την προσοχήν των προς +τους Αθηναίους νομίζοντες ότι εάν περιπλακούν εις πόλεμον ήθελον έχη +ως σύμμαχον μίαν πόλιν, αρχαίαν αυτών φίλην, δημοκρατουμένην ως +αυτοί, και μεγάλην έχουσαν την κατά θάλασσαν δύναμιν. Ευθύς λοιπόν +έστειλαν πρέσβεις προς τους Αθηναίους διά να διαπραγματευθούν περί +της συμμαχίας· συναπεστάλησαν δε και οι Ηλείοι και οι Μαντινείς. +Αλλά και οι Λακεδαιμόνιοι έπεμψαν ταχέως πρέσβεις προς τους +Αθηναίους εκείνους τους οποίους ενόμιζαν ότι ήσαν εις αυτούς +ευνοϊκοί, ήτοι τον Φιλοχαρίδαν, τον Λέοντα και τον Ένδιον, +φοβηθέντες μήπως οι Αθηναίοι εν τη οργή των συμμαχήσουν με τους +Αργείους, και συγχρόνως θέλοντες να ζητήσουν την Πύλον αντί του +Πανάκτου, και να δικαιολογήσουν την μετά των Βοιωτών συμμαχίαν των +παριστώντες αυτήν ως αβλαβή διά τους Αθηναίους. + +45. Οι πρέσβεις λοιπόν ούτοι αναγγείλαντες εις την βουλήν το +αντικείμενον της αποστολής των και ότι ήλθαν έχοντες πληρεξουσιότητα +να συμβιβάσουν άλας τας διαφοράς, εφόβησαν τον Αλκιβιάδην μήπως, εάν +έλεγαν τα αυτά και εις τον δήμον, καταπείσουν το πλήθος και ούτως +απορριφθή η των Αργείων συμμαχία. Ιδού λοιπόν τι επενόησε κατ' αυτών +ο Αλκιβιάδης· πείθει τους Λακεδαιμονίους, δίδων εις αυτούς +διαβεβαιώσεις, ότι, εάν δεν ανήγγελλαν εις τον δήμον ότι είχαν έλθη +εφωδιασμένοι με πάσαν πληρεξουσιότητα, θα απέδιδεν εις αυτούς την +Πύλον ότι θα εύρισκε τρόπον να πείση τους Αθηναίους, όπως (πριν) +τους είχε πείση να αντισταθούν μέχρι της στιγμής εκείνης, και ότι θα +τους εβοήθει να τακτοποιήσουν τα επίλοιπα. Ενήργει δε ταύτα διότι +ήθελε να αποσπάση τους Λακεδαιμονίους από τον Νικίαν και να διαβάλη +αυτούς εις τον δήμον παριστών ότι ουδέν ειλικρινές είχαν κατά νουν +και αντέφασκον, διά του τρόπου δε τούτου να καταστήση συμμάχους των +Αθηναίων τους Ηλείους και τους Μαντινείς. Τούτο και εγένετο. Όταν οι +πρέσβεις παρουσιάσθησαν ενώπιον του δήμου, και εις τας αποταθείσας +προς αυτούς ερωτήσεις δεν απεκρίθησαν (ως εν τη βουλή) ότι είχαν +έλθη με πληρεξουσιότητα, τότε οι Αθηναίοι έχασαν την υπομονήν των· +και επειδή ο Αλκιβιάδης επετίθετο μετά πλειοτέρας σφοδρότητος ή +πρότερον κατά των Λακεδαιμονίων, τον ήκουσαν και ήσαν έτοιμοι να +εισαγάγουν τους Αργείους και τους μετ' αυτών και να συνομολογήσουν +μετ' αυτών την συμμαχίαν αλλά, επειδή συνέβη σεισμός πριν γίνη +ψηφοφορία, η εκκλησία εκείνη ανεβλήθη. + +46. Κατά την επομένην εκκλησίαν ο Νικίας, με όλην την απάτην εις την +οποίαν είχαν περιπέση οι Λακεδαιμόνιοι και αυτός ο ίδιος, αναγκάσας +αυτούς να μη ομολογήσουν ότι ήλθαν με πάσαν πληρεξουσιότητα, +παρέστησεν ότι ήτο προτιμότερον να γίνουν φίλοι των Λακεδαιμονίων, +να αναβάλουν τας μετά των Αργείων διαπραγματεύσεις και να στείλουν +ακόμη πρέσβεις εις τους Λακεδαιμονίους διά να μάθουν τι διανοούνται, +λέγων ότι ο πόλεμος ανεβλήθη προς το συμφέρον των Αθηναίων και +ταπείνωσιν των Λακεδαιμονίων, ότι την ευδαιμονίαν εκείνην την οποίαν +είχαν έπρεπε να την διατηρήσουν όσον το δυνατόν περισσότερον χρόνον, +ενώ οι Λακεδαιμόνιοι, οι οποίοι ευρίσκοντο εις δυστυχίαν, είχαν +μέγιστον συμφέρον να αρχίσουν τον αγώνα όσον το δυνατόν ταχύτερον. +Τους έπεισε λοιπόν να στείλουν πρέσβεις, μεταξύ των οποίων ήτο και +αυτός, διά να προσκαλέσουν τους Λακεδαιμονίους, εάν οι σκοποί των +ήσαν ειλικρινείς, να αποδώσουν το Πάνακτον ανέπαφον, καθώς και την +Αμφίπολιν, και να παραιτηθούν της μετά των Βοιωτών συμμαχίας (εκτός +εάν ούτοι ήθελαν να μετάσχουν της κοινής συνθήκης) συμφώνως με τον +όρον ο οποίος εις ουδένα επέτρεπε να συνάψη συμμαχίαν τινά άνευ της +συγκαταθέσεως και των δύο. Οι πρέσβεις είχαν επίσης διαταγήν να +είπουν ότι, εάν οι Αθηναίοι ήθελαν να φανούν άδικοι, θα παρελάμβαναν +ήδη εις την συμμαχίαν των τους Αργείους, οι οποίοι είχαν έλθη προς +αυτόν τον σκοπόν εις τας Αθήνας. Ο Νικίας λοιπόν και οι σταλέντες +μετ' αυτού άλλοι πρέσβεις λαβόντες οδηγίας περί όλων των παραπόνων +ανεχώρησαν και φθάσαντες εις την Λακεδαίμονα εγνωστοποίησαν την +αποστολήν των και τέλος είπαν ότι, εάν οι Λακεδαιμόνιοι δεν +παρητούντο της συμμαχίας των Βοιωτών, ενόσω οι τελευταίοι ούτοι +έμεναν εκτός της κοινής συνθήκης, θα έκλειαν και οι Αθηναίοι +συμμαχίαν με τους Αργείους και τους μετ' αυτών. Οι Λακεδαιμόνιοι +ακούσαντες τους λόγους (υποστάντες την επίδρασιν) του εφόρου +Ξενάρους και των συμμεριζομένων την γνώμην αυτού, απεκρίθησαν ότι +δεν παρητούντο της συμμαχίας· εν τούτοις ανενέωσαν τους όρκους επί +τη αιτήσει του Νικίου, ο οποίος εφοβείτο να αναχωρήση χωρίς να πράξη +τίποτε και να κατηγορηθή, το οποίον και συνέβη, ότι ήτο αίτιος των +μετά των Λακεδαιμονίων σπονδών. Μετά την αναχώρησιν αυτού, άμα +έμαθαν οι Αθηναίοι ότι ουδέν επράχθη εις την Λακεδαίμονα, ευθύς +ωργίσθησαν, και νομίσαντες ότι προσεβλήθησαν, έκαμαν μετά των +Αργείων και των συμμάχων αυτών, οίτινες ευρίσκοντο εις τας Αθήνας +και τους οποίους προσήγαγεν ο Αλκιβιάδης, την ακόλουθον ειρήνην και +συμμαχίαν. + +47. «Οι Αθηναίοι, καθώς και οι Αργείοι, οι Μαντινείς και οι Ηλείοι, +δι' εαυτούς και διά τους συμμάχους επί των οποίων άρχουσιν εκάτεροι, +έκαμαν σπονδάς δι' εκατόν έτη κατά γην και κατά θάλασσαν χωρίς δόλον +και χωρίς καμμίαν ζημίαν εκατέρωθεν. Δεν επιτρέπεται εις τους +Αργείους, εις τους Ηλείους, εις τους Μαντινείς και εις τους +συμμάχους των οιαδήποτε εχθροπραξία κατά των Αθηναίων και των +συμμάχων επί των οποίων άρχουσιν οι Αθηναίοι· επίσης απαγορεύεται +εις τους Αθηναίους και τους συμμάχους των πάσα, δι' οιουδήποτε μέσου +και τρόπου, εχθροπραξία εναντίον των Αργείων, των Ηλείων, των +Μαντινέων και των συμμάχων των. Επί τη βάσει ταύτη οι Αθηναίοι, οι +Αργείοι, οι Ηλείοι και οι Μαντινείς θα είνε σύμμαχοι επί εκατόν έτη· +και εάν εχθροί εισβάλουν εις την χώραν των Αθηναίων, οφείλουν οι +Αργείοι, οι Ηλείοι και οι Μαντινείς να σπεύσουν, μόλις ήθελαν ζητήση +τούτο οι Αθηναίοι, και να βοηθήσουν τας Αθήνας δι' όλης της δυνάμεως +και διά παντός τρόπου· εάν δε οι εχθροί λεηλατήσαντες αναχωρήσουν, +να θεωρήται η χώρα των ως εχθρά των Αργείων, των Μαντινέων, των +Ηλείων και των Αθηναίων, και να πολεμηθή υπό όλων των πόλεων τούτων· +εις ουδεμίαν δε εκ των πόλεων τούτων επιτρέπεται να παύση τον κατά +της πόλεως εκείνης πόλεμον χωρίς την συγκατάθεσιν όλων. Επίσης +οφείλουν οι Αθηναίοι να σπεύδουν εις βοήθειαν του Άργους, της +Μαντινείας και της Ήλιδος, εάν εχθροί εισβάλουν εις την χώραν των +Ηλείων, ή των Μαντινέων, ή των Αργείων, επί τη αιτήσει καθεμιάς εκ +των πόλεων τούτων, δι' όλης των της δυνάμεως και διά παντός τρόπου· +εάν δε οι εχθροί λεηλατήσαντες αναχωρήσουν, να θεωρήται η χώρα των +ως εχθρά των Αθηναίων, των Αργείων, των Μαντινέων και των Ηλείων, +και να πολεμηθή υπό όλων των πόλεων τούτων· εις ουδεμίαν δε εκ των +πόλεων τούτων επιτρέπεται να παύση τον κατά της πόλεως εκείνης +πόλεμον χωρίς την συγκατάθεσιν όλων. Δεν επιτρέπεται εις ενόπλους +άνδρας να διέρχωνται διά της χώρας των μεταβαίνοντες εις πόλεμον +μηδέ διά της χώρας των συμμάχων επί των οποίων άρχει εκάστη εκ των +πόλεων τούτων· επίσης απαγορεύεται και το πέρασμα διά θαλάσσης, +εκτός εάν ψηφίσουν τούτο όλαι αι πόλεις, η των Αθηναίων, η των +Αργείων, η των Μαντινέων και η των Ηλείων. Η πόλις η οποία θέλει +πέμψη επικουρίας, οφείλει να παρέχη και τρόφιμα επί τριάκοντα ημέρας +από της στιγμής πού ο στρατός εισέλθη εις την χώραν της πόλεως +εκείνης, η οποία ήθελε ζητήση την βοήθειαν, το αυτό δε και όταν ο +στρατός αναχωρήση· εάν η διαμονή του στρατού παραταθή, η ζητήσασα +αυτόν πόλις θέλει δίδη ως σιτηρέσιον, εις έκαστον μεν οπλίτην, και +ψιλόν, και πελταστήν, τρεις οβολούς της Αιγίνης καθ' ημέραν, εις +έκαστον δε ιππέα μίαν δραχμήν της Αιγίνης. Η πόλις η ζητήσασα +βοήθειαν ας έχη την αρχηγίαν ενόσω ο πόλεμος γίνεται εντός της χώρας +της· αλλ' εάν αι πόλεις ήθελαν κρίνη ότι πρέπει να εκστρατεύσουν από +κοινού, ας έχη εκάστη ίσον μέρος εις την αρχηγίαν. Τας σπονδάς θα +ορκισθούν οι Αθηναίοι δι' εαυτούς και διά τους συμμάχους των, οι δε +Αργείοι, οι Μαντινείς, οι Ηλείοι και οι σύμμαχοι τούτων θέλουν +ορκισθή κατά πόλεις. Καθείς θα ορκισθή τον μέγιστον επιχώριον όρκον +θύων τέλεια θύματα. Ο δε όρκος θα είναι ο εξής: «Θέλω μείνη σταθερός +εις την συμμαχίαν, η οποία συνεφωνήθη καθ' ολοκληρίαν δικαία, άνευ +βλάβης και άνευ δόλου, και δεν θέλω παραβή αυτήν δι' ουδενός μέσου +και κατ' ουδένα τρόπον.» Τον όρκον θα δώσουν εις τας Αθήνας ενώπιον +των πρυτάνεων η βουλή και αι επιτόπιαι αρχαί· εις το Άργος η βουλή, +οι ογδοήκοντα και οι αρμοσταί άρχοντες ενώπιον των ογδοήκοντα· εις +Μαντίνειαν οι δημογέροντες, η βουλή και αι άλλαι αρχαί, ενώπιον των +ιερατικών αρχόντων και των πολεμάρχων εις την Ήλιδα οι δημογέροντες, +οι διαχειρισταί των δημοσίων προσόδων και οι εξακόσιοι, ενώπιον των +διαρκών δημογερόντων και των νομοφυλάκων. Οι όρκοι θα ανανεούνται +υπό των Αθηναίων μεταβαινόντων εις την Ήλιδα, εις την Μαντίνειαν και +εις το Άργος, τριάκοντα ημέρας προ των Ολυμπιακών αγώνων, και υπό +των Αργείων, των Ηλείων και των Μαντινέων μεταβαινόντων εις τας +Αθήνας δέκα ημέρας προ των μεγάλων Παναθηναίων. Αι περί των σπονδών, +των όρκων και της συμμαχίας συνθήκαι θα αναγραφούν υπό των Αθηναίων +επί μαρμαρίνης στήλης της ακροπόλεως, υπό των Αργείων εις τον ναόν +του Απόλλωνος εν τη αγορά, υπό των Μαντινέων εις τον ναόν του Διός +εν τη αγορά· ωρίσθη να κατατεθή επίσης από κοινού χαλκή στήλη εις +την Ολυμπίαν κατά τα προσεχώς τελεσθησόμενα Ολύμπια. Εάν αι πόλεις +αύται νομίσουν ότι παρελείφθη τι καλόν, δύνανται να το προσθέσουν +εις τους όρους τούτους· παν δε ό,τι ήθελε κριθή ως ωφέλιμον διά τας +πόλεις αυτάς μετά συζήτησιν από κοινού, τούτο θέλει κυρωθή και έχη +ισχύν.» + +48. Αι μεν σπονδαί και αι συμμαχίαι κατ' αυτόν τον τρόπον έγιναν +εκείναι δε αι οποίαι υπήρχαν μεταξύ των Λακεδαιμονίων και των +Αθηναίων, δεν διελύθησαν ένεκα τούτου ούτε παρά των μεν ούτε παρά +των δε. Οι Κορίνθιοι, μολονότι όντες σύμμαχοι των Αργείων, δεν +εισήλθαν εις αυτάς, και δεν έλαβαν μέρος ουδέ εις τας προηγουμένας +διά των οποίων οι Ηλείοι, οι Αργείοι και οι Μαντινείς είχαν +υποχρεωθή μήτε ειρήνην μήτε πόλεμον να κάμνουν άνευ κοινής +συνεννοήσεως· αλλ' είπον ότι ηρκούντο εις την πρώτην γενομένην +αμυντικήν συμμαχίαν, κατά την οποίαν ώφειλαν να βοηθώνται αμοιβαίως +χωρίς να εκστρατεύσουν εναντίον κανενός από κοινού. Και οι μεν +Κορίνθιοι τοιουτοτρόπως απεχωρίσθησαν από τους συμμάχους τούτους και +έκλιναν εκ νέου προς τους Λακεδαιμονίους. + +49. Κατά το θέρος δε τούτο ετελέσθησαν τα Ολύμπια εις τα οποία ο +Αρκάς Ανδροσθένης ενίκησε πρώτος εις το παγκράτιον· και η είσοδος +εις τον ναόν απηγορεύθη εις τους Λακεδαιμονίους υπό των Ηλείων, εις +τρόπον ώστε ούτοι δεν ηδύναντο πλέον μήτε να προσφέρουν θυσίας μήτε +να αγωνίζωνται, διότι δεν επλήρωσαν εις τους Ηλείους το πρόστιμον +εις το οποίον κατά τον Ολυμπιακόν νόμον είχαν καταδικασθή υπ' αυτών +ως επιτεθέντες εναντίον του φρουρίου Φύρκου και πέμψαντες οπλίτας +εις το Λέπρεον και τας Ολυμπιακάς σπονδάς. Η καταδίκη ήτο δισχίλιαι +μναι, δύο μναι δι' έκαστον οπλίτην, συμφώνως με τον νόμον. Οι +Λακεδαιμόνιοι πέμψαντες πρέσβεις αντέλεγον ότι η εις αυτούς +επιβληθείσα καταδίκη δεν ήτο δικαία, επειδή αι σπονδαί δεν είχαν +ακόμη αναγγελθή εις την Λακεδαίμονα ότε έπεμψαν τους οπλίτας. Οι +Ηλείοι όμως απεκρίθησαν ότι η διακοπή των εχθροπραξιών (εκεχειρία) +υπήρχεν ήδη παρά τοις Λακεδαιμονίοις, διότι πρώτον εις την +Λακεδαίμονα ανήγγειλαν αυτήν και ενώ οι Ηλείοι ησύχαζαν ως εν καιρώ +ανακωχής, οι Λακεδαιμόνιοι λαθραίως διέπραξαν την αδικίαν εκείνην. +Οι Λακεδαιμόνιοι απήντησαν ότι οι Ηλείοι δεν θα ανήγγελλαν κατ' +εκείνην την εποχήν την διακοπήν των εχθροπραξιών εις την Λακεδαίμονα +εάν ενόμιζαν εαυτούς ως υποστάντας προσβολήν, αλλ' ότι ανήγγειλαν +αυτήν μη νομίζοντες ότι είχαν υποστή προσβολήν, και ότι από της +εποχής εκείνης οι Λακεδαιμόνιοι δεν εσήκωσαν τα όπλα εναντίον των +ουδαμού. Αλλ' οι Ηλείοι επέμεναν λέγοντες ότι εις μάτην ισχυρίζοντο +οι Λακεδαιμόνιοι ότι δεν έπραξαν την αδικίαν εκείνην αλλ' εάν ήθελαν +να τους αποδώσουν το Λέπρεον, παρητούντο του μέρους το οποίον τους +ανήκεν εκ του προστίμου και επλήρωναν αυτοί αντ' εκείνων το μέρος το +οποίον ανήκεν εις τον θεόν. + +50. Επειδή όμως δεν τους εισήκουαν, επρότειναν εις αυτούς πάλιν να +μη αποδώσουν το Λέπρεον, εάν δεν ήθελαν, αλλά να αναβούν επί του +βωμού του Ολυμπίου Διός, επειδή έχουν επιθυμίαν να εισέρχωνται εις +τον ναόν, και να ορκισθούν ενώπιον των Ελλήνων ότι βραδύτερον θα +πληρώσουν το ποσόν εις το οποίον κατεδικάσθησαν. Αλλ' επειδή οι +Λακεδαιμόνιοι δεν συγκατετέθησαν ουδέ εις τούτο, απεκλείσθησαν από +το ιερόν, από τας θυσίας και από τους αγώνας και έκαμναν τας θυσίας +εις τον τόπον των, οι δε άλλοι Ελληνες έλαβαν μέρος εις την εορτήν +εκτός των Λεπρεατών. Φοβηθέντες όμως οι Ηλείοι μήπως οι +Λακεδαιμόνιοι μεταχειρισθούν την βίαν διά να τελέσουν τας θυσίας εν +τω ιερώ, έθεταν εκεί φρουράν εκ νέων ωπλισμένων· ήλθον δε προς +αυτούς χίλιοι Αργείοι, χίλιοι Μαντινείς, και ιππείς Αθηναίοι, +οίτινες περιέμεναν εις το Άργος την εορτήν. Μέγας φόβος τότε +κατέλαβε τους εν τη εορτή μήπως οι Λακεδαιμόνιοι έλθουν ένοπλοι, προ +πάντων αφού ο Λακεδαιμόνιος Λίχας ο Αρκεσιλάου έλαβε πληγάς εν τω +αγώνι υπό των ραβδούχων. Οι δύο ίπποι του είχαν νικήση εις τον +αγώνα, και επειδή δεν του ήτο επιτετραμμένον να συναγωνισθή, ο κήρυξ +ανεκήρυξε νικητήν τον λαόν της Βοιωτίας. Τότε ο Λίχας προελθών εις +τον αγώνα, εστεφάνωσε τον ηνίοχον, θέλων να δείξη ότι το άρμα ήτο +ιδικόν του. Το συμβάν τούτο ηύξησε τον γενικόν φόβον και επερίμεναν +να συμβή κανέν κίνημα· αλλ' οι Λακεδαιμόνιοι έμειναν ήσυχοι και +ούτως η εορτή ετελείωσε χωρίς να διαταραχθή. Μετά την εορτήν των +Ολυμπίων, οι Αργείοι και οι σύμμαχοι ήλθαν εις την Κόρινθον διά να +παρακαλέσουν τους Κορινθίους να ενωθούν μαζί των· εκεί έτυχον και +πρέσβεις εκ Λακεδαίμονος. Αφού δε αντηλλάγησαν πολλοί λόγοι, τέλος +τίποτε δεν έγινε, διότι επειδή έγινε σεισμός, διελύθησαν και +επέστρεψαν εις τα ίδια. Και το θέρος ετελείωσε. + +51. Κατά τον ακόλουθον χειμώνα οι εν Τραχίνι Ηρακλεώται επολέμησαν +προς τους Αινιάνας, τους Δόλοπας, τους Μαλιείς καί τινας Θεσσαλούς. +Τα έθνη εκείνα μετά φθόνου έβλεπαν την γειτονικήν αυτήν πόλιν, διότι +η ίδρυσίς της μάλλον τας χώρας των ηπείλει παρά κάθε άλλην. Μόλις +ιδρυθείσαν ήρχισαν να την παρενοχλούν και να την βλάπτουν όσον +ηδύναντο περισσότερον. Κατ' εκείνην την περίστασιν ενίκησαν εν τη +μάχη τους Ηρακλεώτας και εφόνευσαν τον Λακεδαιμόνιον στρατηγόν των +Ξενάρην τον υιόν του Κνίδιος· πολλοί δε Ηρακλεώται έπεσαν ομοίως· +και ο χειμών ετελείωσε καθώς και το δωδέκατον έτος του πολέμου +τούτου. + +52. Άμα ήρχισε το ακόλουθον θέρος, οι Βοιωτοί κατέλαβαν την +Ηράκλειαν, η οποία υπέστη πολλά δεινά μετά την μάχην ταύτην, και +απέπεμψαν ένεκα της κακής διοικήσεώς του τον Λακεδαιμόνιον +Ηγησιππίδαν. Κατέλαβαν δε την πόλιν ταύτην φοβηθέντες μήπως κάμουν +κατοχήν αυτής οι Αθηναίοι καθ' ον καιρόν οι Λακεδαιμόνιοι ήσαν +περιπλεγμένοι εις τας ταραχάς της Πελοποννήσου. Ουχ ήττον ωργίσθησαν +κατ' αυτών οι Λακεδαιμόνιοι. Κατά το αυτό δε θέρος Αλκιβιάδης ο +Κλεινίου, στρατηγός των Αθηναίων, συμπραττόντων των Αργείων και των +συμμάχων των, εισήλθεν εις την Πελοπόννησον μετ' ολίγων οπλιτών και +τοξοτών Αθηναίων, και παραλαβών τινάς εκ των αυτόθεν συμμάχων +αποκατέστησε μετ' αυτών την τάξιν εις τας συμμαχικάς πόλεις. +Διερχόμενος δε την Πελοπόννησον μετά στρατού, έπεισε τους Πατρείς να +κτίσουν τείχη μέχρι της θαλάσσης, και αυτός συνέλαβε το σχέδιον να +εγείρη άλλα εις το Τίον το Αχαϊκόν. Οι Κορίνθιοι όμως, οι Σικυώνιοι +και εκείνοι οίτινες εβλάπτοντο διά της τειχίσεως ταύτης έτρεξαν και +τους εμπόδισαν (τους Πατρείς). + +53. Κατά το αυτό θέρος έγινε πόλεμος μεταξύ Επιδαυρίων και Αργείων +διά το θύμα το οποίον οι Επιδαύριοι ώφειλαν να φέρουν εις τον Πυθαέα +Απόλλωνα διά τα Βουτόμια και το οποίον ημέλησαν να στείλουν (ήσαν δε +οι Αργείοι απόλυτοι κύριοι του ιερού). Αλλά και άνευ της προφάσεως +ταύτης, ο Αλκιβιάδης και οι Αργείοι ήθελαν να καταλάβουν ει δυνατόν +την Επίδαυρον, διά να κρατούν εις ησυχίαν την Κόρινθον και διά να +ανοίξουν εις τους Αθηναίους, τους μεταβαίνοντας εκ της Αιγίνης προς +βοήθειαν των Αργείων, οδόν βραχυτέραν, και να μη αναγκάζωνται να +περιπλέουν το Σκύλλαιον. Παρεσκευάζοντο λοιπόν οι Αργείοι να +εισβάλουν εις την Επίδαυρον διά να απαιτήσουν την παράδοσιν του +θύματος. + +54. Κατά την αυτήν εποχήν οι Λακεδαιμόνιοι, υπό την αρχηγίαν του +βασιλέως αυτών Άγιδος του Αρχιδάμου, επροχώρησαν μέχρι των Λεύκτρων, +τελευταίας πόλεως της χώρας των προς το Λύκαιον όρος· ουδείς +εγίνωσκε διά ποίον μέρος εξεστράτευαν, ουδέ αύται αι πόλεις αίτινες +παρέσχον τους στρατιώτας. Αλλ' επειδή αι θυσίαι των διά την διάβασιν +των ορίων δεν απέβησαν ευνοϊκαί, επέστρεψαν εις τα ίδια, και +παρήγγειλαν εις τους συμμάχους να είναι έτοιμοι μετά τον επόμενον +μήνα (τον μήνα Καρνείον, κατά τον οποίον οι Δωριείς ετέλουν εορτήν) +δι' άλλην εκστρατείαν. Οι δε Αργείοι, αφού αυτοί ανεχώρησαν, +εξελθόντες της χώρας των την τετάρτην ημέραν της τελευταίας δεκάδος +του μηνός του προηγουμένου του Καρνείου, μετεχειρίσθησαν όλην +εκείνην την ημέραν εις το να οδοιπορούν και καθ' άλας τας +υπολειπομένας έξ ημέρας εισέβαλαν εις την χώραν των Επιδαυρίων και +ελεηλάτουν αυτήν. Οι Επιδαύριοι προσεκάλεσαν τους συμμάχους· αλλ' οι +μεν εξ αυτών επροφασίσθησαν τας πανηγύρεις του μηνός, οι δε +προχωρήσαντες μέχρι των ορίων της Επιδαυρίας έμεναν ήσυχοι. + +55. Ενώ οι Αργείοι ήσαν εις την Επίδαυρον, συνήλθαν εις την +Μαντίνειαν πρεσβείαι από των πόλεων κατά πρόσκλησιν των Αθηναίων. +Κατά τας συνδιαλέξεις αυτών ο Κορίνθιος Ευφαμίδας είπεν ότι τα έργα +δεν ήσαν σύμφωνα με τους λόγους· διότι ενώ αυτοί συνήλθαν διά να +ενασχοληθούν περί της ειρήνης, οι Επιδαύριοι, οι σύμμαχοι των, και +οι Αργείοι ήσαν αντιπαραταγμένοι με τα όπλα εις τας χείρας· ότι +έπρεπε πρώτον να διαλύσουν τα δύο στρατόπεδα και κατόπιν να +ομιλήσουν περί ειρήνης. Επειδή δε έγινε δεκτή η πρότασις αυτή, +ανεχώρησαν αμέσως και κατώρθωσαν να απομακρύνουν τους Αργείους από +την Επιδαυρίαν. Κατόπιν συνηθροίσθησαν, αλλά δεν συνεφώνησαν τίποτε. +Εν τούτοις οι Αργείοι εισέβαλαν πάλιν εις την Επιδαυρίαν και +ελεηλάτουν αυτήν. Οι Λακεδαιμόνιοι εξεστράτευσαν μέχρι των Καρυών· +αλλ' επειδή μηδέ ενταύθα αι θυσίαι υπήρξαν ευνοϊκαί, επέστρεψαν εις +τα ίδια. Οι δε Αργείοι, λεηλατήσαντες το εν τρίτον περίπου της +Επιδαυρίας χώρας, ανεχώρησαν. Χίλιοι οπλίται Αθηναίοι, διοικούμενοι +υπό του Αλβιάδου, ήλθαν εις βοήθειαν των· αλλά μαθόντες ότι οι +Λακεδαιμόνιοι ανεχώρησαν και ότι δεν ήτο πλέον αναγκαία η παρουσία +των εις τους Αργείους, επέστρεψαν εις τα ίδια. Και ούτω διήλθε το +θέρος. + +56. Κατά τον ακόλουθον χειμώνα οι Λακεδαιμόνιοι διαφυγόντες την +προσοχήν των Αθηναίων έπεμψαν διά θαλάσσης εις την Επίδαυρον +τριακοσίους φρουρούς υπό την αρχηγίαν του Αγησιππίδου. Ελθόντες δε +οι Αργείοι εις τους Αθηναίους παρεπονέθησαν ότι επέτρεψαν να +διέλθουν διά θαλάσσης τα στρατεύματα εκείνα, μολονότι ήτο γραμμένον +εν ταις σπονδαίς να μη αφήνουν να διέρχωνται εχθροί διά της χώρας +των, και επρόσθεσαν ότι οι Αθηναίοι θα έπραττον αδικίαν προς αυτούς +εάν δεν έστελλαν εις Πύλον, εναντίον των Λακεδαιμονίων, τους +Μεσσηνίους και τους Είλωτας. Οι Αθηναίοι, κατά πρότασιν του +Αλκιβιάδου, έγραψαν κάτωθεν της Λακωνικής στήλης ότι οι +Λακεδαιμόνιοι δεν έμειναν πιστοί εις τους όρκους των, και μετέφεραν +τους Είλωτας εκ Κρανίων εις Πύλον διά να ληστεύουν την χώραν, κατά +τα άλλα δε έμειναν ήσυχοι. Κατά τον χειμώνα τούτον, ότε επολέμουν οι +Αργείοι και οι Επιδαύριοι, μάχη μεν εκ προετοιμασίας ουδεμία +εγένετο, αλλά μόνον ενέδραι και επιδρομαί, εις τας οποίας εφονεύοντο +τινές από τα δύο μέρη. Κατά το τέλος δε του χειμώνος και περί τας +αρχάς του έαρος οι Αργείοι κλίμακας έχοντες ήλθαν εις την Επίδαυρον +διά να καταλάβουν αυτήν εξ εφόδου υποθέτοντες αυτήν ανυπεράσπιστον +ένεκα του πολέμου, αλλ' απήλθαν άπρακτοι. Και τοιουτοτρόπως +ετελείωσεν ο χειμών και το δέκατον τρίτον έτος του πολέμου. + +57. Κατά τα μέσα του ακολούθου θέρους οι Λακεδαιμόνιοι βλέποντες ότι +οι Επιδαύριοι σύμμαχοί των εκακοπάθουν και ότι εκ των άλλων λαών της +Πελοποννήσου, οι μεν είχαν αποσπασθή από την συμμαχίαν των, οι δε +ήσαν δυσηρεστημένοι κατ' αυτών, και νομίσαντες ότι, εάν δεν +περιώριζαν το κακόν, όσον το δυνατόν ταχύτερον, θα ηύξανεν, +εξεστράτευσαν πανδημεί, αυτοί και οι Είλωτες, κατά του Άργους υπό +την αρχηγίαν του βασιλέως Άγιδος του Αρχιδάμου. Εξεστράτευσαν δε +μαζί με αυτούς οι Τεγεάται και όσοι άλλοι Αρκάδες ήσαν σύμμαχοι των +Λακεδαιμονίων. Οι εκ της άλλης Πελοποννήσου σύμμαχοι και οι έξωθεν +συνηθροίσθησαν εις τον Φλιούντα. Και οι μεν Βοιωτοί είχαν στείλη +πεντακισχιλίους οπλίτας, ισαρίθμους ψιλούς, πεντακοσίους ιππείς και +ισαρίθμους πεζούς γυμνασμένους να πολεμούν και επί των ίππων +(αμίππους), οι δε Κορίνθιοι δισχιλίους οπλίτας και οι άλλοι αναλόγως +των δυνάμεων των. Οι Φλιάσιοι ήλθαν όλοι, καθότι η συγκέντρωσις +εγίνετο επί της χώρας των. + +58. Οι δε Αργείοι προειδοποιηθέντες περί των ετοιμασιών των +Λακεδαιμονίων και ότι επροχώρουν προς τον Φλιούντα θέλοντες να +ενωθούν μετά των άλλων συμμάχων, εξεστράτευσαν τότε και αυτοί. Οι +Μαντινείς μετά των ιδικών των συμμάχων ήλθαν εις βοήθειάν των καθώς +και τρισχίλιοι οπλίται Ηλείοι. Προχωρούντες, συνήντησαν τους +Λακεδαιμονίους εν Μεθυδρίω της Αρκαδίας. Τότε οι δύο στρατοί +κατέλαβαν ανά ένα λόφον και οι μεν Αργείοι ητοιμάζοντο να ωφεληθούν +εκ της απομονώσεως των Λακεδαιμονίων διά να τους καταπολεμήσουν· +αλλ' ο Άγις εσήκωσεν εκείθεν τον στρατόν κατά την νύκτα και διαφυγών +την προσοχήν των πολεμίων επορεύετο προς τον Φλιούντα διά να ενωθή +με τους άλλους συμμάχους. Οι Αργείοι εννοήσαντες τούτο επροχώρησαν +μόλις εξημέρωσε πρώτον μεν προς το Άργος, έπειτα δε προς την οδόν +της Νεμέας, όπου υπέθεταν ότι οι Λακεδαιμόνιοι θα καταβούν μετά των +συμμάχων των. Αλλ' ο Άγις αντί να ακολουθήση την οδόν αυτήν, ετράπη +άλλην τραχυτέραν και κατέβη εις την πεδιάδα του Άργους επί κεφαλής +των Λακεδαιμονίων, των Αρκάδων και των Επιδαυρίων. Οι Κορίνθιοι, οι +Πελληνείς και οι Φλιάσιοι επορεύοντο δι' ομαλωτέρας οδού· εις δε +τους Βοιωτούς, τους Μεγαρείς και τους Σικυωνίους εδόθη διαταγή να +καταβούν διά της οδού της Νεμέας, όπου οι Αργείοι ήσαν +εστρατοπεδευμένοι, ίνα, εάν οι Αργείοι επετίθεντο κατά των εν τη +πεδιάδι Λακεδαιμονίων, καταδιώξουν αυτούς διά του ιππικού. Και ο μεν +Άγις τοιαύτα διατάξας εισέβαλεν εις την πεδιάδα και ελεηλάτησε την +Σάμινθον και άλλα χωρία. + +59. Οι δε Αργείοι εννοήσαντες ταύτα ανεχώρησαν εκ της Νεμέας ενώ ήτο +πλέον ημέρα και συναντήσαντες το στρατόπεδον των Φλιασίων και +Κορινθίων, εκ μεν των Φλιασίων ολίγους εφόνευσαν, υπό δε των +Κορινθίων ολίγους και αυτοί απώλεσαν. Εν τούτοις οι Βοιωτοί, οι +Μεγαρείς και οι Σικυώνιοι, συμφώνως με την διαταγήν πού είχαν λάβη, +επροχώρουν προς την Νεμέαν, αλλά δεν εύρον πλέον εκεί τους Αργείους, +διότι ούτοι είχαν καταβή, όταν είδαν να λεηλατούνται οι αγροί των, +και είχαν παραταχθή εις μάχην. Αντιπαρεσκευάζοντο δε και οι +Λακεδαιμόνιοι. Εις το μέσον δε περιεκλείσθησαν οι Αργείοι· διότι εκ +μεν της πεδιάδος τούς εμπόδιζαν πάσαν μετά της πόλεως συγκοινωνίαν +οι Λακεδαιμόνιοι και οι μετ' αυτών, άνωθεν ήσαν οι Κορίνθιοι, οι +Φλιάσιοι, οι Πελληνείς, και προς την Νεμέαν οι Βοιωτοί, οι Σικυώνιοι +και οι Μεγαρείς. Ιππικόν δεν είχαν, διότι μόνοι εκ των Συμμάχων οι +Αθηναίοι δεν είχαν φθάση ακόμη. Οι Αργείοι και οι σύμμαχοι γενικώς +επίστευαν ότι η θέσις των δεν ήτο τόσον κακή, ότι η μάχη ήθελεν +αποβή υπέρ αυτών και ότι οι Λακεδαιμόνιοι περιεκλείσθησαν εν τω μέσω +αυτών και πλησίον της πόλεώς των. Αλλ' ο Θράσυλλος, είς εκ των πέντε +στρατηγών, και ο Αλκίφρων, πρόξενος των Λακεδαιμονίων, την στιγμήν +πού οι δύο στρατοί έμελλον να συμπλακούν προσελθόντες εις τον Άγιν +τον απέτρεψαν από του να πολεμήση, λέγοντες ότι οι Αργείοι ήσαν +έτοιμοι να υποβάλουν εις διαιτησίαν τας μετά των Λακεδαιμονίων +διαφοράς των και του λοιπού να διάγουν εν ειρήνη αφού κάμουν +σπονδάς. + +60. Και οι μεν Αργείοι οι ταύτα ειπόντες ενήργουν αυτοβούλως και όχι +τη συγκαταθέσει του στρατού· ο δε Άγις παραδεχθείς τους λόγους των, +αυτός μόνος, και χωρίς να συμβουλευθή τους περισσοτέρους, αλλ' +ανακοινώσας μόνον αυτούς εις ένα εκ των μετ' αυτού συνεκστρατευόντων +αρχόντων, έκαμε σπονδάς διά τέσσαρας μήνας, εις το διάστημα των +οποίων ώφειλον οι Αργείοι να εκτελέσουν τας υποσχέσεις των. Και +ευθύς απήγαγε τον στρατόν, χωρίς να είπη τίποτε εις κανένα εκ των +συμμάχων. Οι δε Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι ηκολούθουν μεν τον +Άγιν ως ηγεμόνα των, κατά τον νόμον, αλλά παρεπονούντο εναντίον +αυτού πικρώς μεταξύ των λέγοντες ότι, ενώ τοιαύτη καλή ευκαιρία διά +να πολεμήσουν τον εχθρόν περικυκλωμένον πανταχόθεν υπό των ιππέων +και των πεζών παρουσιάσθη εις αυτούς, έφευγον χωρίς να κάμουν τίποτε +άξιον των προπαρασκευών των· διότι τωόντι ο στρατός εκείνος ήτο ο +κάλλιστος από όσους συνηθροίσθησαν εις την Ελλάδα μέχρι της εποχής +εκείνης· εφάνη δε προ πάντων εις όλην την λαμπρότητά του ότε +συνηθροίσθη εις την Νεμέαν, όπου ευρέθησαν οι Λακεδαιμόνιοι +πανστρατιά, οι Αρκάδες, οι Βοιωτοί, οι Κορίνθιοι, οι Σικυώνιοι, οι +Πελληνείς, οι Φλιάσιοι, οι Μεγαρείς, όλοι άνδρες εκλεκτοί από κάθε +έθνος και οίτινες εφαίνοντο δυνάμενοι να αντιμετρηθούν όχι μόνον +προς την συμμαχίαν του Άργους αλλά και προς πάσαν άλλην πού ήθελεν +ενωθή με αυτήν. Ούτω λοιπόν ο στρατός, δυσηρεστημένος κατά του +Άγιδος ανεχώρησε και επέστρεψε καθείς εις τα ίδια· οι δε Αργείοι +ήσαν και αυτοί ακόμη περισσότερον δυσηρεστημένοι κατ' εκείνων +οίτινες έκαμαν τας σπονδάς άνευ της συγκαταθέσεως του πλήθους, +νομίζοντες ότι αφήσαντες τους Λακεδαιμονίους να φύγουν έχασαν την +καλυτέραν περίστασιν ήτις ηδύνατό ποτε να παρουσιασθή εις αυτούς· +διότι τωόντι ο αγών θα εγίνετο πλησίον της πόλεώς των και ενώ θα +εβοήθουν σύμμαχοι πολλοί και γενναίοι. Κατά την επιστροφήν των δε +ήρχισαν να λιθοβολούν τον Θράσυλλον εν τω χειμάρρω Χαράδρω, όπου, +πριν εισέλθουν εις την πόλιν, δικάζουν τα στρατιωτικά εγκλήματα. Ο +Θράσυλλος, καταφυγών εις τον βωμόν, εσώθη· αλλ' η περιουσία αυτού +εδημεύθη. + +61. Μετά τούτο, ότε ήλθαν προς βοήθειαν χίλιοι Αθηναίοι, οπλίται και +τριακόσιοι ιππείς υπό την αρχηγίαν του Λάχητος και του Νικοστράτου, +οι Αργείοι, οι οποίοι εδίσταζαν να λύσουν τας μετά των Λακεδαιμονίων +σπονδάς, τους προσεκάλεσαν να αναχωρήσουν και δεν τους επαρουσίασαν +εις τον δήμον, μετά του οποίου οι Αθηναίοι ήθελαν να συνεννοηθούν, +ειμή αφού ηναγκάσθησαν υπό των παρακλήσεων των Μαντινέων και των +Ηλείων, οι οποίοι ευρίσκοντο εκεί ακόμη. Οι Αθηναίοι, διά του +πρεσβευτού των Αλκιβιάδου, είπαν εις τους Αργείους και εις τους +συμμάχους ταύτα, ότι αι σπονδαί δεν έγιναν ορθώς άνευ της συμμετοχής +των άλλων πόλεων και ότι τόρα (αφού ήλθαν εγκαίρως) έπρεπε να +αρχίσουν τον πόλεμον. Πείσαντες διά των λόγων των τους συμμάχους, +ευθύς επροχώρησαν κατά του Αρκαδικού Ορχομενού πάντες πλην των +Αργείων, οι οποίοι, μολονότι πεισθέντες, έμειναν κατ' αρχάς οπίσω, +αλλ' ύστερον ήλθαν και αυτοί. Στρατοπεδεύσαντες δε έμπροσθεν του +Ορχομενού, επολιόρκουν πάντες και έκαμναν εφόδους όχι μόνον διά να +κυριεύσουν τον Ορχομενόν, αλλά και διότι ευρίσκοντο όμηροι εκ της +Αρκαδίας κατατεθέντες εκεί υπό των Λακεδαιμονίων. Οι δε Ορχομένιοι, +διότι το τείχος ήτο αδύνατον και διά το πλήθος των εχθρών φοβηθέντες +μήπως εξολοθρευθούν πριν τους βοηθήσουν, εσυνθηκολόγησαν ώστε να +είναι σύμμαχοι των πολιορκούντων, να δώσουν ομήρους εις τους +Μαντινείς εκ των συμπολιτών των και να παραδώσουν εκείνους τους +οποίους κατέθεσαν εκεί οι Λακεδαιμόνιοι. + +62. Μετά τούτο οι σύμμαχοι, κατέχοντες ήδη τον Ορχομενόν, +διεσκέφθησαν κατά ποίας πόλεως, μεταξύ εκείνων αίτινες έμεναν, +έπρεπε να προχωρήσουν κατά πρώτον. Και οι μεν Ηλείοι επρότειναν να +προσβάλουν το Λέπρεον, οι δε Μαντινείς την Τεγέαν οι Αργείοι και οι +Αθηναίοι προσετέθησαν με την γνώμην των Μαντινέων. Και οι μεν Ηλείοι +οργισθέντες διότι δεν εψηφίσθη η προσβολή του Λεπρέου, ανεχώρησαν +εις τα ίδια· οι δε άλλοι σύμμαχοι παρεσκευάζοντο εν τη Μαντινεία διά +να οδεύσουν κατά της Τεγέας. Τινές μάλιστα Τεγεάται ήθελαν να +παραδώσουν εις αυτούς την πόλιν. + +63. Οι Λακεδαιμόνιοι οι οποίοι είχαν αναχωρήσει εξ Άργους μετά την +συνομολόγησιν της τετραμήνου ανακωχής, πικρώς παρεπονούντο εναντίον +του Άγιδος, διότι δεν καθυπέταξε το Άργος, αφήσας ούτω να διαφύγη η +καλυτέρα περίστασις πού ημπορούσε ποτέ να παρουσιασθή, ως ενόμιζαν +αυτοί· διότι δεν ήτο εύκολον να εύρη τις συνηθροισμένους εις έν +μέρος τοσούτους και τοιούτους συμμάχους. Επειδή δε διεδόθη η είδησις +ότι εκυριεύθη ο Ορχομενός, ηγανάκτησαν πολύ περισσότερον και εν τη +οργή των απεφάσισαν ευθύς, εναντίον της συνηθείας των, ότι έπρεπε να +κατεδαφίσουν την οικίαν του και να τον καταδικάσουν εις πρόστιμον +εκατόν χιλιάδων δραχμών. Εκείνος δε τους ικέτευσε να μη πράξουν +τίποτε, βεβαιών ότι εις την πρώτην εκστρατείαν θα εξαγόραζε τας +επιπλήξεις ταύτας διά λαμπρού κατορθώματος· εν εναντία περιπτώσει, +θα ήσαν κύριοι να πράξουν ό,τι ήθελαν νομίση καλόν. Οι Λακεδαιμόνιοι +ανέβαλαν το πρόστιμον και την κατεδάφισιν, αλλ' εξέδωκαν τότε νόμον, +ο οποίος ουδέποτε άλλοτε υπήρξεν εις αυτούς· εξέλεξαν συμβούλιον εκ +δέκα Σπαρτιατών, χωρίς την συγκατάθεσιν του οποίου να μη δύναται να +οδηγή (ο βασιλεύς) στρατόν εκ της πόλεως (2). + +64. Εν τω μεταξύ τούτω οι Λακεδαιμόνιοι έμαθαν παρά των εν Τεγέα +φίλων των ότι εάν δεν έσπευδαν να μεταβούν εκεί, η πόλις αύτη θα +απεσπάτο απ' αυτών και θα ενώνετο μετά των Αργείων και των συμμάχων +των, και ότι ήτο ήδη εις την ακμήν να αποστατήση. Αμέσως λοιπόν οι +Λακεδαιμόνιοι και οι Είλωτες έδραμον πανδημεί μετά ταχύτητος +απαραδειγματίστου μέχρι τότε, και επροχώρησαν προς το Ορέσθειον της +Μαιναλίας· και τους μεν Αρκάδας οι οποίοι ήσαν σύμμαχοι των +επροσκάλεσαν να τους ακολουθήσουν εις Τεγέαν, αυτοί δε φθάσαντες +όλοι εις το Ορέσθειον, απέπεμψαν εις τα ίδια το έκτον μέρος του +στρατού των, ήτοι τους πρεσβυτέρους και τους νεωτέρους, διά να +φρουρή τον τόπον, και με τον επίλοιπον στρατόν έφθασαν εις την +Τεγέαν. Μετ' ολίγον έφθασαν και οι Αρκάδες σύμμαχοι. Έστειλαν μήνυμα +επίσης εις την Κόρινθον, εις τους Βοιωτούς, εις τους Φωκείς και εις +τους Λοκρούς προσκαλούντες να σπεύσουν, βιαστικά εις την Μαντίνειαν. +Αλλ' ούτοι έλαβαν την διαταγήν ταύτην πολύ εξ απροόπτου, και δεν +τοις ήτο εύκολον να διέλθουν από την εχθρικήν χώραν χωρίς να +βαδίσουν όλοι ομού και χωρίς να περιμείνουν ο ένας τον άλλον διότι +ευρισκομένη εν τω μέσω η χώρα των εχθρών απέκλειεν αυτούς· εν +τούτοις έσπευσαν. Οι δε Λακεδαιμόνιοι, λαβόντες τους παρόντας +Αρκάδας συμμάχους, εισέβαλαν εις την Μαντινικήν, και +στρατοπεδεύσαντες πλησίον του ναού του Ηρακλέους ελεηλάτουν την +χώραν. + +65. Οι Αργείοι και οι σύμμαχοι άμα είδαν αυτούς, κατέλαβαν θέσιν +τινά οχυράν και δύσβατον, και παρετάχθησαν εις μάχην. Αμέσως οι +Λακεδαιμόνιοι επροχώρησαν κατ' αυτών. Είχαν δε προσεγγίση εις +απόστασιν βολής λίθου ή ακοντίου, ότε γέρων τις, ιδών αυτούς +διευθυνομένους εναντίον της οχυράς θέσεως, εβόησε προς τον Άγιν ότι +διανοείται να θεραπεύση το έν κακόν δι' άλλου κακού, δηλών +τοιουτοτρόπως ότι ο Άγις, διά της παρούσης ακαίρου προθυμίας, ήθελε +να εξαλείψη την εναντίον του μομφήν διά την εξ Άργους υποχώρησιν, Ο +δε Άγις είτε διά την κραυγήν του γέροντος, είτε διότι μετέβαλε +γνώμην αιφνιδίως, απήγαγε βιαστικά τον στρατόν πριν αρχίση η μάχη. +Και φθάσας εις την Τεγεάτιδα μετωχέτευσε προς την Μαντινικήν το ύδωρ +περί του οποίου, ως προξενούντος παλλάς βλάβας όπου και αν επιπίπτη, +πολεμούν οι Μαντινείς και οι Τεγεάται. Ήλπιζεν ότι εις την είδησιν +ταύτην οι Αργείοι και οι σύμμαχοί των, οι οποίοι ήσαν επί του λόφου, +ήθελαν καταβή εκ της θέσεώς των διά να εμποδίσουν την εκτροπήν του +ύδατος και ούτως η μάχη ήθελε γίνη εις την πεδιάδα. Και ο μεν Άγις +μείνας αυτού όλην την ημέραν εξέτρεπε το ύδωρ, οι δε Αργείοι και +σύμμαχοι, εκπλαγέντες κατ' αρχάς διά την αιφνιδίαν αναχώρησιν των +Λακεδαιμονίων, δεν ήξευραν τι να υποθέσουν· έπειτα όμως, όταν +εκείνοι αναχωρήσαντες έγιναν άφαντοι χωρίς ούτοι να καταδιώξουν +αυτούς, ήρχισαν πάλιν να μέμφωνται τους στρατηγούς των λέγοντες ότι +και κατά την παρελθούσαν ευκαιρίαν αφήκαν να διαφύγουν οι +περικυκλωμένοι πλησίον του Άργους Λακεδαιμόνιοι, και κατά την +παρούσαν, ενώ έφευγαν, ουδείς καταδιώκει αυτούς, αλλ' εν ησυχία +εκείνοι μεν σώζονται, οι δε Αργείοι προδίδονται. Και κατ' αρχάς μεν +οι στρατηγοί εφοβήθησαν, ύστερον δε κατεβίβασαν τον στρατόν από του +λόφου και προχωρήσαντες εις την πεδιάδα εστρατοπέδευσαν διά να +προσβάλουν τους εχθρούς. + +66. Την επομένην ημέραν οι Αργείοι και οι σύμμαχοι παρετάχθησαν εις +τρόπον ώστε να πολεμήσουν εάν συνήντων τον εχθρόν· οι δε +Λακεδαιμόνιοι ενώ επανήρχοντο από τας όχθας του ύδατος προς το +πλησίον του ναού του Ηρακλέους στρατόπεδόν των, είδαν αίφνης όλους +τους εναντίους παραταγμένους ήδη, και από του λόφου προελθόντας. +Κατ' εκείνην την στιγμήν οι Λακεδαιμόνιοι κατελήφθησαν υπό πανικού +φόβου, οίον ουδέποτε άλλοτε ησθάνθησαν· μόλις ολίγας στιγμάς είχαν +όπως προετοιμασθούν διά την μάχην, και κατέλαβαν αμέσως τας θέσεις +των ενώ ο βασιλεύς Άγις έδιδεν όλας τας διαταγάς ως ορίζει ο νόμος. +Διότι όταν ο βασιλεύς οδηγή τον στρατόν, όλοι γενικώς υπακούουν εις +αυτόν· αυτός διατάττει τα δέοντα εις τους πολεμάρχους, ούτοι εις +τους λοχαγούς, ούτοι εις τους πεντηκοντήρας, ούτοι εις τους +ενωμοτάρχας και οι τελευταίοι ούτοι εις την ενωμοτίαν. Όλαι αι +διαταγαί, καθ' όσον παρίσταται αυτών ανάγκη, διά των αρχηγών τούτων +διαβιβάζονται και φθάνουν ταχέως· διότι, εκτός ολιγίστων εξαιρέσεων, +ο στρατός των Λακεδαιμονίων σύγκειται από αρχηγούς αρχηγών, εις +τρόπον ώστε η ευθύνη των πραττομένων διαμοιράζεται εις πολλούς. + +67. Κατ' εκείνην την ημέραν το αριστερόν κέρας των Λακεδαιμονίων +κατείχον οι Σκιρίται, οι οποίοι πάντοτε κατέχουν την τάξιν ταύτην +και μόνοι μεταξύ των Λακεδαιμονίων σχηματίζουν ιδιαίτερον σώμα· +πλησίον αυτών ήσαν οι μετά του Βρασίδου εκστρατεύοντες εις την +Θράκην και μετ' αυτών υπήρχον νεωστί απελευθερωθέντες δούλοι· έπειτα +αμέσως ήρχοντο οι Λακεδαιμόνιοι τακτοποιημένοι κατά λόχους, και +πλησίον αυτών οι Αρκάδες Ηραιείς, μετά δε τούτους οι Μαινάλιοι· εις +το δεξιόν κέρας ήσαν οι Τεγεάται και ολίγοι εκ των Λακεδαιμονίων εις +το έσχατον μέρος, το δε ιππικόν ήτο διανεμημένον και εις τα δύο +κέρατα. Και οι μεν Λακεδαιμόνιοι ούτω παρετάχθησαν· εις δε το +εχθρικόν στρατόπεδον, το μεν δεξιόν κέρας κατείχον οι Μαντινείς, +καθότι η μάχη εδίδετο επί του εδάφους των, πλησίον δε αυτών ήσαν οι +σύμμαχοι Αρκάδες, έπειτα οι χίλιοι λογάδες των Αργείων, εις τους +οποίους η πόλις των παρείχε προ πολλού δι' εξόδων της τα μέσα να +ασκώνται εις την πολεμικήν τέχνην, κατόπιν αυτών ήρχοντο οι άλλοι +Αργείοι, και μετ' αυτούς οι σύμμαχοι των Κλεωναίοι και Ορνεάται, +τελευταίοι δε ήρχοντο οι Αθηναίοι κατέχοντες το αριστερόν κέρας και +έχοντες τους ιδικούς των ιππείς. + +68. Η τάξις και αι προετοιμασίαι από τα δύο μέρη τοιαύται ήσαν. Αλλ' +ο στρατός των Λακεδαιμονίων εφάνη ανώτερος τον αριθμόν. Εν τούτοις +δεν δύναμαι να είπω ακριβώς τας δυνάμεις εκατέρου ή και των δύο +ομού, διότι ο μεν στρατός των Λακεδαιμονίων, διά την μυστικότητα, +την οποίαν έχει ο πολιτικός οργανισμός των, ήτο άγνωστος, ο δε των +εναντίων, ένεκα της αλαζονείας των ανθρώπων εις το να μεγαλοποιούν +τους ιδικούς των αριθμούς, καθίστατο απίστευτος. Δυνάμεθα εν τούτοις +εκ του εξής υπολογισμού να εύρωμεν κατά προσέγγισιν την αριθμητικήν +δύναμιν του σπαρτιατικού στρατού. Επτά λόχοι εμάχοντο κατ' εκείνην +την ημέραν άνευ των Σκιριτών οι οποίοι ήσαν εξακόσιοι· έκαστος λόχος +είχε τεσσάρας πεντηκοστύας, και εκάστη πεντηκοστύς τεσσάρας +ενωμοτίας. Και εις μεν τον πρώτον ζυγόν εκάστης ενωμοτίας εμάχοντο +τέσσαρες άνδρες, δεν είχαν δε όλοι το αυτό βάθος, αλλ' όπως ήθελεν +έκαστος λοχαγός. Εν γένει παρετάχθησαν επί οκτώ ζυγών κατά βάθος, +όλη δε η πρώτη τάξις, πλην των Σκιριτών, απετελείτο εκ τετρακοσίων +τεσσαράκοντα οκτώ ανδρών. + +69. Ολίγον προ της συμπλοκής οι στρατηγοί των δύο στρατοπέδων +απέτειναν προς τους οικείους στρατιώτας τας εξής προτροπάς, προς μεν +τους Μαντινείς παρέστησαν ότι η μάχη θα είναι όχι μόνον υπέρ +πατρίδος, αλλά συγχρόνως και υπέρ της ηγεμονίας ή της δουλείας, να +μη χάσουν την μεν αφού την εγνώρισαν και να μη περιπέσουν πάλιν εις +την άλλην· προς δε τους Αργείους ότι ο αγών θα είναι υπέρ της +αρχαίας αυτών ηγεμονίας, και διά να εκδικηθούν συγχρόνως απείρους +ύβρεις εναντίον ανθρώπων εχθρών και γειτόνων· προς δε τους Αθηναίους +ότι ήτο καλόν, ενώ μάχονται μετά πολλών και γενναίων συμμάχων, να μη +υποχωρήσουν εις κανένα και ότι, νικώντες τους Λακεδαιμονίους εις την +Πελοπόννησον, ήθελαν καταστήση την ηγεμονίαν των βεβαιοτέραν και +μεγαλυτέραν, εις δε το μέλλον ουδείς θα ηδύνατο να εισβάλη εις την +χώραν των. Τοιαύται ήσαν αι παραινέσεις αίτινες εδόθησαν εις τους +Αργείους και εις τους συμμάχους· οι δε Λακεδαιμόνιοι, έκαστος +ιδιαιτέρως και μετά των εμβατηρίων μελών, παρωτρύνοντο να ενθυμηθούν +την αγωγήν την οποίαν είχαν λάβη. Εγνώριζαν ότι μακρά πρακτική +άσκησις είναι καλύτερα εγγύησις της νίκης ή στιγμιαίαι προτροπαί +ευγλώττως ειπωμέναι. + +70. Έπειτα οι δύο στρατοί εκινήθησαν· και οι μεν Αργείοι και οι +σύμμαχοι εχώρουν ταχέως και ζωηρώς, οι δε Λακεδαιμόνιοι αργά και εις +τον ήχον πολλών αυλητών ομού συνηγμένων· τούτο δε δεν είναι έθιμον +ιερόν, αλλά τρόπος διά να κανονίζωνται τα βήματα των προς τον ρυθμόν +της μουσικής και διά να μη διασπάται η τάξις των, ως συμβαίνει +συνήθως εις τους μεγάλους στρατούς εις την στιγμήν της προσβολής. + +71. Ενώ οι δύο στρατοί επλησίαζαν αλλήλους, ο βασιλεύς Άγις επενόησε +το εξής. Εις όλα τα στρατόπεδα συμβαίνει εν γένει κατά την ώραν της +συμπλοκής να εκτείνουν περισσότερον το δεξιόν κέρας, εις τρόπον ώστε +εκατέρου η δεξιά πτέρυξ να είναι ανωτέρα της του εναντίου αριστεράς. +Τούτο προέρχεται διότι ο καθείς, υπό φόβου, προσπαθεί να προφυλάττη +τα άοπλα μέρη του σώματος του όπισθεν της ασπίδος του προς τα δεξιά +γείτονός του, και διότι νομίζουν ότι όσον μάλλον πυκνωμένοι είναι, +τόσον μάλλον ασφαλείς· και είναι μεν η πρώτη αιτία της κλίσεως +ταύτης ο δεξιός οδηγός, ο οποίος σπεύδει πάντοτε να προφυλάττη το +δεξιόν μέρος του σώματός του από τας προσβολάς του εχθρού, τον +μιμούνται δε και οι άλλοι στρατιώται διά τον αυτόν φόβον. Κατ' +εκείνην την ημέραν το κέρας των Μαντινέων ήτο πολύ υπέρτερον του +κέρατος των Σκιριτών, ενώ οι Λακεδαιμόνιοι και οι Τεγεάται, ένεκα +της αριθμητικής υπεροχής των, ήσαν πολύ μάλλον υπέρτεροι του κέρατος +των Αθηναίων. Φοβηθείς δε ο Άγις μήπως περικυκλωθή το αριστερόν +κέρας και νομίσας ότι οι Μαντινείς εξετείνοντο πολύ, διέταξε τους +Σκιρίτας και τους μετά του Βρασίδου συνεκστρατεύοντας να εξαπλώσουν +μέρος των στρατευμάτων των και να εξισώσουν το κέρας των προς το των +Μαντινέων· εις το κενόν δε το οποίον έμελλε να μείνη εις το μέσον +διέταξε να προχωρήσουν και να παραταχθούν οι πολέμαρχοι Ιππονοΐδας +και Αριστοκλής μετά δυο λόχων. Εσκέπτετο ότι τοιουτοτρόπως και το +δεξιόν κέρας δεν θα εξησθενίζετο πολύ και το προς τους Μαντινείς +αντιταγμένον ήθελε καταστή ασφαλέστερον. + +72. Συνέβη όμως ότι δοθείσης της διαταγής απροόπτως καθ' ην στιγμήν +επρόκειτο να γίνη η προσβολή, ο Ιππονοΐδας και ο Αριστοκλής δεν +ηθέλησαν να προχωρήσουν· ένεκα δε της αιτίας ταύτης εξωρίσθησαν +κατόπιν από την Σπάρτην ως ένοχοι ανανδρίας. Τοιουτοτρόπως οι εχθροί +επρόφθασαν να επιτεθούν και όταν ο Άγις, βλέπων ότι οι δύο λόχοι δεν +ήρχοντο προς τους Σκιρίτας ανεκάλεσε τους τελευταίους τούτους εις +τας τάξεις των, δεν ηδυνήθησαν ούτοι να τας επανακτήσουν ούτε και να +συμπληρώσουν το κενόν. Αλλ' εάν, εις την περίστασιν εκείνην, οι +Λακεδαιμόνιοι εφάνησαν κατά πάντα υποδεέστεροι εν εμπειρία, δεν +εδείχθησαν όμως εν ανδρεία ολιγώτερον ή άλλοτε ανώτεροι. Καθ' ην +στιγμήν συνεπλάκησαν με τους εναντίους, το μεν δεξιόν κέρας των +Μαντινέων έτρεψεν εις φυγήν τους Σκιρίτας και τους Βρασιδείους· και +επιπεσόντες οι Μαντινείς και οι σύμμαχοι αυτών και οι χίλιοι λογάδες +των Αργείων εις το κενόν και μη συγκλεισθέν διάστημα, κατέκοψαν τους +Λακεδαιμονίους και περικυκλώσαντες τους έτρεψαν εις φυγήν, τους +εδίωξαν μέχρι των αμαξών και εφόνευσάν τινας εκ των φυλασσόντων τας +αποσκευάς γερόντων· και εις τούτο το μέρος ενικήθησαν οι +Λακεδαιμόνιοι. Ο επίλοιπος δε στρατός, και προ πάντων το κέντρον, +όπου ευρίσκετο ο βασιλεύς Άγις και περί αυτόν οι ιππείς οι +καλούμενοι τριακόσιοι, επιπεσών κατά των Αργείων γερόντων, των +καλουμένων πεντελόχων, κατά των Κλεωναίων, κατά των Ορνεατών και +κατά των πλησίον αυτών τεταγμένων Αθηναίων, έτρεψαν αυτούς εις +φυγήν. Εκ τούτων πολλοί δεν υπέμειναν την επίθεσιν των +Λακεδαιμονίων, αλλ' υπεχώρησαν αμέσως, καί τινες μάλιστα +κατεπατήθησαν, μη δυνηθέντες να φύγουν εγκαίρως. + +73. Ότε υπεχώρησε το μέρος τούτο του στρατού των Αργείων και των +συμμάχων, αι δύο αυτών πτέρυγες διεσπάσθησαν ομοίως, και συγχρόνως η +δεξιά των Λακεδαιμονίων και των Τεγεατών ανεπτύχθη και κατέστησε +δύσκολον την θέσιν των Αθηναίων, οι οποίοι ευρέθησαν εις κίνδυνον +από τα δύο μέρη, ένθεν μεν περικυκλωμένοι, ένθεν δε ηττημένοι· +ήθελαν δε πάθη πλειότερον του λοιπού στρατού εάν δεν εβοήθουν αυτούς +οι ιππείς οι οποίοι τους συνώδευαν. Αλλ' ευτυχώς ο Άγις, μαθών την +καταστροφήν του αριστερού κέρατος του παραταγμένου κατά των +Μαντινέων και των χιλίων Αργείων, διέταξε τον στρατόν να χωρήση προς +το ηττηθέν μέρος. Και ότε τούτο έγινεν, οι μεν Αθηναίοι, άμα ο +στρατός των Λακεδαιμονίων επροχώρησε και εμακρύνθη, εσώθησαν ησύχως +και μετ' αυτών οι ηττηθέντες Αργείοι. Οι δε Μαντινείς, οι σύμμαχοί +των και οι λογάδες των Αργείων δεν εσκέφθησαν πλέον να αντισταθούν +κατά των εναντίων, αλλ' ιδόντες την ήτταν των ιδικών των και την +επίθεσιν των Λακεδαιμονίων, ετράπησαν εις φυγήν. Και εκ μεν των +Μαντινέων έπεσαν πολλοί, εκ δε των Αργείων λογάδων εσώθησαν οι +περισσότεροι. Η φυγή και η υποχώρησις μήτε εσπευσμέναι εγένοντο μήτε +με ακεραίαν παράταξιν· διότι οι Λακεδαιμόνιοι, μέχρις ου αναγκάσουν +τον εχθρόν να ενδώση, μάχονται επί πολύ και σταθερώς, αφού όμως +τρέψουν αυτόν εις φυγήν δεν τον καταδιώκουν μήτε επί πολύ μήτε +μακράν. + +74. Τοιαύτη υπήρξε περίπου η μάχη εκείνη, η αιματηροτάτη όλων όσαι +εγένοντο από πολλού χρόνου μεταξύ Ελλήνων και εις την οποίαν +ευρέθησαν συνηνωμέναι αι δυνάμεις των αξιολογωτάτων πόλεων. Οι δε +Λακεδαιμόνιοι, παραταχθέντες έμπροσθεν των φονευθέντων εχθρών, +έστησαν αμέσως τρόπαιον, απεγύμνωσαν τα πτώματα, εσύναξαν τους +νεκρούς των, έφεραν αυτούς εις την Τεγέαν, όπου τους έθαψαν, και διά +συνθήκης απέδωκαν τους των πολεμίων. Απέθαναν δε εκ μεν των Αργείων, +των Ορνεατών και των Κλεωναίων επτακόσιοι, εκ δε των Μαντινέων +διακόσιοι, εκ δε των Αθηναίων και Αιγινητών διακόσιοι και αμφότεροι +οι στρατηγοί των Αθηναίων. Οι σύμμαχοι των Λακεδαιμονίων δεν έπαθαν +τόσον, ώστε η απώλειά των να είναι αξία μνείας· ως προς δε τους +Λακεδαιμονίους ιδίως δεν ήτο εύκολον να μάθω την αλήθειαν· ελέγετο +εν τούτοις ότι εφονεύθησαν τριακόσιοι περίπου. + +75. Ολίγον προ της μάχης, ο έτερος βασιλεύς Πλειστοάναξ, έχων μεθ' +εαυτού τους πρεσβυτέρους και τους νεωτέρους, έδραμεν εις βοήθειαν +αλλά φθάσας εις την Τεγέαν και μαθών την νίκην ανεχώρησεν. Οι +Λακεδαιμόνιοι έπεμψαν διά να αναστείλουν τους από της Κορίνθου και +έξω του ισθμού ερχομένους συμμάχους. Άναχωρήσαντες δε και αυτοί οι +ίδιοι και αποπέμψαντες τους συμμάχους (ένεκα της εορτής των Καρνείων +τα οποία ετελούντο τότε) επανηγύρισαν. Δι' αυτού και μόνου του +πολεμικού κατορθώματος, απέπλυναν την μομφήν διά χαυνότητα, δι' +απερισκεψίαν και διά βραδύτητα την οποίαν επέρριπταν τότε κατ' αυτών +οι Έλληνες διά την εν τη Σφακτηρία καταστροφήν. Τους έκαμε μεν η +τύχη, ως εφαίνετο, να χάσουν το θάρρος των, αλλά κατά την ανδρείαν +ήσαν πάντοτε οι αυτοί. Κατά την προτεραίαν της μάχης συνέβη να +εισβάλουν οι Επιδαύριοι πανδημεί εις την χώραν των Αργείων, +ανυπεράσπιστον ούσαν, και εφόνευσαν πολλούς φύλακας μείναντας μετά +την αναχώρησιν των Αργείων. Αλλ' οι Μαντινείς, λαβόντες ενίσχυσιν +τρισχιλίων οπλιτών Ηλείων και χιλίων Αθηναίων, εκτός εκείνων οι +οποίοι είχαν έλθη πρότερον, εξεστράτευσαν ευθύς μεθ' όλων τούτων των +ηνωμένων δυνάμεων κατά της Επιδαύρου, ενώ οι Λακεδαιμόνιοι εώρταζαν +τα Κάρνεια, και διανεμηθέντες μεταξύ των τας εργασίας ήρχισαν να +περιτειχίζουν την πόλιν. Και οι μεν άλλοι απέκαμαν, οι δε Αθηναίοι, +όπως διετάχθησαν, ωχύρωσαν την άκραν, όπου ευρίσκεται ο ναός της +Ήρας. Μετά το πέρας της εργασίας ταύτης αφήσαντες φρουράν εξ όλων +των συμμαχικών στρατευμάτων, ανεχώρησαν εις τα ίδια, και το θέρος +ετελείωσε. + +76. Ευθύς από των πρώτων ημερών του επομένου χειμώνος οι +Λακεδαιμόνιοι, μετά την εορτήν των Καρνείων, εξεστράτευσαν, και +φθάσαντες εις την Τεγέαν μετεβίβασαν εις το Άργος προτάσεις ειρήνης. +Υπήρχαν ήδη εις την πόλιν ταύτην άνδρες οι οποίοι ήσαν αφωσιωμένοι +εις αυτούς και οι οποίοι επεθύμουν να καταργήσουν το δημοκρατικόν +πολίτευμα του Άργους. Η έκβασις της μάχης επέτρεπεν εις αυτούς να +καταπείσουν ευκολώτερον τους περισσοτέρους εις συμβιβασμόν. Ήθελαν +δε να κάμουν πρώτον σπονδάς μετά των Λακεδαιμονίων, έπειτα να +κλείσουν συμμαχίαν, και ακολούθως να επιχειρήσουν την ανατροπήν της +δημοκρατίας. Λίχας ο Αρκεσιλάου, πρόξενος των Αργείων, φθάνει εκ +μέρους των Λακεδαιμονίων φέρων εις το Άργος δύο προτάσεις, την μεν +εν περιπτώσει καθ' ην οι Αργείοι ήθελαν να πολεμήσουν, την δε εάν +εδέχοντο να κλείσουν ειρήνην. Μετά πολλάς συζητήσεις (διότι και ο +Αλκιβιάδης έτυχε παρών) οι οπαδοί των Λακεδαιμονίων, οι οποίοι ήδη +ενήργουν αναφανδόν, έπεισαν τους Αργείους να παραδεχθούν την εξής +συμβιβαστικήν πρότασιν. + +77. (3) «Απεφασίσθη υπό της εκκλησίας των Λακεδαιμονίων να +συμβιβασθούν μετά των Αργείων υπό τους εξής όρους. Οι Αργείοι θα +αποδώσουν εις τους Ορχομενίους τα τέκνα των, εις τους Μαιναλίους +τους άνδρας τους οποίους είχαν συλλάβη αιχμαλώτους και εις τους +Λακεδαιμονίους τους άνδρας τους οποίους είχαν συλλάβη εις την +Μαντίνειαν, θα εξέλθουν εκ της Επιδαύρου και θα κατεδαφίσουν το +τείχος το οποίον είχαν εγείρη. Εάν οι Αθηναίοι δεν θελήσουν να +εξέλθουν της Επιδαύρου, θα θεωρηθούν ως εχθροί των Αργείων και των +Λακεδαιμονίων καθώς και των συμμάχων των δύο τούτων λαών. Οι +Λακεδαιμόνιοι θέλουν αποδώση εις όλας τας πόλεις τους παίδας όσους +έλαβον ως ομήρους. Ως προς την θυσίαν την οφειλομένην εις τον θεόν, +οι Αργείοι θα είναι ελεύθεροι να επιβάλουν τον όρκον, εις τους +Επιδαυρίους ή να τον δώσουν αυτοί οι ίδιοι. Αι εν τη Πελοποννήσω +κείμεναι πόλεις, μεγάλαι ή μικραί, θα είναι όλαι αυτόνομοι κατά τα +πάτρια. Εάν λαός τις έξωθεν της Πελοποννήσου εισβάλη εις το +πελοποννησιακόν έδαφος διά να το βλάψη, οι Λακεδαιμόνιοι και οι +Αργείοι θα συνεννοηθούν πως να αποδιώξουν αυτόν διά του τρόπου πού +ήθελε φανή δικαιότατος εις τους Πελοποννησίους. Όσοι σύμμαχοι των +Λακεδαιμονίων ευρίσκονται εκτός της Πελοποννήσου, θα μείνουν εις την +αυτήν κατάστασιν εις την οποίαν και οι εντός της Πελοποννήσου +σύμμαχοι των Αργείων και των Λακεδαιμονίων, δηλαδή κύριοι των +ιδιοκτησιών των. Οι Λακεδαιμόνιοι και οι Αργείοι θα ανακοινώσουν εις +τους συμμάχους των τας συμφωνίας ταύτας διά να τας παραδεχθούν και +αυτοί, εάν θέλουν· εάν δε οι σύμμαχοι ούτοι επιθυμήσουν να προστεθή +τι, ας στείλουν πρέσβεις εις την Λακεδαίμονα.» + +78. Κατ' αρχάς οι Αργείοι παρεδέχθησαν την συνθήκην ταύτην και ο +στρατός των Λακεδαιμονίων ανεχώρησεν εκ της Τεγέας εις τα ίδια· μετά +τούτο ήρχισαν συνεννοούμενοι μεταξύ των, και μετ' ου πολύ οι αυτοί +άνδρες έπεισαν πάλιν τους Αργείους να αφήσουν την μετά των +Μαντινέων, Ηλείων και Αθηναίων συμμαχίαν και να κλείσουν μετά των +Λακεδαιμονίων την ακόλουθον συνθήκην ειρήνης και συμμαχίας. + +79. (4) «Απεφασίσθη υπό των Λακεδαιμονίων και των Αργείων να γίνη +ειρήνη και συμμαχία διά πεντήκοντα έτη υπό τους ακολούθους όρους· Θα +κρίνωνται εν ισότητι κατά την συνήθειαν των πατέρων των. Αι άλλαι +πόλεις της Πελοποννήσου δύνανται να συμπεριληφθούν εις τας σπονδάς +και την συμμαχίαν ταύτην μένουσαι ελεύθεραι και αυτόνομοι και +δικαζόμεναι με ισότητα κατά τας πατρογονικάς συνηθείας. Οι εκτός της +Πελοποννήσου σύμμαχοι των Λακεδαιμονίων θα είναι ίσοι καθ' όλα με +τους Αργείους και κύριοι της χώρας των. Εάν ποτε επιστή ανάγκη +κοινής εκστρατείας, οι Λακεδαιμόνιοι και οι Αργείοι θα λαμβάνουν +περί τούτου μέτρα δικαιότατα προς τους συμμάχους. Εάν προκύψη έρις +τις μεταξύ των πόλεων της Πελοποννήσου, ή των εντός ή των εκτός, +είτε περί των ορίων είτε περί άλλου τινός, η δικαιοσύνη θα επικρατή. +Εάν προκύψη έρις τις μεταξύ δύο συμμάχων πόλεων, αμφότεραι θα +υποβάλλωνται εις την διαιτησίαν άλλης πόλεως ουδετέρας την οποίον +ήθελαν εκλέξη αμφότεραι. Οι πολίται θα δικάζωνται κατά τα πάτρια.» + +80. Τοιαύται υπήρξαν αι σπονδαί και η συμμαχία· απέδωκαν δε +αμοιβαίως όσα είχαν κυριεύση και ετακτοποίησαν τας λοιπάς διαφοράς +των. Διασκεπτόμενοι δε ήδη περί των υποθέσεων των από κοινού, +εψήφισαν να μη δεχθούν μήτε κήρυκα μήτε πρεσβείαν εκ μέρους των +Αθηναίων πριν ή ούτοι εξέλθουν της Πελοποννήσου εγκαταλείποντες τα +τείχη και να μη κάμουν μετ' αυτών ειρήνην ή πόλεμον πριν αποφασίσουν +από κοινού. Επιλαμβανόμενοι παντός πράγματος μετά ζήλου, έπεμψαν +αμφότεροι πρέσβεις και εις τας πόλεις της Θράκης και προς τον +Περδίκκαν πείσαντες αυτόν να εισέλθη εις την συμμαχίαν των. Ούτος εν +τούτοις δεν διέλυσεν αμέσως την μετά των Αθηναίων συμμαχίαν, +διενοείτο όμως να το πράξη βλέπων ότι το έπραττον και οι Αργείοι +(διότι κατήγετο και αυτός εξ Άργους). Επί τέλους ανενέωσαν τους μετά +των Χαλκιδέων αρχαίους όρκους των και προσέθεσαν νέους. Έπεμψαν δε +οι Αργείοι πρέσβεις και προς τους Αθηναίους προσκαλούντες αυτούς να +εκκενώσουν το τείχος της Επιδαύρου. Οι Αθηναίοι, βλέποντες ότι οι +ιδικοί των φύλακες ήσαν πολύ κατώτεροι κατά τον αριθμόν από τους +άλλους συμφύλακας, έπεμψαν τον Δημοσθένην να τους επαναφέρη. Φθάσας +αυτός επροφασίσθη αγώνα γυμνικόν, τον οποίον εσύστησεν έξω του +φρουρίου, και άμα εξήλθον οι άλλοι στρατιώται της φρουράς, αυτός +έκλεισε τας πύλας. Ύστερον δε ανανεώσαντες οι Αθηναίοι τας μετά των +Επιδαυρίων σπονδάς, απέδωκαν εις αυτούς το φρούριον εκείνο. + +81. Μετά την απομάκρυνσιν των Αργείων εκ της συμμαχίας των Αθηναίων, +οι Μαντινείς εις την αρχήν μεν αντέστησαν, αλλ' έπειτα αισθανόμενοι +ότι ήσαν αδύνατοι άνευ των Αργείων, συνεβιβάσθησαν και αυτοί με τους +Λακεδαιμονίους και παρητήθησαν της ηγεμονίας των πόλεων. Οι +Λακεδαιμόνιοι και οι Αργείοι συνεξεστράτευσαν, χίλιοι εξ εκατέρου +μέρους. Και οι μεν Λακεδαιμόνιοι μετέβησαν μόνοι εις την Σικυώνα και +κατέστησαν εκεί το ολιγαρχικόν πολίτευμα, κατόπιν δε κατήργησαν +ενωθέντες το δημοκρατικόν πολίτευμα του Άργους και εγκαθίδρυσαν +ολιγαρχίαν αφωσιωμένην εις τους Λακεδαιμονίους. Τα συμβάντα ταύτα +εγένοντο περί τα τέλη του χειμώνος και τας αρχάς της ανοίξεως, και +τοιουτοτρόπως παρήλθε το δέκατον τέταρτον έτος του πολέμου. + +82. Κατά δε το ακόλουθον θέρος (5) οι Διείς του Άθω απεσπάσθησαν από +τους Αθηναίους, διά να ενωθούν με τους Χαλκιδείς, και οι +Λακεδαιμόνιοι ετακτοποίησαν τα πράγματα της Αχαΐας, τα οποία +πρότερον δεν ήσαν αρεστά εις αυτούς. Η δημοκρατική μερίς του Άργους, +συνασπισθείσα ολίγον κατ' ολίγον, εσχημάτισε πάλιν καλάς ελπίδας και +επετέθη κατά της ολιγαρχίας περιμείνασα προς τούτο τας ημέρας πού οι +Λακεδαιμόνιοι εώρταζαν τας γυμνοπαιδίας. Και γενομένης μάχης εν τη +πόλει υπερίσχυσεν ο δήμος, και άλλους μεν εκ των ολιγαρχικών +εφόνευσεν, άλλους δε εδίωξεν. Οι δε Λακεδαιμόνιοι, αν και προ πολλού +προσκαλούμενοι υπό των φίλων, δεν έσπευδον μολαταύτα να έλθουν· αλλά +τέλος, αναβαλόντες τας γυμνοπαιδίας, έσπευσαν εις βοήθειαν. Μαθόντές +δε εν Τεγέα, ότι ενικήθησαν οι ολιγαρχικοί, δεν ηθέλησαν να +προχωρήσουν, μολονότι τους παρεκάλουν οι φυγάδες, αλλ' επιστρέψαντες +εις τα ίδια εξηκολούθησαν τας γυμνοπαιδίας. Έπειτα ήλθαν προς αυτούς +πρέσβεις και από των εν τη πόλει Αργείων και από των έξω, μετά +πολλάς δε μεταξύ των συζητήσεις, γενομένας ενώπιον των συμμάχων, οι +Λακεδαιμόνιοι απεφάνθησαν ότι οι ευρισκόμενοι εντός της πόλεως είχαν +άδικον, και απεφάσισαν να εκστρατεύσουν εναντίον του Άργους· αλλά +συνέβησαν πολλαί αναβολαί και αργοπορίαι. Εν τω μεταξύ δε τούτω ο +δήμος των Αργείων φοβηθείς τους Λακεδαιμονίους και συνδέσας πάλιν +μετά των Αθηναίων συμμαχίαν, εκ της οποίας ήλπιζε μεγάλην ωφέλειαν, +έκτισε μακρά τείχη μέχρι της θαλάσσης, διά να δύναται να εισάγη +τρόφιμα διά της συνδρομής των Αθηναίων εν περιπτώσει που ήθελεν +αποκλεισθή η διά ξηράς μετακόμισις. Τον τειχισμόν τούτον εγνώριζαν +και πολλαί των εν Πελοποννήσω πόλεων. Και οι μεν Αργείοι ειργάζοντο +εις τούτο όλοι ανεξαιρέτως, άνδρες, γυναίκες και οικιακοί δούλοι, +επίσης δε και εξ Αθηνών ήλθαν προς αυτούς ξυλουργοί και λιθοτόμοι. +Και τοιουτοτρόπως ετελείωσε το θέρος. + +83. Κατά δε τον ακόλουθον χειμώνα οι Λακεδαιμόνιοι, άμα έμαθαν ότι +οι Αργείοι έκτιζαν τείχη, εστράτευσαν κατά του Άργους, αυτοί και οι +σύμμαχοι των, πλην των Κορινθίων· είχαν επίσης συνεννοήσεις τινάς +και εν αυτώ τω Άργει. Αρχηγός δε της εκστρατείας ήτο ο βασιλεύς των +Λακεδαιμονίων Άγις ο Αρχιδάμου. Και όσα μεν εφαίνοντο προετοιμασμένα +εν τη πόλει υπέρ αυτών δεν επέτυχαν ακόμη· καταβαλόντες όμως και +κατεδαφίσαντες τα οικοδομούμενα τείχη, και κυριεύσαντες το χωρίον +του Άργους Υσιάς, και φονεύσαντες όλους τους ελευθέρους άνδρας όσους +ηχμαλώτισαν, ανεχώρησαν και διελύθησαν κατά πόλεις. Μετά τούτο δε +εστράτευσαν και οι Αργείοι κατά της Φλειασίας διά τον λόγον ότι εκεί +εγίνοντο δεκτοί οι φυγάδες του Άργους, και λεηλατήσαντες την χώραν +επέστρεψαν· τωόντι εκεί είχαν εύρει άσυλον οι πλείστοι των +εξορίστων. Κατά τον αυτόν χειμώνα απέκλεισαν οι Αθηναίοι τους +λιμένας της Μακεδονίας, επιρρίπτοντες εις τον Περδίκκαν κατηγορίαν +ότι είχεν ενωθή μετά των Αργείων και των Λακεδαιμονίων, και ότι, ενώ +οι Αθηναίοι είχαν προπαρασκευαστή να εκστρατεύσουν κατά των +Χαλκιδέων της Θράκης και κατά της Αμφιπόλεως υπό τον στρατηγόν +Νικίαν του Νικηράτου, αυτός εγκατέλιπε την συμμαχίαν και επροξένησεν +ούτω διά της απομακρύνσεώς του την διάλυσιν του στρατού· ήτο λοιπόν +εχθρός των. Και τοιουτοτρόπως παρήλθεν ο χειμών αυτός και το δέκατον +πέμπτον έτος του πολέμου. + +84. Κατά δε το ακόλουθον θέρος ο Αλκιβιάδης έπλευσεν εις Άργος μετά +είκοσι πλοίων και συνέλαβεν εκεί τριακοσίους άνδρας, οι οποίοι +εθεωρούντο ακόμη ως ύποπτοι και ως φρονούντες τα των Λακεδαιμονίων· +κατέθεσαν δε αυτούς οι Αθηναίοι εις τας πλησίον νήσους τας +εξαρτωμένας απ' αυτούς. Οι Αθηναίοι εξεστράτευσαν επίσης και +εναντίον της νήσου Μήλου μετά πλοίων ιδικών των μεν τριάκοντα, Χίων +δε έξ, Λεσβίων δε δύο, και οπλιτών ιδικών των μεν χιλίων διακοσίων +και τοξοτών τριακοσίων και ιπποτοξοτών είκοσι, των δε συμμάχων και +νησιωτών χιλίων πεντακοσίων περίπου οπλιτών. Οι δε Μήλιοι είναι μεν +άποικοι των Λακεδαιμονίων, δεν ήθελαν όμως να υπακούουν εις τους +Αθηναίους καθώς οι άλλοι νησιώται, αλλά κατ' αρχάς μεν ετήρησαν +ουδετερότητα και έμεναν ησυχάζοντες· κατόπιν όμως, αναγκασθέντες υπό +των Αθηναίων, οι οποίοι ελεηλάτουν την νήσον των, ήρχισαν πόλεμον +φανερόν. Στρατοπεδεύσαντες λοιπόν εις την χώραν των μετά του στρατού +τούτου οι στρατηγοί Κλεομήδης ο Λυκομήδους και Τισίας ο Τισιμάχου, +πριν αρχίσουν καμμίαν εχθροπραξίαν έπεμψαν πρέσβεις, διά να +συνομιλήσουν μετ' αυτών. Τους πρέσβεις τούτους δεν παρουσίασαν οι +Μήλιοι εις τον λαόν, αλλά τους προσεκάλεσαν να συνομιλήσουν μετά των +αρχών και των πρώτων πολιτών περί του λόγου της αποστολής των. Οι δε +πρέσβεις των Αθηναίων είπον τα εξής : + +85. Επειδή οι λόγοι δεν γίνονται προς το πλήθος, προς τον σκοπόν να +μη απατηθούν οι πολλοί ακούοντες διά μιας τους δελεαστικούς και +ανεξέλεγκτους διά την αδιάκοπον συνέχειαν λόγους μας (διότι +εννοούμεν ότι τοιαύτη είναι η σκέψις σας με το να μας φέρετε ενώπιον +μικρού αριθμού ακροατών), διά τούτο σεις οι συνελθόντες μαζί μας +ασφαλισθήτε έτι μάλλον. Εγκαταλείποντες τον τρόπον της συνεχούς +αγορεύσεως ας λέγετε και σεις ό,τι φρονείτε περί ενός εκάστου· +οσάκις δε εκφέρομεν γνώμην τινά, εάν αύτη σας φαίνεται απαράδεκτος, +αντικρούετε την αμέσως. Και πρώτον είπατε αν σας αρέσκει ο τρόπος +ούτος της συνομιλίας». + +86. Οι δε σύνεδροι των Μηλίων απεκρίθησαν «Η μεν φιλική πρότασις του +να συζητήσωμεν ησύχως δεν είναι αξία μομφής, αλλ' αι πολεμικαί +προπαρασκευαί, αι παρούσαι και ουχί μέλλουσαι, μας φαίνονται να +αντιφάσκουν προς αυτό. Διότι βλέπομεν ότι ήλθατε ως κριταί των όσα +θα ειπωθούν και ότι διά του λόγου τούτου, εάν μεν υπερισχύσωμεν εις +το δίκαιον ημών και ένεκα τούτου δεν υποχωρήσωμεν, θα προκαλέσωμεν +πόλεμον καθ' ημών, εάν δε υποχωρήσωμεν, δουλείαν». + +87. ΑΘΗΝΑΙΟΙ. Εάν μεν, συνήλθατε, διά να υπολογίσετε τας δυσπιστίας +σας περί του μέλλοντος ή διά παν άλλο να σκεφθήτε παρά περί της +σωτηρίας της πόλεώς σας αναλόγως με τας παρούσας περιστάσεις και με +όσα βλέπετε, ας παύσωμεν αν δε τουναντίον, ας ομιλήσωμεν. + +88. ΜΗΛΙΟΙ. Φυσικόν και συγγνωστόν είναι, άνθρωποι, εις τοιαύτην (ως +την ιδικήν μας) κατάστασιν ευρισκόμενοι, να δίδουν πάσαν έκτασιν εις +τους λόγους των και τας σκέψεις των. Αναγνωρίζομεν όμως ότι η +συνέλευσις αύτη αντικείμενον έχει την σωτηρίαν ημών. Ας γίνη λοιπόν +η συζήτησις, εάν ευαρεστήσθε, κατά τον τρόπον τον οποίον υπεδείξατε. + +89. ΑΘ. Ημείς λοιπόν δεν θα ζητήσωμεν λέξεις ευπρεπείς, ούτε θα +επιχειρήσωμεν να αποδείξωμεν διά μακρών λόγων οι οποίοι δεν θα +έπειθον κανένα ότι είναι δίκαιον να άρχωμεν καθό νικήσαντες τον +Μήδον, ή ότι εκδικούμεθα σήμερον ως προσβληθέντες· και σας +παρακαλούμεν επίσης να μη μας ειπήτε ότι, επειδή είσθε άποικοι των +Λακεδαιμονίων, δεν εξεστρατεύσατε μαζί μας, ή ότι δεν μας ηδικήσατε +εις τίποτε, μήτε να αξιώσετε διά τούτο να μας πείσετε· πράξατε μόνον +ό,τι είναι δυνατόν να γίνη κατά τα αληθή φρονήματα εκατέρων· διότι +γνωρίζομεν επίσης καλώς και οι μεν και οι δε ότι το δίκαιον κατά την +κρίσιν των ανθρώπων λαμβάνεται υπ' όψιν μόνον όταν οι κρινόμενοι +έχουν ίσην ισχύν, οι δε ισχυροί εξασκούν την δύναμίν των και οι +ασθενείς υποχωρούν. + +90. ΜΗΛ. Καθώς νομίζομεν λοιπόν είναι ωφέλιμον να σας είπωμεν (είναι +δε αναγκαίον τούτο, επειδή σεις επροβάλατε επιτακτικώς ως βάσιν το +συμφέρον αντί του δικαίου) ότι δεν πρέπει να καταλύσετε την +ελευθερίαν, το κοινόν τούτο αγαθόν, και ότι ο ευρισκόμενος πάντοτε +εις κίνδυνον δύναται να επιτύχη διά της πειθούς ωφελήματα ανάλογα +και δίκαια, ενίοτε δε και πέραν του αυστηρού δικαίου. Και τούτο σας +συμφέρει πλειότερον παντός άλλου, τοσούτω μάλλον, όσω, εάν ποτε +ατυχήσετε, θέλετε χρησιμεύσει εις τους άλλους ως παράδειγμα, διά να +τιμωρηθήτε αυστηρώς. + +91. ΑΘ. Ημείς δε εξ εναντίας, εάν καταλυθή η ημετέρα ηγεμονία, δεν +θα λυπηθώμεν· διότι οι άρχοντες άλλων, ως οι Λακεδαιμόνιοι, δεν +είναι επίφοβοι εις τους ηττηθέντας (άλλως δεν πρόκειται ενταύθα περί +των Λακεδαιμονίων), επίφοβοι όμως είναι οι υπήκοοι, όταν συμβή να +προσβάλουν και να νικήσουν τους αρχαίους κυρίους των. Και περί μεν +τούτου ας αφεθή εις ημάς (ας μείνη να εξετασθή μόνον από ημάς) ο +κίνδυνος, όστις δύναται να προκύψη· ότι δε ήλθομεν ενταύθα +μεριμνώντες περί της ημετέρας ηγεμονίας και της σωτηρίας της πόλεως +σας, τούτο θέλομεν σας αποδείξει, θέλοντες να είμεθα άρχοντές σας +ανεμποδίστως και να καταστήσωμεν την σωτηρίαν σας συμφέρουσαν και +εις σας και εις ημάς. + +92. ΜΗΛ. Και πώς συμβαίνει να συμφέρη εις ημάς μεν να δουλεύωμεν, +εις σας δε να ηγεμονεύετε; + +93. ΑΘ. Διότι σεις μεν, εάν υπακούσετε, δεν θα πάθετε τα έσχατα +δεινά, ημείς δε, εάν δεν σας εξολοθρεύσωμεν, θα έχωμεν κέρδος. + +94. ΜΗΛ. Δεν δέχεσθε λοιπόν να μένωμεν ήσυχοι, όντες φίλοι μεν +ιδικοί σας και όχι πολέμιοι, σύμμαχοι δε κανενός; + +95. ΑΘ. Όχι· διότι η έχθρα σας μας βλάπτει ολιγώτερον παρά η φιλία +σας, η οποία διά τους υπηκόους μας ήθελε δεικνύει την αδυναμίαν +ημών, ενώ η έχθρα σας ήθελε δεικνύει την δύναμιν ημών. + +96. ΜΗΛ. Λοιπόν οι υπήκοοί σας θέτονται εις την αυτήν κατηγορίαν με +εκείνους, οι οποίοι κανένα δεν έχουν δεσμόν με σας και με τους +αποίκους σας, εκ των οποίων τινές αποστατήσαντες υπετάχθησαν; + +97. ΑΘ. Οι υπήκοοι ημών σκέπτονται ότι δεν στερούνται δικαιολογίας +μήτε οι μεν μήτε οι δε, αλλ' ότι ένεκα της ισχύος των οι μεν +διαμένουν ελεύθεροι, ημείς δε διά φόβον δεν επερχόμεθα· ώστε +υποτάσσοντες σας όχι μόνον θα αυξήσωμεν τον αριθμόν των υπηκόων μας, +αλλ' ωσαύτως θα εξασφαλίσωμεν ημάς αυτούς· τοσούτω μάλλον, όσω +νησιώται όντες και ασθενέστεροι όχι μόνον απέναντι θαλασσοκρατόρων, +όπως είμεθα ημείς, αλλά και εναντίον άλλων δεν θέλετε δυνηθή να +υπερισχύσετε. + +98. ΜΗΛ. Δεν νομίζετε ότι υπάρχει ασφάλεια εις αυτό το οποίον θα σας +είπωμεν; (διότι καθώς απαγορεύοντες εις ημάς τους λόγους επί τη +βάσει του δικαίου μας αναγκάζετε να συναρμοζώμεθα προς το συμφέρον +σας, ούτω και ημείς υποδεικνύοντες εις σας τι είναι εις ημάς +ωφέλιμον θα προσπαθήσωμεν να σας πείσωμεν, εάν η ωφέλεια αύτη είναι +επίσης και ιδική σας.) Πώς να μη καταστήσετε εχθρούς σας εκείνους, +οι οποίοι σήμερον είνε ουδέτεροι, όταν μάρτυρες της τοιαύτης +διαγωγής, θα κρίνωσιν ότι ημέραν τινά θα επιτεθήτε επίσης και κατ' +αυτών ; Εκ τούτου δε τι άλλο θέλει προκύψει ειμή να αυξήσουν οι +υπάρχοντες εχθροί σας και να αναγκασθούν άλλοι να γίνουν εχθροί παρά +την θέλησίν των; + +99. ΑΘ. Ουδόλως. Οι λαοί, τους οποίους φοβούμεθα περισσότερον, δεν +είναι οι κάτοικοι της στερεάς, οι οποίοι δι' αυτό τούτο, ότι είναι +ελεύθεροι, δεν θα σπεύσουν να μας προσβάλουν αλλ' είναι οι +ανεξάρτητοι νησιώται, όπως σεις και εκείνοι οίτινες εξεγείρονται και +εναντιώνονται εναντίον της ανάγκης να υποταχθούν αυτοί, χωρίς να +μετρήσουν τας δυνάμεις των, δύνανται να επισύρουν και κατ' αυτών και +καθ' ημών άφευκτον κίνδυνον. + +100. ΜΗΛ. Αφού οι μέγιστοι κίνδυνοι αψηφούνται από σας μεν ίνα +διατηρήσετε την ηγεμονίαν, από δε τους υπό την δουλείαν ίνα +απαλλαγούν αυτής, βεβαίως θα είχομεν μεγάλην μηδαμινότητα και +δειλίαν, ημείς πού είμεθα ακόμη ελεύθεροι, αν δεν διεκινδυνεύομεν τα +πάντα μάλλον παρά να υποδουλωθώμεν. + +101. ΑΘ. Όχι, εάν σκεφθήτε φρονίμως· διότι ενώπιον σας δεν πρόκειται +αγών περί ανδραγαθίας προς ίσους, εις τον οποίον θα ήτο αισχύνη διά +σας, εάν υπεκύπτετε, αλλά περί της σωτηρίας σας με το να μη +αντισταθήτε κατά δυνάμεων πολύ ανωτέρων. + +102. ΜΗΛ. Αλλ' ηξεύρομεν ότι ο πόλεμος λαμβάνει πολλάκις ανελπίστους +τροπάς και ότι η νίκη δεν συνοδεύει πάντοτε τους αριθμητικώς +ανωτέρους· διά τούτο, αν μεν υποχωρήσωμεν αμέσως, ουδεμίαν ελπίδα +σωτηρίας έχομεν, αν δε πολεμήσωμεν, υπάρχει ακόμη ελπίς να σωθώμεν. + +103. ΑΘ. Η ελπίς, πού παρηγορεί εις τους κινδύνους, βλάπτει μεν τους +διακινδυνεύοντας τας περισσευούσας δυνάμεις των, δεν καταστρέφει +όμως αυτούς όλως διόλου· αλλ' εις τους διακινδυνεύοντας το παν +τίποτε δεν τους αφήνει (διότι είναι φύσει δαπανηρά), μόλις δε φανούν +αι παγίδες, εις τας οποίας παρασύρει, και αμέσως βλέπει τις ότι +τίποτε δεν του έμεινε, διά να προφυλαχθή εναντίον αυτών· τούτο σεις, +ασθενείς όντες και εις κρίσιμον στιγμήν ευρισκόμενοι, προσέξατε μη +πάθητε και ομοιάσητε με τους κοινούς των θνητών, οίτινες έχοντες +ακόμη μέσα ανθρώπινα διά να σωθούν, όταν, εν τη απελπισία των, πάσα +ελπίς ορατή τους εγκαταλείπη, καταφεύγουν εις τας αφανείς ελπίδας, +εις την μαντικήν, εις τους χρησμούς και εις παν ό,τι δύναται ούτω +ένωμένον με την παραπλάνησιν του νου (φρεναπάτην) να επιφέρη τον +όλεθρόν των. + +104. ΜΗΛ. Μη αμφιβάλλετε ότι και ημείς επίσης αναγνωρίζομεν ότι +είναι δύσκολον να αγωνισθώμεν προς την δύναμίν σας και την τύχην, αν +δεν θα είναι ίση· πιστεύομεν όμως, ως προς μεν την τύχην, ότι +προστατευόμενοι υπό του θείου δεν θα είμεθα κατώτεροι σας, διότι +αγωνιζόμεθα όσιοι προς αδίκους· ως προς δε την έλλειψιν της +δυνάμεως, ελπίζομεν ότι θα αναπληρωθή αύτη διά της συμμαχίας των +Λακεδαιμονίων, η οποία συμμαχία τους υποχρεώνει να μας βοηθήσουν, αν +όχι δι' άλλην αιτίαν, τουλάχιστον διά την συγγένειαν και από +φιλοτιμίαν. Βλέπετε λοιπόν ότι δεν είναι όλως παράλογον το θάρρος +μας. + +105. ΑΘ. Και ημείς μεν ωσαύτως νομίζομεν ότι δεν θα έχωμεν +ολιγώτερον ευμενείς τους θεούς· διότι ουδέν επιθυμούμεν ή πράττομεν +αντιβαίνον εις τας θρησκευτικάς πεποιθήσεις ή εις τας επιθυμίας των +ανθρώπων. Νομίζομεν ότι και οι θεοί και οι άνθρωποι, κινούμενοι υπό +ακαθέκτου φυσικής ορμής, τείνουν εις το να άρχουν, εκείνοι μεν εν τη +τάξει των ιδεών, ούτοι δε εν τω κύκλω της πραγματικότητος. Ούτε +εθέσαμεν ούτε μετεχειρίσθημεν ημείς πρώτοι τον νόμον τούτον· τον +εύρομεν υπάρχοντα και ύστερον από ημάς θα υπάρχη αιωνίως. Κάμνομεν +χρήσιν αυτού βέβαιοι ότι και σεις και πολλοί άλλοι ακόμη, +περιερχόμενοι εις τοιαύτην δύναμιν ως την ημετέραν, θα επράττετε το +αυτό. Ως προς τους θεούς λοιπόν, ουδεμίαν αιτίαν έχομεν να +υποθέσωμεν ότι θέλομεν στερηθή της ευνοίας των· ως προς δε την από +τους Λακεδαιμονίους ελπίδα σας, οι οποίοι, ως πιστεύετε, θα σας +βοηθήσουν από εντροπήν, σας μακαρίζομεν διά την απλότητα σας και δεν +ζηλεύομεν βέβαια την αφροσύνην σας. Οι Λακεδαιμόνιοι, διά τον εαυτόν +τους μεν και τα εγχώρια έθιμά των ως επί το πλείστον προσφέρονται +τιμίως και δικαίως· διά τους άλλους δε συντόμως ηδύνατο τις να είπη +ότι, από όλους τους λαούς τους οποίους γνωρίζομεν, αυτοί είναι +προφανέστατον ότι νομίζουν τα μεν ευάρεστα έντιμα, τα δε συμφέροντα +δίκαια. Η τοιαύτη άρα σκέψις δεν ωφελεί την παράλογον ελπίδα, την +οποίαν έχετε σήμερον περί της σωτηρίας σας. + +106. ΜΗΛ. Ημείς όμως νομίζομεν ότι ίσα ίσα διά το συμφέρον των δεν +θα θελήσουν προδίδοντες τους Μηλίους, αποίκους αυτών όντας, να +φανούν άπιστοι προς τους Έλληνας όσοι είναι φίλοι των και να γίνουν +ωφέλιμοι εις τους εχθρούς των. + +107. ΑΘ. Δεν πιστεύετε λοιπόν ότι το μεν συμφέρον είναι συνδεμένον +με την ασφάλειαν, το δε δίκαιον και το έντιμον είναι αχώριστα από +τους κινδύνους, εις τους οποίους εις ελάχιστον βαθμόν εκτίθενται οι +Λακεδαιμόνιοι. + +108. ΜΗΛ. Νομίζομεν εν τούτοις ότι δεν θα διστάσουν να κινδυνεύσουν +υπέρ ημών, και ότι θα έχουν πλήρη και τελείαν πεποίθησιν εις ημάς· +διότι διά μεν τας εν τη Πελοποννήσω επιχειρήσεις των Λακεδαιμονίων +κείμεθα πλησίον αυτής ώστε να τους βοηθώμεν, ως προς δε το φρόνημα +μας θα μας εύρωσι πιστοτέρους παρά κάθε άλλον, επειδή την αυτήν +καταγωγήν έχομεν μετ' αυτών. + +109. ΑΘ. Εκείνοι δε, παρά των οποίων ζητεί τις βοήθειαν, δεν δίδουν +αυτήν αποβλέποντες εις την εύνοιαν του ζητούντος αυτήν αλλ' εις την +υπεροχήν των πραγματικών του δυνάμεων· τούτο λαμβάνουν υπ' όψιν +πλέον απ' όλους τους άλλους οι Λακεδαιμόνιοι, οι οποίοι +δυσπιστούντες εις τας ιδίας των δυνάμεις δεν επέρχονται κατά των +άλλων ειμή αφού προσλάβουν πολλούς συμμάχους. Δεν είναι λοιπόν +πιθανόν, ενώ ημείς κυριαρχούμεν κατά θάλασσαν, να μεταβιβασθούν εις +νήσον. + +110. ΜΗΛ. Οι Λακεδαιμόνιοι όμως όχι μόνον ιδικήν των δύναμιν +έχουσιν, αλλά και άλλους δύνανται να στείλουν· το Κρητικόν πέλαγος +είναι ευρύ. Εκεί είναι δυσκολώτερον εις τους θαλασσοκράτορας να +συλλάβουν τους εχθρούς των παρά εις τούτους να σωθώσιν, όταν θέλωσι +να διαφύγωσι· και επί τη υποθέσει όμως ότι ήθελον αποτύχει εις +τούτο, πάλιν ήθελον τραπή εναντίον της χώρας σας και κατ' εκείνων +των συμμάχων, εις τους οποίους δεν μετέβη ο Βρασίδας· και τότε πλέον +θα αναγκασθήτε να πολεμήσετε ουχί περί γης, η οποία διόλου δεν σας +ανήκει, αλλά περί της ιδικής σας και της των συμμάχων σας. + +111. ΑΘ. Τοιαύτη απόπειρα έγινεν ήδη και γνωρίζετε ότι οι Αθηναίοι +ουδέποτε εκ φόβου παρήτησαν πολιορκίαν τινά. Εν τούτοις παρατηρούμεν +όμως ότι, ενώ ανηγγείλατε ότι η παρούσα διάσκεψις σκοπόν θα έχη την +σωτηρίαν της πόλεώς σας, μολαταύτα καθ' όλην την μακράν ταύτην +συνδιάλεξιν δεν είπετέ τι, εις το οποίον να δύναταί τις να βασίση +ελπίδα τινά σωτηρίας. Τα ισχυρότερα υποστηρίγματα σας είναι +μέλλουσαι ελπίδες, ενώ τα πραγματικά σας μέσα, παραβαλλόμενα προς τα +εναντίον σας αντιταχθέντα, είναι ανεπαρκή διά να νικήσετε. Θα +πράξετε μεγάλην ανοησίαν, εάν, αφού ημείς αποχωρήσωμεν, δεν σκεφθήτέ +τι συνετώτερον· διότι βεβαίως δεν θα γίνετε παίγνια της φιλαυτίας, η +οποία εις τους προφανείς και αδόξους κινδύνους φέρει τους ανθρώπους +εις την καταστροφήν. Τωόντι, πόσοι άνθρωποι μολονότι προβλέποντες το +μέγεθος του κινδύνου τον οποίον διέτρεχον, δελεαζόμενοι όμως υπό του +δελεαστικού ονόματος της αισχύνης, δεν ηδυνήθησαν να αντισταθώσιν +εις την δύναμιν μιας λέξεως, και πράγματι ενέπεσαν εκουσίως εις +αθεράπευτα δυστυχήματα προσλαμβάνοντες αισχύνην αισχροτέραν διά την +ανοησίαν των ή διά την τύχην. Φυλαχθήτε από το πάθημα τούτο, εάν +είσθε φρόνιμοι. Και μη νομίσετε ότι είναι αισχρόν να υποταχθήτε εις +μεγίστην πόλιν, όταν αύτη σας προτείνη επιεικείς προτάσεις, να +γίνετε δηλαδή σύμμαχοί της και να διατηρήσετε την χώραν σας +πληρώνοντες φόρον. Όντες ελεύθεροι να εκλέξετε μεταξύ ειρήνης και +πολέμου μη προτιμήσετε εξ ισχυρογνωμοσύνης το χειρότερον. Όσοι προς +μεν τους ίσους δεν ενδίδουν, προς δε τους ανωτέρους καλώς +προσφέρονται, απέναντι δε των κατωτέρων είναι επιεικείς, αυτοί +κατορθώνουν πολλά. Σκεφθήτε λοιπόν, αφού αποχωρήσωμεν ημείς, και +λάβετε προ οφθαλμών πολλάκις ότι σκέπτεσθε περί της πατρίδος σας, η +οποία είναι μία μόνη και της οποίας η τύχη εξαρτάται εκ μιας +αποφάσεως καλής ή κακής. + +112. Και οι μεν Αθηναίοι απεχώρησαν εκ της συνεδριάσεως, οι δε +Μήλιοι μείναντες μόνοι, αφού έσχημάτισαν την αυτήν απόφασιν, +επέμειναν εις την άρνησίν των και απεκρίθησαν ως εξής: «Ω Αθηναίοι, +ούτε μεταβάλλομεν την πρώτην απόφασιν μας, ούτε θα αφήσωμεν να μας +αφαιρέσουν εις ολίγας στιγμάς την έλευθερίαν πόλεως από επτακοσίων +ετών οικουμένης· αλλ' ελπίζοντες εις την θείαν προστασίαν, η οποία +διεφύλαξεν αυτήν μέχρι της σήμερον, και εις την βοήθειαν των θεών +και των ανθρώπων και των Λακεδαιμονίων θα προσπαθήσωμεν να την +σώσωμεν. Ουχί εχθροί αλλά φίλοι και των δύο σας προσκαλούμεν να +εξέλθετε της χώρας μας, αφού κάμετε σπονδάς συμφερούσας και εις σας +και εις ημάς». + +113. Ταύτα είπον οι Μήλιοι· αλλ' οι Αθηναίοι διαλύοντες την +συνεδρίασιν απεκρίθησαν, «Εκ της αποφάσεώς σας φαίνεται, ότι μόνοι +μεταξύ των ανθρώπων θεωρείτε τα μέλλοντα ως σαφέστερα των +βλεπομένων, και ότι τα αφανή παρίστανται εις τους οφθαλμούς σας ως +υπάρχοντα ήδη, και τοιούτος (σύμφωνος προς αυτά) είναι ο πόθος σας. +Τα πάντα εμπιστευόμενοι εις τους Λακεδαιμονίους, εις την τύχην, εις +τας ελπίδας τα πάντα θα απολέσετε». + +114. Και οι μεν πρέσβεις των Αθηναίων επέστρεφαν εις το στρατόπεδον, +οι δε στρατηγοί αυτών, βλέποντες την ανυποταξίαν των Μηλίων, ήρχισαν +αμέσως να τους πολεμούν και διαιρέσαντες την εργασίαν εις τους +στρατιώτας των διαφόρων πόλεων περιετείχισαν κύκλω τους Μηλίους. +Έπειτα αφήσαντες οι Αθηναίοι κατά γην και κατά θάλασσαν φρουράν εξ +ιδίων στρατιωτών και εκ συμμαχικών ανεχώρησαν μετά του περισσοτέρου +στρατού, οι δε μείναντες εξηκολούθησαν την πολιορκίαν. + +115. Κατά τον αυτόν χρόνον και οι Αργείοι εισβαλόντες εις την +Φλειασίαν και πεσόντες εις ενέδραν στημένην υπό των φυγάδων των και +υπό των Φλειασίων απώλεσαν περί τους ογδοήκοντα άνδρας. Και οι εν τη +Πύλω Αθηναίοι έλαβαν πολλά λάφυρα παρά των Λακεδαιμονίων, οι οποίοι +διά την αιτίαν ταύτην δεν διέλυσαν μεν τας σπονδάς διά να τους +πολεμήσουν, αλλά διεκήρυξαν ότι οι συμπολίταί των ήσαν ελεύθεροι να +ληστεύουν τους Αθηναίους. Και οι Κορίνθιοι επολέμησαν επίσης τους +Αθηναίους ένεκα ιδιαιτέρων διαφορών· οι δε άλλοι Πελοποννήσιοι +έμεναν ήσυχοι. Και οι Μήλιοι, προσβαλόντες διά νυκτός το προς την +αγοράν προτείχισμα των Αθηναίων, εκυρίευσαν αυτό και εφόνευσαν +άνδρας τινάς· εισαγαγόντες δε τρόφιμα και όσα περισσότερα ηδυνήθησαν +χρήσιμα επέστρεφαν και έμεναν ήσυχοι. Κατόπιν όμως οι Αθηναίοι +προσείχον περισσότερον. Και το θέρος παρήλθεν. + +116. Κατά δε τον ακόλουθον χειμώνα οι Λακεδαιμόνιοι ητοιμάσθησαν να +εκστρατεύσουν κατά της Αργολίδος· αλλ' επειδή αι θυσίαι αι οποίαι +έγιναν προς διάβασιν των ορίων δεν εφάνησαν ευνοϊκαί, επέστρεψαν εις +τα ίδια. Η τοιαύτη επίδειξις ενέβαλε τους Αργείους εις υπονοίας +εναντίον τινών εκ των συμπολιτών των καί τινας μεν εξ αυτών +συνέλαβον, οι δε άλλοι διέφυγαν. + +Κατά την αυτήν εποχήν οι Μήλιοι κατέλαβαν έτερον μέρος του +περιτειχίσματος των Αθηναίων, εις το οποίον δεν ήσαν πολλοί φύλακες. +Αλλ' ακολούθως, ελθόντος και άλλου στρατού εξ Αθηνών υπό την οδηγίαν +Φιλοκράτους του Δημέου, επολιορκήθησαν ισχυρώς. Επειδή δε εξεδηλώθη +και προδοσία εντός της πόλεως, οι Μήλιοι παρεδόθησαν άνευ όρων εις +τους Αθηναίους· ούτοι δε όσους μεν εφήβους έλαβον εις την εξουσίαν +των εφόνευσαν, τας δε γυναίκας και τους παίδας τους έκαμαν δούλους +προς πώλησιν (ανδράποδα) και ύστερον πέμψαντες πεντακοσίους αποίκους +κατοίκησαν την πάλιν αυτοί. + +ΒΙΒΛΙΟΝ ΣΤ'. + +ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ + +ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΙΑΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ + + + +ΒΙΒΛΙΟΝ ΣΤ'. + + + +1. Κατά δε τον αυτόν χειμώνα οι Αθηναίοι ηθέλησαν και πάλιν, μετά +δυνάμεων μεγαλυτέρων εκείνων τας οποίας είχον ο Λάχης και ο +Ευρυμέδων, να πλεύσουν εναντίον της Σικελίας, διά να την υποτάξουν, +εάν ήθελον δυνηθή. Οι πλείστοι εξ αυτών ηγνόουν το μέγεθος της +νήσου, ως και τον αριθμόν των κατοίκων της, Ελλήνων και βαρβάρων, +και ότι ανελάμβανον να κάμουν πόλεμον σχεδόν επίσης σπουδαίον ως τον +της Πελοποννήσου. Τωόντι ο περίπλους της Σικελίας είναι οκτώ περίπου +ημερών διά πλοίον εμπορικόν, και μόνον εν διάστημα θαλάσσης είκοσι +το πολύ σταδίων εμποδίζει την τοσούτον ευρείαν ταύτην νήσον να είναι +χώρα της στερεάς γης. + +2. Ιδού δε πώς εκατοικήθη αύτη το πάλαι και πόσα έθνη εν όλω +περιέχει. Λέγεται ότι οι αρχαιότατοι κάτοικοι ενός μέρους της νήσου +υπήρξαν οι Κύκλωπες και οι Λαιστρυγόνες, των οποίων εγώ ούτε την +καταγωγήν ηξεύρω, ούτε πόθεν ήλθαν, ούτε πού απεχώρησαν. Πρέπει εν +τούτοις να αρκεσθώμεν εις όσα είπαν οι ποιηταί και εις τας διαφόρους +γνώμας αίτινες εξηνέχθησαν περί αυτών. Μετ' αυτούς πρώτοι οικήτορες +φαίνονται οι Σικανοί· και ούτοι μεν διατείνονται ότι είναι +παλαιότεροι, καθότι είναι αυτόχθονες, αλλά το βέβαιον είναι ότι +είναι Ίβηρες, διωχθέντες υπό των Λιγύων από τα παρόχθια μέρη του +ποταμού Σικανού της Ιβηρίας. Εξ αυτών ωνομάσθη η νήσος Σικανία, +πρότερον καλούμενη Τρινακρία, κατοικούν δε αυτοί και μέχρι της +σήμερον τα δυτικά μέρη της Σικελίας. Μετά την άλωσιν δε του Ιλίου +τινές των Τρώων, διαφυγόντες τους Έλληνας, φθάνουν διά θαλάσσης εις +την Σικελίαν· και αποκατασταθέντες εις τα μεθόρια των Σικανών, +ωνομάσθησαν μεν όλοι Έλυμοι, πόλεις δε αυτών ιδιαίτεραι ήσαν η Έρυξ +και η Έγεστα. Εις την αποικίαν ταύτην προσετέθησαν καί τινες Φωκείς +επανερχόμενοι εκ της Τροίας και ριφθέντες υπό της τρικυμίας πρώτον +προς την Λιβύην και κατόπιν εις την Σικελίαν. Οι δε Σικελοί, εκ της +Ιταλίας όπου κατώκουν, φεύγοντες τους Οπικούς, μετέβησαν πιθανώτατα +εις την Σικελίαν επί σχεδίων αναμείναντες προς τούτο την στιγμήν πού +ο άνεμος πνέει προς τον πορθμόν, ίσως όμως και δι' άλλου τινός +τρόπου εισπλεύσαντες. Υπάρχουν δε και σήμερον ακόμη εις την Ιταλίαν +Σικελοί· και η χώρα εκλήθη Ιταλία από του βασιλέως των Σικελών, ο +οποίος εκαλείτο Ιταλός. Οι Σικελοί, ελθόντες εις την Σικελίαν μετά +στρατού πολλού, ενίκησαν εις μάχην τους Σικανούς και απώθησαν αυτούς +προς τα μεσημβρινά και τα δυτικά μέρη της νήσου και αντί Σικανίας +επωνόμασαν αυτήν Σικελίαν. Αποκατασταθέντες δε εις τα πλέον εύφορα +μέρη του τόπου κατείχον αυτά περί τα τριακόσια έτη από της +μεταβάσεώς των μέχρι του ερχομού των Ελλήνων. Ακόμη δε και σήμερον +κατέχουν τα μέσα και τα προς βορράν της νήσου. Κατώκησαν επίσης και +Φοίνικες περί την Σικελίαν, καταλαβόντες ακρωτήρια και νησίδια +παρακείμενα ένεκα της μετά των Σικελών εμπορίας των· αλλ' όταν οι +Έλληνες ήρχισαν να έρχωνταί πολλοί διά θαλάσσης, οι Φοίνικες +εγκατέλιπον τα πλείστα των μερών τούτων και συνοικίσθησαν εις την +Μοτύην, τον Σολόεντα και την Πάνορμον πλησίον των Ελύμων. Διπλούν +συμφέρον εύρισκαν εις τούτο· πρώτον την συμμαχίαν των λαών τούτων +και δεύτερον ότι ήσαν πλησίον της Καρχηδόνος, η οποία εκ του μέρους +τούτου χωρίζεται από της Σικελίας μόνον διά βραχυτάτου διαστήματος. +Και οι μεν βάρβαροι τοσούτοι ήσαν και τοιουτοτρόπως κατοίκησαν την +Σικελίαν. + +3. Μεταξύ δε των Ελλήνων πρώτοι οι Χαλκιδείς, πλεύσαντες εκ της +Ευβοίας μετά του οικιστού Θουκλέους, κατοίκησαν την Νάξον και +ήγειραν τον βωμόν του Αρχηγέτου Απόλλωνος, ο οποίος σήμερον είναι +έξω της πόλεως· επί του βωμού τούτου οι θεωροί, όταν έρχωνται εκ της +Σικελίας, κάμνουν τας πρώτας θυσίας. Τας δε Συρακούσας, κατά το +επόμενον έτος, ο Αρχίας, είς των Ηρακλειδών, ελθών εκ της Κορίνθου, +εκατοίκισεν, αφού πρώτον εδίωξε τους Σικελούς εκ της νήσου, όπου +ευρίσκεται η εσωτερική πόλις, της οποίας η θάλασσα δεν βρέχει πλέον +σήμερον τα τείχη· με τον καιρόν και η έξω πόλις προστειχισθείσα +έγινε πολυάνθρωπος. Ο δε Θουκλής και οι Χαλκιδείς, ορμηθέντες εκ της +Νάξου, κατά το πέμπτον έτος μετά την θεμελίωσιν των Συρακουσών, και +διώξαντες διά των όπλων τους Σικελούς έκτισαν τους Λεοντίνους και +μετ' αυτούς την Κατάνην. Αυτοί δε οι Καταναίοι εξέλεξαν ως οικιστήν +των τον Εύαρχον. + +4. Κατά την αυτήν εποχήν ο Λάμις, φέροιν ωσαύτως αποικίαν εκ των +Μεγάρων, έφθασεν εις την Σικελίαν και έκτισεν άνωθεν του ποταμού +Πεντακίου πόλιν, την οποίαν ωνόμασε Τρώτιλον· ακολούθως την +εγκατέλιπε, διά να συγκατοικήση με τους Χαλκιδείς των Λεοντίνων· +αλλά διωχθείς υπ' αυτών και κτίσας την Θάψον, αυτός μεν αποθνήσκει, +οι δε σύντροφοί του, διωχθέντες εκ της Θάψου και προσκληθέντες υπό +του βασιλέως των Σικελών Ύβλωνος, ο οποίος παρέδωκεν εις αυτούς την +χώραν, μετέβησαν και έκτισαν την πόλιν των Μεγαρέων των κληθέντων +Υβλαίων. Και οικήσαντες εκεί επί έτη διακόσια τεσσαράκοντα πέντε +εδιώχθησαν υπό του τυράννου των Συρακουσίων Γέλωνος εκ της πόλεως +και της χώρας. Αλλά πριν διωχθούν και εκατόν έτη μετά την +αποκατάστασίν των έπεμψαν διά να κτίση την Σελινούντα τον Πάμιλον, ο +οποίος ήλθεν εκ των Μεγάρων, της μητροπόλεώς των, διά να σχηματίση +την αποικίαν εκείνην. Ο εκ Ρόδου Αντίφημος και ο εκ Κρήτης Έντιμος, +φέροντες μαζί των εποίκους, έκτισαν από κοινού την Γέλαν, +τεσσαράκοντα πέντε έτη μετά την οίκισιν των Συρακουσών. Και η μεν +πόλις ωνομάσθη από του ποταμού Γέλα, το δε μέρος, όπου υπάρχει +σήμερον και το οποίον πρώτον εκυκλώθή διά τείχους, ονομάζεται +Λίνδιοι και οι κάτοικοι αυτού παρέλαβον τους δωρικούς θεσμούς. Περί +τα εκατόν οκτώ έτη μετά την οίκισίν των οι Γελοίοι εκατοίκησαν την +πόλιν Ακράγαντα, αυτήν μεν από του ποταμού Ακράγαντος ονομάσαντες, +οικιστάς δε λαβόντες τον Αριστόνουν και τον Πυστίλον, θεσμούς δε +δεχθέντες τους των Γελώων. Η δε Ζάγκλη αρχήθεν μεν εκατοικήθη υπό +ληστών ελθόντων εκ της εν Οπικία Χαλκιδικής πόλεως Κύμης, ύστερον δε +πλήθος ανθρώπων ελθόντες εκ της Χαλκίδος και της λοιπής Ευβοίας +διεμοιράσθησαν την γην και οικισταί αυτής έγιναν ο Περιήρης και ο +Κραταιμένης, ο μεν από Κύμης, ο δε από Χαλκίδος. Το όνομα δε Ζάγκλη +εδόθη κατά πρώτον εις την πόλιν υπό των Σικελών, διότι η τοποθεσία +αυτής είναι δρεπανοειδής, το δε δρέπανον οι Σικελοί λέγουν ζάγκλον· +ύστερον δε οι κάτοικοι αυτής εξώσθησαν υπό Σαμίων και άλλων Ιώνων, +οι οποίοι φεύγοντες τους Μηδους προσήγγισαν εις την Σικελίαν. Αλλά +και οι Σάμιοι εδιώχθησαν όχι μετά πολύν καιρόν υπό του τυράννου των +Ρηγίνων Αναξίλα, ο οποίος συνήθροισεν εις την πόλιν πληθυσμόν +σύμμικτον και την ωνόμασε Μεσσήνην από του ονόματος της αρχαίας +αυτού πατρίδος. + +5. Η δε Ιμέρα, αποικία της Ζάγκλης, οικιστάς είχε τον Ευκλείδην, τον +Σίμον και τον Σάκωνα. Και όσοι μεν ήλθαν εις την αποικίαν αυτήν ήσαν +Χαλκιδείς· εν τούτοις εξόριστοί τινες των Συρακουσών, λεγόμενοι +Μυλητίδαι, νικηθέντες είς τινα στάσιν, ηνώθησαν μετ' αυτών· και η +μεν γλώσσα ήτο κράμα της Χαλκιδικής και της Δωρικής, αλλ' οι +Χαλκιδικοί θεσμοί επεκράτησαν. Αι Άκραι και αι Κασμέναι +εκατοικήθησαν υπό Συρακουσίων, αι μεν Άκραι εβδομήκοντα έτη μετά τας +Συρακούσας, αι δε Κασμέναι είκοσι περίπου έτη μετά τας Άκρας. Και η +Καμάρινα κατά πρώτον συνωκίσθη υπό Συρακουσίων, εκατόν τριάκοντα +πέντε σχεδόν έτη μετά την κτίσιν των Συρακουσών· οικισταί δε αυτής +υπήρξαν ο Δάσκων και ο Μενέκωλος. Αλλά κατά τινα πόλεμον, ο οποίος +προήλθεν εξ αποστασίας, διωχθέντων των Καμαριναίων υπό των +Συρακουσών, ο τύραννος της Γέλας Ιπποκράτης έλαβε την χώραν των +Καμαριναίων αντί λύτρων διά τους Συρακουσίους αιχμαλώτους, και +γενόμενος αυτός οικιστής εκατοίκισε την Καμάριναν. Και πάλιν ύστερον +ερημωθείσα αυτή υπό του Γέλωνος εκατοικήθη εκ τρίτου υπό Γελώων. + +6. Τοσαύτα έθνη Ελλήνων και βαρβάρων κατώκουν την Σικελίαν και κατά +τοιαύτης εκτεταμένης νήσου επεχείρησαν να εκστρατεύσουν οι Αθηναίοι. +Και η μεν αληθής αιτία ήτο να γίνουν κύριοι όλης της νήσου· η +πρόφασις δε με την οποίαν περιεκάλυπτον την επιχείρησιν ταύτην ήτο +να βοηθήσουν τους έχοντας την αυτήν καταγωγήν λαούς και εκείνους οι +οποίοι είχον γίνει πρότερον σύμμαχοι των. Προ πάντων όμως παρώτρυναν +αυτούς οι πρέσβεις των Εγεσταίων, οι οποίοι ήσαν εις τας Αθήνας και +οι οποίοι επεκαλούντο ζωηρώς την βοήθειαν των. Οι Εγεσταίοι, +γείτονες όντες με τους Σελινουντίους, επολέμουν προς αυτούς διά τινα +ζητήματα σχετικά με τας εκ γάμων σχέσεις αυτών και διά τα +αμφισβητούμενα όρια της χώρας· και οι Σελινούντιοι προσκαλέσαντες +εις βοήθειαν των τους συμμάχους των Συρακούσιους επίεζαν αυτούς +ζωηρώς και κατά γην και κατά θάλασσαν. Οι Εγεσταίοι, υπενθυμίζοντες +εις τους Αθηναίους την γενομένην επί Λάχητος συμμαχίαν και τον +προηγούμενον πόλεμον των Λεοντίνων, παρεκάλουν να τους στείλουν +πλοία προς βοήθειαν, προτάσσοντες μεταξύ άλλων επιχειρημάτων το +ακόλουθον, ότι, εάν οι Συρακούσιοι, αφού έδιωξαν τους Λεοντίνους εκ +της πόλεως των, έμεναν ατιμώρητοι, εάν, καταστρέφοντες τους +υπολειπομένους ακόμη συμμάχους των Αθηναίων, κατελάμβαναν αυτοί +μόνοι την όλην δύναμιν της Σικελίας, υπήρχε φόβος μήπως και οι +Δωριείς έλθουν ποτέ μετά μεγάλων παρασκευών να βοηθήσουν τους +Δωριείς της Πελοποννήσου, ως συγγενείς των και ως θεμελιωτάς, και +καταλύσουν μετ' αυτών την ηγεμονίαν των Αθηναίων· ότι δε ήτο +φρόνιμον να αντισταθούν εις τους Συρακουσίους μετά των υπολοίπων +ακόμη συμμάχων· ότι άλλως και ως προς αυτούς ιδιαιτέρως ήθελον, +δώσει εις τους Αθηναίους χρήματα ικανά διά τας δαπάνας του πολέμου. +Επί των προτάσεων τούτων, αι οποίαι επανελήφθησαν συχνάκις εις τας +δημοσίας συνεδριάσεις και υπό των Εγεσταίων και υπό των +υπερασπιζόντων αυτούς, οι Αθηναίοι εψήφισαν να πέμψουν πρώτον +πρέσβεις εις την Έγεσταν, διά να βεβαιωθούν αν, ως έλεγον οι +Εγεσταίοι, υπήρχον αληθώς χρήματα εις το κοινόν ταμείον και εις τους +ναούς, και συγχρόνως να πληροφορηθούν εις ποίον σημείον ήτο ο προς +τους Σελινουντίους πόλεμος. + +7. Και οι μεν πρέσβεις των Αθηναίων απεστάλησαν εις την Σικελίαν. Οι +δε Λακεδαιμόνιοι και οι σύμμαχοι, πλην των Κορινθίων, εξεστράτευσαν +τον αυτόν χειμώνα κατά της Αργολίδος, ελεηλάτησαν μικρόν μέρος αυτής +και επήραν σίτον επί τινων αμαξίων, τα οποία είχον φέρει μαζί των. +Αποκαταστήσαντες δε, εις τας Ορνεάς τους φυγάδας των Αργείων άφησαν +εις αυτούς μικρόν μέρος στρατού, και συνθηκολογήσαντες επί ωρισμένον +χρόνον να μη λεηλατούν αμοιβαίως τας χώρας των οι Ορνεάται και οι +Αργείοι, επέστρεψαν εις τα ίδια μετά του υπολοίπου στρατού. Επειδή +όμως όχι μετά πολύν καιρόν ήλθον οι Αθηναίοι μετά τριάκοντα πλοίων +και εξακοσίων οπλιτών, οι Αργείοι εξήλθον μετ' αυτών πανστρατιά και +επολιόρκησαν επί μίαν ημέραν τας Ορνεάς· αλλά κατά την νύκτα, ενώ ο +εχθρικός στρατός ήτο κατεσκηνωμένος μακράν, οι Ορνεάται διέφυγον· +την επομένην δε ημέραν οι Αργείοι, εννοήσαντες τούτο, κατέσκαψαν την +πόλιν και ανεχώρησαν, επίσης δε και οι Αθηναίοι επέστρεψαν ακολούθως +μετά των πλοίων των εις τα ίδια. Μετέφεραν δε οι Αθηναίοι διά +θαλάσσης και εις την Μεθώνην την γειτονικήν με την Μακεδονίαν ιππείς +Αθηναίους και εξορίστους Μακεδόνας οι οποίοι είχον καταφύγει εις τας +Αθήνας και ελεηλάτουν την χώραν του Περδίκκου. Οι δε Λακεδαιμόνιοι +πέμψαντες πρέσβεις προς τους εν τη Θράκη Χαλκιδείς, οι οποίοι είχον +μετά των Αθηναίων δέκα ημερών σπονδάς, τους προσεκάλεσαν να ενώσουν +τας δυνάμεις των με τας του Περδίκκου· ούτοι όμως δεν ηθέλησαν, και +με αυτά ετελείωσεν ο χειμών, και το δέκατον έκτον έτος του πολέμου +τούτου, τον οποίον συνέγραψεν ο Θουκυδίδης. + +8. Κατά το ακόλουθον θέρος, άμα ήρχισεν η άνοιξις, οι των Αθηναίων +πρέσβεις επέστρεψαν εκ της Σικελίας και μετ' αυτών οι των Εγεσταίων +φέροντες μεθ' εαυτών εξήκοντα τάλαντα εις άργυρον διά μηνιαίον +μισθόν εξήκοντα πλοίων, τα οποία έμελλαν να παρακαλέσουν τους +Αθηναίους να τους στείλουν. Και οι Αθηναίοι συγκαλέσαντες εκκλησίαν +και ακούσαντες τας επαγωγούς αλλά ψευδείς εκθέσεις των πρέσβεων των +Εγεσταίων και των ιδικών των, οι οποίοι εβεβαίωναν ότι είδον πολλά +χρήματα έτοιμα εις τους ναούς και εις τα δημόσια ταμεία, εψήφισαν να +στείλουν εις την Σικελίαν εξήκοντα πλοία και στρατηγούς πάσαν +εξουσίαν έχοντας Αλκιβιάδην τον Κλεινίου, Νικίαν τον Νικηράτου και +Λάμαχον τον Ξενοφάνους με την διαταγήν να βοηθήσουν τους Εγεσταίους +κατά των Σελινουντίων, να εγκαταστήσουν τους Λεοντίνους, εάν ο +πόλεμος ελάμβανε στροφήν ευνοϊκήν, και να τακτοποιήσουν τα πάντα εις +την Σικελίαν κατά τον τρόπον, όστις ήθελε τοις φανή ο μάλλον +συμφέρων διά τους Αθηναίους. Μετά πέντε δε ημέρας συνεκάλεσαν πάλιν +εκκλησίαν, διά να σκεφθούν περί των μέσων της ταχείας προετοιμασίας +των πλοίων και διά να ψηφίσουν διά την αναχώρησιν των στρατηγών παν +ό,τι ήθελε κριθή αναγκαίον. Και ο Νικίας, ο οποίος εξελέγη μεν +ακουσίως στρατηγός, αλλ' εσκέπτετο ότι η πόλις κακήν έλαβεν απόφασιν +συλλαβούσα το σχέδιον, υπό πρόφασιν εύσχημον και ευπρεπή, να +κατακτήση όλην την Σικελίαν, ανέβη εις το βήμα και, διά ναποτρέψη +τους Αθηναίους από την επιχείρησιν ταύτην, συνεβούλευσε τα εξής : + +9. Η μεν συνέλευσις αύτη συνεκλήθη όπως σκεφθώμεν περί των +προετοιμασιών, και των μέσων πώς πρέπει να μεταβώμεν εις την +Σικελίαν· εγώ όμως νομίζω ότι έπρεπεν ίσως να εξετάσωμεν ακόμη αν +συμφέρει εις ημάς να στείλωμεν εκεί πλοία· ίσως δεν έπρεπε, μετά +τόσον βραχείαν διάσκεψιν περί τοιούτων σοβαρών υποθέσεων, +ναναδεχθώμεν, πειθόμενοι εις άνδρας αλλοφύλους, πόλεμον, ο οποίος +διόλου δεν αφορά εις ημάς. Και όμως εγώ και τιμήν λαμβάνω εξ αιτίας +μιας τοιαύτης επιχειρήσεως και ολιγώτερον παντός άλλου φοβούμαι· όχι +διότι δεν θεωρώ ως επίσης καλόν πολίτην εκείνον, όστις φείδεται της +ζωής του ή της περιουσίας του· διότι ούτος προ πάντων, διά το ίδιον +αυτού συμφέρον, επιθυμεί την ευτυχίαν της πόλεως. Αλλ' ουδέποτε +μέχρι της σήμερον, ωμίλησα εναντίον της συνειδήσεως μου, διά να τύχω +περισσοτέρων τιμών, και σήμερον ακόμη δεν θα είπω παρά ό,τι νομίζω +ωφέλιμον. Διά λαόν έχοντα τον χαρακτήρά σας ο λόγος μου θα απέβαινεν +ασθενής, εάν σας παρώτρυνα να διατηρήσετε όσα έχετε και να μη +διακινδυνεύσετε τα βέβαια χάριν των αβεβαίων, τα πραγματικά αντί των +φανταστικών· διά τούτο θα περιορισθώ να σας διδάξω ότι η προθυμία +σας είναι άκαιρος και ότι ο σκοπός, τον οποίον προτίθεσθε, δεν είναι +εύκολος να πραγματοποιηθή. + +10. «Υποστηρίζω λοιπόν ότι σεις αφήνοντες εδώ τόσους εχθρούς και +μεταβαίνοντες εις την Σικελίαν είναι ως να ηθέλετε να προσελκύσετε +εναντίον σας και άλλους. Νομίζετε ίσως ότι έχουν κάτι σταθερόν αι +γενόμεναι σπονδαί, αι οποίαι, ενόσω μεν μένετε ήσυχοι, θα υφίστανται +ονομαστικώς (διότι μόνον προς τον σκοπόν τούτον έγιναν υπό τινων εκ +των συμπολιτών μας και υπό των αντιπάλων μας), άμα όμως με τοιαύτας +σημαντικάς δυνάμεις υποστήτε ατυχίαν τινά, οι εχθροί θα σπεύσουν να +επιτεθούν εναντίον μας, πρώτον μεν διότι η σύμβασις έγινε κατ' +ανάγκην εν ώρα δυσχερών περιστάσεων και μετά περισσοτέρας αισχύνης +δι' αυτούς παρά δι' ημάς· έπειτα δε διότι εντός αυτής της ιδίας +συμβάσεως έχομεν πολλά τα αμφισβητούμενα. Υπάρχουν μάλιστα τινές, οι +οποίοι ούτε καν εδέχθησαν την σύμβασιν ταύτην, και δεν είναι ούτοι +οι ασθενέστατοι· αλλ' άλλοι μεν μας πολεμούν αναφανδόν, άλλοι δε +συγκρατούνται από την απραξίαν των Λακεδαιμονίων και υπό δεκαημέρων +σπονδών. Ίσως δε μάλιστα, εάν εύρουν τας δυνάμεις μας διηρημένας (το +οποίον τώρα σπεύδομεν να πράξωμεν), ενωθούν εναντίον μας, εκ +συμφώνου μετά των Σικελιωτών, των οποίων την συμμαχίαν πολύ +επεζήτουν άλλοτε. Τούτο πρέπει λοιπόν να σκεφθώμεν, και, ενώ η πόλις +ημών ακόμη πλέει εις τανοικτά, να μη ζητώμεν τον κίνδυνον μήτε να +θέλωμεν να επεκτείνωμεν την ηγεμονίαν μας πριν εξασφαλίσωμεν την +υπάρχουσαν. Οι εν τη Θράκη Χαλκιδείς, αποσπασθέντες από την +συμμαχίαν μας προ τοσούτων ετών, δεν υπετάγησαν ακόμη, και υπάρχουν +άλλοι των πόλεων της στερεάς, οι οποίοι μας υπακούουν κάπως +αμφίβολα. Εν τούτοις ημείς μεν σπεύδομεν να βοηθήσωμεν τους +Εγεσταίους ως συμμάχους δήθεν αδικούμενους, βραδύνομεν δε να +εκδικηθώμεν διά τας ύβρεις αυτών εκείνων, οι οποίοι απεστάτησαν προ +πολλού χρόνου. + +11. »Και όμως, τους μεν, εάν ενικώμεν, θα ηδυνάμεθα και να τους +κρατήσωμεν υπό την εξουσίαν μας, τους δε, και επί τη υποθέσει ότι +ηθέλομεν τους νικήσει, δεν θα ηδυνάμεθα να τους κρατήσωμεν υπό την +εξουσίαν μας, ένεκα της αποστάσεως και του αριθμού αυτών. Είναι +λοιπόν ανόητον να εκστρατεύσωμεν εναντίον ανθρώπων, τους οποίους, +και αν νικήσωμεν, δεν θα υποτάξωμεν, προ πάντων διότι, εν περιπτώσει +αποτυχίας, δεν θα ευρεθώμεν εις την αυτήν κατάστασιν, εις την οποίαν +είμεθα προ της επιχειρήσεως. Σήμερον δε οι Σικελιώται νομίζω ότι δεν +είναι επίφοβοι δι' ημάς, θα είναι δε πολύ ολιγώτερον, εάν αποκτήσουν +την επ' αυτών ηγεμονίαν οι Συρακούσιοι, και διά ταύτης προ πάντων +της εικασίας ζητούν οι Εγεσταίοι να μας εκφοβίσουν. Εις την παρούσαν +κατάστασιν των πραγμάτων ίσως έκαστος των λαών εκείνων έλθη εναντίον +μας προς χάριν των Λακεδαιμονίων, εάν όμως υποτάξωσιν αυτούς οι +Συρακούσιοι, δεν είναι πιθανόν να εκστρατεύση η μία ηγεμονία κατά +της άλλης· διότι, όπως ενούμενοι μετά των Πελοποννησίων ήθελον +καταλύσει την ημετέραν ηγεμονίαν, διά του αυτού τρόπου ήθελε +καταλυθή και η ιδική των υπό των αυτών Πελοποννησίων. Δι' ημάς δε το +καλλίτερον μέσον διά να φαινώμεθα φοβεροί εις τους εκεί Έλληνας, +είναι να μένωμεν μακράν, ή, αφού δείξωμεν εις αυτούς τας δυνάμεις +μας, να επιστρέφωμεν ταχέως οπίσω· άλλως, εις την πρώτην αποτυχίαν, +ήθελον μας περιφρονήσει και ενωθή μετά των εχθρών, τους οποίους +έχομεν εδώ. Πάντες γνωρίζομεν ότι θαυμάζονται τα πολύ μακράν +ευρισκόμενα όντα και τα μη παράσχοντα ακόμη απόδειξιν της φήμης, την +οποίαν έχουν. Πείραν τούτου ελάβετε, ω Αθηναίοι, εκ μέρους των +Λακεδαιμονίων και των συμμάχων. Αφού εθριαμβεύσατε κατ' αυτών παρά +τας προσδοκίας σας και τους πρώτους σας φόβους, τους περιεφρονήσατε, +και τώρα ποθείτε την κατάκτησιν της Σικελίας. Εν τούτοις δεν πρέπει +τις να επαίρεται διά τας δυστυχίας του εχθρού, αλλά κύριος της +σκέψεως αυτού διαμένων να διατηρή πάντοτε το θάρρος του. Και ας μη +νομίζωμεν άλλο τι παρά ότι οι Λακεδαιμόνιοι, αποβλέποντες εις την +ταπείνωσιν την οποίαν έλαβαν, δεν σκέπτονται ειμή πως να μας +περιπλέξουν ακόμη και σήμερον, εάν δύνανται, και να αποπλύνουν την +ιδίαν των ατιμίαν· τοσούτω μάλλον όσω πλέον από κάθε άλλο και +ανέκαθεν θηρεύουν φήμην ανδρείας. Ώστε, εάν είμεθα φρόνιμοι δεν +πρέπει να ενασχοληθώμεν περί των εν Σικελία Εγεσταίων, ανδρών +βαρβάρων, αλλά πώς να προφυλαχθώμεν ταχέως από τας επιβουλάς πόλεως +ολιγαρχικώς διοικουμένης. + +12. »Και πρέπει να ενθυμούμεθα ότι μόλις απαλλαγέντες μεγάλης νόσου +και πολέμου αναλαμβάνομεν τας δυνάμεις μας εις χρήματα και εις τον +πληθυσμόν· ότι είναι δίκαιον να μεταχειρισθώμεν τα μέσα ταύτα μόνον +διά τας ανάγκας μας, και όχι διά τους φυγάδας τούτους, οι οποίοι +ζητούν επικουρίας και εις τους οποίους το να ψεύδεται κανείς +επιτηδείως είναι χρήσιμον· μη έχοντες να καταβάλουν ειμή μόνον +λόγους αφήνουν τον κίνδυνον εις τους άλλους· και εν περιπτώσει μεν +επιτυχίας η ευγνωμοσύνη των δεν θα είναι ίση με την παρασχεθείσαν +υπηρεσίαν, εν περιπτώσει δε αποτυχίας θα παρασύρουν εις την +καταστροφήν τους φίλους των. Εάν τις, πλήρης χαράς διότι εξελέγη +στρατηγός, μόνον τα ιδιαίτερά του συμφέροντα έχων υπ' όψει και ων +πολύ νέος ακόμη διά να άρχη, σας παρακινήση να εκστρατεύσετε, διά να +θαυμάσουν τους ίππους του και διά να ωφεληθή τι εκ της στρατηγίας, +όπως επαρκέση εις τα μεγάλα έξοδα του, μη επιτρέψετε να αλαζονεύεται +με κίνδυνον της πόλεως. Σκεφθήτε ότι τοιούτοι πολίται την μεν +πολιτείαν βλάπτουν, τα δε ίδια σπαταλώσι· ότι το έργον τούτο είναι +μέγα, και τοιούτον, ώστε δεν αρμόζει εις νεώτερον την ηλικίαν να +σκέπτεται και να αναλαμβάνη βιαστικά την εκτέλεσιν αυτού. + +13. »Φοβούμαι τους ανθρώπους, οι οποίοι προσεκλήθησαν επί τούτω, +βλέπων αυτούς καθημένους περί εκείνον τον άνδρα, και αντιπροσκαλώ +τους πρεσβυτέρους, όσοι κάθηνται μεταξύ αυτών, να μη συσταλούν να +δώσουν ψήφον κατά του πολέμου· μήτε να επιθυμήσουν μάταια, ως αυτοί +οι άλλοι, απόντα πράγματα· ας σκεφθούν ότι ολίγιστα επιτυγχάνονται +διά της επιθυμίας, πλείστα δε διά της προνοίας. Χάριν της πατρίδος, +η οποία ουδέποτε διέτρεξε μεγαλυτέρους κινδύνους, υψώσατε την χείρα +ως σημείον αντιστάσεως και ψηφίσατε, ότι οι μεν Σικελιώται θα +διατηρήσουν τα όρια, τα οποία έχουν την σήμερον απέναντί σας και εις +τα οποία πρέπει να αρκεσθούν, τον Ιόνιον κόλπον εις τον ακτοπλοούντα +και τον Σικελικόν εις τον πλέοντα διά του πελάγους, και νεμόμενοι τα +ιδικά των ας συμβιβάζωνται μεταξύ των όπως δύνανται· εις δε τους +Εγεσταίους να είπητε ιδιαιτέρως ότι καθώς συνήψαν τον πρώτον κατά +των Σελινουντίων πόλεμον άνευ των Αθηναίων, ούτως ας τον διεξαγάγουν +και τώρα μόνοι, και εις το εξής ας μη δεχώμεθα, κατά την συνήθειάν +μας, συμμάχους, τους οποίους να βοηθώμεν μεν, όταν ευρίσκωνται εις +δυστυχίαν, να μη τους έχωμεν δε ωφελίμους διόλου, εάν λάβωμεν +ανάγκην. + +14. »Συ δε, ω πρύτανι, εάν νομίζης ότι έχεις καθήκον να κήδεσαι περί +της πόλεως και θέλης να είσαι πολίτης αγαθός, υπόβαλε το ζήτημα +πάλιν εις συζήτησιν και νέαν ψηφοφορίαν. Εάν δειλιάς να πράξης +τούτο, νομίζων ότι θα παραβής τους νόμους, πείσθητι ότι δεν θέλεις +ενοχοποιηθή, αφού τόσοι αναγνωρίζοντες τούτο υπάρχουν. Σκέφθητι +επίσης ότι θέλεις σώσει την πόλιν, αν και άπαξ απεφάσισε, και ότι +καλός άρχων είναι ο ωφελών μεγάλως την πατρίδα του ή τουλάχιστον ο +μηδόλως βλάπτων αυτήν εκουσίως». + +15. Ο μεν Νικίας ταύτα είπεν· οι πλείστοι δε των Αθηναίων +παρελθόντες εις το μέσον συνεβούλευον να κάμουν την εκστρατείαν και +να μη καταργήσουν τα προαποφασισθέντα, τινές δε αντέλεγον. Αλλ' ο +Αλκιβιάδης ο υιός του Κλεινίου επέμενε θερμώς υπέρ της εκστρατείας· +επειδή και αντίπαλος ήτο του Νικίου επί άλλων πολιτικών αντικειμένων +και διότι εναντίον αυτού έκαμε τον προσβλητικόν υπαινιγμόν εκείνος, +ήθελε νανταγωνισθή προς αυτόν, και προ πάντων επεθύμει την +στρατηγίαν· διά του μέσου τούτου ήλπιζε να καταλάβη την Σικελίαν και +την Καρχηδόνα, και συγχρόνως, βελτιών την ιδίαν του κατάστασιν, να +πλουτήση και δοξασθή. Απολαύων της υπολήψεως των πολιτών είχεν +επιθυμίας ανωτέρας της καταστάσεως του τόσον διά την διατήρησιν των +ίππων του, όσον και διά τας άλλας δαπάνας· τούτο δε και συνετέλεσεν +ύστερον όχι ολίγον εις την καταστροφήν των Αθηνών. Πολλοί, +φοβούμενοι την απεριόριστον πολυτέλειαν της διαίτης του και την +υπερηφάνειαν, την οποίαν είχεν εις πάσαν περίστασιν, τον εμίσουν και +τον υπώπτευον ως επιθυμούντα την τυραννίδα. Και μολονότι ως +στρατηγός διηύθυνε τα πάντα στρατηγικότατα, η ιδιωτική όμως διαγωγή +του τοσούτον είχε δυσαρεστήσει όλους, ώστε η διεύθυνσις των κοινών +ανετέθη εις άλλους, οι οποίοι επέσπευσαν την καταστροφήν της πόλεως. +Τότε λοιπόν ελθών εις το μέσον της συνελεύσεως συνεβούλευσεν εις +τους Αθηναίους τα ακόλουθα: + +16. Και εις εμέ αρμόζει η στρατηγία μάλλον παρά εις πάντα άλλον, ω +Αθηναίοι (διότι είναι ανάγκη να αρχίσω εκ τούτου, αφού ο Νικίας με +προσέβαλε), και συγχρόνως νομίζω ότι είμαι άξιος αυτής. Εκείνα, διά +τα οποία είμαι διαβόητος, εις μεν τους προγόνους μου και εις εμέ +φέρουν δόξαν, εις δε την πατρίδα ωφέλειαν. Τωόντι οι Ελληνες, οι +οποίοι πρότερον ενόμιζον την πόλιν εξηντλημένην εκ του πολέμου, +εσχημάτισαν περί της δυνάμεως της ιδέαν καλυτέραν βλέποντες την +μεγαλοπρέπειάν μου εις τους Ολυμπιακούς αγώνας, διότι εις μεν τον +αγώνα κατεβίβασα επτά άρματα, όσα ουδείς μέχρι τούδε ιδιώτης +πρότερον, ενίκησα δε όχι μόνον πρώτος αλλά και δεύτερος και +τέταρτος, και ανέπτυξα εις όλα μεγαλοπρέπειαν αξίαν της νίκης μου. +Ταύτα κατά την συνήθειαν νομίζονται τιμή, και τοιαύται πράξεις +μαρτυρούν δύναμιν. Δι' όσας πάλιν λαμπράς επιδείξεις κάμνω εις την +πόλιν διά των χορηγιών μου και των άλλων δαπανών, οι μεν πολίται +φύσει με φθονούν, αλλ' οι ξένοι δεν βλέπουν και εις τούτο ειμή +δύναμιν. Δεν είναι λοιπόν ανωφελής η ανοησία εκείνου, ο οποίος +δαπανών εξ ιδίων όχι μόνον εαυτόν του αλλά και την πόλιν ωφελεί· και +ουδέ είναι άδικον να μη θεωρή κανείς τον εαυτόν του ίσον με τους +άλλους, όταν αισθάνεται την υπεροχήν του, διότι και ο δυστυχών δεν +μοιράζει την δυστυχίαν του με κανένα· και καθώς όταν δυστυχούμεν δεν +μας υποδεξιούνται, ούτω πρέπει να ανεχώμεθα την υπεροψίαν των +ευτυχούντων παρά να απαιτώμεν να προσφέρωνται προς ημάς εξ ίσου. +Ηξεύρω εν τούτοις ότι οι τοιούτοι και όσοι διεκρίθησαν διά τινος +λαμπρού κατορθώματος ζώντες μεν ήσαν οχληροί εις τους ομοίους των +και ακόμη και εις εκείνους, οι οποίοι τους περιεστοίχιζον, μετά δε +τον θάνατόν των κατέλιπον είς τινας των μεταγενεστέρων απαιτήσεις +συγγενείας ενίοτε και ψευδείς, και η πατρίς των τους θεωρεί μεθ' +υπερηφανείας, ουχί ως ξένους ή ως ανθρώπους κακής διαγωγής, αλλ' ως +ίδια αυτής τέκνα και ένδοξα έργα πράξαντας. + +Τοιαύτην δόξαν ποθών και δυσφημούμενος κατά τα ιδιωτικά μου πράγματα +παρατηρήσατε αν διαχειρίζομαι τα δημόσια χειρότερον άλλου τινός. +Ενώσας τους δυνατωτάτους της Πελοποννήσου, άνευ μεγάλου κινδύνου και +δαπάνης δι' ημάς, ηνάγκασα τους Λακεδαιμονίους να αγωνισθούν περί +των όλων εις μίαν ημέραν εν Μαντινεία. Και μολονότι ενίκησαν εις την +μάχην δεν ανέλαβαν και μέχρι της σήμερον ακόμη ασφαλές θάρρος. + +17. Και ταύτα εγώ, η ιδική μου νεότης και η νομιζομένη υπέρμετρος +ανοησία επέφερεν εις τους Λακεδαιμονίους μεταχειριζομένη πρέποντας +λόγους και μετά πολλού ζήλου και προθυμίας προκαλέσασα εις εαυτήν +εμπιστοσύνην κατέπεισεν εκείνους· λοιπόν μη φοβήσθε τας ιδιότητας +ταύτας, αλλ' ενόσω εγώ είμαι ακμαίος με αυτάς τας ιδιότητάς μου, και +ο Νικίας νομίζεται τυχηρός, ωφεληθήτε όσον το δυνατόν περισσότερον +παρ' ημών. Μη ακυρώσετε την κατά της Σικελίας εκστρατείαν νομίζοντες +ότι μέλλετε να πολεμήσετε εναντίον μεγάλης δυνάμεως· διότι αι πόλεις +αύται είναι μεν πολυάνθρωποι, σύγκεινται δε από στοιχεία ετερογενή +και διά τούτο ευκόλως μεταβάλλουσι πολιτεύματα και πολιτογραφούσι +ξένους και φυγάδας, Διά τούτο ουδείς μεριμνά ως θα εμερίμνα περί της +ιδίας του πατρίδος, είτε διά να προμηθευθή όπλα διά το σώμα του είτε +διά να κατασκευάση δημόσια κτίρια, αλλ' έκαστος φροντίζει διά της +πειθούς ή διά της στάσεως να ωφεληθή τι· εάν δε αποτύχη, μεταβαίνει +εις άλλον τόπον. Εύκολον λοιπόν είναι να συμπεράνη τις ότι τα +τοιαύτα πλήθη ούτε ομονοούν ούτε κοινήν ενέργειαν έχουν, ταχέως δε +οι μεν σήμερον, οι δε αύριον θα συνταχθώσι μεθ' ημών εις την πρώτην +ευάρεστον συνομιλίαν, και δι' άλλους λόγους και μάλιστα εάν είναι +διηρημένοι ως ακούομεν. Εκτός τούτου ούτε στρατόν έχουν τόσον, όσον +διακηρύττουν με στόμφον ότι έχουν· το βέβαιον είναι ότι και παρ' +αυτοίς συμβαίνει ό,τι συμβαίνει και με τους άλλους Έλληνας των +οποίων αι πραγματικαί δυνάμεις ευρέθησαν πολύ κατώτεραι των +αυθαιρέτων εκτιμήσεων, τας οποίας έκαστος χωριστά έκαμνεν· η Ελλάς, +εις μεγίστην πλάνην διατελούσα επί του αντικειμένου τούτου, μόλις +ηδυνήθη κατά τον παρόντα πόλεμον να συναθροίση τας απολύτως +αναγκαίας δυνάμεις. Τοιαύτη είναι, εάν αι πληροφορίαι μου είναι +ακριβείς, η κατάστασις της Σικελίας· θα μας είναι μάλιστα έτι μάλλον +ευνοϊκή, διότι θα έχωμεν πολλούς βαρβάρους, οι οποίοι εκ μίσους προς +τους Συρακουσίους θα επιτεθούν εναντίον αυτών μεθ' ημών, και ο εδώ +πόλεμος δεν θέλει μας παρεμποδίσει, εάν λάβωμεν καλώς τα μέτρα μας. +Οι πατέρες μας όχι μόνον άφησαν τους ιδίους αυτούς πολεμίους, τους +οποίους τώρα λέγουν οι περί τον Νικίαν ότι ηθέλομεν αφήσει οπίσω αν +αναχωρήσωμεν, αλλά και επρόκειτο να πολεμήσωσι κατά των Μήδων· τούτο +όμως δεν τους ημπόδισε να θεμελιώσουν την ηγεμονίαν των, ουδέν άλλο +στήριγμα έχοντες ή την υπεροχήν της ναυτικής των δυνάμεως. Και μέχρι +τούδε ακόμη οι Πελοποννήσιοι ποτέ δεν συνέλαβαν ολιγωτέρας ελπίδας +εναντίον μας. Αλλά και μεγίστην προθυμίαν αν έχουν, διά να εισβάλουν +εις την χώραν μας, είναι ικανοί να το πράξουν, και εάν δεν +εκπλεύσωμεν διά θαλάσσης όμως να μας βλάψουν είναι αδύνατον, διότι +αφήνομεν εδώ ναυτικόν ισοδύναμον με εκείνο των Πελοποννησίων. + +18. » Ώστε τίνα πιθανόν λόγον λέγοντες ηθέλομεν διστάσει ή τίνα +πιθανήν πρόφασιν προφασιζόμενοι ηθέλομεν αρνηθή να βοηθήσωμεν τους +εκεί συμμάχους, αφού άπαξ, ως γνωστόν, δι' όρκων υπεχρεώθημεν να +βοηθώμεν αυτούς χωρίς να προφασιζώμεθα ότι εκείνοι δεν θα μας +βοηθήσουν; Προσελάβομεν αυτούς ως συμμάχους, ουχί διά να μας +βοηθήσουν ενταύθα, αλλ' ίνα ενοχλούντες τους εν τη Σικελία εχθρούς +μας εμποδίζουν αυτούς να έρχωνται εδώ. Και την ηγεμονίαν ημών +τοιουτοτρόπως απεκτήσαμεν και ημείς όπως και πάντες όσοι απέκτησαν +τοιαύτην, προθύμως πάντοτε βοηθούντες τους Έλληνας και τους +βαρβάρους, οίτινες εζήτουν την βοήθειάν μας. Διότι, εάν εμέναμεν +όλοι ησυχάζοντες ή ελεπτολογούμεν εξετάζοντες ποίας φυλής ήσαν οι +ζητούντες βοήθειαν, ολίγον θα προσεθέτομεν εις την δύναμιν μας, ή +μάλλον ηθέλομεν εκθέτει αυτήν ταύτην περισσότερον. Τωόντι δεν πρέπει +τις μόνον να υπερασπίζη εαυτόν κατά του επερχομένου ισχυρού, αλλά +και να προλαμβάνη την επίθεσιν αυτού. Δεν είμεθα ελεύθεροι να +μεταχειριζώμεθα την δύναμιν ημών κατά βούλησιν, αλλ' ανάγκη, αφού +ανήλθομεν εις το σημείον τούτο, τους μεν να απειλώμεν τους δε να +συγκρατώμεν, διότι άλλως θα εκινδυνεύομεν να κυριαρχηθώμεν υπό +άλλων, εάν επαύομεν να κυριαρχώμεν ημείς. Και δεν πρέπει να θεωρήτε +την ησυχίαν ομοίως με τους άλλους εκτός εάν παραδεχθήτε και την +πολιτικήν των άλλων. Πεποιθότες ότι η δύναμις ημών ακόμη +περισσότερον θέλει αυξήσει, εάν εκστρατεύσωμεν κατά της Σικελίας, ας +εισέλθωμεν εις τα πλοία, ίνα ταπεινώσωμεν την μεγαλοφροσύνην των +Πελοποννησίων δεικνύοντες ότι, μη λαμβάνοντες καν υπ' όψιν την +παρούσαν ησυχίαν, πλέομεν και κατ' αυτής της Σικελίας. Εκ τούτου έν +από τα δύο θα προκύψη· ή θα γίνωμεν κύριοι της Σικελίας και κατά +πάσαν πιθανότητα θα ηγεμονεύσωμεν εφ' όλης της Ελλάδος, ή +τουλάχιστον θα προξενήσωμεν μεγίστην βλάβην εις τους Συρακουσίους, +το οποίον επίσης θέλει ωφελήσει και ημάς και τους συμμάχους ημών. +Την δε ασφάλειαν θα μας δώσουν τα πλοία, και να μείνωμεν, εάν τινες +ενωθώσι με ημάς, και να απέλθωμεν, διότι το ναυτικόν μας θα είναι +πάντοτε ανώτερον του ναυτικού όλων ομού των Σικελιωτών. Και ας μη +σας αποτρέψη η εν τοις λόγοις του Νικίου συσταινομένη απραγμοσύνη +και η διάκρισις των νέων από των πρεσβυτέρων, αλλά πιστοί εις την +επικρατούσαν τάξιν και την συνήθειαν των πατέρων μας, οι οποίοι +συσκεπτόμενοι νέοι μετά γερόντων ανύψωσαν την πατρίδα ημών εις το +σημείον τούτο της δυνάμεως, προσπαθήσατε σήμερον να προαγάγετε την +πόλιν διά του αυτού τρόπου. Σκεφθήτε ότι άνευ αλλήλων η νεότης και +το γήρας ουδέν δύνανται, και ότι η απερισκεψία, η μεσότης και η άκρα +σύνεσις, εάν συναναμιχθούν, αποτελούν την ισχύν· πεισθήτε ότι, εάν η +πόλις ησυχάζη, θα κατατριβή αφ' εαυτής καθώς και οιονδήποτε άλλο +πράγμα, και η γνώσις παντός επαγγέλματος θα φθαρή υπό του γήρατος, +ενώ, εάν διηνεκώς αγωνίζεται, θα αποκτηση την χρειαστήν εμπειρίαν +και θα συνηθίση όχι τόσον εις την διά του λόγου άμυναν, όσον εις την +διά του έργου. Εν γένει δε φρονώ, κατά την γνώμην μου, ότι πόλις μη +απράγμων καταστρέφεται ταχέως, εάν μεταβληθή εις απράγμονα, και ότι +η σωτηρία των πολιτών ασφαλίζεται μόνον, όταν ούτοι διάγουν όσον το +δυνατόν σύμφωνα προς τα υπάρχοντα ήθη και τους νόμους, έστω και αν +είναι χειρότεροι άλλων». + +19. Ούτω μεν ωμίλησεν ο Αλκιβιάδης. Οι δε Αθηναίοι, ακούσαντες αυτού +και των Εγεσταίων και Λεοντίνων φυγάδων, οι οποίοι παρελθόντες εις +το μέσον της συνελεύσεως παρεκάλουν και ικέτευον να τους βοηθήσουν +υπενθυμίζοντες τους αρχαίους όρκους διετέθησαν ευνοϊκώτερον ή +πρότερον υπέρ της εκστρατείας. Ο Νικίας εννοήσας ότι δεν θα ηδύνατο +πλέον διά της αυτής γλώσσης να τους αποτρέψη από την απόφασιν των, +και νομίσας ότι ήθελε τους μεταπείσει διά του μεγέθους των +προπαρασκευών, εάν εζήτει πολλάς, ανέβη εκ δευτέρου επί το βήμα και +είπε ταύτα : + +20. «Επειδή σας βλέπω, ω Αθηναίοι, ότι έχετε απόφασιν να +εκστρατεύσετε εξ άπαντος, εύχομαι μεν να αποβή εις καλόν η +εκστρατεία, θα σας υποδείξω όμως όσα θεωρώ ωφέλιμα κατ' αυτήν την +στιγμήν. Μέλλομεν να επιτεθώμεν κατά πόλεων, πού φημίζονται ως +μεγάλαι, ανεξάρτητοι και μη έχουσαι ανάγκην πολιτικής μεταβολής, εις +την οποίαν άλλαι καταφεύγουν μετά χαράς, διά να μεταβούν εκ της +αναγκαστικής υποταγής εις ανετωτέραν κατάστασιν· κατά πόλεων τέλος, +αι οποίαι, κατά πάσαν πιθανότητα, δεν θα θελήσουν νανταλλάξουν την +ελευθερίαν των με την ηγεμονίαν μας. Άλλως μεταξύ των πόλεων τούτων +ο αριθμός των Ελληνίδων είναι σημαντικός διά μίαν νήσον. Εκτός της +Νάξου και της Κατάνης, αι οποίαι ελπίζω να προστεθούν εις ημάς διά +την κοινήν μετά των Λεοντίνων καταγωγήν των, υπάρχουν επτά άλλαι +πόλεις παρεσκευασμέναι καθ' όλα όσον το δυνατόν ομοίως με ημάς, και +προ πάντων ο Σελινούς και αι Συράκουσαι, κατά των οποίων έχομεν +σκοπόν να πλεύσωμεν. Οπλίται και τοξόται και ακοντισταί υπάρχουν +πολλοί, καθώς και τριήρεις και άνθρωποι διά να καταρτίσουν τα +πληρώματα των. Προσέτι έχουν χρήματα και ιδιωτικά και κοινά εις τα +ιερά των Σελινουντίων· προς τούτοις οι Συρακούσιοι λαμβάνουν φόρον +παρά τινων βαρβάρων λαών. Εκείνο δε, κατά το οποίον προ πάντων μας +υπερτερούν, είναι ότι έχουν πολλούς ίππους και σίτον εγχώριον και +όχι έξωθεν εισκομιζόμενον. + +21. »Κατά τοιαύτης λοιπόν δυνάμεως δεν μας αρκεί στρατός ναυτικός +και μέτριος, αλλ' είναι ανάγκη να συμπλεύση μαζί μας και πεζικόν +πολύ, εάν θέλωμεν να πράξωμέν τι άξιον των σχεδίων μας και να μη +παρακωλυθή η εις την ξηράν απόβασίς μας υπό πολλών ιππέων, προ +πάντων εάν εκ του προς ημάς φόβου συνενωθούν αι πόλεις και εάν, +εκτός των Εγεσταίων, δεν έχωμεν άλλους, οι οποίοι γινόμενοι φίλοι +μας δυνηθούν να μας προμηθεύσουν ιππικόν, διά του οποίου να +υπερασπισθώμεν. Θα είναι δε αίσχος εις ημάς, εάν αναγκασθώμεν να +απέλθωμεν ή να προσκαλέσωμεν κατόπιν και άλλο, επειδή εξ αρχής δεν +είχομεν λάβει συνετά μέτρα. Πρέπει λοιπόν ναναχωρήσωμεν εντεύθεν +εντελώς παρεσκευασμένοι και να σκεφθώμεν ότι μέλλομεν να πλεύσωμεν +μακράν· ότι η εκστρατεία αύτη δεν ομοιάζει με τας άλλοτε, ότε +εμεταβαίνατε εναντίον τινός ως σύμμαχοι των ενταύθα υπηκόων σας, +οπόθεν εύκολοι ήσαν αι μετακομίσεις, προερχόμεναι εκ τόπου φιλικού, +αλλ' ότι μεταβαίνομεν εις χώραν, η οποία όλη είναι ξένη και όπου +ούτε αγγελιαφόρος δύναται να έλθη κατά τους τέσσαρας χειμερινούς +μήνας. + +22. »Πρέπει λοιπόν, κατά την γνώμην μου, να έχωμεν πολλούς οπλίτας +και εξ ημών αυτών και εκ των συμμάχων και εκ των υπηκόων και εξ +αυτής της Πελοποννήσου, εάν δυνηθώμεν να επιτύχωμεν τοιούτους, είτε +διά της πειθούς είτε διά μισθού. Έχομεν επίσης ανάγκην πολλών +τοξοτών και σφενδονητών, όπως αντέχουν προς το εχθρικόν ιππικόν· +πρέπει ωσαύτως να υπερτερώμεν παραπολύ κατά το ναυτικόν, διά να +εισκομίζωμεν ευκόλως τα αναγκαιούντα τρόφιμα. Έχομεν ανάγκην ολκάδων +διά να μεταφέρωμεν απ' εδώ τροφάς, σίτον και κριθάς οπτάς, και +αρτοποιών εμμίσθων, τους οποίους να λάβωμεν διά της βίας αναλόγως +των μυλώνων, διά να έχη ο στρατός τα αναγκαιούντα, εάν εμποδισθώμέν +που υπό του κακού καιρού, διότι πάσα πόλις δεν θα είναι εις +κατάστασιν να δέχεται στρατόν τόσον πολυάριθμον· πρέπει τέλος τα +πάντα να προετοιμάσωμεν όσον είναι δυνατόν και να μη ελπίζωμεν εις +άλλους. Προ πάντων ας λάβωμεν εντεύθεν πολλά χρήματα, διότι εκείνα +τα οποία λέγουν οι Εγεσταίοι ότι υπάρχουν έτοιμα, πιστεύσατε, ότι +μόνον με λόγους είναι έτοιμα. + +23. »Τωόντι, εάν αναχωρήσωμεν εντεύθεν ουχί μόνον έχοντες στρατόν +αντίπαλον, ουχί μόνον έχοντες τους οπλίτας τους απαιτουμένους να +παραταχθούν προς τους οπλίτας αυτών, αλλά και όντες υπερβαλλόντως +παρεσκευασμένοι κατά πάντα, πάλιν δυσκόλως τους μεν θα δυνηθώμεν να +νικήσωμεν, τους δε να διασώσωμεν. Πρέπει να λάβετε υπ' όψιν ότι +απέρχεσθε να συνοικίσετε πόλιν μεταξύ αλλοφύλων και πολεμίων και ότι +οφείλετε να καταστήτε κύριοι της γης, εις την οποίαν θα +προσορμισθήτε, ειδεμή, τα πάντα θέλετε έχει εχθρικά. Τούτο εγώ +φοβούμενος και σκεπτόμενος, ότι έχομεν ανάγκην πολλής μεν καλής +σκέψεως, μεγαλυτέρας δε καλής τύχης (το οποίον είναι δύσκολον, +επειδή είμεθα άνθρωποι), θέλω, αναχωρών, να εμπιστευθώ όσον το +δυνατόν ολιγώτερον εις την τύχην και να εκπλεύσω όσον το δυνατόν +ασφαλής. Ταύτα νομίζω ασφαλέστατα δι' όλην την πόλιν και σωτήρια δι' +ημάς που θα εκστρατεύσωμεν. Εάν άλλος τις φρονή τα εναντία, παραχωρώ +εις αυτόν την αρχήν. + +24. Και ο μεν Νικίας ταύτα είπε νομίζων ότι διά της μεγαλοποιήσεως +των πραγμάτων ήθελεν αποτρέψει τους Αθηναίους από του μελετωμένου +σχεδίου, ή, εάν ηναγκάζετο να εκστρατεύση, ναναχωρήση τουλάχιστον +διά του τρόπου τούτου μεθ' όλης της ασφαλείας· οι δε Αθηναίοι μακράν +του να παραιτήσουν την εκστρατείαν ταύτην διά την δύσκολον +προμήθειαν των εξοπλισμών, ησθάνθησαν πολύ πλειοτέραν επιθυμίαν δι' +αυτήν. Και η ελπίς του Νικίου διεψεύσθη διότι εύρον ότι έδωκεν +αρίστας συμβουλάς και ότι από της στιγμής εκείνης δεν είχαν πλέον +τίποτε να φοβηθούν. Όλοι ομοίως κατελήφθησαν υπό της επιθυμίας να +αναχωρήσουν· οι γέροντες, με την ιδέαν να υποτάξουν την Σικελίαν, το +οποίον ήτον ο σκοπός της εκστρατείας των, ή τουλάχιστον να μη πάθη +καμμίαν ατυχίαν τοιούτος μέγας στρατός· οι άνδρες, με την επιθυμίαν +να ίδουν χώραν μακρυνήν και με την πεποίθησιν ότι ήθελον διαφύγει +τους κινδύνους· το δε πλήθος και οι στρατιώται, με την ελπίδα να +κερδίσουν χρήματα προς το παρόν, και να επεκτείνουν την ηγεμονίαν +της πόλεως, το οποίον ήθελεν είσθαι δι' αυτούς πηγή αστείρευτος +μισθού. Ώστε βλέποντες την ακράτητον ταύτην επιθυμίαν των +περισσοτέρων οι μη αρεσκόμενοι εις την εκστρατείαν ταύτην δεν +ετόλμησαν να ειπούν τίποτε φοβηθέντες μήπως, εάν αρνηθούν την ψήφόν +των, εκληφθούν ως κακά σκεπτόμενοι. + +25. Προχωρήσας τέλος Αθηναίος τις απετάθη προς τον Νικίαν και τω +είπεν ότι δεν έπρεπε πλέον να προφασίζεται μήτε να αναβάλλη, αλλά να +δηλώση αμέσως και παρουσία όλων, ποίας παρασκευάς ώφειλον οι +Αθηναίοι να του ψηφίσουν. Ο δε Νικίας άκων απεκρίθη μεν ότι ήθελε +συνομιλήσει περί του αντικειμένου τούτου μάλλον ανέτως μετά των +συναρχόντων, ενόμιζεν όμως προς το παρόν ότι ώφειλον να πλεύσουν +μετά τριηρών ουχί ολιγωτέρων των εκατόν· ότι τα οπλιταγωγά πλοία +ώφειλον να προμηθευθούν κατ' αναλογίαν εν μέρει μεν υπό των +Αθηναίων, εν μέρει δε υπό των συμμάχων, παρά των οποίων ήθελον +ζητηθή τοιαύτα· ότι το όλον των οπλιτών τόσον των Αθηναίων, όσον και +των συμμάχων, δεν έπρεπε να είναι ολιγώτερον των πεντακισχιλίων, +μάλιστα δε, αν ήτο τούτο δυνατόν, περισσότερον ότι θα έκαμνον τας +επίλοιπους προπαρασκευάς κατά την αυτήν αναλογίαν, τόσον εις τοξότας +των Αθηνών και της Κρήτης, όσον εις σφενδονήτας και εν ενί λόγω +έπρεπε να ετοιμασθή και τεθή εις την διάθεσίν των παν ό,τι ήθελε +κριθή πρέπον. + +26. Ακούσαντες ταύτα οι Αθηναίοι εψήφισαν αμέσως ότι ως προς τον +αριθμόν των στρατευμάτων και τα άλλα της εκστρατείας οι στρατηγοί +έχουν πάσαν πληρεξουσιότητα να πράξουν ό,τι ήθελον κρίνει +ώφελιμώτατον διά τους Αθηναίους. Και μετά ταύτα ενησχολήθησαν αμέσως +εις τας προετοιμασίας πέμψαντες εις τους συμμάχους και +στρατολογούντες εν τω τόπω των. Προ μικρού δε η πόλις είχεν αναλάβει +εκ της νόσου και του συνεχούς πολέμου, ο πληθυσμός της ανεγεννάτο +και είχε συναθροίσει χρήματα ένεκα της διακοπής των εχθροπραξιών. +Και οι μεν Αθηναίοι ενησχολούντο εις τας προπαρασκευάς ταύτας. + +27. Κατά το διάστημα δε τούτο όσοι λίθινοι Ερμαί ήσαν εν τη πόλει +των Αθηναίων (είναι δε ούτοι, κατά την επιχώριον συνήθειαν, αγάλματα +τετράγωνα τοποθετημένα εις πολλά ιδιωτικά πρόθυρα και εις ναούς) +ευρέθησαν εις μίαν νύκτα με ακρωτηριασμένα πρόσωπα. Ουδείς εγνώριζε +τους πράξαντας τούτο, αλλ' ήρχισαν τας αναζητήσεις υποσχεθέντες +αδράς αμοιβάς εις εκείνους, οίτινες ήθελον καταγγείλει τους ενόχους, +και προσέτι εψήφισαν ότι εάν τις, είτε πολίτης, είτε ξένος, είτε +δούλος, εγνώριζεν άλλο τι ασέβημα διαπραχθέν, να το καταγγείλη +αφόβως. Και έδιδον εις το πράγμα μεγαλυτέραν σπουδαιότητα, διότι το +ενόμιζον ως οιωνόν σχετικόν προς την εκστρατείαν και ως συνωμοσίαν +οργανωθείσαν προς ανατροπήν των καθεστώτων και κατάλυσιν της +δημοκρατίας. + +28. Και περί μεν των Ερμών ουδεμίαν καταγγελίαν έκαμαν οι μέτοικοι +και οι υπηρέται, ανέφεραν όμως ότι άλλα αγάλματα είχον κολοβωθή +προγενέστερον υπό νεανιών διασκεδαζόντων και μεθυόντων, και ότι, είς +τινας οικίας, παρωδούντο τα μυστήρια. Δι' όλα ταύτα κατηγόρουν +μεταξύ άλλων και τον Αλκιβιάδην· εκείνοι προ πάντων, οίτινες τον +εμίσουν, επειδή τους ημπόδιζε να έχουν επί του πλήθους σημαντικήν +επίδρασιν, επήραν με πολλήν προθυμίαν την πρόφασιν ταύτην. +Ελπίζοντες δε ότι, εάν τον απεμάκρυνον, θα εγίνοντο πρώτοι εις τα +πολιτικά πράγματα, παρέστησαν μεγαλοποιημένον το έγκλημα και εβόων +ότι η βεβήλωσις των μυστηρίων και η κολόβωσις των Ερμών σκοπόν είχε +την κατάλυσιν της δημοκρατίας και ότι ουδεμία των ιεροσυλιών εκείνων +έγινε χωρίς την συνέργειαν εκείνου· προς απόδειξιν τούτου ανέφεραν +την άλλην αυτού αντιδημοτικήν και παράνομον διαγωγήν. + +29. Ο δε Αλκιβιάδης εναντίον των κατηγοριών εκείνων απελογήθη αμέσως +και είπεν ότι ήτο πρόθυμος πριν αναχωρήση να δικασθή περί όσων τον +κατηγόρουν ότι έπραξε, και επειδή αι προπαρασκευαί είχον ήδη +περατωθή, να τιμωρηθή μεν, εάν αποδειχθή ότι έπραξε τίποτε από αυτά, +να διατηρήση δε το στρατηγικόν αξίωμα, εάν αθωωθή. Διεμαρτύρετο κατά +των διαβολών, αίτινες ήθελον εκτοξευθή απόντος αυτού και εζήτει να +τον θανατώσουν αμέσως, εάν ήτο ένοχος, λέγων ότι ήθελεν είσθαι +φρονιμώτερον να μη τον στείλουν, διατελούντα υπό το βάρος τοιαύτης +κατηγορίας, επί κεφαλής τοσούτου στρατού πριν τον δικάσουν. Αλλ' οι +εχθροί του εφοβούντο, εάν εδίκαζον αυτόν αμέσως, μήπως ο στρατός +κηρυχθή υπέρ αυτού και ο λαός συμπαθήση, διότι εις αυτόν εχρεώστει +την συμμετοχήν των Αργείων καί τινων Μαντινέων εις την παρούσαν +εκστρατείαν. Διά να αποτρέψουν λοιπόν και αναβάλουν την υπόθεσιν +ταύτην, εισήγαγον άλλους ρήτορας, οίτινες προέτεινον να εκπλεύση μεν +ο Αλκιβιάδης προς το παρόν και να μη αναβληθή η αναχώρησις του +στόλου, κατά την επιστροφήν του δε να δικασθή εις ημέραν ωρισμένην +από τούδε. Ήθελον, επιρρίπτοντες εναντίον αυτού κατηγορίαν +μεγαλυτέραν, την οποίαν ευκολώτερον ήθελον επινοήσει κατά την +απουσίαν του, να τον επαναφέρουν και να τον δικάσουν. Απεφασίσθη +λοιπόν να εκπλεύση ο Αλκιβιάδης. + +30. Μετά ταύτα δε περί τα μέσα πλέον του θέρους ο στόλος έξέπλευσε +διά την Σικελίαν. Είχε συμφωνηθή προηγουμένως ότι το πλείστον των +συμμάχων, των σιταγωγών ολκάδων, των φορτηγών πλοίων και των άλλων +επιτηδείων, όσα ακολουθούν μαζί με τα στρατεύματα, να συναθροισθούν +εις Κέρκυραν, ίνα εκείθεν όλοι ομού διαπλεύσουν τον Ιόνιον κόλπον +μέχρι της Ιαπυγίας άκρας. Αυτοί δε οι Αθηναίοι και όσοι σύμμαχοι +παρευρίσκοντο καταβάντες εις τον Πειραιά κατά την ορισθείσαν ημέραν +από πρωίας εισήλθον εις τα πλοία διά να εκπλεύσουν. Κατέβη δε μαζί, +ούτως ειπείν, και όλος ο άλλος πληθυσμός ο εν τη πόλει, και οι ξένοι +και οι πολίται. Οι εγχώριοι προέπεμπον τους ιδικούς των, οι μεν τους +φίλους των, οι δε τους συγγενείς των, οι δε τους υιούς των· εβάδιζον +κατεχόμενοι συγχρόνως υπό ελπίδος και λύπης, και σκεπτόμενοι αφ' +ενός μεν τας μέλλουσας κατακτήσεις, αφ' έτερου δε την αβεβαιότητα +του να επανίδουν αλλήλους και την απόστασιν, η οποία έμελλε να +χωρίση αυτούς από της πατρίδος των. + +31. Κατά την στιγμήν εκείνην πού επρόκειτο να χωρισθούν απ' αλλήλων, +όπως εκτεθούν εις τους κινδύνους, τα δεινά παρουσιάζοντο ζωηρότερα +εις το πνεύμά των ή ότε εψήφιζον την εκστρατείαν· εν τούτοις αι +μεγάλαι προπαρασκευαί, τας οποίας έβλεπον προ των οφθαλμών των, τοις +έδιδαν θάρρος. Οι δε ξένοι και ο άλλος όχλος κατέβησαν διά να ίδουν +το θέαμα εκείνο, το οποίον τους εφαίνετο μεγαλοπρεπές και +απίστευτον. Τωόντι ουδέποτε μέχρι της εποχής εκείνης εξήλθεν εξ ενός +και του αυτού λιμένος ελληνικός στρατός πολυτελέστερα και +ευπρεπέστερα εφωδιασμένος. Ναι μεν ως προς τον αριθμόν των πλοίων +και των οπλιτών ο εις την Επίδαυρον μεταβάς μετά του Περικλέους και +κατόπιν εις την Ποτείδαιαν μετά του Άγνωνος δεν ήτο κατώτερος, διότι +συνέκειτο εκ τετρακισχιλίων Αθηναίων οπλιτών, τριακοσίων ιππέων, +εκατόν τριηρών, πεντήκοντα άλλων των Λεσβίων και των Χίων, και +προσέτι συμμάχων πολλών συνεκπλευσάντων, αλλά και βραχύτερον +διάστημα είχε να διανύση και ατελή εφόδια είχεν· ενταύθα εξ εναντίας +τα εφόδια έπρεπε να γίνουν τοιαύτα, ώστε να διαρκέσουν πλειότερον +χρόνον και να χρησιμεύσουν κατά δύο τρόπους, και επί της ξηράς και +επί της θαλάσσης. Ο στόλος εξωπλίσθη δαπάναις των τριηράρχων και της +πόλεως. Το δημόσιον ταμείον έδιδε καθ' ημέραν μίαν δραχμήν εις +έκαστον ναύτην και παρείχε τριήρεις κενάς, εξήκοντα μεν ταχείας, +τεσσαράκοντα δε οπλιταγωγούς και πληρώματα δι' αυτά εκλεκτά. Οι +τριήραρχοι, εκτός του εκ του δημοσίου μισθού, έδιδον εις τους ναύτας +τους καλουμένους θρανίτας και εις τους κωπηλάτας επιμίσθιόν τι. +Είχαν στολίσει τας τριήρεις διά πολυτελών εμβλημάτων και παντοειδών +κοσμημάτων, έκαστος δε εξ αυτών πάσαν προσπάθειαν κατέβαλεν, ίνα το +πλοίον του διακριθή διά τον καλόν στολισμόν και την ταχύτητα. Ο +πεζός στρατός εξελέγη με επιμέλειαν εκ των καταλόγων και μεγάλη +υπήρχεν αντιζηλία ως προς τα όπλα και τας στολάς, ουχί δε μικροτέρα +άμιλλα εις το να εκπληροί καθείς την επιβαλλομένην εις αυτόν +εργασίαν. Ενόμιζέ τις ότι έβλεπε μάλλον επίδειξιν δυνάμεως και +εξουσίας προωρισμένην να καταπλήξη τους άλλους Έλληνας ή εξοπλισμόν +εναντίον των εχθρών. Τωόντι, εάν υπελόγιζέ τις όλην την δημοσίαν +δαπάνην της πόλεως και την ιδιαιτέραν των πολεμιστών, τας ποσότητας, +τας οποίας η πόλις είχεν ήδη δαπανήσει και εκείνας με τας οποίας +εφοδιάσασα τους στρατηγούς απέστειλεν αυτούς, όσα καθένας ιδιώτης +εδαπάνησε διά τον εαυτόν του και όσα καθ' ένας τριήραρχος εδαπάνησε +και έμελλεν ακόμη να δαπανήση διά την τριήρη του, χωρίς να προσθέση +όσα χρήματα καθένας, ανεξαρτήτως του μισθού, τον οποίον ελάμβανεν εκ +του δημοσίου ταμείου, είχε προμηθευθή διά μακροχρόνιον εκστρατείαν, +μήτε όσα στρατιώται και έμποροι είχον μεθ' εαυτών, διά να +εμπορευθούν, θα εύρισκε πόση υπέρογκος χρηματική ποσότης εξήλθε τότε +της πόλεως. Η εκστρατεία υπήρξε περιβόητος τόσον διά την +καταπληκτικήν αυτής τόλμην και την λαμπρότητα της θέας της, όσον και +διά την υπεροχήν του στρατού σχετικώς με εκείνους, εναντίον των +οποίων μετέβαινον να πολεμήσουν· η άπειρος από της πατρίδος των +απόστασις προσέθετε πλειότερον μεγαλείον εις επιχείρησιν παρέχουσαν +μεγίστας ελπίδας λαμπρού μέλλοντος. + +32. Αφού δε τα πληρώματα εισήλθαν εις τα πλοία και επεβιβάσθησαν όλα +τα εφόδια, μετά των οποίων έπρεπε να εκπλεύσουν, η σάλπιγξ εσήμανε +το σιωπητήριον. Αι συνήθεις προ της αναχωρήσεως ευχαί δεν έγιναν +ιδιαιτέρως επί εκάστου πλοίου αλλ' επί ολοκλήρου του στόλου διά της +φωνής του κήρυκος. Εκέρασαν τον οίνον, εντός κρατήρων εις όλον τον +στρατόν, οι δε στρατηγοί έκαμαν σπονδάς μετά ποτηρίων χρυσών και +αργυρών. Εις τας ευχάς των ανεμιγνύοντο και αι ευχαί όλου του επί +της παραλίας μείναντος πλήθους, συγκειμένου εκ πολιτών και φίλων. +Αφού δε έψαλαν τον παιάνα και ετελείωσαν τας σπονδάς, εξέπλευσαν εις +το πέλαγος. Και κατ' αρχάς μεν εξήλθον του λιμένος εις στοίχον, και +μέχρι της Αιγίνης ημιλλώντο ως προς την ταχύτητα· έπειτα όμως +έσπευσαν να φθάσουν εις Κέρκυραν, όπου συνηθροίζετο επίσης και ο +επίλοιπος στρατός των συμμάχων. Η δε είδησις της εκστρατείας ταύτης +ηγγέλλετο μεν πολλαχόθεν εις τας Συρακούσας, αλλ' επί πολύν χρόνον +δεν επιστεύετο τίποτε. Εν τούτοις γενομένης συνελεύσεως του λαού +ελέχθησαν οι εξής λόγοι, οι μεν υπό των πιστευόντων τα περί της +εκστρατείας των Αθηναίων, οι δε υπό των αμφισβητούντων την είδησιν. +Παρελθών δε εις το μέσον της συνελεύσεως Ερμοκράτης ο Έρμωνος, ο +οποίος ενόμιζεν ότι ήτο καλώς πληροφορημένος, είπε και συνεβούλευσε +ταύτα: + +33. «Θα φανώ μεν ίσως, ως και άλλοι τινές, απίστευτα λέγων περί της +αληθείας της εκστρατείας. Hξεύρω επίσης ότι οι λέγοντες ή +ανακοινούντες αγγελίας, τας οποίας παρ' άλλων έμαθον, ουδεμίαν +εμπνέουν εμπιστοσύνην και νομίζονται μάλιστα ως άφρονες· αλλ' όμως +δεν θα με κρατήση ο φόβος την στιγμήν που κινδυνεύει η πόλις, επειδή +είμαι πεπεισμένος ότι ομιλώ μετά περισσοτέρας βεβαιότητας. Οι +Αθηναίοι εκίνησαν εναντίον μας, και εκπλήττεσθε διά τούτο, μετά +πολλού στρατού ναυτικού και πεζικού, λόγω μεν διά την συμμαχίαν των +Εγεσταίων και διά να επαναφέρουν εις την προτέραν των κατοικίαν τους +Λεοντίνους, έργω δε διότι επιθυμούν την Σικελίαν, και προ πάντων την +ιδικήν μας πόλιν, νομίζοντες ότι, εάν ήθελον λάβει αυτήν, ευκόλως θα +ελάμβανον και τα άλλα. Θεωρούντες λοιπόν αυτούς ως μέλλοντας να +φθάσουν από στιγμής εις στιγμήν, σκεφθήτε πώς να αντιτάξετε με τα +υπάρχοντα μέσα ανδρικωτάτην αντίστασιν, και πώς μήτε καταφρονήσαντες +καταληφθήτε απαράσκευοι, μήτε απιστήσαντες αμελήσετε περί όλων. +Όποιος όμως πεισθή ότι αληθή λέγω, ας μη φοβηθή την τόλμην των και +τας δυνάμεις των, διότι ούτε θα δυνηθούν να μας βλάψουν περισσότερον +παρ' όσον θα βλαφθούν αυτοί, ούτε θα είναι επικίνδυνοι εις ημάς +ερχόμενοι μετά μεγάλου στόλου. Αι μετά των άλλων Σικελιωτών +υποθέσεις μας θα ευρεθούν εις πολύ ευαρεστότερον σημείον, επειδή +ούτοι, κυριευθέντες από φόβον, θα ζητήσουν να συμμαχήσουν μαζί μας· +και εάν μάλιστα κατορθώσωμεν να τους νικήσωμεν ή τους αναγκάσωμεν να +αναχωρήσουν άπρακτοι (διότι βεβαίως δεν φοβούμαι μήπως και επιτύχουν +όσα διανοούνται), τούτο θέλει είσθαι κατόρθωμα λαμπρότατον, και δεν +πιστεύω να είναι ανέλπιστον. Και τωόντι ολίγιστοι μεγάλοι στόλοι +Ελλήνων ή βαρβάρων, απομακρυνθέντες πολύ από της πατρίδος των, +επέτυχον· διότι ο αριθμός των δεν δύναται να υπερτερήση τους +κατοίκους της χώρας, εναντίον της οποίας επέρχονται, ή των +γειτονικών μερών, τους οποίους κοινός φόβος αναγκάζει να +συνασπισθούν. Και εάν δι' έλλειψιν τροφών αποτύχουν εις την ξένην +γην, μολονότι αι δυστυχίαι των προέρχονται εκ των ιδίων των +σφαλμάτων, μολαταύτα η δόξα μένει εις εκείνους, εναντίον των οποίων +επετέθησαν. Τοιουτοτρόπως και αυτοί ούτοι οι Αθηναίοι, με όλα τα +άπειρα και απροσδόκητα σφάλματα, εις τα οποία περιέπεσεν ο Μήδος, +οφείλουν την αύξησίν των εις μόνην την διαδοθείσαν φήμην ότι είχε +σκοπόν ούτος να εκστρατεύση εναντίον αυτών. + +34. »Θαρρούντες λοιπόν και μη παύοντες τας ενταύθα προετοιμασίας ας +πέμψωμεν προς τους Σικελούς, ίνα τους μεν υπηκόους βέβαιους φίλους +ποιήσωμεν, τους δε αυτονόμους προσπαθήμεν να καταστήσωμεν φίλους και +συμμάχους· ας πέμψωμεν ωσαύτως πρέσβεις και εις τους Σικελιώτας, διά +να παραστήσωμεν ότι ο κίνδυνος είναι κοινός· ας πέμψωμεν και προς +τους Ιταλιώτας, διά να τους πείσωμεν να συμμαχήσουν μαζί μας ή +τουλάχιστον να μη δεχθούν τους Αθηναίους. Νομίζω μάλιστα ωφέλιμον να +πέμψωμεν και εις την Καρχηδόνα, διότι η πόλις αύτη είναι ανήσυχος +και φοβείται πάντοτε μήπως ημέραν τινά επέλθουν κατ' αυτής οι +Αθηναίοι. Και ίσως οι Καρχηδόνιοι, αναλογιζόμενοι τα δεινά, τα οποία +θέλουν πάθει, εάν αφήσουν να τους διαφύγη η ευκαιρία αύτη, θελήσουν +να μας βοηθήσουν αναφανδόν ή κρυφίως ή τουλάχιστον κατ' άλλον τινά +τρόπον. Περισσότερον παρά πάντα άλλον είναι δυνατοί να μας +βοηθήσουν, αρκεί να θελήσουν, διότι έχουν πλείστον χρυσόν και +άργυρον, μέσα, τα οποία μεγίστην έχουν δύναμιν και εν τω πολέμω και +εις όλα τα άλλα. Ας πέμψωμεν επίσης προς τους Λακεδαιμονίους και +τους Κορινθίους, παρακαλούντες αυτούς να σπεύσουν ενταύθα εις +βοήθειάν μας και να ανακινήσουν τον εκεί πόλεμον. Αλλ' ό,τι νομίζω +έτι μάλλον συντελεστικόν, το οποίον η συνήθης απάθειά σας θα σας +εμποδίση να παραδεχθήτε αμέσως, είναι το εξής. Εάν όλοι οι +Σικελιώται, ή τουλάχιστον οι πλείστοι εξ αυτών, θελήσουν να ενωθούν +με ημάς, να καθελκύσουν εις την θάλασσαν, όλον το υπάρχον ναυτικόν +με τροφάς δύο μηνών, και να απαντήσουν τους Αθηναίους εις τον +Τάραντα και το ακρωτήριον Ιαπυγίαν καθιστώντες εις αυτούς φανερόν +ότι δεν θα γίνη μάχη περί την Σικελίαν πριν ή γίνη μάχη προς +διαπεραίωσιν του Ιονίου κόλπου, θέλομεν φοβήσει αυτούς μεγάλως. Θα +ίδουν ότι εξερχόμεθα εκ φιλικής χώρας ως φύλακες της Σικελίας (διότι +οι Ταραντίνοι θα μας υποδεχθούν), ότι έχουν να διανύσουν μεθ' όλης +της αποσκευής των μέγα πέλαγος, και ότι είναι δύσκολον ένεκα του +μακρού ταξιδιού να μείνουν εν τάξει· τούτου ένεκα ευκόλως θα +δυνηθώμεν να επιτεθώμεν κατ' αυτών βραδέως και κατά μικράς μοίρας +προχωρούντων. Ας υποθέσωμεν ότι ελαφρύνουν τα πλοία των και +προχωρούν εναντίον ημών μετά των μάλλον ταχυπλόων εάν μεν +μεταχειρισθούν τας κώπας, θα επιτεθώμεν κατ' αυτών, άμα τους ίδωμεν +κουρασμένους, εάν δε δεν νομίσωμεν τούτο φρόνιμον, υποχωρούμεν εις +τον Τάραντα. Αυτοί όμως ολίγα έχοντες εφόδια και πλέοντες με τον +σκοπόν να ναυμαχήσουν θα ευρεθούν στερούμενοι τοιούτων εις τα έρημα +παράλια. Και, εάν μεν μείνουν εκεί, θα πολιορκηθούν, εάν δε +προσπαθήσουν να πλέουν κοντά εις τα παράλια, θα εγκαταλείψουν τας +αποσκευάς των και μη όντες βέβαιοι αν θα τους υποδεχθούν αι πόλεις +θα χάσουν το θάρρος των. Είμαι λοιπόν πεισμένος ότι εμποδιζόμενοι +υπό της σκέψεως ταύτης ούτε καν θα αναχωρήσουν εκ της Κερκύρας, αλλά +σκεπτόμενοι και κατασκοπεύοντες πόσοι και εις ποίον μέρος είμεθα, ή +θα καταληφθούν υπό του χειμώνος ή καταπλαγέντες διά την απροσδόκητον +εμφάνισιν ημών θα παραιτηθούν της εκστρατείας. Τούτο δε τοσούτω +μάλλον είναι πιθανόν, όσω, καθώς ακούω, ο εμπειρότατος των στρατηγών +των διοικεί χωρίς την θέλησίν του, και, εάν κάμωμεν σπουδαίαν τινά +επίδειξιν, πρόθυμα θέλει λάβει τούτο ως πρόφασιν. Είμαι βέβαιος ότι +αι παρασκευαί ημών θέλουν αναγγελθή μεγαλοποιημέναι εις τους +Αθηναίους, αι δε γνώμαι των ανθρώπων ρυθμίζονται προς τα λεγόμενα. +Οι πρώτοι επιτιθέμενοι ή τουλάχιστον εκείνοι, οίτινες προδηλώνουν +ότι θα αντισταθούν κατά των επιτιθεμένων, είναι μάλλον φοβεροί, +διότι φαίνονται ισόπαλοι. Τούτου πείραν, εάν πεισθήτε εις εμέ, θα +λάβουν σήμερον οι Αθηναίοι, επειδή επέρχονται εναντίον μας με την +ιδέαν ότι δεν θα αντισταθώμεν και έχουν δίκαιον τοιαύτην λαβόντες +περί ημών ιδέαν, επειδή δεν ηνώθημεν με τους Λακεδαιμονίους, διά να +τους εξολοθρεύσωμεν. Αλλά, εάν μας ιδούν παρά την προσδοκίαν των +τολμηρούς, μάλλον θέλουν φοβηθή διά το απρόοπτον τούτο τόλμημα, παρά +διά την πραγματικήν δύναμιν ημών. Πεισθήτε λοιπόν εις τας συμβουλάς +μου· τολμήσατε προ πάντων να αντεπεξέλθετε κατά των Αθηναίων ειδεμή, +ετοιμασθήτε προς πόλεμον όσον τάχιστα και σκεφθήτε πάντες ότι μόνον +διά γενναίων έργων καταφρονεί τις τους εχθρούς· από τούδε δε +ωφελιμώτατον είναι να αρχίσετε τας ενεργείας σας ως εάν επεκρέματο +κίνδυνος, πειθόμενοι ότι αι μετά φόβου γινόμεναι παρασκευαι είναι +ασφαλέσταται. Είμαι βέβαιος ότι οι Αθηναίοι και επέρχονται, και +πλέουν ήδη, και εντός ολίγου θα είναι εδώ». + +35. Και ο μεν Ερμοκράτης ταύτα είπεν, ο δε δήμος των Συρακουσίων +ήρχισε σφοδράν λογομαχίαν. Οι μεν έλεγαν ότι οι Αθηναίοι ουδόλως θα +ήρχοντο και ότι αι διαβεβαιώσεις του Ερμοκράτους δεν ήσαν αληθείς, +οι δε ότι, και αν ήρχοντο, τι κακόν θα έπραττον μεγαλύτερον εκείνου, +το οποίον ήθελον πάθει; Και άλλοι τέλος μεγάλην περιφρόνησιν +δεικνύοντες έστρεφαν το πράγμα επί το γελοιότερον. Ολίγιστοι ήσαν οι +πιστεύοντες εις τον Ερμοκράτην και φοβούμενοι το μέλλον. Παρελθών δε +εις το μέσον της συνελεύσεως ο Αθηναγόρας, ο οποίος ήτο αρχηγός της +δημοκρατικής μερίδος και ρήτωρ ευφραδέστατος, είπε τα εξής: + +36. «Όστις δεν θέλει να πράξουν οι Αθηναίοι τοιαύτην ανοησίαν, ώστε +να έλθουν ενταύθα και να πέσουν εις τας χείράς μας, είναι δειλός ή +κακός πολίτης· με εκείνους δε, οίτινες διαδίδουν τας ειδήσεις ταύτας +και θέλουν να σας φοβήσουν, δεν εκπλήττομαι τόσον διά την θρασύτητά +των, όσον διά την ανοησίαν των, να νομίζουν δηλαδή ότι δεν είναι +κατάδηλοι οι σκοποί των. Οι έχοντες ίδιον τινα φόβον, ζητούν να +εμβάλουν εις φόβον το κοινόν, διά να αποκρύψουν το συμφέρον των. +Τοιούτος ο σκοπός των ειδήσεων τούτων, αι οποίαι δεν είναι έργον της +τύχης, αλλ' εκείνων, οι οποίοι αρέσκονται εις τας αιωνίας ταραχάς. +Σεις όμως, εάν σκεφθήτε καλώς, δεν κρίνετε εκείνα τα οποία τα +συμβούν εξ εκείνων τα οποία ούτοι διαδίδουν, αλλ' εξ εκείνων τα +οποία δύνανται να πράξουν άνθρωποι συνετοί και εμπειρότατοι, οποίοι +φρονώ ότι είναι οι Αθηναίοι· διότι δεν είναι πιθανόν να αφήσουν +όπισθέν των τους Πελοποννησίους, και πριν τελειώσουν οριστικώς τον +εκεί πόλεμον όχι ολιγώτερον σπουδαίον. Το κατ' εμέ φρονώ ότι πρέπει +να είναι ευχαριστημένοι, διότι δεν επερχόμεθα εναντίον αυτών ημείς, +των οποίων αι πόλεις είναι τοσαύται και τόσον ισχυραί. + +37. »Αλλά και αν πράγματι έλθουν, όπως λέγεται, νομίζω την Σικελίαν +ικανωτέραν της Πελοποννήσου να υποστή τον πόλεμον, τοσούτω μάλλον, +όσω είναι καλλίτερον κατά πάντα παρεσκευασμένη. Ναι, μόνη η ημετέρα +πόλις είναι πολύ ισχυροτέρα του στρατού, όστις, ως λέγουν, επέρχεται +τώρα, έστω και αν ούτος ήτο άλλος τόσος. Είμαι βέβαιος ότι δεν θα +φέρουν μαζί τους ίππους, ουδέ θα δυνηθούν να προμηθευθούν ενταύθα +ειμή ολίγους μόνον παρά των Εγεσταίων, και ότι οι οπλίται των δεν θα +είναι ισοπληθείς με τους ημετέρους, επειδή θα έλθουν διά πλοίων. +Μέγα πράγμα μάλιστα θα ήτο να διανύσουν τοσούτον διάστημα διά μόνων +των ελαφρών πλοίων των και να προμηθευθούν την άλλην βαρείαν +αποσκευήν, η οποία χρειάζεται εναντίον πόλεως τοσούτον ισχυράς. Πολύ +καλά γνωρίζω ότι, εάν οι Αθηναίοι ήρχοντο, διά να ιδρύσουν ετέραν +πόλιν γείτονα και μεγάλην, όση είναι η Συράκουσα, και ήρχιζαν να μας +πολεμούν, μόλις ως φρονώ, ήθελον αποφύγει εντελή καταστροφήν· κατά +μείζονα λόγον εν μέσω της Σικελίας πού όλη τους είναι εχθρική (διότι +αύτη θα συνασπισθή εναντίον αυτών) μετά στρατού προ των πλοίων +κατεσκηνωμένου, μικράς σκηνάς έχοντος και ανεπαρκή εφόδια, και μη +δυναμένου να προχωρήση μακράν ένεκα των ημετέρων ιππέων καθόλου δε +ειπείν, νομίζω ότι δεν θα δυνηθούν ουδέ εις την ξηράν να +αποβιβασθούν· τόσον αι δυνάμεις ημών μου φαίνονται υπερτέραι. + +38. »Όλα όσα λέγω οι μεν Αθηναίοι τα ηξεύρουν και είμαι βέβαιος ότι +προσπαθούν να διασώσουν τα ίδια υπάρχοντά των, οι δε ενταύθα άνδρες +εφευρίσκουν ό,τι δεν υπάρχει και ό,τι δεν είναι δυνατόν να υπάρξη. Η +τακτική των ανθρώπων τούτων δεν είναι νέα· πάντοτε τους είδα ή διά +τοιούτων και επικινδυνοτέρων λόγων, ή και δι' έργων να εκφοβίζουν +τον λαόν, διά να καταλάβουν την εξουσίαν αυτοί. Και μα την αλήθειαν, +φοβούμαι μήπως μετά πολλάς προσπαθείας, επιτύχουν και δεν δυνηθώμεν +ημείς υπό αδυναμίας, πριν πάθωμέν τι, να προφυλαχθώμεν και να τους +τιμωρήσωμεν διά τα τεκταινόμενα. Τούτου ένεκα η πόλις ημών σπανίως +ησυχάζει και επιχειρεί στάσεις πολλάς και αγώνας ουχί περισσοτέρους +εναντίον των εχθρών παρ' όσους εναντίον εαυτής, και ενίοτε τυραννίας +και δυναστείας αδίκους. Θα προσπαθήσω λοιπόν, εάν θέλετε να ακούσετε +τας συμβουλάς μου, να μη συμβή τίποτε παρόμοιον επί των ημερών μας, +προς σας μεν τους πολλούς μεταχειριζόμενος την πειθώ, κατά των +μηχανωμένων δε τα τοιαύτα επιβάλλων τιμωρίας όχι μόνον οσάκις +συλλαμβάνω αυτούς επ' αυτοφώρω (όπερ δυσκόλως επιτυγχάνεται), αλλά +και διά τα εγκλήματα εκείνα, τα οποία θέλουν μεν να πράξουν, δεν +δύνανται δε, διότι πρέπει να προφυλάττεταί τις από τον εχθρόν όχι +μόνον ως προς τα έργα του, αλλά και ως προς τα διανοήματά του, +επειδή, αν δεν προφυλαχθή, διατρέχει τον κίνδυνον να πάθη πρώτος. +Τους ολιγαρχικούς λοιπόν άλλους θα ελέγχω, άλλους θα επιτηρώ και +άλλους θα παραινώ. Τούτον τον τρόπον νομίζω συντελεστικώτατον, διά +να τους αποτρέψωμεν από τους εγκληματικούς σκοπούς των. Άλλως τε και +πολλάκις εσκέφθην τούτο, τι θέλετε σεις οι νεώτεροι; να πάρετε τώρα +δημόσια υπουργήματα; Αλλ' ο νόμος το απαγορεύει, και ο νόμος ούτος +έγινε μάλλον διότι σας έκρινεν ανικάνους παρά διότι σας εθεώρει +ικανούς και ήθελε να σας στερήση της τιμής ταύτης. Θέλετε προνόμια; +αλλά πώς είναι δίκαιον οι πολίται της αυτής πόλεως να μη έχουν όλοι +τα αυτά δικαιώματα; + +39. »Θα είπη τις ίσως ότι η δημοκρατία ούτε συνετόν πράγμα είναι +ούτε δίκαιον, και ότι μόνον οι έχοντες χρήματα είναι οι μάλλον +ικανοί να κυβερνούν. Εγώ όμως λέγω πρώτον ότι ο λαός είναι το κράτος +ολόκληρον, ενώ οι ολιγαρχικοί είναι μέρος μόνον αυτού· έπειτα ότι οι +πλούσιοι είναι φύλακες άριστοι των χρημάτων, οι συνετοί άριστοι +σύμβουλοι και το πλήθος άριστος κριτής των υποβαλλομένων εις αυτό +ζητημάτων. Εις την δημοκρατίαν όλαι αύται αι τάξεις έχουν εντελή +ισότητα, εκάστη κατά μέρος και όλαι κοινώς, ενώ η ολιγαρχία +διαμοιράζουσα εις τον λαόν τους κινδύνους δεν ευχαριστείται να κρατή +δι' εαυτήν τα πλείστα των κερδών, αλλά δημεύουσα τα πάντα έχει το +όλον της ωφελείας. Ιδού τι επιδιώκουν μετά προθυμίας οι ισχυροί +ανάμεσόν σας και οι νέοι, πράγμα αδύνατον να επιτύχη εις μεγάλην +πόλιν. + +40. »Εν τούτοις και σήμερον ακόμη, ω πάντων ασυνετώτατοι, είσθε ή οι +τυφλότεροι πάντων των γνωστών εις εμέ Ελλήνων μη εννοούντες το +άνομον των σχεδίων σας, ή αδικώτατοι εννοούντες και επιμένοντες εις +την τόλμην σας. Καλύτερα λοιπόν διδασκόμενοι ή παραιτούντες τους +κακούς σκοπούς σας προσπαθήσατε να αυξήσετε το καλόν, της πόλεως και +εις όλους ωφέλιμον, έχοντες την πεποίθησιν ότι οι ανάμεσόν σας +αγαθοί άνδρες θα μετάσχουν ομοίως και μάλιστα περισσότερον του λαού. +Εάν σκέπτεσθε άλλως, διακινδυνεύετε να στερηθήτε των πάντων. Παύσατε +λοιπόν διαδίδοντες τοιαύτας αγγελίας προς ανθρώπους πού μαντεύουν τα +σχέδιά σας και δεν θα τα ανεχθούν· διότι η πόλις, και επί τη +υποθέσει ότι οι Αθηναίοι έρχονται, θα δυνηθή να τους αποκρούση αξίως +αυτής, και έχομεν στρατηγούς, οίτινες θα φροντίσουν περί τούτου. +Εάν, ως πιστεύω, δεν είναι αληθές τίποτε, η πόλις δεν θα δειλιάση +υπό των αγγελιών σας ουδέ θα υποβληθή εις εκουσίαν δουλείαν +εκλέγουσα σας ως αρχηγούς. Αυτή εαυτήν συμβουλευομένη και τους +λόγους σας θα θεωρήση ως πραγματικάς αποπείρας και την υπάρχουσαν +ελευθερίαν δεν θα την χάση ακούουσα σας, αλλά δι' έργων +προφυλασσομένη και μη επιτρέπουσα τούτο, θα προσπαθήση να διασώση +αυτήν». + +41. Ταύτα μεν είπεν ο Αθηναγόρας, είς δε εκ των στρατηγών αναστάς +και μη αφήσας άλλον να προχωρήση διέλυσε την έριδα ειπών ταύτα : +«Δεν είναι φρόνιμον ούτε διαβολάς να ρίπτωμεν κατ' αλλήλων ούτε να +χειροκροτώμεν ακούοντες αυτάς, αλλά μάλλον κατά τα διαδιδόμενα να +ίδωμεν πώς θα προετοιμασθώμεν καλώς καθένας ιδιαιτέρως και όλη η +πόλις κοινώς, διά να αποκρούσωμεν τους επερχομένους. Και τούτο όμως +εάν δεν είναι απαραίτητον, πάλιν δεν θεωρώ ως επιβλαβές να +προμηθευθή η πόλις ίππους, όπλα και παν άλλο αναγκαίον εις τον +πόλεμον. Ημείς θα φροντίσωμεν και θα προνοήσωμεν περί πάντων τούτων, +ημείς θα πέμψωμεν εις τας πόλεις, διά να επισκοπήσωμεν και θα +πράξωμεν παν το απαιτούμενον. Ήδη επρονοήσαμεν εν μέρει, και παν +ό,τι μάθωμεν θα σας το αναφέρωμεν». Και οι μεν Συρακούσιοι, ότε είπε +ταύτα ο στρατηγός, διέλυσαν την συνέλευσιν. + +42. Οι δε Αθηναίοι ήσαν ήδη εις Κέρκυραν, αυτοί και οι σύμμαχοι +όλοι· και πρώτον μεν οι στρατηγοί έκαμαν νέαν επιθεώρησιν του +στρατεύματος και εκανόνισαν την τάξιν, με την οποίαν ώφειλαν να +προσορμίζωνται και να στρατοπεδεύουν· διαιρέσαντες δε τον στόλον εις +τρεις μοίρας έλαβον καθένας μίαν εξ αυτών διά κλήρου, ίνα μη +πλέοντες όλοι ομού στερηθούν ύδατος, λιμένων και τροφών εις τα μέρη +όπου ήθελον προσεγγίζει και ίνα ο στρατός έχη περισσοτέραν τάξιν και +ευπείθειαν, με το να έχη καθεμία μοίρα ένα στρατηγόν. Έπειτα δε +προαπέστειλαν εις την Ιταλίαν και την Σικελίαν τρία πλοία, διά να +μάθουν ποίαι πόλεις θα τους εδέχοντο, και διέταξαν αυτά να έλθουν +εις συνάντησιν του στόλου μετά των αναγκαίων πληροφοριών. + +43. Μετά ταύτα δε οι Αθηναίοι μεθ' όλων των δυνάμεων των +εκπλεύσαντες από την Κέρκυραν διηυθύνθησαν προς την Σικελίαν έχοντες +εν συνόλω τριήρεις μεν εκατόν τριάκοντα τεσσάρας και δύο +πεντηκοντόρους των Ροδίων (εκ τούτων Αττικαί μεν ήσαν εκατόν, εξ ων +πάλιν αι μεν εξήκοντα ήσαν ταχείαι, αι δε άλλαι έφεραν στρατιώτας· +το δε άλλο ναυτικόν συνέκειτο εκ Χίων και άλλων συμμάχων), οπλίτας +δε εν όλω πεντακισχιλίους και εκατόν (και εκ τούτων χίλιοι +πεντακόσιοι μεν ήσαν Αθηναίοι εκ των εγγεγραμμένων εις τους +καταλόγους, επτακόσιοι δε θήτες στρατιώται του ναυτικού· οι δε +επίλοιποι οπλίται συνέκειντο εκ συμμάχων υπηκόων, πεντακοσίων +Αργείων και διακοσίων πεντήκοντα Μαντινέων και μισθοφόρων), τοξότας +δε εν όλω τετρακοσίους ογδοήκοντα (εξ ων οι όγδοήκοντα ήσαν Κρήτες), +σφενδονήτας Ροδίους επτακοσίους και τέλος εκατόν είκοσι φυγάδας των +Μεγαρέων ψιλούς. Διά την μεταφοράν των ίππων έν μόνον πλοίον υπήρχε +φέρον τριάκοντα ιππείς. + +44. Τοιαύτη η πρώτη πολεμική παρασκευή, η οποία εξεκίνησε διά τον +πόλεμον τούτον. Ηκολουθείτο δε υπό τριάκοντα ολκάδων σιταγωγών, αι +οποίαι είχαν τας τροφάς, τους αρτοποιούς, τους λιθοτόμους, τους +τέκτονας και όλα τα απαιτούμενα οχυρωματικά εργαλεία, υπό εκατόν +πλοιαρίων, τα οποία εξ ανάγκης συνέπλεον μετά των ολκάδων και υπό +πολλών άλλων πλοιαρίων και ολκάδων χάριν εμπορίου συνοδευόντων τον +στρατόν. Όλα ταύτα τα πλοία εξελθόντα τότε εκ Κερκύρας διεπέρασαν +τον Ιόνιον κόλπον. Αφού δε έφθασαν τα μεν εις την Ιαπυγίαν άκραν, τα +δε εις τον Τάραντα, και τα άλλα όπου αλλαχού ηδυνήθησαν, ήρχισαν να +παραπλέουν την Ιταλίαν. Αι πόλεις δεν επέτρεπον να εισέρχωνται μήτε +εις το άστυ μήτε εις την αγοράν, αλλά μόνον εις τους λιμένας, διά να +προμηθεύωνται ύδωρ, το οποίον μάλιστα τους ηρνήθησαν ο Τάρας και οι +Λοκροί. Τέλος έφθασαν εις το Ρήγιον ακρωτήριον της Ιταλίας και +συνηθροίσθησαν εκεί· επειδή δε δεν τους εδέχθησαν εντός της πόλεως, +έστησαν το στρατόπεδόν των έξω, εις το ιερόν της Αρτέμιδος, όπου +τους εδόθη και αγορά. Ανελκύσαντες δε τα πλοία ησύχαζον και ήρχισαν +διαπραγματεύσεις μετά των Ρηγίνων ζητούντες παρ' αυτών, επειδή ήσαν +Χαλκιδείς, να βοηθήσουν τους Λεοντίνους, οι οποίοι ήσαν ωσαύτως +Χαλκιδείς. Οι Ρηγίνοι όμως απεκρίθησαν ότι θα έμεναν ουδέτεροι και +ότι θα ενήργουν συσκεπτόμενοι από κοινού μετά των Ιταλιωτών. Οι δε +Αθηναίοι επεσκόπουν τα εν τη Σικελία πράγματα, διά να μεταχειρισθούν +τα καλύτερα μέσα προς επιτυχίαν, και συγχρόνως επερίμεναν εκ της +Εγέστης την επιστροφήν των προαποσταλέντων πλοίων, θέλοντες να +μάθουν αν υπήρχον όλα τα χρήματα, όσα οι εις τας Αθήνας +επιστρέψαντες πρέσβεις ανήγγειλαν. + +45. Εν τούτοις οι Συρακούσιοι ελάμβανον ήδη πολλαχόθεν και παρά των +ιδίων κατασκόπων θετικάς ειδήσεις ότι τα πλοία των Αθηναίων ήσαν εις +το Ρήγιον. Συνεπεία τούτου ήρχισαν να ετοιμάζωνται μετά μεγίστης +δραστηριότητος και δεν είχαν πλέον απιστίαν περί της εκστρατείας. +Έπεμψαν πανταχού προς τους Σικελούς, αλλού μεν φύλακας, αλλού δε +πρέσβεις· έθεσαν φρουράς εις τα φρούρια της χώρας· επεθεώρησαν εν τη +πόλει τα όπλα και τους ίππους και παρετήρησαν αν ήσαν όλα εντελή· +και τέλος διέθεσαν τα πάντα καταλλήλως, ως εάν επέκειτο πόλεμος +άφευκτος και σχεδόν αρχίσας. + +46. Τα δε τρία προαποσταλέντα πλοία επέστρεψαν εις το Ρήγιον, διά να +αναγγείλουν εις τους Αθηναίους ότι εξ όλων των υποσχομένων χρημάτων +δεν εφαίνοντο υπάρχοντα ειμή μόνον τριάκοντα τάλαντα. Αμέσως οι +στρατηγοί περιήλθον εις αθυμίαν διά την πρώτην εκείνην αποτυχίαν και +διά την άρνησιν των Ρηγίνων, προς τους οποίους απετάθησαν κατά +πρώτον, ελπίζοντες ότι κατά πάσαν πιθανότητα ήθελον τους πείσει, +ένεκα της μετά των Λεοντίνων συγγενείας των και της αρχαίας φιλίας +των προς τους Αθηναίους. Και ο μεν Νικίας είχε προϊδεί τας εκ της +Εγέστης ειδήσεις, αλλ' οι δύο άλλοι στρατηγοί εξεπλάγησαν. Οι δε +Εγεσταίοι ιδού τι εσοφίσθησαν, ότε οι πρώτοι πρέσβεις των Αθηναίων +ήλθαν προς αυτούς, διά να πληροφορηθούν περί των χρημάτων. +Οδηγήσαντες αυτούς εις το εν τη Έρυκι ιερόν της Αφροδίτης επέδειξαν +τα αναθήματα, τας φιάλας, τας οινοχόας, τα θυμιατήρια και τα άλλα +όχι ολίγα αντικείμενα, τα οποία, αργυρά όντα, είχον όψιν πολύ +ανωτέραν της μικράς των αξίας· οι δε ιδιώται προσκαλέσαντες εις τας +οικίας των τους ναύτας των τριηρών και συλλέξαντες όσα υπήρχον εν +Εγέστη χρυσά και αργυρά εκπώματα και δανεισθέντες τα των εγγύς +Φοινικικών και Ελληνικών πόλεων, τα παρέθετον καθένας εις τα +συμπόσια ως ιδικά των. Επειδή δε ως επί το πολύ όλοι μετεχειρίζοντο +τα αυτά και επειδή πανταχού εφαίνοντο πολλά, οι Αθηναίοι των τριηρών +περιήλθον εις μεγάλην έκπληξιν, και επιστρέψαντες εις τας Αθήνας +διέδιδον ότι είδον πολλούς θησαυρούς. Απατηθέντες τοιουτοτρόπως οι +άνθρωποι ούτοι μετέδωκαν την απάτην των και εις τους άλλους· αλλ' +ότε εγνώσθη η αλήθεια ότι εις την Εγεσταν δεν υπήρχον οι θρυλούμενοι +θησαυροί, βαρείας επιπλήξεις έλαβον παρά των στρατιωτών. Οι δε +στρατηγοί συνεκρότησαν συμβούλιον περί του πρακτέου. + +47. Και του μεν Νικίου η γνώμη ήτο να πλεύσουν με όλον τον στρατόν +κατά του Σελινούντος, διά το οποίον προ πάντων εστάλησαν· και εάν +μεν οι Εγεσταίοι παρείχον εις όλον το στράτευμα χρήματα, τότε θα +εσκέπτοντο τι ώφειλον να πράξουν· εάν δε δεν παρείχον, θα τους +εζήτουν τροφάς διά τα αιτηθέντα εξήκοντα πλοία· να παραμείνουν εις +Σελινούντα μέχρις ου συμφιλιώσουν τους κατοίκους αυτού μετά των +Εγεσταίων, είτε διά της βίας είτε διά συμβάσεως· να παραπλεύσουν +ακολούθως τας άλλας πόλεις, και, αφού επιδείξουν την δύναμιν της +πόλεως των Αθηναίων και δείξουν την υπέρ των φίλων και των συμμάχων +προθυμίαν των, ναποπλεύσουν εις την πατρίδα των (εκτός εάν δυνηθώσιν +εντός ολίγου χρόνου και απροσδοκήτως να φανούν ωφέλιμοι εις τους +Λεοντίνους ή να προσελκύσουν τινά εκ των άλλων πόλεων), και τέλος να +μη διακινδυνεύσουν την πόλιν των δαπανώντες μόνον εκ των ιδικών των +μέσων. + +48. Ο δε Αλκιβιάδης είπεν ότι δεν ήρμοζεν, αφού εξέπλευσαν μετά +τοσαύτης δυνάμεως, να απέλθουν αισχρώς και απράκτως· αλλ' έπρεπε να +στείλουν πρέσβεις εις όλας τας πόλεις, εκτός του Σελινούντος και των +Συρακουσών, να κάμουν αποπείρας εις τους Σικελούς, ίνα άλλους μεν +αποσπάσουν από τους Συρακουσίους, άλλους δε καταστήσουν φίλους και +διά του τρόπου τούτου προμηθεύωνται σίτον και στρατόν· ότι κατά +πρώτον έπρεπε να προσελκύσουν τους Μεσσηνίους, των οποίων η πόλις +εκείτο επί της προς την Σικελίαν γραμμής και καθίστα εύκολον την εις +αυτήν άφιξιν, παρέχουσα λιμένα και όρμον καταλληλοτάτους διά τον +στρατόν· τέλος ότι, αφού κάμουν συμμαχίαν με τας πόλεις και +γνωρίσουν μετά τίνων θα πολεμήσουν, να προχωρήσουν κατά των +Συρακουσών και του Σελινούντος, εκτός εάν η μεν πόλις αύτη +συμβιβασθή μετά των Εγεσταίων, εκείνη δε επιτρέψη ναποκατασταθούν οι +Λεοντίνοι. + +49. Ο δε Λάμαχος τουναντίον απεφάνθη ότι έπρεπε να πλεύσουν κατά των +Συρακουσών και να συγκροτήσουν μάχην τάχιστα πλησίον της πόλεως, +ενόσω ακόμη οι εχθροί είναι απαράσκευοι και μάλιστα διετέλουν εις +έκπληξιν, «Παν στράτευμα, είπεν, είναι κατ' αρχάς φοβερώτατον αλλά, +εάν βραδύνη να εμφανισθή, ο εχθρός λαμβάνει θάρρος πριν το ιδή και +το περιφρονεί ακόμη περισσότερον, αφού το ιδή. Εξ εναντία, η +αιφνιδία επίθεσις μετά την πρώτην στιγμήν του τρόμου παρέχει συνήθως +νίκην, είτε εκ του φόβου, ο οποίος αυξάνει τας δυνάμεις του +επερχομένου, είτε εκ της προσδοκίας των επικειμένων λεηλασιών, είτε +προ πάντων εκ του αφεύκτου κινδύνου της μάχης. Ως είναι επόμενον, +πολλοί θα ευρεθούν εκτός της πόλεως εις τους αγρούς, μη πιστεύοντες +την έλευσιν των Αθηναίων· άλλως δε οι Συρακούσιοι ματαίως θα +εισεκομίζοντο, διότι ο στρατός δεν θα εστερείτο λαφύρων, εάν +εστρατοπέδευε νικηφόρος πλησίον της πόλεως. Διά του τρόπου τούτου οι +άλλοι Σικελιώται θα συμμαχήσουν μάλλον με τους Αθηναίους παρά με +τους Συρακουσίους χωρίς να διστάσουν καραδοκούντες ποίοι ήθελον +νικήσει». Ο Λάμαχος επρόσθεσεν ότι έπρεπε να επιστρέψουν εις τα +Μέγαρα, να σταθμεύσουν εκεί και να καταστήσουν ορμητήριον την έρημον +εκείνην θέσιν, η οποία ούτε διά ξηράς ούτε διά θαλάσσης απείχε πολύ +των Συρακουσών. + +50. Ταύτα είπεν ο Λάμαχος, αλλά συνετάχθη με την γνώμην του +Αλκιβιάδου, ο οποίος μετέβη ακολούθως μετά του πλοίου του εις +Μεσσήνην και έκαμεν εις τους κατοίκους προτάσεις συμμαχίας, αι +οποίαι δεν εγένοντο δεκταί· και επί τη αποκρίσει των ότι δεν θα +εδέχοντο τον στρατόν εντός της πόλεως, αλλά θα του παρείχον αγοράν +έξω της πόλεως, απέπλευσεν εις το Ρήγιον. Και εξοπλίσαντες ευθύς οι +στρατηγοί εξήκοντα ναυς, τας οποίας εξέλεξαν εξ όλου του στόλου, και +λαβόντες τροφάς παρέπλευσαν εις την Νάξον, καταλιπόντες εις το +Ρήγιον το άλλο στράτευμα και ένα εκ των συστρατήγων των. Γενόμενοι +δεκτοί εντός της πόλεως υπό των Ναξίων παρέπλευσαν μέχρι της +Κατάνης. Και επειδή οι Καταναίοι δεν τους εδέχθησαν (διότι υπήρχαν +εντός της πόλεως οπαδοί των Συρακουσίων) μετέβησαν προς τον Τηρίαν +ποταμόν και διανυκτερεύσαντες εκεί έπλευσαν την επομένην προς τας +Συρακούσας εν τάξει έχοντες τα άλλα πλοία· διότι είχαν προαποστείλει +δέκα ναυς εις τον μέγαν λιμένα με την διαταγήν να μεταβούν εκεί, να +κατασκοπεύσουν αν υπήρχον πλοία καθειλκυσμένα εις την θάλασσαν και +πλησιάζοντες εις τα παράλια να κηρύξουν από των πλοίων ότι οι +Αθηναίοι ήρχοντο, διά να αποκαταστήσουν τους Λεοντίνους εις την +πόλιν των, ένεκα της συμμαχίας και της συγγενείας πού υπήρχε μεταξύ +αυτών, και ότι επομένως ηδύναντο οι εν ταις Συρακούσαις ευρισκόμενοι +Λεοντίνοι να μεταβούν αφόβως προς τους φίλους και ευεργέτας αυτών +Αθηναίους. Αφού λοιπόν εκήρυξαν ταύτα και κατεσκόπευσαν την πόλιν, +τους λιμένας και τα πέριξ, εξ ων ορμώμενοι ηδύναντο να επιχειρήσουν +προσβολάς, επέστρεψαν εις την Κατάνην. + +51. Και συγκαλέσαντες εκκλησίαν οι Καταναίοι τον μεν στρατόν +ηρνήθησαν να δεχθούν, εις δε τους στρατηγούς επέτρεψαν να εισέλθουν +εις την πόλιν, διά να εκθέσουν όσα ήθελον. Ενώ δε ο Αλκιβιάδης +ωμίλει και η προσοχή των κατοίκων ήτο εστραμμένη προς την +συνέλευσιν, συντρίψαντες οι στρατιώται μίαν θυρίδα κακώς +ωκοδομημένην και εισελθόντες απαρατήρητοι εις την πόλιν διεσπάρησαν +εις την αγοράν. Ιδόντες δε αυτούς οι τα των Συρακουσίων φρονούντες +Καταναίοι εγένοντο αμέσως περιδεείς και εδραπέτευσαν ολίγοι τινές· +οι δε άλλοι Καταναίοι εψήφισαν υπέρ της συμμαχίας μετά των Αθηναίων +και επέτρεψαν να έλθη εκ του Ρηγίου και το άλλο στράτευμα. Μετά +ταύτα δε πλεύσαντες οι Αθηναίοι εις το Ρήγιον επέστρεψαν μεθ' όλου +του στόλου εις την Κατάνην, όπου εστρατοπέδευσαν. + +52. Ήλθον δε προς αυτούς δύο αγγελίαι, η μεν εκ Καμαρίνης, ότι η +πόλις αύτη θα παρεδίδετο εις αυτούς, εάν επροχώρουν, η δε ότι οι +Συρακούσιοι έθετον ναύτας εις τα πλοία των. Πανστρατιά λοιπόν +έπλευσαν πρώτον μεν εις τας Συρακούσας, όπου μη ευρόντες να +καταρτίζεται ναυτικόν εξηκολούθησαν τον πλουν των μέχρι της +Καμαρίνης, επλησίασαν εις τον αιγιαλόν και έστειλαν κήρυκα προς τους +Καμαριναίους. Αλλ' ούτοι δεν τον εδέχθησαν προφασιζόμενοι ότι κατά +τους όρκους, τους οποίους είχον, δεν ηδύναντο να δεχθούν τους +Αθηναίους ειμή εάν ήρχοντο επί ενός μόνου πλοίου, εκτός εάν αυτοί οι +ίδιοι εζήτουν περισσότερα. Επέστρεψαν λοιπόν οι Αθηναίοι άπρακτοι +και απεβιβάσθησαν εις ακρωτήριόν τι της χώρας των Συρακουσίων, όπου +έκαμαν αρπαγάς τινας· αλλ' επειδή έτρεξαν εκεί οι Συρακούσιοι ιππείς +και εφόνευσαν διεσπαρμένους τινάς ψιλούς, επέστρεψαν εις την +Κατάνην. + +53. Και εκεί εύρον την Σαλαμινίαν ναυν ελθούσαν εξ Αθηνών με +διαταγήν να μεταφέρη τον Αλκιβιάδην, όπως απολογηθή δι' όσα τον +κατηγόρει η πόλις, καί τινας των συστρατιωτών του κατηγορουμένους +διά την βεβήλωσιν των μυστηρίων και των Ερμών. Τωόντι, μετά την +αποχώρησιν του στρατού, οι Αθηναίοι ουδόλως εχαλάρωσαν τας ερεύνας +των, διά να ανακαλύψουν τους διακωμωδήσαντας τα μυστήρια και +ακρωτηριάσαντας τους Ερμάς, αλλά χωρίς να εξετάζουν το ποιόν των +μηνυτών και υποπτευόμενοι τους πάντας εδέχοντο αδιακρίτως κάθε +μαρτυρίαν και δίδοντες πίστιν εις ανθρώπους πονηρούς συνελάμβανον +και εφυλάκιζον χρηστοτάτους ανθρώπους. Επροτίμων να ανακαλύψουν την +αλήθειαν διά πάσης θυσίας παρά να αφήσουν ανθρώπους ακηλιδώτου +υπολήψεως να διαφύγουν τας ερεύνας χάρις εις την ατιμίαν του +μηνυτού. Ο λαός εγίνωσκεν εξ ακοής ότι η τυραννία του Πεισιστράτου +και των παίδων αυτού κατήντησεν επί τέλους αφόρητος και ότι δεν +κατελύθη ούτε υπό των Αθηναίων ούτε υπό του Αρμοδίου, αλλ' υπό των +Λακεδαιμονίων διά τούτο εφοβείτο πάντοτε και εδυσπίστει προς όλους. + +54. Το τόλμημα του Αριστογείτονος και του Αρμοδίου επεχειρήθη δι' +ερωτικήν αιτίαν, την οποίαν θέλω διηγηθή εν εκτάσει, διά να αποδείξω +ότι ούτε οι ξένοι ούτε αυτοί οι Αθηναίοι είπαν τίποτε ακριβές περί +των ιδίων των τυράννων και περί του γεγονότος τούτου. Αφού απέθανεν +ο Πεισίστρατος, γέρων και διατηρών το αξίωμα του τυράννου, κατέλαβε +την αρχήν, όχι, ως φρονούν οι πολλοί, ο Ίππαρχος, αλλ' ο Ιππίας, ο +οποίος ήτο πρεσβύτερος. Κατ' εκείνην δε την εποχήν ο Αρμόδιος ήτο +εις το άνθος της ηλικίας του και λαμπράς ωραιότητος, ο δε +Αριστογείτων, πολίτης της μεσαίας τάξεως, ηράσθη αυτού και τον +απήλαυσεν. Ίππαρχος ο υιός του Πεισιστράτου επεχείρησε και αυτός να +τον δελεάση, αλλ' ο Αρμόδιος δεν επείσθη και τον κατήγγειλεν εις τον +Αριστογείτονα. Ούτος, λυπηθείς ερωτικά υπερμέτρως και φοβηθείς μήπως +ο Ίππαρχος κάμη χρήσιν της δυνάμεώς του, όπως προσελκύση τον +Αρμόδιον διά της βίας, συνέλαβεν αμέσως το σχέδιον, εις τοιαύτην +κατάστασιν διατελών, να καταλύση την τυραννίαν. Εν τούτοις ο +Ίππαρχος, ο οποίος και εκ δευτέρου απεπειράθη και δεν έπεισε τον +Αρμόδιον, ουδεμίαν μεν ηθέλησε να μεταχειρισθή βίαν, αλλά διενοήθη +να τον προσβάλη εμμέσως, δι' άλλην δήθεν αιτίαν και όχι διότι δεν +τον κατέπεισεν. Η εξουσία των τυράννων τούτων δεν ήτο επαχθής εις +τους πολλούς, διότι επί πολύν χρόνον εκυβέρνων όχι αξιόμεμπτα, αλλά +μετά μετριοπαθείας και φρονήσεως. Μη λαμβάνοντες παρά των Αθηναίων +ειμή το εικοστόν των εισοδημάτων των, διεκόσμουν την πόλιν αυτών +καλώς, διεξήγαν τους πολέμους και έθυον εις τα ιερά· καθ' όλα δε τα +λοιπά η πόλις ενήργει αφ' εαυτής και σύμφωνα προς τους αρχαίους +νόμους. Εφρόντιζαν εν τούτοις πάντοτε να κατέχουν τα ανώτατα +αξιώματα διάφορα μέλη της οικογενείας των. Πολλοί εξ αυτών κατέλαβον +την ενιαυσίαν αρχήν των Αθηνών καθώς και ο υιός του τυραννεύσαντος +Ιππίου, ο έχων το όνομα του πάππου Πεισίστρατος, ο οποίος άρχων ων +έκαμε τον εις την αγοράν κείμενον βωμόν των δώδεκα θεών και τον εν +τη ιερά περιοχή του Πυθίου βωμόν του Απόλλωνος. Και του μεν εν τη +αγορά βωμού επεκτείνας ύστερον ο δήμος των Αθηναίων την οικοδομήν +ηφάνισε το επίγραμμα, του δε εν τω ναώ του Πυθίου το επίγραμμα +φαίνεται ακόμη και σήμερον δι' αμυδρών γραμμάτων λέγον τα εξής: + + «Το μνημείον τούτο της ιδικής του αρχής ο Πεισίστρατος, υιός του +Ιπ- + πίου, ανέθηκεν εις το τέμενος του Πυθίου Απόλλωνος». + +55. Ότι δε ο Ιππίας έλαβε την αρχήν ως πρωτότοκος, τούτο δύναμαι να +βεβαιώσω καθό γνωρίζων την παράδοσιν ακριβέστερον παντός άλλου· +δύναταί τις όμως να πεισθή και εκ των ακολούθων παρατηρήσεων. Είναι +βέβαιον ότι εκ των δύο τούτων γνησίων αδελφών ο ένας μόνον απέκτησε +τέκνα, ως δεικνύει ο βωμός και η στηθείσα εν τη ακροπόλει των +Αθηναίων στήλη προς ανάμνησιν της αδικίας των τυράννων. Ούτε του +Θεσσαλού ούτε του Ιππάρχου υπάρχει τέκνον αναφερόμενον εις καμμίαν +επιγραφήν, αλλά μόνον πέντε τέκνα του Ιππίου, τα οποία ούτος +εγέννησεν εκ της Μυρρίνης θυγατρός Καλλίου του Υπερεχίδου· είναι +λοιπόν φυσικόν ότι ο πρωτότοκος ενυμφεύθη πρώτος. Άλλως είναι +εγγραμμένος επί της στήλης πρώτος μετά τον πατέρα του, το οποίον και +είναι εύλογον, επειδή ως πρωτότοκος διεδέχθη τον πατέρα του εις την +τυραννίαν. Εκτός τούτου νομίζω ότι ουδέ θα κατελάμβανεν ο Ιππίας +αμέσως και ευκόλως την τυραννίδα, εάν ο μεν Ίππαρχος απέθνησκεν +άρχων, αυτός δε τον διεδέχετο αυθημερόν. Αλλ' ο φόβος, τον οποίον +προ πολλού χρόνου ενέπνευσεν εις τους πολίτας, και η ακριβής +πειθαρχία των δορυφόρων του διετήρησαν την εξουσίαν του εις +πληρεστάτην ασφάλειαν και δεν ησθάνθη τας δυσκολίας εκείνας, τας +οποίας θα ησθάνετο, εάν ήτο νεώτερος του αδελφού του και κατά +συνέπειαν είχεν ολιγωτέραν πείραν εις το να άρχη. Συνέβη λοιπόν ότι +ο Ίππαρχος, γενόμενος, ονομαστός διά την επισυμβάσαν εις αυτόν +δυστυχίαν, ενομίσθη κατόπιν ότι υπήρξε τύραννος. + +56. Εν τούτοις ο Ίππαρχος προσέβαλεν όπως διενοείτο τον αρνηθέντα +την αποδοχήν των προτάσεων του (πείρασιν) Αρμόδιον, διότι μίαν +αδελφήν αυτού, κόρην, ενώ προσέταξαν να έλθη βαστάζουσα κάνιστρον +εις τελετήν τινα, εξεδίωξαν λέγοντες ότι δεν της ανέθεσαν τιμήν, της +οποίας δεν ήτο αξία. Ο Αρμόδιος θανάσιμον ησθάνθη λύπην διά την +προσβολήν εκείνην, και χάριν αυτού ακόμη περισσότερον εξωργίσθη ο +Αριστογείτων. Αφού συνεφώνησαν μετά των συνεταίρων των τι έπρεπε να +πράξουν, επερίμεναν τα μεγάλα Παναθήναια, μόνην ημέραν, καθ' ην η +ένοπλος συνάθροισις των συνοδευόντων την τελετήν δεν ενέπνεε +δυσπιστίαν· συνεφωνήθη αυτοί μεν να κάμουν αρχήν, οι δε συνωμόται να +προστρέξουν αμέσως εις βοήθειάν των κατά των δορυφόρων. Ήσαν δε όχι +πολλοί οι συνωμόται, χάριν ασφαλείας, διότι ήλπιζαν ότι και όσοι δεν +ήσαν μεμυημένοι εις την συνωμοσίαν, έχοντες όπλα, εις το ελάχιστον +κτύπημα θα έσπευδον να ενωθούν μετ' αυτών, διά να ανακτήσουν την +ελευθερίαν των. + +57. Επελθούσης της εορτής ο μεν Ιππίας έξω της πόλεως, εις τον +καλούμενον Κεραμεικόν, ενησχολείτο μετά των δορυφόρων κανονίζων τα +της τελετής, ο δε Αρμόδιος και ο Αριστογείτων έχοντες ήδη τα +εγχειρίδια επροχώρησαν, διά να τον κτυπήσουν αλλ' ιδόντες ένα των +συνωμοτών συνδιαλεγόμενον κατά τρόπον οικείον μετά του Ιππίου (διότι +ο Ιππίας ήτο καταδεκτικός εις όλους) εφοβήθησαν και ενόμισαν ότι +κατηγγέλθησαν και μετ' ολίγον έμελλον να συλληφθούν. Ηθέλησαν λοιπόν +να εκδικηθούν πρότερον, εάν ηδύναντο, εναντίον εκείνου πού τους +επρόσβαλε και τους ηνάγκασε να ριψοκινδυνεύσουν την ζωήν των και +καθώς ήσαν, εισέρχονται ταχέως εις την πόλιν και συναντήσαντες τον +Ίππαρχον πλησίον εις το καλούμενον Λεωκόριον, επιπίπτουν κατ' αυτού· +και έξω φρενών αμφότεροι, ο μεν υπό ζηλοτυπίας, ο δε διά την ύβριν, +την οποίαν έλαβε, τον κτυπούν και τον φονεύουν. Και ο μεν +Αριστογείτων, επειδή έτρεξεν εκεί ο όχλος, διέφυγε προς στιγμήν τους +δορυφόρους, αλλ' ύστερον συλληφθείς ετιμωρήθη σκληρώς· ο δε Αρμόδιος +εφονεύθη αμέσως. + +58. Ότε δε έμαθε την είδησιν ο Ιππίας εν τω Κεραμεικώ, διηυθύνθη +ουχί εις τον τόπον της σκηνής, αλλά προς τους μεθ' όπλων +συνοδεύοντας την πομπήν πριν ούτοι μάθουν τίποτε, διότι είχαν +απομακρυνθή· και πλάσας το πρόσωπόν του ούτως, ώστε να κρύπτη την +συμφοράν, διέταξεν αυτούς να μεταβούν εις μέρος τι, το οποίον τους +υπέδειξε. Και ούτοι μεν μετέβησαν, νομίζοντες ότι ήθελε να τους είπη +τι· αλλ' ο Ιππίας, διατάξας τους δορυφόρους του να τους αφοπλίσουν, +εξεχώρισεν αμέσως εκείνους, τους οποίους ενομιζεν υπόπτους, και +εκείνους, οι οποίοι ευρέθησαν έχοντες εγχειρίδια· διότι εις τας +τελετάς η συνήθεια ήτο να φέρουν μόνον ασπίδα και δόρυ. + +59. Κατά τοιούτον μεν τρόπον ερωτική λύπη παρήγαγε το σχέδιον της +συνωμοσίας και αιφνίδιος φόβος το παράτολμον κίνημα του Αρμοδίου και +του Αριστογείτονος. Μετά το γεγονός τούτο η τυραννία κατέστη πλέον +βαρεία εις τους Αθηναίους. Φοβούμενος περισσότερον ο Ιππίας εφόνευσε +πολλούς πολίτας και συγχρόνως έστρεφε τα βλέμματα του προς τα έξω, +διά να ίδη αν θα ηδύνατο, εν περιπτώσει επαναστάσεως, να εύρη κάπου +ασφάλειαν. Έδωκε λοιπόν, μολονότι ήτον Αθηναίος, την θυγατέρα του +Αρχεδίκην εις άνδρα Λαμψακηνόν, τον Αιαντίδην, υιόν του τυράννου της +Λαμψάκου Ιππόκλου, επειδή εγνώριζεν ότι η οικογένεια αύτη μεγάλως +ίσχυε πλησίον του βασιλέως Δαρείου. Και ο τάφος της Αρχεδίκης +υπάρχει εις την Λάμψακον και φέρει το εξής επίγραμμα· + +«Ανδρός που επρώτευσεν εις την Ελλάδα μεταξύ των συγχρόνων του του +Ιππίου θυγατέρα, την Αρχεδίκην, σκεπάζει η σκόνη αυτή, Πατέρα, +σύζυγον, αδελφούς έχουσα ηγεμόνας και τέκνα ακόμη, όμως δεν ήτο +ξιππασμένη από αλαζονείαν». + +Ο δε Ιππίας ετυράννευσεν εις τας Αθήνας επί τρία έτη ακόμη και κατά +το τέταρτον τον έρριψαν από την αρχήν του οι Λακεδαιμόνιοι και οι +εξόριστοι Αλκμεωνίδαι. Ανεχώρησε λοιπόν με σπονδάς πρώτον μεν εις το +Σίγειον, έπειτα δε πλησίον του Αιαντίδου εις Λάμψακον και τελευταίον +προς τον βασιλέα Δαρείον. Μετά είκοσιν έτη, γέρων ήδη ων συνώδευσε +τους Μήδους εις τον Μαραθώνα. + +60. Ταύτα ενθυμούμενος ο λαός των Αθηναίων και αναμιμνησκόμενος όσα +ήξευρεν εξ ακοής εδεικνύετο τότε δύστροπος και φιλύποπτος προς +πάντας τους επί βεβηλώσει των μυστηρίων κατηγορουμένους. Ενόμιζεν +ότι τα πάντα επράχθησαν υπό συνωμοσίας ολιγαρχικής και τυραννικής. +Επειδή δε, ας εκ της εξεγέρσεως ταύτης των πνευμάτων, πολλοί και +αξιόλογοι άνθρωποι ήσαν ήδη εις το δεσμωτήριον, και επειδή τα μέτρα +ταύτα δεν εφαίνοντο προσεγγίζοντα εις τέλος τι, αλλ' από ημέρας εις +ημέραν, γινόμενα αγριώτερα, επολλαπλασίαζον τας συλλήψεις, εις των +φυλακισμένων τότε, ο οποίος εφαίνετο μάλλον ένοχος, κατεπείσθη υφ' +ενός των συνδεσμωτών του να δώση πληροφορίας αληθείς ή ψευδείς (αι +εικασίαι περί του αντικειμένου τούτου είναι διηρημέναι και ουδείς +ούτε τότε ούτε ύστερον ηδυνήθη να είπη τι σαφές περί των +διαπραξάντων το έγκλημα.) Ο συνδεσμώτης του, διά να τον πείση, του +είπεν ότι έπρεπεν, έστω και αν δεν ήτο ένοχος, και αυτός να σωθή +απαλλασσόμενος της ποινής και την πόλιν να λυτρώση από της +επικρεμαμένης ανησυχίας· ότι πολύ περισσότερον θα εξησφάλιζε την +σωτηρίαν του διά καταθέσεως συνεπαγούσης απόλυσιν ή δι' αρνήσεων, +των οποίων το αποτέλεσμα ήθελεν είσθαι η εις δίκην εισαγωγή του. Και +αυτός μεν κατηγόρησε τον εαυτόν του και άλλους διά την ακρωτηρίασιν +των Ερμών· ο δε δήμος των Αθηναίων εδέχθη μετά χαράς εκείνο, το +οποίον ενόμιζεν ως αλήθειαν. Αγανακτήσας διότι μέχρι της ημέρας +εκείνης δεν είχε δυνηθή να ανακαλύψη την κατά της δημοκρατίας +επιβουλήν εκείνην απέλυσεν αμέσως τον μηνυτήν και τους άλλους, όσους +αυτός δεν είχε κατηγορήσει· εκείνους δε που κατήγγειλεν αυτός +δικάσας, τους μεν συλληφθέντας απέκτεινε, τους δε διαφυγόντας +κατεδίκασεν εις θάνατον και υπεσχέθη χρηματικήν αμοιβήν εις εκείνον, +όστις ήθελε τους φονεύσει. Αγνοείται εν τούτοις αν οι παθόντες +ετιμωρήθησαν αδίκως, αλλ' όλη η πόλις, εις την περίστασιν ταύτην, +ησθάνθη προφανή ανακούφισιν. + +61. Ότε δε ο Αλκιβιάδης κατηγγέλθη υπό των ιδίων εχθρών, οίτινες +επετέθησαν κατ' αυτού και προ της αναχωρήσεώς του, οι Αθηναίοι +ωργίσθησαν σφόδρα εναντίον αυτού. Άμα ενόμισαν ότι αρκούντως +διεφωτίσθησαν περί της υποθέσεως των Ερμών, επείσθησαν ότι κατά +μεγαλύτερον λόγον και η των μυστηρίων, εις την οποίαν ήτο +ενοχοποιημένος, επήγαζεν επίσης εκ συνωμοσίας εναντίον της +δημοκρατίας. Κατά παράδοξον σύμπτωσιν, κατά τον αυτόν χρόνον που +υπήρχον αι ταραχαί αύται, συνέβη, ώστε ολίγος στρατός Λακεδαιμονίων +να προχωρήση μέχρι του ισθμού, κατόπιν συνεννοήσεώς τινος μετά των +Βοιωτών. Επίστευσαν λοιπόν ότι ο Αλκιβιάδης δεν ήτο αμέτοχος εις το +κίνημα εκείνο, ότι επρόκειτο ουχί περί της Βοιωτίας αλλά περί +συνωμοσίας, της οποίας αυτός ήτο ο κύριος μοχλός, και ότι, αν δεν +τον επρολάμβανον συλλαμβάνοντες τους συνωμότας, η πόλις ήθελε +κυριευθή διά προδοσίας. Νύκτα τινά μάλιστα κατεκλίθησαν μετά των +όπλων των εις τον ναόν του Θησέως, ο οποίος είναι εντός της πόλεως. +Εις τον αυτόν καιρόν οι συνδεόμενοι διά φιλοξενίας με τον Αλκιβιάδην +εις το Άργος έγιναν ύποπτοι ότι ήθελαν να επιτεθούν κατά του δήμου· +ένεκα τούτου οι Αθηναίοι παρέδοσαν εις τον δήμον των Αργείων τους +φυλαγμένους υπ' αυτών εις τας νήσους ομήρους των Αργείων, διά να +τους αποκτείνη. Ούτω λοιπόν τα πάντα συνέτρεχαν εις το να κάμνουν +τον Αλκιβιάδην ύποπτον. Θέλοντες δε οι Αθηναίοι να προσαγάγουν αυτόν +εις δίκην και να τον θανατώσουν έστειλαν εις την Σικελίαν την +Σαλαμινίαν ναυν, διά να μεταφέρη αυτόν και εκείνους, οίτινες +περιείχοντο εις την καταγγελίαν. Διαταγή είχε δοθή να επιστρέψη μεν +μετά του πλοίου εκείνου εις τας Αθήνας, διά ναπολογηθή, να μη +συλληφθή δε. Και τούτο, διότι εφοβούντο μη εγερθή ταραχή τις μεταξύ +των εις την Σικελίαν πεμφθέντων στρατιωτών και των εχθρών· ήθελον δε +προ πάντων να κρατήσουν τους Μαντινείς και τους Αργείρυς, νομίζοντες +ότι ούτοι εξ αιτίας του Αλκιβιάδου επείσθησαν να συνεκστρατεύσουν +μετ' αυτών. Ο Αλκιβιάδης και οι συγκατηγορούμενοι εισελθόντες εις το +πλοίον του απέπλευσαν εκ της Σικελίας συνοδευόμενοι υπό της +Σαλαμινίας, ως εάν είχαν σκοπόν να μεταβούν εις τας Αθήνας. Αλλά, +φθάσαντες εις τους Θουρίους έπαυσαν να την ακολουθούν και καταβάντες +από του πλοίου έγιναν άφαντοι, φοβηθέντες να μεταβούν εις τας Αθήνας +διά τοιαύτην κατηγορίαν και να δικασθούν. Οι δε εκ της Σαλαμινίας +επί τινα μεν χρόνον εζήτουν τον Αλκιβιάδην και τους μετ' αυτού, +ουδαμού δε βλέποντες αυτούς ανεχώρησαν. Ο Αλκιβιάδης, ο οποίος ούτως +ήτο πλέον φυγάς, επεραιώθη μετ' ολίγον επί μικρού πλοίου εκ της +Θουρίας εις την Πελοπόννησον οι δε Αθηναίοι, δικάσαντες αυτόν +ερήμην, τον κατεδίκασαν μετά των συνεταίρων του εις θάνατον. + +62. Μετά ταύτα δε οι άλλοι στρατηγοί των Αθηναίων, οι οποίοι ήσαν +εις την Σικελίαν, διαιρέσαντες το στράτευμα εις δύο μέρη, έκαστον +των οποίων έλαβεν ένα καθένας από τους δύο με κλήρον διηυθύνθησαν +μεθ' όλου του στόλου προς τον Σελινούντα και την Έγεσταν, διά να +μάθουν αν οι Εγεσταίοι θα τους έδιδαν τα υποσχεθέντα χρήματα, να +επιθεωρήσουν την κατάστασιν των Σελινουντίων και να μάθουν τας μετά +των Εγεσταίων διαφοράς των. Παραπλέοντες την Σικελίαν αριστερά, το +μέρος το προς τον Τυρρηνικόν κόλπον, προσήγγισαν εις την Ιμέραν, η +οποία κατά το μέρος τούτο είναι η μόνη ελληνική πόλις της Σικελίας. +Επειδή όμως δεν εδέχθησαν αυτούς, εξηκολούθησαν παραπλέοντες· και +κατά τον πλουν πλησίον της παραλίας εκυρίευσαν τα Ύκκαρα, μικράν +πόλιν Σικανικήν, εχθράν των Εγεσταίων και παραθαλασσίαν. +Ανδραποδίσαντες δε τους κατοίκους παρέδωκαν την πόλιν εις τους +Εγεσταίους, των οποίων οι ιππείς είχον φθάσει εκεί. Έπειτα το μεν +πεζικόν επροχώρησε διά των Σικελών έως ου έφθασεν εις την Κατάνην, +τα δε πλοία περιέπλευσαν έχοντα τους αιχμαλώτους. Ευθύς ο Νικίας +παρέπλευσεν εκ των Υκκάρων εις την Έγεσταν και τακτοποιήσας τας εκεί +υποθέσεις έλαβε τριάκοντα τάλαντα και επανήλθεν εις το στρατόπεδον +πωλήσαντες δε τους αιχμαλώτους ωφελήθησαν εικοσιπέντε τάλαντα. +Περιήλθον επίσης και τους συμμάχους τόπους των Σικελών ζητούντες +παρ' αυτών να τους στείλουν στρατόν. Το ήμισυ του στρατού ώδευσε +κατά της Ύβλας της Γελεάτιδος, την οποίαν δεν ηδυνήθη να κυριεύση. +Και τοιουτοτρόπως έληξε το θέρος. + +63. Κατά δε τον ακόλουθον χειμώνα αφ' ενός μεν οι Αθηναίοι +ητοιμάσθησαν να επιτεθούν άνευ αναβολής εναντίον των Συρακουσών, αφ' +ετέρου δε οι Συρακούσιοι εμελέτων το αυτό. Επειδή ο στρατός των +Αθηναίων δεν επετέθη κατ' αυτών αμέσως εις την πρώτην στιγμήν του +φόβου και της προσδοκίας, ανελάμβανον πλειότερον θάρρος ημέραν με +την ημέραν και όταν είδον τους Αθηναίους πλέοντας μακράν προς το +αντιπέραν μέρος της Σικελίας· όταν τους είδον φθάσαντας εις την +Ύβλαν και μετά ματαίαν απόπειραν μη δυνηθέντες να κυριεύσουν αυτήν +διά της βίας, ακόμη περισσότερον τους περιεφρόνησαν· και, ως +συνηθίζει να πράττη το αναλαμβάνον θάρρος πλήθος, εζήτησαν παρά των +στρατηγών να τους οδηγήσουν εις την Κατάνην, αφού οι Αθηναίοι δεν +ήρχοντο προς αυτούς. Ιππείς Συρακούσιοι ήλαυνον εμπρός διά να +κατασκοπεύουν πάντοτε το στράτευμα των Αθηναίων, και μεταξύ άλλων +σκωμμάτων τους ηρώτων αν ήλθον εις την ξένην γην μάλλον διά να +κατοικήσουν μετ' αυτών παρά διά να επαναφέρουν τους Λεοντίνους εις +την πατρίδα των. + +64. Ταύτα κατανοούντες οι στρατηγοί των Αθηναίων και θέλοντες να +ελκύσουν τους Συρακούσιους πανδημεί όσον το δυνατόν μακράν της +πόλεως, ενώ αυτοί κατά το διάστημα τούτο επροτίθεντο, παραπλέοντες +την παραλίαν νύκτα μετά του στόλου, να καταλάβωσι θέσιν +καταλληλοτέραν διά το στρατόπεδον, αισθανόμενοι ότι δεν θα είχον την +αυτήν υπεροχήν, εάν απεβιβάζοντο ενώπιον προητοιμασμένου εχθρού ή +εάν εφαίνοντο προχωρούντες διά ξηράς· διότι κατά μεν την πρώτην +περίπτωσιν οι ψιλοί και το άλλο πλήθος, δι' έλλειψιν ίππων, θα +υφίσταντο μεγάλας απωλείας εκ μέρους των Συρακουσίων ιππέων, πολλών +όντων, ενώ κατά την άλλην θα κατελάμβανον θέσιν δυναμένην να τους +προφυλάξη από το εχθρικόν ιππικόν. Οι δε ακολουθούντες αυτούς +φυγάδες των Συρακουσίων τοις υπέδειξαν θέσιν τινά κειμένην πλησίον +του Ολυμπιείου, την οποίαν και κατέλαβον. Ιδού δε τι μέσον +μετεχειρίσθησαν οι στρατηγοί, διά να επιτύχουν του σκοπού των. +Πέμπουν εις τας Συρακούσας άνθρωπον πιστόν μεν εις αυτούς, όχι +ολιγώτερον δε κατά τα φαινόμενα πιστόν και εις τους στρατηγούς των +Συρακουσίων· ο άνθρωπος εκείνος ήτο εκ Κατάνης και είπεν ότι ήρχετο +εκ μέρους τινών Καταναίων, των οποίων οι Συρακούσιοι στρατηγοί +εγνώριζαν τα ονόματα και ήξευραν ότι ήσαν εκ των εντός εκείνης της +πόλεως απομεινάντων εις αυτούς φίλων· είπεν ότι οι Αθηναίοι +διενυκτέρευαν εντός της πόλεως μακράν του στρατοπέδου· ότι, εάν οι +Συρακούσιοι ήθελαν καθ' ωρισμένην ημέραν να προχωρήσουν άμα τη αυγή +πανστρατιά κατά του εχθρικού στρατοπέδου, αυτοί μεν οι Καταναίοι +ήθελαν κρατήσει τους ευρεθησομένους εν τη πάλει και ήθελαν +πυρπολήσει τα πλοία, οι δε Συρακούσιοι, προσβάλλοντες τα χαρακώματα, +ευκόλως ήθελαν κυριεύσει το στρατόπεδον· τέλος, ότι πολλοί Καταναίοι +ήθελαν συμπράξει εις την επιχείρησιν ταύτην, ότι ήσαν ήδη +προητοιμασμένοι και ότι ήλθεν εκ μέρους αυτών. + +65. Οι δε στρατηγοί των Συρακουσίων, οι οποίοι άλλως ήσαν πλήρεις +εμπιστοσύνης και εσκέπτοντο μάλιστα, και άνευ αυτής της ειδήσεως, να +παρασκευασθούν, διά να βαδίσουν εναντίον της Κατάνης, επίστευσαν +πολύ απερισκέπτως εις τον άνθρωπον εκείνον και αμέσως συμφωνήσαντες +διά την ημέραν, κατά την οποίαν ήθελαν φθάσει, τον απέπεμψαν. Επειδή +δε οι Σελινούντιοι καί τινες άλλοι εκ των συμμάχων είχαν ήδη έλθει, +οι στρατηγοί διέταξαν να εξέλθουν πανστρατιά όλοι οι Συρακούσιοι. +Και αφού ητοιμάσθησαν τα πάντα και προσήγγισεν η συμφωνηθείσα ημέρα, +οι Συρακούσιοι, κινήσαντες, διενυκτέρευσαν εις τας όχθας του ποταμού +Συμαίθου, εις την χώραν των Λεοντίνων. Οι δε Αθηναίοι, άμα έμαθαν +ότι επλησίαζαν, σηκώσαντες όλον το στρατόπεδόν των καθώς και τους +Σικελούς και όλους όσοι είχαν έλθει να ενωθούν μετ' αυτών και +επιβιβασθέντες εις τα πλοία και τα πλοιάρια έπλευσαν διά νυκτός προς +τας Συρακούσας. Μόλις δε εξημέρωσεν οι Αθηναίοι απέβησαν εις την +πλησίον του Ολυμπιείου θέσιν, διά να στήσουν το στρατόπεδόν των. Οι +Συρακούσιοι ιππείς, προχωρήσαντες πρώτοι μέχρι της Κατάνης και +παρατηρήσαντες ότι όλος ο στόλος είχεν αναχωρήσει επέστρεψαν, διά να +φέρουν την είδησιν εις τους πεζούς· και όλοι αμέσως μεταστραφέντες +έτρεξαν εις βοήθειαν της πόλεως των. + +66. Εν τούτοις, επειδή οι Συρακούσιοι είχαν μακρόν διάστημα να +διατρέξουν, οι Αθηναίοι ηδυνήθησαν ανέτως να στήσουν το στρατόπεδόν +των εις χώρον επιτήδειον, όπου και την μάχην θα ηδύναντο να +αρχίσουν, όποτε ήθελε τοις φανή αναγκαίον, και οι ιππείς των +Συρακουσίων δεν θα ηδύναντο να τους ανησυχήσουν ούτε κατά το έργον +ούτε προ αυτού· διότι αφ' ενός μεν μικρά τείχη, οικίαι, δένδρα και +λίμνη επροστάτευαν αυτούς, αφ' ετέρου δε κρημνοί. Κόψαντες δε τα +πλησίον δένδρα και μετακόμισαντες αυτά εις το παράλιον εσχημάτισαν +χαρακώματα κατά μήκος των πλοίων και ήγειραν μετά σπουδής οχύρωμα εκ +λίθων εκλεκτών και ξύλων πλησίον του Δάσκωνος, εις το μέρος το +μάλλον ευπρόσιτον εις τους πολεμίους· τέλος έκοψαν την γέφυραν του +Ανάπου. Ενώ δε κατεγίνοντο εις ταύτα, εκ μεν της πόλεως ουδείς +εξήλθε, διά να τους εμποδίση, πρώτοι δε οι ιππείς των Συρακουσίων +έτρεξαν εις βοήθειαν, και μετ' ολίγον συνηθροίσθη όλος ο στρατός. +Και κατ' αρχάς μεν επλησίασαν ούτοι εις το στρατόπεδον των Αθηναίων +έπειτα όμως, επειδή οι Αθηναίοι δεν αντεπεξήρχοντο, ανεχώρησαν και +διαβάντες την Ελωρινήν οδόν διενυκτέρευσαν εκεί. + +67. Κατά την ακόλουθον δε ημέραν οι Αθηναίοι και οι σύμμαχοι +παρεσκευάσθησαν διά την μάχην και ετακτοποιήθησαν ως ακολούθως. Το +μεν δεξιόν κέρας είχον οι Μαντινείς, το μέσον οι Αθηναίοι, το δε +αριστερόν οι άλλοι σύμμαχοι. Και το μεν ήμισυ του στρατεύματος των +παρετάχθη επί οκτώ κατά βάθος, το δε άλλο ήμισυ παρετάχθη +τετραγωνικώς πλησίον των σκηνών επί οκτώ επίσης κατά βάθος, λαβόν +διαταγήν να επιβλέπη και να προστρέχη οπουδήποτε κατεπονείτο το +στράτευμα. Οι δε Συρακούσιοι παρέταξαν επί δεκαέξ κατά βάθος τους +οπλίτας, οι οποίοι όλοι ήσαν Συρακούσιοι, και τους συμμάχους, όσοι +έφθασαν κατ' εκείνην την στιγμήν. Οι Σελινούντιοι προ πάντων είχαν +τρέξει εις βοήθειάν των, και έπειτα Γελώοι ιππείς, εν όλω διακόσιοι, +και προσέτι είκοσι περίπου Καμαριναίοι ιππείς και πεντήκοντα ως +έγγιστα τοξόται. Οι ιππείς, οι οποίοι δεν ήσαν περισσότεροι των +χιλίων διακοσίων, ετάχθησαν εις το δεξιόν κέρας και πλησίον αυτών οι +ακοντισταί. Καθ' ην στιγμήν δε οι Αθηναίοι επρόκειτο να αρχίσουν την +μάχην, ο Νικίας, διατρέχων τα διάφορα σώματα του στρατού, απέτεινε +προς όλον τον στρατόν την εξής προτροπήν: + +68. «Στρατιώται, προς τι να σας κάμω μακράν παραίνεσιν, αφού όλοι +είμεθα ηναγκασμένοι να πολεμήσωμεν από κοινού; Η τοιαύτη +προετοιμασία μου φαίνεται μάλλον ικανή να εμπνεύση το θάρρος παρά οι +ευγλώττως εκφραζόμενοι λόγοι προς ασθενή στρατόν απευθυνόμενοι. +Συνενωθέντες ενταύθα Αργείοι, Μαντινείς, Αθηναίοι και οι μάλλον +ισχυροί των νησιωτών, πώς με τοσούτους και τοιούτους συμμάχους να μη +έχη έκαστος ημών μεγίστην την ελπίδα της νίκης ; προ πάντων όταν +μαχώμεθα κατ' ανθρώπων αμυνομένων αναμίξ και ουχί εκλεκτών, και +προσέτι όταν ούτοι είναι Σικελιώται, οι οποίοι, μολονότι +καταφρονούσιν ημάς, δεν θα δυνηθούν όμως να μας αντιταχθούν, διότι +έχουν ολιγωτέραν εμπειρίαν παρά τόλμην. Ας λάβη δε έκαστος υπ' όψιν +και τούτο, ότι είμεθα μακράν της ημετέρας πατρίδος και ότι δεν θα +ευρεθή δι' ημάς γη φιλική εκτός εάν κατακτήσωμε αυτήν μαχόμενοι. Σας +υπενθυμίζω το εναντίον εκείνου, το οποίον είμαι βέβαιος ότι οι +εχθροί λέγουν προς αλλήλους, διά να ενθαρρυνθούν· διότι ούτοι μεν +λέγουν ότι ο αγών είναι περί πατρίδος, εγώ δε λέγω ότι ο αγών θα +είναι εις εχθρικήν χώραν, εκ της οποίας, εάν δεν νικήσωμεν, δεν θα +δυνηθώμεν να αποχωρήσωμεν ευκόλως, διότι πολλοί ιππείς θα επιτεθούν +εναντίον μας. Ενθυμούμενοι λοιπόν την αξίαν σας βαδίσατε θαρραλέως +εναντίον του εχθρού και ενθυμηθήτε ότι η παρούσα ανάγκη και η +αμηχανία είναι φοβερώτεραι απ' αυτόν (τον εχθρόν)». + +69. Ο μεν Νικίας ταύτα ειπών ωδήγησεν αμέσως τον στρατόν εις την +μάχην, οι δε Συρακούσιοι διόλου δεν επερίμεναν ότι θα ήρχιζεν η μάχη +τόσον ταχέως, καί τινες μάλιστα εξ αυτών, επειδή η πόλις ήτο +πλησίον, απήλθον εις αυτήν· άλλοι, μολονότι σπεύδοντες να έλθουν εις +βοήθειαν, έφθανον όμως βραδέως και ετοποθετούντο όπου έκαστος +ηδύνατο να ενωθή με το πλήθος. Βεβαίως δεν εστερούντο ούτε +προθυμίας, ούτε τόλμης, είτε εις αυτήν την μάχην είτε εις τας άλλας· +αλλ' ίσοι κατά το θάρρος οσάκις τους υπεβοήθει η επιστήμη, ενέδιδον +άκοντες τότε μόνον, όταν αύτη τους έλειπεν. Εν τούτοις μη νομίζοντες +ότι οι Αθηναίοι ήθελον τους προσβάλει πρώτοι, και αναγκασθέντες να +τεθούν εις άμυναν βιαστικά έλαβον τα όπλα και αντεπεξήλθαν ευθύς. +Και πρώτον μεν οι λιθοβόλοι, οι σφενδονήται και οι τοξόται ήρχισαν +την μάχην αμφοτέρωθεν· και καθώς συμβαίνει εις τους ψιλούς, πότε οι +μεν, πότε οι δε ετρέποντο εις φυγήν έπειτα δε οι μάντεις έφεραν τα +καθιερωμένα σφάγια και αι σάλπιγγες παρώτρυναν τους οπλίτας να +συμπλακούν· οι δύο δε στρατοί εκινήθησαν συγχρόνως, οι μεν +Συρακούσιοι, διά να πολεμήσουν υπέρ της πατρίδος των, με την ιδέαν +καθένας της παρούσης σωτηρίας του και της μελλούσης ελευθερίας του, +οι δε εναντίοι δι' άλλον λόγον· οι μεν Αθηναίοι, διά να +οικειοποιηθούν ξένην χώραν χωρίς να βλάψουν την ιδικήν των, εάν +ηττώντο· οι Αργείοι και οι αυτόνομοι σύμμαχοι, διά να μετάσχουν μετά +των Αθηναίων εις τας κατακτήσεις, διά τας οποίας ήλθον, και διά να +επανίδουν την πατρίδα των νικηταί· τέλος οι υπήκοοι σύμμαχοι με την +ιδέαν ότι τότε μόνον θα εσώζοντο, εάν ενίκων, και ότι συντελούντες +εις την υποδούλωσιν των άλλων θα ανεκούφιζον την ιδικήν των +δουλείαν. + +70. Αφού δε συνεκροτήθη μάχη, αμφότερα τα μέρη αντείχον επί πολύ, +ότε επήλθον βρονταί τίνες συνοδευόμεναι υπό αστραπών και βροχής +πολλής, το οποίον συνετέλεσε πολύ εις το να εκφοβήση τους πρώτον ήδη +μαχομένους και πολύ ολίγον εξοικιωμένους προς τον πόλεμον, ενώ οι +μάλλον έμπειροι εθεώρουν μεν τα γινόμενα ως φυσικά διά την περί τα +τέλη της ώραν του έτους, εξεπλήττοντο δε έτι μάλλον διά την +παρατεινομένην αντίστασιν των πολεμίων. Ότε δε απώθησαν κατ' αρχάς +οι Αργείοι το ευώνυμον κέρας των Συρακουσίων, και οι Αθηναίοι έπειτα +το απέναντι αυτών, το επίλοιπον στράτευμα των Συρακουσίων διερράγη +και ετράπη εις φυγήν. Οι Αθηναίοι δε κατεδίωξαν αυτούς επί πολύ, +διότι ημποδίζοντο υπό των Συρακουσίων ιππέων, οίτινες πολλοί όντες +και αήττητοι ώρμων κατά των Αθηναίων οπλιτών, ανέστελλον δε αυτούς +οσάκις τους έβλεπον προχωρούντας εις την καταδίωξιν. Αφού δε όλοι +ομού ηκολούθησαν τον εχθρόν όσον το δυνατόν ασφαλέστερον, απεχώρησαν +και έστησαν τρόπαιον. Οι δε Συρακούσιοι συναθροισθέντες εις την +Ελωρινήν οδόν και συνταχθέντες όσον ηδυνήθησαν καλλίτερον έπεμψαν έν +απόσπασμα εις το Ολυμπιείον, φοβηθέντες μήπως οι Αθηναίοι διασπάσουν +τα ευρισκόμενα εκεί χρήματα. Ο επίλοιπος στρατός επέστρεψεν εις την +πόλιν. + +71. Οι δε Αθηναίοι εις μεν το ιερόν δεν ήλθον, συναθροίσαντες δε +τους νεκρούς των και θέσαντες αυτούς επί πυράς διενυκτέρευσαν +αυτόσε· την επιούσαν δε απέδοσαν διά συνθήκης εις τους Συρακουσίους +τους νεκρούς (των οποίων ο αριθμός ανήρχετο εις διακοσίους +πεντήκοντα, συμπεριλαμβανομένων και των συμμάχων), συνέλεξαν τα οστά +των ιδικών των, των οποίων ο αριθμός ανήρχετο εις πεντήκοντα περίπου +Αθηναίους και συμμάχους), και σκυλεύσαντες τους πολεμίους απέπλευσαν +εις την Κατάνην. Επειδή δε ήτο χειμών, δεν τοις εφαίνετο δυνατόν να +πολεμούν εκ του μέρους εκείνου πριν ζητήσουν να έλθουν εκ των Αθηνών +ιππείς και προμηθευθούν τοιούτους εκ των συμμάχων της Σικελίας, διά +να μη συγκρατούνται εντελώς υπό του εχθρικού ιππικού. Ήθελον επίσης +να συνάξουν χρήματα εκ της Σικελίας, να φέρουν άλλα εξ Αθηνών και να +προσελκύσουν πόλεις τινάς, τας οποίας ήλπιζαν ότι θα εύρισκον μάλλον +διατεθειμένας προς υπακοήν μετά την μάχην· τέλος να προμηθευθούν +τρόφιμα και παν άλλο αναγκαίον υλικόν, διά να επιχειρήσουν κατά την +άνοιξιν την προσβολήν των Συρακουσών. + +72. Και οι μεν Αθηναίοι επί τω σκοπώ τούτω επέστρεψαν εις την Νάξον +και την Κατάνην, διά να διέλθουν τον χειμώνα· οι δε Συρακούσιοι, +θάψαντες τους νεκρούς των, συνεκάλεσαν εκκλησίαν. Και προελθών εις +το μέσον Ερμοκράτης ο Έρμωνος, ανήρ ουδενός υποδεέστερος ως προς την +σύνεσιν, πλείστην δε πολεμικήν εμπειρίαν έχων και επιφανής διά την +ανδρείαν, ενεθάρρυνε και δεν άφηνε να καταβληθή το πνεύμά των υπό +της πρώτης εκείνης αποτυχίας, λέγων ότι δεν ενικήθη το θάρρος των, +ότι το κακόν προήρχετο εκ της αταξίας, ότι μολοντούτο δεν εδείχθησαν +κατώτεροι του εχθρού παρ' όσον επερίμενέ τις πολεμήσαντες εναντίον +των μάλλον εμπειροπολέμων μεταξύ των Ελλήνων, αυτοί ούτως ειπείν οι +δόκιμοι και μαθητευόμενοι, εναντίον εχθρών πρώτων τεχνιτών ως προς +τα πολεμικά έργα· ότι εκείνο, το οποίον τους έβλαψε προ πάντων, ήτο +το πλήθος των στρατηγών και η πολυαρχία (διότι ήσαν μεταξύ αυτών +δεκαπέντε στρατηγοί), η αταξία και η αναρχία του πλήθους. Αλλά, εάν +περιώριζον τον αριθμόν των στρατηγών εις ολίγους εμπείρους, εάν κατά +τον χειμώνα εκείνον παρεσκεύαζον οπλίτας, δίδοντες όπλα εις τους μη +έχοντας, ίνα σχηματίσουν σώμα όσον το δυνατόν μάλλον πολυάριθμον, +και ηνάγκαζαν αυτούς εις στρατιωτικά γυμνάσια, ήτο σχεδόν βέβαιον, +έλεγαν, ότι θα υπερίσχυαν των εναντίων, διότι έχοντες ήδη την +ανδρείαν θα προσέθετον και την πειθαρχίαν, προτερήματα τα οποία +συναυξάνουν αμφότερα· η μεν πειθαρχία γυμναζομένη εν μέσω των +κινδύνων, η δε ανδρεία αφ' εαυτής και ενθαρρυνομένη υπό της +ασφαλείας, την οποίαν παρέχει η επιστήμη. Δεν έπρεπε να εκλέξουν +ειμή ολίγους στρατηγούς έχοντας πάσαν πληρεξουσιότητα και να +υποχρεωθούν προς αυτούς μεθ' όρκου ότι θα τους άφηναν να τους +διοικούν όπως ήθελαν· τοιουτοτρόπως δε παν ό,τι έπρεπε να μείνη +κρυπτόν θα έμενε κρυπτόν, και τα πάντα θα παρεσκευάζοντο μετά τάξεως +και προθυμίας. + +73. Οι δε Συρακούσιοι, ακούσαντες όσα είπεν αυτός, έδοσαν την ψήφον +των εις όσα μέτρα επρότεινε και εξέλεξαν ως στρατηγούς τον +Ερμοκράτην, τον Λυσιμάχου Ηρακλείδην και τον Εξηκέστου Σικανόν, το +όλον τρεις· έπεμψαν δε πρέσβεις εις την Κόρινθον και εις την +Λακεδαίμονα, διά να ζητήσουν βοηθείας και διά να υποχρεώσουν τους +Λακεδαιμονίους και κάμουν αναφανδόν πόλεμον ενεργητικώτερον κατά των +Αθηναίων, ίνα ή από της Σικελίας αναγκάσουν αυτούς να αναχωρήσουν ή +τουλάχιστον παρεμποδίσουν τας βοηθείας, αι οποίαι θα εστέλλοντο εις +αυτούς. + +74. Το δε εν τη Κατάνη στράτευμα των Αθηναίων έπλευσεν αμέσως διά +την Μεσσήνην επί τη ελπίδι ότι η πόλις ήθελε κυριευθή διά προδοσίας. +Αλλ' αι ραδιουργίαι, τας οποίας ενήργουν εκεί αι Αθηναίοι, δεν +επέτυχον· διότι ο Αλκιβιάδης, όταν αφήκε την Σικελίαν καθαιρεθείς +της αρχής και ανακληθείς εις την πατρίδα του, γνωρίζων ότι έμελλε να +εξορισθή, ανήγγειλεν εις τους εν Μεσσήνη φίλους των Συρακουσίων τα +τεκταινόμενα· ούτοι δε και τους συνωμότας εφόνευσαν πριν έλθη ο +εχθρικός στρατός, και μετά την έλευσίν του εστασίασαν και λαβόντες +τα όπλα υπερίσχυσαν οι μη θέλοντες να δεχθούν τους Αθηναίους. Οι δε +Αθηναίοι, διαμείναντες δεκατρείς σχεδόν ημέρας, πασχόντες εκ του +χειμώνος, στερούμενοι τροφών και ουδέν μέσον επιτυχίας βλέποντες, +επέστρεψαν εις την Νάξον και περιχαρακώσαντες το στρατόπεδον +διεχείμαζον αυτού. Απέστειλαν επίσης τριήρη εις τας Αθήνας ζητούντες +να τοις σταλούν μόλις ήρχετο η άνοιξις χρήματα και ιππείς. + +75. Οι δε Συρακούσιοι επωφελήθησαν εκ του χειμώνος, διά να ενώσουν +τον Τεμενίτην μετά της πόλεως διά τείχους βλέποντος όλον το προς τας +Επιπολάς μέρος, και διά να καταστήσουν δυσχερεστέραν την +περικύκλωσιν της πόλεως εν περιπτώσει αποτυχίας· ήγειραν επίσης +φρούριον εις τα Μέγαρα, και άλλο εις το Ολυμπιείον· περιεσταύρωσαν +μάλιστα την παραλίαν πανταχού όπου υπήρχε φόβος αποβάσεως. Επειδή δε +ήξευρον ότι οι Αθηναίοι διεχείμαζον εις την Νάξον, εστράτευσαν +πανδημεί εναντίον της Κατάνης, ελεηλάτησαν μέρος της χώρας, έκαυσαν +τας σκηνάς και το στρατόπεδον των Αθηναίων και επέστρεψαν εις τα +ίδια. Πληροφορηθέντες ότι οι Αθηναίοι, κατά την επί Λάχητος +γενομένην συμμαχίαν, είχαν πέμψει πρέσβεις εις την Καμάριναν, διά να +προσελκύσουν, έπεμψαν και αυτοί πρεσβείαν, εφοβούντο μήπως οι +Καμαριναίοι, οι οποίοι και κατά την πρώτην μάχην δεν έπεμψαν +προθύμως όσα έπεμψαν, τους εγκαταλείψουν εντελώς, και μήπως, +μάρτυρες γενόμενοι της νίκης των Αθηναίων ενωθούν μετ' αυτών +παρασυρόμενοι υπό της αρχαίας φιλίας. Αφού λοιπόν ο μεν Ερμοκράτης +εκ μέρους των Συρακουσίων, ο δε Εύφημος εκ μέρους των Αθηναίων, +ήλθαν εις την Καμαρίναν έκαστος μετά των συμπρέσβεων, οι Καμαριναίοι +συνεκρότησαν συμβούλιον, και ο Ερμοκράτης, θέλων να προδιαθέση τα +πνεύματα κατά των Αθηναίων, είπε ταύτα: + +76. «Ω Καμαριναίοι, ήλθαμεν ενταύθα ως πρέσβεις, όχι διότι +εφοβήθημεν μήπως σας πτοήση η παρουσία των Αθηναίων και αι δυνάμεις +αυτών, αλλά μάλλον μήπως παρασυρθήτε από τους λόγους των πριν +ακούσετε και ημάς. Οι Αθηναίοι ήλθον εις την Σικελίαν υπό την +πρόφασιν, την οποίαν εμάθετε, με σκοπόν, δε, τον οποίον πάντες +υπονοούμεν· ουδόλως πιστεύω ότι ήλθον, διά να αποκαταστήσουν τους +Λεοντίνους, αλλά μάλλον διά να διώξουν ημάς, διότι δεν είναι λογικόν +να ερημώνουν τας εν τη Ελλάδι πόλεις, διά να συνοικίζουν άλλας εις +την Σικελίαν, να φροντίζουν τόσον περί των Λεοντίνων, που είναι +Χαλκιδείς, ως εάν ήσαν συγγενείς των, και να αφήνουν εις την +δουλείαν τους εν Ευβοία Χαλκιδείς, των οποίων οι Λεοντίνοι είναι +άποικοι. Με τον αυτόν δε σκοπόν, ο οποίος ενέπνευσεν εις αυτούς τας +εκεί κατακτητικάς ιδέας, τους φέρει σήμερον και εδώ. Γενόμενοι με +την ελευθέραν συγκατάθεσιν των Ιώνων και όλων των αποίκων των +αρχηγοί αυτών υπό την πρόφασιν να τιμωρήσουν τον Μήδον τους +υπεδούλωσαν αλληλοδιαδόχως τους μεν ως μη παρασχόντας τους +αναγκαίους στρατιώτας, τους δε διότι επολέμουν κατ' αλλήλων, και +μεταχειριζόμενοι καθ' ενός εκάστου πρόφασίν τινα ευπρόσωπον τους +υπεδούλωσαν όλους. Τούτο αποδεικνύει αρκούντως ότι εν τω κατά του +Μήδου πολέμω ούτε οι Αθηναίοι εμάχοντο υπέρ της ελευθερίας των +Ελλήνων ούτε αυτοί οι ίδιοι οι Ελληνες υπέρ της ανεξαρτησίας των, +αλλ' οι μεν Αθηναίοι, διά να υποδουλωθώσιν οι Ελληνες εις αυτούς και +όχι εις τον Μήδον, οι δε διά να μεταπέσουν υπό δεσπότην πονηρότερον +και πανουργότερον. + +77. »Εν τούτοις δεν ήλθαμεν, διά να αποδείξωμεν την τόσον εύκολα +δυναμένην να κατηγορηθή πόλιν των Αθηναίων ενώπιον γνωριζόντων, αλλά +μάλλον διά να κατηγορήσωμεν ημάς αυτούς· διότι έχοντες τα +παραδείγματα των εκεί Ελλήνων, οι οποίοι υπεδουλώθησαν, διότι δεν +εβοήθησαν αλλήλους, και σήμερον ακόμη, με όλα τα σοφίσματα, τα οποία +προβάλλουν, διά να μας απατήσουν, ως τας αποκαταστάσεις των +Λεοντίνων ως συγγενών των, και τας βοηθείας τας παρεχομένας εις τους +Εγεσταίους ως συμμάχους, αρνούμεθα εν τούτοις να συνασπισθώμεν μετά +σπουδής και να δείξωμεν εις αυτούς ότι δεν έχουν να κάμουν ούτε με +Ίωνας, ούτε με Ελλησποντίους, ούτε με νησιώτας, οι οποίοι +αλλάσσοντες πάντοτε δεσπότην, είτε Μήδον είτε άλλον, μένουν πάντοτε +δούλοι· αλλά με Δωριείς ελευθέρους, οι οποίοι κατάγονται από την +αυτόνομον Πελοπόννησον και κατοικούν την Σικελίαν. Ή περιμένομεν να +κυριευθώμεν ιδιαιτέρως καθένας εις την πόλιν του ; όταν ηξεύρωμεν +ότι διά μόνου του μέσου τούτου δύνανται να μας υποδουλώσουν, όταν +βλέπωμεν τους Αθηναίους ακολουθούντας το σύστημα τούτο της +πολιτικής, ώστε τούτους μεν να διαιρούν διά των διαβολών των, +τούτους δε να διεγείρουν διά του θελγήτρου της συμμαχίας των, και +ζητούντας να μας βλάπτουν όσον δύνανται περισσότερον αποτείνοντες +προς έκαστον ελκυστικούς λόγους. Και νομίζομεν ότι, όταν τυχόν +καταστραφή ο μακράν διαμένων συμπατριώτης μας, ο κίνδυνος δεν θα +εκταθή μέχρις ημών, αλλ' ότι ο πρώτος παθών θα είναι ο μόνος +δυστυχής; + +78. »Εάν τις στοχάζεται ότι οι Αθηναίοι δεν είναι ιδικοί του αλλά +των Συρακουσών εχθροί, και εάν νομίζη ότι είναι πολύ κοπιαστικόν να +εκτεθή χάριν της πατρίδος μου, ας ενθυμηθή ότι μέλλει να πολεμήση +εις την πατρίδα μου χάριν και της ιδικής του· ότι η θέσις του θα +είναι ασφαλεστέρα κατά τούτο, ότι, εφ' όσον πρότερον δεν +καταστραφώμεν ημείς (οι Συρακούσιοι), θέλει εύρει εις ημάς στήριγμα +και δεν θα υποστή μόνος τον αγώνα· τέλος ότι οι Αθηναίοι δεν θέλουν +να τιμωρήσουν την κατ' αυτών έχθραν των Συρακουσίων, αλλά μάλλον να +μεταχειρισθούν την πατρίδα μου ως πρόφασιν, διά να εξασφαλίσουν εις +εαυτούς την φιλίαν σας. Εάν τις από σας υπό φθόνου ή φόβου (διότι +αμφότερα ταύτα επισύρει εναντίον του ο υψούμενος) επιθυμή να πάθουν +μεν αι Συράκουσαι διά να σωφρονισθούν, να σωθούν δε χάριν της ιδικής +του ασφαλείας, ελπίζει πράγμα υπερβαίνον τα όρια της ανθρωπίνης +δυνάμεως, διότι είναι αδύνατον ο ίδιος ενταυτώ να γίνη κύριος κατ' +ίσον λόγον και της επιθυμίας του και της τύχης. Και εάν αποτύχη εις +ταύτην του την επιθυμίαν, αφού θρηνήση διά τας δυστυχίας του, θα +ποθήση ίσως τον καιρόν, κατά τον οποίον εφθονούσε την ευτυχίαν μας· +αλλά θα είναι αργά, εάν μας εγκαταλείψη και δεν συμμερισθή τους +κοινούς κινδύνους προσηλούμενος εις τους λόγους και όχι εις τα έργα· +διότι λόγω μεν θα σώση την ημετέραν δύναμιν, πράγματι δε εαυτόν. Εις +σας ανήκει προ πάντων, ω Καμαριναίοι, οι οποίοι είσθε γείτονές μας +και διατρέχετε ευθύς κατόπιν από ημάς τον αυτόν κίνδυνον, να +προΐδετε πάντα ταύτα και να μη μας βοηθήτε τόσον απροθύμως καθώς +μέχρι της σήμερον· σεις μάλλον έπρεπε να έλθετε προς ημάς· και καθώς +θα εζητείτε την βοήθειάν μας, εάν οι Αθηναίοι ήρχοντο πρώτον +εναντίον της Καμαρίνης, τοιουτοτρόπως έπρεπε να μας βοηθήσετε +σήμερον, παροτρύνοντες ημάς να μη ενδώσωμεν. Ούτε όμως σεις ούτε οι +άλλοι μέχρι τούδε εδείξατε τοιαύτην διάθεσιν. + +79. »Ίσως δε ένεκα υπερμέτρου περισκέψεως θέλετε να δείξετε προς +ημάς και προς τους επελθόντας τον σεβασμόν σας προς το δίκαιον, +λέγοντες ότι έχετε συμμαχίαν μετά των Αθηναίων. Αλλά την συμμαχίαν +ταύτην βεβαίως συνωμολογήσατε, ουχί διά να πολεμήσετε τους φίλους +σας, αλλά τους εχθρούς, οίτινες θα ήρχοντο να σας προσβάλουν· την +συνήψατε όπως βοηθήτε τους Αθηναίους όταν αδικώνται παρ' άλλων, και +όχι όταν αυτοί αδικούν τους άλλους, καθώς πράττουν σήμερον. Ιδέτε +τους Ρηγίνους, οι οποίοι, μολονότι Χαλκιδείς, αρνούνται να +εγκαταστήσουν τους Λεοντίνους, Χαλκιδείς όντας και αυτούς. Είναι +οδυνηρόν να βλέπη τις τους μεν Ρηγίνους, υποπτεύοντας την αληθινήν +αιτίαν της ευπρεπούς δικαιολογίας, να τηρούν παρά την λογικήν +συνετήν διαγωγήν, σας δε, μολονότι έχετε εύλογον πρόφασιν, να +ευνοήτε τους φυσικούς εχθρούς σας και να ζητήτε να βλάψετε μετά των +αμειλίκτων τούτων εχθρών σας τους ακόμη πλέον φυσικούς συγγενείς. +Τούτο όμως δεν είναι δίκαιον· οφείλετε μάλλον να μας βοηθήσετε, +χωρίς να φοβηθήτε τας δυνάμεις, τας οποίας επιδεικνύουν· αι δυνάμεις +αύται δεν θα είναι τρομεραί, εάν ενωθώμεν όλοι· θα είναι δε +τοιαύται, εάν τουναντίον διαιρεθώμεν, το οποίον επιθυμούν οι +Αθηναίοι. Απόδειξις τούτου είναι ότι, ότε ήλθον να μας προσβάλουν, +ήμεθα μόνοι, και, μολονότι ενίκησαν, απέτυχον εις τα σχέδια των και +ανεχώρησαν βιαστικά. + +80. »Εάν λοιπόν ενωθώμεν, δεν πρέπει να χάνωμεν το θάρρος μας· ας +συμμαχήσωμεν μετά περισσοτέρας προθυμίας, τοσούτω μάλλον, όσω +περιμένομεν εντός ολίγου βοήθειαν εκ Πελοποννησίων, οι οποίοι εις +την στρατιωτικήν τέχνην είναι υπέρτεροι των Αθηναίων καθ' όλα. Μη +νομίζετε ότι η υποτιθεμένη αύτη προφύλαξις του να μη βοηθήτε κανένα +εξ ημών, επί τω λόγω ότι είσθε σύμμαχοι αμφοτέρων, είναι αδιάφορος +δι' ημάς και ασφαλής διά σας· κατά δικαίωμα μεν τούτο είναι αληθές, +πραγματικώς όμως όχι· διότι, εάν μη συμμαχούντες μεθ' ημών, οι +Συρακούσιοι νικηθούν και οι Αθηναίοι νικήσουν, τι άλλο θα πράξετε +διά της ουδετερότητάς σας ή να εμποδίσετε την σωτηρίαν των +ηττηθέντων και να υποβοηθήσετε την απιστίαν των νικητών ; Βεβαίως +προτιμότερον να ενωθήτε με τους αδικουμένους, οι οποίοι συγχρόνως +είναι συγγενείς σας, διά να εξασφαλίσετε την σωτηρίαν όλης της +Σικελίας και να σώσετε τους λεγομένους φίλους σας, τους Αθηναίους, +από του να περιπέσουν εις σφάλμα. Με συντομίαν λέγομεν ημείς οι +Συρακούσιοι, όχι θέλοντες να σας αναπτύξωμεν πράγματα γνωστά και εις +σας και εις τους άλλους, ότι ήλθομεν ζητούντες την βοήθειάν σας· εάν +δε αι παρακλήσεις μας αποβούν μάταιαι, διαμαρτυρόμεθα ότι υφιστάμεθα +μεν επιβουλήν υπό των αιωνίων εχθρών μας Ιώνων, προδιδόμεθα δε υπό +Δωριέων Δωριείς όντες· ότι, εάν υποτάξουν ημάς οι Αθηναίοι, αιτία +του θριάμβου των θα είναι η θελησίς σας, ενώ το όνομά των μόνον θα +τιμηθή και άθλον της νίκης των θέλει είναι η δουλεία των αιτίων της +νίκης· εάν δ' εξεναντίας υπερισχύσωμεν ημείς, σεις πάλιν θα +τιμωρηθήτε, διότι εγίνατε εις ημάς αίτιοι κινδύνων. Σκεφθήτε λοιπόν +και εκλέξατε από τώρα ή την πάραυτα και άνευ κινδύνων δουλείαν, ή, +νικώντες μεθ' ημών, να διαφύγετε την αισχράν δουλείαν των Αθηναίων +και την έχθραν ημών, η οποία δεν είναι περιφρονητέα. + +81. Ταύτα είπεν ο Ερμοκράτης· μετ' αυτόν δε ο πρεσβευτής των +Αθηναίων Εύφημος είπε τα εξής : + +82. «Ήλθαμεν μεν προς ανανέωσιν της παλαιάς συμμαχίας, αλλ' επειδή ο +Συρακούσιος πρεσβευτής κατηγορεί ημάς, ανάγκη να είπωμεν ότι δικαίως +έχομεν την αρχήν. Μεγίστην απόδειξιν τούτου έδωκεν αυτός ο ίδιος +ειπών ότι οι Ίωνες είναι πάντοτε εχθροί των Δωριέων· και ούτως έχει +το πράγμα. Ημείς όντες Ίωνες εσκέφθημεν διά τίνος μέσου θα ηδυνάμεθα +να γίνωμεν εντελώς ανεξάρτητοι από τους Πελοποννησίους, οι οποίοι +είναι Δωριείς και οι οποίοι, υπέρτεροι τον αριθμόν, κατοικούν +πλησίον ημών. Μετά τον Μηδικόν πόλεμον, αποκτήσαντες πλοία, +απηλλάγημεν της αρχής και της ηγεμονίας των Λακεδαιμονίων, επειδή +δεν ήτο δίκαιον ούτε εκείνοι να δίδουν εις ημάς διαταγάς ούτε ημείς +εις εκείνους, οι οποίοι τότε ήσαν ισχυρότεροι. Γενόμενοι ηγεμόνες +των υπό τον βασιλέα διατελούντων πρότερον λαών αυτοκυβερνώμεθα εις +την πόλιν μας, επειδή ενομίσαμεν ότι, έχοντες δυνάμεις ικανάς διά να +υπερασπισθώμεν, δεν πρέπει να υποτασσώμεθα εις τους Πελοποννησίους. +Και σύμφωνα με την ακρίβειαν ουδέ αδίκως υπετάξαμεν τους Ίωνας και +τους νησιώτας, τους οποίους οι Συρακούσιοι μας επιπλήττουν ότι +υπεδουλώσαμεν, μολονότι συγγενείς όντας· διότι ενωθέντες μετά του +Μήδου ήλθον κατά των Αθηνών, της μητροπόλεως των, και δεν ετόλμησαν +αποσπώμενοι απ' αυτού να καταστρέψουν τα υπάρχοντά των, όπως +επράξαμεν ημείς, όταν εκενώσαμεν την πόλιν μας. Διατελούντες εκείνοι +υπό δουλείαν ήθελον να επιβάλουν και εις ημάς το αυτό. + +83. »Τούτων ένεκα είμεθα άξιοι να άρχωμεν, άμα μεν διότι εις ημάς οι +Έλληνες εύρον ναυτικόν πολυάριθμον και προθυμίαν απροφάσιστον, ενώ +αυτοί ενεργούντες μετά της αυτής προθυμίας υπέρ του Μήδου έβλαπταν +ημάς· άμα δε διότι ηθέλομεν να σχηματίσωμεν δύναμιν ικανήν να +αντιταχθή προς τους Πελοποννησίους. Αλλ' ας αφήσωμεν τους ωραίους +λόγους, διά των οποίων θα ηδυνάμεθα να αποδείξωμεν ότι αξίως +άρχομεν, διότι ημείς μόνοι κατερρίψαμεν τον βάρβαρον και διετρέξαμεν +πλειοτέρους κινδύνους διά την ελευθερίαν των Ιώνων τούτων ή διά την +ελευθερίαν όλων των Ελλήνων και την ημετέραν· και ας περιορισθώμεν +να είπωμεν ότι δεν είναι αξιόμεμπτος ο φροντίζων περί της ιδίας +αυτού σωτηρίας. Περί αυτής δε της σωτηρίας ελθόντες σήμερον ενταύθα +βλέπομεν ότι ήλθομεν και διά το ιδικόν σας επίσης συμφέρον. Τούτο +αποδεικνύεται εκ των κατηγοριών, τας οποίας εκτοξεύουν οι +Συρακούσιοι, και εκ των υπονοιών, αίτινες γεννώνται εις σας υπό του +φόβου. Ηξεύρομεν ότι οι ένεκα φόβου καθιστάμενοι φιλύποπτοι +αρέσκονται προς στιγμήν εις το θέλγητρον της ευγλωττίας· αλλ' έπειτα +κατά την πράξιν οδηγός αυτών είναι το συμφέρον. Το είπομεν· ο φόβος +μας παρεκίνησε να λάβωμεν την ηγεμονίαν της Ελλάδος, και η αυτή +αιτία μας φέρει εις Σικελίαν, διά να τακτοποιήσωμεν τα εδώ ασφαλώς +με την συνδρομήν σας· ήλθομεν, ουχί διά να υποδουλώσωμεν τους φίλους +ημών, αλλά διά να προσπαθήσωμεν να μη πάθουν τούτο. + +84. »Κανείς δε ας μη νομίση ότι, χωρίς να έχωμεν συμφέρον τι, +φροντίζομεν διά σας· μάθετε ότι ενόσω διατηρείτε πολιτικήν ύπαρξιν +και ενόσω έχετε αρκούσας δυνάμεις, όπως αντέχετε εναντίον των +Συρακουσίων, τα στρατεύματα, τα οποία θα στέλλουν εις τους +Πελοποννησίους, δεν θα μας βλάπτουν πολύ· υπό την έποψιν λοιπόν +ταύτην το συμφέρον μας συνδέεται στενώτατα με το ιδικόν σας. Διά τον +αυτόν λόγον εργαζόμεθα να αποκαταστήσωμεν τους Λεοντίνους, ουχί ως +υπηκόους, καθώς είναι οι εν τη Ευβοία συγγενείς αυτών, αλλ' ως +δυνατωτάτους, ίνα γείτονες όντες των Συρακουσίων δύνανται εκ της +χώρας των να μας ωφελούν βλάπτοντες αυτούς. Εν Ελλάδι αρκούμεν ημείς +αυτοί εναντίον των εχθρών μας· και οι Χαλκιδείς, τους οποίους ο +ρήτωρ μας επέπληξεν ότι υπεδουλώσαμεν άνευ αιτίας, ενώ ερχόμεθα να +ελευθερώσωμεν τους εν Σικελία, μας είναι ωφέλιμοι, διότι γυμνοί από +πολεμικήν προετοιμασίαν χρήματα μόνον παρέχουν. Ως προς δε τας εδώ +υποθέσεις, και οι Λεοντίνοι και άλλοι ημών φίλοι δεν θα μας είναι +ολιγώτερον ωφέλιμοι απολαύοντες εντελούς αυτονομίας. + +85. «Εις άνδρα δε τύραννον ή πόλιν ισχυράν τίποτε δεν είναι +παράλογον πού είναι συμφέρον και τίποτε δεν είναι φιλικόν πού δεν +είναι πιστόν· πρέπει δε καθείς να γίνεται προς εκάστους φίλος ή +εχθρός αναλόγως των περιστάσεων. Το συμφέρον ημών δεν είναι να +βλάψωμεν τους εδώ φίλους μας, αλλά να εξασθενίσωμεν τους εχθρούς διά +της δυνάμεως των φίλων· δεν πρέπει δε να απιστήτε εις ημάς. Τους εις +την Ελλάδα συμμάχους μας μεταχειριζόμεθα κατά την χρησιμότητα, την +οποίαν καθείς των μας παρέχει· τους μεν Χίους και τους Μηθυμναίους +παρέχοντας πλοία, αφήνομεν αυτονόμους, τους δε περισσοτέρους, διότι +ζητούμεν παρ' αυτών αναγκαστικώς χρήματα· άλλους δε, μολονότι +νησιώτας και ευαλώτους, έχομεν συμμάχους εντελώς ανεξαρτήτους, διότι +κατέχουν μέρη επίκαιρα περί την Πελοπόννησον. Είναι εύλογον λοιπόν +και ενταύθα να φροντίσωμεν περί του συμφέροντός μας και να +καταστήσωμεν σας φόβητρον των Συρακουσίων, ως είπομεν· διότι οι +Συρακούσιοι θέλουν να σας υποτάξουν και εκμεταλλευόμενοι τας υποψίας +σας να σας συνασπίσουν εναντίον ημών· κατόπιν δε, αφού ημείς +αναχωρήσωμεν άπρακτοι, να γίνουν κύριοι της Σικελίας είτε διά της +βίας είτε διά την απομόνωσίν σας. Εξ ανάγκης δε θα γίνη τούτο, εάν +ενωθήτε με αυτούς· διότι ούτε ημείς θα δυνηθώμεν να υπερισχύσωμεν +κατά τοσούτων δυνάμεων συνενωμένων, ούτε οι Συρακούσιοι, όταν ημείς +δεν θα είμεθα παρόντες, δεν θα είναι τόσον αδύνατοι, διά να σας +υποτάξουν. + +86. «Όστις έχει εναντίαν γνώμην εξελέγχεται δι' αυτών των πραγμάτων, +διότι πρότερον προσεκαλέσατε ημάς λέγοντες ότι, εάν σας αφήναμεν να +σας υποτάξουν οι Συρακούσιοι, θα διετρέχομεν και ημείς τον ίδιον +κίνδυνον· δεν είναι δίκαιον λοιπόν τώρα να δυσπιστήτε προς τους +ιδίους σας λόγους, ούτε να υποπτεύεσθε ημάς, διότι ήλθαμεν με +δυνάμεις ανωτέρας των Συρακουσίων, πολύ δε μάλλον πρέπει να +δυσπιστήτε κατ' αυτών, διότι ημείς δεν δυνάμεθα να μένωμεν εδώ, +διαρκώς χωρίς την βοήθειάν σας. Και εάν ακόμη ηθέλαμεν δειχθή κακοί, +ώστε να υποτάξωμεν την Σικελίαν, πάλιν δεν θα ήμεθα ικανοί να +διατηρήσωμεν αυτήν ένεκα της μακράς αποστάσεως και του μεγέθους των +πόλεων της, αι οποίαι έχουν κατά ξηράν πολεμικάς προπαρασκευάς· ενώ +οι Συρακούσιοι, οι οποίοι κατοικούν πλησίον ουχί εις στρατόπεδον, +αλλ' εις πόλιν ισχυροτέραν της παρούσης ημών δυνάμεως, σας +υποβλέπουν πάντοτε και ουδεμίαν θα παραμελήσουν περίστασιν, διά να +σας βλάψουν. Πολλά μέχρι τούδε συμβάντα απέδειξαν τούτο, εσχάτως δε +η προς τους Λεοντίνους διαγωγή των. Και σήμερον ακόμη, ως εάν ήσθε +αναίσθητοι, τολμούν να σας ερεθίζουν κατ' εκείνων, οι οποίοι +ανθίστανται εις τα σχέδια των, και μέχρι σήμερον δεν άφησαν την +Σικελίαν να περιέλθη εις την εξουσίαν των. Ακούσατε λοιπόν συμβουλάς +υπαγορευομένας υπό ειλικρινούς ενδιαφέροντος διά την σωτηρίαν σας +και μη απορρίψετε τας ωφελείας της συμμαχίας μας. Σκεφθήτε ότι +ισχυροί όντες οι Συρακούσιοι δεν έχουν ανάγκην συμμάχων, διά να σας +προσβάλουν, και ότι η προς σας οδός είναι πάντοτε ανοικτή προς +αυτούς, ενώ σεις δεν θα ευρίσκετε πολλάκις τοσαύτας επικουρίας, διά +να υπερασπίζεσθε. Εάν, ένεκα των υποψιών σας, αφήσετε την παρούσαν +δύναμιν να απέλθη άπρακτος ή νικημένη, θα έλθη καιρός να επιθυμήσετε +έστω και το πολλοστημόριον αυτής, ότε η παρουσία της θα σας είναι +ανωφελής. + +87. »Αλλ' όμως, ω Καμαριναίοι, δεν πρέπει μήτε σεις μήτε οι άλλοι +σύμμαχοι να απατηθήτε υπό των συκοφαντιών των Συρακουσίων. Σας +είπομεν δε όλην την αλήθειαν διά τας δυσπιστίας, των οποίων είμεθα +αντικείμενον, κεφαλαιωδώς δε υπενθυμίζοντες θέλομεν προσπαθήσει να +σας πείσωμεν. Σας λέγομεν λοιπόν ότι ηγεμονεύομεν της Ελλάδος, διά +να μη υπακούωμεν εις άλλους· ότι θέλομεν να καταστήσωμεν ελευθέρους +τους λαούς της Σικελίας ίνα μη πάσχωμεν υπ' αυτών ότι είμεθα +αναγκασμένοι να πράξωμεν πολλά, διότι και από πολλά οφείλομεν να +προφυλαττώμεθα· ότι σήμερον, ως και άλλοτε, ήλθαμεν ως σύμμαχοι +προσκληθέντες υπό των αδικουμένων και ουχί απρόσκλητοι. Σεις, οι +οποίοι δεν είσθε ούτε δικασταί ούτε επικριταί των πράξεων μας, μη +προσπαθήσετε να μας αποτρέψετε του σκοπού τούτου, διότι θα ήτο +δύσκολον· αλλά, εάν εις την πολυπραγμοσυνών ημών ή εις τον χαρακτήρα +μας εύρετέ τι δυνάμενον να σας ωφελήση, τούτο αποχωρίσαντες των +άλλων λάβετε. Πιστεύσατε ότι αι ιδιότητες ημών αύται, αντί να +βλάπτουν όλους ομοίως, εξ εναντίας είναι ωφέλιμοι εις τους πλείστους +των Ελλήνων. Εις κάθε τόπον, και εκεί ακόμη όπου δεν ευρισκόμεθα, +όλοι ομοίως, και ο αδικούμενος και ο επιβουλεύων, κυριεύονται ο μεν +υπό της ελπίδος ότι θέλομεν τον συνδράμει, ο δε υπό του φόβου ότι +κατά την άφιξίν μας θα κινδυνεύση η ασφάλεια του· αμφότεροι λοιπόν +αναγκάζονται ο μεν να σωφρονή άκων, ο δε να σώζεται χωρίς αγώνας. Μη +απωθήσετε την σωτηρίαν ταύτην, η οποία σας προσφέρεται σήμερον καθώς +και εις πάντα έχοντα ανάγκην· αλλ' ομοιωθέντες με τους άλλους, αντί +να μένετε πάντοτε αμυνόμενοι κατά των Συρακουσίων, ενωθήτε με ημάς +και αποδώσατε αυτοίς κακόν αντί κακού». + +88. Ταύτα είπε και ο Εύφημος, οι δε Καμαριναίοι δεν ήξευραν τι να +αποφασίσουν. Φίλοι των Αθηναίων, μολονότι τους ενόμιζον ελθόντας με +σκοπόν να κατακτήσουν την Σικελίαν, είχον πάντοτε διαφοράς μετά των +Συρακουσίων ως γείτονές των, εν τούτοις, επειδή εφοβούντο μήπως οι +Συρακούσιοι, εγγύς όντες, αναδειχθώσι νικηταί και άνευ της συνδρομής +των, απέστειλαν κατ' αρχάς προς αυτούς ολίγους ιππείς αποφασίσαντες +ίνα εις το μέλλον βοηθήσουν αυτούς αποτελεσματικώτερον, μεθ' όλης +όμως της δυνατής προφυλάξεως· αλλ' εις την παρούσαν περίστασιν, διά +να μη φανούν ολιγώτερον ευνοϊκοί προς τους Αθηναίους, οίτινες είχον +νικήσει εις την εσχάτως γενομένην μάχην, ενόμισαν ότι ώφειλον να +δώσουν ομοίαν απόκρισιν εις αμφοτέρους. Ούτω λοιπόν διασκεφθέντες +απεκρίθησαν ότι, επειδή ήσαν φίλοι και των δύο πολεμούντων λαών, +δίκαιον είναι να μη βοηθήσουν ούτε τους μεν ούτε τους δε. Και οι +πρέσβεις εκατέρων απήλθον. Και οι μεν Συρακούσιοι κατεγίνοντο περί +τας πολεμικάς ετοιμασίας των, οι δε Αθηναίοι στρατοπεδευμένοι εις +την Νάξον διεπραγματεύοντο μετά των Σικελών, διά να προσελκύσουν +όσον το δυνατόν περισσοτέρους με το μέρος των. Και οι μεν Σικελοί οι +κατοικούντες εις την πεδιάδα, όντες οι πλείστοι υπήκοοι των +Συρακουσίων, απεσπάσθησαν απ' αυτών οι δε κατοικούντες εις τα +μεσόγεια, αυτόνομοι όντες πάντοτε, ηνώθησαν αμέσως μετά των +Αθηναίων, εκτός ολίγων και έστειλαν εις το στράτευμα των Αθηναίων +τροφάς, τινές δε μάλιστα και χρήματα. Εκστρατεύοντες δε οι Αθηναίοι +κατά των απειθούντων τινάς μεν αναγκαστικώς υπεχρέωναν, τινάς δε +εμπόδιζαν να ενωθούν με τους Συρακουσίους, οι οποίοι τους έστειλαν +φρουράς και βοηθείας. Κατά την διάρκειαν του χειμώνος, μεταθέσαντες +οι Αθηναίοι τον σταθμόν των εκ της Νάξου εις την Κατάνην ανεκαίνισαν +το υπό των Συρακουσίων πυρποληθέν στρατόπεδόν των και διεχείμασαν +εις τούτο το μέρος. Έπεμψαν τριήρη εις την Καρχηδόνα ζητούντες +φιλίαν και, ει δυνατόν, βοηθείας· έπεμψαν επίσης και εις την +Τυρρηνίαν, όπου πόλεις τινές τοις είχον υποσχεθή να συμπολεμήσουν +μετ' αυτών. Αποστείλαντες δε αγγελιαφόρους πανταχού προς τους +Σικελούς και τους Εγεσταίους εζήτουν να προμηθεύσουν εις αυτούς +ούτοι ίππους όσον το δυνατόν περισσοτέρους. Ητοίμαζον δε συγχρόνως +πλινθία και σίδηρον και πάντα τα αναγκαία διά τας πολιορκητικές +εργασίας, ίνα, άμα ήρχετο η άνοιξις, αρχίσουν τον πόλεμον. Οι δε +Συρακούσιοι πρέσβεις, οίτινες είχαν πεμφθή εις την Κόρινθον και την +Λακεδαίμονα, προσεπάθουν καθ' οδόν να πείσουν τους Ιταλιώτας να +προσέχουν εις τα υπό των Αθηναίων γινόμενα, διότι οι σκοποί των ήσαν +και προς αυτούς ωσαύτως εχθρικοί. Φθάσαντες εις την Κόρινθον +εξέθεσαν το αντικείμενον της αποστολής των και εζήτησαν, διά την +συγγένειαν την οποίαν είχον μετ' αυτών, να στείλουν εις αυτούς +βοηθείας. Και οι Κορίνθιοι, ευθύς ψηφίσαντες αυτοί πρώτοι να τους +βοηθήσουν προθύμως, συναπέστειλαν εις την Λακεδαίμονα πρέσβεις, ίνα +από κοινού πείσουν τους Λακεδαιμονίους να επαναλάβουν αναφανδόν τον +κατά των Αθηναίων πόλεμον και στείλουν εις την Σικελίαν βοηθείας +τινάς. Οι Κορίνθιοι πρέσβεις συνηντήθησαν εις την Λακεδαίμονα μετά +του Αλκιβιάδου, ο οποίος αναχωρήσας μετά των συμφυγάδων επί φορτηγού +πλοίου εκ της Θουρίας έφθασε πρώτον μεν εις την Κυλλήνην της Ηλείας, +έπειτα δε εις την Λακεδαίμονα προσκληθείς υπό των Λακεδαιμονίων, οι +οποίοι του υπεσχέθησαν ασφάλειαν ζωής· διότι τους εφοβείτο διά την +ανάμιξίν του εις τα Μαντινιακά πράγματα. Συνέπεσε λοιπόν εις την +εκκλησίαν των Λακεδαιμονίων να αποτείνουν τας αυτάς παρακλήσεις και +οι Κορίνθιοι και οι Συρακούσιοι και ο Αλκιβιάδης προς τους +Λακεδαιμονίους, διά να τους πείσουν να πολεμήσουν. Ενώ δε οι έφοροι +εσκέπτοντο να στείλουν πρέσβεις εις τας Συρακούσας, διά να +εμποδίσουν τον μετά των Αθηναίων συμβιβασμόν χωρίς όμως να έχουν +σκοπόν να στείλουν βοηθείας, σηκωθείς ο Αλκιβιάδης παρώξυνε τους +Λακεδαιμονίους και παρώρμησεν αυτούς λέγων ταύτα: + +89. «Είναι απαραίτητον να ομιλήσω προς σας πρώτον περί της εναντίον +μου συκοφαντίας, ίνα μη η κατ' εμού δυσπιστία σάς αναγκάση να +ακροασθήτε μετ' ολιγωτέρας προσοχής όσα θα σας ειπώ περί των +συμφερόντων της πόλεως σας. Παραιτηθέντων των προγόνων μου από τον +δεσμόν της προξενίας, τον οποίον είχαν με σας εξ αιτίας δυσαρεσκείας +τινός, εγώ προσεπάθησα να επαναλάβω αυτήν με το να σας εξυπηρετήσω +εις πολλάς περιστάσεις και ιδίως εις την συμφοράν την δυστυχή +υπόθεσιν της Πύλου. Ενώ δε εγώ ήμην διά σας πλήρης ζήλου, σεις +συνδιηλλάγητε μετά των Αθηναίων· και μετά των εχθρών μου +διαπραγματευθέντες, εις αυτούς μεν προσήψατε τιμήν, εις εμέ δε +ατιμίαν. Τούτου ένεκα δικαίως εβλάπτεσθε υπ' εμού, ο οποίος έστρεψα +προς το μέρος των Μαντινέων και των Αργείων και αντέπραττα προς σάς +εις πολλάς άλλας περιστάσεις. Εάν τις τότε ωργίσθη αδίκως εναντίον +εμού, ότε έπασχεν, ας μεταβάλη γνώμην σκεπτόμενος συμφώνως με την +αλήθειαν· ή εάν τις εσχημάτισε κακήν ιδέαν περί εμού διά την +προσήλωσίν μου μάλλον εις την δημοκρατίαν, ας μη νομίση ορθήν την +ιδέαν του ως προς τούτο. Εγώ και οι πρόγονοι μου πάντοτε υπήρξαμεν +εχθροί των τυράννων, και επειδή παν ό,τι ανθίσταται εις τους +δυναστεύοντας καλείται λαός, διά τούτο ένεκα της έχθρας εκείνης +παρέμεινεν εις ημάς η προστασία του πλήθους. Άλλως, επειδή η πόλις +ημών κυβερνάται δημοκρατικώς, ανάγκη να ακολουθή τις εις πολλάς +περιστάσεις το επικρατούν σύστημα· και μολαταύτα επροσπαθούμεν εις +την πολιτικήν μας να φαινώμεθα μετριώτεροι παρ' όσον απήτει η +επικρατούσα ακολασία. Άλλοι ήσαν οι δημαγωγοί, οι οποίοι και κατά +την εποχήν των προγόνων ημών και σήμερον έσπρωχναν τον όχλον προς τα +πονηρά, και οι οποίοι εξώρισαν και εμέ. Ημείς δε οσάκις ευρέθημεν +εις την κυβέρνησιν της όλης πόλεως ενομίσαμεν δίκαιον ότι έπρεπε να +διατηρηθή το πολίτευμα εκείνο, το οποίον παρελάβομεν και το οποίον +είχε καταστήσει την πόλιν μας τόσον ισχυράν και τόσον ελευθέραν. Εν +τούτοις όσοι εξ ημών είχον ολίγην φρόνησιν ήξευραν τι είναι +δημοκρατία· εγώ προ πάντων την εγνώριζα πλειότερον παντός άλλου, +διότι πολλάς αφορμάς παραπόνων είχα κατ' αυτής. Αλλά περί +ομολογουμένου παραλογισμού ουδέν νέον έχω να προσθέσω. Εν τούτοις +δεν μας εφαίνετο ακίνδυνος η κατάργησις αυτής ενόσω πλησίον ημών +είχαμεν σας πολεμίους. + +90. Και ταύτα μεν ήσαν τα αίτια των εναντίον εμού διαβολών τώρα δε, +εάν ηξεύρω τι περισσότερον, θα σας οδηγήσω τι πρέπει να αποφασίσετε. +Εις Σικελίαν μετέβημεν, πρώτον μεν διά να υποτάξωμεν, ει δυνατόν, +τους Σικελιώτας, κατόπιν δ' εκείνων τους Ιταλιώτας, έπειτα διά να +κάμωμεν απόπειραν κατά των επαρχιών της Καρχηδόνος και κατ' αυτής +της ιδίας. Εάν τα σχέδια ταύτα επετύγχανον, ή όλα ή και μόνον τα +περισσότερα, είχαμεν σκοπόν αμέσως να επιτεθώμεν κατά της +Πελοποννήσου, μεταφέροντες όλας τας εκεί σχηματισθησομένας εξ +Ελλήνων δυνάμεις, και μισθούντες πολλούς βαρβάρους, είτε Ίβηρας είτε +άλλους εκ των εκεί γνωστών την σήμερον ως μαχιμωτάτων βαρβάρων. Προς +τας υπαρχούσας τριήρεις ναυπηγούντες και άλλας πολλάς (διότι η +Ιταλία έχει άφθονα ξύλα) θα επολιορκούμεν πέριξ δι' αυτών την +Πελοπόννησον, και συγχρόνως δι' εφόδων, αι οποίαι θα εγίνοντο με το +πεζικόν διά ξηράς, θα είχαμεν ελπίδα να καθυποτάξωμεν αυτήν ευκόλως, +είτε κυριεύοντες τας πόλεις διά της βίας είτε περιτειχίζοντες αυτάς, +και ακολούθως να κυριαρχήσωμεν όλης της Ελλάδος. Ως προς τα χρήματα +δε και τα τρόφιμα, όσα ήσαν αναγκαία διά να διεξαχθή ευκολώτερον +καθένα των σχεδίων μας, αυτοί οι κατακτηθέντες τόποι θα εξήρκουν εις +τας ανάγκας μας, άνευ των εκ της Ελλάδος προσόδων. + +91. » Ταύτα μεν είχαμεν κατά νουν αποστέλλοντες εσχάτως τον στόλον +εκεί, και πεισθήτε εις εμέ, ο οποίος είμαι εις θέσιν να γνωρίζω +τούτο καλύτερα από κάθε άλλον· οι μένοντες δε στρατηγοί θα +εκτελέσουν, εάν δυνηθούν, τα σχέδια ταύτα. Μάθετε τώρα ότι, εάν δεν +στείλετε βοηθείας, η Σικελία δεν σώζεται. Οι Σικελιώται, μολονότι +απειρότεροι, ενούμενοι όμως δύνανται και σήμερον ακόμη να +υπερισχύσουν. Μόνοι όμως οι Συρακούσιοι, ηττημένοι ήδη και +περιοριζόμενοι συγχρόνως υπό των πλοίων, δεν θα δυνηθούν να ανθέξουν +κατά των δυνάμεων, τας οποίας οι Αθηναίοι έχουν συναθροίσει κατ' +αυτήν την στιγμήν εκεί. Εάν δε κυριευθή η πόλις αύτη, εντός ολίγου +κυριεύεται όλη η Σικελία και μετ' αυτήν η Ιταλία· εις την περίπτωσιν +αυτήν ο κίνδυνος, τον οποίον σας προείπα, δεν θ' αργήση να επιπέση +εναντίον σας. Ώστε μη νομίση τις ότι βουλεύεται μόνον περί της +Σικελίας, αλλά και περί της Πελοποννήσου αυτής, η οποία θέλει +διατρέξει τον έσχατον κίνδυνον, εάν δεν πράξετε ταύτα γρήγορα· να +πέμψετε εκεί μετά στόλου στρατιώτας, οι οποίοι, αφού χρησιμεύσουν ως +κωπηλάται, να πολεμήσουν κατόπιν ως οπλίται· εκείνο δε, το οποίον +νομίζω ως ωφελιμώτερον και αυτού του στρατού, τον οποίον παραινώ, +είναι να στείλετε άρχοντα Σπαρτιάτην, ο οποίος και την εν Σικελία +υπάρχουσαν πρόχειρον δύναμιν να υποβάλη εις πειθαρχίαν, και τους μη +θέλοντας να οπλισθούν να αναγκάση προς τούτο· τοιουτοτρόπως και οι +υπάρχοντες φίλοι σας θα λάβουν πλειότερον θάρρος, και οι διστάζοντες +θα προσέλθουν μάλλον αφόβως. Πρέπει επίσης να κινήσετε φοβερώτερον +τον εδώ πόλεμον, ίνα οι Συρακούσιοι, βλέποντες ότι φροντίζετε περί +αυτών αντέχουν ακόμη πλειότερον, και οι Αθηναίοι στέλλουν ολιγώτερον +ευκόλως βοηθείας εις τον στρατόν των. Πρέπει επίσης να περιτειχίσετε +την εν τη Αττική Δεκέλειαν, το οποίον προ παντός άλλου φοβούνται οι +Αθηναίοι και νομίζουν ότι εκ των εν τω πολεμώ δεινών αυτό είναι το +μόνον, το οποίον δεν εδοκίμασαν ακόμη. Το καλλίτερον μέσον να βλάπτη +τις τους εχθρούς του είναι να μανθάνη το κύριον αίτιον του φόβου +των, και, αφού το μάθη ακριβώς, να το μεταχειρίζεται ως όπλον +εναντίον των· διότι καθείς είναι κάλλιστος κριτής των κινδύνων πού +τον απειλούν. Όσας δε ωφελείας θα έχετε από την κατοχήν ταύτην και +όσας ζημίας θα υποστώσιν οι εχθροί σας, παραλείπων πολλάς +κεφαλαιωδώς θα σας απαριθμήσω. Όλα τα πλούτη της Αττικής θέλουν +περιέλθει εις την εξουσίαν σας, τα μεν κτήματα λαμβανόμενα, οι δε +φυλάσσοντες προσερχόμενοι αυθορμήτως, και οι Αθηναίοι θα χάσουν +επίσης τας προσόδους των μεταλλείων του Λαυρείου, και παν ό,τι +εισπράττουν σήμερον είτε εκ των γαιών των είτε εκ των δικαστηρίων· +θα πάθουν προ πάντων ως εκ της ελαττώσεως της προσόδου της διηνεκώς +παρεχομένης υπό των συμμάχων, οι οποίοι με την ιδέαν ότι ο πόλεμος +πλέον ενεργείται από σας δραστηρίως θα αμελήσουν εις την καταβολήν +των φόρων. + +92. »Η δε εν μέρει τουλάχιστον επιτυχία του σχεδίου τούτου από σας +εξαρτάται, ω Λακεδαιμόνιοι, εάν φανήτε ταχείς και κάπως πρόθυμοι· +διότι έχω πλήρη πεποίθησιν περί του δυνατού της εκτελέσεώς του και +δεν φρονώ ότι απατώμαι. Μη συλλάβετε περί εμού κακήν ιδέαν, εάν, +φημιζόμενος άλλοτε ως καλός πατριώτης, επέρχομαι σήμερον εναντίον +της πατρίδος μου μετά σφοδρότητος, ενούμενος μετά των πολεμιωτάτων +αυτής εχθρών, και μη νομίσετε ότι αυτά τα οποία λέγω προέρχονται εκ +της προθυμίας κάθε φυγάδος· διότι είμαι μεν φυγάς από την πονηρίαν +των εκδιωξάντων με, δεν αποφεύγω όμως και την περίστασιν να σας +ωφελήσω εάν θελήσετε να με ακούσετε. Πολεμιώτεροι εχθροί μου δεν +είναι εκείνοι, οι οποίοι έβλαψάν που τους αντιπάλους των, όπως σεις +δηλαδή, αλλά μάλλον οι αναγκάσαντες τους φίλους να γίνουν εχθροί. +Αγαπώ ως πατρίδα μου ουχί τον τόπον όπου ηδικήθην, αλλά τον τόπον +όπου ως πολίτης έζησα εν ασφαλεία· ουδέ νομίζω ότι εκστρατεύω κατά +της πατρίδος, την οποίαν έχω ακόμη, αλλά μάλλον ενεργώ, διά να +ανακτήσω την μη υπάρχουσαν. Ο αληθής πατριώτης δεν είναι εκείνος, +όστις, αφού απώλεσε την πατρίδα του αδίκως, δεν επέρχεται κατ' +αυτής, αλλ' εκείνος, όστις αγαπών αυτήν προσπαθεί να την ανακτήση +διά παντός μέσου. Δι' όλους τούτους τους λόγους, ω Λακεδαιμόνιοι, +σας παρακαλώ να με μεταχειρισθήτε αφόβως εις πάντα κίνδυνον και εις +πάσαν ταλαιπωρίαν, ενθυμούμενοι το κοινώς θρυλούμενον λόγιον ότι, +εάν ως εχθρός σας έβλαψα πολύ, δύναμαι ως φίλος να σας ωφελήσω πολύ +περισσότερον, τοσούτω μάλλον, όσω τας μεν υποθέσεις των Αθηναίων +γνωρίζω καλώς, περί δε των ιδικών σας έχω σχηματίσει ακριβή ως +έγγιστα ιδέαν. Σήμερον σεις, έχοντες υπ' όψει ότι σκέπτεσθε περί +μεγίστων συμφερόντων, μη διστάσετε να εκστρατεύσετε κατά της +Σικελίας και της Αττικής· διά του μέσου τούτου πέμποντες εις την +Σικελίαν μικρόν μέρος της δυνάμεώς σας θα διασώσετε μεγάλα +συμφέροντα, θα καταβάλετε την παρούσαν και την μέλλουσαν δύναμιν των +Αθηναίων, θα ζήσετε μετά ταύτα ασφαλώς και θα άρξετε όλης της +Ελλάδος, η οποία θα υποταγή εκουσίως, ουχί διά της βίας, αλλ' ένεκα +ευγνωμοσύνης». + +93. Ο μεν Αλκιβιάδης ταύτα είπεν, οι δε Λακεδαιμόνιοι, οι οποίοι εξ +αρχής είχον μεν διανοηθή και αυτοί να εκστρατεύσουν κατά των Αθηνών, +αλλ' ανέβαλλαν ακόμη και εδίσταζαν, ενεθαρρύνθησαν τότε ακούσαντες +τας δοθείσας λεπτομερείς διασαφήσεις υπό του Αλκιβιάδου, τον οποίον +εθεώρουν ως άνθρωπον ακριβείς πληροφορίας έχοντα περί όλων· αμέσως +λοιπόν ενησχολήθησαν να τειχίσουν την Δεκέλειαν και να στείλουν προς +το παρόν βοηθείας τινάς εις τους εν τη Σικελία. Καταστήσαντες +αρχηγόν των Συρακουσίων τον Γύλιππον τον Κλεανδρίδου τον διέταξαν να +συνεννοηθή με τούτους και με τους Κορινθίους, ίνα, αναλόγως των +μέσων, τα οποία ηδύναντο να παράσχουν, στείλουν τάχιστα βοηθείας +τινάς εις την Σικελίαν. Ο δε Γύλιππος εζήτησε να του στείλουν εις +Ασίνην οι Κορίνθιοι δύο ναυς προς το παρόν και να προετοιμάσουν όλας +τας άλλας όσας διενοούντο να στείλουν, διά να είναι έτοιμοι προς +απόπλουν άμα έλθη ο καιρός. Ταύτα συμφωνήσαντες οι πρέσβεις +ανεχώρησαν εκ της Λακεδαίμονος. Εν τω αναμεταξύ έφθασεν εκ της +Σικελίας η τριήρης των Αθηναίων, την οποίαν είχαν στείλει οι +στρατηγοί, διά να ζητήση χρήματα και ιππείς. Ακούσαντες δε οι +Αθηναίοι την αίτησιν να στείλουν τροφάς και ιππείς εις τον στρατόν +των ενέκριναν ταύτην. Και τοιουτοτρόπως έληξεν ο χειμών και το +δέκατον έβδομον έτος του πολέμου τούτου, τον οποίον συνέγραψεν ο +Θουκυδίδης. + +94. Κατά δε το επόμενον θέρος εις την αρχήν της ανοίξεως οι εν τη +Σικελία Αθηναίοι αναχωρήσαντες από την Κατάνην παρέπλευσαν μέχρι των +εν τη Σικελία Μεγάρων, τους κατοίκους, των οποίων επί του τυράννου +Γέλωνος, ως είπον ανωτέρω, έδιωξαν οι Συρακούσιοι και κατέλαβαν την +χώραν αυτοί. Αποβιβασθέντες οι Αθηναίοι ελεηλάτησαν τους αγρούς, και +ελθόντες πλησίον φρουρίου τινός των Συρακουσίων, αλλά μη δυνηθέντες +να το κυριεύσουν ανεχώρησαν μετά του πεζού στρατού και των πλοίων +και επλησίασαν εις τον Τηρίαν ποταμόν· προχωρήσαντες δε εις τα +εσωτερικά της χώρας ελεηλάτησαν την πεδιάδα και έκαυσαν τον σίτον. +Συναντήσαντες ολίγους Συρακουσίους εφόνευσαν μερικούς και στήσαντες +τρόπαιον επέστρεψαν εις τα πλοία. Διαβάντες δε από την Κατάνην και +λαβόντες εκείθεν τροφάς επροχώρησαν μεθ' όλου του στρατού εις +Κεντόριπα, πόλιν των Σικελών, εγένοντο κύριοι αυτής διά συνθήκης και +ανεχώρησαν καύσαντες συγχρόνως τον σίτον των Ινησσαίων και των +Υβλαίων. Και φθάσαντες εις την Κατάνην ευρήκαν διακοσίους πεντήκοντα +ιππείς ελθόντας εκ των Αθηνών μετά της αποσκευής των αλλ' άνευ ίππων +επί τη ιδέα ότι ήθελαν εύρει τοιούτους εν τω τόπω. Ευρήκαν επίσης +τριάκοντα ιπποτοξότας και τριακόσια τάλαντα εις άργυρον. + +95. Κατά το αυτό δε έαρ οι Λακεδαιμόνιοι εξεστράτευσαν εναντίον του +Άργους και επροχώρησαν μέχρι των Κλεωνών· αλλ' επειδή συνέβη σεισμός +απεχώρησαν. Μετά ταύτα οι Αργείοι, εισβαλόντες εις την Θυρεάτιν, η +οποία ήτο γειτονική των, ήρπασαν από τους Λακεδαιμονίους πολλά +λάφυρα, τα οποία επώλησαν αντί εικοσιπέντε περίπου ταλάντων. Ολίγον +μετά ταύτα, κατά το αυτό θέρος, ο λαός των Θεσπιέων επιτεθείς +εναντίον των αρχόντων δεν ηδυνήθη να υπερισχύση· ότε όμως τους +εβοήθησαν οι Θηβαίοι, τινές μεν εκ των αρχόντων συνελήφθησαν, τινές +δε κατέφυγαν εις τας Αθήνας. + +96. Κατά το αυτό θέρος και οι Συρακούσιοι, μαθόντες ότι ήλθαν ιππείς +εις τους Αθηναίους και ότι ούτοι έμελλον μετ' ολίγον να βαδίσουν +εναντίον των, ενόμισαν ότι, εάν οι Αθηναίοι δεν κατελάμβαναν τας +Επιπολάς, μέρος απόκρημνον και κείμενον κατ' ευθείαν άνωθεν της +πόλεως, οι Συρακούσιοι, και εν περιπτώσει ακόμη ήττης, δεν θα ήτο +εύκολον να περικυκλωθούν διά τείχους· διενοήθησαν λοιπόν να φυλάξουν +τα πέριξ, διά να μη δυνηθούν οι εχθροί να αναβούν κρυφίως, διότι ήτο +αδύνατον να φθάσουν εκεί δι' άλλου μέρους. Τωόντι εξ όλων των άλλων +μερών υπάρχουν λόφοι επικλινείς· μέχρι της πόλεως, εις τρόπον ώστε +εντεύθεν βλέπει τις όλην την έκτασίν των. Οι Συρακούσιοι ωνόμασαν το +μέρος τούτο Επιπολάς, διότι κείται υπεράνω της λοιπής χώρας. Εξήλθον +λοιπόν πανστρατιά μόλις εξημέρωσε, διά να μεταβούν εις την πεδιάδα +την παρά τον Άναπον ποταμόν, διότι ο Ερμοκράτης και οι άλλοι, +στρατηγοί οι προ ολίγου παραλαβόντες την αρχήν ήσαν ήδη μετ αυτών, +και επιθεωρήσαντες τους οπλίτας εξέλεξαν κατ' αρχάς εξακοσίους +άνδρας διαλεκτούς, τους οποίους ωδήγει ο εξ Άνδρου φυγάς Διόμιλος +και τους διέταξαν να φυλάττουν τας Επιπολάς και συσσωματωθέντες να +βαδίζουν ταχέως όπου θα ήτο ανάγκη. + +97. Κατά δε την νύκτα, η οποία προηγήθη της ημέρας πού έγινεν η +επιθεώρησις αυτή, οι Αθηναίοι ανεχώρησαν μεθ' όλου του στρατού από +την Κατάνην και προσήγγισαν εις μέρος τι καλούμενον Λέοντα και έξ ή +επτά σταδίους απέχον των Επιπολών. Αποβιβάσαντες εκεί τους πεζούς +επροχώρησαν και προσωρμίσθησαν εις την Θάψον, η οποία είναι +χερσόνησος, κείται επί ισθμού στενού, προχωρεί εις την θάλασσαν και +ολίγον απέχει των Συρακουσών, είτε διά ξηράς είτε διά θαλάσσης. Και +ο μεν ναυτικός στρατός των Αθηναίων ο εν τη Θάψω, διασταυρώσας τον +ισθμόν, έμενεν ησυχάζων· ο δε πεζός ευθύς επροχώρησε τροχάδην προς +τας Επιπολάς, όπου επρόφθασε να αναβή διά του Ευρυήλου πριν τον +ίδουν οι Συρακούσιοι εκ του λειμώνος, όπου ενησχολούντο +επιθεωρούντες τον στρατόν. Ούτοι προσέδραμαν μετά πάσης σπουδής, +προηγουμένων των περί τον Διόμιλον εξακοσίων· αλλ' από του λειμώνος +μέχρι του εχθρού είχαν να διατρέξουν διάστημα όχι ολιγώτερον των +εικοσιπέντε σταδίων· διά τούτο οι Συρακούσιοι επιτεθέντες ατακτότερα +ενικήθησαν εις τας Επιπολάς και απεχώρησαν εις την πόλιν. Ο Διόμιλος +και τριακόσιοι περίπου άνδρες έπεσαν εις την μάχην ταύτην. Μετά +τούτο οι Αθηναίοι έστησαν τρόπαιον και απέδοσαν τους νεκρούς εις +τους Συρακουσίους διά συνθήκης· κατά δε την επομένην ημέραν +κατέβησαν μέχρι των τειχών της πόλεως. Και επειδή ουδείς εξήρχετο +εναντίον αυτών, απεχώρησαν και έκτισαν εις Λάβδαλον, επί της κορυφής +των κρημνών των Επιπολών, φρούριον βλέπον προς τα Μέγαρα, το οποίον +έμελλε να χρησιμεύση ως αποθήκη διά το υλικόν του πολέμου και διά τα +χρήματα οσάκις επλησίαζαν εις τας Συρακούσας, είτε διά να πολεμήσουν +είτε διά να εγείρουν φρούρια κατ' αυτών. + +98. Και μετ' ολίγον ήλθαν προς αυτούς τριακόσιοι ιππείς εκ της +Εγέστης και εκατόν περίπου εκ των Σικελών, εκ των Ναξίων και εξ +άλλων πόλεων. Οι εκ των Αθηνών ελθόντες διακόσιοι πεντήκοντα ιππείς +επρομηθεύθησαν ίππους, άλλους παρά των Εγεσταίων, άλλους παρά των +Καταναίων, και άλλους ηγόρασαν και τοιουτοτρόπως συνηθροίσθησαν το +όλον εξακόσιοι πεντήκοντα ιππείς. Αφού δε έθεσαν φρουράν εις το +Λάβδαλον, επροχώρησαν οι Αθηναίοι προς την Συκήν, εστρατοπέδευσαν +εκεί, και πολύ βιαστικά ωχύρωσαν αυτήν διά κυκλοτερούς τείχους. Οι +Συρακούσιοι μεγάλως εξεπλάγησαν διά την ταχύτητα της οικοδομής +εκείνης, και ελθόντες εναντίον αυτών είχαν κατά νουν να επιχειρήσουν +μάχην, διά να την διακόψουν. Ενώ δε τα στρατεύματα αντιπαρετάσσοντο +προς άλληλα, οι στρατηγοί των Συρακουσίων, βλέποντες τον στρατόν των +διεσκορπισμένον και μη δυνάμενον ευκόλως να τεθή εις τάξιν, τον +επανέφεραν εις την πόλιν, εκτός μικρού μέρους ιππέων, οίτινες +αντέστησαν και ημπόδισαν τους Αθηναίους να συνάξουν λίθους και να +διασκορπισθούν μακράν. Μία φυλή Αθηναίων οπλιτών, υποστηριζομένη +παρ' όλου του ιππικού, προσέβαλε και έτρεψεν εις φυγήν τους +Συρακουσίους ιππείς, εφόνευσέ τινας εξ αυτών και έστησε τρόπαιον +προς ανάμνησιν της ιππομαχίας ταύτης. + +99. Και την άλλην ημέραν άλλοι μεν των Αθηναίων ετείχιζαν το προς +βορράν του κυκλοτερούς τείχους της Συκής μέρος, άλλοι δε εμάζευαν +λίθους και ξύλα και τα απέθεταν εις το μέρος το καλούμενον Τρώγιλον, +προχωρούντες πάντοτε εκεί όπου ολίγον μόνον διάστημα τοις έμενε να +τειχίσωσιν, από του μεγάλου λιμένος μέχρι της άλλης θαλάσσης. Οι δε +Συρακούσιοι, κατά συμβουλήν των στρατηγών και ιδίως του Ερμοκράτους, +δεν ηθέλησαν πλέον να διακινδυνεύσουν εναντίον των Αθηναίων γενικάς +μάχας· ενόμισαν δε προτιμότερον να εγείρουν αντιτείχισμα κάτωθεν του +μέρους, όπου οι Αθηναίοι έμελλαν να διευθύνουν το ιδικόν των. Και, +εάν μεν το σχέδιον τούτο επετύγχανεν, ο αποκλεισμός ήτο βέβαιος· εάν +δε, διαρκούσης της εργασίας, ο εχθρός ήρχετο να τους προσβάλη, +εσκόπευον να αντιτάξουν κατ' αυτού μέρος τι του στρατού των και να +τον προλάβουν καταλαμβάνοντες τα πέριξ και περιχαρακούμενοι· διά του +τρόπου τούτου ο εχθρός θα έπρεπε να παύση τας εργασίας του, διά να +βαδίση πανστρατιά κατ' αυτών. Εξήλθον λοιπόν και ύψωναν τείχος, +αρχίσαντες από της πόλεώς των, κάτωθεν του κύκλου των Αθηναίων και +άγοντες αυτό εγκαρσίως· κόψαντες δε τας ελαίας του τεμένους ύψωσαν +ξύλινους πύργους. Τα πλοία των Αθηναίων δεν είχαν φθάσει ακόμη εις +τον μέγαν λιμένα παραπλέοντα την Θαψον· οι Συρακούσιοι ήσαν πάντοτε +κύριοι της περί αυτούς θαλάσσης, και οι Αθηναίοι έφεραν τας τροφάς +εκ της Θάψου διά ξηράς. + +100. Ότε δε ενόμισαν οι Συρακούσιοι ότι αρκούντως επροχώρησε το +χαράκωμα και η οικοδομή του υποτειχίσματος, χωρίς να ενοχληθούν υπό +των Αθηναίων, οι οποίοι εφοβούντο μήπως διαιρούμενοι θα έμεναν +ευκολώτερα εκτεθειμένοι εις τας προσβολάς του εχθρού και οι οποίοι +άλλως έσπευδαν να τελειώσουν την ιδικήν των περιτείχισιν, άφησαν +μίαν φυλήν, διά να φυλάττη το οικοδόμημα, και επέστρεψαν εις την +πόλιν των. Οι δε Αθηναίοι κατέστρεψαν τους υπογείους οχετούς, οι +οποίοι έφερναν το ύδωρ εις την πόλιν· και παρατηρήσαντες ότι οι +Συρακούσιοι απεσύροντο εις τας σκηνάς των κατά την μεσημβρίαν, ότι +πολλοί μάλιστα απήρχοντο εις την πόλιν και ότι οι εις τα χαρακώματα +μένοντες εφύλατταν αυτά αμελώς, έστειλαν τριακοσίους εκλεκτούς καί +τινας διαλεκτούς και καλώς ωπλισμένους ψιλούς διατάξαντες αυτούς να +τρέξουν αιφνιδίως προς το υποτείχισμα. Η επίλοιπος στρατιά διηρέθη +εις δύο σώματα· και το μεν πρώτον, υπό τας διαταγάς του ενός εκ των +δύο στρατηγών, επροχώρησε προς την πόλιν, διά να εμποδίση την έξοδον +των πολιορκουμένων· το δε άλλο, μετά του ετέρου στρατηγού, μετέβη +εις το παρά την πυλίδα διασταύρωμα, κατά του οποίου επιτεθέντες οι +τριακόσιοι το εκυρίευσαν, διότι το εγκατέλειψαν οι φύλακες και +κατέφυγαν εις το περί τον Τεμενίτην περιτείχισμα. Οι διώκοντες +επέπεσαν εναντίον αυτών· αλλά μόλις έφθασαν εντός απεκρούσθησαν +ισχυρώς. Ολίγοι Αργείοι καί τινες Αθηναίοι έπεσαν εκεί. Και +αναχωρήσας πάλιν όλος ο στρατός κατηδάφισε την υποτείχισιν, ανέσπασε +το διασταύρωμα, μετέφερε τους πασσάλους εις το στρατόπεδον και +έστησε τρόπαιον. + +101. Την δε επομένην ημέραν οι Αθηναίοι αρχίζοντες από του κύκλου +ετείχιζαν τον κρημνόν, ο οποίος κείται υπεράνω του έλους και ο +οποίος, εκ του μέρους των Επιπολών, βλέπει προς τον μέγαν λιμένα· +γινομένη κατά το μέρος της ομαλωτέρας οδού η περιτείχισις ώφειλε να +ακολουθήση την κατωφέρειαν ταύτην και να φθάση εις τον λιμένα διά +της πεδιάδος και του έλους. Κατ' αυτό το διάστημα εξήλθον και οι +Συρακούσιοι και ήρχισαν να χαρακούνται από της πόλεως και διά μέσου +του έλους· έσκαψαν επίσης τάφρον, διά να εμποδίσουν εις τους +Αθηναίους την μέχρι της θαλάσσης αποτείχισιν. Ούτοι δε, άμα +ετελείωσαν τας επί του κρημνού εργασίας, επεχείρησαν δευτέραν +επίθεσιν κατά του χαρακώματος και της τάφρου των Συρακουσίων, τα μεν +πλοία διατάξαντες να πλεύσουν εκ της Θάψου εις τον μέγαν λιμένα των +Συρακουσίων, αυτοί δε, καταβάντες περί τα εξημερώματα εκ των +Επιπολών εις την πεδιάδα, και διαβάντες το έλος τη βοηθεία θυρών και +πλατέων ξύλων, τα οποία έρριπταν εις τα μάλλον πηλώδη και στερεώτερα +μέρη, εκυρίευσαν άμα τη πρωία την τάφρον και το χαράκωμα, εκτός +μικρού μέρους, το οποίον εκυρίευσαν ύστερον. Μάχη συνήφθη, κατά την +οποίαν ενίκησαν οι Αθηναίοι· και εκ των Συρακουσίων οι μεν εις το +δεξιόν κέρας ευρισκόμενοι κατέφυγαν εις την πόλιν, οι δε εις το +αριστερόν προς τον ποταμόν. Τούτους θέλοντες να αποκλείσουν οι των +Αθηναίων τριακόσιοι εκλεκτοί έτρεξαν μετά πάσης σπουδής προς την +γέφυραν. Φοβηθέντες δε οι Συρακούσιοι (διότι ήσαν ενταύθα μεταξύ +αυτών πολλοί ιππείς) ώρμησαν κατά των τριακοσίων τούτων, έτρεψαν +αυτούς εις φυγήν και εισέβαλαν εις το δεξιόν κέρας των Αθηναίων· εις +την έφοδον ταύτην η πρώτη φυλή του κέρατος τούτου κατελήφθη υπό +φόβου. Ιδών τούτο ο Λάμαχος έσπευσεν εκ του αριστερού κέρατος προς +βοήθειαν μετά τινων τοξοτών και ολίγων Αργείων, αλλά την στιγμήν πού +διέβαινε τάφρον τινά και ευρίσκετο σχεδόν μόνος μετά τινων εκ των +ακολουθούντων αυτόν ανδρών εφονεύθη αυτός και πέντε ή έξ εκ των μετ' +αυτού. Και τούτους μεν οι Συρακούσιοι έσπευσαν να τους αρπάσουν και +να τους φέρουν πέραν του ποταμού εις μέρος ασφαλές, αυτοί δε, επειδή +επήρχετο ήδη ο επίλοιπος στρατός των Αθηναίων, απεχώρησαν. + +102. Εις το μεταξύ δε τούτο εκείνοι εκ των Συρακουσίων, οι οποίοι +είχαν καταφύγει κατ' αρχάς εις την πόλιν, ιδόντες τα γινόμενα, +ανέλαβαν θάρρος και εξήλθαν πάλιν εκ της πόλεως, διά να επιτεθούν +κατά των εναντίον αυτών επιτεθέντων Αθηναίων· έπεμψαν επίσης μέρος +του στρατού των, διά να κυριεύση τον πλησίον των Επιπολών κύκλον, +νομίζοντες ότι θα τον εύρισκαν ανυπεράσπιστον. Και το μεν +δεκάπλεθρον προτείχισμα αυτών κυριεύουν, αυτόν δε τον κύκλον τους +ημπόδισε να κυριεύσουν ο Νικίας μένων εκεί ένεκα αδιαθεσίας. Ιδών +ούτος ότι δι' έλλειψιν υπερασπιστών δεν υπήρχεν άλλο καταφύγιον +διέταξε τους υπηρέτας να καύσουν τας μηχανάς και τα ξύλα όσα ήσαν +κατατεθειμένα προ του τείχους. Το μέσον τούτο επέτυχεν· οι +Συρακούσιοι δεν επλησίασαν περισσότερον ένεκα της πυρκαϊάς, αλλ' +επέστρεψαν οπίσω, τοσούτω μάλλον, όσω ισχυρόν απόσπασμα των Αθηναίων +ανέβη εκ της πεδιάδος εις τον κύκλον, διά να διώξη τον εκεί +ευρισκόμενον εχθρόν, και συγχρόνως ο στόλος αναχωρήσας εκ της Θάψου, +συμφώνως με τας δοθείσας διαταγάς, εισήρχετο ήδη εις τον μέγαν +λιμένα. Ταύτα βλέποντες οι άνωθεν ευρισκόμενοι έσπευσαν να +επιστρέψουν εις την πόλιν, καθώς και όλος ο στρατός των Συρακουσίων +μη νομίζων δυνατόν με τας παρούσας αυτού δυνάμεις να εμποδίση την +εξακολούθησιν του μέχρι της θαλάσσης τειχισμού. + +103. Μετά ταύτα δε οι Αθηναίοι έστησαν τρόπαιον, απέδοσαν εις τους +Συρακουσίους τους νεκρούς των διά συνθήκης και έλαβαν τα σώματα του +Λαμάχου και των μετ' αυτού φονευθέντων. Ευρισκομένων δε τότε +συνηθροισμένων όλων των κατά ξηράν και θάλασσαν δυνάμεων των, +ήρχισαν να περιτειχίζωσι τους Συρακουσίους διά διπλού τείχους από +των Επιπολών και των κατωφερών μερών μέχρι της θαλάσσης. Τα τρόφιμα +έφθαναν εις τον στρατόν εξ όλων των μερών της Ιταλίας· ήλθαν δε +επίσης εις τους Αθηναίους πολλοί σύμμαχοι Σικελοί, οι οποίοι είχαν +καθυστερήσει μέχρι τότε, καθώς και τρεις πεντηκόντοροι εκ της +Τυρρηνίας· όλα τα λοιπά επήγαιναν αισίως. Οι Συρακούσιοι, ουδεμίαν +βοήθειαν βλέποντες ερχομένην εκ της Πελοποννήσου ή αλλαχόθεν, +ήρχισαν να απελπίζωνται ότι ήθελαν νικήσει· ωμίλουν μεταξύ των περί +συμβιβασμού και επρότειναν μάλιστα αυτόν εις τον Νικίαν, διότι μετά +τον θάνατον του Λαμάχου εις αυτόν και μόνον έμεινεν η αρχηγία του +στρατού. Και κύρωσις μεν ουδεμία έγινεν, αλλά, όπως συμβαίνει εις +ανθρώπους ευρισκομένους εις απελπισίαν και πάντοτε στενώτερον +πολιορκουμένους, προτάσεις πολλαί απηυθύνοντο προς τον Νικίαν και +εις την πόλιν ωμίλουν πολύ περισσότερον περί του αντικειμένου +τούτου, διότι η δυστυχία είχεν ενσπείρει την δυσπιστίαν μεταξύ των +Συρακουσίων. Καθαιρέσαντες τους πρώην στρατηγούς, διότι ενόμιζαν ότι +έγιναν θύματα της ατυχίας των ή της απιστίας των, εξέλεξαν άλλους +αντ' αυτών, τον Ηρακλείδην, τον Εύκλέα και τον Τελλίαν. + +104. Εν τούτοις ο Λακεδαιμόνιος Γύλιππος και τα αναχωρήσαντα εκ της +Κορίνθου πλοία ήσαν ήδη περί την Λευκάδα, διά να σπεύσουν προς +βοήθειαν της Σικελίας. Αλλ' επειδή αι κομισθείσαι αγγελίαι ήσαν +δυσάρεστοι και όλαι ομοίως ψευδείς περί του εντελούς αποκλεισμού των +Συρακουσών, ο Γύλιππος απέβαλε πλέον πάσαν ελπίδα περί της Σικελίας· +θέλων όμως να προφυλάξη τουλάχιστον την Ιταλίαν διεπέρασε βιαστικά +αυτός και ο Κορίνθιος Πυθήν, τον Ιόνιον κόλπον, διά να φθάση εις τον +Τάραντα, μετά δύο πλοίων Λακωνικών και δύο Κορινθιακών. + +Οι Κορίνθιοι, ανεξαρτήτως των δέκα πλοίων, τα οποία τοις ανήκον, +έβαλαν ναύτας ακόμη και εις δύο της Λευκάδος και τρία της Αμπρακίας, +τα οποία έμελλαν να αποστείλουν κατόπιν. Και ο μεν Γύλιππος, +αναχωρήσας εκ του Τάραντος, ήλθε πρώτον εις την Θουρίαν, διά να +διαπραγματευθή μετά των κατοίκων αυτής, στηριζόμενος εις τα πολιτικά +δικαιώματα, τα οποία είχεν άλλοτε ο πατήρ του εις την χώραν ταύτην· +μη δυνηθείς όμως να πείση τους κατοίκους ανεχώρησε και παρέπλεε την +Ιταλίαν. Αναρπασθείς κατά τον Τεριναίον κόλπον υπό βορείου ανέμου, ο +οποίος πνέει βιαιότατα εις τα παράλια ταύτα, εφέρθη εις το πέλαγος +και, αφού εβασανίσθη πολύ, προσήγγισε πάλιν εις τον Τάραντα και +ανελκύσας εις την ξηράν τα παθόντα υπό της τρικυμίας πλοία +επεσκεύαζεν αυτά. Ο δε Νικίας μαθών ότι επλησίαζεν ο Γύλιππος +επεριφρόνησε τον μικρόν αριθμόν των πλοίων του (το οποίον έπραξαν +και οι Θούριοι), και με την ιδέαν ότι οι εχθροί έπλεαν +παρεσκευασμένοι ως πειραταί ουδεμίαν έλαβε κατ' αυτών προφύλαξιν. + +105. Κατά την αυτήν δε εποχήν του θέρους τούτου οι Λακεδαιμόνιοι και +οι σύμμαχοι των εισέβαλαν εις το Άργος και ελεηλάτησαν πολύ μέρος +της χώρας. Και οι Αθηναίοι έσπευσαν εις βοήθειαν των Αργείων με +τριάκοντα πλοία, τούτο δε επροκάλεσε φανεράν ρήξιν μεταξύ των +Αθηναίων και των Λακεδαιμονίων. Τωόντι, μέχρις εκείνης της στιγμής, +οι Αθηναίοι εξήρχοντο εκ της Πύλου μόνον διά να ληστεύουν, και +αποβαίνοντες μάλλον εις τα λοιπά μέρη της Πελοποννήσου ή εις την +Λακωνικήν συνεπολέμουν μετά των Αργείων και των Μαντινέων. Πολλάκις +μάλιστα, προσκαλούμενοι υπό των Αργείων να αποβούν μόνον εις την +Λακωνικήν ένοπλοι και να αναχωρήσουν μετ' αυτών, αφού λεηλατήσουν +ελάχιστον μέρος της χώρας, ηρνήθησαν. Αλλά κατά την περίστασιν +ταύτην, υπό την αρχηγίαν του Πυθοδώρου, του Λαισποδίου και του +Δημαράτου, αποβιβασθέντες εις Επίδαυρον την Λιμηράν, εις τας Πρασιάς +και εις άλλα μέρη, ελεηλάτησαν την χώραν και έδωκαν τοιουτοτρόπως +εις τους Λακεδαιμονίους αιτίαν παρέχουσαν πολύ πλέον εύλογον +πρόφασιν εκδικήσεως. Ότε δε ανεχώρησαν εκ του Άργους οι Αθηναίοι +μετά των πλοίων και οι Λακεδαιμόνιοι, οι Αργείοι εισέβαλαν εις την +Φλιασίαν, ελεηλάτησαν την χώραν, εφόνευσαν κατοίκους τινάς και +επέστρεψαν εις τα ίδια. + +ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΤΡΙΤΟΥ ΤΕΥΧΟΥΣ + +Η Σειρά των Αρχαίων Ελλήνων Συγγραφέων, των Εκδόσεων Φέξη, υπήρξεν +ένας σταθμός στα ελληνικά χρονικά. Για πρώτη φορά προσφερόταν +συστηματικά στο ελληνικό αναγνωστικό κοινό, η αρχαία ελληνική σκέψη +(ιστορία, φιλοσοφία, Ποίηση, δράμα, δικανικός και πολιτικός λόγος) +σε δημιουργικές μεταφορές της, από τους άριστους μεταφραστές του +τόπου, στην πιο σύγχρονη μορφή πού πήρε εξελισσόμενο το γλωσσικό της +όργανο. Ο Όμηρος, οι Τραγικοί κι ο Αριστοφάνης, ο Ηρόδοτος, ο +Θουκυδίδης, ο Πλάτων, ο Ξενοφών, ο Αριστοτέλης, ο Θεόκριτος, ο +Θεόφραστος, ο Επίκτητος, ο Πλούταρχος, ο Λουκιανός κλπ, προσφέρονται +και σήμερα, στις κλασικές πια μεταφράσεις του Πολυλά, Ραγκαβή, +Μωραϊτίδη, Κονδυλάκη, Ποριώτη Γρυπάρη, Τανάγρα, Πολέμη, Καμπάνη, +Καζαντζάκη, Βάρναλη, Αυγέρη, Βουτιερίδη, Ζερβού, Φιλαδελφέως, +Τσοκόπουλου, Σιγούρου, Κ. Χρηστομάνου κλπ, σε μια σύγχρονη σειρά +εκδόσεων βιβλίου τσέπης, πράγμα που επίσης γίνεται για πρώτη φορά, +συστηματικά, στην Ελλάδα. + +Πελοποννησιακός πόλεμος είναι η θαυμασία ιστορία του εμφυλίου μακρού +πολέμου των Ελλήνων, αποτέλεσμα του οποίου υπήρξεν η ανεπανόρθωτος +εξασθένισις της Ελλάδος. Ανατρέχων εις τα απώτατα αίτια ο Θουκυδίδης +εξηγεί τα της αναπτύξεως του Ελληνισμού από των αρχαιοτάτων χρόνων, +περιγράφει την σύστασιν και την ζωήν των καθέκαστα πολιτειών, +παρέχει δε συγχρόνως ούτως αρτίαν εικόνα της εθνικής των Ελλήνων +ζωής. + + + +ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΠΩΛΗΣΙΣ + +ΛΑΔΙΑΣ ΚΑΙ Σια Ο.Ε. + +ΙΠΠΟΚΡΑΤΟΥΣ 22 ΤΗΛ. 614.686, 654.506 + +ΤΙΜΑΤΑΙ ΔΡΧ. 10 + +___________________________________ +1) Δωδέκατον έτος του πολέμου, 420 π. Χ. + +2) Το κείμενον είναι: «μη κύριον είναι απάγειν στρατόν εκ της +πόλεως». Δια το ασαφές του κειμένου ο Haase επρότεινε την διόρθωσιν: +«Μη κύριον είναι απάγειν στρατόν εκ της πολεμίας» ήτοι να μη έχη +εξουσίαν να αποσύρη τον στρατόν από εχθρικήν χώραν. + +3) Το κείμενον της συνθήκης αυτής είναι δωρικόν και εις κάποια μέρη +ασαφές. + +4) Το κείμενον της συνθήκης αυτής είναι εις δωρικήν διάλεκτον, έχει +δε και αυτό ασαφείας. + +5) Δέκατον πέμπτον έτος του πολέμου, 417 π. Χ. + + + + + + + +End of the Project Gutenberg EBook of Peloponnesian war, by Thucydides + +*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK PELOPONNESIAN WAR *** + +***** This file should be named 29835-0.txt or 29835-0.zip ***** +This and all associated files of various formats will be found in: + https://www.gutenberg.org/2/9/8/3/29835/ + +Produced by Sophia Canoni. Book provided by Iason Konstnatinides + +Updated editions will replace the previous one--the old editions +will be renamed. + +Creating the works from public domain print editions means that no +one owns a United States copyright in these works, so the Foundation +(and you!) can copy and distribute it in the United States without +permission and without paying copyright royalties. Special rules, +set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to +copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to +protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project +Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you +charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you +do not charge anything for copies of this eBook, complying with the +rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose +such as creation of derivative works, reports, performances and +research. They may be modified and printed and given away--you may do +practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is +subject to the trademark license, especially commercial +redistribution. + + + +*** START: FULL LICENSE *** + +THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE +PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK + +To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free +distribution of electronic works, by using or distributing this work +(or any other work associated in any way with the phrase "Project +Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project +Gutenberg-tm License (available with this file or online at +https://gutenberg.org/license). + + +Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm +electronic works + +1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm +electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to +and accept all the terms of this license and intellectual property +(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all +the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy +all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession. +If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project +Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the +terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or +entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8. + +1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be +used on or associated in any way with an electronic work by people who +agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few +things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works +even without complying with the full terms of this agreement. See +paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project +Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement +and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic +works. See paragraph 1.E below. + +1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation" +or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project +Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the +collection are in the public domain in the United States. If an +individual work is in the public domain in the United States and you are +located in the United States, we do not claim a right to prevent you from +copying, distributing, performing, displaying or creating derivative +works based on the work as long as all references to Project Gutenberg +are removed. Of course, we hope that you will support the Project +Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by +freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of +this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with +the work. You can easily comply with the terms of this agreement by +keeping this work in the same format with its attached full Project +Gutenberg-tm License when you share it without charge with others. + +1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern +what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in +a constant state of change. If you are outside the United States, check +the laws of your country in addition to the terms of this agreement +before downloading, copying, displaying, performing, distributing or +creating derivative works based on this work or any other Project +Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning +the copyright status of any work in any country outside the United +States. + +1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg: + +1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate +access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently +whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the +phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project +Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed, +copied or distributed: + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + +1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived +from the public domain (does not contain a notice indicating that it is +posted with permission of the copyright holder), the work can be copied +and distributed to anyone in the United States without paying any fees +or charges. If you are redistributing or providing access to a work +with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the +work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1 +through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the +Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or +1.E.9. + +1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted +with the permission of the copyright holder, your use and distribution +must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional +terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked +to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the +permission of the copyright holder found at the beginning of this work. + +1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm +License terms from this work, or any files containing a part of this +work or any other work associated with Project Gutenberg-tm. + +1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this +electronic work, or any part of this electronic work, without +prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with +active links or immediate access to the full terms of the Project +Gutenberg-tm License. + +1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary, +compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any +word processing or hypertext form. However, if you provide access to or +distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than +"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version +posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org), +you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a +copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon +request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other +form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm +License as specified in paragraph 1.E.1. + +1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying, +performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works +unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9. + +1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing +access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided +that + +- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from + the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method + you already use to calculate your applicable taxes. The fee is + owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he + has agreed to donate royalties under this paragraph to the + Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments + must be paid within 60 days following each date on which you + prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax + returns. Royalty payments should be clearly marked as such and + sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the + address specified in Section 4, "Information about donations to + the Project Gutenberg Literary Archive Foundation." + +- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies + you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he + does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm + License. You must require such a user to return or + destroy all copies of the works possessed in a physical medium + and discontinue all use of and all access to other copies of + Project Gutenberg-tm works. + +- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any + money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the + electronic work is discovered and reported to you within 90 days + of receipt of the work. + +- You comply with all other terms of this agreement for free + distribution of Project Gutenberg-tm works. + +1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm +electronic work or group of works on different terms than are set +forth in this agreement, you must obtain permission in writing from +both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael +Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the +Foundation as set forth in Section 3 below. + +1.F. + +1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable +effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread +public domain works in creating the Project Gutenberg-tm +collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic +works, and the medium on which they may be stored, may contain +"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or +corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual +property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a +computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by +your equipment. + +1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right +of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project +Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project +Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all +liability to you for damages, costs and expenses, including legal +fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT +LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE +PROVIDED IN PARAGRAPH F3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE +TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE +LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR +INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH +DAMAGE. + +1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a +defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can +receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a +written explanation to the person you received the work from. If you +received the work on a physical medium, you must return the medium with +your written explanation. The person or entity that provided you with +the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a +refund. If you received the work electronically, the person or entity +providing it to you may choose to give you a second opportunity to +receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy +is also defective, you may demand a refund in writing without further +opportunities to fix the problem. + +1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth +in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER +WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO +WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE. + +1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied +warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages. +If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the +law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be +interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by +the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any +provision of this agreement shall not void the remaining provisions. + +1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the +trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone +providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance +with this agreement, and any volunteers associated with the production, +promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works, +harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees, +that arise directly or indirectly from any of the following which you do +or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm +work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any +Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause. + + +Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm + +Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of +electronic works in formats readable by the widest variety of computers +including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists +because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from +people in all walks of life. + +Volunteers and financial support to provide volunteers with the +assistance they need are critical to reaching Project Gutenberg-tm's +goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will +remain freely available for generations to come. In 2001, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure +and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations. +To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation +and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4 +and the Foundation web page at https://www.pglaf.org. + + +Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive +Foundation + +The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit +501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the +state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal +Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification +number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at +https://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent +permitted by U.S. federal laws and your state's laws. + +The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S. +Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered +throughout numerous locations. Its business office is located at +809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email +business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact +information can be found at the Foundation's web site and official +page at https://pglaf.org + +For additional contact information: + Dr. Gregory B. Newby + Chief Executive and Director + gbnewby@pglaf.org + + +Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation + +Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide +spread public support and donations to carry out its mission of +increasing the number of public domain and licensed works that can be +freely distributed in machine readable form accessible by the widest +array of equipment including outdated equipment. Many small donations +($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt +status with the IRS. + +The Foundation is committed to complying with the laws regulating +charities and charitable donations in all 50 states of the United +States. Compliance requirements are not uniform and it takes a +considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up +with these requirements. We do not solicit donations in locations +where we have not received written confirmation of compliance. To +SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any +particular state visit https://pglaf.org + +While we cannot and do not solicit contributions from states where we +have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition +against accepting unsolicited donations from donors in such states who +approach us with offers to donate. + +International donations are gratefully accepted, but we cannot make +any statements concerning tax treatment of donations received from +outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff. + +Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation +methods and addresses. Donations are accepted in a number of other +ways including including checks, online payments and credit card +donations. To donate, please visit: https://pglaf.org/donate + + +Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic +works. + +Professor Michael S. Hart was the originator of the Project Gutenberg-tm +concept of a library of electronic works that could be freely shared +with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project +Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support. + + +Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed +editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S. +unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily +keep eBooks in compliance with any particular paper edition. + + +Most people start at our Web site which has the main PG search facility: + + https://www.gutenberg.org + +This Web site includes information about Project Gutenberg-tm, +including how to make donations to the Project Gutenberg Literary +Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to +subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks. diff --git a/29835-0.zip b/29835-0.zip Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..69b1edb --- /dev/null +++ b/29835-0.zip diff --git a/29835-8.txt b/29835-8.txt new file mode 100644 index 0000000..8e49634 --- /dev/null +++ b/29835-8.txt @@ -0,0 +1,5125 @@ +The Project Gutenberg EBook of Peloponnesian war, by Thucydides + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + + +Title: Peloponnesian war + Volume 3 (of 4) + +Author: Thucydides + +Translator: Ioannis Zervos + +Release Date: August 28, 2009 [EBook #29835] + +Language: Greek + +Character set encoding: ISO-8859-7 + +*** START OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK PELOPONNESIAN WAR *** + + + + +Produced by Sophia Canoni. Book provided by Iason Konstnatinides + + + + +Note: The tonic system has been changed from polytonic to montonic. +The spelling of the book has not been changed otherwise. Footnotes +have been converted to endnotes. + +: . + . + . + + + + + + + + + + + + + + + + +I. Ͼ + + + + + + + '. '. + + + + + + + + . + + + +1. ' + . + , + + , + , , + . + , + , +. + +2. + + , + . ' , + , + , + + + , + . + , + , + +. + +3. + + . , + + , + , , , + , , + . ' + , , + , + . + , + , . + , ' + + . + , , + , + , + , , + . + , + . + + . + , +. + +4. , + , + . ' + , + , +. ' , , + . + ' , + + . , + , + , , + . + . + + +, , , , + . + , ' + , + . + + . + +5. + + . + , + , ' + + , + . + , + ' . + , , + +, + , , + . + +6. + , +, , + , . + , + , + , + , + . + + + . + , + . + + + . + , , +, + + . ' + + , + . + +7. , + +, + , + , + . +, + , + . , + + . + , + , + + , + . + , + + , , , + . + + +, + . + +8. , , + . + , , + +, ( ), + ( + +), + , + , + , + . + , , + , + +, , . + + , : + +9. , + , + , + , . + , + + . +, , , + , + . + + + , +, . + , + . + , , + , + , ' + , , + , , , + , , + , +, , + + , + + . , + , , + , + , , + . , + + , , + , + + . + , + , + . + +10. + + , ' ' , +. ' , +, , + , + ( +) + + . + +, ' + , + , + . , + + ( , + ). + , + + + , + . ' + , +. + , + ' , + , + + , . , + , + ' . + + , , +, . , + , ' + . + . + . , + , , + + + + + . + ' + , + + . + + , . + , ' + . + , . + +11. + + ܷ , + + + , , + + , . + , + , + + + . + , , + , ' + . + , , + . + +12. , , +, + , + . + , + . + +13. + ' + , , + , , + + , + . +, + . + +14. + , + + ' + + , + ܷ + , , + , + , +. ' + , + + +, + + + , , , + . + , + + + . + , + . + +15. , + , + , + . + , ' + +. , + , + , + . + +16. + , +, + , , +, + , + + , + , + . + , , + , , + + + , + , +, + , + + . + + , + , : + + , ' + . + + + + . , , + , + , + + . + +17. , + , + , ' + , + . ' + . +, +, + . + +, , + (, + , + , + + ) + , +, ( + ) ' + + . + +18. , + , + . + , , + + . + , + . + , , + , + ' , + ' . ' + + , + +. , + +, . + , + + , , +' . + , + . + + , + . , , +, , , . + . + , +. , + . + +, +, , , . + , + + . + , + , + , +, + . + + . +, , + . + . + + : + + . + + ' ' + , , , + , +. , + + , + . + +19. + , , + + . + ( , ), +, , , , , , + , , , , , +, , +, , , , , , +, , , , , +, , , , +. + +20. + , , + + . + , + + , + , + , + , ' + , , , + , + , + . + +21. ( + ) + , + , + , + . ' +, , + + . + , + + +, , + , + , + . + +22. +, + . +, + , , + . + , + , + ' , +, , + + , +, , . + , ' + ' +. + +23. + . + , + + . +, , + , + ' . + , . + , + ' +. , + . +' , + , + . + , + , +. + , + , . + +24. +, , , , , , +, , , , , , +, , , , + , , , , , , +, , , , , , +, , , , . + , + + . + , . + +25. +, + , , + ' + + + . , +, , + . + , + , + + , . + +26. + , , + +, . + . + + , + , + +, + , + . , + . + , ' + , , +, , , +, ' +, + , +, . + ' , + +. + + , + , ' + . + , + . + +27. + , , + , . + ' + + , + , + , ' , +, + + + + + , + . + + . + . + +28. + . + + , + ' . + , + ( + ) + . ' + + , + , + , + . + + . + +29. , +, . +, , + , + + . + , + . +, + , , +, + , + + , + . + + + +. + . + +30. + , , + , , + , , + + + , + + , + , + + . , + ( + ), +, + , +, + , + , + + . + + , + . + , + ( ) ' +. , + + , . + . + , + , ' + + . + +31. + , ' + , , + . + . + + + ( ) , + + + () + , + , + . + , + , + , . + + + , + . + ( ) + , + , + , + + ' +. + . + +, , , + ' +, , ' +, . + +32. + , , + + +, + . + . , + , + + , + . ' + +, , + , + ' . + , + + + , + + ߷ + , + + . , +, +, + , + , + . + , + ' + ' . + +33. , + , + , +. + , + , + +' . +, , +, ' + + , . + + . + +34. , + + , , + + , ' + , + ( ) , + . + , , + + + + , , + . + + . + . + +35. + , . ' + +, ' + + . + , +, +, , + . + + , , + . + , + . + + , + + + . , +, + , , + ' + , + + , + + , + ' , + + , + . ' + , + , +, . + + . + +36. ( + ' , + ) + + . + , + , , + , + + + + + + + , + , + + + . + , + , , , + . + +37. + + , + , . + ' , , + +, , , + , , +, , +, , ' + . ' + , + , + . , + , , + , . + + . + + +, . +' + + + + . + +38. , , + +' + + . + , , + . , + + , , +' ' + . ' + + + , + +, , + + , + , +, + , + . +, +, , , + , + , + + . + ' . + +39. +, , . + ( + ) +, , + , ( +) , + +, ' . ' + + ' , +. + ( + ), +, , + + , + . + . + +40. , + (1) , + , + + , + +. + + , + + ' + , +, +. + , + , , + , ' + +, +, , + , + + . + +41. + +. ' + + , , + +, + , ' , , + , , + , + , + , , + + , + , , + , + . + ' , + ( +) . + + , ' +, + . + + +42. . , + , +, , + + , ' + , + ' + , + . + , , + + . , + , + . +, + , + , + , + + . + + + . + +43. +, + . + , ' + , + + ' + + , + + + , ' + +. , + +, + , ' + , + + + + , , + . + +44. , + + + , + + , + + , , +, . + + . + + +, , , + +, +, + . + +45. + + , , + , + . ' + , +, , + , + , () + , + . + + + , + . . + , + ( ) + , + + , + ' +' , +, . + +46. , + , + , + , + + , + + , + , + , , + . + , +, , + , , +, ( + ) + + . + , , + , + . +' + + , + , + , + ' . + ( ) + , + + , + , , + . , + , +, , + , + , +. + +47. , , , +' , + ' + . +, , + + + , ' + , , , + . , +, + , +, , + , ' + , + , , + , + + . + , + , +, , , + , ' + , + , , , + + + . + + + , + , , +, . + , + +, , + , + , , +, , ' , + . + + ' +, . + ' , +, , + . + . : + , ' , + , ' + ' . + ߷ , + + , , + , + , + . + , + , , + , + . , + + , + , + ܷ + . + , + , + , +. + +48. ' + +, + . , , + , + , + + ' + , + . + + . + +49. + + , + + , + ' + + . +, ' , . + + , + . + () + , + +, . + ' + + , ' + , + +. ' + ' + , + ' + . + +50. , + , , + , + , + . ' + , + , + , + . + + , + , , , + . + , + + . +, , + . + , , + . + ' + . +, + + . , + , , + . . + +51. + , , . + , + . + + . ' + + + +. + +52. , +, , + +. + ' + . +' . +, , + , ' + , + ' . + , + , + . , + + ( ). + +53. + + ( + ). +, + , + , + , , + . + +. + +54. , + , , + + , + . ' + , , + + ( , ) +' . , , + + , + ' + + . ' + , + . + +55. , + . + + + , , , + + + . , + + . , . + + . +' , + . , + , . , + , + + , . +. + +56. + + . + + , + +, + , , + . , +, + , + , + . , + , +, , + . + + + , ' . + . + +57. + +, , + ' , , + , , , + , , + . + +. + . + , , + +(), + . , + . + +58. + + , . + + . , + . + + +' + + . + , + , + . ' , + + , . , + ' + , + , +, , + , . + + . + +59. + +, , + . , + , , + , , + , , + . +. + + ' , , +, , , + . , + . + , + + . ' , +, , , + + , + + +. + +60. + , + , , ' + ' +, , + . + , +. + , , + , + + , + + + + , +, , , , , +, , , + + + . , + + ' + , + + + + . + , , + , . +, , ' +. + +61. , , + , + , +, + , , + +, . , + , + , + ( ) + . , + +, , , ' , +' . +, + , + . , + + , + , + + . + +62. , , + , , + . + , + . + , + + . + . + +63. + , + , , + , +߷ + . + , + , , + + . +, + , + , . + , ' , + + , + ( ) (2). + +64. + , + ' +, . + + , + + , + , + , , + , +. ' . + , , + , . +' , + + + + . , + , , + +. + +65. , + , . + ' . + , , + , + ' , + , , + , + , + , . + + , , + . + , , + + . + , +, ' +, , + +, + + , +, , , ' + , . ' + , + + . + +66. + + + , + , . +' +, + , + . + , + , + , , + . +, ' , + , , + , + . + +67. ' + , + + + ' + , + , + + , +. + , , + , + , , + ' + , +, ' , + + . + +68. . ' + . + +, , , + , , +, + , . + + . ' + + , +. + , , ' + . , + , , + . + +69. + , + +, , + + + , + + , , + , +, +, + . + , + , + . + + . + +70. + , + +, + , + . + +71. , + . + , + . + , , + + , , + + , + , + . ' + + , , + , + . + , + + + + + . + + . + +72. ' + , + + . + , + + , + . ' , , + , + . ' + , + + + , + , + + +. , , + + , , + , , + , +. +, ' , +, . + +73. +, , + + , + , , + + . ' , + + , + . , , + , + ' . , + + , ' + , . + , +. + , + , , + +. + +74. , + + . +, , + , , + , , , + . , + , +, + . +, + + . + +75. , , ' + , + . + + . + ( + ) . ' + , , ' + ' + . +, , , + . + , + , + . ' , + , + , ' + , + , + . , , + , , +. + , , +. + +76. +, , , + . + + + . + . + , + , +. , , + , + ' , + . ( + ) , + , + . + +77. (3) + . + , + + +, + . + , + . + + . , + , + . + , , +. + , + + . + , + + , + . + +, +, . + +78. ' + + , ' + +, + . + +79. (4) + + . + + + . + ' + . + , + . + , , + , . + , + + . . + +80. + +. , + + + ' + . , + + . + , + +( ). + . + + . , + + , . + , +, , + . + , . + +81. , + , ' + , + . + , +. + , + + . + , + . + +82. (5) + , , + , + . , + ' , + + . + , +, . , + , +, , . + , , +, , ' + . + , + , , + +, + . + + , , + , + + . + . + , , , + . + . + +83. , + , , + , + . + . + + , + , +, . + + , + +. + , + , , + + + , + + . + . + +84. + , + + + ' . + , + , , + , + . + , + , ' + , + , , +. + , + , + ' . + , + . + : + +85. , + + ( + + ), + . + , + , , + . + . + +86. + , ' +, , + . + , + , + ' , , . + +87. . , , + + + , , . + +88. . , , ( + ) , + . + . + , , . + +89. . , + + +, + , +, , + , +, + + ' + , + . + +90. . ( + , + ) +, , + + , . + , , , +, , + . + +91. . , , + , , + ( + ), , + . + ( ) +, + +, , + + . + +92. . , + ; + +93. . , , +, , , . + +94. . , + , ; + +95. . +, +, . + +96. . +, + , ; + +97. . + , ' + , + , +' , + , + , +. + +98. . +; ( + +, + , + .) , + , +, ' + ; + + ; + +99. . . , , + , ' , +, ' + , + , + , ' +' . + +100. . + , + , +, , + . + +101. . , + , +, , + . + +102. . ' + + , , + , , . + +103. . , , + , + ' + ( ), + , , + , , + , + , + , , , + , , + , , + () + . + +104. . + , + , , + , + +, +, , + ' , +. +. + +105. . + + +. , + , , + , . + + . + , + , +. , + + , , , + , + . , + + +, , + , +. , + . + +106. . + , , + + . + +107. . + , + , +. + +108. . + , + + , + , + ' . + +109. . , , + ' + ' + ' , + + . +, , +. + +110. . +, + . + , + +, ' + , + , +, . + +111. . + . + , + , ' + , + . + , , + , . + , , , + , + + . , + , + , + , + + . , + . + , , + + . + . + , +, , + . , , + , + + . + +112. , + , , + : , + , + + ' , + , + +. + , + . + +113. ' + , , + +, + , ( ) . + , , + . + +114. , + , , + + . + + +, . + +115. + + . + , + +, + . + + . , + , + + . + . . + +116. + ' + , + . + +, . + + + , . +' , + , . + , + + , + () + . + + '. + + + + + + + + '. + + + +1. , + +, , , + . +, , , + + . + , + + . + +2. +. + , + , , . + + . ' + ߷ +, , + , + . , + , + . + , , + , + , + . + + . , + , , + + , ' + . +߷ , + . , + , + + . + + . + . + , + ' + , + +, . + + , + . + +. + +3. , + , + , + , +, . , + , , , , +, , + , + + . , +, , + +' . + . + +4. , +, + , +, + ' , , + , + , +, +. + + . + , + , , + . , + , , + . + , , + , + . + + , , + , + . + , + + +, , . + , + , + , + . + + , + + . + +5. , , , + . + , +, , ' + , ' + . + , +, . + , + + . , + , +, + , + . + . + +6. + . + + + + . + , + . , + , + + + + . , + + , + , +, , , + , , , + , + , + + , , + ' + + , + . + , + + , + , , +, +, + . + +7. . + , , + , + , . + , + , + +, . + + , ' + , + , + , , + , + . + + + . + , + , + , + , +, . + +8. , , + ' + ' + , + . + + , + , + + , + + , , + , + , + . +, + +, . , + , ' + , , + , , + , : + +9. +, + + , + , +, , , + . + + , + , + , . ' + , , + , , +. +, + , + + , , + . + +10. + + . + , , , + ( + ), + , + , ' + +' ' + . , + , + ' , + +. , ( + ), , + , + . , , + , + +. , + , , + , +. + , + , + . + +11. , , , + , , + , + , . + , , + , , , +, , + . + ' , , + ' , + . + + , +, + , + , + . ' + , + , , +, , , + , + . + , + . , , + . ' + , , + . + , + . + , + , + , , + + . , + , +, + . + +12. + + + , , + + + + +, + . , +, ' + , , + , + , + . + , +, , + . + +13. , , + , + , , + , + , + , . , + , + , + , + , + , + + + , + , , +, , , +, , +. + +14. , , + , + . +, , +, . + , , + + . + +15. + + , . ' + + + , + , + + , , , + . + + , + . , + +, , + . + , + , + , . + + : + +16. , + ( , +), . , + , + , . , + , + + , + , +, +, . + , + . ' + , + , ' +. , + ߷ + +, , + + , + . + + + , , + + , ' +, , ' + . + + + . + , + ' , + . + . + +17. , + + + +, ' , + , +' . + + , + + , + , + , ' + , + . + , + , ' + , ' + . , + ' + , + + , , + , + + . , +, +, , + ' , + , . + , + +, + , + . + + . , + , , + , + . + +18. + + , , , ' + +; , + , ' + . + +, +, . , + + , , + . + , + . + , ' , + , +, +, . + + . + , , + , + , ' + , ' . + + ' , + , + . + , , + , , + . + + , + , + + , + . + , , +, , , + , ' +, , +, , + , + . , , + , , + , + , + . + +19. . , + , + + + . + , + +, , + : + +20. , , + , +, ' +. , +, , + , + , + , , + . + . + , + , + ' , + , + . +, + . + + . , +, + . + +21. + , ' +, + , + , + , , + , +. , + , + . + + , + , + , , +' , + +. + +22. , , + + , , + . + , + , + . + ' , , + , + , , + , + + +. , + , , + . + +23. , +, + , + , +, . ' + + , +, , . + , +, ( , + ), , , + +. ' ' + . , + . + +24. + +, , , + ' + + , ' +. + + . + , , + , + , + + , + , + , ' +. + + , +, . + +25. + , + , + . + +, + + ' +, , + , + , , + , , + , + , + , + . + +26. + + , + . + + . + , + . + . + +27. + ( , , + ) + . + , ' + , , + , , , +, , +. , + + +. + +28. + , + , , + , . ' + , +, +, . + , , + , + + + + . + +29. + + , +, , , + , . + , + , , + , +, . ' + , , + , + +. +, , + +, + . , +, + , . + . + +30. + . +, , +, , + , + . + + . , + , , + . , + , , + , ' + , ' + , + . + +31. ' , + , + + , , + . + , +. + + . + + , + , , + , , + , + + , + , + . +. ' + , , + ' . +, , + . + +, , + . + + , + +. + + . , + , , + + , + ' + , + , , + , , + ' , +, + . + , + , + + + . + +32. + , , + . + ' + . , +, +. + , . + , + . ' , + + , + . + , ' + . + , + , . + , + , +: + +33. , , + . H + , ' , + ' + , + . + , , + , + +, , + , , , + . + , + , + , . + , + , +' , + . + , +, , + + ( + ), , + . + , , + + , , + , +. ' +, +, , +. , + , , + + . + +34. + , +, + , + + , + . + , + ' +. , , + , , + ' +. +, , +, , + . + , + . ' , + , + , . +, , + , , + , + + + , . + ( + ), ' + , + + ' +. + + , ' , +, , + . + +. , , , + , + + . + , + , + + . + , , , + , , +, . + +, . + , + , , + . , , + , + + , , + . , +, , + . + , + + + +, +. , + , . + +35. , + . + , + , , , + ; + . + . + , + , : + +36. , + , + , + , +, , + . , + , . + , +, ' , . + , , + , ' + , + + , + . ' + , , + . + +37. , , + , , + . , + , , , +, . + , + , + , . + + +, . + , , + , , +, , + ( + ) +, , + +, + . + +38. + , + , , . + + , ' + , . , + , + , , + . + + ' , + . , + , , + , + + ' ( ), + , , + , + , , +, , . + , + . , + . + , ; + ; ' , + + . ; + + ; + +39. + , + . +, + , + +. +, , + +' , + . + , +. + +40. , , + + , + . + , + , + . + , . + + , + , +, , . +, , , + + . + + , ' + , +. + +41. , + : + ' + , + + , . + , + , +. , + , + . , +, . , + , . + +42. , + + , + + , + , + +, . + , + , + . + +43. ' + + + ( , + , + ), + ( + +, + , + ), + ( ), + + . + . + +44. , + . , + , , , + , +, + +. + . , + , , + . + , , + , +. + ߷ , + , , + . + ' , +, , +. + . + , + , + , + , + . + +45. + + . + . + , , + + + , + . + +46. , + + . + + , +, , + + . + , ' . + , + , . + + , , , + , , , + + + + , + . + , + , + . + ' + +, . + . + +47. + , + , + , + + +, + , , + + , ( + + ), + +. + +48. , + , ' + , +, , + , + + , + + , + , + , + , + , +. + +49. + , + +, , , ' , + , + , . , + +, , +, , + . , + , + +, , + . + + +. +, + , + . + +50. , +, + , + ߷ + , + , . + , , + , + . + +. ( + ) + + + , + + + , + , +, + +. , + , +, . + +51. + , + , . + +, + + . + + + . + ' + , . + +52. , , + , , + . + , + +, +. ' + , , + , + . + , + ' + , +. + +53. + , ' + , + . , + , +, + , + + + . + + +. + + , ' + . + +54. ' + , , + + . + , , + , , , , ' , + . ' + , +, , +. + , ' +. , + , + , , + , . +, +, , + , ' + . + , , + . + , +, ܷ ' + ' +. + . + +, , + + . + + , + ' : + + , +- + , . + +55. , + + . + +, + . + +, , + + . + , + , +. + , +, . ' , + , + + , + , + . + , , +, . + +56. + () , + , , + , , + . + , +. +, , , ' + + , + . + , , + , , + ' , + . + +57. , + , + , + , ' + ( + ) + ' . + , , + + , + , ' + , , , + , . +, , +, ' + . + +58. , + , ' + , + , +, , +. , + ' , , + , , +, + . + +59. + + . + . + , + , , +. , , + , , + , + . + + + + , , , , +, , + . + + + + . +, + . , + . + +60. + + . + . + , , + , + , ' +, , , + , , ' + ( + + + .) , , + , , + + + ' , + . + + , + . + + , + +, , + , + . + , ' , , + . + +61. , + ' , + . + , + , +, +. , + , , + , +. + , +, , , + , + . + , . + + + + ' , + . + . + + , , + . + , , + . , + + , + +' . + +, . , + + , + . + ' , + . , + , ' + , +, . + +62. , + , , + +' , + , + + . , + , , + . + , + , + , . + +, . + , + . + + + . + +' . + , . + . + +63. ' + , ' + . + ' + , + + + + , , + , + , + . + , + + ' + . + +64. + +, , + , + , + , + + , ' , + , +, + . + + , . + , . + , + + + , + + + , + ' + , + + , , , + , + , + . + +65. , + , , +, , + + , , . + , + . + , + , , +, . , + , + ' + + . + , . + , + , + + . + +66. , +, + , +, , + + ' , , + , ' . + + + , + +. , +, , + , ' . + ' + , , + . + +67. + . + , , + . + , + , + +. +, , , + ' . + , , , + + . , + , +. ' +, , , + : + +68. , , + ; + + . + , , + , + ; + ' , + , , + , , + . ' + , + ' . + , + , + , + , , , + , + . + + ' ( ). + +69. +, + , , +, , +, + . +, , +' , + , . + , + . + , + , +, + + , +, , + , + ' , + , + , + , , + ߷ + , , + +. + +70. , , + +, + , + + , + . ' + , + , + . , + , + , + . + , + . + + , + . +. + +71. , + + + ( +, ), + , + ), + . , + + , + . + , + , + + , + . + +72. + , , + , . + , +, +, + , , + , + ' + , + , + , , + ( + ), . , + , + , +, , + , , +, , + , + +, ' +, . + + ' + , + , + . + +73. , , + +, , + +, + +, + , +. + +74. + . +' , , + , + , +, + + , + . +, , +, , + + . + . + +75. , + + , + + , + . + , + , , + +. , + , , +, , +, + , , , + ' + . + , , + , + , , + , : + +76. , , + +, + . +, , , , + , +, , + , + , , +, , + , +. , + , . + + + + , ' , + ' + . + + , +' , + , + . + +77. , + , + + , , + , , , +, , + , + , + +, , , + , , + , + . + ; + , + +, , + , + + . , + , + , ' +; + +78. + , + , + + , , ' + ( ), + + ' , + , + . ( + ) + , + , +, ' + . + , , + , + , + + , . + , , + , + + + , + , +, . + . + +79. + , + . + , +, , + ' , + , . + , , , + , . + , + , + , , , + + . + , + , + , +, , +. , , + , , , + . + +80. , + , , + , + ' . + + , , +' , + , ' , + , + + ; + , + , + , , + . +, + , + , + , + , , + , + + ' , +, . + , , + ' , + , . + +81. ' + : + +82. , ' + , + . + + . + , + , , + . , , + , + + , . + + , , +, . + + , +, + , , + ' , + , . + . + +83. , + , + + + . ' +, +, + + + + . + . + , +, , +. + ' + . + , + , + , +, . + +84. , , + + , +, , +, + . + , +, , ' +, + . + , + , + , , + . +, + . + +85. + + + . + , + . + , + + , , , + ' , + , , + . + + , + + , + , + . , + + , , + , , +. + +86. ' , + , + , + + , , + , + ' , , + . , + , + + , + , , +' , + , + . , + . , +, ' , + , + . + + . + , +, +, , + . , , + , + , +. + +87. ' , , + . + , +, + . , + + ' + , + , , + . , + , + , + , + , + . , + , + . , , + , , + , + + , . + , + ' , + , + . + +88. , +. , + , + , , +, , +, ' + , ' + ' , + , + , + . + , , + . + . + , + , + . + , +, ' +, , +, +, . + , + , + . , + + + . + , , +, +' . + + . + +, , , . + , +, ' + , + . + , + ' , +. , + , , + + +. + , + , + , + + . + + +, . + , + + , + : + +89. + , ' + ' + . + , +, + + . , + +, , +. ' , + + . +, , + + , + . + , , + , + . , + , + + ' + . , + +, . + + , + . + + , + ' . + . + + . + +90. , + , . + , , , + , ' , + ' + . , +, +, + , , + . + ( + ) ' +, ' , + , , + , + . + , + , + , . + +91. +, , + +, , . , + , . , +, +. , + , + , ' + . , + ' + , , ' + . +, , + , + , , +, , + , , + , + , + + , + . + , , + , + . + , + +, . + +, , , + + . + , + . + , , + , + , , + + + , + + . + +92. +, , + + . , , + , + , + , + + , + . + , , +, . + , + + , , , + . , +, , ' +, ' , + . ' , , + + , , + , +, , + , + . , ' + , + + +, +, +, , , ' +. + +93. , , + , +' , + , + + + . + + , , +, , + . + + , + . + . + , +, . + + . + , +. + +94. + + , , +, , + . , + , + + + . + + . + ' +, , + +. + ' + . + . + +95. + ' +. , , + , +, . + , , + + , , + . + +96. , + ' + , , +, ' +, , , + + , , + ' . + , + . + , . + , + , , + , + ' + , + + . + +97. , + , ' + + . + , +, , + , . + , +, + , + , + . , + ' + + + . + . + + + . + , , + , , + + , + ' . + +98. ' + , + . + , , +, + . +, , +, . + +, +, . + , , + , + , , + + . , +' , + , + . + +99. + , + , + +, . +, , + + +, . , + , +, , , + ' + + , + ' . , + , + + . + + , + . + +100. + , + , + + , + , , + . , + + , + + , + + . + , + , , + , , + , + , + . + +. . + , + , + . + +101. + , +, , + + + . ' + + , + . , + , + , + +, , + , + , +, , + , . , + + , + . + +. ( + ) , + + +. + , + + ' +. + , , + , . + +102. , + ' , , + , + + , , + . + , + . + ' + + . + , ' + , , + , + , , + , +. + , + + . + +103. , + + ' . + , + + . + + , + , + . , + , + + , + +. , , + +, + +, +. , + , +' , , . + +104. + , + . ' + +, + + , , +, . + + , , , + , + . , + , , + , +, + +. , + , +, , + + . + ( + ), + ' . + +105. + + . + , + . , , + , + + . +, + ' , + , . +, , +, , + , + + . + , +, , + . + + + + , , + . + , +(, , , , ) + , +, +. , , , +, , , , , +, , , , + , , , +, , , , , , +, , , , , , +, , . , + , , +, . + + + , + . + , + , + +. + + + + + + .. + + 22 . 614.686, 654.506 + + . 10 + +___________________________________ +1) , 420 . . + +2) : +. Haase : + + . + +3) +. + +4) , + . + +5) , 417 . . + + + + + +End of the Project Gutenberg EBook of Peloponnesian war, by Thucydides + +*** END OF THIS PROJECT GUTENBERG EBOOK PELOPONNESIAN WAR *** + +***** This file should be named 29835-8.txt or 29835-8.zip ***** +This and all associated files of various formats will be found in: + https://www.gutenberg.org/2/9/8/3/29835/ + +Produced by Sophia Canoni. Book provided by Iason Konstnatinides + +Updated editions will replace the previous one--the old editions +will be renamed. + +Creating the works from public domain print editions means that no +one owns a United States copyright in these works, so the Foundation +(and you!) can copy and distribute it in the United States without +permission and without paying copyright royalties. Special rules, +set forth in the General Terms of Use part of this license, apply to +copying and distributing Project Gutenberg-tm electronic works to +protect the PROJECT GUTENBERG-tm concept and trademark. Project +Gutenberg is a registered trademark, and may not be used if you +charge for the eBooks, unless you receive specific permission. If you +do not charge anything for copies of this eBook, complying with the +rules is very easy. You may use this eBook for nearly any purpose +such as creation of derivative works, reports, performances and +research. They may be modified and printed and given away--you may do +practically ANYTHING with public domain eBooks. Redistribution is +subject to the trademark license, especially commercial +redistribution. + + + +*** START: FULL LICENSE *** + +THE FULL PROJECT GUTENBERG LICENSE +PLEASE READ THIS BEFORE YOU DISTRIBUTE OR USE THIS WORK + +To protect the Project Gutenberg-tm mission of promoting the free +distribution of electronic works, by using or distributing this work +(or any other work associated in any way with the phrase "Project +Gutenberg"), you agree to comply with all the terms of the Full Project +Gutenberg-tm License (available with this file or online at +https://gutenberg.org/license). + + +Section 1. General Terms of Use and Redistributing Project Gutenberg-tm +electronic works + +1.A. By reading or using any part of this Project Gutenberg-tm +electronic work, you indicate that you have read, understand, agree to +and accept all the terms of this license and intellectual property +(trademark/copyright) agreement. If you do not agree to abide by all +the terms of this agreement, you must cease using and return or destroy +all copies of Project Gutenberg-tm electronic works in your possession. +If you paid a fee for obtaining a copy of or access to a Project +Gutenberg-tm electronic work and you do not agree to be bound by the +terms of this agreement, you may obtain a refund from the person or +entity to whom you paid the fee as set forth in paragraph 1.E.8. + +1.B. "Project Gutenberg" is a registered trademark. It may only be +used on or associated in any way with an electronic work by people who +agree to be bound by the terms of this agreement. There are a few +things that you can do with most Project Gutenberg-tm electronic works +even without complying with the full terms of this agreement. See +paragraph 1.C below. There are a lot of things you can do with Project +Gutenberg-tm electronic works if you follow the terms of this agreement +and help preserve free future access to Project Gutenberg-tm electronic +works. See paragraph 1.E below. + +1.C. The Project Gutenberg Literary Archive Foundation ("the Foundation" +or PGLAF), owns a compilation copyright in the collection of Project +Gutenberg-tm electronic works. Nearly all the individual works in the +collection are in the public domain in the United States. If an +individual work is in the public domain in the United States and you are +located in the United States, we do not claim a right to prevent you from +copying, distributing, performing, displaying or creating derivative +works based on the work as long as all references to Project Gutenberg +are removed. Of course, we hope that you will support the Project +Gutenberg-tm mission of promoting free access to electronic works by +freely sharing Project Gutenberg-tm works in compliance with the terms of +this agreement for keeping the Project Gutenberg-tm name associated with +the work. You can easily comply with the terms of this agreement by +keeping this work in the same format with its attached full Project +Gutenberg-tm License when you share it without charge with others. + +1.D. The copyright laws of the place where you are located also govern +what you can do with this work. Copyright laws in most countries are in +a constant state of change. If you are outside the United States, check +the laws of your country in addition to the terms of this agreement +before downloading, copying, displaying, performing, distributing or +creating derivative works based on this work or any other Project +Gutenberg-tm work. The Foundation makes no representations concerning +the copyright status of any work in any country outside the United +States. + +1.E. Unless you have removed all references to Project Gutenberg: + +1.E.1. The following sentence, with active links to, or other immediate +access to, the full Project Gutenberg-tm License must appear prominently +whenever any copy of a Project Gutenberg-tm work (any work on which the +phrase "Project Gutenberg" appears, or with which the phrase "Project +Gutenberg" is associated) is accessed, displayed, performed, viewed, +copied or distributed: + +This eBook is for the use of anyone anywhere at no cost and with +almost no restrictions whatsoever. You may copy it, give it away or +re-use it under the terms of the Project Gutenberg License included +with this eBook or online at www.gutenberg.org + +1.E.2. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is derived +from the public domain (does not contain a notice indicating that it is +posted with permission of the copyright holder), the work can be copied +and distributed to anyone in the United States without paying any fees +or charges. If you are redistributing or providing access to a work +with the phrase "Project Gutenberg" associated with or appearing on the +work, you must comply either with the requirements of paragraphs 1.E.1 +through 1.E.7 or obtain permission for the use of the work and the +Project Gutenberg-tm trademark as set forth in paragraphs 1.E.8 or +1.E.9. + +1.E.3. If an individual Project Gutenberg-tm electronic work is posted +with the permission of the copyright holder, your use and distribution +must comply with both paragraphs 1.E.1 through 1.E.7 and any additional +terms imposed by the copyright holder. Additional terms will be linked +to the Project Gutenberg-tm License for all works posted with the +permission of the copyright holder found at the beginning of this work. + +1.E.4. Do not unlink or detach or remove the full Project Gutenberg-tm +License terms from this work, or any files containing a part of this +work or any other work associated with Project Gutenberg-tm. + +1.E.5. Do not copy, display, perform, distribute or redistribute this +electronic work, or any part of this electronic work, without +prominently displaying the sentence set forth in paragraph 1.E.1 with +active links or immediate access to the full terms of the Project +Gutenberg-tm License. + +1.E.6. You may convert to and distribute this work in any binary, +compressed, marked up, nonproprietary or proprietary form, including any +word processing or hypertext form. However, if you provide access to or +distribute copies of a Project Gutenberg-tm work in a format other than +"Plain Vanilla ASCII" or other format used in the official version +posted on the official Project Gutenberg-tm web site (www.gutenberg.org), +you must, at no additional cost, fee or expense to the user, provide a +copy, a means of exporting a copy, or a means of obtaining a copy upon +request, of the work in its original "Plain Vanilla ASCII" or other +form. Any alternate format must include the full Project Gutenberg-tm +License as specified in paragraph 1.E.1. + +1.E.7. Do not charge a fee for access to, viewing, displaying, +performing, copying or distributing any Project Gutenberg-tm works +unless you comply with paragraph 1.E.8 or 1.E.9. + +1.E.8. You may charge a reasonable fee for copies of or providing +access to or distributing Project Gutenberg-tm electronic works provided +that + +- You pay a royalty fee of 20% of the gross profits you derive from + the use of Project Gutenberg-tm works calculated using the method + you already use to calculate your applicable taxes. The fee is + owed to the owner of the Project Gutenberg-tm trademark, but he + has agreed to donate royalties under this paragraph to the + Project Gutenberg Literary Archive Foundation. Royalty payments + must be paid within 60 days following each date on which you + prepare (or are legally required to prepare) your periodic tax + returns. Royalty payments should be clearly marked as such and + sent to the Project Gutenberg Literary Archive Foundation at the + address specified in Section 4, "Information about donations to + the Project Gutenberg Literary Archive Foundation." + +- You provide a full refund of any money paid by a user who notifies + you in writing (or by e-mail) within 30 days of receipt that s/he + does not agree to the terms of the full Project Gutenberg-tm + License. You must require such a user to return or + destroy all copies of the works possessed in a physical medium + and discontinue all use of and all access to other copies of + Project Gutenberg-tm works. + +- You provide, in accordance with paragraph 1.F.3, a full refund of any + money paid for a work or a replacement copy, if a defect in the + electronic work is discovered and reported to you within 90 days + of receipt of the work. + +- You comply with all other terms of this agreement for free + distribution of Project Gutenberg-tm works. + +1.E.9. If you wish to charge a fee or distribute a Project Gutenberg-tm +electronic work or group of works on different terms than are set +forth in this agreement, you must obtain permission in writing from +both the Project Gutenberg Literary Archive Foundation and Michael +Hart, the owner of the Project Gutenberg-tm trademark. Contact the +Foundation as set forth in Section 3 below. + +1.F. + +1.F.1. Project Gutenberg volunteers and employees expend considerable +effort to identify, do copyright research on, transcribe and proofread +public domain works in creating the Project Gutenberg-tm +collection. Despite these efforts, Project Gutenberg-tm electronic +works, and the medium on which they may be stored, may contain +"Defects," such as, but not limited to, incomplete, inaccurate or +corrupt data, transcription errors, a copyright or other intellectual +property infringement, a defective or damaged disk or other medium, a +computer virus, or computer codes that damage or cannot be read by +your equipment. + +1.F.2. LIMITED WARRANTY, DISCLAIMER OF DAMAGES - Except for the "Right +of Replacement or Refund" described in paragraph 1.F.3, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation, the owner of the Project +Gutenberg-tm trademark, and any other party distributing a Project +Gutenberg-tm electronic work under this agreement, disclaim all +liability to you for damages, costs and expenses, including legal +fees. YOU AGREE THAT YOU HAVE NO REMEDIES FOR NEGLIGENCE, STRICT +LIABILITY, BREACH OF WARRANTY OR BREACH OF CONTRACT EXCEPT THOSE +PROVIDED IN PARAGRAPH F3. YOU AGREE THAT THE FOUNDATION, THE +TRADEMARK OWNER, AND ANY DISTRIBUTOR UNDER THIS AGREEMENT WILL NOT BE +LIABLE TO YOU FOR ACTUAL, DIRECT, INDIRECT, CONSEQUENTIAL, PUNITIVE OR +INCIDENTAL DAMAGES EVEN IF YOU GIVE NOTICE OF THE POSSIBILITY OF SUCH +DAMAGE. + +1.F.3. LIMITED RIGHT OF REPLACEMENT OR REFUND - If you discover a +defect in this electronic work within 90 days of receiving it, you can +receive a refund of the money (if any) you paid for it by sending a +written explanation to the person you received the work from. If you +received the work on a physical medium, you must return the medium with +your written explanation. The person or entity that provided you with +the defective work may elect to provide a replacement copy in lieu of a +refund. If you received the work electronically, the person or entity +providing it to you may choose to give you a second opportunity to +receive the work electronically in lieu of a refund. If the second copy +is also defective, you may demand a refund in writing without further +opportunities to fix the problem. + +1.F.4. Except for the limited right of replacement or refund set forth +in paragraph 1.F.3, this work is provided to you 'AS-IS' WITH NO OTHER +WARRANTIES OF ANY KIND, EXPRESS OR IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO +WARRANTIES OF MERCHANTIBILITY OR FITNESS FOR ANY PURPOSE. + +1.F.5. Some states do not allow disclaimers of certain implied +warranties or the exclusion or limitation of certain types of damages. +If any disclaimer or limitation set forth in this agreement violates the +law of the state applicable to this agreement, the agreement shall be +interpreted to make the maximum disclaimer or limitation permitted by +the applicable state law. The invalidity or unenforceability of any +provision of this agreement shall not void the remaining provisions. + +1.F.6. INDEMNITY - You agree to indemnify and hold the Foundation, the +trademark owner, any agent or employee of the Foundation, anyone +providing copies of Project Gutenberg-tm electronic works in accordance +with this agreement, and any volunteers associated with the production, +promotion and distribution of Project Gutenberg-tm electronic works, +harmless from all liability, costs and expenses, including legal fees, +that arise directly or indirectly from any of the following which you do +or cause to occur: (a) distribution of this or any Project Gutenberg-tm +work, (b) alteration, modification, or additions or deletions to any +Project Gutenberg-tm work, and (c) any Defect you cause. + + +Section 2. Information about the Mission of Project Gutenberg-tm + +Project Gutenberg-tm is synonymous with the free distribution of +electronic works in formats readable by the widest variety of computers +including obsolete, old, middle-aged and new computers. It exists +because of the efforts of hundreds of volunteers and donations from +people in all walks of life. + +Volunteers and financial support to provide volunteers with the +assistance they need are critical to reaching Project Gutenberg-tm's +goals and ensuring that the Project Gutenberg-tm collection will +remain freely available for generations to come. In 2001, the Project +Gutenberg Literary Archive Foundation was created to provide a secure +and permanent future for Project Gutenberg-tm and future generations. +To learn more about the Project Gutenberg Literary Archive Foundation +and how your efforts and donations can help, see Sections 3 and 4 +and the Foundation web page at https://www.pglaf.org. + + +Section 3. Information about the Project Gutenberg Literary Archive +Foundation + +The Project Gutenberg Literary Archive Foundation is a non profit +501(c)(3) educational corporation organized under the laws of the +state of Mississippi and granted tax exempt status by the Internal +Revenue Service. The Foundation's EIN or federal tax identification +number is 64-6221541. Its 501(c)(3) letter is posted at +https://pglaf.org/fundraising. Contributions to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation are tax deductible to the full extent +permitted by U.S. federal laws and your state's laws. + +The Foundation's principal office is located at 4557 Melan Dr. S. +Fairbanks, AK, 99712., but its volunteers and employees are scattered +throughout numerous locations. Its business office is located at +809 North 1500 West, Salt Lake City, UT 84116, (801) 596-1887, email +business@pglaf.org. Email contact links and up to date contact +information can be found at the Foundation's web site and official +page at https://pglaf.org + +For additional contact information: + Dr. Gregory B. Newby + Chief Executive and Director + gbnewby@pglaf.org + + +Section 4. Information about Donations to the Project Gutenberg +Literary Archive Foundation + +Project Gutenberg-tm depends upon and cannot survive without wide +spread public support and donations to carry out its mission of +increasing the number of public domain and licensed works that can be +freely distributed in machine readable form accessible by the widest +array of equipment including outdated equipment. Many small donations +($1 to $5,000) are particularly important to maintaining tax exempt +status with the IRS. + +The Foundation is committed to complying with the laws regulating +charities and charitable donations in all 50 states of the United +States. Compliance requirements are not uniform and it takes a +considerable effort, much paperwork and many fees to meet and keep up +with these requirements. We do not solicit donations in locations +where we have not received written confirmation of compliance. To +SEND DONATIONS or determine the status of compliance for any +particular state visit https://pglaf.org + +While we cannot and do not solicit contributions from states where we +have not met the solicitation requirements, we know of no prohibition +against accepting unsolicited donations from donors in such states who +approach us with offers to donate. + +International donations are gratefully accepted, but we cannot make +any statements concerning tax treatment of donations received from +outside the United States. U.S. laws alone swamp our small staff. + +Please check the Project Gutenberg Web pages for current donation +methods and addresses. Donations are accepted in a number of other +ways including including checks, online payments and credit card +donations. To donate, please visit: https://pglaf.org/donate + + +Section 5. General Information About Project Gutenberg-tm electronic +works. + +Professor Michael S. Hart was the originator of the Project Gutenberg-tm +concept of a library of electronic works that could be freely shared +with anyone. For thirty years, he produced and distributed Project +Gutenberg-tm eBooks with only a loose network of volunteer support. + + +Project Gutenberg-tm eBooks are often created from several printed +editions, all of which are confirmed as Public Domain in the U.S. +unless a copyright notice is included. Thus, we do not necessarily +keep eBooks in compliance with any particular paper edition. + + +Most people start at our Web site which has the main PG search facility: + + https://www.gutenberg.org + +This Web site includes information about Project Gutenberg-tm, +including how to make donations to the Project Gutenberg Literary +Archive Foundation, how to help produce our new eBooks, and how to +subscribe to our email newsletter to hear about new eBooks. diff --git a/29835-8.zip b/29835-8.zip Binary files differnew file mode 100644 index 0000000..55c3757 --- /dev/null +++ b/29835-8.zip diff --git a/LICENSE.txt b/LICENSE.txt new file mode 100644 index 0000000..6312041 --- /dev/null +++ b/LICENSE.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +This eBook, including all associated images, markup, improvements, +metadata, and any other content or labor, has been confirmed to be +in the PUBLIC DOMAIN IN THE UNITED STATES. + +Procedures for determining public domain status are described in +the "Copyright How-To" at https://www.gutenberg.org. + +No investigation has been made concerning possible copyrights in +jurisdictions other than the United States. Anyone seeking to utilize +this eBook outside of the United States should confirm copyright +status under the laws that apply to them. diff --git a/README.md b/README.md new file mode 100644 index 0000000..0b91502 --- /dev/null +++ b/README.md @@ -0,0 +1,2 @@ +Project Gutenberg (https://www.gutenberg.org) public repository for +eBook #29835 (https://www.gutenberg.org/ebooks/29835) |
